Redaktor serii: Mentibus Memorandis. Sylwetki Naukowe Uczonych Uniwersytetu Œl¹skiego w Katowicach Antoni Barciak. Recenzent Janusz Morkowski

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Redaktor serii: Mentibus Memorandis. Sylwetki Naukowe Uczonych Uniwersytetu Œl¹skiego w Katowicach Antoni Barciak. Recenzent Janusz Morkowski"

Transkrypt

1

2

3

4

5 Redaktor serii: Mentibus Memorandis. Sylwetki Naukowe Uczonych Uniwersytetu Œl¹skiego w Katowicach Antoni Barciak Recenzent Janusz Morkowski Publikacja jest dostêpna tak e w wersji internetowej: Œl¹ska Biblioteka Cyfrowa Redaktor Gra yna Wojda³a Projektant ok³adki Tomasz Kipka Redaktor techniczny Ma³gorzata Pleœniar Korektor Lidia Szumiga³a Copyright 2008 by Wydawnictwo Uniwersytetu Œl¹skiego Wszelkie prawa zastrze one ISSN ISBN Wydawca Wydawnictwo Uniwersytetu Œl¹skiego ul. Bankowa 12B, Katowice Wydanie I. Nak³ad: egz. Ark. druk. 3,5 + 2 wkl. Ark. wyd. 3,0. Przekazano do ³amania w kwietniu 2008 r. Podpisano do druku w sierpniu 2008 r. Papier offset. kl. III, 90 g Cena 6 z³ amanie: Pracownia Sk³adu Komputerowego Wydawnictwa Uniwersytetu Œl¹skiego Druk i oprawa: EXPOL, P. Rybiñski, J. D¹bek, Spó³ka Jawna ul. Brzeska 4, W³oc³awek

6

7 Twórca fizyki teoretycznej w Katowicach Od chwili œmierci Profesora Andrzeja Pawlikowskiego up³ynê³o ju przesz³o 20 lat. Ten wspania³y i wyj¹tkowy cz³owiek wpisa³ siê na trwa³e do historii Uniwersytetu Œl¹skiego dziêki swej bogatej i ró norodnej dzia³alnoœci. By³ uczonym wielkiego formatu, wychowawc¹ wielu pokoleñ katowickich fizyków, twórc¹ katowickiej fizyki teoretycznej, a tak e cz³owiekiem o wysokiej kulturze i niezwyk³ym uroku osobistym. By³ cz³owiekiem szlachetnym, subtelnym, skromnym, m¹drym i tolerancyjnym. Ka dy, kto zetkn¹³ siê z Nim chocia raz, mo e w pe³ni to potwierdziæ. By³ osob¹ powszechnie szanowan¹ i powa an¹. Uczniowie i studenci po prostu Go uwielbiali. Profesor Pawlikowski ma ogromne zas³ugi dla rozwoju Uniwersytetu Œl¹skiego. Pozostawi³ po sobie bogaty dorobek naukowy i ogromny al, kiedy odszed³. Andrzej Pawlikowski nale y do nielicznej grupy pionierów, którzy Uniwersytet Œl¹ski organizowali od samych podstaw. PóŸniejszy szybki rozwój Uniwersytetu, jego obecny poziom i kszta³t zawdziêczamy ludziom takim, jak On. Profesor by³ jednym z organizatorów Instytutu Fizyki Uniwersytetu Œl¹skiego. Wspó³tworzy³ ten Instytut wspólnie z profesorami Adamem Strza³kowskim, Augustem Che³kowskim, Janem Hañderkiem i wieloma innymi osobami. Ludzie ci, zaczynaj¹c prawie od zera, zbudowali trwa³y fundament Instytutu. Dziêki nim Instytut Fizyki Uniwersytetu Œl¹skiego sta³ siê placówk¹ naukow¹ licz¹c¹ 5

8 siê nie tylko w Polsce, lecz tak e na œwiecie. Profesorowi Pawlikowskiemu zawdziêczamy te zorganizowanie Biblioteki Instytutu Fizyki i sta³¹ troskê o szybki rozwój jej ksiêgozbioru. Pocz¹tkowo, po przeniesieniu z Uniwersytetu Wroc³awskiego do Katowic, w pionierskich latach , Andrzej Pawlikowski pracowa³ na stanowisku adiunkta w Katedrze Fizyki J¹drowej Wydzia³u Matematyki, Fizyki i Chemii Uniwersytetu Jagielloñskiego Studium Wydzia³u Matematyki, Fizyki i Chemii w Katowicach. By³ to w owym czasie zal¹ ek przysz³ego Uniwersytetu Œl¹skiego. W latach by³ adiunktem w Katedrze Fizyki Teoretycznej Filii Uniwersytetu Jagielloñskiego w Katowicach. W 1968 roku, w wyniku po³¹czenia Wy szej Szko- ³y Pedagogicznej i Filii Uniwersytetu Jagielloñskiego w Katowicach, powsta³ Uniwersytet Œl¹ski. Andrzej Pawlikowski zosta³ powo³any na stanowisko docenta i obj¹³ kierownictwo Zak³adu Fizyki Teoretycznej w Instytucie Fizyki Uniwersytetu Œl¹skiego. Kieruj¹c tym Zak³adem przez kolejne 18 lat (a do 1986 roku), doprowadzi³ swój Zak³ad do rozkwitu. Wypromowa³ 16 doktorów i sta³ siê Ojcem katowickiej fizyki teoretycznej. Wspólnie z profesorem J. opuszañskim napisa³ znan¹ monografiê Fizyka statystyczna, wydan¹ przez Pañstwowe Wydawnictwo Naukowe w 1969 roku. Na podrêczniku tym wychowa³o siê kilka pokoleñ katowickich fizyków. Andrzej Pawlikowski habilitowa³ siê na Uniwersytecie Jagielloñskim w 1969 roku. W latach pe³ni³ funkcjê zastêpcy dyrektora do spraw dydaktyczno- -wychowawczych w Instytucie Fizyki, a nastêpnie wicedyrektora Instytutu. W 1976 roku otrzyma³ tytu³ profesora. W latach i kierowa³ Studiami Doktoranckimi na Wydziale Matematyki, Fizyki i Chemii Uniwersytetu Œl¹skiego. W latach sprawowa³ funkcjê wiceprzewodnicz¹cego, a nastêpnie przewodnicz¹cego Katowickiego Oddzia³u Polskiego Towarzystwa Fizycznego. By³ te cz³onkiem Wojewódzkiego Zespo³u Koordynacyjnego do spraw Fizyki, wiceprzewodnicz¹cym Rady Naukowej Uniwersytetu Œl¹skiego oraz cz³onkiem Rady Naukowej Instytutu Fizyki J¹drowej w Krakowie. Prawdziwego Mistrza najlepiej poznaæ po Jego dziele. A dzie³o Profesora Pawlikowskiego jest ogromne. Obdarzony wielkim talentem matematycznym i ogromn¹ intuicj¹, mia³ gruntown¹, 6

9 wszechstronn¹ i g³êbok¹ wiedzê oraz bogate doœwiadczenie naukowe. Mia³ te wyj¹tkowy dar dostrzegania samej istoty danego problemu. Odznacza³ siê zatem cechami prawdziwego fizyka teoretyka. Mówi³ zazwyczaj niewiele, ale to, co powiedzia³, mia³o swoj¹ okreœlon¹ wagê. Te cechy Jego osobowoœci wycisnê³y swe piêtno na wszystkim, co robi³. Andrzej Pawlikowski prowadzi³ liczne wyk³ady kursowe z matematyki i fizyki teoretycznej, przeznaczone dla studentów i doktorantów (patrz s. 9). Dziêki tym wspania³ym wyk³adom wykszta³ci³ wiele pokoleñ fizyków na Œl¹sku. Wyg³asza³ te liczne referaty naukowe, prowadzi³ seminaria i dyskusje. Jego talent dydaktyczny przejawia³ siê w tym, e to, o czym mówi³, by³o zawsze starannie przemyœlane. Sam dobór materia³u i sposób jego przedstawienia, niezwykle jasny i przystêpny, sprawia³, e wyk³ady Profesora cieszy³y siê niezmiennym zainteresowaniem s³uchaczy. Unika³ czêsto spotykanych w literaturze naukowej sformu³owañ typu jak ³atwo zobaczyæ. On to wszystko na wyk³adzie pokazywa³, przelicza³ i wyjaœnia³ w taki sposób, e jedno wynika³o z drugiego. Niczego nie ukrywa³. Niczego nie pozostawia³ bez wyjaœnienia. Taki sposób przedstawienia przedmiotu sprawia³, e z Jego wyk³adów mo na by³o rzeczywiœcie czegoœ siê nauczyæ. I studenci to doceniali. W czasie wyk³adu Profesor Pawlikowski bardzo rzadko korzysta³ z notatek. Pamiêæ mia³ bowiem fotograficzn¹. Notatek u ywa³ zazwyczaj dopiero wtedy, gdy trzeba by³o przepisaæ na tablicy jakiœ bardziej skomplikowany, ale wa ny wzór matematyczny. Uwa a³, e najwa niejsz¹ rzecz¹ jest danie s³uchaczowi jak najlepszych podstaw i to by³o g³ównym celem Jego wyk³adów. Wyk³ad, w którym przekazuje siê s³uchaczom wy³¹cznie nieuporz¹dkowane i nieprzemyœlane informacje, niewiele daje. Szkoda na to czasu. Dobry wyk³ad to taki, który daje dobre podstawy. Dobre podstawy z kolei umo liwiaj¹ dalsze, szybsze i efektywniejsze pog³êbianie wiedzy i tu student poradzi sobie ju sam. Ten sposób podejœcia Profesora Pawlikowskiego nale y uznaæ za jedyny w³aœciwy, zw³aszcza w przypadku prowadzenia wyk³adów z tak trudnych przedmiotów, jak fizyka teoretyczna. Najwa niejszym bowiem celem wyk³adu jest zainteresowaæ, przyci¹gn¹æ i zachêciæ s³uchacza, a nie odstraszyæ go. Wyk³ady Profesora zawsze by³y dowodem na to, e 7

10 o rzeczach trudnych mo na mówiæ w sposób niezwykle przystêpny i jasny. Andrzej Pawlikowski stworzy³ prawid³owy wzorzec, jak nale y prowadziæ wyk³ady. Od tego bowiem zale y jakoœæ kszta³cenia. By³ zwolennikiem krótkiego, ale rzeczowego przedstawiania problemu. Jego wyk³ady stanowi³y prawdziw¹ esencjê tego, co naprawdê potrzebne, niezbêdne i wa ne. Miar¹ kompetencji naukowych Andrzeja Pawlikowskiego s¹ nie tylko prace naukowe, lecz tak e Jego niezwyk³e osi¹gniêcia w dziedzinie kszta³cenia kadry naukowej, tak potrzebnej, zw³aszcza w pocz¹tkowym okresie dzia³alnoœci Uniwersytetu Œl¹skiego. Profesor Pawlikowski jako cz³owiek otwarty, przystêpny i mi³y by³ osob¹ szczególnie szanowan¹ i lubian¹ wœród studentów i pracowników Instytutu. W po³¹czeniu z uznanymi kompetencjami naukowymi (m.in. recenzowa³ wiele prac doktorskich i habilitacyjnych) te wszystkie Jego cechy sprawi³y, e w krótkim czasie skupi³ wokó³ siebie liczne grono uczniów i studentów. Trudno nawet podaæ dok³adn¹ liczbê prac magisterskich, których by³ promotorem. Jednak e by³a to pokaÿna liczba. Profesor Pawlikowski zawsze otwarty na wszelkie dyskusje naukowe, chêtnie s³u y³ rad¹. Nikomu nie narzuca³ swej opinii, ceni³ te inne pogl¹dy. Dawa³ swym uczniom wiele swobody do dzia³ania. Prac¹ zespo³u kierowa³ w sposób delikatny, metod¹ niewidzialnej rêki. Mo na by³o z nim podyskutowaæ dos³ownie o wszystkim. Mia³ na to zawsze czas. Nikomu nie odmawia³. By³ wprost idealnym szefem zespo³u. Z tego powodu nast¹pi³ bardzo szybki rozwój naukowy wielu uczniów pod Jego kierownictwem. W okresie 18 lat kierowania Zak³adem Fizyki Teoretycznej ustanowi³ swoisty rekord: wypromowa³ 16 doktorów (patrz s. 10). S¹dz¹c tylko po tematach prac doktorskich, których by³ promotorem, widaæ wyraÿnie, e Profesor by³ specjalist¹ w wielu ró nych dziedzinach. Tematyka tych prac dotyczy³a podstaw mechaniki kwantowej, rezonansu j¹drowego, teorii magnetyzmu, w³asnoœci termodynamicznych cia³ sta³ych, fizyki statystycznej i teorii wielu cia³, teorii procesów nieodwracalnych, zjawisk relaksacyjnych i rezonansowych. Z tych dziedzin w³aœnie powsta³o wiele prac naukowych Jego uczniów zainspirowanych pomys³ami Profesora, opublikowanych nastêpnie w licznych czasopismach o zasiêgu miêdzynarodowym. Gdyby 8

11 uwzglêdniæ oczywisty fakt, e Profesor Andrzej Pawlikowski mia³ powa ny wk³ad w prawie wszystkie prace swego zespo³u, liczba Jego opublikowanych prac mog³a z ³atwoœci¹ przekroczyæ sto. Profesor Pawlikowski jako cz³owiek niezwykle skromny nigdy nie dba³ o wyró nienia i zaszczyty. Nie mia³ te zwyczaju dopisywania siê do prac swych uczniów, mimo e sam by³ inspiratorem ich badañ. Natomiast autentycznie cieszy³ siê z ka dego, nawet najdrobniejszego ich sukcesu. Spoœród grona 16 doktorantów, 9 osób uzyska³o stopieñ doktora habilitowanego, 5 otrzyma³o tytu³ naukowy profesora, w tym 2 osoby tytu³ profesora zwyczajnego. Gdyby grono to rozszerzyæ do ogólnej liczby jego studentów, nale a³oby tu jeszcze dodaæ wielu doktorów i doktorów habilitowanych oraz kilku profesorów. Taki jest bowiem plon dzia³alnoœci Profesora Pawlikowskiego. Tematyka wyk³adów Profesora Andrzeja Pawlikowskiego obejmowa³a: Wyk³ady kursowe Algebra z geometri¹. Mechanika teoretyczna. Elektrodynamika klasyczna. Mechanika kwantowa I i II. Metody matematyczne fizyki I i II. Klasyczna i kwantowa teoria pola. Termodynamika i fizyka statystyczna. Wyk³ady monograficzne Teoria magnetyzmu. Teoria rezonansu magnetycznego. Kwantowa teoria uk³adów wielu cz¹stek. Zaawansowane metody matematyczne fizyki teoretycznej. Teoria procesów nieodwracalnych i równania kinetyczne. Teoria cia³a sta³ego. 9

12 Doktoranci profesora Andrzeja Pawlikowskiego i tematy ich prac Krystyna Bugajska: Geometryczna struktura niehilbertowskiej mechaniki kwantowej. Katowice S³awomir Bugajski: Aksjomaty Mackeya i niehilbertowska mechanika kwantowa. Katowice Micha³ Matlak: Zastosowanie techniki diagramowej w teorii magnetyków anizotropowych. Katowice Krystyna Bia³as-Borgie³: Badanie zjawiska j¹drowego rezonansu magnetycznego w ferromagnetykach jednorodnych metod¹ przybli onego nierównowagowego operatora statystycznego. Katowice El bieta Zipper: Teoria j¹drowego rezonansu magnetycznego w ferromagnetykach jednorodnych i wielodomenowych. Katowice W³adys³aw Borgie³: Badanie w³asnoœci dwuspinowych statystycznych funkcji korelacyjnych dla ferromagnetyka Heisenberga z jednojonow¹ anizotropi¹ typu pola krystalicznego. Katowice Bogumi³ Westwañski: Uogólnione statystyczne twierdzenie Wicka i jego zastosowanie w teorii wielu cia³. Katowice Janusz Czakon: Zastosowanie metody operatorów ortogonalnych w fizyce cia³a sta³ego ze szczególnym uwzglêdnieniem magnetyków niemetalicznych. Katowice Karol Skrobiœ: Zastosowanie teorii grafów do otrzymania w³asnoœci termodynamicznych s³abych ferromagnetyków. Katowice Ryszard Mañka: Pewna metoda wariacyjna w teorii du ego polaronu. Katowice Barbara Kowalczyk: W³asnoœci termodynamiczne zwi¹zków typu U 3 X 4. Katowice Marian Drzazga: Równania na kierunki namagnesowania w pasmowej teorii ferromagnetyzmu. Katowice Jerzy uczka: Kinetyczna teoria magnetycznych zjawisk relaksacyjnych i rezonansowych w paramagnetykach. Katowice

13 Jan Aksamit: Stan podstawowy, wzbudzenia elementarne i przejœcia fazowe w magnetyku z potrójnym punktem krytycznym. Katowice Edward Piotrowski: Zjawiska nierównowagowe w uk³adach spinów zlokalizowanych, pozostaj¹cych w kontakcie z termostatem fononowym. Katowice Edward B³aszczak: Zastosowania metody grafów do badania w³asnoœci termodynamicznych uk³adów z oddzia³ywaniem bikwadratowym i trójatomowym. Katowice 1987.

14 Mistrz i jego dzie³o Andrzej Adam Henryk Pawlikowski, u ywaj¹cy jednego imienia Andrzej, urodzi³ siê 12 marca 1928 roku w Michalewicach ko³o Rudek, w dawnym województwie lwowskim. Przed wojn¹ mieszka³ w Nik³owicach ko³o Sadowej Wiszni oraz we Lwowie. Pochodzi³ z rodziny o tradycjach patriotycznych. Dziadek Andrzeja Pawlikowskiego bra³ czynny udzia³ jako powstaniec w powstaniu styczniowym i zosta³ zes³any na Syberiê. Ojciec, o wykszta³ceniu prawniczym i rolniczym, posiada³ niewielki maj¹tek ziemski, na którym gospodarowa³. Muzeum i Zbiory Ossoliñskich we Lwowie powierzy³y mu równie opiekê i zarz¹dzanie ich dobrami, z których dochód by³ przeznaczony na utrzymanie Muzeum i Zbiorów oraz na zakup nowych nabytków dla Muzeum. Swoj¹ solidn¹ prac¹ znacznie pomno y³ te dochody. Polskie ziemie wschodnie w okresie II wojny œwiatowej by³y trzykrotnie okupowane (najpierw przez Rosjan, potem przez Niemców, a nastêpnie znowu przez Rosjan). Rozegra³y siê na tych terenach tragiczne wydarzenia. Po wkroczeniu Rosjan do Lwowa we wrzeœniu 1939 roku ojciec Andrzeja Pawlikowskiego zosta³ aresztowany, potem deportowany w nieznanym kierunku i wszelki œlad po nim zagin¹³. Po wkroczeniu Niemców, w celu unikniêcia dalszych represji, matka wraz z nim i jego siostr¹ postanowi³a przenieœæ siê ze Lwowa do Krakowa. W trudnych latach okupacji z braku œrodków do ycia wkrótce zapanowa³ g³ód. Andrzej Pawlikowski, dziêki szczêœliwemu zbiegowi okolicznoœci, trafi³ do Tymbarku ko³o Limanowej, gdzie znalaz³ 12

15 schronienie w rodzinie pañstwa Maæków. Ta zacna rodzina przygarnê³a go jako kilkunastoletniego ch³opca i w ten sposób ocali- ³a od widma g³odu. Pomaga³ tam w gospodarstwie, ale przede wszystkim uczy³ siê wspólnie z dzieæmi pañstwa Maæków. Po zakoñczeniu dzia³añ wojennych Andrzej Pawlikowski powróci³ na krótko do Krakowa, gdzie uczêszcza³ do gimnazjum im. Jana Sobieskiego. Wkrótce potem rodzina przenios³a siê do Wroc³awia. W 1948 roku Andrzej Pawlikowski zda³ we Wroc³awiu maturê i rozpocz¹³ studia fizyki i matematyki na Wydziale Matematyki, Fizyki, Chemii i Astronomii Uniwersytetu Wroc³awskiego. By³ zdolnym i samodzielnym studentem. Mia³ szerokie zainteresowania i daleko wykracza³ poza ramy wyk³adanego materia³u. W miarê mo liwoœci i œrodków kupowa³ ksi¹ ki, choæ by³o bardzo ciê ko. Wœród kolegów z tego okresu znany by³ jako spokojny, mi³y i kole eñski. Potrafi³ rozwi¹zywaæ najtrudniejsze zadania. Chêtnie te udziela³ pomocy w nauce s³abszym kolegom. Zawsze umia³ prosto i zarazem przystêpnie wyjaœniæ nawet bardzo zawi³e zagadnienia. Te jego umiejêtnoœci spowodowa³y, e jeszcze w czasie studiów zosta³ zatrudniony w Dziale Wydawnictw Polskiego Towarzystwa Matematycznego jako redaktor techniczny. Pracowa³ tam w latach W 1951 roku, jeszcze jako student, zosta³ zastêpc¹ asystenta w Instytucie Fizyki Uniwersytetu Wroc³awskiego. W 1952 roku uzyska³ stopieñ magistra filozofii. Pracê magistersk¹ wykona³ pod kierunkiem prof. R.S. Ingardena. Dotyczy³a ona zachowania materii pod wysokim ciœnieniem. Zaproponowano mu nastêpnie stanowisko aspiranta, a potem asystenta. W 1959 roku za pracê pt. Zagadnienie warunków ubocznych w metodzie zmiennych dodatkowych uzyska³ stopieñ doktora na Wydziale Matematyki, Fizyki i Chemii Uniwersytetu Wroc³awskiego. Praca ta, której promotorem by³ prof. R.S. Ingarden, zosta³a wysoko oceniona przez recenzentów. Recenzentami byli prof. J. opuszañski z Uniwersytetu Wroc³awskiego i prof. J. Rayski z Uniwersytetu Jagielloñskiego. W latach Andrzej Pawlikowski pracowa³ na stanowisku adiunkta w Instytucie Fizyki Uniwersytetu Wroc³awskiego. W tym okresie odby³ sta naukowy w Zjednoczonym Instytucie Badañ J¹drowych w Dubnej (ZSRR), gdzie pracowa³ oko³o 2 lat. W 1964 roku o eni³ siê z Krystyn¹ S³owik. 13

16 W tym e samym roku Andrzej Pawlikowski przeniós³ siê do nowo utworzonego Studium Matematyki i Fizyki Uniwersytetu Jagielloñskiego z siedzib¹ w Katowicach. Uczelniê tê, po utworzeniu jeszcze Wydzia³u Prawa i Administracji, nazwano póÿniej (od 1966 roku) Fili¹ Uniwersytetu Jagielloñskiego w Katowicach. Z uczelni tej, po po³¹czeniu z Wy sz¹ Szko³¹ Pedagogiczn¹ w Katowicach, w 1968 roku powsta³ Uniwersytet Œl¹ski. W lecie 1965 roku Andrzej Pawlikowski wyjecha³ na 2 miesi¹ce do Stanów Zjednoczonych, gdzie bra³ udzia³ w Letniej Szkole Fizyki Teoretycznej w Boulder, w stanie Kolorado. Prowadzi³ tam æwiczenia i wyk³ady z wielu dziedzin fizyki teoretycznej dla studentów i doktorantów. Kierowa³ czterema pracami dyplomowymi w Uniwersytecie w Boulder. Pod koniec 1968 roku Minister Oœwiaty i Szkolnictwa Wy szego powo³a³ Andrzeja Pawlikowskiego na stanowisko docenta etatowego. Wkrótce potem zosta³ on mianowany kierownikiem Zak³adu Fizyki Teoretycznej w Instytucie Fizyki Uniwersytetu Œl¹skiego. W 1969 roku Andrzej Pawlikowski na Uniwersytecie Jagielloñskim w Krakowie uzyska³ stopieñ doktora habilitowanego za pracê O wyznaczaniu wektora namagnesowania w magnetyku anizotropowym (Za³¹cznik 1). Praca ta zosta³a wysoko oceniona. W latach Andrzej Pawlikowski wspólnie z prof. J. opuszañskim pracowali nad napisaniem nowoczesnego podrêcznika z fizyki statystycznej. Ich trud zosta³ uwieñczony sukcesem. W 1969 roku ukaza³a siê monografia J. opuszañskiego, A. Pawlikowskiego: Fizyka statystyczna. Warszawa: PWN Ten obszerny podrêcznik (Za³¹cznik 2), licz¹cy 464 strony, nie straci³ swej aktualnoœci do dzisiaj. By³ to pierwszy nowoczesny podrêcznik w jêzyku polskim, który w przystêpny sposób omawia³ podejœcie statystyczne do teorii wielu cia³. Szczególnie interesuj¹co zosta³y przedstawione rozdzia³y poœwiêcone metodzie temperaturowych funkcji Greena. Teoria ta umo liwia znajdywanie w³asnoœci termodynamicznych uk³adów oddzia³uj¹cych cz¹stek, w przypadku gdy jest znany Hamiltonian uk³adu. Podejœcie to uwa a siê za uniwersalne, gdy umo liwia badanie rozmaitych w³asnoœci cia³ sta³ych, cieczy i gazów. Ma te zastosowanie w teorii j¹dra, w fizyce plazmy, w teorii cz¹stek elementarnych, czy astrofizyce. Na omawianym podrêczniku wy- 14

17 chowa³o siê wielu fizyków w Polsce. By³ on równie popularny wœród studentów i doktorantów Instytutu Fizyki Uniwersytetu Œl¹skiego i jest popularny do dzisiaj. W 1970 roku Andrzej Pawlikowski zosta³ wyró niony za pracê naukow¹ Indywidualn¹ Nagrod¹ Ministra III stopnia oraz kilkoma nagrodami Rektora Uniwersytetu Œl¹skiego za pracê naukow¹ i organizacyjn¹ w nastêpnych, kolejnych latach. W 1971 roku zosta³ odznaczony Z³otym Krzy em Zas³ugi. Do 1975 roku Andrzej Pawlikowski wypromowa³ 8 doktorów. W 1976 roku uzyska³ tytu³ naukowy profesora w uznaniu jego zas³ug w dziedzinie badañ naukowych i kszta³cenia m³odej kadry. Minister Nauki, Szkolnictwa Wy szego i Techniki powo³a³ go na stanowisko profesora w Uniwersytecie Œl¹skim (Za³¹cznik 3). Po 1976 roku, a do chwili œmierci, wypromowa³ jeszcze 8 doktorów, czyli ³¹cznie 16 doktorów. Jest to prawdziwie imponuj¹ca liczba. Profesor Pawlikowski czêsto by³ powo³ywany na recenzenta w licznych przewodach doktorskich i habilitacyjnych. Wielokrotnie bra³ te udzia³ w procedurach o nadanie tytu³u naukowego profesora jako recenzent dorobku naukowego. W 1977 roku otrzyma³ Krzy Komandorski Orderu Odrodzenia Polski. W latach profesor przebywa³ w Instytucie Fizyki Uniwersytetu Wilhelma w Münster (RFN). Prowadzi³ tam æwiczenia i seminaria z fizyki teoretycznej dla studentów wy szych lat. Wielokrotnie przebywa³ te we W³oszech na krótkoterminowych sta ach w International Centre for Theoretical Physics w Trieœcie. Profesor Andrzej Pawlikowski zainicjowa³ organizacjê corocznych konferencji naukowych z dziedziny fizyki teoretycznej, poœwiêconych aktualnym problemom fizyki. Pierwsza taka konferencja odby³a siê w 1975 roku. Konferencjom tym zawsze patronowa³ i uczyni³ je konferencjami o charakterze miêdzynarodowym, na które przyje d a³o corocznie oko³o 80 uczestników z kraju i z zagranicy. Konferencje odbywa³y siê i odbywaj¹ siê nadal we wrzeœniu w Wiœle, Szczyrku lub Ustroniu. Obecnie oficjaln¹ nazw¹ konferencji jest International Conference of Theoretical Physics. Konferencje te ciesz¹ siê du ¹ popularnoœci¹ i zainteresowaniem zarówno w kraju, jak i za granic¹. Dziêki 15

18 tym konferencjom mieliœmy ju wielokrotnie okazjê goœciæ u nas wiele znanych osobistoœci ze œwiata fizyki i wys³uchaæ ich interesuj¹cych wyk³adów. W tym roku (2008) odbêdzie siê ju 31. konferencja z tej serii. Trzeba tu jeszcze podkreœliæ, e organizowanie corocznych konferencji tego typu stanowi wspania³¹ wizytówkê i doskona³¹ reklamê Uniwersytetu Œl¹skiego w skali miêdzynarodowej. Lata , nies³ychanie wa ne w historii Polski, stanowi³y punkt zwrotny, który doprowadzi³ nasz kraj do pe³nej suwerennoœci. Profesor Pawlikowski, razem z bardzo liczn¹ grup¹ pracowników Instytutu Fizyki, bez wahania przyst¹pi³ do nowo tworz¹cego siê zwi¹zku NSZZ Solidarnoœæ. W dniu wprowadzenia stanu wojennego 13 grudnia 1981 roku internowano wielu pracowników i studentów Uniwersytetu, w tym Rektora Uniwersytetu Œl¹skiego prof. dr. hab. Augusta Che³kowskiego i Prorektora ds. Nauczania prof. dr hab. Irenê Bajerow¹. W dniu 13 maja 1982 roku przed budynkiem Rektoratu Uniwersytetu Œl¹skiego zorganizowano manifestacjê domagaj¹c¹ siê uchylenia stanu wojennego. W wyniku represji aresztowano liczn¹ grupê pracowników i studentów Uniwersytetu, w tym równie profesora Andrzeja Pawlikowskiego. Spêdzi³ on dwa tygodnie w Oœrodku Odosobnienia w Zabrzu-Zaborzu na ul. Janika 18 w celi 11, wielokrotnie odwo³uj¹c siê od decyzji o internowaniu. Decyzj¹ ówczesnego Rektora zosta³ zawieszony ponadto w obowi¹zkach nauczyciela akademickiego od maja do paÿdziernika 1982 roku (Za³¹cznik 4). Udzielono mu równie upomnienia za przy³¹czenie siê w dniu 13 maja 1982 roku do grupy osób manifestuj¹cych przed Rektoratem Uniwersytetu Œl¹skiego (Za³¹cznik 5). Wolnej Polski, jednak e, nie by³o dane mu doczekaæ. Zmar³ 1 kwietnia 1986 roku po d³ugiej i ciê kiej chorobie. W uznaniu jego ogromnych zas³ug dla Uniwersytetu Œl¹skiego, decyzj¹ w³adz uczelni, Sala Audytoryjna III w Instytucie Fizyki Uniwersytetu Œl¹skiego w 1987 roku zosta³a przemianowana i od tej pory nosi jego imiê (Sala Audytoryjna im. Andrzeja Pawlikowskiego). Wspania³e dzie³o profesora i poœwiêcenie dla dobra nas wszystkich, Uniwersytetu Œl¹skiego i Polski jest dalej kontynuowane, bo wychowa³ liczne grono kontynuatorów tego dzie³a.

19 Dzia³alnoœæ naukowa profesora Pawlikowskiego Profesor Andrzej Pawlikowski zajmowa³ siê wieloma zagadnieniami fizyki teoretycznej. W pocz¹tkowym okresie, w latach , napisa³ 6 prac. W pracy [1] zajmowa³ siê g³êbszym uzasadnieniem hipotezy Fiesienkowa odnoœnie do pochodzenia planetoid. W nastêpnych publikacjach [2] [6] zajmowa³ siê ju zupe³nie inn¹ tematyk¹ badañ, dotycz¹c¹ metody zmiennych dodatkowych. Metoda ta, wprowadzona wówczas do teorii elektronów w metalu, by³a bardzo aktualna i stanowi³a prze- ³om w teorii metali. Jednym z wa nych etapów tych prac by³o przedyskutowanie roli warunków ubocznych w omawianej teorii i wskazanie koniecznoœci ich modyfikacji w celu spe³nienia zasady korespondencji. Innym wa nym wynikiem tych prac, zawartym w jego pracy doktorskiej [6], jest pokazanie, e dowolne, bezpoœrednie oddzia³ywanie centralne dwucz¹stkowe mo na przedstawiæ w postaci oddzia³ywania poœredniego, z dwoma polami bozonowymi. Po uzyskaniu doktoratu w 1959 roku Andrzej Pawlikowski ca³kowicie zmieni³ tematykê swych badañ. W latach zajmowa³ siê teori¹ j¹dra atomowego. Rozpatrywa³ nadciek³y model j¹dra, w którym wykorzystywa³ metody przejête z teorii nadprzewodnictwa. G³ównym celem prac [7] [9], [12], [14] by³o œcis³e obliczenie poziomów energetycznych uproszczonego modelu j¹dra i porównanie ich z poziomami obliczonymi za pomoc¹ metod przybli onych. Warto tu podkreœliæ du e praktycz- 17

20 ne znaczenie tych badañ, gdy do opisu w³asnoœci j¹der atomowych u ywa siê z koniecznoœci metod przybli onych, znajomoœæ zatem stopnia ich dok³adnoœci jest wiêc bardzo istotna. Zainteresowanie wynikami prac [8] [9], [12], [14] by³o w œwiecie naukowym bardzo du e. Model j¹drowy, zaproponowany w tych e pracach, zyska³ w literaturze naukowej nazwê modelu Pawlikowskiego Rybarskiej. W pracach [10], [11], [13] nastêpuje kolejna zmiana tematyki badañ. Tym razem s¹ to tematy zwi¹zane z kwantow¹ teori¹ wielu cia³ w zastosowaniu do magnetycznych w³asnoœci cia³ sta³ych. W swej pracy habilitacyjnej [13] i w poprzednich pracach [10], [11] rozpatrywa³ problem wyznaczania kierunków namagnesowania w magnetyku anizotropowym. Problem ten zosta³ rozwi¹zany za pomoc¹ termodynamicznych funkcji Greena w przybli- eniu najprostszego rozszczepienia, metod¹ pola molekularnego oraz metod¹ równañ ruchu w przybli eniu przypadkowych faz. Zas³ug¹ Andrzeja Pawlikowskiego jest wprowadzenie oryginalnej metody wyznaczania kierunków namagnesowania z kryterium regularnoœci funkcji Greena. Jeden z interesuj¹cych wyników jego rozprawy habilitacyjnej stanowi efekt skrócenia d³ugoœci wektora namagnesowania wewn¹trz miêdzydomenowej œcianki Blocha, który powinien byæ znaczny dla temperatur bliskich temperatury Curie. Jak ju wczeœniej wspomniano, w latach Andrzej Pawlikowski wspólnie z prof. J. opuszañskim pracowa³ nad wydaniem monografii z fizyki statystycznej, która ukaza³a siê w 1969 roku nak³adem PWN-u. Jest to obszerna monografia [15] licz¹ca 464 strony. Omówiono w niej termodynamikê fenomenologiczn¹ i statystyczn¹, zarówno klasyczn¹, jak i kwantow¹. Oko³o po³owy objêtoœci tej ksi¹ ki stanowi¹ rozdzia³y napisane przez Andrzeja Pawlikowskiego. Zaprezentowa³ w nich termodynamikê statystyczn¹, poszerzon¹ o metody teorii wielu cia³, ze szczególnym uwzglêdnieniem drugiego kwantowania, metodê temperaturowych funkcji Greena, twierdzenie Wicka i technikê diagramow¹. Poda³ liczne przyk³ady zastosowania tej teorii. Przedstawiona tam tematyka jest aktualna do dzisiaj i dalej rozwijana. Szkoda tylko, e ta interesuj¹ca ksi¹ ka nie doczeka³a siê kolejnych wydañ. 18

21 W artykule [16] podano krótki i elegancki dowód twierdzenia o rozwiniêciu na grafy zwi¹zane, zarówno dla temperaturowych funkcji Greena, jak i energii swobodnej. Dowód ten jest zupe³nie ogólny i nie zale y od postaci Hamiltonianu, opisuj¹cego uk³ad oddzia³uj¹cych cz¹stek. W pracy [17] wprowadzono kwaziklasyczne stany spinowe, bêd¹ce analogiem stanów koherentnych Glaubera. Wykazano ich równowa noœæ ze spinowymi stanami koherentnymi Redcliffa, skonstruowano te stany mieszane. W publikacji [18] zawarto dyskusjê pewnego paradoksu w niehamiltonowskiej mechanice statystycznej A. Kossakowskiego, w której nie s¹ spe³nione relacje nieoznaczonoœci Heisenberga w dowolnej chwili. Wyjaœnienie tego paradoksu polega³o na wykazaniu, e operator ewolucji czasowej w tej teorii nie jest unitarny. Problem diagonalizacji Hamiltonianu w reprezentacji operatorów fermionowych jest omówiony w pracy [19], w której przedyskutowano wielocz¹stkowy aspekt zagadnienia diagonalizacji. Bardzo wa ne osi¹gniêcie stanowi publikacja [20] dotycz¹ca sformu³owania uogólnionego twierdzenia Wicka, w przypadku gdy niezaburzony Hamiltonian uk³adu da siê przedstawiæ w postaci pojedynczej sumy operatorów i mo e mieæ dowolnie skomplikowan¹ postaæ, której spektrum mo na dok³adnie obliczyæ. Praca ta podaje metodê, jak znaleÿæ operatory, których komutator z niezaburzonym Hamiltonianem jest proporcjonalny do tych e operatorów. Na podstawie tej procedury mo na sformu³owaæ uogólnione twierdzenie Wicka, pozwalaj¹ce w sposób rekurencyjny redukowaæ dowolne wartoœci œrednie operatorów do odpowiednich wartoœci œrednich ni szego rzêdu. Opisana metoda umo liwia nastêpnie stworzenie nowej techniki obliczania wartoœci œrednich temperaturowych ró nych operatorów z u yciem techniki diagramowej, bêd¹cej uogólnieniem diagramów Feynmana. Praca [20] ze wzglêdu na jej wa - noœæ jest przedstawiona w ca³oœci w Za³¹czniku 6. W kolejnych pracach [21], [22] A. Pawlikowski z wspó³autorami przedstawili oryginaln¹ metodê znajdywania nierównowagowego operatora statystycznego wprost z równania Liouville a, z u yciem rozwiniêcia na operatory ortogonalne. Metodê tê zastosowano do wyprowadzenia równañ kinetycznych. W pracy [23] uogólniono technikê diagramow¹ Izjumowa na przypadek 19

22 niejednorodnych ferromagnetyków anizotropowych. U yto jej nastêpnie do badania w³asnoœci termodynamicznych tych uk³adów. W kolejnej pracy [24] za pomoc¹ metody pokazanej w [21], [22] zbadano kszta³t linii absorpcyjnej i dyspersyjnej j¹drowego rezonansu magnetycznego w ferromagnetykach, uzyskuj¹c dobr¹ zgodnoœæ z eksperymentem. Prace [25], [27] poœwiêcono badaniu w³asnoœci termodynamicznych trójpodsieciowych, niekolinearnych ferromagnetyków typu U 3 X 4 z anizotropi¹ typu pola krystalicznego. Ze wzglêdu na wystêpowanie w tych zwi¹zkach silnej anizotropii równania na d³ugoœæ namagnesowania i jego kierunki s¹ bardzo skomplikowane. Stosunkowo proste wzory otrzymuje siê jednak w pobli u punktu Curie. W pracy znaleziono temperaturê Curie, d³ugoœæ i kierunki namagnesowania oraz podatnoœæ w pobli u punktu Curie. W artyku³ach [26, 28, 29] autorzy zajêli siê problemem fluktuuj¹cej wartoœciowoœci w zwi¹zkach ziem rzadkich. Wprowadzili pojêcie temperatury fluktuacji w tych uk³adach oraz znaleÿli regu³y wyboru dla hybrydyzacji elektronów 4f i elektronów przewodnictwa, pos³uguj¹c siê teori¹ grup, uzyskuj¹c dobr¹ zgodnoœæ z eksperymentem. Opinie Profesor Jerzy Rayski z Instytutu Fizyki Uniwersytetu Jagielloñskiego w swej opinii (6 lutego 1965 roku) napisa³ miêdzy innymi: W swoich pracach dr Pawlikowski stosuje z powodzeniem metody kwantowej teorii pola w zagadnieniach teorii j¹dra atomowego i teorii cia³a sta³ego. Prace te odznaczaj¹ siê wysokim poziomem naukowym. Szczególnie zas³uguj¹ na uwagê prace, w których rozwi¹zywane jest zagadnienie znalezienia kierunków wektora namagnesowania w anizotropowym krysztale ferromagnetycznym. 20

23 Profesor Jan opuszañski z Instytutu Fizyki Teoretycznej Uniwersytetu Wroc³awskiego oceniaj¹c dorobek naukowy Andrzeja Pawlikowskiego (30 listopada 1968 roku), przedstawi³ swoj¹ opiniê w nastêpuj¹cy sposób: Dr Pawlikowski przez szereg lat by³ pracownikiem Katedry Fizyki Statystycznej. Znam Go wiêc nie tylko ze studiów, jako m³odszego kolegê, ale równie jako kolegê i wspó³pracownika w pracy naukowej. Pragnê podkreœliæ wysokie walory moralne, Jego uczciwoœæ, rzetelnoœæ, kole eñstwo, dok³adnoœæ w pracy i skromnoœæ, jak równie urok osobisty. Dr Pawlikowski posiada wszechstronne i g³êbokie wiadomoœci z wielu dzia³ów fizyki i uchodzi u nas, i to s³usznie, za erudytê, do którego zwracano siê o pomoc naukow¹ z problemami z ró nych dziedzin tej e dyscypliny. Nale y podkreœliæ wielostronnoœæ Pawlikowskiego. Jest doskona³ym znawc¹ literatury naukowej, zw³aszcza z dziedzin teorii pola i statystyki. Erudycja nie wp³ywa jednak hamuj¹co na rozwój Jego si³ twórczych. Na podkreœlenie zas³uguje Jego wysoka kultura matematyczna. Prace A. Pawlikowskiego stoj¹ na wysokim poziomie naukowym, odznaczaj¹ siê starannoœci¹, pomys³owoœci¹ i jasnoœci¹ sformu³owañ. Œwiadcz¹ o œwietnym opanowaniu przedmiotu i aparatu rachunkowego. Prace te wzbudzi³y ywe zainteresowanie za granic¹. Z obowi¹zków swoich wywi¹zuje siê bardzo dobrze. Wyk³ady, które prowadzi, s¹ przygotowane bardzo starannie i jasno. Udziela czêsto konsultacji studentom, jak równie m³odszym kolegom asystentom. W seminariach Instytutu bierze ywy udzia³, wyg³aszaj¹c referaty i cykle referatów. Bierze te czêsto udzia³ we wspólnych dyskusjach nad wykonywanymi w Instytucie pracami, przy czym odznacza siê du ¹ doz¹ zmys³u krytycznego oraz trafnoœci¹ s¹dów. Du o czasu poœwiêca pracy administracyjnej, zw³aszcza sprawom bibliotecznym. Profesor Janusz Morkowski (z Instytutu Fizyki PAN, Oddzia- ³u Poznañskiego) w opinii o pracy naukowej doc. dr. hab. Andrzeja Pawlikowskiego (22 sierpnia 1974 roku) tak przedstawi³ jego osi¹gniêcia: 21

24 Doc. A. Pawlikowski jest pracownikiem naukowym o du ym talencie naukowym, nieprzeciêtnym dorobku naukowym. Posiada du e osi¹gniêcia w kszta³ceniu kadry naukowej i organizowaniu badañ naukowych, kieruj¹c du ym zespo³em rozwi¹zuj¹cym tematy z zakresu problemu wêz³owego. Reprezentuje wa n¹ i rozwijaj¹c¹ siê dyscyplinê naukow¹. Prace Doc. A. Pawlikowskiego charakteryzuje aktualnoœæ tematyki, trafny wybór nowoczesnych metod matematycznych, oryginalnoœæ, œcis³oœæ wywodów i sformu³owañ. W wielu pracach problem rozpatrywany jest ró nymi metodami matematycznymi, porównywane s¹ wyniki oraz dyskutowane zalety i ograniczenia poszczególnych ujêæ. Zwraca uwagê doskona³a orientacja Doc. Pawlikowskiego w aktualnych osi¹gniêciach, szczególnie w zakresie nowych metod kwantowej teorii wielu cia³ i umiejêtnoœæ zastosowania tych metod do rozwa anych problemów. Doc. Pawlikowski posiada ywe kontakty z fizykami teoretykami za granic¹, szczególnie z Z.I.B.J. w Dubnej, w którym odbywa³ d³ugi sta naukowy i do którego czêsto przyje d a na krótkie pobyty. 22

25 Załącznik 1 Okładka, strony tytułowa i redakcyjna oraz streszczenia pracy habilitacyjnej profesora 23

26 24

27 25

28 26

29 27

30 28 Załącznik 2 Okładka, strona tytułowa i spis treści monografii Fizyka statystyczna

31 29

32 30

33 31

34 32

35 33

36 34

37 Załącznik 3 Pismo o nadaniu tytułu profesora nadzwyczajnego nauk fizycznych 35

38 36 Załącznik 4 Pismo informujące o zawieszeniu profesora w pełnieniu obowiązków służbowych

39 Załącznik 5 Pismo rektora informujące o wymierzeniu profesorowi kary upomnienia 37

40 Załącznik 6 Publikacja będąca bardzo ważnym osiągnięciem naukowym profesora 38

41

42 Epilog Profesor Andrzej Pawlikowski kierowa³ Zak³adem Fizyki Teoretycznej w Instytucie Fizyki Uniwersytetu Œl¹skiego przez 18 lat. W pocz¹tkowym okresie by³ jedynym samodzielnym pracownikiem naukowym w Zak³adzie. Przez ca³y czas towarzyszy³a mu jednak sta³a troska o rozwój kadry naukowej Zak³adu. Prowadzi³ prawid³ow¹ politykê kadrow¹, dziêki której Zak³ad, kierowany przez niego, rozwin¹³ siê niezwykle szybko. W doborze kadry opar³ siê na swych najlepszych uczniach i studentach, umo liwiaj¹c im szybki rozwój naukowy. Stopniowo wzrasta³a liczba wypromowanych doktorów w Zak³adzie, którzy nastêpnie uzyskiwali stopieñ doktora habilitowanego. Powiêksza³a siê wiêc liczba samodzielnych pracowników naukowych, o których mu chodzi³o. Rozszerza³a siê te tematyka badañ naukowych i tworzy³y siê w sposób spontaniczny ró ne grupy badawcze, zajmuj¹ce siê podobn¹ tematyk¹. Spowodowa³o to koniecznoœæ podzia³u istniej¹cego Zak³adu zgodnie z tematyk¹ poszczególnych grup badawczych. W grudniu 1990 roku nast¹pi³ podzia³ Zak³adu na 3 oddzielne jednostki. Najliczniejsza grupa osób pozosta³a w istniej¹cym ju Zak³adzie Fizyki Teoretycznej i nazwa tego Zak³adu nie uleg³a zmianie. Pozosta³e osoby przesz³y do nowo powsta³ego Zak³adu Teorii Pola i Cz¹stek Elementarnych oraz do Zak³adu Astrofizyki i Kosmologii. Nast¹pi³ te dalszy szybki rozwój kadry naukowej tych Zak³adów. W chwili obecnej dzia³aj¹ 3 Zak³ady maj¹ce wspólne korzenie w dawnym Zak³adzie Fizyki Teoretycznej, kierowanym przez profesora Andrzeja Pawlikowskiego. Podzia³ tego Zak³a- 40

43 du na 3 oddzielne jednostki niczego nie zmieni³ we wzajemnych przyjaznych i kole eñskich relacjach miêdzy pracownikami. Obecnie kadra naukowa tych 3 Zak³adów sk³ada siê z 9 profesorów (w tym 3 zwyczajnych), 2 profesorów UŒ, 2 doktorów habilitowanych i 10 doktorów. ¹czna liczba doktorantów wynosi 29 osób. Oto sk³ad osobowy tych Zak³adów: Zak³ad Fizyki Teoretycznej Prof. zw. dr hab. Jerzy uczka (kierownik Zak³adu) Prof. UŒ dr hab. W³adys³aw Borgie³ Prof. dr hab. Micha³ Matlak Prof. dr hab. Marcin Mierzejewski Prof. dr hab. Marek Szopa Prof. dr hab. Bogumi³ Westwañski Prof. zw. dr hab. El bieta Zipper Dr hab. Maciej Maœka Dr Jan Aksamit Dr Jerzy Dajka Dr Marcin Kostur Dr ukasz Machura Dr Katarzyna Czajka Odeszli od nas: œ.p. dr Marian Drzazga (1989), œ.p. prof. zw. dr hab. Janusz Zieliñski (2002), œ.p. dr hab. S³awomir Bugajski (2003). Tematyka badawcza: teoria cia³a sta³ego, teoria magnetyzmu, teoria nadprzewodnictwa, teoria przejœæ fazowych, procesy stochastyczne, nanostruktury i ich w³asnoœci. 41

44 Zak³ad Teorii Pola i Cz¹stek Elementarnych Prof. zw. dr hab. Marek Zra³ek (kierownik Zak³adu) Prof. dr hab. Karol Ko³odziej Prof. dr hab. Henryk Czy Dr hab. Janusz Gluza Dr Micha³ Czakon Dr Jacek Syska Tematyka badawcza: modelowanie oddzia³ywañ cz¹stek elementarnych przy niskich i wysokich energiach, opis procesów rozproszeniowych w ramach modelu standardowego i jego uogólnieñ, fizyka neutrin, symulacja Monte Carlo rozpadów cz¹stek i procesów rozproszeniowych. Zak³ad Astrofizyki i Kosmologii Prof. UŒ dr hab. Jan S³adkowski (kierownik Zak³adu) Dr Ilona Bednarek Dr hab. Marek Biesiada Dr Jerzy Król D³ugoletnim kierownikiem Zak³adu Astrofizyki i Kosmologii by³ prof. dr hab. Ryszard Mañka-Marcisz, obecnie na emeryturze. Tematyka badawcza: astrofizyka gwiazd, bia³e kar³y, gwiazdy neutronowe, ewolucja gwiazd, kosmologia m³odego wszechœwiata. Obecny stan kadry naukowej Zak³adu Fizyki Teoretycznej, Zak³adu Teorii Pola i Cz¹stek Elementarnych oraz Zak³adu Astrofizyki i Kosmologii jest bezpoœrednim i poœrednim dzie³em profesora Andrzeja Pawlikowskiego. Przyk³ad ten po- 42

45 kazuje, ile dobrego by³ w stanie uczyniæ ten jeden, jedyny cz³owiek. Podziêkowania Autor sk³ada serdeczne podziêkowania Pani Krystynie Pawlikowskiej, onie Profesora, oraz Panu prof. zw. dr. hab. Wiktorowi Zipperowi za umo liwienie reprodukcji zdjêæ, pochodz¹cych zarówno ze zbiorów prywatnych, jak i z Archiwum Zak³adu Fizyki J¹drowej.

46

47 Bibliografia podmiotowo-przedmiotowa Wykaz obejmuje bibliografiê ujêt¹ chronologicznie. W obrêbie bibliografii zastosowano nastêpuj¹ce skróty: A druki zwarte, ksi¹ ki, B artyku³y, C prace edytorskie, D opracowania naukowe zwi¹zane z pracami umownymi, E prace niepublikowane. Bibliografia podmiotowa BW sprawie hipotezy Fiesienkowa o pochodzeniu planetoid. W: Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Wroc³awskiego. Seria B 1. Wroc³aw: Uniwersytet Wroc³awski, s B..., W. Szczurówna: On the canonical formalism for dynamical systems with constrains. Bull. Polon. Acad. Sci., CL III 6, s B..., W. Szczurówna: O primenenii metoda dopolnitelnych peremennych Zubareva k statistièeskoj fizikie. W: Doklady AN SSSR, ¹ 118, s

48 B..., W. Szczurówna: O primenenii metoda dopolnitelnych peremennych k statistièeskoj fizikie. W: Doklady AN SSSR, ¹ 124, s B..., W. Szczurówna: The partition function and subsidiary conditions in the Bohm Pines and Migdal Galitskii Method. Nuovo Cimento, nr 11, s B... : Zagadnienie warunków ubocznych w metodzie zmiennych dodatkowych. Praca doktorska. Uniwersytet Wroc³awski, maszynopis B... : K vydeleniu samosoglosovannogo pola v sverchtekuèej modeli jadra. W: Doklady AN SSSR, ¹ 145, s B..., W. R ybarska: O toènosti metoda Bogolubova w teorii èetno-èetnych niesferièeskich jader. ETF, ¹ 43, s B M.K. Volkov,..., V. R ybarska, V.G. Soloviev: O toènosti razèetov svojstv silno deformirovanych jader na osnovie sferchtekuèej modeli jadra. W: Izvestia AN SSSR, Seria: Fizika, ¹ 27, s B... : On the magnetization direction in isotropic Heisenberg ferromagnets. Bull. Polon. Acad. Sci., no. 12, s B... : Ferromagnetic Domain Structure at Non-Zero Temperature. Molecular Field Approximation. Acta Physica Polonica, nr 27, s B..., W. R ybarska: On the four-particle correlations in the superfluid nuclear model. Acta Physica Polonica, nr 27, s. 537.

49 A... : O wyznaczaniu wektora namagnesowania w magnetyku anizotropowym. Report No. 627/PL. Kraków: Instytut Fizyki J¹drowej. 14 B P. Boschen,..., W. R ybarska: Izuèenie toènosti približenych razèetov v sverchtekuèej modeli jadra. Jadernaja Fizika, ¹ 8, s A J. opuszañski,... : Fizyka statystyczna. Warszawa: PWN B M. Matlak,... : A simple proof of the linked cluster expansion theorem in the many-body problem. Acta Physica Polonica, nr A 37, s E... : Kwaziklasyczne stany spinowe. Katowice: Uniwersytet Œl¹ski, maszynopis A R.S. Ingarden,... : On the Heisenberg picture in the non- -hamiltonian quantum statistical mechanics. Preprint No Toruñ: Instytut Fizyki Uniwersytetu im. Miko³aja Kopernika w Toruniu. 19 B A.L. Kuzemsky,... : Note on the diagonalization of a quadratic linear form defined on the set of second quantization fermion operators. Reports on Mathematics-Physics, no. 3, s B B. Westwañski,... : On the general statistical Wick theorem. Phys. Lett., vol. A 43, s

50 B K. Bia³as-Borgie³,..., E. Zipper: Nonequilibrium statistical operator and generalized kinetic equations. Phys. Lett., vol. A 49, s B K. Bia³as-Borgie³,..., E. Zipper: Projection operators and kinetic equations. Proceedings of the Conference. On statistical physics. Leipzig: Physikalische Gesellschaft der DDR B M. Matlak,... : Application of the diagram technique to exchange type anisotropic ferromagnets with arbitrary spin. Acta Physica Polonica, no. A 47, s B K. Bia³as-Borgie³,..., E. Zipper: The theory of nuclear magnetic resonance in ferromagnets. Physica, nr B 82, s B K. Walasek, J. Przystawa,... : Phase transitions in a three-axial ferromagnet with single ion anisotropy: Application to U 3 P 4. Journal of Physics, no. C 9, s B M. Drzazga,..., E. Zipper: On the concept of fluctuation temperature in mixed valence (MV) systems. Journal of Magnetism and Magnetic Materials, no. 47/48, s B..., B. Kowalczyk, H. Kasprzyk: On the thermodynamical properties of a three-axial ferromagnet such as U 3 X 4. Journal of Physics, no. C 12, s B M. Drzazga,..., M. Szopa, E. Zipper: Group theoretical selection rules for f-c hybridization. Journal of Magnetism and Magnetic Materials, no. 63/64, s. 227.

51 29 B M. Drzazga,..., E. Zipper: Structure and properties of the electronic states in the spin-less intermediate valence model. Acta Physica Polonica, nr A 72, s Bibliografia przedmiotowa A K. Bia³as-Borgie³, M. Matlak: Andrzej Pawlikowski. Postêpy Fizyki, nr 6, s B W. Nawrocka, K. Bia³as-Borgie³, M. Zra³ek: Kolega, przyjaciel, mistrz. Tygodnik Powszechny, nr A A. Topol: Kazimierz Popio³ek i jego czasy. Katowice: Wydawnictwo Œl¹sk A Œl¹scy uczeni. Czêœæ druga. Katowice: Biblioteka Œl¹ska w Katowicach, s. 25.

52

53 Micha³ Matlak Andrzej Pawlikowski ( ) Summary Professor Andrzej Pawlikowski was an outstanding specialist in many areas of the theoretical physics, such as quantum theory of many particles, statistical physics, quantum mechanics and quantum field theory, theory of the atomic nucleus, theory of condensed matter, theory of irreversible processes, theory of relaxational and resonance phenomena. He is a co-author of a large academic textbook: Statistical Physics published by PWN in1986. In the beginning, he was connected with the University of Wroc³aw where he studied physics and mathematics and obtained a PhD degree. He got connected with Katowice in 1964 when he received the post of an assistant professor in the former School of Mathematics, Physics, and Chemistry at the Jagiellonian University in Katowice (later on the branch of the Jagiellonian University in Katowice). In 1969 he obtained a post-doctoral degree at the Jagiellonian University in Kraków and, subsequently, became a head of the Department of Theoretical Physics of the University of Silesia. He was nominated a professor in He directed the PhD studies at the Department of Mathematics, Physics and Chemistry at the University of Silesia. He also fulfilled important roles in the Institute of Physics at the University of Silesia. He was an excellent lecturer and educator of many generations of physicists in Silesia. He promoted 16 PhD candidates between 1970 and What proves his academic competence is the fact that the subject of doctoral theses written under his supervision concerned the basis of quantum mechanics, theory of magnetism, nuclear resonance, thermodynamical properties of solids, statistical physics and theory of many particles, theory of irreversible processes, theory of relaxational and resonance processes. Out of 16 PhDs he promoted, 9 obtained the post-doctoral degree, 5 the title of professor and 2 the title of full professor. Due to this fairly large academic activity, beginning from scratch, professor Pawlikowski became a father of the Theoretical Physics in Katowice. He co-created the Institute of Physics at the University of Silesia from the very beginning of its existence, and, thus, he is one of the pioneers of the University of Silesia. 51

54 As a recognition of his large achievements for the University of Silesia and training of the new academic stuff, the authorities decided to rename the lecturer room III in the Institute of Physics after his death, and in 1987 call it after his name: i.e. Sala Audytoryjna im. Andrzeja Pawlikowskiego.

55 Micha³ Matlak Andrzej Pawlikowski ( ) Zusammenfassung Professor Andrzej Pawlikowski war ein hervorragender Spezialist für solche Gebiete der theoretischen Physik, wie: Quantenmehrteilchentheorie, statistische Physik, Quantenmechanik, Quantenfeldtheorie, Atomkerntheorie, Theorie der kondensierten Phase, Theorie der irreversiblen Vorgänge, Relaxationstheorie, Resonanztheorie. Er ist Koautor des ausführlichen Lehrbuches, Die Statistische Physik, PWN, Er studierte Physik und Mathematik an der Universität in Wroc³aw, wo er auch den Doktortitel erworben hatte. Seit 1964 war Pawlikowski mit Oberschlesien verbunden, als er an der Jagiellonischen Universität ein wissenschaftlicher Mitarbeiter des ehemaligen Lehrstuhls für Mathematik, Physik und Chemie zu Katowice (der späteren Filiale der Jagiellonischen Universität in Katowice) geworden ist habilitierte er sich an der Krakauer Universität und wurde Leiter des Lehrstuhls für theoretische Physik an der Schlesischen Universität. Die Professorwürde erwarb er im Jahre Er war langjähriger Leiter des Doktorandenstudiums an der Fakultät für Mathematik, Physik u. Chemie der Schlesischen Universität. Er bekleidete auch viele verantwortungsvolle Stellungen im Physikinstitut. Andrzej Pawlikowski war ein hervorragender Hochschullehrer, der viele Generationen der schlesischen Physiker ausgebildet hatte. In den Jahren hat er 16 Doktoren promoviert, die unter seiner Leitung die Dissertationen im Bereich der Quantenmechanikgrundlagen, der Magnetismustheorie, der Kernresonanz, thermodynamischer Eigenschaften von Festkörpern, der statistischen Physik, der Mehrteilchentheorie, der Theorie von irreversiblen Vorgängen, der Relaxationstheorie und der Resonanztheorie geschaffen haben. Neun von den promovierten Wissenschaftlern haben dann noch den Titel des habilitierten Doktors erworben, fünf Personen sind zum Professor (zwei von ihnen zum ordentlichen Professor) ernannt worden. Dank seiner wissenschaftlichen Tätigkeit gilt Professor Pawlikowski für den Urheber der theoretischen Physik in Katowice. Er hatte an der Erschaffung vom Physikinstitut der Schlesischen Universität teil, so dass er zu Wegbereitern der Universität gehört. 53

56 In Anerkennung der großen Verdienste des Professors wurde der III. Hörsaal im Physikinstitut der Schlesischen Universität nach seinem Tode umbenannt und heißt seit 1987: Andrzej Pawlikowski Hörsaal.

57 Spis treœci Twórca fizyki teoretycznej w Katowicach Mistrz i jego dzie³o Dzia³alnoœæ naukowa profesora Pawlikowskiego Za³¹czniki Epilog Bibliografia podmiotowo-przedmiotowa Summary Zusammenfassung

58

59

60

61

62

63

64

65

66

67

Semestr I. Astrofizyka I 60 60 12 egzamin AST Wybrane zagadnienia fizyki współczesnej (Lista F)*) Analiza numeryczna (Lista N)**) 30 30 6 egzamin NUM

Semestr I. Astrofizyka I 60 60 12 egzamin AST Wybrane zagadnienia fizyki współczesnej (Lista F)*) Analiza numeryczna (Lista N)**) 30 30 6 egzamin NUM B3. Program studiów liczba punktów konieczna dla uzyskania kwalifikacji (tytułu zawodowego) określonej dla rozpatrywanego programu kształcenia - 120 łączna liczba punktów, którą student musi uzyskać na

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE nr 1/2016 REKTORA WYŻSZEJ SZKOŁY EKOLOGII I ZARZĄDZANIA W WARSZAWIE z dnia 15.01.2016 r.

ZARZĄDZENIE nr 1/2016 REKTORA WYŻSZEJ SZKOŁY EKOLOGII I ZARZĄDZANIA W WARSZAWIE z dnia 15.01.2016 r. ZARZĄDZENIE nr 1/2016 REKTORA WYŻSZEJ SZKOŁY EKOLOGII I ZARZĄDZANIA W WARSZAWIE z dnia 15.01.2016 r. w sprawie zmian w zasadach wynagradzania za osiągnięcia naukowe i artystyczne afiliowane w WSEiZ Działając

Bardziej szczegółowo

Zasady przyznawania stypendiów doktoranckich na Wydziale Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego na rok akademicki 2016/2017

Zasady przyznawania stypendiów doktoranckich na Wydziale Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego na rok akademicki 2016/2017 Zasady przyznawania stypendiów doktoranckich na Wydziale Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego na rok akademicki 2016/2017 Postanowienia ogólne 1) Niniejsze Zasady dotyczą stypendiów doktoranckich wypłacanych

Bardziej szczegółowo

- 70% wg starych zasad i 30% wg nowych zasad dla osób, które. - 55% wg starych zasad i 45% wg nowych zasad dla osób, które

- 70% wg starych zasad i 30% wg nowych zasad dla osób, które. - 55% wg starych zasad i 45% wg nowych zasad dla osób, które Oddział Powiatowy ZNP w Gostyninie Uprawnienia emerytalne nauczycieli po 1 stycznia 2013r. W związku napływającymi pytaniami od nauczycieli do Oddziału Powiatowego ZNP w Gostyninie w sprawie uprawnień

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 9/2014/2015 Rektora Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego z dnia 17 listopada 2014 r.

Zarządzenie Nr 9/2014/2015 Rektora Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego z dnia 17 listopada 2014 r. Zarządzenie Nr 9/2014/2015 Rektora Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego z dnia 17 listopada 2014 r. w sprawie wprowadzenia wzorów umów o finansowanie kosztów uzyskania stopnia naukowego doktora, doktora habilitowanego

Bardziej szczegółowo

1. CHARAKTERYSTYKA STUDIÓW 2. SYLWETKA ABSOLWENTA

1. CHARAKTERYSTYKA STUDIÓW 2. SYLWETKA ABSOLWENTA Dwuletnie studia indywidualne II stopnia na kierunku fizyka, specjalność Fizyka jądrowa i cząstek elementarnych, specjalizacje: Fizyka jądra atomowego, Struktura jąder atomowych i Fizyka cząstek i oddziaływań

Bardziej szczegółowo

Regulamin przyznawania stypendiów doktorskich pracownikom Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego

Regulamin przyznawania stypendiów doktorskich pracownikom Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego Regulamin przyznawania stypendiów doktorskich pracownikom Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego 1 Niniejszy regulamin został wprowadzony w oparciu o 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa

Bardziej szczegółowo

I. POSTANOWIENIE OGÓLNE

I. POSTANOWIENIE OGÓLNE Załącznik do Zarządzenia Nr 26/2015 Rektora UKSW z dnia 1 lipca 2015 r. REGULAMIN ZWIĘKSZENIA STYPENDIUM DOKTORANCKIEGO Z DOTACJI PODMIOTOWEJ NA DOFINANSOWANIE ZADAŃ PROJAKOŚCIOWYCH NA UNIWERSYTETCIE KARDYNAŁA

Bardziej szczegółowo

Przepisy regulujące kwestię przyznawania przez Ministra Zdrowia stypendium ministra:

Przepisy regulujące kwestię przyznawania przez Ministra Zdrowia stypendium ministra: Informacja na temat składania wniosków o Stypendium Ministra Zdrowia dla studentów uczelni medycznych za osiągnięcia w nauce i wybitne osiągnięcia sportowe, w roku akademickim 2011/2012 Ministerstwo Zdrowia,

Bardziej szczegółowo

Załącznik do Zarządzenia Nr 28/2012 Rektora AGH z dnia 1 października 2012 r. z późn. zm.

Załącznik do Zarządzenia Nr 28/2012 Rektora AGH z dnia 1 października 2012 r. z późn. zm. Załącznik do Zarządzenia Nr 28/2012 Rektora AGH z dnia 1 października 2012 r. z późn. zm. Regulamin przyznawania stypendiów doktoranckich oraz zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji podmiotowej

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela. (tekst jednolity) Rozdział 3a. Awans zawodowy nauczycieli

USTAWA. z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela. (tekst jednolity) Rozdział 3a. Awans zawodowy nauczycieli USTAWA z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (tekst jednolity) Rozdział 3a Awans zawodowy nauczycieli Art. 9a. 1. Ustala się stopnie awansu zawodowego nauczycieli: 1) nauczyciel stażysta; 2) nauczyciel

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STYPENDIALNY GMINY DOBRZYCA

PROGRAM STYPENDIALNY GMINY DOBRZYCA Załącznik do Uchwały nr XLVI/328/2014 Rady Miejskiej Gminy Dobrzyca z dnia 30 czerwca 2014r. PROGRAM STYPENDIALNY GMINY DOBRZYCA 1 Cele i formy realizacji programu 1. Tworzy się Program Stypendialny Gminy

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 4 UMOWA O REALIZACJI PRAKTYKI STUDENCKIEJ

Załącznik nr 4 UMOWA O REALIZACJI PRAKTYKI STUDENCKIEJ Załącznik nr 4 UMOWA O REALIZACJI PRAKTYKI STUDENCKIEJ W dniu 200.. roku, w Płocku pomiędzy: 1. Szkołą Wyższą im. Pawła Włodkowica w Płocku Filia w Wyszkowie, z siedzibą w Wyszkowie przy ul. Geodetów 45a,

Bardziej szczegółowo

ZASADY WYPEŁNIANIA ANKIETY 2. ZATRUDNIENIE NA CZĘŚĆ ETATU LUB PRZEZ CZĘŚĆ OKRESU OCENY

ZASADY WYPEŁNIANIA ANKIETY 2. ZATRUDNIENIE NA CZĘŚĆ ETATU LUB PRZEZ CZĘŚĆ OKRESU OCENY ZASADY WYPEŁNIANIA ANKIETY 1. ZMIANA GRUPY PRACOWNIKÓW LUB AWANS W przypadku zatrudnienia w danej grupie pracowników (naukowo-dydaktyczni, dydaktyczni, naukowi) przez okres poniżej 1 roku nie dokonuje

Bardziej szczegółowo

STATUT ZESPOŁU SZKÓŁ W MIĘKINI

STATUT ZESPOŁU SZKÓŁ W MIĘKINI STATUT ZESPOŁU SZKÓŁ W MIĘKINI 1 UWAGI OGÓLNE 1 Zespół Szkół w Miękini powołany został przez Radę Gminy Miękinia Uchwałą nr XX/149/04 Rady Gminy w Miękini z dnia 25 maja 2004r. w sprawie utworzenia Zespołu

Bardziej szczegółowo

Regulamin Konkursu na najlepszego studenta i na najlepsze koło naukowe Województwa Pomorskiego o nagrodę Czerwonej Róży 2016

Regulamin Konkursu na najlepszego studenta i na najlepsze koło naukowe Województwa Pomorskiego o nagrodę Czerwonej Róży 2016 Regulamin Konkursu na najlepszego studenta i na najlepsze koło naukowe Województwa Pomorskiego o nagrodę Czerwonej Róży 2016 1 Postanowienia ogólne 1. Organizatorem konkursu jest Stowarzyszenie Czerwonej

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN OTWIERANIA I PRZEPROWADZANIA PRZEWODÓW DOKTORSKICH NA WYDZIALE ZARZĄDZANIA GWSH. Postanowienia ogólne

REGULAMIN OTWIERANIA I PRZEPROWADZANIA PRZEWODÓW DOKTORSKICH NA WYDZIALE ZARZĄDZANIA GWSH. Postanowienia ogólne Załącznik nr 1 do Zarządzenia Rektora z dnia 02.06.2014r. Tekst jednolity REGULAMIN OTWIERANIA I PRZEPROWADZANIA PRZEWODÓW DOKTORSKICH NA WYDZIALE ZARZĄDZANIA GWSH 1. Postanowienia ogólne 1. Niniejszy

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 72/2014/2015 Senatu Akademii Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego w Warszawie z dnia 14 lipca 2015 roku

Uchwała Nr 72/2014/2015 Senatu Akademii Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego w Warszawie z dnia 14 lipca 2015 roku Uchwała Nr 72/2014/2015 Senatu Akademii Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego w Warszawie z dnia 14 lipca 2015 roku w sprawie: zasad ustalania zakresu obowiązków nauczycieli akademickich, rodzaju zajęć

Bardziej szczegółowo

1. Środki finansowe ustala corocznie organ prowadzący.

1. Środki finansowe ustala corocznie organ prowadzący. REGULAMIN DOFINANSOWANIA FORM DOSKONALENIA ZAWODOWEGO NAUCZYCIELI W PUBLICZNEJ SZKOLE PODSTAWOWEJ IM. BOLESŁAWA CHROBREGO W KOŁCZEWIE 1 1. Środki finansowe ustala corocznie organ prowadzący. 2 1. O dofinansowanie

Bardziej szczegółowo

Stypendium ministra za osiągnięcia w nauce może otrzymać student, który spełnia łącznie następujące warunki:

Stypendium ministra za osiągnięcia w nauce może otrzymać student, który spełnia łącznie następujące warunki: Stypendia Ministra na rok akademicki 2006/2007 Z uwagi na liczne zapytania w sprawie składania wniosków o stypendia ministra na rok akademicki 2006/2007, Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego informuje,

Bardziej szczegółowo

Statystyka matematyczna 2015/2016

Statystyka matematyczna 2015/2016 Statystyka matematyczna 2015/2016 nazwa przedmiotu SYLABUS B. Informacje szczegółowe Elementy składowe Opis sylabusu Nazwa przedmiotu Statystyka matematyczna Kod przedmiotu 0600-FS2-2SM Nazwa jednostki

Bardziej szczegółowo

Matryca efektów kształcenia dla programu kształcenia na studiach wyższych kierunek astronomia, studia I stopnia. Moduły kształcenia

Matryca efektów kształcenia dla programu kształcenia na studiach wyższych kierunek astronomia, studia I stopnia. Moduły kształcenia Zajęcia wyrównawcze z matematyki Zajęcia wyrównawcze z fizyki Analiza matematyczna I, II MS Analiza matematyczna I, II MT Podstawy fizyki: Budowa materii Podstawy fizyki: Mechanika MS Podstawy fizyki:

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN RADY RODZICÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 6 IM. ROMUALDA TRAUGUTTA W LUBLINIE. Postanowienia ogólne

REGULAMIN RADY RODZICÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 6 IM. ROMUALDA TRAUGUTTA W LUBLINIE. Postanowienia ogólne REGULAMIN RADY RODZICÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 6 IM. ROMUALDA TRAUGUTTA W LUBLINIE Postanowienia ogólne 1 Niniejszy Regulamin określa cele, zadania i organizację Rady Rodziców działającej w Szkole Podstawowej

Bardziej szczegółowo

40. Międzynarodowa Olimpiada Fizyczna Meksyk, 12-19 lipca 2009 r. ZADANIE TEORETYCZNE 2 CHŁODZENIE LASEROWE I MELASA OPTYCZNA

40. Międzynarodowa Olimpiada Fizyczna Meksyk, 12-19 lipca 2009 r. ZADANIE TEORETYCZNE 2 CHŁODZENIE LASEROWE I MELASA OPTYCZNA ZADANIE TEORETYCZNE 2 CHŁODZENIE LASEROWE I MELASA OPTYCZNA Celem tego zadania jest podanie prostej teorii, która tłumaczy tak zwane chłodzenie laserowe i zjawisko melasy optycznej. Chodzi tu o chłodzenia

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN STYPENDIALNY FUNDACJI NA RZECZ NAUKI I EDUKACJI TALENTY

REGULAMIN STYPENDIALNY FUNDACJI NA RZECZ NAUKI I EDUKACJI TALENTY REGULAMIN STYPENDIALNY FUNDACJI NA RZECZ NAUKI I EDUKACJI TALENTY Program opieki stypendialnej Fundacji Na rzecz nauki i edukacji - talenty adresowany jest do młodzieży ponadgimnazjalnej uczącej się w

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie nr 35 Rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego z 23 maja 2012 roku

Zarządzenie nr 35 Rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego z 23 maja 2012 roku DO-0130/35/2012 Zarządzenie nr 35 Rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego z 23 maja 2012 roku w sprawie: ogłoszenia tekstu jednolitego zarządzenia nr 59 Rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego z dnia 18 września

Bardziej szczegółowo

Regulamin studenckich praktyk zawodowych w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w Nowym Sączu

Regulamin studenckich praktyk zawodowych w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w Nowym Sączu Regulamin studenckich praktyk zawodowych w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w Nowym Sączu 1 1. Uczelnia organizuje studenckie praktyki zawodowe, zwane dalej "praktykami", przewidziane w planach studiów

Bardziej szczegółowo

OPIS EFEKTÓW KSZTAŁCENIA na kierunku edukacja artystyczna w zakresie sztuki muzycznej

OPIS EFEKTÓW KSZTAŁCENIA na kierunku edukacja artystyczna w zakresie sztuki muzycznej OPIS EFEKTÓW KSZTAŁCENIA na kierunku edukacja artystyczna w zakresie sztuki muzycznej dotyczy planów studiów zatwierdzonych uchwałami od 27/2012/2013 do 30/2012/2013 z dnia 19 czerwca 2013 r. i od 45/2012/2013

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1 Postanowienia ogólne

Rozdział 1 Postanowienia ogólne Załącznik do zarządzenia Rektora nr 59 z dnia 20 lipca 2015 r. REGULAMIN PRZYZNAWANIA ZWIĘKSZENIA STYPENDIUM DOKTORANCKIEGO Z DOTACJI PROJAKOŚCIOWEJ ORAZ ZASADY PRZYZNAWANIA STYPENDIUM DOKTORANCKIEGO W

Bardziej szczegółowo

STOWARZYSZENIE LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA JURAJSKA KRAINA REGULAMIN ZARZĄDU. ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne

STOWARZYSZENIE LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA JURAJSKA KRAINA REGULAMIN ZARZĄDU. ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne Załącznik do uchwały Walnego Zebrania Członków z dnia 28 grudnia 2015 roku STOWARZYSZENIE LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA JURAJSKA KRAINA REGULAMIN ZARZĄDU ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne 1 1. Zarząd Stowarzyszenia

Bardziej szczegółowo

STATUT FUNDACJI ŚCIĘGOSZÓW. Postanowienia ogólne

STATUT FUNDACJI ŚCIĘGOSZÓW. Postanowienia ogólne STATUT FUNDACJI ŚCIĘGOSZÓW Postanowienia ogólne 1 1. Fundacja pod nazwą Fundacja Ścięgoszów, zwana dalej Fundacją ustanowiona przez Łukasza Perkowskiego Olgę Sobkowicz zwanych dalej fundatorami, aktem

Bardziej szczegółowo

STATUT KOŁA NAUKOWEGO PRAWA MEDYCZNEGO. Rozdział I. Postanowienia ogólne

STATUT KOŁA NAUKOWEGO PRAWA MEDYCZNEGO. Rozdział I. Postanowienia ogólne STATUT KOŁA NAUKOWEGO PRAWA MEDYCZNEGO Rozdział I. Postanowienia ogólne 1 Koło Naukowe Prawa Medycznego, zwane dalej Kołem, jest dobrowolną organizacją studencką. Funkcjonuje na Wydziale Prawa i Administracji

Bardziej szczegółowo

S-10. Sprawozdanie o studiach dziennych, wieczorowych, zaocznych, eksternistycznych według stanu w dniu 30 XI 200 r.

S-10. Sprawozdanie o studiach dziennych, wieczorowych, zaocznych, eksternistycznych według stanu w dniu 30 XI 200 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY, 00-925 Warszawa, al. Niepodległości 2 Wypełnia US Oddział terenowy Nr formularza Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej Numer identyfikacyjny REGON S- Sprawozdanie o studiach

Bardziej szczegółowo

Od redakcji. Symbolem oznaczono zadania wykraczające poza zakres materiału omówionego w podręczniku Fizyka z plusem cz. 2.

Od redakcji. Symbolem oznaczono zadania wykraczające poza zakres materiału omówionego w podręczniku Fizyka z plusem cz. 2. Od redakcji Niniejszy zbiór zadań powstał z myślą o tych wszystkich, dla których rozwiązanie zadania z fizyki nie polega wyłącznie na mechanicznym przekształceniu wzorów i podstawieniu do nich danych.

Bardziej szczegółowo

Kompensacyjna funkcja internatu w procesie socjalizacji dzieci i m³odzie y upoœledzonych umys³owo

Kompensacyjna funkcja internatu w procesie socjalizacji dzieci i m³odzie y upoœledzonych umys³owo Kompensacyjna funkcja internatu w procesie socjalizacji dzieci i m³odzie y upoœledzonych umys³owo Ma³gorzata Czajkowska Kompensacyjna funkcja internatu w procesie socjalizacji dzieci i m³odzie y upoœledzonych

Bardziej szczegółowo

Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów. Organizatorzy Konkursu

Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów. Organizatorzy Konkursu Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów 1 Organizatorzy Konkursu 1. Organizatorem Konkursu Start up Award (Konkurs) jest Fundacja Instytut Studiów Wschodnich

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 29 Rektora Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego w Szczecinie z dnia 26 maja 2011 r.

ZARZĄDZENIE NR 29 Rektora Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego w Szczecinie z dnia 26 maja 2011 r. ZARZĄDZENIE NR 29 Rektora Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego w Szczecinie z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie wprowadzenia arkuszy oceny nauczycieli akademickich w celu przeprowadzenia okresowej

Bardziej szczegółowo

STATUT POLSKIEGO STOWARZYSZENIA DYREKTORÓW SZPITALI W KRAKOWIE. Rozdział I

STATUT POLSKIEGO STOWARZYSZENIA DYREKTORÓW SZPITALI W KRAKOWIE. Rozdział I STATUT POLSKIEGO STOWARZYSZENIA DYREKTORÓW SZPITALI W KRAKOWIE Rozdział I Postanowienia Ogólne. 1. Stowarzyszenie nosi nazwę Polskie Stowarzyszenie Dyrektorów Szpitali w Krakowie w dalszej części określone

Bardziej szczegółowo

3 4 5 Zasady udzielania urlopów 6 7 8

3 4 5 Zasady udzielania urlopów 6 7 8 Zarządzenie nr 143 z dnia 27 listopada 2012 Dyrektora Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego w sprawie zasad wykorzystania urlopów wypoczynkowych przez nauczycieli akademickich Na podstawie 27 ust

Bardziej szczegółowo

DE-WZP.261.11.2015.JJ.3 Warszawa, 2015-06-15

DE-WZP.261.11.2015.JJ.3 Warszawa, 2015-06-15 DE-WZP.261.11.2015.JJ.3 Warszawa, 2015-06-15 Wykonawcy ubiegający się o udzielenie zamówienia Dotyczy: postępowania prowadzonego w trybie przetargu nieograniczonego na Usługę druku książek, nr postępowania

Bardziej szczegółowo

PROGRAM LIFELONG LEARNING ERASMUS

PROGRAM LIFELONG LEARNING ERASMUS PROGRAM LIFELONG LEARNING ERASMUS W AKADEMII MORSKIEJ W GDYNI ZASADY REALIZACJI 2010/2011 I. WSTĘP 1. Decyzję o przystąpieniu Uczelni do Programu Lifelong Learning (dawniej Sokrates) podejmuje Senat Uczelni.

Bardziej szczegółowo

2.Prawo zachowania masy

2.Prawo zachowania masy 2.Prawo zachowania masy Zdefiniujmy najpierw pewne podstawowe pojęcia: Układ - obszar przestrzeni o określonych granicach Ośrodek ciągły - obszar przestrzeni którego rozmiary charakterystyczne są wystarczająco

Bardziej szczegółowo

Przygotowały: Magdalena Golińska Ewa Karaś

Przygotowały: Magdalena Golińska Ewa Karaś Przygotowały: Magdalena Golińska Ewa Karaś Druk: Drukarnia VIVA Copyright by Infornext.pl ISBN: 978-83-61722-03-8 Wydane przez Infornext Sp. z o.o. ul. Okopowa 58/72 01 042 Warszawa www.wieszjak.pl Od

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z DZIAŁALNOŚCI RADY NADZORCZEJ SPÓŁKI PATENTUS S.A. ZA OKRES 01.01.2010 31.12.2010.

SPRAWOZDANIE Z DZIAŁALNOŚCI RADY NADZORCZEJ SPÓŁKI PATENTUS S.A. ZA OKRES 01.01.2010 31.12.2010. SPRAWOZDANIE Z DZIAŁALNOŚCI RADY NADZORCZEJ SPÓŁKI PATENTUS S.A. ZA OKRES 01.01.2010 31.12.2010. 1. Informacja dotycząca kadencji Rady Nadzorczej w roku 2010, skład osobowy Rady, pełnione funkcje w Radzie,

Bardziej szczegółowo

KONKURS NA NAJLEPSZE LOGO

KONKURS NA NAJLEPSZE LOGO KONKURS NA NAJLEPSZE LOGO Stowarzyszenie Unia Nadwarciańska ogłasza konkurs na logo. Regulamin konkursu: I. POSTANOWIENIA WSTĘPNE 1. Regulamin określa: cele konkursu, warunki uczestnictwa w konkursie,

Bardziej szczegółowo

V Dolnośląska Konferencja Edukacji Ekologicznej

V Dolnośląska Konferencja Edukacji Ekologicznej W dniu 24 września 2015r. w Ponadregionalnym Centrum Kongresowym w Pawłowicach, będącym kompleksem pałacowo parkowym Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu, odbyła się V Dolnośląska Konferencja Edukacji

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie Rady Nadzorczej KERDOS GROUP Spółka Akcyjna

Sprawozdanie Rady Nadzorczej KERDOS GROUP Spółka Akcyjna Sprawozdanie Rady Nadzorczej KERDOS GROUP Spółka Akcyjna z oceny sprawozdania Zarządu z działalności KERDOS GROUP S.A. w roku obrotowym obejmującym okres od 01.01.2014 r. do 31.12.2014 r. oraz sprawozdania

Bardziej szczegółowo

1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek?

1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek? 1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek? Wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego będzie można składać w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w Puławach. Wnioski będą przyjmowane od dnia

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z MATEMATYKI I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W KROŚNIE

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z MATEMATYKI I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W KROŚNIE PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z MATEMATYKI I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W KROŚNIE Przedmiotowy system oceniania z matematyki jest zgodny z Rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN WYNAGRADZANIA PRACOWNIKÓW SAMORZĄDOWYCH

REGULAMIN WYNAGRADZANIA PRACOWNIKÓW SAMORZĄDOWYCH Załącznik do zarządzenia nr 36/14/15 Dyrektora ZSM-E w Olsztynie z dnia 8 stycznia 2015r. REGULAMIN WYNAGRADZANIA PRACOWNIKÓW SAMORZĄDOWYCH Zespołu Szkół Mechaniczno Energetycznych im. Tadeusza Kościuszki

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIA DODATKOWE DO OGÓLNYCH WARUNKÓW GRUPOWEGO UBEZPIECZENIA NA ŻYCIE KREDYTOBIORCÓW Kod warunków: KBGP30 Kod zmiany: DPM0004 Wprowadza się następujące zmiany w ogólnych warunkach grupowego ubezpieczenia

Bardziej szczegółowo

INFORMATOR -SPECJALIZACJE

INFORMATOR -SPECJALIZACJE INFORMATOR -SPECJALIZACJE Informator został przygotowany w oparciu o specjalizacje z których akredytacje posiada Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu. Uniwersytet, został wybrany

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN RADY RODZICÓW Szkoły Podstawowej w Wawrzeńczycach

REGULAMIN RADY RODZICÓW Szkoły Podstawowej w Wawrzeńczycach REGULAMIN RADY RODZICÓW Szkoły Podstawowej w Wawrzeńczycach Rozdział I Cele, kompetencje i zadania rady rodziców. 1. Rada rodziców jest kolegialnym organem szkoły. 2. Rada rodziców reprezentuje ogół rodziców

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA ETYKA: LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA ETYKA: LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA ETYKA: LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE OPRACOWAŁ: mgr Marcin Szymański Zespół Szkół Ogólnokształcących w Opolu Podstawa prawna: -Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Podstawy matematyki finansowej (MFI221)

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Podstawy matematyki finansowej (MFI221) Załącznik Nr 5 KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Podstawy matematyki finansowej (MFI221) 2. KIERUNEK: MATEMATYKA 3. POZIOM STUDIÓW: I stopnia 4. ROK/ SEMESTR STUDIÓW: II/3 5. LICZBA PUNKTÓW ECTS: 6

Bardziej szczegółowo

Statut. Zespołu Szkolno Przedszkolnego w Bądkowie

Statut. Zespołu Szkolno Przedszkolnego w Bądkowie Statut Zespołu Szkolno Przedszkolnego w Bądkowie Bądkowo 2015 STATUT ZESPOŁU SZKOLNO-PRZEDSZKOLNEGO W BĄDKOWIE I. Podstawowe informacje o Zespole 1. Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa bez bliższego

Bardziej szczegółowo

Statut Stowarzyszenia MAXIMUS Stowarzyszenie Osób Chorych na Otyłość

Statut Stowarzyszenia MAXIMUS Stowarzyszenie Osób Chorych na Otyłość Statut Stowarzyszenia MAXIMUS Stowarzyszenie Osób Chorych na Otyłość Rozdział I Postanowienia ogólne 1 Stowarzyszenie nosi nazwę MAXIMUS Stowarzyszenie Osób Chorych na Otyłość, w dalszych postanowieniach

Bardziej szczegółowo

Powiatowy Urząd Pracy w Trzebnicy. w powiecie trzebnickim w 2008 roku Absolwenci w powiecie trzebnickim

Powiatowy Urząd Pracy w Trzebnicy. w powiecie trzebnickim w 2008 roku Absolwenci w powiecie trzebnickim Powiatowy Urząd Pracy w Trzebnicy Załącznik do Monitoringu zawodów deficytowych i nadwyżkowych w powiecie trzebnickim w 2008 roku Absolwenci w powiecie trzebnickim Trzebnica, wrzesień 2009 Opracowanie:

Bardziej szczegółowo

Dnia 20 stycznia 2016 roku Rada Wydziału Lekarskiego Collegium Medicum im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu

Dnia 20 stycznia 2016 roku Rada Wydziału Lekarskiego Collegium Medicum im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu Dnia 20 stycznia 2016 roku Rada Wydziału Lekarskiego Collegium Medicum im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu podjęła uchwałę o nadaniu dr n. med. Grzegorzowi Przybylskiemu

Bardziej szczegółowo

Wydział Biznesu Stosunków Międzynarodowych. Akademii Finansów i Biznesu Vistula. oraz

Wydział Biznesu Stosunków Międzynarodowych. Akademii Finansów i Biznesu Vistula. oraz Wydział Biznesu Stosunków Międzynarodowych oraz Wydział Zamiejscowy w Krakowie serdecznie zapraszają na konferencję naukową skierowana do dyrektorów i nauczycieli szkół ponadgimnazjalnych EDUKACJA W XXI

Bardziej szczegółowo

Zapytanie ofertowe nr 3

Zapytanie ofertowe nr 3 I. ZAMAWIAJĄCY STUDIUM JĘZYKÓW OBCYCH M. WAWRZONEK I SPÓŁKA s.c. ul. Kopernika 2 90-509 Łódź NIP: 727-104-57-16, REGON: 470944478 Zapytanie ofertowe nr 3 II. OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Przedmiotem zamówienia

Bardziej szczegółowo

ZAPYTANIE OFERTOWE dot. rozliczania projektu. realizowane w ramach projektu: JESTEŚMY DLA WAS Kompleksowa opieka w domu chorego.

ZAPYTANIE OFERTOWE dot. rozliczania projektu. realizowane w ramach projektu: JESTEŚMY DLA WAS Kompleksowa opieka w domu chorego. ZAPYTANIE OFERTOWE dot. rozliczania projektu Wrocław, 31-07-2014 r. realizowane w ramach projektu: JESTEŚMY DLA WAS Kompleksowa opieka w domu chorego. Zamówienie jest planowane do realizacji z wyłączeniem

Bardziej szczegółowo

liwości dostosowania programu studiów w do potrzeb rynku pracy w sektorze IT

liwości dostosowania programu studiów w do potrzeb rynku pracy w sektorze IT Możliwo liwości dostosowania programu studiów w do potrzeb rynku pracy w sektorze IT Jacek Migdałek Katedra Informatyki i Metod Komputerowych Akademia Pedagogiczna w Krakowie Produkt Informatyk Producent

Bardziej szczegółowo

1. Koło Naukowe Metod Ilościowych,zwane dalej KNMI, jest Uczelnianą Organizacją Studencką Uniwersytetu Szczecińskiego.

1. Koło Naukowe Metod Ilościowych,zwane dalej KNMI, jest Uczelnianą Organizacją Studencką Uniwersytetu Szczecińskiego. STATUT KOŁA NAUKOWEGO METOD ILOŚCIOWYCH działającego przy Katedrze Statystyki i Ekonometrii Wydziału Nauk Ekonomicznych i Zarządzania Uniwersytetu Szczecińskiego I. Postanowienia ogólne. 1. Koło Naukowe

Bardziej szczegółowo

WYJAŚNIENIA. Wyjaśniam

WYJAŚNIENIA. Wyjaśniam WYJAŚNIENIA Na podstawie art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 907 z późn. zm.) w związku z zapytaniami Wykonawcy z dnia 19.10.2015 r.

Bardziej szczegółowo

PLAN POŁĄCZENIA SPÓŁEK

PLAN POŁĄCZENIA SPÓŁEK PLAN POŁĄCZENIA SPÓŁEK BSH SPRZĘT GOSPODARSTWA DOMOWEGO SP. Z O.O. z siedzibą w Warszawie oraz BSH WROCŁAW SP. Z O.O. z siedzibą we Wrocławiu Plan Połączenia Spółek: BSH Sprzęt Gospodarstwa Domowego Sp.

Bardziej szczegółowo

PROGRAM SZKOLENIA DLA SĘDZIÓW PEŁNIĄCYCH FUNKCJĘ PRZEWODNICZĄCYCH WYDZIAŁÓW GOSPODARCZYCH W SĄDACH OKRĘGOWYCH I REJONOWYCH

PROGRAM SZKOLENIA DLA SĘDZIÓW PEŁNIĄCYCH FUNKCJĘ PRZEWODNICZĄCYCH WYDZIAŁÓW GOSPODARCZYCH W SĄDACH OKRĘGOWYCH I REJONOWYCH KCSC 141O 28/ 08 PROGRAM SZKOLENIA DLA SĘDZIÓW PEŁNIĄCYCH FUNKCJĘ PRZEWODNICZĄCYCH WYDZIAŁÓW GOSPODARCZYCH W SĄDACH OKRĘGOWYCH I REJONOWYCH ISTOTA FUNKCJI PRZEWODNICZĄCEGO WYDZIAŁU I JEJ ZNACZENIE DLA

Bardziej szczegółowo

Suplement część B dyplomu nr.*

Suplement część B dyplomu nr.* Załącznik nr 5 WYŻSZA SZKOŁA ZARZĄDZANIA PERSONELEM Suplement część B dyplomu nr.* I. INFORMACJE O POSIADACZU DYPLOMU 1. Nazwisko:... 2. Imię (imiona): 3. Data urodzenia (dzień, miesiąc, rok):. 4. Numer

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN PRZYZNAWANIA STYPENDIÓW NA KIERUNKACH ZAMAWIANYCH W RAMACH PROJEKTU POKL

REGULAMIN PRZYZNAWANIA STYPENDIÓW NA KIERUNKACH ZAMAWIANYCH W RAMACH PROJEKTU POKL REGULAMIN PRZYZNAWANIA STYPENDIÓW NA KIERUNKACH ZAMAWIANYCH W RAMACH PROJEKTU POKL Inżynier na zamówienie Wydział Budowy Maszyn i Lotnictwa Politechniki Rzeszowskiej Przepisy i postanowienia ogólne 1 1.

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 4 WZÓR - UMOWA NR...

Załącznik nr 4 WZÓR - UMOWA NR... WZÓR - UMOWA NR... Załącznik nr 4 zawarta w dniu we Wrocławiu pomiędzy: Wrocławskim Zespołem Żłobków z siedzibą we Wrocławiu przy ul. Fabrycznej 15, 53-609 Wrocław, NIP 894 30 25 414, REGON 021545051,

Bardziej szczegółowo

Postanowienia ogólne. Wysokość Stypendium wynosi 1 000 zł miesięcznie.

Postanowienia ogólne. Wysokość Stypendium wynosi 1 000 zł miesięcznie. Regulamin przyznawania stypendiów motywacyjnych za wyniki w nauce na studiach odbywanych w ramach realizowanego przez Wydział Biologii i Ochrony Środowiska projektu konkursowego Zwiększenie liczby absolwentów

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 424.2016 PREZYDENTA MIASTA ZIELONA GÓRA. z dnia 21 kwietnia 2016 r.

ZARZĄDZENIE NR 424.2016 PREZYDENTA MIASTA ZIELONA GÓRA. z dnia 21 kwietnia 2016 r. ZARZĄDZENIE NR 424.2016 PREZYDENTA MIASTA ZIELONA GÓRA z dnia 21 kwietnia 2016 r. w sprawie planu dofinansowania form doskonalenia zawodowego nauczycieli zatrudnionych w jednostkach oświatowych prowadzonych

Bardziej szczegółowo

Temat: Czy świetlówki energooszczędne są oszczędne i sprzyjają ochronie środowiska? Imię i nazwisko

Temat: Czy świetlówki energooszczędne są oszczędne i sprzyjają ochronie środowiska? Imię i nazwisko Temat: Czy świetlówki energooszczędne są oszczędne i sprzyjają ochronie środowiska? Karta pracy III.. Imię i nazwisko klasa Celem nauki jest stawianie hipotez, a następnie ich weryfikacja, która w efekcie

Bardziej szczegółowo

ZESPÓŁ SZKÓŁ NR 1 IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W KOSZALINIE Regulamin naboru na rok szkolny 2015/2016

ZESPÓŁ SZKÓŁ NR 1 IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W KOSZALINIE Regulamin naboru na rok szkolny 2015/2016 ZESPÓŁ SZKÓŁ NR 1 IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W KOSZALINIE Regulamin naboru na rok szkolny 2015/2016 Nabór do szkoły odbywać się będzie metodą elektroniczną według wspólnych zasad dla wszystkich szkół ponadgimnazjalnych

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN OPŁAT ZWIĄZANYCH Z PROCESEM KSZTAŁCENIA W AKADEMII MUZYCZNEJ W KRAKOWIE

REGULAMIN OPŁAT ZWIĄZANYCH Z PROCESEM KSZTAŁCENIA W AKADEMII MUZYCZNEJ W KRAKOWIE Załącznik do Uchwały nr.. /2010 Senatu Akademii Muzycznej w Krakowie z dnia 12 października 2010 r. REGULAMIN OPŁAT ZWIĄZANYCH Z PROCESEM KSZTAŁCENIA W AKADEMII MUZYCZNEJ W KRAKOWIE Regulamin ma zastosowanie

Bardziej szczegółowo

Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2015/2016

Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2015/2016 Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki Karta przedmiotu Wydział Mechaniczny obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 015/016 Kierunek studiów: Inżynieria Produkcji Forma

Bardziej szczegółowo

ZASADY ORGANIZACJI, PRZEBIEGU, ZALICZANIA I FINANSOWANIA PRAKTYK STUDENCKICH OBJĘTYCH PLANEM STUDIÓW STACJONARNYCH I NIESTACJONARNYCH ZAOCZNYCH

ZASADY ORGANIZACJI, PRZEBIEGU, ZALICZANIA I FINANSOWANIA PRAKTYK STUDENCKICH OBJĘTYCH PLANEM STUDIÓW STACJONARNYCH I NIESTACJONARNYCH ZAOCZNYCH Załącznik do Uchwały nr 198/2008-2012 Rady Wydziału Budownictwa, Mechaniki i Petrochemii Politechniki Warszawskiej z dnia 31 maja 2011 r. ZASADY ORGANIZACJI, PRZEBIEGU, ZALICZANIA I FINANSOWANIA PRAKTYK

Bardziej szczegółowo

Załącznik do zarządzenia Rektora Krakowskiej Akademii im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Nr 8/2013 z 4 marca 2013 r.

Załącznik do zarządzenia Rektora Krakowskiej Akademii im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Nr 8/2013 z 4 marca 2013 r. Załącznik do zarządzenia Rektora Krakowskiej Akademii im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Nr 8/2013 z 4 marca 2013 r. Zasady i tryb przyznawania oraz wypłacania stypendiów za wyniki w nauce ze Studenckiego

Bardziej szczegółowo

ZGŁOSZENIE MIEJSCA PRAKTYKI...... Adres i numer telefonu instytucji/zakładu pracy:...

ZGŁOSZENIE MIEJSCA PRAKTYKI...... Adres i numer telefonu instytucji/zakładu pracy:... ZGŁOSZENIE MIEJSCA PRAKTYKI Imię i Nazwisko studenta:... Kierunek i specjalność:... Semestr:... nr indeksu:... Pełna nazwa instytucji/zakładu pracy, w której student będzie odbywał praktykę: Adres i numer

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN PRACY KOMISJI KONKURSOWEJ DS. ZATRUDNIENIA NAUCZYCIELI AKADEMICKICH. Rozdział 1 Przepisy ogólne

REGULAMIN PRACY KOMISJI KONKURSOWEJ DS. ZATRUDNIENIA NAUCZYCIELI AKADEMICKICH. Rozdział 1 Przepisy ogólne Załącznik do uchwały nr 134 /IV/2015 Senatu PWSZ w Ciechanowie REGULAMIN PRACY KOMISJI KONKURSOWEJ DS. ZATRUDNIENIA NAUCZYCIELI AKADEMICKICH Rozdział 1 Przepisy ogólne 1. Konkurs ogłasza rektor lub za

Bardziej szczegółowo

ZAGRANICZNE SYSTEMY SZKOLNICTWA WYŻSZEGO

ZAGRANICZNE SYSTEMY SZKOLNICTWA WYŻSZEGO ZAGRANICZNE SYSTEMY SZKOLNICTWA WYŻSZEGO PRAKTYCZNY PRZEWODNIK PO UZNAWALNOŚCI WYKSZTAŁCENIA MATERIAŁ INFORMACYJNY OPRACOWANY PRZEZ WYDZIAŁ UZNAWALNOŚCI WYKSZTAŁCENIA POLSKI ENIC-NARIC Warszawa, 2016 r.

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 148/2013 WÓJTA GMINY DĄBRÓWKA z dnia 11 stycznia 2013r.

ZARZĄDZENIE NR 148/2013 WÓJTA GMINY DĄBRÓWKA z dnia 11 stycznia 2013r. 0050.148.2013 ZARZĄDZENIE NR 148/2013 WÓJTA GMINY DĄBRÓWKA z dnia 11 stycznia 2013r. w sprawie ustalenia planu dofinansowania form doskonalenia zawodowego nauczycieli na 2013r, oraz ustalenia Regulaminu

Bardziej szczegółowo

KG 271/ZO/P1/9/2014 ZAPYTANIE O OFERTĘ Zamawiający Zespół Szkół z Oddziałami Integracyjnymi w Łomnicy ul.

KG 271/ZO/P1/9/2014 ZAPYTANIE O OFERTĘ Zamawiający Zespół Szkół z Oddziałami Integracyjnymi w Łomnicy ul. KG 271/ZO/P1/9/2014 ZAPYTANIE O OFERTĘ Zamawiający Zespół Szkół z Oddziałami Integracyjnymi w Łomnicy ul. Świerczewskiego 160 Łomnica 58-508 Jelenia Góra 14 Przedmiot Usługi transportu osobowego krajowego

Bardziej szczegółowo

WZP.DZ.3410/35/1456/2011 Wrocław, 26 maja 2011 r.

WZP.DZ.3410/35/1456/2011 Wrocław, 26 maja 2011 r. Do uczestników postępowania o udzielenie zamówienia publicznego WZP.DZ.3410/35/1456/2011 Wrocław, 26 maja 2011 r. ZP/PO/45/2011/WED/8 Dotyczy: postępowania o udzielenie zamówienia publicznego na: Przygotowanie

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN RADY RODZICÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ nr 3 im. Kornela Makuszyńskiego we WŁADYSŁAWOWIE

REGULAMIN RADY RODZICÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ nr 3 im. Kornela Makuszyńskiego we WŁADYSŁAWOWIE REGULAMIN RADY RODZICÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ nr 3 im. Kornela Makuszyńskiego we WŁADYSŁAWOWIE Rozdział I Postanowienia ogólne Rada Rodziców, zwana dalej Radą, działa na podstawie ustawy o systemie oświaty,

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z CHEMII W GIMNAZJUM w ZESPOLE SZKÓ W SZTUTOWIE

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z CHEMII W GIMNAZJUM w ZESPOLE SZKÓ W SZTUTOWIE PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z CHEMII W GIMNAZJUM w ZESPOLE SZKÓ W SZTUTOWIE Przedmiotowy System Oceniania sporz dzony zosta w oparciu o: 1. Rozporz dzenie MEN z dnia 21.03.2001 r. 2. Statut Szko y 3.

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 6 listopada 2015 r. Poz. 1821 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 23 października 2015 r.

Warszawa, dnia 6 listopada 2015 r. Poz. 1821 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 23 października 2015 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 6 listopada 2015 r. Poz. 1821 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 23 października 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków

Bardziej szczegółowo

Przygotowanie pedagogiczne

Przygotowanie pedagogiczne Przygotowanie pedagogiczne Informacje o usłudze Numer usługi 2016/04/08/7405/7773 Cena netto 3 700,00 zł Cena brutto 3 700,00 zł Cena netto za godzinę 13,31 zł Cena brutto za godzinę 13,31 Możliwe współfinansowanie

Bardziej szczegółowo

Wychowawca i zespół wychowawców w nowym roku szkolnym Powołanie, zadania, harmonogram prac

Wychowawca i zespół wychowawców w nowym roku szkolnym Powołanie, zadania, harmonogram prac Zarządzanie szkołą czerwiec wrzesień 2013 Wychowawca i zespół wychowawców w nowym roku szkolnym Powołanie, zadania, harmonogram prac Wychowawca i zespół wychowawców w nowym roku szkolnym Powołanie, zadania,

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA AWANSU ZAWODOWEGO NA STOPIEŃ NAUCZYCIELA MIANOWANEGO W ZESPOLE SZKÓŁ INTEGRACYJNYCH NR 1 W KATOWICACH

PROCEDURA AWANSU ZAWODOWEGO NA STOPIEŃ NAUCZYCIELA MIANOWANEGO W ZESPOLE SZKÓŁ INTEGRACYJNYCH NR 1 W KATOWICACH PROCEDURA AWANSU ZAWODOWEGO NA STOPIEŃ NAUCZYCIELA MIANOWANEGO W ZESPOLE SZKÓŁ INTEGRACYJNYCH NR 1 W KATOWICACH Opracowano na podstawie następujących aktów prawnych: - rozdział 3a Karty Nauczyciela, ustawa

Bardziej szczegółowo

Raport z przeprowadzenia ankiety dotyczącej oceny pracy dziekanatu POLITECHNIKA CZĘSTOCHOWSKA. WYDZIAŁ INŻYNIERII MECHANICZNEJ i INFORMATYKI

Raport z przeprowadzenia ankiety dotyczącej oceny pracy dziekanatu POLITECHNIKA CZĘSTOCHOWSKA. WYDZIAŁ INŻYNIERII MECHANICZNEJ i INFORMATYKI POLITECHNIKA CZĘSTOCHOWSKA WYDZIAŁ INŻYNIERII MECHANICZNEJ i INFORMATYKI WEWNĘTRZNY SYSTEM ZAPEWNIENIA JAKOŚCI KSZTAŁCENIA Raport z przeprowadzenia ankiety dotyczącej oceny pracy dziekanatu CZĘSTOCHOWA

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN RADY PEDAGOGICZNEJ

REGULAMIN RADY PEDAGOGICZNEJ I. ORGANIZACJA REGULAMIN RADY PEDAGOGICZNEJ 1. W skład Rady Pedagogicznej wchodzą wszyscy nauczyciele zatrudnieni w Zespole Szkół Ogólnokształcących w Nowem. 2. Przewodniczącym Rady Pedagogicznej jest

Bardziej szczegółowo

PRAWA ZACHOWANIA. Podstawowe terminy. Cia a tworz ce uk ad mechaniczny oddzia ywuj mi dzy sob i z cia ami nie nale cymi do uk adu za pomoc

PRAWA ZACHOWANIA. Podstawowe terminy. Cia a tworz ce uk ad mechaniczny oddzia ywuj mi dzy sob i z cia ami nie nale cymi do uk adu za pomoc PRAWA ZACHOWANIA Podstawowe terminy Cia a tworz ce uk ad mechaniczny oddzia ywuj mi dzy sob i z cia ami nie nale cymi do uk adu za pomoc a) si wewn trznych - si dzia aj cych na dane cia o ze strony innych

Bardziej szczegółowo

Łomnica 58-508 Jelenia Góra 14 Transport osób samochodem z minimalną ilością 48 miejsc + kierowca na trasach :

Łomnica 58-508 Jelenia Góra 14 Transport osób samochodem z minimalną ilością 48 miejsc + kierowca na trasach : KG 271/ZO/P1/4/2014 ZAPYTANIE O OFERTĘ Zamawiający Zespół Szkół z Oddziałami Integracyjnymi w Łomnicy ul. Świerczewskiego 160 Łomnica 58-508 Jelenia Góra 14 Przedmiot Usługi transportu osobowego krajowego

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA DLA PRZETARGU NIEOGRANICZONEGO CZĘŚĆ II OFERTA PRZETARGOWA

SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA DLA PRZETARGU NIEOGRANICZONEGO CZĘŚĆ II OFERTA PRZETARGOWA Powiat Wrocławski z siedzibą władz przy ul. Kościuszki 131, 50-440 Wrocław, tel/fax. 48 71 72 21 740 SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA DLA PRZETARGU NIEOGRANICZONEGO CZĘŚĆ II OFERTA PRZETARGOWA

Bardziej szczegółowo

Rok studiów III DZIENNIK PRAKTYK ZAWODOWYCH

Rok studiów III DZIENNIK PRAKTYK ZAWODOWYCH WYŻSZA SZKOŁA HUMANISTYCZNA im. Króla Stanisława Leszczyńskiego w Lesznie Wydział Nauk Społecznych ul. Królowej Jadwigi 10/ ul. Krótka 5, 64-100 Leszno tel. 065/ 529-47-77 Kierunek: PEDAGOGIKA I STOPIEŃ

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN RADY RODZICÓW

REGULAMIN RADY RODZICÓW REGULAMIN RADY RODZICÓW PRZY ZESPOLE SZKÓŁ NR 7 W GDYNI Art.1 Postanowienia ogólne Rada Rodziców, zwana dalej Radą, działa na podstawie ustawy o systemie oświaty, statutu szkoły i niniejszego regulaminu.

Bardziej szczegółowo

Regulamin Konkursu Chemicznego Młody All-Chemik.

Regulamin Konkursu Chemicznego Młody All-Chemik. Regulamin Konkursu Chemicznego Młody All-Chemik. 1 Postanowienia Ogólne 1. Niniejszy regulamin określa zasady, zakres i warunki uczestnictwa w konkursie chemicznym Młody All-Chemik na najciekawsze doświadczenie

Bardziej szczegółowo

Zakupy poniżej 30.000 euro Zamówienia w procedurze krajowej i unijnej

Zakupy poniżej 30.000 euro Zamówienia w procedurze krajowej i unijnej biblioteczka zamówień publicznych Agata Hryc-Ląd Małgorzata Skóra Zakupy poniżej 30.000 euro Zamówienia w procedurze krajowej i unijnej Nowe progi w zamówieniach publicznych 2014 Agata Hryc-Ląd Małgorzata

Bardziej szczegółowo