Działania ratownictwa chemiczno-ekologicznego jednostek Państwowej StraŜy PoŜarnej w przypadku substancji Ŝrących w transporcie drogowym.

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Działania ratownictwa chemiczno-ekologicznego jednostek Państwowej StraŜy PoŜarnej w przypadku substancji Ŝrących w transporcie drogowym."

Transkrypt

1 Mł.. bryg. Jacek AmbroŜkiewicz Kraków Działania ratownictwa chemiczno-ekologicznego jednostek Państwowej StraŜy PoŜarnej w przypadku substancji Ŝrących w transporcie drogowym. I. Substancje Ŝrące wg ADR. 1. Klasyfikacja substancji wg ADR Wg ADR substancje / towary / niebezpieczne są sklasyfikowane na 13 klas na podstawie zagroŝenia dominującego. Klasa 1. Materiały wybuchowe i przedmioty z materiałami wybuchowymi. Klasa 2. Gazy spręŝone, skroplone lub rozpuszczone pod ciśnieniem Klasa 3. Materiały ciekłe zapalne. Klasa 4.1. Materiały stałe zapalne Klasa 4.2. Materiały stałe samozapalne Klasa 4.3. Materiały wytwarzające z wodą palne gazy Klasa 5.1. Materiały utleniające podtrzymujące palenie Klasa 5.2. Nadtlenki organiczne Klasa 6.1. Materiały trujące Klasa 6.2. Materiały budzące odrazę lub zakaźne Klasa 7. Materiały promieniotwórcze Klasa 8. Materiały Ŝrące Klasa 9. Materiały róŝne Klasa 8 materiały Ŝrące obejmuje materiały i przedmioty zawierające materiały niniejszej klasy, które wskutek działania chemicznego atakują tkankę nabłonkową skóry lub błony śluzowej, jeśli wejdą z nią w kontakt, oraz materiały, które w razie wycieku mogą uszkodzić lub zniszczyć inne towary lub środki transportu, a takŝe mogą powodować inne zagroŝenia. Tytuł niniejszej klasy obejmuje równieŝ materiały, które tworzą Ŝrącą ciecz tylko w obecności wody lub, które wydzielają Ŝrące pary lub mgły wobec naturalnej wilgoci powietrza. Substancje Ŝrące to takie substancje i preparaty, które w zetknięciu z Ŝywymi tkankami mogą powodować ich zniszczenie, klasyfikuje się jako substancje i preparaty Ŝrące, 2. Oznaczenia stosowane przy substancjach Ŝrących Oznaczenie wg Rozporządzenie MINISTRA ZDROWIA z dnia 2 września 2003 r. w sprawie oznakowania opakowań substancji niebezpiecznych i preparatów niebezpiecznych. (Dz. U. Nr 173, poz. 1679). Znak: Symbol:

2 C Substancje i preparaty klasyfikuje się jako Ŝrące i przypisuje się im symbol "C" zgodnie z następującymi kryteriami: - substancja lub preparat są rozwaŝane jako Ŝrące, jeŝeli po naniesieniu na zdrową, nieuszkodzoną skórę zwierzęcia spowodują w czasie badania działania draŝniącego na skórę, metodami zawartymi w przepisach wydanych na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 1 ustawy albo metodami równowaŝnymi, zniszczenie tkanek skóry na całej jej grubości, u co najmniej jednego zwierzęcia, Zwroty wskazujące rodzaj zagroŝenia przypisuje się zgodnie z następującymi kryteriami: R35 Powoduje powaŝne oparzenia. JeŜeli substancja lub preparat aplikowane na zdrową, nieuszkodzoną skórę zwierzęcia spowodują zniszczenie tkanek skóry na całej grubości w wyniku naraŝenia trwającego do 3 minut lub, jeŝeli ten wynik moŝna przewidzieć. R34 Powoduje oparzenia Oznakowanie wg ADR Kody literowo-cyfrowe Litery występujące w kodach są pierwszymi literami angielskich nazw zagroŝeń i tak dla towarów Ŝrących będzie to: Litera: Określenie angielskie: Określenie polskie: C Corrosive Ŝrące Cyfry - o ile występują - wskazują na dalszy podział towarów niebezpiecznych w obrębie zagroŝeń wskazanych literami, np. dla towarów Ŝrących moŝe to być: C 1 - materiały Ŝrące kwaśne, ciekłe, nieorganiczne, bez zagroŝenia dodatkowego C 2 - materiały Ŝrące kwaśne, stałe, nieorganiczne, bez zagroŝenia dodatkowego Zestawienie kodów dla substancji Ŝrących przedstawia poniŝsza tabela. Kod C 1 C 2 C 3 C 4 C 5 C 6 C 7 C 8 C 9 Opis grupy materiały Ŝrące kwaśne, ciekłe, nieorganiczne, bez zagroŝenia dodatkowego materiały Ŝrące kwaśne, stałe, nieorganiczne, bez zagroŝenia dodatkowego materiały Ŝrące kwaśne, ciekłe, organiczne, bez zagroŝenia dodatkowego materiały Ŝrące kwaśne, stałe, organiczne, bez zagroŝenia dodatkowego materiały Ŝrące zasadowe, ciekłe, nieorganiczne, bez zagroŝenia dodatkowego materiały Ŝrące zasadowe, stałe, nieorganiczne, bez zagroŝenia dodatkowego materiały Ŝrące zasadowe, ciekłe, organiczne, bez zagroŝenia dodatkowego materiały Ŝrące zasadowe, stałe, organiczne, bez zagroŝenia dodatkowego inne materiały Ŝrące, ciekłe

3 C 10 C 11 CF 1 CF 2 CS 1 CS 2 CW 1 CW 2 CO 1 CO 2 CT 1 CT 2 CFT COT inne materiały Ŝrące, stałe przedmioty zawierające materiały Ŝrące materiały Ŝrące, ciekłe, zapalne materiały Ŝrące, stałe zapalne materiały Ŝrące, ciekłe, samonagrzewające się materiały Ŝrące, stałe, samonagrzewające się materiały Ŝrące, ciekłe, wytwarzające w zetknięciu z wodą gazy palne materiały Ŝrące, stałe, wytwarzające w zetknięciu z wodą gazy palne materiały Ŝrące, ciekłe, utleniające materiały Ŝrące, stałe, utleniające materiały Ŝrące, ciekłe, trujące materiały Ŝrące, stałe, trujące materiały Ŝrące, ciekłe, zapalne, trujące materiały, Ŝrące, utleniające, trujące Oznakowanie przy pomocy nalepek. Wzór nalepki Nalepki na przesyłkach: powinny mieć kształt kwadratu obróconego o kąt 45 (kształt rombu), o długości boku, co najmniej 100mm. Wewnątrz nalepki, w odległości 5 mm od krawędzi, powinna przebiegać, równolegle do niej, linia o takim samym kolorze jak kolor symbolu. Ze względu na wielkość sztuki przesyłki podane wymiary nalepek mogą być zmniejszone pod warunkiem, Ŝe nalepki pozostaną dobrze widoczne. Nalepki na pojazdach: minimalne wymiary: 250 x 250 mm, wewnątrz nalepki w odległości 12,5 mm od jej krawędzi, powinna przebiegać równoległa linia w tym samym kolorze, co kolor symbolu Oznakowanie przy pomocy cyfr.

4 Nr. zagroŝenia. Nr.substancji KaŜdemu z materiałów szczególnie niebezpiecznych nadane zostały dwa odpowiednie numery rozpoznawcze tj. numer rozpoznawczy niebezpieczeństwa składający się z dwóch lub trzech cyfr i numer rozpoznawczy materiału (zgodny z katalogiem) składający się z czterech cyfr. - Pierwsza cyfra numeru rozpoznawczego rodzaju niebezpieczeństwa określa zasadniczą właściwość niebezpieczną materiału, rodzaj niebezpiecznego materiału, przy czym: 2 - oznacza gaz, 3 - materiał ciekły zapalny, 4 - materiał stały zapalny 5 - materiał utleniający, podtrzymujący palenie lub nadtlenek organiczny, 6 - materiał trujący, 8 - materiał Ŝrący, - Druga i trzecia cyfra numeru precyzują: a) rodzaj niebezpieczeństwa, b) stopień zagroŝenia, c) dodatkowe cechy niebezpieczne. - Znaczenie oznaczeń cyfrowych drugiej i trzeciej cyfry numeru: 0 - brak dodatkowego zagroŝenia (zagroŝenie jest dostatecznie scharakteryzowane pierwszą cyfrą), 1 - wybuchowość, 2 - zdolność wytwarzania gazu, 3 - łatwozapalność, 5 - właściwości utleniające, 6 - toksyczność, 7 - promieniotwórczość, 8 - działanie Ŝrące, 9 - niebezpieczeństwo gwałtownej reakcji w wyniku samoczynnego rozpadu lub polimeryzacji. Powtórzenie cyfry w numerze oznaczającym niebezpieczeństwo (pierwsza i druga cyfra są takie same) oznacza nasilenie niebezpieczeństwa głównego. Do oznaczeń cyfrowych niebezpieczeństwa wprowadzono dodatkowo znak "X". Znak ten podstawiony przed numerem rozpoznawczym niebezpieczeństwa oznacza absolutny zakaz kontaktu tego materiału z wodą. Wg obowiązującego systemu oznaczeń substancji niebezpiecznych materiały w których właściwości Ŝrące jako wiodące są sklasyfikowane jako klasa 8, niemniej bardzo wiele substancji ma równieŝ ww. właściwości jako dodatkowe. Z poniŝszej tabeli wynika, Ŝe substancje Ŝrące to nie tylko ciecze jak to się sądzi zwyczajowo mając na myśli najpopularniejsze kwasy. Zresztą wykorzystywana do oznaczeń cyfra 8 określa tylko właściwości danej substancji a nie jej stan sku-

5 pienia. Jest to charakterystyczne i naleŝy na to zwrócić szczególną uwagę podczas działań ratowniczych. PoniŜsza tabela przedstawia róŝne przykłady oznakowania substancji Ŝrących ze wskazaniem na rodzaj stanu skupienia jak i róŝne właściwości inne np. toksyczność, zapalność, właściwości utleniające, promieniotwórcze, zakaz reakcji z wodą. 268 gaz, trujący, Ŝrący 338 materiał ciekły lekko zapalny, Ŝrący X338 materiał ciekły lekko zapalny, Ŝrący, który reaguje *) niebezpiecznie z wodą 368 zapalny ciekły materiał, trujący, Ŝrący 38 materiał ciekły zapalny (temperatura zapłonu od 23 C do 61 C włącznie), słabo Ŝrący lub podatny na samonagrzewanie, ciekły Ŝrący 382 materiał ciekły zapalny, Ŝrący, który reaguje z wodą i wydziela gazy zapalne X382 materiał ciekły zapalny, Ŝrący, który reaguje *) niebezpiecznie z wodą i wydziela gazy zapalne 48 materiał stały zapalny lub samonagrzewający się, stały, Ŝrący 482 materiał stały, Ŝrący, który reaguje z wodą, przy czym wydziela gazy zapalne X482 materiał stały, który reaguje *) niebezpiecznie z wodą, i wydziela Ŝrące gazy zapalne 558 materiał silnie utleniający (podtrzymujący palenie), Ŝrący 568 materiał utleniający (podtrzymujący palenie), trujący, Ŝrący 58 materiał utleniający (podtrzymujący palenie), Ŝrący 638 materiał trujący, zapalny (temperatura zapłonu od 23 C do 61 C włącznie), Ŝrący 668 materiał bardzo trujący, Ŝrący 68 materiał trujący, Ŝrący 78 materiał promieniotwórczy; Ŝrący 80 materiał Ŝrący lub słabo Ŝrący X80 materiał Ŝrący lub słabo Ŝrący; który niebezpiecznie reaguje z wodą *) 823 materiał ciekły Ŝrący; który reaguje z wodą, wydziela gazy palne 83 materiał Ŝrący lub słabo Ŝrący; zapalny (temperatura zapłonu od 23 C do 61 C włącznie) X83 materiał Ŝrący lub słabo Ŝrący; zapalny (temperatura zapłonu od 23 C do 61 C włącznie), który niebezpiecznie reaguje z wodą *) 839 materiał Ŝrący lub słabo Ŝrący; zapalny (temperatura zapłonu od 23 C do 61 C włącz-nie), który moŝe spontanicznie powodować gwałtowną reakcję X839 materiał Ŝrący lub słabo Ŝrący; zapalny (temperatura zapłonu od 23 C do 61 C włącz-nie), który moŝe spontanicznie powodować gwałtowną reakcję i niebezpiecznie reaguje z wodą *) 84 materiał Ŝrący, stały, zapalny lub podatny na samonagrzewanie 842 materiał Ŝrący, stały, który reaguje z wodą i wydziela gazy zapalne 85 materiał Ŝrący lub słabo Ŝrący, materiał utleniający (podtrzymujący palenie) 856 materiał Ŝrący lub słabo Ŝrący, materiał utleniający (podtrzymujący palenie) i trujący 86 materiał Ŝrący lub słabo Ŝrący, trujący 88 materiał silnie Ŝrący X88 materiał silnie Ŝrący; który niebezpiecznie reaguje z wodą *) 883 materiał silnie Ŝrący; zapalny (temperatura zapłonu od 23 C do 61 C włącznie) 884 materiał silnie Ŝrący; stały, zapalny lub podatny na samonagrzewanie 885 materiał silnie Ŝrący; utleniający (podtrzymujący palenie) 886 materiał silnie Ŝrący; trujący X886 materiał silnie Ŝrący; trujący, który niebezpiecznie reaguje z wodą *) 89 materiał Ŝrący lub słabo Ŝrący, który moŝe spontanicznie powodować gwałtowną reakcję * - zakaz kontaktu substancji z wodą Tabela: Zestawienie oznaczeń substancji niebezpiecznych róŝnych klas, w których występują właściwości Ŝrące. Przykład oznaczenia kwasu siarkowego 96 %.

6 Oznaczenie opakowań jednostkowych Określenia zagroŝenia: R35, R36/38, Określenia dotyczące prawidłowego postępowania: S: (1/2) , R35 powoduje powaŝne oparzenia (dla stęŝenia powyŝej 15%), R36/38- działa draŝniąco na oczy i skórę, S1/2 przechowywać pod zamknięciem i chronić przed dziećmi, S26 zanieczyszczone oczy przemyć natychmiast duŝą ilością wody i zasięgnąć porady lekarza, S30 nigdy nie dodawać wody do tej substancji, S45 w przypadku awarii lub, jeŝeli źle się poczujesz zasięgnij porady lekarza jeŝeli to moŝliwe, pokaŝ etykietę, S61 unikać zrzutów do środowiska, postępować zgodnie z instrukcją lub kartą charakterystyki, Oznaczenie w transporcie 2.4. Stosowane opakowania W zaleŝności od natęŝenia dominującego, materiały tej klasy zaliczane są do grup opakowania na podstawie kryteriów zdefiniowanych poniŝej: Grupa opakowania I (silnie Ŝrące) II Ŝrące III (słabo Ŝrące) Kryteria materiały powodujące martwicę tkanki występującą po czasie naraŝenia do 3 minut materiały powodujące martwicę tkanki występującą po czasie naraŝenia od 3 minut do 60 minut materiały powodujące martwicę tkanki występującą po czasie naraŝenia od 60 minut do 4 godzin; lub materiały wywołujące korozje metali w temperaturze 55 st.c z szybkością większą niŝ 6,25 mm/rok

7 2.5. Oznaczenie cystern do przewozu materiałów Ŝrących. Dla klasy 2 Opis Typy cystern Ciśnienie obliczeniowe Otwory Zawory bezpieczeństwa Dla klas 3-9 Opis Typy cystern Ciśnienie obliczeniowe Otwory Zawory bezpieczeństwa Kod cysterny C cysterna, pojazd-bateria lub MEGC dla gazów spręŝonych, P - cysterna, pojazd-bateria lub MEGC dla gazów skroplonych, lub gazów rozpuszczonych pod ciśnieniem, R cysterna dla gazów skroplonych, schłodzonych, X wartość minimalnego ciśnienia próbnego; lub 22 minimalne ciśnienie obliczeniowe w barach B cysterna z dolnymi otworami do napełniania i opróŝniania z trzema zamknięciami lub pojazd-bateria lub MEGC z otworami poniŝej fazy ciekłej lub do gazów skroplonych, C - cysterna z górnymi otworami do napełniania i opróŝniania z trzema zamknięciami, jedynie z otworami wyczystkowymi poniŝej poziomu fazy ciekłej, D - cysterna z górnymi otworami do napełniania i opróŝniania z trzema zamknięciami lub pojazd-bateria lub MEGC bez otworów poniŝej fazy ciekłej N cysterna, pojazd-bateria lub MEGC z zaworami bezpieczeństwa, która nie jest hermetycznie zamknięta, H - cysterna, pojazd-bateria lub MEGC zamknięte hermetycznie Kod cysterny L - cysterny do materiałów w postaci ciekłej ( ciekłe lub stałe dostarczone do przewozu w stanie stopionym) S - cysterny do materiałów w postaci stałej ( sypkie i granulowane) G minimalne ciśnienie obliczeniowe; lub 1,5; 2,65; 4; 10; lub 21 minimal-ne ciśnienie obliczeniowe w barach A cysterna z dolnymi otworami do napełnienia i opróŝniania, z dwoma zamknięciami, B - cysterna z dolnymi otworami do napełnienia i opróŝniania, z trzema zamknięciami, C cysterna z górnymi otworami do napełniania i opróŝniania, jedynie z otworami wyczystkowymi poniŝej poziomu cieczy, D - cysterna z górnymi otworami do napełniania i opróŝniania bez otworów poniŝej poziomu cieczy V cysterna z systemem wentylacyjnym, ale bez przerywacza płomienia lub cysterna niesprawdzona na ciśnienie wybuchu, F - cysterna z systemem wentylacyjnym wyposaŝonym w przerywacz płomienia lub dowodem sprawdzenia cysterny na ciśnienie wybuchu, N cysterna z zaworem bezpieczeństwa i bez zamknięcia hermetycznego; cysterny te mogą być wyposaŝone w zawory podciśnieniowe, H cysterny zamykane hermetycznie 2.6. Zgłoszenie przewozu do Państwowej StraŜy PoŜarnej. Z klasy 8 zgłoszenie przewozu do Państwowej StraŜy PoŜarnej zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 7 października 2005r. podlegają towary zaliczone do I grupy pakowania, przewoŝone w cysternie (cysternach ) w ilości większej niŝ litrów. II. StraŜ PoŜarna a substancje Ŝrące. 1. ZagroŜenia stwarzane przez substancje Ŝrące podczas działań ratowniczych Substancje Ŝrące to takie substancje, które jak wskazuje poniŝsza definicja substancje i preparaty, które w zetknięciu z Ŝywymi tkankami mogą powodować ich zniszczenie, klasyfikuje się jako substancje i preparaty Ŝrące. Substancje te poprzez takie działanie powodują oparzenia chemiczne w wyniku, których uszkodzeniu ulega skóra, błony śluzowe zwłaszcza jamy ustnej, gardła, przełyku i Ŝołądka. Substancje o charakterze zasadowym wnikają głęboko w tkanki powodując niebezpieczną martwicę rozpływną, substancje o charakterze kwaśnym powodują zazwyczaj powierzchowną martwicę

8 skrzepową. W zaleŝności od drogi zaŝycia substancji chemicznej, dodatkowym zagroŝeniem jest upośledzenie oddychania w następstwie uszkodzenia wejścia do krtani i górnego odcinka dróg oddechowych (wskutek działania wziewnych par) czy perforacja ściany Ŝołądka, do której dochodzi w wyniku spoŝycia substancji. Te czynniki zmuszają ratowników do stosowania odpowiednich środków ochron: - dróg oddechowych i twarzy, poniewaŝ pary substancji Ŝrącej będą uszkadzać drogi oddechowe, błony śluzowe, - skóry, poniewaŝ kontakt z substancją Ŝrącą lub jej parami spowoduje uszkodzenie skóry. Czynniki te powodują, Ŝe d-ca Specjalistycznej Grupy Ratownictwa Chemiczno- Ekologicznego musi dobrać na podstawie: - karty charakterystyki substancji niebezpiecznej, - tabeli odporności chemicznej rodzaj ubioru ochronnego dla ratowników, którzy będą pracowali przy usuwaniu skutków zdarzenia z substancją Ŝrącą. NaleŜy dodać, Ŝe stosowanie właściwych ochron będzie realizowane podczas działań przez cały czas trwania akcji, od momentu wejścia do strefy niebezpiecznej aŝ po czynności dekontaminacyjne sprzętu w koszarach. Dowódca musi zwrócić uwagę ratownikom, Ŝe jeśli była dokonana dekontaminacja tylko poprzez rozcieńczenie wodą to na sprzęcie moŝe pozostać np. kwas tylko jego stęŝenie nie będzie wynosiło 96% a np. 10 % i stęŝenie to tez moŝe spowodować zagroŝenie dla organizmu ratownika. 2. Ubrania stosowane w działaniach z substancjami Ŝrącymi Chemiczne ubrania gazoszczelne tzw. CUG. OdzieŜ chroniąca przed substancjami chemicznymi w formie gazów, par, cieczy i drobnych cząstek stałych. OdzieŜ taka po skompletowaniu z izolującym sprzętem ochrony układu oddechowego stanowi skuteczną barierę odgradzającą organizm człowieka od skaŝonego chemicznie środowiska pracy. Składa się ona z kombinezonu z butami, zapinanego gazoszczelnym zamkiem błyskawicznym oraz rękawic połączonych z rękawami kombinezonu przy pomocy specjalnych obejm. Zgodnie z klasyfikacją przedstawioną w projekcie normy pren odzieŝ chroniąca przed substancjami chemicznymi w formie gazów, par, cieczy i drobnych cząstek występuje w postaci dwóch typów: typ 1 - odzieŝ zabezpieczająca cały organizm, posiadająca cechy gazoszczelności - spełniająca wymagania testu szczelności wg PN-EN 464, typ 2 - odzieŝ zabezpieczająca cały organizm - niegazoszczelna, nie spełniająca wymagań testu szczelności wg PN-EN 464, w których zabezpieczenie przed wnikaniem szkodliwej substancji realizowane jest poprzez nadciśnienie wewnątrz kombinezonu. W ramach typu 1 wyróŝniamy trzy rodzaje odzieŝy gazoszczelnej: typ 1a - odzieŝ z aparatem powietrznym noszonym wewnątrz kombinezonu, aparat chroniony jest przed działaniem szkodliwych substancji przez kombinezon. typ 1b - odzieŝ z aparatem powietrznym noszonym na zewnątrz kombinezonu - aparat nie jest chroniony przed działaniem szkodliwych substancji typ 1c - odzieŝ z zasilaniem w powietrze do oddychania dostarczanym z zewnętrznej linii spręŝonego powietrza.

9 Zdjęcie Przykład ubrania gazoszczelnego. OdzieŜ tego typu jest wykorzystywana najczęściej w działaniach ze stęŝonymi kwasami i zasadami oraz substancjami Ŝrącymi, które mogą wnikać do organizmu człowieka poprzez skórę Chemiczne ubrania przeciwochlapaniowe tzw. CUP. Właściwości fizyko-mechaniczne i odporności chemiczne materiałów charakteryzowane są w postaci klas, podobnie jak w przypadku odzieŝy gazoszczelnej. Odporność na działanie substancji chemicznych charakteryzuje czas przebicia wyznaczony zgodnie z PN-EN 369. Producent w instrukcji uŝytkowania podaje tabele odporności chemicznych odzieŝy. Zarówno odzieŝ chroniąca przed działaniem strumienia cieczy jak i rozpylonej cieczy wykonana jest z materiałów powleczonych tworzywami sztucznymi. Do jednej i drugiej grupy odzieŝy (typ 3 i 4) moŝe naleŝeć odzieŝ chroniąca przed tymi samymi substancjami chemicznymi. Znaczenie ma jedynie natęŝenie działania substancji szkodliwych. Zdj. Przykład ubrania przeciwochlapaniowego Kaptur ściągany gumką. Zamek błyskawiczny klasyczny zabezpieczony listwą zapinaną taśmą na rzepy. Nadgarstki i dół spodni ściągnięte gumką. Szwy uszczelnione przez wulkanizację. OdzieŜ ta jest najczęściej wykorzystywana do działań pomocniczych - dekontaminacja, zabezpieczenie roty pomiarowej oraz w działaniach w strefie niebezpiecznej z rozcieńczonymi kwasami i zasadami. 3. Likwidacja skutków awarii z substancjami Ŝrącymi.

10 Podstawy prawne ratownictwa chemiczno-ekologicznego w Polsce - Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991r. o Państwowej StraŜy PoŜarnej / tekst jednolity Dz. U z 2006r. Nr 96 poz. 667 /, - Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 grudnia 1999 r. w sprawie szczegółowych zasad organizacji krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego. Dz. U. z dnia 31 grudnia 1999 r./ Organizacja ratownictwa chemicznego obejmuje zespół działań planistyczno-organizacyjnych i stosowanie technik ratowniczych niezbędnych do ratowania środowiska oraz wszelkich innych czynności podejmowanych w celu ratowania Ŝycia i zdrowia ludzi w wyniku likwidacji bezpośrednich zagroŝeń stwarzanych przez toksyczne środki przemysłowe lub inne niebezpieczne materiały chemiczne. Organizacja ratownictwa ekologicznego obejmuje zespół działań planistycznoorganizacyjnych i stosowanie technicznych zabezpieczeń niezbędnych do ratowania środowiska oraz stosowania środków neutralizujących ograniczających lub eliminujących powstałe skaŝenie. Organizacja ratownictwa chemicznego i ekologicznego, o której mowa wyŝej obejmuje w szczególności: 1) rozpoznawanie zagroŝeń oraz ocenę i prognozowanie ich rozwoju oraz skutków dla ludzi i środowiska, 2) analizowanie powstałych awarii oraz katastrof chemicznych i ekologicznych, 3) ratowanie Ŝycia ludzi i zwierząt zagroŝonych skaŝeniem substancją niebezpieczną, 4) identyfikację substancji stwarzającej zagroŝenie w czasie powstałego zdarzenia, 5) prognozowanie rozwoju skaŝenia środowiska i ocenę rozmiarów zagroŝenia oraz zmian wielkości strefy zagroŝenia dla ludności, 6) dostosowanie sprzętu oraz technik ratowniczych do miejsca zdarzenia i rodzaju substancji stwarzającej zagroŝenie, 7) przepompowywanie i przemieszczanie substancji niebezpiecznej do nowych lub zastępczych zbiorników, 8) obwałowywanie lub uszczelnianie miejsc wycieku substancji niebezpiecznej, 9) ograniczanie parowania substancji niebezpiecznej, 10) zatrzymanie emisji toksycznych środków przemysłowych, 11) stawianie kurtyn wodnych, 12) neutralizację substancji niebezpiecznej substancjami chemicznymi, 13) związywanie substancji niebezpiecznej sorbentami, 14) stawianie zapór na ciekach lub obszarach wodnych zagroŝonych skutkami rozlania substancji toksycznych hydrofobowych, 15) zbieranie substancji niebezpiecznej z powierzchni wody lub gleby. Ratownictwo chemiczne i ekologiczne w ramach systemu prowadzą: 1) specjalistyczne grupy ratownictwa chemicznego i ekologicznego Państwowej StraŜy PoŜarnej, 2) specjalistyczne grupy wodno-nurkowe Państwowej StraŜy PoŜarnej stosujące techniki nurkowe i wykorzystujące do działań ratowniczych specjalistyczny sprzęt ratowniczy, 3) jednostki ochrony przeciwpoŝarowej włączone do systemu w zakresie wynikającym z ich moŝliwości sprzętowo-technicznych, ze szczególnym uwzględnieniem środków ochrony osobistej, 4) wydzielone siły i środki pozostałych podmiotów systemu w zakresie ustalonym w decyzji o włączeniu do systemu lub umowie cywilnoprawnej o współdziałaniu z systemem. StraŜacy biorący udział w akcji ratowniczej, w zakresie niezbędnym do prowadzenia akcji, mają prawo korzystania z:

11 1) dróg, gruntów i zbiorników wodnych państwowych, komunalnych i prywatnych; 2) komunalnych i prywatnych ujęć wodnych i środków gaśniczych. W okolicznościach uzasadnionych stanem wyŝszej konieczności straŝak kierujący akcją ratowniczą ma prawo zarządzenia: 1) ewakuacji ludzi i mienia z terenu objętego akcją ratowniczą; 2) koniecznych prac wyburzeniowych i rozbiórkowych; 3) wstrzymania komunikacji w ruchu lądowym; 4) udostępnienia pojazdów, środków i przedmiotów niezbędnych do akcji ratowniczej; 5) zakazu przebywania osobom postronnym w rejonie akcji ratowniczej. Działania na miejscu akcji moŝna podzielić na dwie fazy Faza I akcji ratowniczej zaliczyć naleŝy: 1.Identyfikację substancji, określenie stref skaŝenia i rozmiaru zagroŝeń; 2.Uruchomienie systemu alarmowania, ostrzegania i powiadamiania o skaŝeniach; 3.Ewakuację ludności z zagroŝonej strefy i udzielanie jej pierwszej pomocy medycznej II faza - ratownicza, trwająca od kilku do kilkunastu godzin, obejmuje zlikwidowanie pierwotnego i wtórnego źródła zagroŝenia wg wybranej techniki 4.Likwidację źródeł emisji, niszczenie i neutralizacja juŝ uwolnionej substancji toksycznej; 5.Dekontaminacja słuŝb ratowniczych; 6.Rekultywacja środowiska w rejonie awarii. W przypadku substancji Ŝrących charakterystyczne działania będą związane z neutralizacją i dekontaminacją. Neutralizację prowadzi się podczas działań związanych z likwidacją zagroŝeń stwarzanych przez substancje chemiczne w stosunku do środowiska, np. rozlanych kwasów i zasad, natomiast dekontaminację prowadzi się podczas działań związanych z likwidacją zagroŝeń stwarzanych przez substancje chemiczne w stosunku do osób poszkodowanych, sprzętu i ratowników. W ramach obu działań wykorzystuje się następujące techniki: - rozcieńczanie, które polega na zmniejszeniu stęŝenia substancji niebezpiecznej poprzez rozproszenie w rozcieńczalniku

12 Neutralizacja poprzez rozcieńczanie polega na zmniejszaniu stęŝenia substancji niebezpiecznej poprzez jej rozproszenie w rozcieńczalniku. Na terenie akcji najczęściej dostępnym rozcieńczalnikiem jest woda i głównie o niej będziemy myśleli przy omawianiu tej metody. Rozcieńczanie w praktyce wykonane jest przy uŝyciu rozproszonego strumienia wody podawanego z prądownicy wodnej. Zaletą tej metody jest szybkość i ekonomiczność wykonania. Woda jest powszechnie dostępna, nie wymaga stosowania specjalistycznego sprzętu. Praktycznie w warunkach polowych rozproszony prąd wody jest wystarczającym rozwiązaniem dla osiągnięcia właściwego celu. Wadą tej metody jest ograniczenie w stosowaniu, wynikające z moŝliwości wystąpienia reakcji chemicznej wody z określonym związkiem chemicznym. W większości przypadków powstałe związki będą szkodliwe dla środowiska, naleŝy wtedy zastosować na twardym podłoŝu rękawy sorpcyjne wypełnione granulatem lub włókniny, a na nieutwardzonym podłoŝu po prostu tej metody nie naleŝy stosować. Pamiętajmy, Ŝe zastosowanie wody obniŝa stęŝenie związku chemicznego, lecz nie zmienia go pod względem jego składu. - chemiczna neutralizowanie toksycznego oddziaływania substancji niebezpiecznych poprzez zmianę ich struktury chemicznej na nową nie stwarzającą zagroŝeń. Neutralizacja chemiczna to najogólniej rzecz biorąc proces zobojętniania. Najczęściej w układzie chemicznym spotykamy neutralizacje w postaci reakcji wzajemnego oddziaływania zasady i kwasu, w wyniku, której powstaje obojętna sól i woda. Roztwory neutralizujące są wodnymi roztworami związków chemicznych wchodzącymi w reakcję ze skaŝeniami, w wyniku, której następuje ich neutralizacja. Poziom neutralizacji moŝe być róŝny tzn., Ŝe agresywność związku chemicznego moŝe być sprowadzona do zera lub znacznie ograniczona. ZaleŜy to między innymi od ilości podanego neutralizatora w stosunku do ilości związku chemicznego, temperatury i czasu reakcji zachodzącej między obydwoma związkami: ROZTWORY DEKONTAMINACYJNE (RD) RD 1-5% Na2CO3 (węglan sodowy) i 5% Na3PO4 (fosforan sodu),

13 RD 2-10% Ca(ClO)2 (podchloryn wapnia) RD 3-5% Na3PO4 (fosforan sodu) (uniwersalny roztwór spłukujący przeznaczony do spłukiwania roztworów RD 1 i RD 2). RD 4-1 % roztwór HCL (kwas solny) RD 5 - Wodny roztwór detergentu najlepiej domowego uŝytku (płyny, mydła, proszki do prania). Po uŝyciu roztworu odkaŝane powierzchnie naleŝy dokładnie i obficie płukać wodą TABELA WYBORU RD W ZALEśNOŚCI OD RODZAJU ZWIĄZKU CHEMICZNEGO WYSTĘPUJĄCEGO W ZDARZENIU Klasa rozpoznanego związku chemicznego RD 1. Nieorganiczne kwasy, odpady procesu przeróbki metali 1 2. Metale cięŝkie rtęć, ołów, kadm, itp Pestycydy, chlorowane fenole, środki chwastobójcze 2 4. Cyjanki, amoniak i inne niekwaśne i nieorganiczne odpady 2 5. Rozpuszczalniki i związki organiczne takie jak: trójchloroetylen, 1 lub 3 chloroform, trójchloroetan i toluen 6. Dwufenyle polichlorowane i polibromowane 1 lub 3 7. Oleje natłuszczone i inne niewymienione odpady nie skaŝone pestycydami 3 8. Nieorganiczne zasady (wodorotlenki) alkaliczne i Ŝrące odpady 4 9. Materiały radioaktywne Materiały chorobotwórcze 1 i 2 3. Przykłady zdarzeń z substancjami Ŝrącymi w transporcie drogowym 3.1. Łysokanie droga krajowa K 4 - wypadek drogowy z udziałem samochodu przewoŝącego kwas octowy lodowy. W dniu 29 marca 2003r. zastępy z JRG Wieliczka oraz pluton ratownictwa chemicznoekologicznego z JRG Nr 1 w Krakowie został zadysponowany do miejscowości Łysokanie na drogę krajową K 4 gdzie doszło do wypadku samochodowego z udziałem samochodu przewoŝącego kwas octowy w beczkach 60 l. W wyniku wypadku część pojemników uległa rozszczelnieniu i kwas wylewał się do otoczenia. Działania StraŜy PoŜarnej polegały m.in. na: - uwalnianiu ludzi z samochodu osobowego, - ustalaniu substancji chemicznych, - określaniu stref niebezpiecznych, - przepompowaniu kwasu z uszkodzonych pojemników do zbiorników zastępczych, - neutralizacji rozlanego kwasu mlekiem wapiennym, - zebrania skaŝonej ziemi, rozładowaniu beczek.

14 Zdj. Przepompowywanie kwasu octowego W działaniach wykorzystano: ubrania przeciwochlapaniowe, aparaty powietrzne, podręczny sprzęt / łopaty /, pompę beczkową, zbiorniki przenośne. Zdj. Rozładunek beczek z kwasem octowym W działaniach brało udział: - 12 zastępów StraŜy PoŜarnej, z czego dwa zastępy ratownictwa chemicznego - 2 karetki Pogotowia Ratunkowego - 3 radiowozy Policji W wyniku wypadku 3 osoby poniosły śmierć, w tym jedno dziecko Podwilk droga krajowa nr 7 rozszczelnienie kryzy na zbiorniku, w którym był przewo- Ŝony trójchlorek fosforu.

15 W dniu 26 lipca 2003r. zastępy JRG Rabka i Nowy Targ oraz pluton ratownictwa chemicznego z JRG Nr 1 w Krakowie zostały zadysponowane do miejscowości Podwilk na drodze krajowej nr 7. W czasie jazdy do granicy w ChyŜnem kierowca samochodu cięŝarowego z Węgier zauwaŝył, Ŝe spod plandeki wydobywają opary substancji chemicznej przewoŝonej na naczepie. Zatrzymał samochód oraz poinformował słuŝby ratunkowe. Droga została zablokowana, ratownicy w ubraniach gazoszczelnych weszli na naczepę i stwierdzili, Ŝe znajduje się tam 5 zbiorników stalowych w stelaŝu. Na armaturze jednego ze zbiorników stwierdzono rozszczelnienia: - jedno na złączu kołnierzowym armatury, - drugie na spawie rury. Nieszczelność na złączu kołnierzowym armatury została usunięta poprzez wymianę uszczelki oraz dokręceniu śrub, natomiast nieszczelność na spawie została usunięta poprzez złoŝenie opaski stalowej oraz bandaŝa z Ŝywicy epoksydowej W działaniach brało udział: - 15 zastępów StraŜy PoŜarnej, z czego dwa zastępy ratownictwa chemicznego - 1 karetki Pogotowia Ratunkowego - 6 radiowozów Policji W trakcie działań uszkodzono 4 szt. ubrań gazoszczelnych Wyciek kwasu tioglikolowego z samochodu cięŝarowego w miejscowości Spytkowice (parking dla samochodów przy drodze nr 7) w dniu W samochodzie cięŝarowym ciągnik siodłowy z naczepą typu izoterma oznaczonym do przewozu towarów w komunikacji międzynarodowej i nie posiadających oznaczeń informujących o przewozie substancji chemicznych, na parkingu w miejscowości Spytkowice został stwierdzony wyciek jakiejś substancji z naczepy. Zdarzenie zostało zauwaŝone przez funkcjonariusza Inspekcji Transportu Drogowego podczas kontroli pojazdu około godz zdarzenie zostało rozpoznane jako niewielki wyciek płynnej substancji o nieprzyjemnym zapachu z tylnej części naczepy. Zgłoszono około godziny 14:00 po stwierdzeniu, Ŝe wyciekająca substancja to najprawdopodobniej niebezpieczne substancje chemiczne (informacja wynikała z etykiet przewoŝonych pojemników). Podczas zgłoszenia podano odczytane z opakowań nr substancji UN 1169, UN W momencie przybycia na miejsce zdarzenia pierwszej jednostki ochrony przeciwpoŝarowej stwierdzono, Ŝe wjazd na parking jest zabezpieczony, samochód cięŝarowy z naczepą stoi na parkingu w pobliŝu drogi krajowej nr 7, niewielkie ilości substancji o nieprzyjemnym zapachu (unoszącym się w powietrzu w pobliŝu drzwi naczepy) wyciekają z otwartej tylniej części naczepy, obok naczepy stoją dwa nie uszkodzone oznaczone plastikowe pojemniki (biały 5kg UN 1169, niebieski 40kg UN 1940) z substancjami chemicznymi, jak później ustalono pojemniki z naczepy wyciągnęli funkcjonariusze ITD. Kierowca samochodu, funkcjonariusze ITD, SłuŜby Celne oraz drugi kontrolowany tir znajdują się około 50m powyŝej miejsca wycieku substancji z naczepy. Drogą radiową z PSK w Nowym Targu przekazano informację, Ŝe jedna z substancji (1940) jest trująca skrajnie niebezpieczna, wdychanie połknięcie lub bezpośredni kontakt ze skórą moŝe prowadzić do śmierci. Odległość naczepy, z której nastąpił wyciek od najbliŝszych zabudowań to około m. W związku z powyŝszym I KDR zarządził zadysponowanie samochód SLRChem z JRG Nowy Targ. W związku z właściwościami fizyko-chemicznymi substancji istniało realne zagroŝenie dla Ŝycia i zdrowia. Jednocześnie z charakterystyki substancji (informacje - procedura 153) wynikało, Ŝe moŝe ona powodować zapalenie drewna, papieru, w kontakcie z metalami moŝe uwalniać się wodór, zachodziło niebezpieczeństwo powstania poŝaru. Zachodziła konieczność pracy ratowników w ubraniach gazoszczelnych.

16 Zdj. Dekontaminacja poprzez rozcieńczenie wodą Przed przybyciem jednostek ochrony przeciwpoŝarowej funkcjonariusze ITD wydostali z środkowej części naczepy dwa pojemniki z substancjami chemicznymi, przekazali informacje o oznaczeniu pojemników do PSK w Nowym Targu, częściowo zabezpieczyli teren działań oraz usunęli się ze strefy. Tir, w którym stwierdzono wyciek został zatrzymany do rutynowej kontroli przez ITD, w dokumentach przewozowych miał zadeklarowane urzadzenia elektroniczne. Funkcjonariuszy ITD zaniepokoił wyciek z naczepy, zadysponowali SłuŜbę Celną, która zdjęła plomby celne z naczepy. Naczepa nie posiadała Ŝadnych oznaczeń o przewozie materiałów niebezpiecznych. Działania StraŜy PoŜarnej polegały na: - zadysponowaniu dodatkowych siły do działań z zakresu ratownictwa chemicznego (zastęp SLRChem z ratownikami chemicznymi z JRG Nowy Targ oraz pluton ratwonictwa chemicznego w Krakowa -zabezpieczeniu wycieku, poprzez podłoŝenie wannę kwasoodporną pod naczepę, - rozpoznaniu sytuację w strefie, ustaleniu rodzaju i ilości przewoŝonych materiałów niebezpiecznych oraz ilości substancji, która wyciekła z uszkodzonego pojemnika - rozładunku palet z urządzeniami elektronicznymi w celu dotarcia do uszkodzonego pojemnika lub pojemników z substancjami chemicznymi, - wyznaczeniu dwóch punktów składowania materiałów, jeden dla sprzętu elektronicznego, drugi dla nieuszkodzonych pojemników z substancjami chemicznymi (miejsce składowania zabezpieczyć zaporami sorpcyjnymi, - ustawieniu punktu dekontaminacyjnego ratowników wychodzących ze strefy, - neutralizacji niebezpiecznej substancji wapnem

17 Do czasu odnalezienia uszkodzonego pojemnika przyjęto Ŝe wyciekła jedna z dwóch lub obie substancje (UN 1169, UN 1940). Ratownicy zauwaŝyli niewielki wyciek na pojemniku z oznaczeniem UN 1169 podano Ŝe wyciekła ta substancja, później informacja została poprawiona faktycznie rozszczelnił się pojemnik oznaczony UN1940, z którego wyciekła cała zawartość, około 40 kg. Po sprawdzeniu wszystkich pojemników i potwierdzeniu przez ratowników Ŝe rozszczelnieniu uległ tylko jeden pojemnik, podjęto decyzję o sorpcji substancji która rozlała się na podłodze naczepy przy uŝyciu środka UNISAFE, a następnie neutralizacji jego pozostałości przy uŝyciu wapna hydratyzowanego. Po dotarciu na miejsce dodatkowych sił i środków, przystąpiono do zebrania neutralizatora i sorbentu do hermetycznego pojemnika, który do zabezpieczenia przekazany został pracownikowi Inspekcji Transportu Drogowego. Następnie naczepa została spłukana wodą z szybkiego natarcia i ponownie załadowana. - Po zakończeniu działań przez jednostki straŝy poŝarnej, naczepa wraz z samochodem została zabezpieczona przez pracowników Inspekcji Transportu Drogowego oraz funkcjonariuszy Policji. Uszkodzeniu uległ jeden kombinezon z JRG nr 6 W działaniach brało udział: - 9 zastępów StraŜy PoŜarnej, z czego dwa zastępy ratownictwa chemicznego - 2 karetki Pogotowia Ratunkowego - 3 radiowozy Policji - 2 samochody ITD Zdj. Dekontaminacja poprzez rozcieńczenie wodą

18 Zdj. Wyjęte sztuki przesyłki Zdj. Wyjęte sztuki przesyłki

19 Zdj. Wnętrze naczepy po działaniach PSP. III. Wnioski i uwagi: 1.NaleŜy się zastanowić nad rozszerzeniem systemu SPOT o: - producentów cystern do przewozu towarów niebezpiecznych, - przewoźników towarów niebezpiecznych i stworzeniem bazy danych o rozwiązaniach i konstrukcjach wykorzystywanych do przewozu towarów niebezpiecznych. 2. W ramach wspólnych szkoleń przedstawiciele słuŝb ratunkowych powinni zostać zaznajomieni z konstrukcjami pojemników na towary niebezpieczne i materiałami wykorzystywanymi do ich budowy. 3. D-cy plutonów i grup ratownictwa chemicznego Państwowej StraŜy PoŜarnej powinni mieć ukończone kursy dla doradców ADR

SZKOLENIE Z ZAKRESU RATOWNICTWA TECHNICZNEGO DLA STRAŻAKÓW RATOWNIKÓW OSP

SZKOLENIE Z ZAKRESU RATOWNICTWA TECHNICZNEGO DLA STRAŻAKÓW RATOWNIKÓW OSP SZKOLENIE Z ZAKRESU RATOWNICTWA TECHNICZNEGO DLA STRAŻAKÓW RATOWNIKÓW OSP TEMAT 6 Postępowanie w czasie akcji z występowaniem substancji niebezpiecznych Dane statystyczne Struktura zdarzeń ze względu na

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNEJ TYMOL. 1. Identyfikacja substancji/identyfikacja producenta, dystrybutora Nazwa substancji: Tymol

KARTA CHARAKTERYSTYKI SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNEJ TYMOL. 1. Identyfikacja substancji/identyfikacja producenta, dystrybutora Nazwa substancji: Tymol KARTA CHARAKTERYSTYKI SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNEJ TYMOL Data wydania: 09.2002 Data aktualizacji: 09.2009 1. Identyfikacja substancji/identyfikacja producenta, dystrybutora Nazwa substancji: Tymol Synonimy:

Bardziej szczegółowo

Anna Obolewicz Komenda Główna Państwowej Straży Pożarnej WYPADKI Z UDZIAŁEM TOWARÓW NIEBEZPIECZNYCH PRZEWOŻONYCH W DPPL.

Anna Obolewicz Komenda Główna Państwowej Straży Pożarnej WYPADKI Z UDZIAŁEM TOWARÓW NIEBEZPIECZNYCH PRZEWOŻONYCH W DPPL. Anna Obolewicz Komenda Główna Państwowej Straży Pożarnej Krajowe Centrum Koordynacji Ratownictwa I Ochrony Ludności WYPADKI Z UDZIAŁEM TOWARÓW NIEBEZPIECZNYCH PRZEWOŻONYCH W DPPL. Jednym z głównych obszarów

Bardziej szczegółowo

RM MYJĄCY KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU NIEBEZPIECZNEGO

RM MYJĄCY KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU NIEBEZPIECZNEGO Strona 1/6 Dystrybutor: RM Gastro Polska ul. Skoczowska 94 43 450 Ustroń tel. 033 / 854 73 26, 854 70 52 Telefony alarmowe: Pogotowie 999 StraŜ poŝarna 998 Policja 997 Data sporządzenia karty: 01.04.2006

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI

KARTA CHARAKTERYSTYKI 20071002 1 z 5 1. Identyfikacja preparatu Ludwik 5 funkcyjny proszek do zmywarek Identyfikacja przedsiębiorstwa Nazwa INCOVERITAS S.A. Oddział w Górze Kalwarii Grupa Chemii Gospodarczej Adres ul.towarowa

Bardziej szczegółowo

Bezpieczny i zgodny z prawem przewóz odpadów przemysłowych (kwasy, zasady, mieszaniny w glowodorów) oraz odpadów zawieraj

Bezpieczny i zgodny z prawem przewóz odpadów przemysłowych (kwasy, zasady, mieszaniny w glowodorów) oraz odpadów zawieraj Bezpieczny i zgodny z prawem przewóz odpadów przemysłowych (kwasy, zasady, mieszaniny węglowodorów) oraz odpadów zawierających azbest praktyka przewozu, załadunku i wyładunku. I. Przewóz odpadów przemysłowych

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI. Flesz odplamiacz tlenowy Ŝel

KARTA CHARAKTERYSTYKI. Flesz odplamiacz tlenowy Ŝel 1. IDENTYFIKACJA SUBSTANCJI / MIESZANINY I IDENTYFIKACJA PRZEDSIĘBIORSTWA 1.1. Identyfikacja substancji / mieszaniny Nazwa handlowa: 1.2. Zastosowanie substancji / mieszaniny Produkt do odplamiania i wybielania

Bardziej szczegółowo

Zwroty R. ToxInfo Consultancy and Service Limited Partnership www.msds-europe.com Tel.: +36 70 335 8480

Zwroty R. ToxInfo Consultancy and Service Limited Partnership www.msds-europe.com Tel.: +36 70 335 8480 Zwroty R R1 - Produkt wybuchowy w stanie suchym. R2 - Zagrożenie wybuchem wskutek uderzenia, tarcia, kontaktu z ogniem lub innymi źródłami zapłonu. R3 - Skrajne zagrożenie wybuchem wskutek uderzenia, tarcia,

Bardziej szczegółowo

1. Identyfikacja substancji/ Identyfikacja producenta, dystrybutora

1. Identyfikacja substancji/ Identyfikacja producenta, dystrybutora KARTA CHARAKTERYSTYKI SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNEJ MENTOL Data wydania: 09.2002 Data aktualizacji: 09.2009 1. Identyfikacja substancji/ Identyfikacja producenta, dystrybutora Nazwa substancji: Mentol Synonimy:

Bardziej szczegółowo

UN 10. 5 200 1202, III

UN 10. 5 200 1202, III 1. Częściowe wyłączenie spod działania przepisów Załącznika B ADR, pod warunkiem zachowania określonych limitów ilościowych na jednostkę transportową 1.1.3.6 dotyczy: A) Przewozu towarów niebezpiecznych

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNEJ MOCZNIK

KARTA CHARAKTERYSTYKI SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNEJ MOCZNIK KARTA CHARAKTERYSTYKI SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNEJ MOCZNIK Data wydania: 09.2002 Data aktualizacji: 09.2009 1. Identyfikacja substancji/identyfikacja producenta, dystrybutora Nazwa substancji: Mocznik Synonimy:

Bardziej szczegółowo

1. Identyfikacja substancji/ Identyfikacja producenta, dystrybutora

1. Identyfikacja substancji/ Identyfikacja producenta, dystrybutora KARTA CHARAKTERYSTYKI SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNEJ SREBRA AZOTAN Data wydania: 09.2002 Data aktualizacji: 09.2009 1. Identyfikacja substancji/ Identyfikacja producenta, dystrybutora Nazwa substancji: Srebra

Bardziej szczegółowo

2. Identyfikacja zagroŝeń Substancja toksyczna. Działa toksycznie po połknięciu, działa draŝniąco na oczy i skórę.

2. Identyfikacja zagroŝeń Substancja toksyczna. Działa toksycznie po połknięciu, działa draŝniąco na oczy i skórę. KARTA CHARAKTERYSTYKI SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNEJ CHLORALU WODZIAN Data wydania: 09.2002 Data aktualizacji: 09.2009 1. Identyfikacja substancji/identyfikacja producenta, dystrybutora Nazwa substancji: Chloralu

Bardziej szczegółowo

1. Identyfikacja substancji/ Identyfikacja producenta, dystrybutora

1. Identyfikacja substancji/ Identyfikacja producenta, dystrybutora KARTA CHARAKTERYSTYKI SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNEJ KWAS BOROWY Data wydania: 09.2002 Data aktualizacji: 09.2009 1. Identyfikacja substancji/ Identyfikacja producenta, dystrybutora Nazwa substancji: Kwas borowy

Bardziej szczegółowo

1/Drogowy/06. Pytania przykładowe Moduł drogowy '05 Test EGZAMINACYJNY. Test nr / Rok

1/Drogowy/06. Pytania przykładowe Moduł drogowy '05 Test EGZAMINACYJNY. Test nr / Rok Miejsce egzaminu:... Osoba egzaminowana: Nazwisko i imię :... Data egzaminu:... 1-10kg towaru niebezpiecznego UN1990 moŝna zapakować w opakowanie o kodzie 3A1V 2C2 31HZ1 5H1W 0A1 2 - Otwory do napełniania

Bardziej szczegółowo

Zasady bezpieczeństwa przy pracy z cieczami kriogenicznymi

Zasady bezpieczeństwa przy pracy z cieczami kriogenicznymi Zasady bezpieczeństwa przy pracy z cieczami kriogenicznymi Ciecze kriogeniczne BHP ZagroŜenia związane z cieczami kriogenicznymi 1. Bardzo niska temperatura cieczy i par 2. Bardzo duŝy współczynnik ekspansji

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNEJ POTASU NADMANGANIAN

KARTA CHARAKTERYSTYKI SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNEJ POTASU NADMANGANIAN KARTA CHARAKTERYSTYKI SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNEJ POTASU NADMANGANIAN Data wydania: 09.2002 Data aktualizacji: 09.2009 1. Identyfikacja substancji/identyfikacja producenta, dystrybutora Nazwa substancji:

Bardziej szczegółowo

Indeks ilustracji Indeks tabel Przepisy dotyczące prac przy składowaniu materiałów Bibliografia

Indeks ilustracji Indeks tabel Przepisy dotyczące prac przy składowaniu materiałów Bibliografia Spis treści: Wstęp Rozdział 1. Obowiązujące przepisy w zakresie postępowania z towarami niebezpiecznymi 1.1 Umowa Europejska ADR 1.2 Towary niebezpieczne 1.3 Sposób przewozu 1.4 Podstawowe definicje zawarte

Bardziej szczegółowo

KONFERENCJA NAUKOWO TECHNICZNA Zwalczania zagrożeń chemicznych i ekologicznych Rozwiązania interdyscyplinarne POLEKO 2013

KONFERENCJA NAUKOWO TECHNICZNA Zwalczania zagrożeń chemicznych i ekologicznych Rozwiązania interdyscyplinarne POLEKO 2013 Awaryjny wyciek amoniaku ze składu cystern kolejowych na terenie stacji PKP Poznań Franowo. Doświadczenia i wnioski. st. bryg. dr inż. Jerzy Ranecki KONFERENCJA NAUKOWO TECHNICZNA Doświadczenia i wnioski

Bardziej szczegółowo

CLP/GHS Klasyfikacja zagrożeń wynikających z właściwości fizycznych

CLP/GHS Klasyfikacja zagrożeń wynikających z właściwości fizycznych CLP/GHS Klasyfikacja zagrożeń wynikających z właściwości fizycznych W przypadku zagrożeń wynikających z właściwości fizycznych ogólny zakres klasyfikacji w ramach CLP (rozporządzenie nr 1272/2008) jest

Bardziej szczegółowo

BEZPIECZEŃSTWO CHEMICZNE LESZEK ŁUKASIK

BEZPIECZEŃSTWO CHEMICZNE LESZEK ŁUKASIK BEZPIECZEŃSTWO CHEMICZNE LESZEK ŁUKASIK ISTOTA BEZPIECZEŃSTWA CHEMICZNEGO Bezpieczeństwo chemiczne jest to całokształt środków prawnych, organizacyjnych i technicznych dla kontroli i profilaktyki zagroŝeń

Bardziej szczegółowo

NIVORAPID. MAPEI Polska sp. z o.o Gliwice ul. Gustawa Eiffel a 14 tel. : fax:

NIVORAPID. MAPEI Polska sp. z o.o Gliwice ul. Gustawa Eiffel a 14 tel. : fax: MAPEI Polska sp. z o.o. 44-109 Gliwice ul. Gustawa Eiffel a 14 tel. : + 48 32 775 44 50 fax: + 48 32 775 44 71 Karta Charakterystyki Substancji Niebezpiecznej Karta charakterystyki zgodna z wymogami rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

1 Identyfikacja preparatu oraz producenta i importera

1 Identyfikacja preparatu oraz producenta i importera Data sporządzenia: 2. 1. 2006 strona 1 / 7 1 Identyfikacja preparatu oraz producenta i importera Producent: BUZIL-Werk Wagner GmbH & Co. KG Fraunhofer Str. 17 D-87700 Memmingen - Niemcy Tel. + 49 (0) 8331

Bardziej szczegółowo

Oznakowanie w transporcie materiałów niebezpiecznych

Oznakowanie w transporcie materiałów niebezpiecznych Oznakowanie w transporcie materiałów niebezpiecznych Nalepki Szczecin 2012 Klasa 1 Nalepka nr 1 ostrzega przed materiałem skłonnym do wybuchu. Służy do oznaczania sztuk przesyłek i pojazdów z materiałami

Bardziej szczegółowo

UMOWA ADR 2009-2011 - OMÓWIENIE NAJWAśNIEJSZYCH ZMIAN

UMOWA ADR 2009-2011 - OMÓWIENIE NAJWAśNIEJSZYCH ZMIAN Warszawa 04.01.2009 r. UMOWA ADR 2009-2011 - OMÓWIENIE NAJWAśNIEJSZYCH ZMIAN Uwaga: niniejsze opracowanie ma wyłącznie charakter informacyjny W dniu 1stycznia 2009 roku wchodzi w Ŝycie kolejna nowelizacja

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI

KARTA CHARAKTERYSTYKI KARTA CHARAKTERYSTYKI Producent: ul. Wiosenna 22 05-092 ŁOMIANKI tel./ fax. (0-81) 749 44 34, 749 44 00 w godzinach: 7 00-15 00 Data sporządzenia karty: 25.05.2007 Data aktualizacji karty: 15.09.2009 1.

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Rozdział Tytuł Strona

SPIS TREŚCI. Rozdział Tytuł Strona SPIS TREŚCI Rozdział Tytuł Strona 1 WPROWADZENIE (Regulacje Prawne) ADR, RID, IMDG CODĘ, ICAO TI 11 Odstępstwa wprowadzane przez Umawiające się Strony ADR 12 Wykaz przepisów podstawowych 12 Wykaz przepisów

Bardziej szczegółowo

Karta charakterystyki preparatu zgodnie z 1907/2006/WE, Artykuł 31

Karta charakterystyki preparatu zgodnie z 1907/2006/WE, Artykuł 31 strona: 1/6 * 1 Identyfikacja preparatu i identyfikacja przedsiębiorstwa Informacje o preparacie Kod formuły: FAGFR 06W46 Zastosowanie preparatu: Preparat dezynfekcyjny do profesjonalnego stosowania Producent

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI TOM I. Umowa europejska dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych... Protokół podpisania.

SPIS TREŚCI TOM I. Umowa europejska dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych... Protokół podpisania. SPIS TREŚCI TOM I Umowa europejska dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych... Protokół podpisania. strona ix xv Załącznik A Przepisy ogólne i przepisy dotyczące materiałów

Bardziej szczegółowo

RONT PRODUCTION Farba bezołowiowa o bardzo dobrych właściwościach kryjących

RONT PRODUCTION Farba bezołowiowa o bardzo dobrych właściwościach kryjących Data: 13/12/00 Wersja nr 1 Karta danych bezpieczeństwa produktu 1. IDENTYFIKACJA PRODUKTU ORAZ FIRMY NAZWA HANDLOWA DOSTAWCA RONT PRODUCTION Farba bezołowiowa o bardzo dobrych właściwościach kryjących

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU NIEBEZPIECZNEGO. Data opracowania: 18.10.2006 Data aktualizacji: 18.10.2006 1/5

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU NIEBEZPIECZNEGO. Data opracowania: 18.10.2006 Data aktualizacji: 18.10.2006 1/5 KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU NIEBEZPIECZNEGO Data opracowania: 18.10.2006 Data aktualizacji: 18.10.2006 1/5 1. Identyfikacja preparatu Identyfikacja producenta Nazwa handlowa: ANIOS RN Zastosowanie:

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI

KARTA CHARAKTERYSTYKI Zgodnie z Dz.U. Nr 140 poz. 1171 z 2002r. Dystrybutor: Data aktualizacji: 01.12.2004 METTLER-TOLEDO Sp. z o.o. ul. Poleczki 21 02-822 WARSZAWA tel. (22) 545 06 80 fax. (22) 545 06 88 1. Identyfikacja substancji

Bardziej szczegółowo

1. Identyfikacja substancji/ Identyfikacja producenta, dystrybutora

1. Identyfikacja substancji/ Identyfikacja producenta, dystrybutora KARTA CHARAKTERYSTYKI SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNEJ FORMALDEHYD 35% Data wydania: 09.2002 Data aktualizacji: 09.2009 1. Identyfikacja substancji/ Identyfikacja producenta, dystrybutora Nazwa substancji: Formaldehyd

Bardziej szczegółowo

Informacje w przypadku sytuacji awaryjnej: (0 22) 639 86 35 lub 0 602 583 308

Informacje w przypadku sytuacji awaryjnej: (0 22) 639 86 35 lub 0 602 583 308 Strona 1 z 7 1. Identyfikacja produktu: Szczegóły o produkcie: Nazwa handlowa: FINIDIP 12 830559/5 Użycie: Produkty dla galwanotechniki Zastosowanie substancji/przygotowanie: Dodatek Obróbka powierzchni

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI. PREPARATU NIEBEPIECZNEGO: Metylan Pochłaniacz wilgoci

KARTA CHARAKTERYSTYKI. PREPARATU NIEBEPIECZNEGO: Metylan Pochłaniacz wilgoci Strona 1/5 1. Identyfikacja preparatu, Identyfikacja dystrybutora Nazwa preparatu: - 300g, 500g. Zastosowanie preparatu: Utrzymuje optymalny dla zdrowia poziom wilgoci, absorbuje nadmierną wilgoć z powietrza

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI DEZOSAN WIGOR wg Rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2006 ws.

KARTA CHARAKTERYSTYKI DEZOSAN WIGOR wg Rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2006 ws. 1. IDENTYFIKACJA MIESZANINY I IDENTYFIKACJA PRZEDSIĘBIORSTWA 1.1. IDENTYFIKATOR PRODUKTU Nazwa handlowa produktu: 1.2. ISTOTNE ZIDENTYFIKOWANE MIESZANINY ORAZ ZASTOSOWANIA ODRADZANE Zastosowanie: Dezynfekcja,

Bardziej szczegółowo

1. Identyfikacja substancji/ Identyfikacja producenta, dystrybutora

1. Identyfikacja substancji/ Identyfikacja producenta, dystrybutora KARTA CHARAKTERYSTYKI SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNEJ ETANOL 96% Data wydania: 09.2002 Data aktualizacji: 09.2009 1. Identyfikacja substancji/ Identyfikacja producenta, dystrybutora Nazwa substancji: Etanol

Bardziej szczegółowo

Nazwa Firmy: Adres: Maria Aurelia Campmany, 17 08252 Castellgalí(Barcelona)Spain KARTA CHARAKTERYSTYKI

Nazwa Firmy: Adres: Maria Aurelia Campmany, 17 08252 Castellgalí(Barcelona)Spain KARTA CHARAKTERYSTYKI Kod: 206305 Strona: 1 z 5 1. Identyfikacja preparatu i firmy. Nazwa produktu : CRUSMART EXTRA Numer produktu: 206305 Opis produktu: środek do usuwania kamienia osadowego Właściwości: jest niezwykle silną

Bardziej szczegółowo

Pełen tekst zwrotów R zawartych w tej sekcji umieszczono w sekcji 16.

Pełen tekst zwrotów R zawartych w tej sekcji umieszczono w sekcji 16. Data sporządzenia: 02.02.2009 Strona 1 z 7 1. IDENTYFIKACJA PREPARATU 1. Identyfikacja preparatu 2. Zastosowanie preparatu Preparat przeznaczony do mycia karoserii samochodowych 3. Identyfikacja dystrybutora/producenta

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI

KARTA CHARAKTERYSTYKI KARTA CHARAKTERYSTYKI Producent: ul. Wiosenna 22 05-092 ŁOMIANKI tel./ fax. (0-81) 749 44 34, 749 44 00 Tel. Alarmowy: 998 Data wydania karty: 09.10.2005 999 Data aktualizacji karty: 10.09.2007 1. Identyfikacja

Bardziej szczegółowo

Gdzie na przykład możemy się z nim zetknąć Pojemniki z gazem

Gdzie na przykład możemy się z nim zetknąć Pojemniki z gazem Piktogramy CLP Piktogram określający rodzaj zagrożenia jest to zamieszczony na etykiecie układ graficzny zawierający symbol ostrzegawczy oraz określone kolory, których celem jest przekazanie informacji

Bardziej szczegółowo

KOMPETENCJE PAŃSTWOWEJ STRAŻY POŻARNEJ W ZAKRESIE PROWADZENIA DZIAŁAN RATOWNICZO -GAŚNICZYCH

KOMPETENCJE PAŃSTWOWEJ STRAŻY POŻARNEJ W ZAKRESIE PROWADZENIA DZIAŁAN RATOWNICZO -GAŚNICZYCH KOMPETENCJE PAŃSTWOWEJ STRAŻY POŻARNEJ W ZAKRESIE PROWADZENIA DZIAŁAN RATOWNICZO -GAŚNICZYCH bryg. Sławomir Klusek Naczelnik Wydziału Operacyjnego KW PSP GORZÓW WLKP. Gorzów Wlkp. 2014 akty prawne Ustawa

Bardziej szczegółowo

Przewóz drogowy towarów niebezpiecznych dla doradców i kandydatów na doradców ADR

Przewóz drogowy towarów niebezpiecznych dla doradców i kandydatów na doradców ADR Przewóz drogowy towarów niebezpiecznych dla doradców i kandydatów na doradców ADR Cele szkolenia Celem kursów jest przygotowanie kandydatów na doradców ds. transportu towarów niebezpiecznych do bezpiecznego

Bardziej szczegółowo

2. SKŁAD I INFORMACJA O SKŁADNIKACH.

2. SKŁAD I INFORMACJA O SKŁADNIKACH. PRODUCENT: Przedsiębiorstwo Wielobranżowe KAMAL Aleksander Kamiński ul. Miechowska 10 85-875 Bydgoszcz Tel. O52 345-05-49 Fax 052 3464275 e-mail:kamal@kamal.com.pl NIEBEZBIECZNEGO PREPARATU CHEMICZNEGO.

Bardziej szczegółowo

Karta charakterystyki preparatu zgodnie z 1907/2006/WE, Artykuł 31

Karta charakterystyki preparatu zgodnie z 1907/2006/WE, Artykuł 31 strona: 1/6 * 1 Identyfikacja preparatu i identyfikacja przedsiębiorstwa Informacje o preparacie Kod formuły: VC94-01 Zastosowanie preparatu: Preparat do mycia / utrzymania czystości, do profesjonalnego

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI Na podstawie Rozporządzenia REACH ( WE) nr 1907/2006; Art. 31; załącznik II

KARTA CHARAKTERYSTYKI Na podstawie Rozporządzenia REACH ( WE) nr 1907/2006; Art. 31; załącznik II Data sporządzenia: 02.04.2009 Strona 1 z 7 1. IDENTYFIKACJA PREPARATU 1. Identyfikacja preparatu Płyn do prania tapicerki samochodowej i dywanów JAN 2. Zastosowanie preparatu Płyn przeznaczony jest do

Bardziej szczegółowo

Karta charakterystyki preparatu niebezpiecznego Płyn do usuwania tapet ATLAS ALPAN

Karta charakterystyki preparatu niebezpiecznego Płyn do usuwania tapet ATLAS ALPAN Identyfikacja przedsiębiorstwa Nazwa i adres firmy: 1. Wytwórnia Klejów i Zapraw Budowlanych ATLAS Grzelak i wspólnicy spółka jawna 91-222 Łódź, ul. Św. Teresy105 Numer telefonu: (042) 631 89 45 Numer

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIE BHP PIKTOGRAMY

SZKOLENIE BHP PIKTOGRAMY SZKOLENIE BHP PIKTOGRAMY dr inż. Joanna Zembrzuska Instytut Chemii i Elektrochemii Technicznej Zakład Chemii Ogólnej i Analitycznej Tel. 665 20 15 Pok. 105A lub 0.009A Joanna.Zembrzuska@put.poznan.pl Oznaczenia

Bardziej szczegółowo

PRIMER MF parte A. MAPEI Polska sp. z o.o. 44-109 Gliwice ul. Gustawa Eiffel a 14 tel. : + 48 32 775 44 50 fax: + 48 32 775 44 71

PRIMER MF parte A. MAPEI Polska sp. z o.o. 44-109 Gliwice ul. Gustawa Eiffel a 14 tel. : + 48 32 775 44 50 fax: + 48 32 775 44 71 MAPEI Polska sp. z o.o. 44-109 Gliwice ul. Gustawa Eiffel a 14 tel. : + 48 32 775 44 50 fax: + 48 32 775 44 71 Karta Charakterystyki Substancji Niebezpiecznej Karta charakterystyki zgodna z wymogami rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

KARTA BEZPIECZEŃSTWA ŚRODKA BURAKOSAT 500 SC

KARTA BEZPIECZEŃSTWA ŚRODKA BURAKOSAT 500 SC KBŚ BURAKOSAT 500 SC strona 1/5 KARTA BEZPIECZEŃSTWA ŚRODKA BURAKOSAT 500 S.C. 1.1. Identyfikacja środka 1. Identyfikacja środka i jego producenta Nazwa handlowa środka: Substancja czynna: Zawartość substancji

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU NIEBEZPIECZNEGO

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU NIEBEZPIECZNEGO KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU NIEBEZPIECZNEGO Identyfikacja przedsiębiorstwa: Zakłady Chemiczne ANSER Sp. z o.o. Siedziba: Ul. J. Conrada 7, 01-922 Warszawa tel.: (022) 663 70 73 fax.: (022) 669 01 22

Bardziej szczegółowo

Wymagane przez prawo oznaczenia zagrożeń

Wymagane przez prawo oznaczenia zagrożeń DATA: 20.03.2009 Wymagane przez prawo oznaczenia zagrożeń W niektórych przypadkach prawo wymaga od producentów podawania na etykietach informacji o zagrożeniach (umieszczania na produktach symboli zagrożeń

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU. PAZNOKCI i SKÓREK 75ml

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU. PAZNOKCI i SKÓREK 75ml Data wydania 06042008 OLIWKA ODŻYWCZA DO PIELĘGNACJI PAZNOKCI i SKÓREK 75ml Strona 1/4 1. Identyfikacja substancji / preparatu Oliwka do pielęgnacji paznokci 2. Skład i informacja o składnikach. Mieszanina

Bardziej szczegółowo

1. IDENTYFIKACJA PREPARATU, IDENTYFIKACJA PRODUCENTA

1. IDENTYFIKACJA PREPARATU, IDENTYFIKACJA PRODUCENTA Data sporządzenia 01.09.2010 1. IDENTYFIKACJA PREPARATU, IDENTYFIKACJA PRODUCENTA Identyfikacja preparatu nazwa handlowa Zastosowanie preparatu zastosowanie Identyfikacja producenta nazwa/adres Komórka

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNEJ. Zakłady Chemiczne GAMIX Jankowo Dolne 64, 62-200 Gniezno

KARTA CHARAKTERYSTYKI SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNEJ. Zakłady Chemiczne GAMIX Jankowo Dolne 64, 62-200 Gniezno Producent: Zakłady Chemiczne GAMIX Jankowo Dolne 64, 62-200 Gniezno Wydział udzielający informacji: tel: (061)425-98-89, fax: (061)427-15-93 http: www.gamix.gniezno.pl e-mail: firma@gamix.gniezno.pl 1.

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI LUDWIK balsam

KARTA CHARAKTERYSTYKI LUDWIK balsam Podstawa prawna: Rozporządzenie (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2006r w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 2. Przewóz towarów niebezpiecznych ADR

Załącznik nr 2. Przewóz towarów niebezpiecznych ADR Załącznik nr 2 do Regulaminu Świadczenia Krajowych Usług Przewozu Drogowego Przesyłek Towarowych przez Raben Polska sp. z o.o. Przewóz towarów niebezpiecznych ADR Postanowienia ogólne Dokument niniejszy

Bardziej szczegółowo

G 482 Blitz-Orange Data sporządzenia: 18. 4. 2008 strona 1 / 8

G 482 Blitz-Orange Data sporządzenia: 18. 4. 2008 strona 1 / 8 Data sporządzenia: 18. 4. 2008 strona 1 / 8 1 Identyfikacja preparatu i identyfikacja przedsiębiorstwa Nazwa preparatu: Zastosowanie preparatu: Środek do czyszczenia powierzchni na bazie alkoholu do rozcieńczania

Bardziej szczegółowo

Karta charakterystyki preparatu zgodnie z 1907/2006/WE, Artykuł 31

Karta charakterystyki preparatu zgodnie z 1907/2006/WE, Artykuł 31 strona: 1/6 * 1 Identyfikacja preparatu i identyfikacja przedsiębiorstwa Informacje o preparacie Kod formuły: FAGFR 06W46 Zastosowanie preparatu: Preparat dezynfekcyjny do profesjonalnego stosowania Producent

Bardziej szczegółowo

2. Identyfikacja zagroŝeń

2. Identyfikacja zagroŝeń Data opracowania: 0.11.2010r strona 1/5 1. Identyfikacja mieszaniny i identyfikacja przedsiębiorstwa; 1.1. Identyfikacja mieszaniny Nazwa handlowa: GERUCH-EX Nr art.: 2080 Rejestracja w systemie REACH:

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU NIEBEZPIECZNEGO

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU NIEBEZPIECZNEGO DESOL Strona 1 z 8 KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU NIEBEZPIECZNEGO Sporządzona zgodnie z Załącznikiem II do Rozporządzenia (WE) Nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2006 roku

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIE Z ZAKRESU RATOWNICTWA TECHNICZNEGO DLA STRAŻAKÓW RATOWNIKÓW OSP

SZKOLENIE Z ZAKRESU RATOWNICTWA TECHNICZNEGO DLA STRAŻAKÓW RATOWNIKÓW OSP SZKOLENIE Z ZAKRESU RATOWNICTWA TECHNICZNEGO DLA STRAŻAKÓW RATOWNIKÓW OSP TEMAT 6: Postępowanie w czasie akcji z występowaniem substancji niebezpiecznych Autor: Tomasz Prożalski Dane statystyczne Rys.

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 1999 Nr 57 poz. 608 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA TRANSPORTU I GOSPODARKI MORSKIEJ

Dz.U. 1999 Nr 57 poz. 608 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA TRANSPORTU I GOSPODARKI MORSKIEJ Kancelaria Sejmu s. 1/1 Dz.U. 1999 Nr 57 poz. 608 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA TRANSPORTU I GOSPODARKI MORSKIEJ z dnia 15 czerwca 1999 r. w sprawie przewozu drogowego materiałów niebezpiecznych. Na podstawie

Bardziej szczegółowo

IDENTYFIKACJA SUBSTANCJI / PREPARATU I IDENTYFIKACJA PRZEDSIEBIORSTWA Nazwa handlowa: Producent:

IDENTYFIKACJA SUBSTANCJI / PREPARATU I IDENTYFIKACJA PRZEDSIEBIORSTWA Nazwa handlowa: Producent: IDENTYFIKACJA SUBSTANCJI / PREPARATU I IDENTYFIKACJA Telefon alarmowy: Periodic Acid Shiff (PAS) zestaw do barwienia laboratoryjnego Straż Pożarna 998 (112 z telefonu komórkowego), Pogotowie Ratunkowe

Bardziej szczegółowo

Nazwa Firmy: Adres: Maria Aurelia Campmany, 17 08252 Castellgalí(Barcelona)Spain KARTA CHARAKTERYSTYKI

Nazwa Firmy: Adres: Maria Aurelia Campmany, 17 08252 Castellgalí(Barcelona)Spain KARTA CHARAKTERYSTYKI Kod: 202005 Strona: 1 z 5 1. Identyfikacja preparatu i firmy. Nazwa produktu: NETINK Numer produktu: 202005 Opis produktu: środek chemiczny do usuwania tuszu z pulpitów oraz róŝnego rodzaju twardych powierzchni

Bardziej szczegółowo

K AR T A C H AR AK T E R YS T YK I PREP AR AT U I ZOPLAS T MS

K AR T A C H AR AK T E R YS T YK I PREP AR AT U I ZOPLAS T MS 1. IDENTYFIKACJA PREPARATU I IDENTYFIKACJA PRZEDSIĘBIORSTWA 11.Identyfikacja preparatu: Nazwa preparatu: IZOPLAST MS - dyspersyjna masa asfaltowo-kauczukowa szpachlowa 1.2. Zastosowanie preparatu : IZOPLAST

Bardziej szczegółowo

Karta charakterystyki

Karta charakterystyki Strona 1 z 5 1. Identyfikacja substancji/preparatu i identyfikacja przedsiębiorstwa Identyfikacja substancji lub preparatu Identyfikacja przedsiębiorstwa Nazwa firmy: Ulica: Miejscowość: Elbgaustraße 24

Bardziej szczegółowo

1. IDENTYFIKACJA PREPARATU I IDENTYFIKACJA PRODUCENTA

1. IDENTYFIKACJA PREPARATU I IDENTYFIKACJA PRODUCENTA TECHNITynk Sp. z o.o. Rzeczków Kolonia 60, 26-680 Wierzbica Tel./fax: 48 618 26 96, www.technitynk.pl KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU Opracowana zgodnie z Rozporządzeniem (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI LUDWIK

KARTA CHARAKTERYSTYKI LUDWIK Podstawa prawna: Rozporządzenie (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2006r w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów

Bardziej szczegółowo

Poniżej przedstawiamy najważniejsze zmiany do Umowy ADR, które dotyczyć będą najszerszego grona adresatów.

Poniżej przedstawiamy najważniejsze zmiany do Umowy ADR, które dotyczyć będą najszerszego grona adresatów. Z dniem 01 stycznia 2015 roku wchodzą w życie kolejne zmiany do przepisów technicznych Umowy europejskiej dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych ADR. Podobnie jak w poprzednich

Bardziej szczegółowo

Karta Charakterystyki Preparatu Chemicznego

Karta Charakterystyki Preparatu Chemicznego Data aktualizacji : 18.06.2003 r LOTOS PŁYN DO CZYSZCZENIA TAPICERKI TAPICAR Strona 1 z 5 Karta Nr L 199 Karta Charakterystyki Preparatu Chemicznego Producent: ORGANIKA-CAR Spółka Akcyjna Adres: 91-203

Bardziej szczegółowo

02241-406027 48(71) 354 81 10

02241-406027 48(71) 354 81 10 Karta charakterystyki zgodna z wymogami przepisów Rozporządzeń Ministra Zdrowia z dnia 3 lipca 2002 r. oraz z dnia 14 grudnia 2004 r. w sprawie karty charakterystyki substancji niebezpiecznej i preparatu

Bardziej szczegółowo

1. PRZEDMIOT: TAKTYKA DZIAŁAŃ RATOWNICZYCH. 2. TEMAT: Podstawowe zadania straŝaków ratowników OSP w czasie działań chemiczno ekologicznych

1. PRZEDMIOT: TAKTYKA DZIAŁAŃ RATOWNICZYCH. 2. TEMAT: Podstawowe zadania straŝaków ratowników OSP w czasie działań chemiczno ekologicznych 1. PRZEDMIOT: TAKTYKA DZIAŁAŃ RATOWNICZYCH 2. TEMAT: Podstawowe zadania straŝaków ratowników OSP w czasie działań chemiczno ekologicznych 3. ZAGADNIENIA : Elementy zagroŝeń i zachowania się przy zdarzeniach

Bardziej szczegółowo

WYPADEK CYSTERNY Z MATERIAŁEM ROPOPOCHODNYM NA TRASIE E4 ANALIZA ZDARZENIA

WYPADEK CYSTERNY Z MATERIAŁEM ROPOPOCHODNYM NA TRASIE E4 ANALIZA ZDARZENIA WYPADEK CYSTERNY Z MATERIAŁEM ROPOPOCHODNYM NA TRASIE E4 ANALIZA ZDARZENIA W dniu 5 kwietnia 2004r na odcinku Kraków Tarnów drogi krajowej nr 4 w miejscowości Czyżów nastąpiło rozszczelnienie cysterny

Bardziej szczegółowo

Rozporządzenie Ministra Środowiska 1) z dnia 20 r.

Rozporządzenie Ministra Środowiska 1) z dnia 20 r. Projekt z dnia 9 marca 2012 r. Rozporządzenie Ministra Środowiska 1) z dnia 20 r. w sprawie szczegółowych wymagań dla transportu odpadów, w tym dla środków transportu i sposobu transportowania Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Nazwa produktu: LANTHANE TR 175 PART C 851452

Nazwa produktu: LANTHANE TR 175 PART C 851452 Strona 1 z 7 1. Identyfikacja produktu: Szczegóły o produkcie: Nazwa handlowa: LANTHANE TR 175 PART C 851452/3 Użycie: Produkty dla galwanotechniki Zastosowanie substancji/przygotowanie: Dodatek Obróbka

Bardziej szczegółowo

Karta charakterystyki produktu Zgodnie z Rozporządzeniem Unii Europejskiej (EG) Nr.1907/2006

Karta charakterystyki produktu Zgodnie z Rozporządzeniem Unii Europejskiej (EG) Nr.1907/2006 Nazwa handlowa AAB-BETONTRENNMITTEL 02 Data aktualizacji karty charakterystyki 13.06.2014 Strona 1 z 6 1. IDENTYFIKACJA PREPARATU I IDENTYFIKACJA PRZEDSIĘBIORSTWA Nazwa handlowa: AAB-Betontrennmittel 02

Bardziej szczegółowo

PILWAR S. Strona 1 z 5. Edycja 1 Data aktualizacji: - Data sporządzenia: 16.03.2009. 1. Identyfikacja preparatu. Identyfikacja producenta.

PILWAR S. Strona 1 z 5. Edycja 1 Data aktualizacji: - Data sporządzenia: 16.03.2009. 1. Identyfikacja preparatu. Identyfikacja producenta. Strona 1 z 5 1. Identyfikacja preparatu. Identyfikacja producenta. 1.1. Identyfikacja preparatu 1.2. Zastosowanie preparatu Emulsja antyadhezyjna, wodoodporna, stosowana w produkcji płyt pilśniowych twardych,

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU PRZEDSIĘBIORSTWO PRODUKCYJNO HANDLOWE AS TOMASZ SŁODOWNIK 05-402 OTWOCK, UL POGODNA 38 NIP 532 102 23 96 22 788 21 73 KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU Producent : P.P.H. AS Tomasz Słodownik Adres: ul. Pogodna

Bardziej szczegółowo

SOMAT PROFESSIONAL PULVERREINIGER - środek do maszynowego mycia naczyń w postaci proszku. Wyłącznie do zastosowania profesjonalnego.

SOMAT PROFESSIONAL PULVERREINIGER - środek do maszynowego mycia naczyń w postaci proszku. Wyłącznie do zastosowania profesjonalnego. Strona 1/6 Producent: Ecolab Deutschland GmbH Postfach 130406 40554 Düsseldorf Tel. No.: ++49-(0)211/9893-0 Faks No.: ++49-(0)211/9893-384 Importer: ECOLAB Sp.zo.o. ul. Kalwaryjska 69 30-504 Kraków tel:

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU. Data wydania 02022009 Odżywka do paznokci Strona 1/6

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU. Data wydania 02022009 Odżywka do paznokci Strona 1/6 Data wydania 02022009 Odżywka do paznokci Strona 1/6 1. Identyfikacja substancji / preparatu Odżywka do paznokci 2. Skład i informacja o składnikach. Nazwa chemiczna (INCI) Nr CAS Nr WE Narażenie OSHA

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY 1) z dnia 26 września 2005 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY 1) z dnia 26 września 2005 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY 1) z dnia 26 września 2005 r. w sprawie uzyskiwania świadectwa przeszkolenia doradcy do spraw bezpieczeństwa w zakresie transportu drogowego towarów niebezpiecznych

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU CHEMICZNEGO

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU CHEMICZNEGO 1. Identyfikacja mieszaniny i identyfikacja producenta. 1. Nazwa produktu 1.2. Zastosowanie mieszaniny: Produkt do odkamieniania i mycia zmywarek. 1.3. Producent: 1.4. Telefon alarmowy Telefon alarmowy:

Bardziej szczegółowo

KARTA BEZPIECZEŃSTWA PRIMER- 1

KARTA BEZPIECZEŃSTWA PRIMER- 1 KARTA BEZPIECZEŃSTWA PRIMER- 1 Data wydania: 12.01.1999 Data zaktualizowania : 17.10.2008 Numer zaktualizowania: 5 Nr referencyjny: SDS 03805 1. Identyfikacja substancji lub preparatu oraz identyfikacja

Bardziej szczegółowo

Problem interpretacji śladów hamowania pojazdów przewoŝących ciecze palne podczas rekonstrukcji zdarzenia drogowego

Problem interpretacji śladów hamowania pojazdów przewoŝących ciecze palne podczas rekonstrukcji zdarzenia drogowego Kraków 27.09.2007 Robert Wolański Szkoła Aspirantów Państwowej StraŜy PoŜarnej w Krakowie Piotr Ciępka, Jakub Zębala Instytut Ekspertyz Sądowych Problem interpretacji śladów hamowania pojazdów przewoŝących

Bardziej szczegółowo

MEDICLEAN Preparat do ekstrakcyjnego czyszczenia wykładzin tekstylnych MC 151

MEDICLEAN Preparat do ekstrakcyjnego czyszczenia wykładzin tekstylnych MC 151 Strona/stron: 1 z 5 1. IDENTYFIKACJA PREPARATU 1.1 Nazwa handlowa produktu: Preparat do ekstrakcyjnego czyszczenia wykładzin tekstylnych MC 151 1.2 Zastosowanie: do prania dywanów i wykładzin metodą ekstrakcyjną

Bardziej szczegółowo

mgr inż. Aleksander Demczuk

mgr inż. Aleksander Demczuk ZAGROŻENIE WYBUCHEM mgr inż. Aleksander Demczuk mł. bryg. w stanie spocz. Czy tylko po??? ZAPEWNENIE BEZPIECZEŃSTWA POKÓJ KRYZYS WOJNA REAGOWANIE PRZYGOTOWANIE zdarzenie - miejscowe zagrożenie - katastrofa

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie sorbentów w ratownictwie chemiczno-ekologicznym

Wykorzystanie sorbentów w ratownictwie chemiczno-ekologicznym Nowy sposób usuwania zanieczyszczeńgazowych i ropopochodnych przy użyciu adsorbentów wytwarzanych z popiołów lotnych Wykorzystanie sorbentów w ratownictwie chemiczno-ekologicznym kpt. mgr Krzysztof Szczerba

Bardziej szczegółowo

Nazwa Firmy: Adres: Maria Aurelia Campmany, 17 08252 Castellgalí(Barcelona)Spain KARTA CHARAKTERYSTYKI

Nazwa Firmy: Adres: Maria Aurelia Campmany, 17 08252 Castellgalí(Barcelona)Spain KARTA CHARAKTERYSTYKI Kod: 208301 Strona: 1 z 5 1. Identyfikacja preparatu i firmy. Nazwa produktu : LOYGRAS Numer produktu: 208301 Opis produktu: alkaliczny odtłuszczający środek czyszczący Właściwości: jest bardzo wydajny,

Bardziej szczegółowo

Nazwa produktu: PRIMION 240 PURIF 1 851239

Nazwa produktu: PRIMION 240 PURIF 1 851239 Strona 1 z 8 1. Identyfikacja produktu: Szczegóły o produkcie: Nazwa handlowa: PRIMION 240 PURIF 1 851239/3 Użycie: Produkty dla galwanotechniki Zastosowanie substancji/przygotowanie: Dodatek Obróbka powierzchni

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 42/2012 BURMISTRZA GMINY I MIASTA JASTROWIE. z dnia 22 maja 2012r.

ZARZĄDZENIE NR 42/2012 BURMISTRZA GMINY I MIASTA JASTROWIE. z dnia 22 maja 2012r. ZARZĄDZENIE NR 42/2012 BURMISTRZA GMINY I MIASTA JASTROWIE z dnia 22 maja 2012r. w sprawie procedury ewakuacji pracowników, petentów oraz mienia Urzędu Gminy i Miasta w Jastrowiu. Na podstawie art. 33

Bardziej szczegółowo

G 478 Entschäumer D Data sporządzenia: 27. 5. 2011 strona 1 / 10

G 478 Entschäumer D Data sporządzenia: 27. 5. 2011 strona 1 / 10 Data sporządzenia: 27. 5. 2011 strona 1 / 10 1. Identyfikacja mieszaniny i identyfikacja przedsiębiorstwa 1.1. Identyfikator produktu 1.2. Istotne zidentyfikowane zastosowania mieszaniny oraz zastosowania

Bardziej szczegółowo

Karta charakterystyki

Karta charakterystyki Karta charakterystyki [Sporządzona zgodnie z rozporządzeniem WE Nr 1272/2008 (REACH)] Aktualizacja: 01.12.2010 r. 1. Identyfikacja preparatu, Identyfikacja przedsiębiorstwa Identyfikator Produktu: Engine

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU 1 IDENTYFIKACJA PREPARATU IDENTYFIKACJA PRZEDSIĘBIORSTWA Identyfikacja preparatu: Zastosowanie: Środek antyadhezyjny do szalunków. Producent: MAPEI S.p.A Via Cafiero 22 20 158 Mediolan, Włochy tel.: +

Bardziej szczegółowo

ARTUS sp.j. TORUŃ KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU CHEMICZNEGO 1. IDENTYFIKACJA PREPARATU, PRODUCENTA I IMPORTERA 2. SKŁAD I INFORMACJA O SKŁADNIKACH

ARTUS sp.j. TORUŃ KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU CHEMICZNEGO 1. IDENTYFIKACJA PREPARATU, PRODUCENTA I IMPORTERA 2. SKŁAD I INFORMACJA O SKŁADNIKACH 1. IDENTYFIKACJA PREPARATU, PRODUCENTA I IMPORTERA Nazwa produktu: Farba do opon Nazwa handlowa: Wzór chemiczny: mieszanina wody, związków organicznych i substancji pomocniczych Przeznaczenie: środek do

Bardziej szczegółowo