ODLEWANE ALUMINIOWE KOMPOZYTY "IN SITU", UMACNIANE WĘGLIKAMI TYTANU

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "ODLEWANE ALUMINIOWE KOMPOZYTY "IN SITU", UMACNIANE WĘGLIKAMI TYTANU"

Transkrypt

1 43/17 Solidification of Metais and Alloys, Year 2000, Volume 2, Book No. 43 Krzepnięcie Metali i Stopów, Rok 2000, Rocznik 2, Nr 43 PAN- Katowice PL ISSN ODLEWANE ALUMINIOWE KOMPOZYTY "IN SITU", UMACNIANE WĘGLIKAMI TYTANU Edward FRAś*, Andrzej JANAS*, Stanisław WIERZBIŃSKI**, Andrzej KOLBUS* Wydział Odlewnictwa AGH, Kraków, Reymonta 23 Instytut Metalurgii i Inżynierii Materiałowej PAN, Kra~ów, Reymonta 25 Wprowadzenie Kompozyty na osnowie metalicznej MMCs - (metal matrix composites) do których zaliczane są kompozyty na osnowie aluminium wzmacniane węglikiem tytanu (AI+TiC) postrzegane są jako perspektywiczne materiały konstrukcyjne o szerokim spektrum zastosowań ze względu na korzystny stosunek wytrzymałości do gęstości, znaczną sztywność i stabilność własności, jak również odporność na korozję chemiczną w warunkach długotrwałej eksploatacji w podwyższonych temperaturach. Przykładem zastosowań tych kompozytów mogą być bloki silników spalinowych [1], wkładki do tłoków oraz korbowody [2]. Szczególnie interesującą grupą materiałów MMCs stanowią kompozyty drugiej generacji otrzymywane metodą "in situ", przy wytwarzaniu których cząstki wzmacniające powstają w trakcie reakcji chemicznych przebiegających wewnątrz ciekłego metalu [3]. Proces "in situ" pozwala na wytworzenie fazy wzmacniającej, która zarodkując bezpośrednio w kąpieli metalowej posiada bardzo dobry kontakt z osnową, ze względu na wysoką zwilżalność wytwarzanych faz przez ciekły metal. W omawianym procesie eliminuje się zatem skomplikowane problemy zwilżalności, typowe dla innych metod wytwarzania kompozytów. O wyborze węglika tytanu w charakterze fazy wzmacniającej przesądzały takie właściwości TiC jak wysoka twardość, wytrzymałość, wysoki moduł sprężystości, dobra stabilność termodynamiczna w aluminium, a także znaczna odporność na ścieranie przy relatywnie niskiej gęstości. Z kolei o wyborze aluminium jako osnowy zadecydowała jego niska gęstość i wysoka odporność na korozję. W odróżnieniu od kompozytów wytwarzanych metodą "in vitro", w której fazę wzmacniającą wprowadza się jako obce ciało, w kompozytach wytwarzanych metodą "in situ, faza wzmacniająca powstaje w trakcie reakcji chemicznych, przebiegających w ciekłym metalu, bezpośrednio w procesie metalurgicznym. Do niezaprzeczalnych zalet metody "in situ" zaliczyć należy :

2 168 D wysoką stabilność termodynamiczną kompozytu, związaną z brakiem reakcji chemicznych w podwyższonych temperaturach, na granicy cząstka wzmacniająca - osnowa, D zarodkowanie fazy wzmacniającej w kąpieli osnowy zapewniające czystość powierzchni międzyfazowych oraz poprawę zwilżalności. Powierzchnie międzyfazowe pozostają nie utlenione, bez zaadsorbowanych gazów, co zwiększa ich spójność D z osnową, małe rozmiary cząstek wzmacniających oraz możliwość sterowania ich wymiarami za pomocą parametrów kinetyki reakcji w czasie syntezy kompozytów. Zmieniając udział objętościowy oraz wielkość cząsteczek wzmacniających w kompozycie można uzyskać własności mechaniczne kompozytu na poziomie nie osiągalnym przez inne klasyczne materiały, D możliwość nadawania metodami odlewniczymi kształtów detalom oraz częściom maszyn wytwarzanych z kompozytów. Wykorzystywanych jest kilka metod syntezy TiC w kąpieli ciekłego aluminium lub stopów aluminium. W metodzie RGI [4,5] (Reactive Gas Injection) stosuje się przedmuchiwanie metanem ciekłego stopu aluminium - tytan w czasie którego zachodzi dysocjacja metanu na wodór i węgiel. Otrzymany węgiel reaguje z tytanem w wyniku czego w kąpieli powstają węgliki tytanu. W innej metodzie, opisanej przez Nakatę [5], źródłem węgla jest reakcja rozpadu węglika krzemu w ciekłym stopie aluminium-tytan. Uwolniony węgiel reaguje z tytanem tworząc drobnodyspersyjną fazę TiC. Kolejna metoda opracowana przez Martin Marietta Corporation (XD ), nie została dotychczas opublikowana w literaturze, wiadomo tylko, że polega ona na zmieszaniu proszków metalu z niemetalem i podgrzaniu otrzymanej mieszaniny do temperatury wyższej od temperatury topnienia czystego metalu [6]. Klasyczna metoda SHS (self-propagating high-temperature synthesis) polega na wytworzeniu mieszaniny proszków metali z niemetalami, a następnie lokalnym podgrzaniu powierzchni w celu zainicjowania samorzutnie rozprzestrzeniającej się silnej reakcji egzotermicznej zachodzącej w temperaturze adiabatycznej [7]. Zasada metody SHSB Na podstawie analizy klasycznej metody SHS można założyć, że proces syntezy fazy wzmacniającej zachodzi także wówczas, gdy sprasowany brykiet proszków metali i niemetali umieszczony zostanie na powierzchni kąpieli metalowej lub też wprowadzony do jej wnętrza. Założenie to legło u podstaw idei modyfikacji metody otrzymywania kompozytów "in situ", określonej mianem SHSB, gdzie B oznacza bath (kąpiel) [8]. Schemat tej metody pokazano na rys. l.

3 169 Sprasowane proszki Ti.C,.-\1 j Rys. l. Schemat metody syntezy SHSB Fig. l Schematic representation of SHSB proces s Zmodyfikowana metoda SHSB polega na tym, że zamiast inicjowania reakcji za pomocą podgrzewania zewnętrznego, brykiet sporządzony z wybranych proszków umieszcza się na powierzchni lub wprowadza do ciekłego metalu osnowy znajdującego się w tyglu umieszczonym w piecu. W tym przypadku ciekły metal spełnia zarówno rolę medium chłodzące reakcję egzotermiczną, jak i rozcieńczalnika, przy czym proces mieszania kąpieli, np. siłą elektrodynamiczną cewki pieca indukcyjnego, powoduje erozję brykietu i rozprowadzenie produktów reakcji w ciekłym metalu. Podstawową wadą klasycznej metody SHS, podobnie jak i metalurgii proszków, jest niemożność otrzymania wyrobu finalnego o skomplikowanych kształtach, nadto pozbawionego porowatości. Metoda SHSB eliminuje te wady, bowiem po przeprowadzeniu syntezy faz wzmacniających uzyskuje się suspensję, którą można dowolnie kształtować wykorzystując kl asyczne lub specjalne metody odlewnicze. Stosując różne czasy syntezy, jak również zmienne masy wsadów w brykietach można sterować wielkością cząstek fazy wzmacniającej, a także jej udziałem objętościowym w kompozycie. Metodyka badań W badaniach wykorzystano następujące materiały : proszek tytanu o czystości 99,99% (ziarno< 40 flm), dostarczony przez firmę Alfa, proszek węgla o czystości spektralnej (ziarno< 40 flm) oraz proszek aluminium o czystości 99,99% (ziarno <44 flm) dostarczony przez Zakłady Metalurgiczne w Skawinie. Ponadto wykorzystano wlewki aluminium posiadające skład chemiczny (w% wag.): Si < 0,02, Fe< 0,0023, Cu < 0,0185, Mn < 0,0002, Mg < 0,067, Cr < 0,0002, Ni< 0,0016, Zn < 0,0016, Pb < 0,005, Sn < 0,0013, Ti < 0,0016, B < 0,001, Al- reszta, tytan granulowany o czystości 99,99% (granulki 1-3 mm) oraz argon o czystości 99,95 % z firmy Linde. Odważone proszki (tablica l), wsypywano do mieszadła o dwóch stopniach swobody i 700 obr/min w celu ujednorodnienia mieszaniny. Ustalony eksperymentalnie czas mieszania wynosił 2 godz., po czym proszki bez lepiszcza, poddawano prasowaniu pod ciśnieniem 600 MPa..

4 170 Warunki wykonania wytopów tablica l Założony Skład stosowa- Masa wprowa- Objętość Założona objętość udziałtic w nych brykie- dzanego TiC do ciekłego TiC w kompozycie kompozycie tów kompozytu aluminium %obj. g g cmj cmj Ti = c= Al =15.00 Ti = C= Al =22.00 Ti = c= Al =30.00 Ti = c= Al =37.00 Wytopy wykonano w piecu próżniowym firmy Balzers VSG 02. Umieszczone w tyglu kawałki aluminium stapiano, po crym przegrzaną do temperatury 1473 K kąpiel, pod ciśnieniu 6,6 Pa, poddawano odgazowaniu w czasie 5 min. Po zabiegu odgazowania komorę pieca wypełniano czystym argonem, utrzymując ciśnienie na poziomie Pa. Następnie na powierzchni kąpieli umieszczano sprasowane brykiety. Po czasie 5 min odlewano suspensję do kokili metalowej odtwarzającej wałki o średnicy 18 mm i wysokości l 00 mm. Z otrzymanych odlewów pobierano próbki do badań strukturalnych i wytrzymałościowych. Przykładową strukturę otrzymanego kompozytu pokazano na rys.2. Dla kompozytu Al-6%TiC wykonano badania metalograficzne, w celu określenia średn ie go wymiaru cząstek węglika tytanu w zależności od czasu wytrzymywania kąpieli metalowej w temperaturze 1473 K po zakończeniu reakcji egzotermicznej. Wyniki tych pomiarów zestawiono w tablicy 2. Funkcyjną zależność średniego wymiaru "r" węglika tytanu od czasu pokazano na rys.3. Jak wynika z zamieszczonych krzywych w miarę upływu czasu zwiększa się wymiar węglików, podczas gdy prędkość wzrostu cząstek ulega zmniejszeniu.

5 171 Rys. 2. Struktura kompozytu Al+ 8%TiC.Pow. 250x w oryginale Fig. 2. Example of composite structure AI.+8%TiC. Magn.250x Wpływ czasu na średni wymiar cząstek TiC tablica 2 r u Jlm/min urn Czas, mln Rys. 3. Kinetyka wzrostu cząstek TiC w funkcji czasu Fig. 3. The kinetics oftic particie growth in function oftime

6 172 Właściwości mechaniczne Właściwości mechaniczne wytworzonych kompozytów określono w testach jednoosiowego, izotermicznego ściskania, prowadzonych w temperaturach 293 i 623 K z prędkościami odkształcania różniącymi się o rząd wielkości (10" 4-10" 3 s" 1 ); udział obję tościowy fazy wzmacniającej TiC w kompozytach wynosił odpowiednio: 4, 6, 8, 10%. Na rys.4 pokazano charakterystyki mechaniczne (a- E- TiC vol.%) kompozytów odkształcanych ze stałą prędkością 3,7x10 4s 1 w temperaturach 293 (a) i 623 K (b). Stwierdzono znaczny wzrost właściwości wytrzymałościowych kompozytów w stosunku do czystego aluminium (wartości a i E dla osnowy Al usytuowane są na zerowym poziomie zawartości TiC). Wyznaczono także umowne granice plastyczności Ro2 dla osnowy i kompozytów o różnym udziale objętościowym fazy TiC. Przykładowo względne przyrosty wartości Ro2 (R 0 /!R 02 A 1 x l 00%) dla stałej prędkością odkształcania 3,7x 10 4s 1 wynosiły odpowiednio: 369% dla temperatury odkształcania 293 K oraz 470% dla temperatury odkształcania 623 K. Analiza wpływu temperatury i prędkości odkształcania kompozytów na poziom naprężeń płynięcia plastycznego wykazała, że tak wzrost prędkości odkształcania jak i obniżenie temperatury powodują podwyższenie naprężeń płynięcia. Al+TiC -4-1 e = 3, 7x1 O s ; T = 293 cr, ~fl); MPai ' ~ ~~OC :;Jt: ~[l; AI+TiC -4-1 e=3,7x10 s ; T=623K a) b) Rys. 4. Charakterystyki mechaniczne kompozytów K4, K6, K8, KIO i osnowy Al (cr-e-tic vol. %), odkształcanych w testach ściskania z prędkością odkształcania 3,7x 10" 4 s 1 w temperaturach: a) 293 Ki b) 623 K. Fig. 4. Mechanical characteristics (cr-e-tic vol. %) of K4, K6, K8, KIO composites and Al matrix, compressed at strain rate 3,7xl0. 4 s 1 at constant temperature: a) 293 Kand b) 623 K. Uzupełniające badania dotyczyły oszacowania w testach ścieralności względnego ubytku masy próbki w funkcji czasu na podstawie zależności: t.m = (mo- m)lmo, gdzie

7 173 m 0 i m- masa próbki w czasie t= O i po czasie t trwania testu, odpowiednio. Test ścieralności przeprowadzono na kompozytach K6, K8 oraz na próbkach osnowy (Al) w czterech cyklach, z których każdy trwał 4 godz. Uzyskane wyniki eksperymentalne przedstawiono na rys.sa jako zależność względnego ubytku masy próbki (~m) w funkcji czasu testu ścieralności (t) oraz na rys.sb jako zależność podatności na ścieranie wyrażonej szybkością ścierania (U) w funkcji czasu testu ścieralności (t). Szybkość ścierania U wyliczano z zależności różniczkowej względnego ubytku masy próbki w postaci U = Abtb-l, gdzie a i b- stałe. Przykł adowo stwierdzono, ż e podatność na ścieranie w kompozycie K6 jest o 200% niższa w porównaniu do osnowy Al. o' 16 r ,!1m O, 12 tj. m = f(t) Al o -----:- ----~ ~ ---/- ' ' o' o 16 r--r--r--r---, u.= f(t) ' ' 0, ' ' 0,08 0,008 K6 0,04 0,004 0,00 o a) 4 8 czas, h 16 0,000 o b) 4 8 czas, h 16 Rys. 5. Wpływ czasu ścierania na względny ubytek masy próbki (a) oraz p o datność na ś ci e ranie (b). Fig. 5. The effect of aqbrasion time on the sample mass (a) and relative lassof mass (b) for K6, K8 composites and Al matrix. Wnioski O opracowano oryginalną, prostą metodę otrzymywania kompozytów "in situ" określan ą skrótem SHSB, która aktualnie jest przedmiotem rozpatrywanego wniosku patentowego, o opisana metoda umożliwia otrzymywanie kompozytów Al + TiC, w których cząstki wzmacniające TiC w przeważającej ilości posiadają wymiar nie przekraczający 10!lm. o wykazano, że optymalne umocnienie kompozytów przewidzianych do pracy w podwyższonych temperaturach kształtuje się na poziomie 10% obj. TiC.

8 174 Literatura l. Nukami T., Flemings M.: In situ synthesis of TiC particulate-reinforced aluminium matrix composites. Metallurgical and Materials Transactions A, 1995, vol, 26A, s Nukami T.: The growth of TiC particles in an Al matrix. Journal of Materials Science Letters, 1998, vol. 17, s Froyen L. : In-Situ Processing of Metal Matrix Composites: An Overview, Proceedings of the International Conference Light Alloys and Composites, Zakopane, 1999, May, s Khatri S., Koczak M.: Formation of TiC in in situ processed composites via solidgas, solid - liquid and Iiquid - gas reaction in molten Al. - Ti. Materials Science and Engineering, voi.a162 (1993), s Nakata H., Choh T Kanetake N.: J. Jap. Inst. Light Met. 1993, vol. 43, s.l Westwood A.R.C. : Materials for advanced studies and devices, Metalurgical Transactions B, voi.19b, (1988),s Munir A., Anselmi-Tamburini U.:Self-priopagating Exotermic Reactions. The Synthesis of High - Temperature Materials by Combustion. Materials Science Reports vol 3, (1989), s Janas A., Podstawy wytwarzania kompozytu Al+TiC i ocena jego wybranych właściwości mechanicznych, Praca doktorska, Wydział Odlewnictwa AGH, 1999 Recenzował : prof. zw. dr hab. inż. Zdzisław Samsonowicz

MODYFIKACJA SILUMINU AK20. F. ROMANKIEWICZ 1 Politechnika Zielonogórska,

MODYFIKACJA SILUMINU AK20. F. ROMANKIEWICZ 1 Politechnika Zielonogórska, 42/44 Solidification of Metals and Alloys, Year 2000, Volume 2, Book No. 44 Krzepnięcie Metali i Stopów, Rok 2000, Rocznik 2, Nr 44 PAN Katowice PL ISSN 0208-9386 MODYFIKACJA SILUMINU AK20 F. ROMANKIEWICZ

Bardziej szczegółowo

KONSTRUKCYJNE MATERIAŁY KOMPOZYTOWE PRZEZNACZONE DO WYSOKOOBCIĄŻONYCH WĘZŁÓW TARCIA

KONSTRUKCYJNE MATERIAŁY KOMPOZYTOWE PRZEZNACZONE DO WYSOKOOBCIĄŻONYCH WĘZŁÓW TARCIA II Konferencja: Motoryzacja-Przemysł-Nauka ; Ministerstwo Gospodarki, dn. 26 listopada 2014 KONSTRUKCYJNE MATERIAŁY KOMPOZYTOWE PRZEZNACZONE DO WYSOKOOBCIĄŻONYCH WĘZŁÓW TARCIA Dr hab. inż. Jerzy Myalski

Bardziej szczegółowo

ANALIZA KRZEPNIĘCIA I BADANIA MIKROSTRUKTURY PODEUTEKTYCZNYCH STOPÓW UKŁADU Al-Si

ANALIZA KRZEPNIĘCIA I BADANIA MIKROSTRUKTURY PODEUTEKTYCZNYCH STOPÓW UKŁADU Al-Si 53/22 Archives of Foundry, Year 2006, Volume 6, 22 Archiwum Odlewnictwa, Rok 2006, Rocznik 6, Nr 22 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 ANALIZA KRZEPNIĘCIA I BADANIA MIKROSTRUKTURY PODEUTEKTYCZNYCH STOPÓW UKŁADU

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 342

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 342 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 342 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 13, Data wydania: 22 kwietnia 2015 r. Nazwa i adres INSTYTUT

Bardziej szczegółowo

Recykling złomu obiegowego odlewniczych stopów magnezu poprzez zastosowanie innowacyjnej metody endomodyfikacji

Recykling złomu obiegowego odlewniczych stopów magnezu poprzez zastosowanie innowacyjnej metody endomodyfikacji PROJEKT NR: POIG.01.01.02-00-015/09 Zaawansowane materiały i technologie ich wytwarzania Recykling złomu obiegowego odlewniczych stopów magnezu poprzez zastosowanie innowacyjnej metody endomodyfikacji

Bardziej szczegółowo

STABILNOŚĆ STRUKTURALNA STALI P92 W KSZTAŁTOWANYCH PLASTYCZNIE ELEMENTACH RUROCIĄGÓW KOTŁÓW ENERGETYCZNYCH ANDRZEJ TOKARZ, WŁADYSŁAW ZALECKI

STABILNOŚĆ STRUKTURALNA STALI P92 W KSZTAŁTOWANYCH PLASTYCZNIE ELEMENTACH RUROCIĄGÓW KOTŁÓW ENERGETYCZNYCH ANDRZEJ TOKARZ, WŁADYSŁAW ZALECKI PL0400058 STABILNOŚĆ STRUKTURALNA STALI P92 W KSZTAŁTOWANYCH PLASTYCZNIE ELEMENTACH RUROCIĄGÓW KOTŁÓW ENERGETYCZNYCH ANDRZEJ TOKARZ, WŁADYSŁAW ZALECKI Instytut Metalurgii Żelaza im. S. Staszica, Gliwice

Bardziej szczegółowo

MATERIAŁY SPIEKANE (SPIEKI)

MATERIAŁY SPIEKANE (SPIEKI) MATERIAŁY SPIEKANE (SPIEKI) Metalurgia proszków jest dziedziną techniki, obejmującą metody wytwarzania proszków metali lub ich mieszanin z proszkami niemetali oraz otrzymywania wyrobów z tych proszków

Bardziej szczegółowo

III Konferencja: Motoryzacja-Przemysł-Nauka ; Ministerstwo Gospodarki, dn. 23 czerwiec 2014

III Konferencja: Motoryzacja-Przemysł-Nauka ; Ministerstwo Gospodarki, dn. 23 czerwiec 2014 III Konferencja: Motoryzacja-Przemysł-Nauka ; Ministerstwo Gospodarki, dn. 23 czerwiec 2014 Praca została realizowana w ramach programu Innowacyjna Gospodarka, finansowanego przez Europejski fundusz Rozwoju

Bardziej szczegółowo

WYBRANE WŁASNOŚCI KOMPOZYTU ALUMINIUM-CZĄSTKI WĘGLIKA KRZEMU OTRZYMANEGO PRZEZ WYCISKANIE WYPRASEK Z PROSZKU

WYBRANE WŁASNOŚCI KOMPOZYTU ALUMINIUM-CZĄSTKI WĘGLIKA KRZEMU OTRZYMANEGO PRZEZ WYCISKANIE WYPRASEK Z PROSZKU KOMPOZYTY (COMPOSITES) 3(2003)8 Marek Wojtaszek 1, Stefan Szczepanik 2 Akademia Górniczo-Hutnicza, Wydział Metalurgii i Inżynierii Materiałowej, al. Mickiewicza 30, 30-059 Kraków WYBRANE WŁASNOŚCI KOMPOZYTU

Bardziej szczegółowo

WYBRANE WŁASNOŚCI KOMPOZYTÓW ALUMINIUM-CZĄSTKI WĘGLIKA KRZEMU OTRZYMANYCH Z PROSZKÓW W PROCESIE KUCIA NA GORĄCO I PO ODKSZTAŁCANIU NA ZIMNO

WYBRANE WŁASNOŚCI KOMPOZYTÓW ALUMINIUM-CZĄSTKI WĘGLIKA KRZEMU OTRZYMANYCH Z PROSZKÓW W PROCESIE KUCIA NA GORĄCO I PO ODKSZTAŁCANIU NA ZIMNO KOMPOZYTY (COMPOSITES) 5(25)3 Marek Wojtaszek 1, Stefan Szczepanik 2 Akademia Górniczo-Hutnicza, Wydział Metalurgii i Inżynierii Materiałowej, al. Mickiewicza 3, 3-59 Kraków WYBRANE WŁASNOŚCI KOMPOZYTÓW

Bardziej szczegółowo

ATLAS STRUKTUR. Ćwiczenie nr 25 Struktura i właściwości materiałów kompozytowych

ATLAS STRUKTUR. Ćwiczenie nr 25 Struktura i właściwości materiałów kompozytowych ATLAS STRUKTUR Ćwiczenie nr 25 Struktura i właściwości materiałów kompozytowych Rys. 1. Mikrostruktura podeutektycznego stopu aluminium-krzem AK7. Pomiędzy dendrytami roztworu stałego krzemu w aluminium

Bardziej szczegółowo

KRYSTALIZACJA KOMPOZYTÓW ALUMINIOWYCH ZBROJONYCH SiC

KRYSTALIZACJA KOMPOZYTÓW ALUMINIOWYCH ZBROJONYCH SiC KOMPOZYTY (COMPOSITES) 2(2002)5 Andrzej Białobrzeski 1, Maksymilian Dudyk 2, Krzysztof Kosibór 3 Akademia Techniczno-Humanistyczna, ul. Willowa 2, 43-300 Bielsko-Biała KRYSTALIZACJA KOMPOZYTÓW ALUMINIOWYCH

Bardziej szczegółowo

43/37 JAKOŚĆ ŻELIW A SYNTETYCZNEGO WYTWARZANEGO W PIECU INDUKCYJNO-PLAZMOWYM. l. Wstęp

43/37 JAKOŚĆ ŻELIW A SYNTETYCZNEGO WYTWARZANEGO W PIECU INDUKCYJNO-PLAZMOWYM. l. Wstęp 43/37 Solidification of Metais and Alloys, Year 2000, Volume 2, Book No. 43 Krzepnięcie Metali i Stopów, Rok 2000, Rocznik 2, Nr 43 PAN- Katowice PL ISSN 0208-9386 JAKOŚĆ ŻELIW A SYNTETYCZNEGO WYTWARZANEGO

Bardziej szczegółowo

SYNTEZA NONOCZĄSTEK WĘGLIKA WANADU W ŻELIWIE SFEROIDALNYM. Wydział Metalurgii AGH, 30-059 Kraków ul. Mickiewicza 30

SYNTEZA NONOCZĄSTEK WĘGLIKA WANADU W ŻELIWIE SFEROIDALNYM. Wydział Metalurgii AGH, 30-059 Kraków ul. Mickiewicza 30 94/18 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2006, Rocznik 6, Nr 18 (2/2) ARCHIVES OF FOUNDRY Year 2006, Volume 6, N o 18 (2/2) PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 SYNTEZA NONOCZĄSTEK WĘGLIKA WANADU W ŻELIWIE SFEROIDALNYM

Bardziej szczegółowo

MATERIAŁY SUPERTWARDE

MATERIAŁY SUPERTWARDE MATERIAŁY SUPERTWARDE Twarde i supertwarde materiały Twarde i bardzo twarde materiały są potrzebne w takich przemysłowych zastosowaniach jak szlifowanie i polerowanie, cięcie, prasowanie, synteza i badania

Bardziej szczegółowo

STALE STOPOWE KONSTRUKCYJNE. Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

STALE STOPOWE KONSTRUKCYJNE. Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego STALE STOPOWE KONSTRUKCYJNE Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego STALE STOPOWE KONSTRUKCYJNE Ważniejsze grupy stali: stale spawalne o podwyższonej

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie IX KATALITYCZNY ROZKŁAD WODY UTLENIONEJ

Ćwiczenie IX KATALITYCZNY ROZKŁAD WODY UTLENIONEJ Wprowadzenie Ćwiczenie IX KATALITYCZNY ROZKŁAD WODY UTLENIONEJ opracowanie: Barbara Stypuła Celem ćwiczenia jest poznanie roli katalizatora w procesach chemicznych oraz prostego sposobu wyznaczenia wpływu

Bardziej szczegółowo

OKREŚLENIE METODĄ KALORYMETRII SKANINGOWEJ ENTALPII PRZEMIAN FAZOWYCH W ŻELIWIE SZARYM

OKREŚLENIE METODĄ KALORYMETRII SKANINGOWEJ ENTALPII PRZEMIAN FAZOWYCH W ŻELIWIE SZARYM 5/22 Archives of Foundry, Year 6, Volume 6, 22 Archiwum Odlewnictwa, Rok 6, Rocznik 6, Nr 22 PAN Katowice PL ISSN 1642-538 OKREŚLENIE METODĄ KALORYMETRII SKANINGOWEJ ENTALPII PRZEMIAN FAZOWYCH W ŻELIWIE

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM NAUKI O MATERIAŁACH

LABORATORIUM NAUKI O MATERIAŁACH Politechnika Łódzka Wydział Mechaniczny Instytut Inżynierii Materiałowej LABORATORIUM NAUKI O MATERIAŁACH Ćwiczenie nr 5 Temat: Stale stopowe, konstrukcyjne, narzędziowe i specjalne. Łódź 2010 1 S t r

Bardziej szczegółowo

Badania kompozytu wytworzonego w wyniku reakcji ciekłego Al ze stałym Ti

Badania kompozytu wytworzonego w wyniku reakcji ciekłego Al ze stałym Ti AMME 2002 11th Badania kompozytu wytworzonego w wyniku reakcji ciekłego Al ze stałym Ti P. Zagierski University of Oslo, Centre for Materials Science Gaustadalleen 21, 0349 Oslo, Norwegia Dla potrzeb norweskiego

Bardziej szczegółowo

ODLEWANIE KÓŁ SAMOCHODOWYCH Z SILUMINÓW. S. PIETROWSKI 1 Politechnika Łódzka, Katedra Systemów Produkcji ul. Stefanowskiego 1/15, 90-924 Łódź

ODLEWANIE KÓŁ SAMOCHODOWYCH Z SILUMINÓW. S. PIETROWSKI 1 Politechnika Łódzka, Katedra Systemów Produkcji ul. Stefanowskiego 1/15, 90-924 Łódź 28/4 Archives of Foundry, Year 2002, Volume 2, 4 Archiwum Odlewnictwa, Rok 2002, Rocznik 2, Nr 4 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 ODLEWANIE KÓŁ SAMOCHODOWYCH Z SILUMINÓW S. PIETROWSKI 1 Politechnika Łódzka,

Bardziej szczegółowo

1. BADANIE SPIEKÓW 1.1. Oznaczanie gęstości i porowatości spieków

1. BADANIE SPIEKÓW 1.1. Oznaczanie gęstości i porowatości spieków 1. BADANIE SPIEKÓW 1.1. Oznaczanie gęstości i porowatości spieków Gęstością teoretyczną spieku jest stosunek jego masy do jego objętości rzeczywistej, to jest objętości całkowitej pomniejszonej o objętość

Bardziej szczegółowo

MECHANIZM ODDZIAL YW ANIA FOSFORU W PROCESIE MODYFIKOWANIA SILUMINÓW NADEUTEKTYCZNYCH

MECHANIZM ODDZIAL YW ANIA FOSFORU W PROCESIE MODYFIKOWANIA SILUMINÓW NADEUTEKTYCZNYCH 43/1 Solidification of Metais and Alloys, Year 2000, Volume 2, Book No. 43 Krzepnięcie Metali i Stopów, Rok 2000, Rocznik 2, Nr 43 PAN -Katowice PL ISSN 0208-9386 MECHANIZM ODDZIAL YW ANIA FOSFORU W PROCESIE

Bardziej szczegółowo

Stopy tytanu. Stopy tytanu i niklu 1

Stopy tytanu. Stopy tytanu i niklu 1 Stopy tytanu Stopy tytanu i niklu 1 Tytan i jego stopy Al Ti Cu Ni liczba at. 13 22 29 28 struktura kryst. A1 αa3/βa2 A1 A1 ρ, kg m -3 2700 4500 8930 8900 T t, C 660 1668 1085 1453 α, 10-6 K -1 18 8,4

Bardziej szczegółowo

Nowoczesne technologie materiałowe stosowane w przemyśle lotniczym

Nowoczesne technologie materiałowe stosowane w przemyśle lotniczym Nowoczesne technologie materiałowe stosowane w przemyśle lotniczym ZB 7. Plastyczne kształtowanie stopów magnezu (kucie precyzyjne, tłoczenie, wyciskanie, walcowanie itp.) Autorzy i liderzy merytoryczni

Bardziej szczegółowo

6. OBRÓBKA CIEPLNO - PLASTYCZNA

6. OBRÓBKA CIEPLNO - PLASTYCZNA 6. OBRÓBKA CIEPLNO - PLASTYCZNA 6.1. Cel ćwiczenia Zapoznanie się z rodzajami obróbki cieplno plastycznej i ich wpływem na własności metali. 6.2. Wprowadzenie Obróbką cieplno-plastyczną, zwaną potocznie

Bardziej szczegółowo

Metale i niemetale. Krystyna Sitko

Metale i niemetale. Krystyna Sitko Metale i niemetale Krystyna Sitko Substancje proste czyli pierwiastki dzielimy na : metale np. złoto niemetale np. fosfor półmetale np. krzem Spośród 115 znanych obecnie pierwiastków aż 91 stanowią metale

Bardziej szczegółowo

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 185228

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 185228 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 185228 (21) Numer zgłoszenia: 331212 ( 13) B1 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (22) Data zgłoszenia: 04.07.1997 (86) Data i numer zgłoszenia

Bardziej szczegółowo

ZADANIA Z CHEMII Efekty energetyczne reakcji chemicznej - prawo Hessa

ZADANIA Z CHEMII Efekty energetyczne reakcji chemicznej - prawo Hessa Prawo zachowania energii: ZADANIA Z CHEMII Efekty energetyczne reakcji chemicznej - prawo Hessa Ogólny zasób energii jest niezmienny. Jeżeli zwiększa się zasób energii wybranego układu, to wyłącznie kosztem

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA ZMIAN STRUKTURALNYCH W WARSTWIE POŁĄCZENIA SPAJANYCH WYBUCHOWO BIMETALI

CHARAKTERYSTYKA ZMIAN STRUKTURALNYCH W WARSTWIE POŁĄCZENIA SPAJANYCH WYBUCHOWO BIMETALI Mariusz Prażmowski 1, Henryk Paul 1,2, Fabian Żok 1,3, Aleksander Gałka 3, Zygmunt Szulc 3 1 Politechnika Opolska, ul. Mikołajczyka 5, Opole. 2 Instytut Metalurgii i Inżynierii Materiałowej PAN, ul. Reymonta

Bardziej szczegółowo

Metody łączenia metali. rozłączne nierozłączne:

Metody łączenia metali. rozłączne nierozłączne: Metody łączenia metali rozłączne nierozłączne: Lutowanie: łączenie części metalowych za pomocą stopów, zwanych lutami, które mają niższą od lutowanych metali temperaturę topnienia. - lutowanie miękkie

Bardziej szczegółowo

OBRÓBKA CIEPLNO-PLASTYCZNA ŻELIWA SFEROIDALNEGO

OBRÓBKA CIEPLNO-PLASTYCZNA ŻELIWA SFEROIDALNEGO 43/19 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2006, Rocznik 6, Nr 19 Archives of Foundry Year 2006, Volume 6, Book 19 PAN - Katowice PL ISSN 1642-5308 OBRÓBKA CIEPLNO-PLASTYCZNA ŻELIWA SFEROIDALNEGO T. SZYKOWNY 1, K.CIECHACKI

Bardziej szczegółowo

WyŜsza Szkoła InŜynierii Dentystycznej im. prof. Meissnera

WyŜsza Szkoła InŜynierii Dentystycznej im. prof. Meissnera WyŜsza Szkoła InŜynierii Dentystycznej im. prof. Meissnera ANALIZA POŁĄCZENIA WARSTW CERAMICZNYCH Z PODBUDOWĄ METALOWĄ Promotor: Prof. zw. dr hab. n. tech. MACIEJ HAJDUGA Tadeusz Zdziech CEL PRACY Celem

Bardziej szczegółowo

MATERIAŁOZNAWSTWO Wydział Mechaniczny, Mechatronika, sem. I. dr inż. Hanna Smoleńska

MATERIAŁOZNAWSTWO Wydział Mechaniczny, Mechatronika, sem. I. dr inż. Hanna Smoleńska MATERIAŁOZNAWSTWO Wydział Mechaniczny, Mechatronika, sem. I dr inż. Hanna Smoleńska UKŁADY RÓWNOWAGI FAZOWEJ Równowaga termodynamiczna pojęcie stosowane w termodynamice. Oznacza stan, w którym makroskopowe

Bardziej szczegółowo

WPŁYW MIESZANKI EGZOTERMICZNEJ NA BAZIE Na 2 B 4 O 7 I NaNO 3 NA WYTRZYMAŁOŚĆ NA ROZCIĄGANIE STOPU AlSi7Mg

WPŁYW MIESZANKI EGZOTERMICZNEJ NA BAZIE Na 2 B 4 O 7 I NaNO 3 NA WYTRZYMAŁOŚĆ NA ROZCIĄGANIE STOPU AlSi7Mg 4/ Archives of Foundry, Year 006, Volume 6, Archiwum Odlewnictwa, Rok 006, Rocznik 6, Nr PAN Katowice PL ISSN 64-508 WPŁYW MIESZANKI EGZOTERMICZNEJ NA BAZIE Na B 4 O 7 I NaNO NA WYTRZYMAŁOŚĆ NA ROZCIĄGANIE

Bardziej szczegółowo

Recenzja Pracy Doktorskiej

Recenzja Pracy Doktorskiej Politechnika Częstochowska Wydział Inżynierii Produkcji i Technologii Materiałów Instytut Inżynierii Materiałowej Dr hab. inż. Michał Szota, Prof. P.Cz. Częstochowa, 15.10.2014 roku Recenzja Pracy Doktorskiej

Bardziej szczegółowo

Badania właściwości zmęczeniowych bimetalu stal S355J2- tytan Grade 1

Badania właściwości zmęczeniowych bimetalu stal S355J2- tytan Grade 1 Badania właściwości zmęczeniowych bimetalu stal S355J2- tytan Grade 1 ALEKSANDER KAROLCZUK a) MATEUSZ KOWALSKI a) a) Wydział Mechaniczny Politechniki Opolskiej, Opole 1 I. Wprowadzenie 1. Technologia zgrzewania

Bardziej szczegółowo

PL 178509 B1 (13) B1. (51) IntCl6: C23C 8/26. (54) Sposób obróbki cieplno-chemicznej części ze stali nierdzewnej

PL 178509 B1 (13) B1. (51) IntCl6: C23C 8/26. (54) Sposób obróbki cieplno-chemicznej części ze stali nierdzewnej RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 178509 (13) B1 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (21) Numer zgłoszenia: 305287 (22) Data zgłoszenia: 03.10.1994 (51) IntCl6: C23C 8/26 (54)

Bardziej szczegółowo

BADANIA WYTRZYMAŁOŚCIOWE CERAMIKA A STOPY DENTYSTYCZNE W KONTEKŚCIE WYBRANYCH RODZAJÓW STOPÓW PROTETYCZNYCH

BADANIA WYTRZYMAŁOŚCIOWE CERAMIKA A STOPY DENTYSTYCZNE W KONTEKŚCIE WYBRANYCH RODZAJÓW STOPÓW PROTETYCZNYCH WyŜsza Szkoła InŜynierii Dentystycznej im. prof. Meissnera w Ustroniu BADANIA WYTRZYMAŁOŚCIOWE CERAMIKA A STOPY DENTYSTYCZNE W KONTEKŚCIE WYBRANYCH RODZAJÓW STOPÓW PROTETYCZNYCH CEL PRACY Celem pracy było

Bardziej szczegółowo

Warunki izochoryczno-izotermiczne

Warunki izochoryczno-izotermiczne WYKŁAD 5 Pojęcie potencjału chemicznego. Układy jednoskładnikowe W zależności od warunków termodynamicznych potencjał chemiczny substancji czystej definiujemy następująco: Warunki izobaryczno-izotermiczne

Bardziej szczegółowo

Temat 1 (2 godziny): Próba statyczna rozciągania metali

Temat 1 (2 godziny): Próba statyczna rozciągania metali Temat 1 (2 godziny): Próba statyczna rozciągania metali 1.1. Wstęp Próba statyczna rozciągania jest podstawowym rodzajem badania metali, mających zastosowanie w technice i pozwala na określenie własności

Bardziej szczegółowo

MATERIAŁ ELWOM 25. Mikrostruktura kompozytu W-Cu25: ciemne obszary miedzi na tle jasnego szkieletu wolframowego; pow. 250x.

MATERIAŁ ELWOM 25. Mikrostruktura kompozytu W-Cu25: ciemne obszary miedzi na tle jasnego szkieletu wolframowego; pow. 250x. MATERIAŁ ELWOM 25.! ELWOM 25 jest dwufazowym materiałem kompozytowym wolfram-miedź, przeznaczonym do obróbki elektroerozyjnej węglików spiekanych. Kompozyt ten jest wykonany z drobnoziarnistego proszku

Bardziej szczegółowo

ANALIZA WPŁYWU SZYBKOŚCI CHŁODZENIA NA STRUKTURĘ I WŁASNOŚCI STALIWA L21HMF PO REGENERUJĄCEJ OBRÓBCE CIEPLNEJ

ANALIZA WPŁYWU SZYBKOŚCI CHŁODZENIA NA STRUKTURĘ I WŁASNOŚCI STALIWA L21HMF PO REGENERUJĄCEJ OBRÓBCE CIEPLNEJ 73/21 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2006, Rocznik 6, Nr 21(2/2) ARCHIVES OF FOUNDARY Year 2006, Volume 6, Nº 21 (2/2) PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 ANALIZA WPŁYWU SZYBKOŚCI CHŁODZENIA NA STRUKTURĘ I WŁASNOŚCI

Bardziej szczegółowo

IKiFP im. J. Habera PAN

IKiFP im. J. Habera PAN IKiFP im. J. Habera PAN Określenie parametrów technologicznych procesu wykonywania odlewów ze stopów Ti z udziałem materiałów cyrkonowych i itrowych oraz wykonanie modelowych odlewów 15.04.2014 30.09.2014

Bardziej szczegółowo

Politechnika Gdańska, Inżynieria Biomedyczna. Przedmiot: BIOMATERIAŁY. Metody pasywacji powierzchni biomateriałów. Dr inż. Agnieszka Ossowska

Politechnika Gdańska, Inżynieria Biomedyczna. Przedmiot: BIOMATERIAŁY. Metody pasywacji powierzchni biomateriałów. Dr inż. Agnieszka Ossowska BIOMATERIAŁY Metody pasywacji powierzchni biomateriałów Dr inż. Agnieszka Ossowska Gdańsk 2010 Korozja -Zagadnienia Podstawowe Korozja to proces niszczenia materiałów, wywołany poprzez czynniki środowiskowe,

Bardziej szczegółowo

ODPORNOŚĆ STALIWA NA ZUŻYCIE EROZYJNE CZĘŚĆ II. ANALIZA WYNIKÓW BADAŃ

ODPORNOŚĆ STALIWA NA ZUŻYCIE EROZYJNE CZĘŚĆ II. ANALIZA WYNIKÓW BADAŃ Szybkobieżne Pojazdy Gąsienicowe (15) nr 1, 2002 Stanisław JURA Roman BOGUCKI ODPORNOŚĆ STALIWA NA ZUŻYCIE EROZYJNE CZĘŚĆ II. ANALIZA WYNIKÓW BADAŃ Streszczenie: W części I w oparciu o teorię Bittera określono

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu ODLEWNICTWO STOPÓW ŻELAZA Casting of ferrous alloys Kierunek: Zarządzanie i Inżynieria Produkcji Management and Engineering of Production Rodzaj przedmiotu: specjalnościowy Poziom studiów:

Bardziej szczegółowo

PL 203790 B1. Uniwersytet Śląski w Katowicach,Katowice,PL 03.10.2005 BUP 20/05. Andrzej Posmyk,Katowice,PL 30.11.2009 WUP 11/09 RZECZPOSPOLITA POLSKA

PL 203790 B1. Uniwersytet Śląski w Katowicach,Katowice,PL 03.10.2005 BUP 20/05. Andrzej Posmyk,Katowice,PL 30.11.2009 WUP 11/09 RZECZPOSPOLITA POLSKA RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 203790 (13) B1 (21) Numer zgłoszenia: 366689 (51) Int.Cl. C25D 5/18 (2006.01) C25D 11/00 (2006.01) Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (22)

Bardziej szczegółowo

Nowoczesne stale bainityczne

Nowoczesne stale bainityczne Nowoczesne stale bainityczne Klasyfikacja, projektowanie, mikrostruktura, właściwości oraz przykłady zastosowania Wykład opracował: dr hab. inż. Zdzisław Ławrynowicz, prof. nadzw. UTP Zakład Inżynierii

Bardziej szczegółowo

Raport końcowy kamienie milowe (KM) zadania 1.2

Raport końcowy kamienie milowe (KM) zadania 1.2 Wydział Chemii Uniwersytet Warszawski Raport końcowy kamienie milowe (KM) zadania 1.2 za okres: 01.07.2009-31.03.2012 Zadanie 1.2 Opracowanie technologii nanowłókien SiC dla nowej generacji czujnika wodoru

Bardziej szczegółowo

33/15 Solidiiikation of Metlłls and Alloys, No. 33, 1997 Krzejlnięcic Metali i Stopów, Nr JJ, 1997

33/15 Solidiiikation of Metlłls and Alloys, No. 33, 1997 Krzejlnięcic Metali i Stopów, Nr JJ, 1997 33/15 Solidiiikation of Metlłls and Alloys, No. 33, 1997 Krzejlnięcic Metali i Stopów, Nr JJ, 1997 ł'an - OddziHI h:htowice PL ISSN 02011-93!J6 WPL YW MODYFIKACJI NA JAKOŚĆ PODEUTEKTYCZNYCH STOPÓW AJ-Si

Bardziej szczegółowo

BADANIA MATERIAŁOWE ODLEWÓW GŁOWIC SILNIKÓW

BADANIA MATERIAŁOWE ODLEWÓW GŁOWIC SILNIKÓW 16/38 Solidification of Metals and Alloys, No. 38, 1998 Krzepnięcie Metali i Stopów, nr 38, 1998 PAN Katowice PL ISSN 0208-9386 BADANIA MATERIAŁOWE ODLEWÓW GŁOWIC SILNIKÓW ORŁOWICZ Władysław, OPIEKUN Zenon

Bardziej szczegółowo

KRYSTALIZACJA W WARUNKACH CIŚNIENIA ODŚRODKOWEGO DROGĄ DO POPRAWIENIA JAKOŚCI ODLEWÓW Z INTERMETALI Fe-Al

KRYSTALIZACJA W WARUNKACH CIŚNIENIA ODŚRODKOWEGO DROGĄ DO POPRAWIENIA JAKOŚCI ODLEWÓW Z INTERMETALI Fe-Al 128/18 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2006, Rocznik 6, Nr 18 (2/2) ARCHIVES OF FOUNDRY Year 2006, Volume 6, N o 18 (2/2) PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 KRYSTALIZACJA W WARUNKACH CIŚNIENIA ODŚRODKOWEGO DROGĄ

Bardziej szczegółowo

Recenzja. (podstawa opracowania: pismo Dziekana WIPiTM: R-WIPiTM-249/2014 z dnia 15 maja 2014 r.)

Recenzja. (podstawa opracowania: pismo Dziekana WIPiTM: R-WIPiTM-249/2014 z dnia 15 maja 2014 r.) Prof. dr hab. Mieczysław Jurczyk Politechnika Poznańska Wydział Budowy Maszyn i Zarządzania Instytut Inżynierii Materiałowej Poznań, 2014-06-02 Recenzja rozprawy doktorskiej p. mgr inż. Sebastiana Garusa

Bardziej szczegółowo

Maciej Chorowski Technologie Kriogeniczne. Technologie kriogeniczne w metalurgii i obróbce metali. 1. Obróbka podzerowa metali

Maciej Chorowski Technologie Kriogeniczne. Technologie kriogeniczne w metalurgii i obróbce metali. 1. Obróbka podzerowa metali Maciej Chorowski Technologie Kriogeniczne Technologie kriogeniczne w metalurgii i obróbce metali 1. Obróbka podzerowa metali Podstawową obróbką cieplną stali jest hartowanie. Polega ono na nagrzaniu stali

Bardziej szczegółowo

Skonstruowanie litowo-deuterowego konwertera neutronów termicznych na neutrony prędkie o energii 14 MeV w reaktorze MARIA (Etap 14, 5.1.

Skonstruowanie litowo-deuterowego konwertera neutronów termicznych na neutrony prędkie o energii 14 MeV w reaktorze MARIA (Etap 14, 5.1. Skonstruowanie litowo-deuterowego konwertera neutronów termicznych na neutrony prędkie o energii 14 MeV w reaktorze MARIA (Etap 14, 5.1.) Krzysztof Pytel, Rafał Prokopowicz Badanie wytrzymałości radiacyjnej

Bardziej szczegółowo

Wpływ mikrocementu na parametry zaczynu i kamienia cementowego

Wpływ mikrocementu na parametry zaczynu i kamienia cementowego NAFTA-GAZ grudzień 2011 ROK LXVII Łukasz Kut Instytut Nafty i Gazu, Oddział Krosno Wpływ mikrocementu na parametry zaczynu i kamienia cementowego Wprowadzenie Mikrocement jest środkiem o bardzo szerokim

Bardziej szczegółowo

SZYBKOŚĆ REAKCJI CHEMICZNYCH. RÓWNOWAGA CHEMICZNA

SZYBKOŚĆ REAKCJI CHEMICZNYCH. RÓWNOWAGA CHEMICZNA SZYBKOŚĆ REAKCJI CHEMICZNYCH. RÓWNOWAGA CHEMICZNA Zadania dla studentów ze skryptu,,obliczenia z chemii ogólnej Wydawnictwa Uniwersytetu Gdańskiego 1. Reakcja między substancjami A i B zachodzi według

Bardziej szczegółowo

PARAMETRY PROCESU WDMUCHIWANIA ŻELAZOSTOPÓW DO CIEKŁYCH STOPÓW ŻELAZA

PARAMETRY PROCESU WDMUCHIWANIA ŻELAZOSTOPÓW DO CIEKŁYCH STOPÓW ŻELAZA 13/39 Solidification of Metals and Alloys, Year 1999, Volume 1, Book No. 39 Krzepnięcie Metali i Stopów, Rok 1999, Rocznik 1, Nr 39 PAN Katowice PL ISSN 0208-9386 PARAMETRY PROCESU WDMUCHIWANIA ŻELAZOSTOPÓW

Bardziej szczegółowo

Nauka o Materiałach. Wykład VI. Odkształcenie materiałów właściwości sprężyste i plastyczne. Jerzy Lis

Nauka o Materiałach. Wykład VI. Odkształcenie materiałów właściwości sprężyste i plastyczne. Jerzy Lis Nauka o Materiałach Wykład VI Odkształcenie materiałów właściwości sprężyste i plastyczne Jerzy Lis Nauka o Materiałach Treść wykładu: 1. Właściwości materiałów -wprowadzenie 2. Statyczna próba rozciągania.

Bardziej szczegółowo

PL B1. W.C. Heraeus GmbH,Hanau,DE ,DE, Martin Weigert,Hanau,DE Josef Heindel,Hainburg,DE Uwe Konietzka,Gieselbach,DE

PL B1. W.C. Heraeus GmbH,Hanau,DE ,DE, Martin Weigert,Hanau,DE Josef Heindel,Hainburg,DE Uwe Konietzka,Gieselbach,DE RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 204234 (13) B1 (21) Numer zgłoszenia: 363401 (51) Int.Cl. C23C 14/34 (2006.01) B22D 23/06 (2006.01) Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (22)

Bardziej szczegółowo

9/42 ZASTOSOWANIE WĘGLIKA KRZEMU DO WYTOPU ŻELIW A SZAREGO W ŻELIWIAKU WPROW ADZENIE.

9/42 ZASTOSOWANIE WĘGLIKA KRZEMU DO WYTOPU ŻELIW A SZAREGO W ŻELIWIAKU WPROW ADZENIE. 9/42 Soidification of Metais and Aoys, Year 2000, Voume 2, Book No 42 Krzepnięcie Metai i Stopów, Rok 2000, Rocznik 2, Nr 42 PAN-Katowice, PL ISSN 0208-9386 ZASTOSOWANIE WĘGLIKA KRZEMU DO WYTOPU ŻELIW

Bardziej szczegółowo

PRELIMINARY BROCHURE CORRAX. A stainless precipitation hardening steel

PRELIMINARY BROCHURE CORRAX. A stainless precipitation hardening steel PRELIMINARY BROCHURE CORRAX A stainless precipitation hardening steel Ogólne dane Właściwości W porównaniu do konwencjonalnych narzędziowych odpornych na korozję, CORRAX posiada następujące zalety: Szeroki

Bardziej szczegółowo

PNEUMATYCZNE WPROWADZANIE FeCr DO CIEKŁEGO ŻELIWA

PNEUMATYCZNE WPROWADZANIE FeCr DO CIEKŁEGO ŻELIWA 19/2 Archives of Foundry, Year 2001, Volume 1, 1 (2/2) Archiwum Odlewnictwa, Rok 2001, Rocznik 1, Nr 1 (2/2) PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 PNEUMATYCZNE WPROWADZANIE FeCr DO CIEKŁEGO ŻELIWA J. JEZIERSKI

Bardziej szczegółowo

Technologia obróbki cieplnej. Grzanie i ośrodki grzejne

Technologia obróbki cieplnej. Grzanie i ośrodki grzejne Technologia obróbki cieplnej Grzanie i ośrodki grzejne Grzanie: nagrzewanie i wygrzewanie Dobór czasu grzania Rodzaje ośrodków grzejnych Powietrze Ośrodki gazowe Złoża fluidalne Kąpiele solne: sole chlorkowe

Bardziej szczegółowo

BADANIA DERYWATOGRAFICZNE KOMPOZYCJI GIPSOWYCH STOSOWANYCH NA FORMY GIPSOWE W ODLEWNICTWIE PRECYZYJNYM

BADANIA DERYWATOGRAFICZNE KOMPOZYCJI GIPSOWYCH STOSOWANYCH NA FORMY GIPSOWE W ODLEWNICTWIE PRECYZYJNYM 34/13 Archives of Foundry, Year 2004, Volume 4, 13 Archiwum Odlewnictwa, Rok 2004, Rocznik 4, Nr 13 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 BADANIA DERYWATOGRAFICZNE KOMPOZYCJI GIPSOWYCH STOSOWANYCH NA FORMY GIPSOWE

Bardziej szczegółowo

Kaskadowe urządzenia do skraplania gazów

Kaskadowe urządzenia do skraplania gazów Kaskadowe urządzenia do skraplania gazów Damian Siupka-Mróz IMM sem.9 1. Kaskadowe skraplanie gazów: Metoda skraplania, wykorzystująca coraz niższe temperatury skraplania kolejnych gazów. Metodę tę stosuje

Bardziej szczegółowo

Zadanie 2. Przeprowadzono następujące doświadczenie: Wyjaśnij przebieg tego doświadczenia. Zadanie: 3. Zadanie: 4

Zadanie 2. Przeprowadzono następujące doświadczenie: Wyjaśnij przebieg tego doświadczenia. Zadanie: 3. Zadanie: 4 Zadanie: 1 Do niebieskiego, wodnego roztworu soli miedzi wrzucono żelazny gwóźdź i odstawiono na pewien czas. Opisz zmiany zachodzące w wyglądzie: roztworu żelaznego gwoździa Zadanie 2. Przeprowadzono

Bardziej szczegółowo

32/42 NA ŚCIERANIE POWIERZCHNI STALI EUTEKTYCZNEJ WPŁ YW OBRÓBKI LASEROWEJ NA ODPORNOŚĆ

32/42 NA ŚCIERANIE POWIERZCHNI STALI EUTEKTYCZNEJ WPŁ YW OBRÓBKI LASEROWEJ NA ODPORNOŚĆ 32/42 Solidification o f Metais and Alloys, Year 2000, Volume 2, Book No 42 Krzepnięcie Metali i Stopów, Rok 2000, Rocznik 2, Nr 42 PAN-Katowice, PL ISSN 0208-9386 WPŁ YW OBRÓBKI LASEROWEJ NA ODPORNOŚĆ

Bardziej szczegółowo

labmat.prz.edu.pl LABORATORIUM BADAŃ MATERIAŁÓW DLA PRZEMYSŁU LOTNICZEGO Politechnika Rzeszowska ul. W. Pola 2, 35-959 Rzeszów

labmat.prz.edu.pl LABORATORIUM BADAŃ MATERIAŁÓW DLA PRZEMYSŁU LOTNICZEGO Politechnika Rzeszowska ul. W. Pola 2, 35-959 Rzeszów labmat.prz.edu.pl LABORATORIUM BADAŃ MATERIAŁÓW DLA PRZEMYSŁU LOTNICZEGO Politechnika Rzeszowska ul. W. Pola 2, 35-959 Rzeszów Tel.: (17) 854 47 91 Fax: (17) 854 48 32 E-mail: jansien@prz.edu.pl Projekt

Bardziej szczegółowo

Spalanie detonacyjne - czy to się opłaca?

Spalanie detonacyjne - czy to się opłaca? Spalanie detonacyjne - czy to się opłaca? Mgr inż. Dariusz Ejmocki Spalanie Spalanie jest egzotermiczną reakcją chemiczną syntezy, zdolną do samoczynnego przemieszczania się w przestrzeni wypełnionej substratami.

Bardziej szczegółowo

Pytania do egzaminu inżynierskiego, PWSZ Głogów, Przeróbka Plastyczna

Pytania do egzaminu inżynierskiego, PWSZ Głogów, Przeróbka Plastyczna Pytania do egzaminu inżynierskiego, PWSZ Głogów, Przeróbka Plastyczna 1. Badania własności materiałów i próby technologiczne 2. Stany naprężenia, kierunki, składowe stanu naprężenia 3. Porównywanie stanów

Bardziej szczegółowo

BADANIA STATYCZNE I DYNAMICZNE STOPU ALUMINIUM PA-47 PRZEZNACZONEGO NA KONSTRUKCJE MORSKIE

BADANIA STATYCZNE I DYNAMICZNE STOPU ALUMINIUM PA-47 PRZEZNACZONEGO NA KONSTRUKCJE MORSKIE ZESZYTY NAUKOWE AKADEMII MARYNARKI WOJENNEJ ROK XLVIII NR 2 (169) 2007 Lesł aw Kyzioł Zdzisł aw Zatorski Akademia Marynarki Wojennej BADANIA STATYCZNE I DYNAMICZNE STOPU ALUMINIUM PA-47 PRZEZNACZONEGO

Bardziej szczegółowo

RHEOTEST Medingen Reometr RHEOTEST RN - Artykuły farmaceutyczne i kosmetyczne.

RHEOTEST Medingen Reometr RHEOTEST RN - Artykuły farmaceutyczne i kosmetyczne. RHEOTEST Medingen Reometr RHEOTEST RN - Artykuły farmaceutyczne i kosmetyczne. Zadania pomiarowe w pracach badawczo-rozwojowych Głównym przedmiotem zainteresowań farmacji i kosmetyki w tym zakresie są

Bardziej szczegółowo

BADANIA KOROZYJNE ALUMINIOWYCH KOMPOZYTÓW ZBROJONYCH SIC WYKORZYSTYWANYCH DO PRODUKCJI TARCZ HAMULCOWYCH

BADANIA KOROZYJNE ALUMINIOWYCH KOMPOZYTÓW ZBROJONYCH SIC WYKORZYSTYWANYCH DO PRODUKCJI TARCZ HAMULCOWYCH Mariusz WALCZAK, Jarosław BIENIAŚ, Joanna SIDOR-WALCZAK BADANIA KOROZYJNE ALUMINIOWYCH KOMPOZYTÓW ZBROJONYCH SIC WYKORZYSTYWANYCH DO PRODUKCJI TARCZ HAMULCOWYCH Streszczenie W ostatnich latach w zakresie

Bardziej szczegółowo

WYTRZYMAŁOŚĆ POŁĄCZEŃ KLEJOWYCH WYKONANYCH NA BAZIE KLEJÓW EPOKSYDOWYCH MODYFIKOWANYCH MONTMORYLONITEM

WYTRZYMAŁOŚĆ POŁĄCZEŃ KLEJOWYCH WYKONANYCH NA BAZIE KLEJÓW EPOKSYDOWYCH MODYFIKOWANYCH MONTMORYLONITEM KATARZYNA BIRUK-URBAN WYTRZYMAŁOŚĆ POŁĄCZEŃ KLEJOWYCH WYKONANYCH NA BAZIE KLEJÓW EPOKSYDOWYCH MODYFIKOWANYCH MONTMORYLONITEM 1. WPROWADZENIE W ostatnich latach można zauważyć bardzo szerokie zastosowanie

Bardziej szczegółowo

Nauka o Materiałach. Wykład XI. Właściwości cieplne. Jerzy Lis

Nauka o Materiałach. Wykład XI. Właściwości cieplne. Jerzy Lis Nauka o Materiałach Wykład XI Właściwości cieplne Jerzy Lis Nauka o Materiałach Treść wykładu: 1. Stabilność termiczna materiałów 2. Pełzanie wysokotemperaturowe 3. Przewodnictwo cieplne 4. Rozszerzalność

Bardziej szczegółowo

Dorota Kunkel. WyŜsza Szkoła InŜynierii Dentystycznej

Dorota Kunkel. WyŜsza Szkoła InŜynierii Dentystycznej Dorota Kunkel Implant wszystkie przyrządy medyczne wykonywane z jednego lub więcej biomateriałów, które mogą być umiejscowione wewnątrz organizmu, jak też częściowo lub całkowicie pod powierzchnią nabłonka

Bardziej szczegółowo

UDARNOŚĆ STALIWA L15G W TEMPERATURZE -40 C. RONATOSKI Jacek, ABB Zamech Elbląg, GŁOWNIA Jan, AGH Kraków

UDARNOŚĆ STALIWA L15G W TEMPERATURZE -40 C. RONATOSKI Jacek, ABB Zamech Elbląg, GŁOWNIA Jan, AGH Kraków 35/38 Solidification of Metals and Alloys, No. 38, 1998 Krzepnięcie Metali i Stopów, nr 38, 1998 PAN KATOWICE PL ISSN 0208-9386 UDARNOŚĆ STALIWA L15G W TEMPERATURZE -40 C RONATOSKI Jacek, ABB Zamech Elbląg,

Bardziej szczegółowo

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA GORĄCO

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA GORĄCO STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA GORĄCO Jakościowe porównanie najważniejszych własności stali 1) Stal Maraging (temperatura maraging ok. 480 C); w tym stanie nie porównywalna ze stalami do ulepszania cieplnego.

Bardziej szczegółowo

Materiały metalowe. Wpływ składu chemicznego na struktur i własnoci stali. Wpływ składu chemicznego na struktur stali niestopowych i niskostopowych

Materiały metalowe. Wpływ składu chemicznego na struktur i własnoci stali. Wpływ składu chemicznego na struktur stali niestopowych i niskostopowych i własnoci stali Prezentacja ta ma na celu zaprezentowanie oraz przyblienie wiadomoci o wpływie pierwiastków stopowych na struktur stali, przygotowaniu zgładów metalograficznych oraz obserwacji struktur

Bardziej szczegółowo

ŻELIWA NIESTOPOWE. Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

ŻELIWA NIESTOPOWE. Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego ŻELIWA NIESTOPOWE Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Żeliwo stop żelaza z węglem, zawierający 2,5 4,5% C i inne pierwiastki (Si, Mn, P,

Bardziej szczegółowo

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO BÖHLER K340 ISODUR jest uniwersalną stalą narzędziową do pracy na zimno, przy pomocy której zarobicie pieniądze i nie tylko podczas wycinania monet, lecz również podczas

Bardziej szczegółowo

Akademia Morska w Szczecinie Instytut InŜynierii Transportu Zakład Techniki Transportu. Materiałoznawstwo i Nauka o materiałach

Akademia Morska w Szczecinie Instytut InŜynierii Transportu Zakład Techniki Transportu. Materiałoznawstwo i Nauka o materiałach Akademia Morska w Szczecinie Instytut InŜynierii Transportu Zakład Techniki Transportu Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych z przedmiotów Materiałoznawstwo i Nauka o materiałach Wpływ róŝnych rodzajów

Bardziej szczegółowo

Materiały budowlane - systematyka i uwarunkowania właściwości użytkowych

Materiały budowlane - systematyka i uwarunkowania właściwości użytkowych Materiały budowlane - systematyka i uwarunkowania właściwości użytkowych Kompozyty Większość materiałów budowlanych to materiały złożone tzw. KOMPOZYTY składające się z co najmniej dwóch składników występujących

Bardziej szczegółowo

Skład chemiczny wybranych stopów niklu do obróbki plastycznej

Skład chemiczny wybranych stopów niklu do obróbki plastycznej Stopy innych metali Stopy niklu Konstrukcyjne (monele) Oporowe (chromel, alumel, nichromy, kanthal) O szczególnych własnościach fizycznych (inwar, kowar, elinwar, permalloy) Odporne na korozję(hastelloy)

Bardziej szczegółowo

Systemy jakości w produkcji i obrocie biopaliwami stałymi. Zajęcia VI - Ocena jakościowa brykietów oraz peletów. grupa 1, 2, 3

Systemy jakości w produkcji i obrocie biopaliwami stałymi. Zajęcia VI - Ocena jakościowa brykietów oraz peletów. grupa 1, 2, 3 Systemy jakości w produkcji i obrocie biopaliwami stałymi Zajęcia VI - Ocena jakościowa brykietów oraz peletów grupa 1, 2, 3 Trwałośd mechaniczna brykietów PN-EN 15210-2:2010E: Biopaliwa stałe -- Oznaczanie

Bardziej szczegółowo

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 167197 (13) B1

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 167197 (13) B1 R Z E C Z P O S P O L IT A PO L SK A (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 167197 (13) B1 U rząd Patentow y Rzeczypospolitej Polskiej (21) Numer zgłoszenia: 2 9 0 2 1 9 (22) Data zgłoszenia: 10.05.1991 (51)

Bardziej szczegółowo

PRACA DYPLOMOWA W BUDOWIE WKŁADEK FORMUJĄCYCH. Tomasz Kamiński. Temat: ŻYWICE EPOKSYDOWE. dr inż. Leszek Nakonieczny

PRACA DYPLOMOWA W BUDOWIE WKŁADEK FORMUJĄCYCH. Tomasz Kamiński. Temat: ŻYWICE EPOKSYDOWE. dr inż. Leszek Nakonieczny Politechnika Wrocławska - Wydział Mechaniczny Instytut Technologii Maszyn i Automatyzacji PRACA DYPLOMOWA Tomasz Kamiński Temat: ŻYWICE EPOKSYDOWE W BUDOWIE WKŁADEK FORMUJĄCYCH Promotor: dr inż. Leszek

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE Nr 8. Laboratorium InŜynierii Materiałowej. Opracowali: dr inŝ. Krzysztof Pałka dr Hanna Stupnicka

ĆWICZENIE Nr 8. Laboratorium InŜynierii Materiałowej. Opracowali: dr inŝ. Krzysztof Pałka dr Hanna Stupnicka Akceptował: Kierownik Katedry prof. dr hab. inŝ. A. Weroński POLITECHNIKA LUBELSKA WYDZIAŁ MECHANICZNY KATEDRA INśYNIERII MATERIAŁOWEJ Laboratorium InŜynierii Materiałowej ĆWICZENIE Nr 8 Opracowali: dr

Bardziej szczegółowo

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2584058. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 21.10.2011 11186244.

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2584058. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 21.10.2011 11186244. RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2584058 (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 21.10.2011 11186244.7 (13) (51) T3 Int.Cl. C22C 38/40 (2006.01)

Bardziej szczegółowo

Dobór materiałów konstrukcyjnych cz. 11

Dobór materiałów konstrukcyjnych cz. 11 Dobór materiałów konstrukcyjnych cz. 11 dr inż. Hanna Smoleńska Katedra Inżynierii Materiałowej i Spajania Wydział Mechaniczny, Politechnika Gdańska Materiały edukacyjne Zbiornik ciśnieniowy Część I Ashby

Bardziej szczegółowo

OCENA PRZYDATNOŚCI OSNOWY Z RÓŻNYCH STOPÓW MAGNEZU W KOMPOZYCIE UMACNIANYM CZĄSTKAMI SiC

OCENA PRZYDATNOŚCI OSNOWY Z RÓŻNYCH STOPÓW MAGNEZU W KOMPOZYCIE UMACNIANYM CZĄSTKAMI SiC KOMPOZYTY (COMPOSITES) 3(2003)8 Katarzyna N. Braszczyńska 1, Andrzej Zyska 2, Janusz Braszczyński 3 Politechnika Częstochowska, Katedra Odlewnictwa, al. Armii Krajowej 19, 42-200 Częstochowa OCENA PRZYDATNOŚCI

Bardziej szczegółowo

BADANIE GRANICY ROZDZIAŁU FAZ W KOMPOZYCIE Al-TiB2 METODĄ MIKROSKOPII ELEKTRONOWEJ

BADANIE GRANICY ROZDZIAŁU FAZ W KOMPOZYCIE Al-TiB2 METODĄ MIKROSKOPII ELEKTRONOWEJ KOMPOZYTY (COMPOSITES) 2(2002)5 Aleksander Kostka 1, Józef Lelątko 2, Marek Gigla 3, Henryk Morawiec 5 Uniwersytet Śląski, Instytut Fizyki i Chemii Metali, ul. Bankowa 12, 40-007 Katowice Andrzej Janas

Bardziej szczegółowo

WPŁYW RÓŻNOWARTOŚCIOWYCH DOMIESZEK NA SZYBKOŚĆ WZROSTU ZGORZELIN NA METALACH (TEORIA HAUFFEGO-WAGNERA)

WPŁYW RÓŻNOWARTOŚCIOWYCH DOMIESZEK NA SZYBKOŚĆ WZROSTU ZGORZELIN NA METALACH (TEORIA HAUFFEGO-WAGNERA) WPŁYW RÓŻNOWARTOŚCIOWYCH DOMIEZEK NA ZYBKOŚĆ WZROTU ZGORZELIN NA METALACH (TEORIA HAUFFEGO-WAGNERA) 1. K. Hauffe, Progress in Metal Physic, 4, 71 (1953).. P. Kofstad, Nonstoichiometry, diffusion and electrical

Bardziej szczegółowo

Kinetyka reakcji chemicznych. Dr Mariola Samsonowicz

Kinetyka reakcji chemicznych. Dr Mariola Samsonowicz Kinetyka reakcji chemicznych Dr Mariola Samsonowicz 1 Czym zajmuje się kinetyka chemiczna? Badaniem szybkości reakcji chemicznych poprzez analizę eksperymentalną i teoretyczną. Zdefiniowanie równania kinetycznego

Bardziej szczegółowo

1. Od czego i w jaki sposób zależy szybkość reakcji chemicznej?

1. Od czego i w jaki sposób zależy szybkość reakcji chemicznej? Tematy opisowe 1. Od czego i w jaki sposób zależy szybkość reakcji chemicznej? 2. Omów pomiar potencjału na granicy faz elektroda/roztwór elektrolitu. Podaj przykład, omów skale potencjału i elektrody

Bardziej szczegółowo

MECHANICZNE WYTWARZANIE PROSZKÓW KOMPOZYTOWYCH 2024 Al-SiC I 6060 Al-SiC

MECHANICZNE WYTWARZANIE PROSZKÓW KOMPOZYTOWYCH 2024 Al-SiC I 6060 Al-SiC KOMPOZYTY (COMPOSITES) 5(005)4 Jacek W. Kaczmar 1, Adam Kurzawa, Andrzej Janus 3 Politechnika Wrocławska, Instytut Technologii Maszyn i Automatyzacji, ul. Łukasiewicza 3/5, 50-371 Wrocław MECHANICZNE WYTWARZANIE

Bardziej szczegółowo

WPŁYW CHROPOWATOŚCI POWIERZCHNI MATERIAŁU NA GRUBOŚĆ POWŁOKI PO ALFINOWANIU

WPŁYW CHROPOWATOŚCI POWIERZCHNI MATERIAŁU NA GRUBOŚĆ POWŁOKI PO ALFINOWANIU 51/17 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2005, Rocznik 5, Nr 17 Archives of Foundry Year 2005, Volume 5, Book 17 PAN - Katowice PL ISSN 1642-5308 WPŁYW CHROPOWATOŚCI POWIERZCHNI MATERIAŁU NA GRUBOŚĆ POWŁOKI PO ALFINOWANIU

Bardziej szczegółowo

Własności mechaniczne i strukturalne wybranych gipsów w mechanizmie wiązania.

Własności mechaniczne i strukturalne wybranych gipsów w mechanizmie wiązania. WYśSZA SZKOŁA INśYNIERII DENTYSTYCZNEJ im. prof. Meissnera w Ustroniu Własności mechaniczne i strukturalne wybranych gipsów w mechanizmie wiązania. Promotor: Prof. zw. dr hab. n. tech. MACIEJ HAJDUGA Barbara

Bardziej szczegółowo