Podróże z klasą. Śladami szlaku Camino de Santiago przez Zachodniopomorskie

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Podróże z klasą. Śladami szlaku Camino de Santiago przez Zachodniopomorskie"

Transkrypt

1 Podróże z klasą Śladami szlaku Camino de Santiago przez Zachodniopomorskie Bożena Wołowczyk, Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego 44 W chwili obecnej w północnej Polsce, Meklemburgii i na Litwie trwa rewitalizacja niemal tysiąckilometrowego odcinka Europejskiego Szlaku Kulturowego, o którego odtworzenie, ze względu na niezwykłą wartość dla tożsamości Starego Kontynentu, zaapelowała w 1987 r. Rada Europy. Fakt, że trakt ten przebiega także przez nasz region, stanowi niewątpliwie ogromną wartość i jednocześnie niemałe wyzwanie dla środowiska nauczycielskiego. Dlaczego? Odpowiedź na to pytanie znajdą Państwo w poniższym artykule. Zachęcam do zapoznania się z tym tematem i podjęcia próby jego wykorzystania zarówno w pracy z uczniami, ale także jako inspiracji w planowaniu urlopu czy choćby weekendu. Europejskie Szlaki Kulturowe Europejskim szlakiem kulturowym może zostać trakt, który przebiega przez wiele europejskich państw i regionów oraz posiada szczególne znaczenie dla tożsamości, kultury i rozwoju naszego kontynentu. Celem tworzenia takich szklaków jest ukazanie wspólnego europejskiego dziedzictwa, współtworzonego przez poszczególne państwa, przy jednoczesnym zachowaniu różnorodności i odmienności, stanowiących o bogactwie europejskiej kultury, a także ochrona tego dziedzictwa. Szlak kulturowy stanowi trasę tematyczną może dotyczyć m.in. architektury, zabytków, specyficznego krajobrazu, wydarzeń historycznych czy znanej osoby, mających wyjątkowe znaczenie dla kontynentu europejskiego. Jest propozycją wędrówki, którą można określić podróżą edukacyjną. Koordynacją funkcjonowania i rozwoju istniejących, a także tworzeniem nowych szlaków kulturowych, zajmuje się powołany w 1997 r. Europejski Instytut Szlaków Kulturowych z siedzibą w Luksemburgu (The European Institute of Cultural Routes Camino de Santiago Pierwszym Europejskim Szlakiem Kulturowym ustanowionym przez Radę Europy dziesięć lat przed powołaniem Instytutu (1987 r.) został Camino de Santiago trakt znany i uczęszczany od ponad tysiąca lat, którego część przebiega przez nasz region. Tak naprawdę nie jest to jeden utarty szlak. Jest to sieć dróg oplatająca niemal całą Europę, od najdalszych jej zakątków na północy, południu i wschodzie, a stykających się w jednym miejscu hiszpańskim Santiago de Compostela w północno- -zachodniej części Półwyspu Iberyjskiego. Szlak jest

2 1%*0%$ M%:#7$H7,#:) 63)>HG):8 B70! E";:7$,5%$#% 1*7#3): 1*%8%$ &8#3%*5!8 )$5)$ 2:F8)"3G J3*%>G3 E)4%* (!%$ B%78# M!8;"*0 M!$$)4%* 1%*:7$ 1*".%::%# E"$H%*I"% 1)":)0$% "$5 KL:$ 1)$$ %79A70 E*%#5%$ ".%8;)"*0 2!*7# 2*!G! 63"330!*3 C!$3%# &$0%*# 63*!#;)"*0,*:D!$# -O$>G%$!"#!$$% -"./! &'()*"+! 6!$3 7!0)'5% ()89)#3 %:! 78)0%# "0) 7%>G3%$#3%7$ 1"5!9%#3 N%$D4% 6!$3!$5%* 2)$3%4%5*! 2)*3) F)$,47%5),"*%$#% 1*!0! %?$ B)$>%#4!::%# 1"*0)# 2"%$3%':!'B%7$! 6!:!8!$>! ()78;*! -7:!$) -)$39%::7%* 6)89)*3 &470$)$ -!*#%7::% NP$)4! Q%*)$! 1):)0$! 7#;)! -!5*75 1!*>%:)$! =):%5) &5*7!$)9%: B)8!!0)# <!*) 6%47::! S#3!$;": CR9):7 &3%$!# nieco inaczej nazywany w różnych krajach, na przykład w Hiszpanii El Camino de Santiago, we Francji Chemin de Saint Jacques, w krajach anglojęzycznych Way of the St. James, w Niemczech Jakobsweg, w Polsce Drogi Św. Jakuba. Często nazywany jest także tylko jednym słowem CAMINO, a każdy, kto chociaż raz się z nim zetknął, zapamiętuje je na zawsze. Ze względu na swoją niezwykłą wartość, hiszpańska i francuska część szlaku zostały wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO w 1993 i w 1998 r. Szlak sam w sobie jest niezwykle silną, europejską marką jest fenomenem na skalę światową. Przemierzają go turyści z niemal całego świata, dlatego warto, aby i Polska włączyła się w jego reaktywację. pokonują drogę pieszo, rowerem, czasem konno, cały swój dobytek trzymając w plecaku lub sakwie. Na Camino, poza Europejczykami, najczęściej spotkać można Brazylijczyków, Kanadyjczyków, Japończyków, Koreańczyków. Podróżnicy, choć mówią niemal wszystkimi językami świata, nie mają problemu, aby się porozumieć. A może Droga? W zasadzie najbardziej prawidłowym terminem dla określenia fenomenu tego traktu co najmniej z dwóch powodów jest słowo droga, a nie szlak. Mówiąc o szlaku, najczęściej mamy na myśli wytyczony i oznakowany w przestrzeni geograficznej odcinek, prowadzący od miejscowości A do miejscowości B, liczący np. 100 km. W przypadku Camino, geograficznym miejscem docelowym jest Santiago de Compostela, ale nie ma jednego konkretnego początku tak naprawdę podróż można rozpocząć niemal wszędzie, dosłownie nawet przy progu własnego domu 50, 200, czy 4000 km od Santiago. Słowo droga w przypadku Camino ma jeszcze jeden bardzo ważny aspekt przemierzanie jej jest bowiem także drogą do swojego wnętrza, szczególnie w wypadku samotnej wędrówki. Niektórzy po powrocie z tej niezwykłej Drogi spisują swoje przeżycia i przemyślenia w formie książki, artykułu, czy choćby na licznych forach internetowych, prowadzonych w niemal wszystkich językach świata. Większość wspomnień stanowi rodzaj prze- XS[FTJFǩ QBȇE[JFSOJL t OS Na czym polega fenomen Szlaku? Każdy, kto raz wkroczy na drogę oznakowaną żółtymi muszlami, chce na nią wrócić. Za każdym razem może wybierać do pokonania inny odcinek szlaku, w różnych krajach. Podróż, w zależności od wybranego wariantu, może trwać zaledwie dwa dni, tydzień lub dwa ale są i tacy, którzy wędrują wytrwale nawet przez kilka miesięcy. Zazwyczaj drogę tę pokonują małe grupy przyjaciół lub rodziny, niektórzy wybierają się w nią samotnie. Prawdziwi Caminowicze Mapa szlaku przygotowana na podstawie folderów wykonanych przez hiszpańską organizację Xacobeo. 45

3 46 wodników turystycznych i poradników: można się z nich dowiedzieć, gdzie warto się zatrzymać, gdzie przenocować, co zobaczyć. Niekiedy jednak są to bardzo osobiste refleksje i to one robią na czytelnikach największe wrażenie i zachęcają do wyruszenia na Camino. Przykładami mogą być: Nie idź tam człowieku Andrzeja Kołaczkowskiego-Bochenka, Pielgrzym Paulo Coelho czy The Camino: A Journey of the Spirit znanej aktorki Shirley MacLaine. Od jak dawna? Początek wędrówek do Santiago de Compostela datuje się na wiek IX, gdy odnaleziono w hiszpańskiej Galicji grób św. Jakuba Apostoła, a apogeum osiągnęły w wieku XIV, kiedy to rejestrowano w Santiago miliony pielgrzymów, także z Polski, w tym z Pomorza. Podczas wędrówki wykorzystywali oni istniejące drogi handlowe i wojskowe. Właśnie ze względu na rzesze pielgrzymów, w pobliżu tych dróg powstawały miejsca odpoczynku, schroniska, szpitale i infrastruktura zdolna obsłużyć tak znaczną liczbę wędrowców. Zmieniająca się sytuacja polityczna w Europie, zwłaszcza rewolucja francuska, przyczyniły się mniejszego zainteresowania, a w konsekwencji w wieku XVI do upadku tych Dróg. Dopiero od końca lat 80. XX w. Drogi św. Jakuba przeżywają renesans. Pierwszy przewodnik turystyczny Ważnym dowodem na duże znaczenie Dróg Jakubowych w przeszłości jest pochodzący z XII w. Codex Calixtinus klejnot średniowiecznej literatury i pierwszy przewodnik turystyczny, będący jednym z najbogatszych źródeł wiedzy o Średniowieczu dla historyków, geografów, muzykologów, socjologów, etnologów, historyków sztuki i językoznawców, zwany też Księgą Św. Jakuba. Księga składa się z pięciu tomów zawierających m.in. kazania papieskie, informacje o św. Jakubie i uczynionych przez niego cudach. Tom V stanowi swoisty przewodnik turystyczny, zawierający wiele praktycznych porad dla pielgrzymów, mapy, informacje gdzie można się zatrzymać, co zobaczyć, opisy miast, dzieł sztuki, ale także ostrzeżenia o czyhających na podróżujących niebezpieczeństwach. Czy to znaczy, że tędy wędrował św. Jakub? z pewnością nie po wszystkich, choć można uznać, że niektóre hiszpańskie czy włoskie drogi były przez niego przemierzane, bo przecież tam nauczał. W zdecydowanej jednak większości są to drogi, którymi pielgrzymi od setek lat wędrują do grobu jednego z ulubionych uczniów Jezusa Chrystusa. Św. Jakub, który jako pierwszy z Apostołów zginął śmiercią męczeńską za swojego Nauczyciela, musiał być niezwykłym człowiekiem, obdarzonym specjalnymi przymiotami, skoro do jego grobu znalezionego niemal na średniowiecznym końcu świata, w północno-zachodniej części hiszpańskiej Galicji podążali ludzie z najdalszych zakątków Europy. Po co? Przyczyny pielgrzymowania tak w przeszłości, jak i dzisiaj są rozmaite. Santiago de Compostela po Rzymie i Jerozolimie to jedno z najważniejszych miejsc pielgrzymek chrześcijan. W przeszłości pielgrzymowano przede wszystkim w celach religijnych: dla wzmocnienia wiary, odbycia pokuty, z prośbą o uzdrowienie, w celach dziękczynnych, także w intencjach ważnych dla lokalnej społeczności, np. o koniec suszy czy epidemii. W niektórych państwach wyrokiem sądu nakazywano przestępcom pielgrzymkę do Santiago. Podczas wędrówki pielgrzymi poznawali nowych ludzi, podglądali i przejmowali ich obyczaje, ale także poznawali dzieła sztuki, architekturę i kulturę innych narodów, zapoznawali się z nowinkami technicznymi, trendami urbanistycznymi, poszerzali wiedzę, dzielili się swoimi doświadczeniami i opowiadali o kraju, z którego wyruszyli. Pielgrzymowanie pobudzało zatem ciekawość poznawczą, a przez to stawało się pierwszym impulsem do zmian i nowoczesności, było mechanizmem wymiany myśli ekonomicznych, służyło budowaniu Europy bez barier, uprzedzeń, konfliktów. Na przestrzeni wieków motywy wyruszania na Camino ulegały zmianom. Na szlaku spotkać można było także tych, których do wędrówki skłoniła ciekawość i poznawanie świata, czy nawet przygoda.

4 Dla kogo? Z uwagi na swoją różnorodność, Camino jest drogą dla wszystkich każdy może dobrać trasę według własnych potrzeb. Pomimo że mówi się, iż jest to szlak pielgrzymkowy, to nie spotyka się tu licznych grup, charakterystycznych dla pielgrzymowania maryjnego, jak np. do Częstochowy czy Kalwarii. Drogi św. Jakuba zazwyczaj pokonuje się indywidualnie. Każdy zatem, w oparciu o mapy i przewodniki, sam sobie wybiera drogę, którą chce pójść. Spotykane na szlaku charakterystyczne żółte muszle są swego rodzaju nawigatorami pomagają w orientacji i informują, że jest się na szlaku. Wędrowiec jednak sam decyduje, jakim idzie tempem, ile kilometrów dziennie pokona i jakie miejsca odwiedzi. Dlatego tak ważna jest baza noclegowa i gastronomiczna, gościnność mieszkańców mijanych miejscowości i dostępność spotykanych na szklaku kościołów, w których można się zatrzymać, chwilę odpocząć, pomodlić lub po prostu zwiedzić. Ostatnio przemierzanie szlaku Camino stało się bardzo popularne. Coraz częściej słyszy się o celebrytach, którzy zaszywają się w klasztorach, by samotnie spędzić czas w zadumie, nabrać dystansu do codziennych, często stresujących spraw i zyskać siły w pokonywaniu przeciwności losu. Wędrówka po Camino umożliwia oderwanie się od gonitwy życia i wyciszenie. Atrakcje na Szlaku Znakomita większość mijanych kościołów to niezwykle cenne zabytki z bogatą historią i pamiątkami przeszłości. Podkreślić należy bowiem, że ponad 90% najstarszych, najlepiej zachowanych i najcenniejszych zabytków w całej Europie z przepiękną lub po prostu ciekawą, ale zawsze charakterystyczną dla danego regionu architekturą i bogatym lub skromniejszym wnętrzem to właśnie kościoły. Są one także najbardziej dostępnymi zabytkami na szlaku. Zobaczyć w nich można obrazy, rzeźby, czy witraże wielu znakomitych artystów, można posłuchać muzyki znanych kompozytorów, wydobywanej z organów wykonanych przez najznamienitszych organmistrzów. Jest to zatem niezwykła lekcja historii sztuki, historii i kultury danego regionu, a co za tym idzie historii i kultury Europy. Ale nie tylko kościoły są atrakcją tego Szlaku wiedzie on bowiem przez miejsca niezwykle cenne przyrodniczo i piękne krajobrazy. Podczas wędrówki można skosztować różnych, charakterystycznych dla danego regionu potraw i przysmaków. Przy odrobinie szczęścia można także trafić na odbywające się w regionie uroczystości lub inne wydarzenia, które wzbogacą i uatrakcyjnią podróż do celu. Zainteresowani mogą także zboczyć na chwilę ze Szlaku i skorzystać z innych, bardziej współczesnych atrakcji, jak np. oceanaria czy parki rozrywki. Znaczenie dla mieszkańców regionu Pomimo że najważniejsze jest miejsce docelowe Szlaku Santiago de Compostela, to jednak dla turystów i pielgrzymów przemierzających Drogi Jakubowe bardzo istotną wartością jest sama Droga. Ci, którzy wybierają się na Szlak po raz kolejny, poszukują nowych przestrzeni, jeszcze nieznanych im miejsc, także tych położonych daleko od Hiszpanii. Chcą w ten sposób poznać specyfikę, tradycję i kulturę innego regionu oraz wzbogacić swoją wiedzę o różnorodności i bogactwie całego Starego Kontynentu. Warto zauważyć, że wartością Europejskiego Szlaku Kulturowego są nie tylko miasta i większe miejscowości, ale także wioski, w których znajduje się bardzo wiele niezwykłych, często zapomnianych i zaniedbanych, perełek. Jeżeli decydenci i mieszkańcy regionów, przez które przebiega europejski szlak kulturowy, mają świadomość znaczenia tej Drogi i starają się ją współtworzyć, wpływa to na rozwój danego terytorium w różnych obszarach: mieszkańcy stają się usługodawcami dla przemierzających ich teren wędrowców, przykładają większą wagę do dbałości o pamiątki przeszłości i zachowanie tradycji regionu (obyczaje, potrawy regionalne, kulturę). Ponadto mieszkańcy zaczynają się bardziej utożsamiać ze swoją małą ojczyzną, są dumni z zamieszkiwania na Europejskim Szlaku Kulturowym. Inaczej postrzegają folklor swojego regionu wcześniej odbierany jako mało ciekawy, teraz, stanowiąc europejską wartość, nabiera dla nich znaczenia. Mając świadomość miejsca, czują się współodpowiedzialni za zachowanie tradycji dla przyszłych pokoleń. Możliwość otwarcia się na pielgrzymów z innych regonów Polski i gości z zagranicy, mają również mieszkańcy miast i wsi, przez które przechodzi Szlak w województwie zachodniopomorskim. Wynosząc pozytywne wrażenia z pobytu w naszym regionie, mogą być najlepszymi ambasadorami naszego odcinka Camino w swoim rodzimym środowisku i wśród tych, których spotkają na kolejnych Jakubowych drogach. Nowe możliwości Włączenie się w reaktywację Europejskiego Szlaku Kulturowego daje także nowe możliwości pozyskiwania środków finansowych np. na odnowę zabytków (dotacje chętniej są udzielane zarówno przez instytucje krajowe, jak i programy europejskie, gdy mają ponadlokalne i ponadregionalne znaczenie), działania związane z zachowaniem tradycji regionu, naukę języków obcych, głównie dla mieszkańców wiosek i mniejszych miejscowości, którzy dzięki istnieniu Szlaku mogą liczyć na kontakt oraz nawiązanie lub wzmocnienie współpracy między miejscowościami i krajami łączącymi trasę traktu. Otwiera się także szansa na dofinan- 47

5 48 sowania związane z uruchomieniem rozmaitych inicjatyw, między innym: działalności agroturystycznej, informacyjnej czy przewodnickiej. Warto zauważyć, że w krajach, w których Szlak Św. Jakuba jest odtwarzany na przestrzeni lat, podjęto setki inicjatyw, dla których punktem wyjścia był Szlak Camino, co przełożyło się na rozwój społeczny i gospodarczy regionu. Turystyka kulturowa jest niewątpliwie bardzo istotnym elementem umożliwiającym promocję własnego regionu. Należy jednak rozwój ten kształtować i wykorzystywać w sposób świadomy i zrównoważony, aby komercjalizacja nie zniekształciła prawdziwej kultury regionu. Warto też, by mieszkańcy miejscowości znajdujących się na Szlaku, sami przemierzali trasę Camino, traktując wędrówkę jako ciekawą i niedrogą formę spędzenia czasu. Uniwersalność Pomimo że nazwa Drogi mogłaby sugerować, że jest to szlak religijny czy wręcz katolicki, to różnorodność narodowości i wyznań osób go przemierzających zdecydowanie wskazuje na jego uniwersalność. Fakt ten potwierdza nadanie mu statusu Europejskiego Szlaku Kulturowego. Osoby wybierające się na ten Szlak mają możliwość uczestniczenia w wydarzeniach charakterystycznych i typowych dla danego regionu, poznania nowych ludzi i innych kultur. Odwiedzając miejsca na Szlaku, obcuje się nie tylko z bogactwem krajobrazu, ale także z prawdziwymi dziełami i arcydziełami sztuki świeckiej i sakralnej czy architektury, które powstały na przestrzeni wielu stuleci. Wyzwanie dla nauczycieli i wychowawców W każdej szkole realizowana jest edukacja regionalna. Zajmują się nią najczęściej nauczyciele geografii, historii, przyrody, którzy często opracowują własne programy autorskie, aby w jak najciekawszy, niekiedy wręcz innowacyjny sposób zainteresować swoich uczniów małą ojczyzną. Może warto zatem przy planowaniu pracy uwzględnić i wykorzystać fakt położenia przy ponadtysiącletnim, najstarszym i największym Europejskim Szlaku Kulturowym. Warto wspólnie zastanowić się, jaką wartość dla tego szlaku wnosi nasz region. Pozwoli to na wzbudzenie poczucie dumy, że nasza mała ojczyzna stanowi ważne ogniwo kultury Europy, której bogactwem jest jej różnorodność, a także wzmocnienie poczucia odpowiedzialności za zachowanie tradycji regionu dla przyszłych pokoleń. Z pewnością doskonałą okazją ku temu są m.in. Europejskie Dni Dziedzictwa, które każdego roku we wrześniu odbywają się we wszystkich krajach Unii Europejskiej. Dzięki nim mieszkańcy całego kontynentu mają dostęp do swojego dziedzictwa. Rada Europy uruchomiła tę inicjatywę w 1991 roku, a od roku 1999 jest ona dodatkowo wspierana przez Komisję Europejską. Co roku EDD odbywają się pod innym hasłem, jednak każde z nich umożliwiają mieszkańcom poznawanie przeszłości i odkrywanie tajemnic zakątka ziemi, w którym żyją. W najbliższym czasie, pod koniec 2012 lub na początku 2013 r. w wybranych miejscowościach na rewitalizowanej Pomorskiej Drodze Św. Jakuba odbędą się warsztaty dla interesariuszy Szlaku. Ich celem jest głównie podniesienie świadomości o fakcie położenia na Europejskim Szlaku Kulturowym, ale także zidentyfikowanie walorów regionu z ukierunkowaniem na turystę-pielgrzyma, zidentyfikowanie potrzeb użytkowników szlaku kulturowego, posiadanych zasobów i potrzeb w tym zakresie, a także zainspirowanie do włączenia się w kreowanie szlaku i wypracowanie planu współpracy. Istotnymi uczestnikami tych warsztatów powinni być także nauczyciele, którzy z uwagi na pełnioną misję mają możliwość przekazania wiedzy na ten temat lokalnym społecznościom. Którędy w Polsce Gdy w 1987 r. Rada Europy ustanowiła Drogi św. Jakuba pierwszym Europejskim Szlakiem Kulturowym, jednocześnie zwróciła się do decydentów państw, miast i organizacji pozarządowych o ich odtworzenie i utrzymywanie. Od tego czasu Drogi św. Jakuba odtworzone zostały m.in. w Hiszpanii, Portugalii, Francji, Niemczech, Austrii i Skandynawii, a także w Polsce, m.in. na Dolnym Śląsku, w Małopolsce, w Lubuskiem, Wielkopolsce i na Warmii. Obecnie, w ramach projektu unijnego Rewitalizacja Europejskiego Szlaku Kulturowego na obszarze Południowego Bałtyku Pomorska Droga Św. Jakuba (RECReate Revitalisation of the European Culture Route in the South Baltic Area Pomeranian Way of St. James), trwają prace mające na celu rewitalizację tego Szlaku w północnej części Polski. Projekt Rewitalizacja Europejskiego Szlaku Kulturowego w obszarze Południowego Bałtyku Pomorska Droga Św. Jakuba (RECReate), w 85% jest współfinansowany z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego Programu Współpracy Transgranicznej Południowy Bałtyk , oś priorytetowa: Atrakcyjność i wspólna tożsamość, cel: Zrównoważone wykorzystywanie zasobów naturalnych oraz dziedzictwa kulturowego dla rozwoju regionalnego. Wkład własny partnerów stanowi 15%. Projekt jest realizowany przez partnerów z Niemiec, Polski i Litwy w latach Reaktywowany w ramach tego projektu Szlak biegnie od Kretingi na Litwie przez Gdańsk, Lębork, Koszalin, Świ-

6 Drogi św. Jakuba w Polsce. noujście i niemiecki Greifswald do Rostocku i Hamburga, gdzie łączy się z drogą ze Skandynawii i dalej przez Francję biegnie do hiszpańskiego Santiago de Compostela. W ramach projektu odtwarzany jest także odcinek w kierunku południowym z Wolina do Szczecina, gdzie znajduje się bazylika archikatedralna p.w. św. Jakuba. Efektem prowadzonych działań będzie wytyczenie i oznakowanie żółtymi muszlami Drogi w obszarze projektu, postawienie tablic informacyjnych, wydanie ulotek, map i przewodnika, a także promocja Szlaku na targach krajowych i zagranicznych. Przewidziane są także działania informacyjne i szkoleniowe dla mieszkańców regionu. Warty podkreślenia jest także fakt, że ważną grupą docelową projektowych działań są osoby niepełnosprawne i wolontariusze. W województwie zachodniopomorskim koordynacją działań zajmuje się Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego Biuro Turystyki (www.turystyka.wzp.pl) oraz Fundacja Szczecińska (www.szczecinska.eu). Więcej informacji znajduje się na stronie projektu oraz na stronach partnerów. Przy opracowaniu tekstu wykorzystano informacje ze stron:

Europejski Szlak Kulturowy Drogi Św. Jakuba w zachodniopomorskiem

Europejski Szlak Kulturowy Drogi Św. Jakuba w zachodniopomorskiem Europejski Szlak Kulturowy Drogi Św. Jakuba w zachodniopomorskiem Mało kto wie, że przez województwo zachodniopomorskie przebiega jeden z najstarszych i najcenniejszych europejskich szlaków kulturowych,

Bardziej szczegółowo

Rewitalizacja Europejskiego Szlaku Kulturowego na obszarze Południowego Bałtyku - Pomorska Droga Św. Jakuba RECReate

Rewitalizacja Europejskiego Szlaku Kulturowego na obszarze Południowego Bałtyku - Pomorska Droga Św. Jakuba RECReate Rewitalizacja Europejskiego Szlaku Kulturowego na obszarze Południowego Bałtyku - Pomorska Droga Św. Jakuba RECReate Szczecin 20 grudnia 2011 r. Bożena Wołowczyk Plan prezentacji 1. Idea europejskich szlaków

Bardziej szczegółowo

RECReate - Rewitalizacja Europejskiego Szlaku Kulturowego na obszarze Południowego Bałtyku Pomorski Szlak św. Jakuba

RECReate - Rewitalizacja Europejskiego Szlaku Kulturowego na obszarze Południowego Bałtyku Pomorski Szlak św. Jakuba RECReate - Rewitalizacja Europejskiego Szlaku Kulturowego na obszarze Południowego Bałtyku Pomorski Szlak św. Jakuba Pomorska Droga św. Jakuba w sieci europejskiej Camino Krótko o projekcie Ø Ø Ø Projekt

Bardziej szczegółowo

Rewitalizacja Europejskiego Szlaku Kulturowego na obszarze Południowego Bałtyku - Pomorska Droga Św. Jakuba. RECReate

Rewitalizacja Europejskiego Szlaku Kulturowego na obszarze Południowego Bałtyku - Pomorska Droga Św. Jakuba. RECReate Rewitalizacja Europejskiego Szlaku Kulturowego na obszarze Południowego Bałtyku - Pomorska Droga Św. Jakuba RECReate Europejski Szlak Kulturowy w zachodniopomorskiem Mało kto wie, że przez województwo

Bardziej szczegółowo

REWITALIZACJA POMORSKIEJ DROGI ŚW. JAKUBA: przebieg, stan obecny i potrzeby

REWITALIZACJA POMORSKIEJ DROGI ŚW. JAKUBA: przebieg, stan obecny i potrzeby Konferencja naukowa Między Gdańskiem a Santiago REWITALIZACJA POMORSKIEJ DROGI ŚW. JAKUBA: przebieg, stan obecny i potrzeby Gdańsk, 14 marca 2015 r. Zrewitalizowana Pomorska Droga św. Jakuba 4 państwa:

Bardziej szczegółowo

Rewitalizacja Europejskiego Szlaku Kulturowego na obszarze Południowego Bałtyku - -Pomorska Droga św. Jakuba

Rewitalizacja Europejskiego Szlaku Kulturowego na obszarze Południowego Bałtyku - -Pomorska Droga św. Jakuba Rewitalizacja Europejskiego Szlaku Kulturowego na obszarze Południowego Bałtyku - -Pomorska Droga św. Jakuba Skąd inicjatywa? jesienią 1995 roku powstał Społeczny Komitet Organizacyjny ds. Jarmarku Odpustowego

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet Europejski Viadrina Magdalena Pietrzak Historia Dróg Jakubowych w Europie, ich znaczenie i rozwój 26.02.2013 Wronki Podziałprezentacji 1. Św. Jakub Apostoł 2. Dlaczego Santiago de Compostela?

Bardziej szczegółowo

Organizator projektu: Fundacja MK

Organizator projektu: Fundacja MK 3 BIEGUN Organizator projektu: Fundacja MK Fundacja Marka Kamińskiego od 1996 roku pomaga chorym dzieciom i młodzieży w pokonywaniu barier i realizacji ich marzeń. Fundacja prowadzi projekty charytatywne,

Bardziej szczegółowo

Coaching Way.Metrum kurs coachingu w drodze do Santiago de Compostela!

Coaching Way.Metrum kurs coachingu w drodze do Santiago de Compostela! TM Coaching Way. kurs coachingu w drodze do Santiago de Compostela! idea projektu W filozofii METRUM coaching to DROGA, jaką Klient pokonuje osiągając integralność osobistą. DROGA ta może mieć różne formy.

Bardziej szczegółowo

Moja mała Ojczyzna Program ścieżki - edukacja regionalna - dziedzictwo kulturowe w regionie rawskim.

Moja mała Ojczyzna Program ścieżki - edukacja regionalna - dziedzictwo kulturowe w regionie rawskim. Moja mała Ojczyzna Program ścieżki - edukacja regionalna - dziedzictwo kulturowe w regionie rawskim. Program szkoły zakłada wychowanie i przygotowanie człowieka do rozumienia otaczającego go świata. Człowiek

Bardziej szczegółowo

Projekt: 3 Biegun. Wyprawa szlakiem św. Jakuba z Kaliningradu do Santiago de Compostela. Trasa: Rosja, Polska, Niemcy, Belgia, Francja, Hiszpania

Projekt: 3 Biegun. Wyprawa szlakiem św. Jakuba z Kaliningradu do Santiago de Compostela. Trasa: Rosja, Polska, Niemcy, Belgia, Francja, Hiszpania Projekt: 3 Biegun Wyprawa szlakiem św. Jakuba z Kaliningradu do Santiago de Compostela. Trasa: Rosja, Polska, Niemcy, Belgia, Francja, Hiszpania Wyprawa wspierać będzie metodę edukacyjną BIEGUN pozwalającą

Bardziej szczegółowo

Organizator projektu: Fundacja MK

Organizator projektu: Fundacja MK 3 BIEGUN Organizator projektu: Fundacja MK Fundacja Marka Kamińskiego od 1996 roku pomaga chorym dzieciom i młodzieży w pokonywaniu barier i realizacji ich marzeń. Fundacja prowadzi projekty charytatywne,

Bardziej szczegółowo

Koncepcja tras rowerowych Pomorza Zachodniego. Darłówko, 21 maja 2015 r.

Koncepcja tras rowerowych Pomorza Zachodniego. Darłówko, 21 maja 2015 r. Koncepcja tras rowerowych Pomorza Zachodniego Darłówko, 21 maja 2015 r. Dlaczego turystyka rowerowa? Turystyka aktywna jednym z głównych strategicznych produktów turystycznych regionu. Turystyka rowerowa

Bardziej szczegółowo

Mobilne Muzeum Jana Pawła II w Europie - stawiamy na turystykę religijną piątek, 02 sierpnia :06

Mobilne Muzeum Jana Pawła II w Europie - stawiamy na turystykę religijną piątek, 02 sierpnia :06 Loreto, Santiago de Compostela, Lisieux, Fatima, Wiedeń to miasta, w których Kraków i Małopolska będą promować się jako centrum turystyki pielgrzymkowej. Jest to możliwe dzięki projektowi Promocja oferty

Bardziej szczegółowo

Europejskie Dni Dziedzictwa w Lubuskiem

Europejskie Dni Dziedzictwa w Lubuskiem Europejskie Dni Dziedzictwa w Lubuskiem 13 września, o godz. 10:00 w Sali Kryształowej Pałacu w Zaborze odbyły się Wojewódzkie Obchody Europejskich Dni Dziedzictwa. -Samorząd województwa bardzo aktywnie

Bardziej szczegółowo

III Kongres Rozwoju Ruchu Rowerowego

III Kongres Rozwoju Ruchu Rowerowego III Kongres Rozwoju Ruchu Rowerowego Warszawa, 22-23 IX 2014 Projekt współfinansowany przez Szwajcarię w ramach SZWAJCARSKIEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z NOWYMI KRAJAMI CZŁONKOWSKIMI UNII EUROPEJSKIEJ! www.miastadlarowerow.pl

Bardziej szczegółowo

Vita est peregrinatio. (życie jest pielgrzymowaniem)

Vita est peregrinatio. (życie jest pielgrzymowaniem) Vita est peregrinatio (życie jest pielgrzymowaniem) o historii projektu Idea oznakowanej trasy pielgrzymkowej z Częstochowy do Mariazell zrodziła się w Austrii, w połowie lat 80. XX w. w ramach Europejskiego

Bardziej szczegółowo

Elementy Strefy Biegun. Metoda BIEGUN Platforma edukacyjna Europejskie Obozy Zdobywców Biegunów Zbiórka funduszy Partnerzy projektu

Elementy Strefy Biegun. Metoda BIEGUN Platforma edukacyjna Europejskie Obozy Zdobywców Biegunów Zbiórka funduszy Partnerzy projektu STREFA BIEGUN Elementy Strefy Biegun Metoda BIEGUN Platforma edukacyjna Europejskie Obozy Zdobywców Biegunów Zbiórka funduszy Partnerzy projektu metoda BIEGUN Metoda BIEGUN Autorski program Marka Kamińskiego

Bardziej szczegółowo

Polskie przykłady turystyki zrównoważonego rozwoju

Polskie przykłady turystyki zrównoważonego rozwoju Polskie przykłady turystyki zrównoważonego rozwoju Brok, 17 listopada 2009 r. 1. Biuro Bird Service prywatne biuro podróży z siedzibą w Krakowie ekoturystyka ornitologia turystyka aktywna piesza, rowerowa

Bardziej szczegółowo

Pieczęć Olsztyna IV WIEK

Pieczęć Olsztyna IV WIEK Pieczęć Olsztyna IV WIEK Pierwowzorem herbu Olsztyna była sekretna pieczęć, którą jeszcze w 1526 roku pieczętowano dokumenty. W drugiej połowie XVI w. na pieczęci pojawiła się postać wędrowca trzymającego

Bardziej szczegółowo

Polska Sieć Najciekawszych Wsi europejski pomysł i nowa idea w odnowie wsi. Ryszard Wilczyński Wojewoda Opolski

Polska Sieć Najciekawszych Wsi europejski pomysł i nowa idea w odnowie wsi. Ryszard Wilczyński Wojewoda Opolski Polska Sieć Najciekawszych Wsi europejski pomysł i nowa idea w odnowie wsi Ryszard Wilczyński Wojewoda Opolski Rekomendacje dla odnowy wsi, jako metody rozwoju: budowanie specjalizacji, łączenie potencjałów

Bardziej szczegółowo

ZGŁOSZENIE DOBREJ PRAKTYKI. Wymiana polsko-niemiecka

ZGŁOSZENIE DOBREJ PRAKTYKI. Wymiana polsko-niemiecka Sulechów 23.09.2014 ZGŁOSZENIE DOBREJ PRAKTYKI NAZWA SZKOŁY Gimnazjum nr 3 im. Janusza Kusocińskiego DANE SZKOŁY ( adres, telefon, e-mail) 66-100 Sulechów ul. Piaskowa 52 tel. 68 385 27 69 e-mail: zs_sul@op.pl

Bardziej szczegółowo

I Spotkanie Rady Strategii Rozwoju Tczewa przy Prezydencie Miasta Tczewa Luty, 2009

I Spotkanie Rady Strategii Rozwoju Tczewa przy Prezydencie Miasta Tczewa Luty, 2009 I Spotkanie Rady Strategii Rozwoju Tczewa przy Prezydencie Miasta Tczewa Luty, 2009 Strategią rozwoju nazywa się rozmaite sposoby oddziaływania w celu pobudzenia wzrostu gospodarczego Strategia rozwoju

Bardziej szczegółowo

Czysta Turystyka. - nowe wyzwania i możliwości dla branży hotelarskiej

Czysta Turystyka. - nowe wyzwania i możliwości dla branży hotelarskiej - nowe wyzwania i możliwości dla branży hotelarskiej Aleksandra Pacułt Fundacja Partnerstwo dla Środowiska Seminarium Eko-Hotel Gdańsk, 17.06.10 1. Fundacja Partnerstwo dla Środowiska. 2. Certyfikat Czysta

Bardziej szczegółowo

Szlaki kulturowe od pomysłu do zintegrowanego produktu turystycznego. Karolina Fidyk Małopolski Instytut Kultury

Szlaki kulturowe od pomysłu do zintegrowanego produktu turystycznego. Karolina Fidyk Małopolski Instytut Kultury Szlaki kulturowe od pomysłu do zintegrowanego produktu turystycznego Karolina Fidyk Małopolski Instytut Kultury szlak kulturowy definicja sytuacja w Małopolsce bariery w rozwoju definicja szlaku kulturowego

Bardziej szczegółowo

Promocja turystyczna powiatu skarżyskiego

Promocja turystyczna powiatu skarżyskiego Promocja turystyczna powiatu skarżyskiego 2010-08-12 14:32, Małgorzata Nosowicz Już jesienią powiat skarżyski będzie uczestnikiem zakrojonego na szeroką skalę przedsięwzięcia promocyjnego. Mowa tu o udziale

Bardziej szczegółowo

Realizacja projektu - Jan Paweł II Zawsze był, jest i będzie obecny w naszych sercach

Realizacja projektu - Jan Paweł II Zawsze był, jest i będzie obecny w naszych sercach Aktualności Realizacja projektu - Jan Paweł II Zawsze był, jest i będzie obecny w naszych sercach 07/10/2009, dodał: Maciej Liberda Gimnazjum im. Jana Pawła II w Rabie Niżnej realizuje projekt Jan Paweł

Bardziej szczegółowo

Matryca logiczna określająca wskaźniki realizacji celów i przedsięwzięć dla Czarnorzecko-Strzyżowskiej LGD

Matryca logiczna określająca wskaźniki realizacji celów i przedsięwzięć dla Czarnorzecko-Strzyżowskiej LGD Rozdział IV.1 OKREŚLENIE WSKAŹNIKÓW REALIZACJI CELÓW ORAZ PRZEDSIĘWZIĘĆ Matryca logiczna określająca wskaźniki realizacji celów i przedsięwzięć dla Czarnorzecko-Strzyżowskiej Przedsięwzięcia Produktu Cel

Bardziej szczegółowo

ROWEREM I KAJAKIEM PO ZIEMI KOZIENICKIEJ Organizator Powiatowy Urząd Pracy w Kozienicach Diagnoza problemu i opis projektu Problem: Słabo rozwinięta baza rowerowo-wodna wodna w regionie Powiatu Kozienickiego

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZTWO KUJAWSKO POMORSKIE

WOJEWÓDZTWO KUJAWSKO POMORSKIE WOJEWÓDZTWO KUJAWSKO POMORSKIE 1 Turystyka Sport i zdrowie Edukacja Produkty lokalne Ekologia Tradycja Lider projektu Partnerzy Obszar Okres realizacji Budżet Lokalna Grupa Działania Zakole Dolnej Wisły

Bardziej szczegółowo

Promocja oferty turystyki religijnej Małopolski na arenie międzynarodowej

Promocja oferty turystyki religijnej Małopolski na arenie międzynarodowej Promocja oferty turystyki religijnej Małopolski na arenie międzynarodowej Elżbieta Kantor Dyrektor Departamentu Turystyki, Sportu i Promocji Urzędu Marszałkowskiego Województwa Małopolskiego 1 Działania

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Tworzenie produktu turystycznego Sztuka zarabiania na wypoczynku dr Marcin Haberla Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu 2 grudnia 2013 r. Historia turystyki STAROŻYTNOŚĆ

Bardziej szczegółowo

V I A R E G I A. Szlak Kulturowy Rady Europejskiej Miejsce spotkań. VIA REGIA Begegnungsraum Landesverband Sachsen e.v.

V I A R E G I A. Szlak Kulturowy Rady Europejskiej Miejsce spotkań. VIA REGIA Begegnungsraum Landesverband Sachsen e.v. V I A R E G I A Szlak Kulturowy Rady Europejskiej Miejsce spotkań Horyzonty Współpraca - Postrzeganie VIA REGIA Begegnungsraum Landesverband Sachsen e.v. Martina Brandt Obszar kulturowy Region przeżyć

Bardziej szczegółowo

Cel ogólny 1: Rozwój przedsiębiorczości i usług na obszarze Partnerstwa Kaczawskiego w oparciu o zasoby przyrodnicze i kulturowe.

Cel ogólny 1: Rozwój przedsiębiorczości i usług na obszarze Partnerstwa Kaczawskiego w oparciu o zasoby przyrodnicze i kulturowe. CELE OGÓLNE, SZCZEGÓŁOWE I PLANOWANE PRZEDSIĘWZIĘCIA Cel ogólny 1: Rozwój przedsiębiorczości i usług na obszarze Partnerstwa Kaczawskiego w oparciu o zasoby przyrodnicze i kulturowe. PRZEDSIĘ- WZIĘCIA

Bardziej szczegółowo

Partnerski Projekt Szkół Comenius, Münster i Bremerhaven, 3-8 X 2011. Podsumowanie ewaluacji - wszystkie szkoły partnerskie

Partnerski Projekt Szkół Comenius, Münster i Bremerhaven, 3-8 X 2011. Podsumowanie ewaluacji - wszystkie szkoły partnerskie ARKUSZ EWALUACJI UCZNIA Partnerski Projekt Szkół Comenius, Münster i Bremerhaven, 3-8 X 2011 Podsumowanie ewaluacji - wszystkie szkoły partnerskie 1. Zawartość merytoryczną (naukową, poznawczą) programu

Bardziej szczegółowo

Twój pomysł, europejskie pieniądze. RPO dla Kultury

Twój pomysł, europejskie pieniądze. RPO dla Kultury Twój pomysł, europejskie pieniądze RPO dla Kultury 02» rpo dla kultury rpo dla kultury» 03 Lubelskie to jeden z ciekawszych przyrodniczo i kulturowo regionów Polski. Tereny Lubelszczyzny od wieków były

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI WOJEWÓDZKIEGO PROGRAMU OPIEKI NAD ZABYTKAMI W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM NA LATA 2012 2015

SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI WOJEWÓDZKIEGO PROGRAMU OPIEKI NAD ZABYTKAMI W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM NA LATA 2012 2015 CEL, ZAKRES I METODA OPRACOWANIA CEL, ZAKRES I METODA OPRACOWANIA Zarząd województwa artykułem 87 ust. 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami z dnia 23 lipca 2003 r. (Dz. U. Nr 162 poz. 1568

Bardziej szczegółowo

Wędruj z nami i poznawaj świat

Wędruj z nami i poznawaj świat Szkoła Podstawowa nr 3 im. T. Kościuszki w Sanoku Wędruj z nami i poznawaj świat czyli kilka słów o szkolnych wycieczkach Sanok 2009 Działalność turystyczno-krajoznawcza to jeden z priorytetów pracy polskich

Bardziej szczegółowo

Plan działań dla rozwoju turystyki religijnej w Krakowie do 2013 r.

Plan działań dla rozwoju turystyki religijnej w Krakowie do 2013 r. Projekt Planu przygotowany przez zespół ekspertów powołany przez Prezydenta Krakowa. Uczestniczyli m.in. przedstawiciele: - Zakładu Geografii Religii UJ - Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II - Akademii

Bardziej szczegółowo

Podróż w Bieszczady. 2. Różnica wysokości między Tarnicą a Połoniną Wetlińską wynosi A. 99 m B. 93 m C. 9 m D. 7 m

Podróż w Bieszczady. 2. Różnica wysokości między Tarnicą a Połoniną Wetlińską wynosi A. 99 m B. 93 m C. 9 m D. 7 m Podróż w Bieszczady Bieszczady to najbardziej na południowy-wschód wysunięty skrawek Polski. Ten malowniczy i najsłabiej zaludniony zakątek polskich Karpat o powierzchni 1560 km 2 zamieszkuje około sześćdziesiąt

Bardziej szczegółowo

Rekomendacje PAN IRWiR Program działania 2014-2016

Rekomendacje PAN IRWiR Program działania 2014-2016 CENTRUM WDRAŻANIA PROJEKTÓW PRZY BPN Rekomendacje PAN IRWiR Program działania 2014-2016 ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI Usługi informacyjne i doradcze Opracowanie i wydanie Poradnika dla inwestora Usługi doradcze

Bardziej szczegółowo

SZLACHETNA PACZKA. Działania w rejonie

SZLACHETNA PACZKA. Działania w rejonie SZLACHETNA PACZKA Działania w rejonie SZLACHETNA PACZKA SZLACHETNA PACZKA jest projektem pomocy bezpośredniej, w którym darczyńcy przygotowują paczki dla rodzin w potrzebie. Historie tych rodzin są pozyskiwane

Bardziej szczegółowo

Antoni Jackowski Instytut Geografii i Gospodarki Przestrzennej UJ. Turystyka pielgrzymkowa w Małopolsce - stan obecny i szanse rozwoju.

Antoni Jackowski Instytut Geografii i Gospodarki Przestrzennej UJ. Turystyka pielgrzymkowa w Małopolsce - stan obecny i szanse rozwoju. Antoni Jackowski Instytut Geografii i Gospodarki Przestrzennej UJ Turystyka pielgrzymkowa w Małopolsce - stan obecny i szanse rozwoju. Ruch pielgrzymkowy w ważniejszych ośrodkach kultu religijnego na świecie

Bardziej szczegółowo

CEL OGÓLNY (CO) CEL SZCZEGÓŁOWY (CS) PRZEDSIĘWZIĘCIE (P) PREFEROWANE TYPY OPERACJI

CEL OGÓLNY (CO) CEL SZCZEGÓŁOWY (CS) PRZEDSIĘWZIĘCIE (P) PREFEROWANE TYPY OPERACJI Opis operacji odpowiadającej działaniu z zakresu Małe projekty pod kątem spełniania kryteriów wyboru określonych w Lokalnej Strategii Rozwoju Lokalnej Grupy Działania Partnerstwo na Jurze Tytuł projektu:

Bardziej szczegółowo

Oferta udziału w projekcie AIESEC POLSKA KOMITET LOKALNY POZNAŃ

Oferta udziału w projekcie AIESEC POLSKA KOMITET LOKALNY POZNAŃ Oferta udziału w projekcie AIESEC POLSKA KOMITET LOKALNY POZNAŃ 113 Krajów 4000 Partnerów 50000 Czlonków 60 Lat doświadczenia CZYM JEST AIESEC A I E S E C T O N A J W I Ę K S Z A N A Ś W I E C I E O R

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE TRADYCJI KULTUROWYCH W AGROTURYSTYCE

WYKORZYSTANIE TRADYCJI KULTUROWYCH W AGROTURYSTYCE KONFERENCJA WOJEWÓDZKA nt. Wykorzystanie lokalnych wartości w rozwoju społeczno gospodarczym obszarów w wiejskich prof. nadzw. dr hab. Mirosław Boruszczak WYKORZYSTANIE TRADYCJI KULTUROWYCH W AGROTURYSTYCE

Bardziej szczegółowo

Przykłady projektów finansowanych w programach INTERREG/ Europejskiej Współpracy Terytorialnej

Przykłady projektów finansowanych w programach INTERREG/ Europejskiej Współpracy Terytorialnej Przykłady projektów finansowanych w programach INTERREG/ Europejskiej Współpracy Terytorialnej Monika Cholewczyńska - Dmitruk Urząd Marszałkowski Województwa Pomorskiego Departament Rozwoju Regionalnego

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWANIA PATRIOTYCZNEGO DLA ZESPOŁU SZKÓŁ OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH W STRZELINIE

PROGRAM WYCHOWANIA PATRIOTYCZNEGO DLA ZESPOŁU SZKÓŁ OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH W STRZELINIE PROGRAM WYCHOWANIA PATRIOTYCZNEGO DLA ZESPOŁU SZKÓŁ OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH W STRZELINIE Podstawa prawna: 1.Ustawa o systemie oświaty z dnia 7 września 1991 r. ( Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z póżn. zm.).

Bardziej szczegółowo

Prof. dr hab. inż. Ewa Cieślik Uniwersytet Rolniczy w Krakowie

Prof. dr hab. inż. Ewa Cieślik Uniwersytet Rolniczy w Krakowie Prof. dr hab. inż. Ewa Cieślik Uniwersytet Rolniczy w Krakowie Ważną dziedziną turystyki kulturowej jest turystyka kulinarna. Wykorzystanie polskiej regionalnej kuchni w turystyce i stworzenie z niej atrakcji

Bardziej szczegółowo

Szanowny Pan Stanisław Kogut Radny Województwa Małopolskiego

Szanowny Pan Stanisław Kogut Radny Województwa Małopolskiego Kraków, dn. 13 października 2004 r. Nasz znak: OR VI.0036/2-88/04 Szanowny Pan Stanisław Kogut Radny Województwa Małopolskiego W odpowiedzi na interpelację, złożoną przez Pana podczas XXIV Sesji Sejmiku

Bardziej szczegółowo

Atrakcje turystyczne 2015-06-01 14:25:01

Atrakcje turystyczne 2015-06-01 14:25:01 Atrakcje turystyczne 2015-06-01 14:25:01 2 Zachodniopomorskie oferuje wiele atrakcji turystycznych - prawie 200 km wybrzeża, szerokie plaże i strome klify, ponad 3 tys. jezior, a także dwa parki narodowe:

Bardziej szczegółowo

Projekt edukacyjny dotyczący Unii Europejskiej Jestem Polakiem jestem Europejczykiem

Projekt edukacyjny dotyczący Unii Europejskiej Jestem Polakiem jestem Europejczykiem Projekt edukacyjny dotyczący Unii Europejskiej Jestem Polakiem jestem Europejczykiem 1. Czas: 3 miesiące 2. Data rozpoczęcia: 3. Data zakończenia: 4. Koordynatorzy projektu: 5. Realizatorzy projektu: uczniowie,

Bardziej szczegółowo

WSPÓŁPRACA MIĘDZYNARODOWA WYMIANA I SPOTKANIA MŁODZIEŻY GIMNAZJUM NR 2 W TARNOWIE Z MŁODZIEŻĄ I PARTNERAMI ZAGRANICZNYMI

WSPÓŁPRACA MIĘDZYNARODOWA WYMIANA I SPOTKANIA MŁODZIEŻY GIMNAZJUM NR 2 W TARNOWIE Z MŁODZIEŻĄ I PARTNERAMI ZAGRANICZNYMI WSPÓŁPRACA MIĘDZYNARODOWA WYMIANA I SPOTKANIA MŁODZIEŻY GIMNAZJUM NR 2 W TARNOWIE Z MŁODZIEŻĄ I PARTNERAMI ZAGRANICZNYMI Jak to się zaczęło.. W roku 2008 rozpoczęliśmy realizację projektu edukacyjnego,

Bardziej szczegółowo

Marketing w turystyce

Marketing w turystyce Marketing w turystyce MT 6 Kształtowanie produktu turystycznego dr Edyta Gołąb-Andrzejak MSU4 sem. 3, MSU3 sem. 2 (zimowy), studia dzienne Gdańsk 2011-12 Najważniejsze składniki produktu turystycznego

Bardziej szczegółowo

Jemielnica Europejska gmina ze śląską duszą

Jemielnica Europejska gmina ze śląską duszą Jemielnica Europejska gmina ze śląską duszą Urząd Gminy Jemielnica ul. Strzelecka 67 47-133 Jemielnica www.jemielnica.pl Rozwojowa wizja Gminy Jemielnica - Europejską gminą ze śląską duszą. Rozwojowa wizja

Bardziej szczegółowo

RAPORT. Centrum Promocji i Informacji Turystycznej w Giżycku

RAPORT. Centrum Promocji i Informacji Turystycznej w Giżycku Centrum Promocji i Informacji Turystycznej w Giżycku RAPORT BADANIA OPINII TURYSTÓW ODWIEDZAJĄCYCH CENTRUM INFORMACJI TURYSTYCZNEJ W GIŻYCKU W SEZONIE LETNIM 2010 ROKU Raport badania opinii turystów sezon

Bardziej szczegółowo

Zwierzęta uczą, leczą, kochają

Zwierzęta uczą, leczą, kochają Zwierzęta uczą, leczą, kochają Zespół Kształcenia Specjalnego nr 1 w celu poprawy jakości pracy szkoły pragnie poszerzać swoje kontakty z partnerami z Niemiec. W bieżącym roku szkolnym szkoła podjęła współpracę

Bardziej szczegółowo

PRAKTYCZNE WDRAŻANIE WSPARCIA W RAMACH LOKALNYCH GRUP RYBACKICH ORAZ UDZIAŁ W PROCESIE APLIKACYJNYM URZĘDÓW MARSZAŁKOWSKICH

PRAKTYCZNE WDRAŻANIE WSPARCIA W RAMACH LOKALNYCH GRUP RYBACKICH ORAZ UDZIAŁ W PROCESIE APLIKACYJNYM URZĘDÓW MARSZAŁKOWSKICH PRAKTYCZNE WDRAŻANIE WSPARCIA W RAMACH LOKALNYCH GRUP RYBACKICH ORAZ UDZIAŁ W PROCESIE APLIKACYJNYM URZĘDÓW MARSZAŁKOWSKICH Karolina Szambelańczyk Oddział Obsługi PO Ryby Departament Programów Rozwoju

Bardziej szczegółowo

pozostało tylko 10 wolnych miejsc

pozostało tylko 10 wolnych miejsc Szanowni Państwo, Projekt Piękna Polska, odkryj ją na nowo tworzony w partnerstwie z Polskimi Kolejami Państwowymi jest kampanią edukacyjną o Polskiej Historii i Kulturze, której celem jest zachęcanie

Bardziej szczegółowo

PRZYKŁADY ROZWIĄZAŃ DYDAKTYCZNYCH, GEOGRAFIA III i IV ETAP EDUKACYJNY. Materiały na warsztaty dla nauczycieli, 31.05.2014

PRZYKŁADY ROZWIĄZAŃ DYDAKTYCZNYCH, GEOGRAFIA III i IV ETAP EDUKACYJNY. Materiały na warsztaty dla nauczycieli, 31.05.2014 PRZYKŁADY ROZWIĄZAŃ DYDAKTYCZNYCH, GEOGRAFIA III i IV ETAP EDUKACYJNY Materiały na warsztaty dla nauczycieli, 31.05.2014 Pozostałe etapy (przykładowe zagadnienia) Gimnazjum 6. Wybrane zagadnienia geografii

Bardziej szczegółowo

Program międzyprzedmiotowy Moja mała Ojczyzna Ziemia Choszczeńska opracowany w ramach ścieżki regionalnej.

Program międzyprzedmiotowy Moja mała Ojczyzna Ziemia Choszczeńska opracowany w ramach ścieżki regionalnej. Program międzyprzedmiotowy Moja mała Ojczyzna Ziemia Choszczeńska opracowany w ramach ścieżki regionalnej. Wstęp Program jest skierowany do uczniów gimnazjum klas 2-3 w ramach realizacji ścieżki regionalnej.

Bardziej szczegółowo

Koncepcja i inwentaryzacja tras rowerowych Pomorza Zachodniego. Szczecin, 23 lipca 2015 r.

Koncepcja i inwentaryzacja tras rowerowych Pomorza Zachodniego. Szczecin, 23 lipca 2015 r. Koncepcja i inwentaryzacja tras rowerowych Pomorza Zachodniego Szczecin, 23 lipca 2015 r. Dlaczego turystyka rowerowa? Turystyka aktywna jednym z głównych strategicznych produktów turystycznych regionu.

Bardziej szczegółowo

Publikacje dostępne w Powiatowym Centrum Informacji Turystycznej, Rynek 14, Gniezno

Publikacje dostępne w Powiatowym Centrum Informacji Turystycznej, Rynek 14, Gniezno Publikacje dostępne w Powiatowym Centrum Informacji Turystycznej, Rynek 14, Gniezno Encyklopedia Gniezna i Ziemi Gnieźnieńskiej Jednotomowa encyklopedia stanowiąca kompendium wiedzy o Gnieźnie i regionie.

Bardziej szczegółowo

Wycieczka - Austria Niemcy Francja Włochy... Wpisany przez Administrator piątek, 29 stycznia :03 - Poprawiony sobota, 06 lutego :24

Wycieczka - Austria Niemcy Francja Włochy... Wpisany przez Administrator piątek, 29 stycznia :03 - Poprawiony sobota, 06 lutego :24 1/6 Nasz przewodnik duchowy ks. Krzysztof stawia przed parafianami nowe wyzwanie. Zaprasza na kolejną pielgrzymkę śladami kultów religijnych przez Austrię, Niemcy, Francję, Włochy. Chce tym samym pokazać,

Bardziej szczegółowo

Turystyka aktywna w województwie podlaskim

Turystyka aktywna w województwie podlaskim Podlaskie, kraina zielono-błękitna Jest to broszura zawierająca podstawowe informacje dotyczące naszego województwa. Znajdziemy w niej, zatem nie tylko wiadomości teoretyczne, ale także przede wszystkim

Bardziej szczegółowo

Glosariusz. Informacja prasowa. Naturalne krajobrazy. Kampania tematyczna 2016: Fascynująca przyroda Niemiec wypoczynek na łonie natury.

Glosariusz. Informacja prasowa. Naturalne krajobrazy. Kampania tematyczna 2016: Fascynująca przyroda Niemiec wypoczynek na łonie natury. Informacja prasowa Kampania tematyczna 2016: Fascynująca przyroda Niemiec wypoczynek na łonie natury. Glosariusz Naturalne krajobrazy Nazwą Naturalne krajobrazy są objęte w Niemczech parki narodowe, rezerwaty

Bardziej szczegółowo

Odniesienie do pozycji we wniosku o przyznanie pomocy 1 Miejsce realizacji operacji 10 17.7

Odniesienie do pozycji we wniosku o przyznanie pomocy 1 Miejsce realizacji operacji 10 17.7 Wzór Karta oceny zgodności z lokalnymi kryteriami wyboru w ramach działania Wdrażanie LSR dla operacji odpowiadających warunkom przyznania pomocy dla działania: Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z realizacji zajęć KOŁA REGIONALNEGO w Miejskim Zespole Szkół w Annopolu

Sprawozdanie z realizacji zajęć KOŁA REGIONALNEGO w Miejskim Zespole Szkół w Annopolu Sprawozdanie z realizacji zajęć KOŁA REGIONALNEGO w Miejskim Zespole Szkół w Annopolu Zajęcia koła regionalnego odbywają się w wymiarze trzech godzin w tygodniu zgodnie z ustalonymi wcześniej terminami.

Bardziej szczegółowo

Szlak jako markowy produkt turystyczny

Szlak jako markowy produkt turystyczny Szlak jako markowy produkt turystyczny Instytut Geografii Miast i Turyzmu WYDZIAŁ NAUK GEOGRAFICZNYCH UNIWERSYTET ŁÓDZKI dr Andrzej Stasiak Produkt turystyczny Zagospodarowanie turystyczne Atrakcja turystyczna

Bardziej szczegółowo

Urząd Marszałkowski Województwa Kujawsko-Pomorskiego

Urząd Marszałkowski Województwa Kujawsko-Pomorskiego Urząd Marszałkowski Województwa Kujawsko-Pomorskiego Wyniki otwartego konkursu ofert nr 11/2015 na wykonanie zadań publicznych związanych z realizacją zadań Samorządu Województwa w zakresie turystyki i

Bardziej szczegółowo

ZNAKOWANE SZLAKI TURYSTYCZNE

ZNAKOWANE SZLAKI TURYSTYCZNE ZNAKOWANE SZLAKI TURYSTYCZNE Polskiego Towarzystwa Turystyczno- Krajoznawczego PIESZE NARCIARSKIE ROWEROWE WODNE KONNE ZNAKOWANE SZLAKI TURYSTYCZNE Przez najatrakcyjniejsze tereny Polski przebiega ponad

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Sztuka zarabiania na wypoczynku Aleksandra Ruta Uniwersytet w Białymstoku 8 października 2015 r. Sztuka. zarabiania Sztuka (łac.ars, grec. techne) w starożytności i średniowieczu

Bardziej szczegółowo

Serdecznie zapraszamy do odwiedzenia pięknego hotelu Pałac Lucja w Zakrzowie (www.pałaclucja.pl).

Serdecznie zapraszamy do odwiedzenia pięknego hotelu Pałac Lucja w Zakrzowie (www.pałaclucja.pl). Serdecznie zapraszamy do odwiedzenia pięknego hotelu Pałac Lucja w Zakrzowie (www.pałaclucja.pl). Nasz hotel to idealne miejsce na organizację m.in.: spotkań biznesowych, konferencji, szkoleń oraz imprez

Bardziej szczegółowo

Centrum Promocji i Informacji Turystycznej w Giżycku RAPORT

Centrum Promocji i Informacji Turystycznej w Giżycku RAPORT Centrum Promocji i Informacji Turystycznej w Giżycku RAPORT BADANIA OPINII TURYSTÓW ODWIEDZAJĄCYCH CENTRUM PROMOCJI I INFORMACJI TURYSTYCZNEJ W GIŻYCKU W SEZONIE LETNIM 2013 ROKU Metodologia badania 2013.

Bardziej szczegółowo

Tematyka prac licencjackich proponowana przez promotorów Katedry Turystyki i Promocji Zdrowia

Tematyka prac licencjackich proponowana przez promotorów Katedry Turystyki i Promocji Zdrowia Katedra Turystyki i Promocji Zdrowia Główne tematy naukowo-badawcze podejmowane w katedrze: Turystyka kulturowa w Polsce i na świecie. Wpływ walorów turystycznych, historycznych i kulturowych miast na

Bardziej szczegółowo

MY W ZJEDNOCZONEJ EUROPIE W I PÓŁROCZU ROKU SZKOLNEGO 2013/2014

MY W ZJEDNOCZONEJ EUROPIE W I PÓŁROCZU ROKU SZKOLNEGO 2013/2014 MY W ZJEDNOCZONEJ EUROPIE W I PÓŁROCZU ROKU SZKOLNEGO 2013/2014 DZIAŁANIE: Uroczystości szkolne 1. PRZYGOTOWANIE UCZNIÓW I ICH UDZIAŁ WRAZ Z OPIEKUNAMI W UROCZYSTOŚCIACH 2. UCZNIOWIE PREZENTUJĄ WŁASNE

Bardziej szczegółowo

Możliwości uzyskania wsparcia na realizację polsko-czeskich projektów

Możliwości uzyskania wsparcia na realizację polsko-czeskich projektów Program Operacyjny Współpracy Transgranicznej RCz-RP 2007-2013 Możliwości uzyskania wsparcia na realizację polsko-czeskich projektów 23.11.2007 Racibórz / 30.11.2007 Cieszyn / 7.12.2007 Bielsko-Biała spotkanie

Bardziej szczegółowo

Lokalna Grupa Działania Ziemi Człuchowskiej

Lokalna Grupa Działania Ziemi Człuchowskiej Cele i wskaźniki 1.0 CEL OGÓLNY Poprawa warunków życia i wypoczynku na terenie Ziemi Człuchowskiej 1.1 Rozwój turystyki i rekreacji na obszarze oraz zachowanie lokalnego dziedzictwa CELE 1.2 Wzmocnienie

Bardziej szczegółowo

Jan Roga. Via Regia Plus Zrównoważony transport i współpraca regionalna wzdłuż III Paneuropejskiego Korytarza Transportowego. www.viaregiaplus.

Jan Roga. Via Regia Plus Zrównoważony transport i współpraca regionalna wzdłuż III Paneuropejskiego Korytarza Transportowego. www.viaregiaplus. Space for your logo, a photograph etc. Via Regia Plus Zrównoważony transport i współpraca regionalna wzdłuż III Paneuropejskiego Korytarza Transportowego Jan Roga www.viaregiaplus.eu Szlak Via Regia Via

Bardziej szczegółowo

Badanie krajowego i zagranicznego ruchu turystycznego w Województwie Zachodniopomorskim w roku 2014 Streszczenie raportu wyniki PAPI

Badanie krajowego i zagranicznego ruchu turystycznego w Województwie Zachodniopomorskim w roku 2014 Streszczenie raportu wyniki PAPI Badanie krajowego i zagranicznego ruchu turystycznego w Województwie Zachodniopomorskim w roku 2014 Streszczenie raportu wyniki PAPI Listopad 2014 Przedmiot, cele i termin badania Termin badania PAPI:

Bardziej szczegółowo

Formularz zgłaszania projektów. do zrealizowania w ramach projektów obywatelskich w Województwie Podlaskim

Formularz zgłaszania projektów. do zrealizowania w ramach projektów obywatelskich w Województwie Podlaskim Formularz zgłaszania projektów do zrealizowania w ramach projektów obywatelskich w Województwie Podlaskim 1. Podstawowe informacje* a) Tytuł projektu: Poprzez sztukę do własnej kultury b) Pomysłodawca/y:

Bardziej szczegółowo

The project Building of Rural Development Resources in Balkan region - No BoRDeR is supported by: LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA Fundacja AKTYWNI RAZEM

The project Building of Rural Development Resources in Balkan region - No BoRDeR is supported by: LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA Fundacja AKTYWNI RAZEM The project Building of Rural Development Resources in Balkan region - No BoRDeR is supported by: LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA Fundacja AKTYWNI RAZEM DZIAŁANIE 421 WDRAŻANIE PROJEKTÓW WSPÓŁPRACY KORZENIE -

Bardziej szczegółowo

Konspekt lekcji wychowawczych Klasa II gimnazjum Temat cyklu lekcji: Osobliwości mojej miejscowości

Konspekt lekcji wychowawczych Klasa II gimnazjum Temat cyklu lekcji: Osobliwości mojej miejscowości Ewa Sumowska Janina Walkowska Gimnazjum nr 57 Poznań, 2002-12-07 Konspekt lekcji wychowawczych Klasa II gimnazjum Temat cyklu lekcji: Osobliwości mojej miejscowości Cele operacyjne: uczeń potrafi współpracować

Bardziej szczegółowo

Olsztyn na szlaku gotyku ceglanego

Olsztyn na szlaku gotyku ceglanego Olsztyn na szlaku gotyku ceglanego Stowarzyszenie Europejski Szlak Gotyku Ceglanego zostało utworzone 26.09.2007 r. w miejscowości Greifswald (Niemcy). Jego założycielami byli: Centrum Informacji Turystycznej

Bardziej szczegółowo

Wybrana została polityka publiczna zrównoważonego rozwoju Program rozwoju turystyki w Gminie Reszel

Wybrana została polityka publiczna zrównoważonego rozwoju Program rozwoju turystyki w Gminie Reszel W październiku 2011 roku Gmina Reszel zgłosiła swój akces do pilotażowego programu Decydujmy razem - wzmocnienie mechanizmów partycypacyjnych w kreowaniu i wdrażaniu polityk publicznych oraz podejmowaniu

Bardziej szczegółowo

Kryteria konkursu na Najlepsze Europejskie Destynacje (EDEN) Edycja Polska

Kryteria konkursu na Najlepsze Europejskie Destynacje (EDEN) Edycja Polska Załącznik nr 1 do Regulaminu Kryteria konkursu na Najlepsze Europejskie Destynacje (EDEN) Edycja Polska Kryteria podstawowe (podstawa dopuszczenia): aplikująca destynacja stanowi obszar, który spełnia

Bardziej szczegółowo

Harmonogram konkursów na realizację zadań publicznych Województwa Dolnosląskiego w 2013 r. Termin ogłoszenia konkursu. Termin realizacji zadania

Harmonogram konkursów na realizację zadań publicznych Województwa Dolnosląskiego w 2013 r. Termin ogłoszenia konkursu. Termin realizacji zadania Harmonogram konkursów na realizację zadań publicznych Województwa Dolnosląskiego w 2013 r. Wydział odpowiedzialny Nazwa zadania priorytetowego/konkursu Aktywizacja społeczna i zawodowa osób niepełnosprawnych.

Bardziej szczegółowo

Harmonogram konkursów na realizację zadań publicznych Województwa Dolnosląskiego w 2013 r. Termin ogłoszenia konkursu

Harmonogram konkursów na realizację zadań publicznych Województwa Dolnosląskiego w 2013 r. Termin ogłoszenia konkursu Harmonogram konkursów na realizację zadań publicznych Województwa Dolnosląskiego w 2013 r. Wydział odpowiedzialny Nazwa zadania priorytetowego/konkursu Termin ogłoszenia konkursu Termin realizacji zadania

Bardziej szczegółowo

UNIJNE EURO NA NOWĄ WYSTAWĘ W MUZEUM ETNOGRAFICZNYM ORAZ PROMOCJĘ ATRAKCJI TURYSTYCZNYCH OŻAROWA MAZOWIECKIEGO

UNIJNE EURO NA NOWĄ WYSTAWĘ W MUZEUM ETNOGRAFICZNYM ORAZ PROMOCJĘ ATRAKCJI TURYSTYCZNYCH OŻAROWA MAZOWIECKIEGO UNIJNE EURO NA NOWĄ WYSTAWĘ W MUZEUM ETNOGRAFICZNYM ORAZ PROMOCJĘ ATRAKCJI TURYSTYCZNYCH OŻAROWA MAZOWIECKIEGO DZIEDZICTWO KULTURY LUDOWEJ Warszawskie Muzeum Etnograficzne, które decyzją zarządu województwa

Bardziej szczegółowo

Opinia dotycząca senackiego projektu ustawy o zmianie ustawy o języku polskim oraz o zmianie niektórych innych ustaw (druk nr 968)

Opinia dotycząca senackiego projektu ustawy o zmianie ustawy o języku polskim oraz o zmianie niektórych innych ustaw (druk nr 968) Opinia dotycząca senackiego projektu ustawy o zmianie ustawy o języku polskim oraz o zmianie niektórych innych ustaw (druk nr 968) Minister Edukacji Narodowej ceni każdą inicjatywę, dzięki której uczniowie

Bardziej szczegółowo

WROCŁAW, LISTOPAD 2009 PRODUKT TURYSTYCZNY AGLOMERACJI WROCŁAWSKIEJ

WROCŁAW, LISTOPAD 2009 PRODUKT TURYSTYCZNY AGLOMERACJI WROCŁAWSKIEJ WROCŁAW, LISTOPAD 2009 PRODUKT TURYSTYCZNY AGLOMERACJI WROCŁAWSKIEJ PRODUKT TURYSTYCZNY AGLOMERACJI WROCŁAWSKIEJ 1) Wprowadzenie 2) Spostrzeżenia 3) Szanse 4) Cele 5) Narzędzia 6) Propozycje 7) 2011, 2012,

Bardziej szczegółowo

Edukacja w Gorczańskim Parku Narodowym teraźniejszość i przyszłość. Anna Kurzeja Zespół ds. Edukacji i Udostępniania Parku

Edukacja w Gorczańskim Parku Narodowym teraźniejszość i przyszłość. Anna Kurzeja Zespół ds. Edukacji i Udostępniania Parku Edukacja w Gorczańskim Parku Narodowym teraźniejszość i przyszłość Anna Kurzeja Zespół ds. Edukacji i Udostępniania Parku GORCE W 2004 r. GPN został włączony do sieci Natura 2000 jako Obszar Specjalnej

Bardziej szczegółowo

Naszyjnik Północy - czynnik integrujący grupę osób, marka promująca region, produkty i osoby.

Naszyjnik Północy - czynnik integrujący grupę osób, marka promująca region, produkty i osoby. Produkt lokalny wyrób lub usługa, z którą utożsamiają się mieszkańcy regionu, produkowana w sposób niemasowy i przyjazny dla środowiska, z surowców lokalnie dostępnych. Produkt lokalny staje się wizytówką

Bardziej szczegółowo

Nasza szkoła promuje kulturę pokoju i międzynarodowego zrozumienia dlatego w 2013 roku podjęła starania o honorowy patronat UNESCO oraz o przyjęcie

Nasza szkoła promuje kulturę pokoju i międzynarodowego zrozumienia dlatego w 2013 roku podjęła starania o honorowy patronat UNESCO oraz o przyjęcie Nasza szkoła promuje kulturę pokoju i międzynarodowego zrozumienia dlatego w 2013 roku podjęła starania o honorowy patronat UNESCO oraz o przyjęcie do Szkół Stowarzyszonych, realizując następujące inicjatywy

Bardziej szczegółowo

ZWIERZĘTA. z różnych stron ŚWIATA

ZWIERZĘTA. z różnych stron ŚWIATA ZWIERZĘTA z różnych stron ŚWIATA PROJEKT Projekt Nie znikaj poświęcony jest zagadnieniu bioróżnorodności. Choć słowo bioróżnorodność jest stosunkowo młode, to robi obecnie prawdziwą karierę. Niestety przyczyna

Bardziej szczegółowo

Finlandia - Huittinen marca 2015r. Szóste spotkanie projektu Tradycja, Różnorodność i Akceptacja

Finlandia - Huittinen marca 2015r. Szóste spotkanie projektu Tradycja, Różnorodność i Akceptacja Nie mów mi, jaki jest świat pozwól mi go odkrywać! Nie mów mi, jaki jest człowiek pomóż mi go zrozumieć! 'Don't tell me, what the world is - let me discover it! Don't tell me, what the human is - help

Bardziej szczegółowo

Przed podróŝą na Litwę

Przed podróŝą na Litwę Przed podróŝą na Litwę Źródło: http://www.hotels-europe.com/lithuania/images/lithuania-map-large.jpg BirŜai to niewielkie miasto litewskie wyznaczone jako miejsce kolejnego, juŝ piątego spotkania przedstawicieli

Bardziej szczegółowo

Dokument zawiera opis trzech projektów zrealizowanych/realizowanych. w ramach

Dokument zawiera opis trzech projektów zrealizowanych/realizowanych. w ramach Projekty współfinansowane ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR) za pośrednictwem Euroregionu Śląsk Cieszyński - Těšínské Slezsko" Dokument zawiera opis trzech projektów zrealizowanych/realizowanych

Bardziej szczegółowo

POLSKO-NIEMIECKA WSPÓŁPRACA MŁODZIEŻY

POLSKO-NIEMIECKA WSPÓŁPRACA MŁODZIEŻY Od początku swej działalności Polsko-Niemiecka Współpraca Młodzieży dofinansowała już ponad 70 tys. projektów, w których wzięło udział przeszło 2,8 mln młodych ludzi. Rocznie PNWM dotuje około 3 tys. programów.

Bardziej szczegółowo

KURS PILOTA WYCIECZEK. OFERTA DLA OSÓB, KTÓRE PRAGNĄ ZDOBYĆ NOWY ZAWÓD i POZNAĆ ŚWIAT. lub 900 zl przy min. 15 osobach

KURS PILOTA WYCIECZEK. OFERTA DLA OSÓB, KTÓRE PRAGNĄ ZDOBYĆ NOWY ZAWÓD i POZNAĆ ŚWIAT. lub 900 zl przy min. 15 osobach KURS PILOTA WYCIECZEK OFERTA DLA OSÓB, KTÓRE PRAGNĄ ZDOBYĆ NOWY ZAWÓD i POZNAĆ ŚWIAT Zasady przyjęcia: min. średnie wykształcenie, zainteresowanie podróżami, miła aparycja, dobra kondycja fizyczna i psychiczna,

Bardziej szczegółowo