Działania ochronne oraz monitoringowe wynikające z projektu planu ochrony Świętokrzyskiego Parku Narodowego

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Działania ochronne oraz monitoringowe wynikające z projektu planu ochrony Świętokrzyskiego Parku Narodowego"

Transkrypt

1 PLAN OCHRONY ŚWIĘTOKRZYSKIEGO PARKU NARODOWEGO z uwzględnieniem zakresu planu ochrony dla obszaru Natura 2000 Łysogóry Działania ochronne oraz monitoringowe wynikające z projektu planu ochrony Świętokrzyskiego Parku Narodowego Projekt Plan Ochrony Świętokrzyskiego Parku Narodowego i Obszaru Natura 2000 Łysogóry na lata o nr POIS /10, współfinansowany jest przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko w ramach działania 5.3 priorytetu V. Realizacja projektu przewidziana jest na lata , a jego wartość całkowita wynosi PLN (85% kwoty pochodzi ze środków Unii Europejskiej, z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, 15% ze środków krajowych)

2 Uwarunkowania ochronne ŚPN park narodowy najwyższa forma ochrony przyrody, której głównym celem jest zachowanie całości zasobów przyrodniczych w jak najlepszym i możliwie niezakłóconym stanie (w tym przywrócenie właściwego stanu tych zasobów oraz odtworzenie zasobów, które uległy zniekształceniu); wybitnie leśny charakter Świętokrzyskiego PN grunty leśne stanowią prawie 94% powierzchni Parku; tereny o charakterze górsko-wyżynnym prawie wyłącznie siedliska górskie i wyżynne; różne kategorie ochrony ścisła, czynna, krajobrazowa; obszar Natura 2000 Łysogóry PLH

3 Elementy planu ochrony parku narodowego Elementami planu ochrony parku narodowego są m.in.: wskazanie obszarów ochrony ścisłej, czynnej i krajobrazowej; określenie działań ochronnych na obszarach ochrony ścisłej, czynnej i krajobrazowej, z podaniem rodzaju, zakresu i lokalizacji tych działań.

4 Podział ŚPN na kategorie ochrony ochr. ścisła Obszary ochrony ścisłej obejmują 2913 ha (38,1% powierzchni Parku): Chełmowa Góra 13,34 ha Łysica-Św. Krzyż 2383,64 ha Czarny Las 26,43 ha Mokry Bór 38,53 ha Psarski Dół 451,15 ha

5 Podział ŚPN na kategorie ochrony ochr. ścisła

6 Podział ŚPN na kategorie ochrony ochr. ścisła Obszary ochrony ścisłej co do zasady wyłączone są z jakiejkolwiek ingerencji. Dopuszcza się jedynie: usuwanie drzew (z pozostawieniem w miejscu usunięcia) bezpośrednio zagrażających bezpieczeństwu osób poruszających się po ogólnodostępnych drogach i szlakach turystycznych; utrzymanie infrastruktury szlaków turystycznych i ścieżek edukacyjnych; utrzymanie dróg doprowadzających do wydzieleń, w których będą prowadzone zabiegi ochrony czynnej; oznakowanie bądź aktualizację oznakowania obszaru oraz powierzchni badawczych; prowadzenie monitoringu i badań naukowych; oczyszczanie terenu ze śmieci, zanieczyszczeń na skałkach itp.;

7 Podział ŚPN na kategorie ochrony ochr. ścisła punktową eliminację zagrożeń związanych ze spływem wód np. istniejącymi rowami czy rynnami erozyjnymi, poprzez ich zablokowanie (zasypanie, zawalenie) materiałem miejscowym w postaci pni drzew, gałęzi, kamieni; eliminację (poprzez wyrywanie) niecierpka drobnokwiatowego rosnącego w obszarze ochrony ścisłej Łysica-Święty Krzyż, wzdłuż drogi asfaltowej prowadzącej na Święty Krzyż.

8 Podział ŚPN na kategorie ochrony ochr. czynna Obszary ochrony czynnej obejmują na terenie ŚPN 4300 ha (56,3% powierzchni Parku). W obszarach tych mogą być stosowane działania ochronne w celu przywrócenia naturalnego stanu ekosystemów i składników przyrody lub zachowania siedlisk przyrodniczych oraz siedlisk roślin, zwierząt lub grzybów.

9 Podział ŚPN na kategorie ochrony ochr. czynna

10 Podział ŚPN na kategorie ochrony ochr. czynna Obszary objęte ochroną czynną dzielą się na następujące rodzaje: Ochrona czynna zachowawcza. Strefa zerowej aktywności, generalnie wyłączona z działań ochronnych, o reżimie ochronnym zbliżonym do obszarów ochrony ścisłej. Obejmuje 2910 ha (38,1% powierzchni ŚPN i 67,7% pow. strefy ochrony czynnej). Oprócz działań dopuszczonych w obszarach ochrony ścisłej, w strefie tej dopuszcza się także: o o o punktowe usuwanie obcych gatunków roślin, ochronę stanowisk szczególnie cennych gatunków chronionych (prowadzenie punktowych zabiegów ochrony czynnej stabilizującej), zabiegi wchodzące w zakres retencji wodnej, sprowadzające się przede wszystkim do spowalniania odpływu wody z ekosystemów leśnych.

11 Podział ŚPN na kategorie ochrony ochr. czynna Ochrona czynna stabilizująca. Stosowanie tego rodzaju ochrony polega na aktywnym utrzymywaniu obecnego stanu ekosystemu. W przypadku ekosystemów leśnych dotyczy utrzymywania obecnej struktury gatunkowej i przestrzennej drzewostanu oraz inicjowanie (wspomaganie) odnowienia naturalnego, a w odniesieniu do ekosystemów nieleśnych oznacza aktywne przeciwdziałanie lub opóźnianie naturalnej sukcesji i regeneracji fitocenoz. Ma to na celu zachowanie cennych zbiorowisk i związanych z nimi gatunków. Obejmuje 606 ha (7,9% powierzchni ŚPN i 14,1% pow. strefy ochrony czynnej). Ochrona czynna kreatywna. Określana jest jako strefa zmiany istniejącego stanu środowiska przyrodniczego poprzez wywołanie ukierunkowanych procesów. Ma to na celu m.in. eliminację zaistniałych w przeszłości zniekształceń, bądź efektów sukcesji wtórnej przywrócenie uprzednio występujących zbiorowisk, a więc wspomaganie lub odtwarzanie warunków uznanych za właściwe lub godne ochrony. Obejmuje 784 ha (10,3% powierzchni ŚPN i 18,2% pow. strefy ochrony czynnej).

12 Podział ŚPN na kategorie ochrony ochr. krajobraz. Obszary ochrony krajobrazowej obejmują na terenie ŚPN 419 ha (5,5% powierzchni Parku). Są to przede wszystkim grunty nieleśne, w tym wykorzystywane gospodarczo, oraz drzewostany nasienne. W obszarach tych mogą być podejmowane działania ochronne.

13 Podział ŚPN na kategorie ochrony ochr. krajobraz.

14 Podział ŚPN na kategorie ochrony ochr. krajobraz. Obszary objęte ochroną krajobrazową dzielą się na następujące rodzaje: Ochrona krajobrazowa stabilizująca - strefa utrzymania istniejącego sposobu użytkowania terenu w celu zachowania tradycyjnego krajobrazu rolniczego i leśnego. Dotyczy głównie gruntów nienależących do Skarbu Państwa, ale także takich terenów Skarbu Państwa zarządzanych przez ŚPN jak: grunty orne oraz grunty zajęte przez osady leśne, parkingi, elementy infrastruktury turystycznej i technicznej. Ochrona krajobrazowa kreatywna - strefa zmiany istniejącego stanu środowiska przyrodniczego lub kulturowego poprzez wywołanie ukierunkowanych procesów, m.in. w wyniku modyfikacji gospodarki rolnej. Dotyczy głównie gruntów nienależących do Skarbu Państwa oraz terenów zarządzanych przez ŚPN.

15 Koncepcja ochrony zasobów ŚPN Zasób chroniony w Parku, np. gatunek, zbiorowisko roślinne Ocena stanu ochrony zasobu (właściwa, niewłaściwa, zła) Monitoring realizacji działania oraz stanu ochrony zasobu Przyczyna określonego stanu identyfikacja zagrożeń Zaplanowanie działania ochronnego, realizującego założony cel Cel działań ochronnych eliminacja zagrożenia, utrzymanie lub poprawa stanu obecnego

16 Ekosystemy leśne

17 Działania ochronne w ekosystemach leśnych ŚPN Rodzaj ochrony Kod zabiegu Nazwa zabiegu Powierzchnia zabiegu* Udział w powierzchni ochrony czynnej [%] Udział w powierzchni Parku [%] Czynna stabilizująca Czynna stabilizująca Czynna kreatywna Czynna kreatywna Czynna kreatywna Czynna kreatywna Czynna kreatywna UB Usuwanie buka z jedlin 100,53 2,3 1,3 KSJ KSM Kształtowanie struktury jedlin Kształtowanie siedliska modrzewi 423,17 9,8 5,6 85,93 2,0 1,1 KWL Kształtowanie widnego lasu 39,27 0,9 0,5 WR Wspomaganie renaturalizacji 613,26 14,3 7,9 ZP Zabieg przebudowy 5,62 0,1 0,1 ES Eliminacja selektywna gatunków obcych 82,25 1,9 1,1 Krajobrazowa ZSS Zabieg sanitarno selekcyjny 122,51-1,6 Razem 1470,75 34,1 19,2

18 Działania ochronne w ekosystemach leśnych ŚPN Usuwanie buka z jedlin (UB) zabieg w ramach działania pod nazwą ochrona czynna stabilizująca i kształtowanie struktury lasów jodłowych, w tym zespołu Abietetum polonicum. Działanie obejmuje powierzchnię 100,53 ha. Polega na usuwaniu żywych buków, głównie z dolnych i środkowych pięter drzewostanu, zagrażających prawidłowemu kształtowaniu odnowień jodły i struktury jedlin w zbiorowisku Abieteum polonicum. Należy wykonać co najmniej 2 zabiegi w 20-leciu, nie przekraczając przy tym intensywności 10% miąższości każdego wydzielenia. 75f, 147c, 148k, 173c, 194g, 195f, 195g, 202a, 202b, 202c, 202j, 209a, 209b, 209c, 209g, 209h, 210a, 210b, 210d, 210f.

19 Działania ochronne w ekosystemach leśnych ŚPN Kształtowanie struktury jedlin (KSJ) zabieg w ramach działania pod nazwą ochrona czynna stabilizująca i kształtowanie struktury lasów jodłowych, w tym zespołu Abietetum polonicum. Działanie obejmuje powierzchnię 423,17 ha. Polega na jednostkowym lub grupowym wycinaniu żywych drzew ze wszystkich pięter drzewostanu w celu kształtowania budowy przerębowej jedlin zbiorowiska Abietetum polonicum. Przewiduje się konieczność co najmniej 3.krotnego wykonania zabiegu w ciągu 20 lat, przy intensywności nie przekraczającej całościowo 20% miąższości każdego wydzielenia. 2a, 3a, 16a, 16c, 17b, 17f, 18d, 18k, 18l, 18m, 18n, 29d, 30a, 63d, 65b, 65c, 73j, 110b, 110d, 110f, 110k, 111b, 111f, 111g, 122f, 148t, 173b, 173f, 173g, 174c, 175a, 175b, 175d, 176a, 181d, 182h, 183d, 185b, 189c, 190b, 191a, 194b, 195a, 196w, 197f, 198d, 202f, 202g, 202i, 203a, 203b, 208a, 208b, 211b, 211c, 211d, 212b, 213i, 213j, 213k, 213m, 213n, 214a, 238d, 239a, 239c, 239d, 255d, 264h.

20 Działania ochronne w ekosystemach leśnych ŚPN Kształtowanie siedliska modrzewi (KSM) zabieg w ramach działania pod nazwą ochrona czynna kreatywna siedlisk modrzewia polskiego. Zabieg obejmuje powierzchnię 85,93 ha. Polega na jednostkowym i grupowym usuwaniu drzew bocznie ocieniających korony modrzewi polskich. Jednocześnie zabieg powinien stwarzać warunki do powstawania odnowienia naturalnego modrzewi, dlatego cięcia należy rozszerzać, aby utworzyć gniazda. Zabieg powinien być wykonany co najmniej 3.krotnie w 20-leciu a intensywność nie powinna przekraczać 10-20% miąższości każdego wydzielenia. Wielkość kształtowanych gniazd w wydzieleniach powinna wynosić 0,15-0,25 ha, a ich łączne powierzchnia powinna zajmować 20-40% wydzielenia. 1Ab, 1Ad, 1Ag, 1Ah, 1Ai, 1Aj, 2Aa, 2Ac, 2Af, 2Ag, 2Ah, 3Aa, 3Ab, 3Ac, 3Ad.

21 Działania ochronne w ekosystemach leśnych ŚPN Kształtowanie widnego lasu (KWL) zabieg w ramach działania pod nazwą ochrona czynna kreatywna siedlisk modrzewia polskiego. Zabieg obejmuje powierzchnię 39,27 ha. Polega na jednostkowym i grupowym usuwaniu drzew, głównie buka i jodły oraz kształtowaniu widnego, prześwietlonego lasu grądowego z udziałem modrzewi. Zabieg należy wykonać co najmniej 3 razy w 20-leciu, a jego intensywność nie powinna przekraczać 10-30% miąższości każdego wydzielenia. 3Ag, 3Ak, 3Al, 4Ac, 5Aa, 5Ab, 5Ac, 5Ad, 5Al.

22 Działania ochronne w ekosystemach leśnych ŚPN Wspomaganie renaturalizacji (WR) zabieg w ramach działania pod nazwą ochrona czynna kreatywna ekosystemów leśnych zniekształconych poprzez nasadzenia sosnowe. Zabieg obejmuje powierzchnię 613,66 ha. Polega na usuwaniu z drzewostanów sosny, sztucznie wprowadzonej na siedliska grądów i jedlin. Zabieg należy wykonać 2 lub 3.krotnie w 20-leciu, łącznie nie przekraczając 10-30% miąższości wydzielenia. Usuwać należy przede wszystkim drzewa o pierśnicy poniżej 45 cm, żywe, które ocieniają pojawiające się odnowienia gatunków liściastych. Cięcia powinny mieć charakter jednostkowy lub grupowy i nie dopuszczać co zbytniego przerwania zwarcia. 1a, 1b, 1c, 2h, 3c, 3d, 3f, 4a, 4c, 5a, 5c, 5d, 6a, 7a, 7c, 7d, 7f, 8f, 9g, 11o, 11p, 12a, 12d, 12f, 13c, 13d, 14b, 14j, 14l, 18h, 18j, 19t, 20b, 20c, 20d, 21a, 21b, 22a, 22c, 22d, 22g, 22k, 23d, 23f, 23h, 24a, 24c, 24j, 26d, 28d, 31a, 31d, 31f, 32a, 32b, 32c, 32d, 33a, 33b, 33d, 33f, 33i, 33j, 34a, 34d, 35a, 46a, 46b, 46c, 47a, 47b, 47c, 48a, 48b, 48c, 49a, 50i, 50j, 51c, 51d, 52d, 53c, 53d, 54c, 54f, 54n, 62g, 62k, 62l, 64a, 64b, 211a, 211f, 212a, 212c, 213l, 213o, 213p, 236d, 236k, 237a, 237b, 237c, 237d, 237g, 237i, 245b, 246a, 247b, 247d, 247g, 247h, 248i, 255b, 256c, 256d, 257i, 257k, 257l, 257m, 264a, 264c, 264f, 264g, 264j, 267a, 267b, 267c, 268a.

23 Działania ochronne w ekosystemach leśnych ŚPN Zabieg przebudowy drzewostanów zdominowanych przez gatunki obce (ZP) zabieg w ramach działania pod nazwą ochrona czynna kreatywna ekosystemów leśnych poprzez eliminację gatunków obcego pochodzenia. Zabieg obejmuje powierzchnię 5,62 ha. Polega na przebudowie drzewostanów zdominowanych przez gatunki obce. Realizowany będzie w 2-3 nawrotach, i w okresie realizacji planu powinien efektywnie usunąć większość gatunków obcych. Zaplanowano usunięcie 90% miąższości drzewostanów z dębem czerwonym i 40% miąższości drzewostanu z sosną smołową. Faktyczna redukcja górnej warstwy powinna jednak zależeć od stopnia rozwoju młodego pokolenia, tzn. nie można doprowadzić do usunięcia drzewostanu, jeżeli nie będzie pod nim odnowienia naturalnego gatunków właściwych siedlisku w takich sytuacjach dopuszcza się wykonanie odnowienia sztucznego. 23j, 24b, 197a.

24 Działania ochronne w ekosystemach leśnych ŚPN Eliminacja selektywna gatunków obcego pochodzenia (ES) zabieg w ramach działania pod nazwą ochrona czynna kreatywna ekosystemów leśnych poprzez eliminację gatunków obcego pochodzenia. Zabieg obejmuje powierzchnię 82,28 ha. Polega na jednorazowym lub systematycznym (co 3 lata w przypadku czeremchy amerykańskiej) usuwaniu z wydzielenia gatunków obcych występujących pojedynczo w różnych warstwach drzewostanów. 2k, 9h, 10d, 11p, 14c, 19x, 22k, 23k, 24a, 24c, 24f, 24h, 26d, 31a, 32d, 41i, 41m, 56b, 64b, 68b, 182b, 196b.

25 Działania ochronne w ekosystemach leśnych ŚPN Zabieg sanitarno-selekcyjny w drzewostanach nasiennych (ZSS) zabieg w ramach działania pod nazwą ochrona drzewostanów nasiennych. Zabieg obejmuje powierzchnię 122,51 ha. Polega na 3.krotnym wykonaniu cięć w górnym piętrze drzewostanu, ukierunkowanych na właściwy rozwój koron drzew w celu poprawy warunków obradzania nasion. Intensywność zabiegu nie powinna w 20-leciu przekraczać 15-30% miąższości drzewostanu. 29f, 38f, 65c, 94y, 163c, 223b, 224a, 232a, 233a.

26 Działania ochronne w ekosystemach leśnych ŚPN Ogólne zasady wykonywania zabiegów w ekosystemach leśnych: Tam gdzie to możliwe ze względów technicznych (np. dojazd) zabieg polegający na ścince i zrywce drewna powinien być wykonany w okresie późno-jesiennym lub zimowym, aby wykluczyć ryzyko płoszenia zwierząt w okresie lęgów. Podczas zabiegów bezwzględnie, chyba że dotyczy to cięć bezpieczeństwa wykonywanych wzdłuż szlaków turystycznych i dróg publicznych, pozostawiać należy wszystkie drzewa dziuplaste, zamierające i martwe. Zasadniczo nie należy usuwać drzew o pierśnicy większej niż 45 cm. Wycięte drzewa, w sytuacji gdy ich zrywka powodowała by zagrożenie zniszczenia odnowienia naturalnego, powinny być pozostawiane na gruncie powiększając zasoby martwych drzew leżących. Wykonanie prac leśnych związanych z użyciem sprzętu mechanicznego powinno zapewniać właściwą ochronę przed np. wyciekiem substancji niebezpiecznych (paliwo, olej) do gleby.

27 Monitoring - ekosystemy leśne ŚPN Proponowane działania monitoringowe: 1. Monitoring zasobów martwych drzew metodą powierzchni kołowych w cyklu 5-letnim, zgodnie z metodyką prowadzenia pomiarów w 1. cyklu pomiarowym. Po uzyskaniu kompletnych danych z 1. cyklu pomiarowego na założonej na terenie ŚPN sieci powierzchni kołowych, pożądane jest dokonanie wyboru reprezentatywnej dla wszystkich kategorii ochrony Parku liczby powierzchni, na których będą wykonywane pomiary w 5., 10. i 15. roku obowiązywania planu. Po upływie okresu jego obowiązywania, pożądane jest ponowne wykonanie pełnej inwentaryzacji martwych drzew na wszystkich powierzchniach próbnych. 2. Monitoring stanu zasobów Parku, struktury i dynamiki drzewostanów na powierzchniach kołowych w cyklu 5-letnim. Wykonywanie pomiarów zgodnie z metodyką prowadzenia pomiarów w 1. cyklu pomiarowym, wg harmonogramu analogicznego jak w punkcie 1.

28 Monitoring - ekosystemy leśne ŚPN 3. Monitoring entomologiczny na wskazanych powyżej powierzchniach kołowych, realizowany zgodnie z metodyką zastosowaną w 1. cyklu pomiarowym. 4. Kontynuacja realizowanych przez ŚPN czynności prognostycznych: próbne poszukiwania foliofagów sosny zgodnie z Instrukcją Ochrony Lasu obowiązującą w Lasach Państwowych, monitoring wybranych gatunków owadów przy wykorzystaniu pułapek feromonowych, zbiór gałęzi jodłowych w celu kontroli zasiedlenia przez zwójki jodłowe na podstawie prób fotoeklektorowych z wybranych powierzchni próbnych, lustracja stanu zdrowotnego drzewostanów prowadzona przez pracowników Służby Parku zgodnie z Instrukcją Ochrony Lasu, inwentaryzacja posuszu, złomów i wywrotów o średnicy powyżej 15 cm w ekosystemach leśnych na obszarze ochrony czynnej.

29 Monitoring - ekosystemy leśne ŚPN 5. Coroczne wykonywanie przez Służby ŚPN monitoringu kambiofagów i tempa wydzielania się posuszu na skutek żerowania owadów. 6. Monitoring odnowień modrzewia polskiego. Realizowany w miejscach, gdzie wykonane zostaną cięcia KSM (KWL) i polegający na liczeniu siewek modrzewi co 3 lata wraz z pomiarem ich wysokości.

30 Monitoring - ekosystemy leśne ŚPN 7. Monitoring stanu leśnych siedlisk przyrodniczych 9130 i 91P0, który na terenie Parku jest realizowany na wyznaczonych powierzchniach próbnych w ramach PMŚ prowadzonego przez GIOŚ. Pożądane jest wykorzystanie wyników tego monitoringu, jako oficjalnych danych dotyczących stanu ochrony wskazanych siedlisk przyrodniczych. 8. Monitoring skuteczności eliminowania gatunków obcych (w wydzieleniach, gdzie wykonywane są zabiegi) oraz w obszarach ochrony ścisłej (niecierpek drobnokwiatowy na Św. Krzyżu). 9. Monitoring skuteczności zabiegów renaturalizacji i przebudowy. Wykonanie oceny zwiększania się ilości i jakości odnowień w miejscach gdzie wykonano zabiegi. 10. Wykonywanie w określonych odstępach czasu (np. co 10 lat) inwentaryzacji drzew o wymiarach pomnikowych.

31 Ekosystemy nieleśne Fot. A. Pierścińska Fot. A. Pierścińska

32 Działania ochronne w ekosystemach nieleśnych ŚPN Rodzaj działania Powierzchnia [ha] Strefa ochrony czynnej Strefa ochrony krajobrazowej Wycinka drzew i krzewów 77,97 25,86 51,61 Koszenie 134,47 38,08 96,39 Wypas 102,33 25,45 76,88 Razem 312,97 89,39 223,58

33 Działania ochronne w ekosystemach nieleśnych ŚPN Karczowanie (usuwanie) drzew i krzewów z wywiezieniem biomasy na zbiorowiskach wilgotnych łąk i ziołorośli z rzędu Molinietalia; zbiorowiskach łąk świeżych z rzędu Arrhenatheretalia; zbiorowiskach ubogich muraw ze związku Violion caninae. Działanie planowane na powierzchni 77,47 ha. Dotyczy zbiorowisk łąkowych i murawowych w różnym stopniu pokrytych drzewami i krzewami. Obejmuje usunięcie drzew i krzewów poprzez wycinkę przy lub poniżej szyi korzeniowej, a następnie usunięcie z miejsca zabiegu. Dopuszcza się pozostawienie pojedynczych rozproszonych drzew i krzewów, jednak nie więcej niż 10-20% powierzchni. Zabieg przed wprowadzeniem użytkowania kośnego; co roku do czasu odkrzewienia powierzchni; w terminie od 16 października do końca lutego.

34 Działania ochronne w ekosystemach nieleśnych ŚPN Karczowanie (usuwanie) drzew i krzewów z wywiezieniem biomasy 11-k; 13P-c; 14-h; 14P-f; 20P-a; 20P-ax; 20P-ay; 20P-b; 20P-bx; 20P-by; 20P-c; 20P-cx; 20P-cy; 20P-d; 20P-dx; 20P-dy; 20P-f; 20P-fx; 20P-fy; 20P-g; 20P-gx; 20P-gy; 20P-h; 20P-hx; 20P-hy; 20P-i; 20P-ix; 20P-j; 20P-jx; 20P-k; 20P-kx; 20P-l; 20P-lx; 20P-m; 20P-mx; 20Pn; 20P-nx; 20P-o; 20P-ox; 20P-p; 20P-px; 20P-r; 20P-rx; 20P-s; 20P-sx; 20P-t; 20P-tx; 20P-w; 20P-wx; 20P-x; 20P-xx; 20P-y; 20P-yx; 20P-z; 20P-zx; 22-h; 22-i; 23-g; 23P-d; 26-c; 26P-c; 30Pa; 30P-ax; 30P-b; 30P-bx; 30P-c; 30P-cx; 30P-d; 30P-dx; 30P-f; 30P-fx; 30P-g; 30P-gx; 30P-h; 30P-hx; 30P-i; 30P-ix; 30P-j; 30P-jx; 30P-k; 30P-l; 30P-m; 30P-n; 30P-o; 30P-p; 30P-px; 30P-r; 30P-rx; 30P-s; 30P-sx; 30P-t; 30P-w; 30P-x; 30P-y; 30P-z; 39-f; 39P-b; 39P-g; 42-a; 42-b; 43-g; 44-c; 44-g; 44-j; 44-k; 44-l; 44P-g; 44P-h; 44P-i; 44P-j; 44P-k; 44P-n; 44P-o; 44P-p; 45-b; 45-f; 45-h; 45-i; 45-k; 45-l; 45P-a; 45P-b; 45P-c; 45P-d; 45P-f; 45P-g; 45P-h; 45P-i; 54-c; 54-d; 54-g; 54-h; 54-i; 55-c; 56-j; 56P-c; 56P-d; 58-a; 59-d; 60-d; 60P-a; 61-c; 61P-b; 61P-d; 62P-c; 62P-d; 74- a; 148-i; 148-j; 203-l; 203-m; 229-f; 229-g; 229-h; 236-c; 236-i; 236-l; 236-n; 239-g; 239-h; 239-i; 239-j; 239P-b; 239P-d; 240P-a; 240P-ax; 240P-b; 240P-c; 240P-cx; 240P-d; 240P-dx; 240P-f; 240P-g; 240P-h; 240P-i; 240P-j; 240P-k; 240P-l; 240P-m; 240P-n; 240P-o; 240P-p; 240P-r; 240Ps; 240P-t; 240P-w; 240P-x; 240P-y; 240S-b; 246P-a; 246P-b; 246P-c; 246P-d; 246P-f; 246P-g; 246P-h; 246P-i; 246P-j; 246P-k; 246P-l; 246P-m; 246P-n; 246P-o; 246S-a; 246S-b; 248-l; 248-m; 248-n; 248-o; 248-p; 248P-a; 248P-c; 248P-k; 248-r; 248-s;251-b;251P-c; 251P-d; 251P-f; 256-f; 257-f; 257-j

35 Działania ochronne w ekosystemach nieleśnych ŚPN Koszenie/ścinanie z wywiezieniem biomasy na zbiorowiskach wilgotnych łąk i ziołorośli z rzędu Molinietalia; zbiorowiskach łąk świeżych z rzędu Arrhenatheretalia; zbiorowiskach ubogich muraw ze związku Violion caninae Działanie zaplanowane na pow. 133,97 ha. Zabieg należy przeprowadzać od środka na zewnątrz powierzchni, kosić na wys cm (w płatach z trzęślicą ponad 10 cm); w przypadku obecności chronionych gatunków, np. Trollius europaeus, wskazane jest koszenie na większej wysokości. Skoszoną biomasę należy usuwać tuż po wykonanym zabiegu (nie później niż po 2 tygodniach od pokosu). Dopuszcza się możliwość składowania siana w stogach na okres zimy w ilości ok. 20% masy siana.

36 Działania ochronne w ekosystemach nieleśnych ŚPN Koszenie/ścinanie z wywiezieniem biomasy Wskazany jest podział koszonej powierzchni na mniejsze fragmenty: - łąki wilgotne min. 30% rocznie (optymalnie 50%), w każdym roku na innej powierzchni; dopuszczalne jest koszenie 100% co roku lub co 2 lata; - łąki świeże - min. 50%, optimum 100%, w tym przypadku z pozostawieniem pasów nieskoszonej runi (ok. 10%) w każdym roku na innej powierzchni; - ubogie murawy zabieg alternatywny do wypasu; na powierzchni min. 30%, optimum 50% ; dopuszczalne jest również koszenie całości 1 raz na 3 lata, z pozostawieniem pasów nieskoszonej runi (ok. 10%).

37 Działania ochronne w ekosystemach nieleśnych ŚPN Koszenie/ścinanie z wywiezieniem biomasy Termin: - łąki wilgotne od 15 września do 30 października; - łąki świeże od 1 sierpnia 30 września; na łąkach stanowiących własność prywatną dopuszcza się wcześniejszy termin pokosu: łąki pow. 1 ha - od 15 lipca do końca września; łąki pon. 1 ha - od 15 czerwca do 10 lipca (pierwszy pokos) oraz od 20 sierpnia do końca września (drugi pokos); - ubogie murawy od 1 sierpnia do 30 października.

38 Działania ochronne w ekosystemach nieleśnych ŚPN Koszenie/ścinanie z wywiezieniem biomasy 2-m; 2-n; 2-o; 2P-a; 2P-i; 2P-j; 2P-k; 8A-h; 8A-i; 8A-j; 8A-k; 8A-l; 8S-h; 8S-i; 11-h;11-k; 11P-c; 12-h; 12-i; 12-j; 12P-a; 13P-b; 13P-c; 13P-d; 14-h; 14P-d; 14P-f; 20P-a; 20P-ax; 20P-ay; 20P-b; 20P-bx; 20P-by; 20P-c; 20P-cx; 20P-cy; 20P-d; 20P-dx; 20P-dy; 20P-f; 20P-fx; 20P-fy; 20P-g; 20P-gx; 20P-gy; 20P-h; 20P-hx; 20P-hy; 20P-i; 20P-ix; 20P-j; 20P-jx; 20P-k; 20P-kx; 20P-l; 20P-lx; 20P-m; 20P-mx; 20P-n; 20P-nx; 20P-o; 20P-ox; 20P-p; 20P-px; 20P-r; 20P-rx; 20P-s; 20P-sx; 20P-t; 20P-tx; 20P-w; 20P-wx; 20P-x; 20P-xx; 20P-y; 20P-yx; 20P-z; 20P-zx; 22-h; 22-i; 22-m; 23-g; 23-l; 23Pb; 23P-d; 24P-b; 26-c; 26P-a; 26P-c; 30P-a; 30P-ax; 30P-b; 30P-bx; 30P-c; 30P-cx; 30P-d; 30P-dx; 30Pf; 30Pfx; 30P-g; 30P-gx; 30P-h; 30P-hx; 30P-i; 30P-ix; 30P-j; 30P-jx; 30P-k; 30P-l; 30P-m; 30P-n; 30P-o; 30P-p; 30P-px; 30P-r; 30P-rx; 30P-s; 30P-sx; 30P-t; 30P-w; 30P-x; 30P-y; 30P-z; 38-g; 39-f; 39P-b; 39P-g; 39P-g; 40-f; 40-h; 42-a; 42-b; 43-g; 44-c; 44-g; 44-j; 44-k; 44-l; 44P-g; 44P-h; 44P-i; 44P-j; 44P-k; 44P-l; 44P-m; 44P-n; 44P-o; 44P-p; 45-b; 45-f; 45-h; 45-i; 45-k; 45-l; 45P-a; 45P-b; 45P-c; 45P-d; 45P-f; 45P-g; 45P-h; 45P-i; 54-c; 54-d; 54-g; 54-h; 54-i; 55-c; 56-j; 56P-c; 56P-d; 58-a; 59-d; 60-d; 60P-a; 61-c; 61P-b; 61P-d; 62P-c; 62P-d; 62P-f; 63-g; 63-h; 63-i; 63-j; 63-k; 63-l; 63-m; 63-n; 63-p; 63-r; 63- w; 64-bx; 64-s; 64-s; 64-t; 64-w; 64-x; 64-y; 74-a; 80-d; 80-g; 80-h; 80-i; 115-j; 115-k; 115P-c; 148-b; 148-c; 148-d; 148-g; 148-h; 148-i; 148-j; 148-o; 148-p; 196-n; 196-p; 196S-m; 196S-n; 196S-o; 196S-p; 196S-r; 203-l; 203-m; 229-f; 229-g; 229-h; 230-f; 230-g; 230-j; 230-k; 230S-a; 236-a; 236-b; 236-c; 236-g; 236-h; 236-i; 236-j; 236-l; 236-n; 238-f; 238-g; 238-h; 238-i; 239-g; 239-h; 239-i; 239-j; 239P-b; 239P-d; 240P-a; 240P-ax; 240P-b; 240P-c; 240P-cx; 240P-d; 240P-dx; 240P-f; 240Pg; 240P-h; 240P-i; 240P-j; 240P-k; 240P-l; 240P-m; 240P-n; 240P-o; 240P-p; 240P-r; 240P-s; 240P-t; 240P-w; 240P-x; 240P-y; 240S-b; 246P-a; 246P-ax; 246P-b; 246P-bx; 246P-c; 246P-cx; 246P-d; 246P-f; 246P-g; 246P-h; 246P-i; 246P-j; 246P-k; 246P-l; 246P-m; 246P-n; 246P-o; 246P-p; 246P-r; 246P-s; 246P-t; 246P-w; 246P-x; 246P-y; 246P-z; 246S-a; 246S-b; 248-l; 248-m; 248-n; 248-o; 248-p; 248P-a; 248P-c; 248P-k; 248-r; 248-s; 251-b; 251P-c; 251P-d; 251P-f; 256-f; 257-f; 257-j

39 Działania ochronne w ekosystemach nieleśnych ŚPN Wypas na zbiorowiskach wilgotnych łąk i ziołorośli z rzędu Molinietalia; zbiorowiskach łąk świeżych z rzędu Arrhenatheretalia; zbiorowiskach ubogich muraw ze związku Violion caninae. Działanie zaplanowane na pow. 101,83 ha. Wypas zwierzętami gospodarskimi jest działaniem uzupełniającym lub alternatywnym w stosunku do koszenia: - łąki wilgotne - wypas dopuszczalny jest w przypadku braku możliwości koszenia; obsada 0,25 DJP/ha; po zakończeniu wypasu należy wykosić niedojady; wypasanie najwilgotniejszych partii ekosystemów nie jest wskazane ze względu na możliwość zbytniego deformowania podłoża; - łąki świeże - wypas zamiast drugiego pokosu; obsada 0,25 DJP/ha; po zakończeniu wypasu należy wykosić niedojady; - ubogie murawy - zalecane jest spasanie ok. 50% powierzchni rocznie, naprzemiennie; obsada 0,4-0,6 DJP/ha.

40 Działania ochronne w ekosystemach nieleśnych ŚPN Wypas Działanie ciągłe. Termin: - łąki wilgotne: od 21 lipca do końca października; - łąki świeże: od 21 lipca do końca października; - ubogie murawy: od 1 maja do 15 października. Fot. A. Pierścińska

41 Działania ochronne w ekosystemach nieleśnych ŚPN Wypas 2-m; 2-n; 2P-a; 2P-i; 2P-j; 2P-k; 11h; 11-k; 11P-c; 12-h; 12-i; 12-j; 13P-b; 13P-c; 13P-d; 14-h; 14P-f; 20P-a; 20Pax; 20P-ay; 20P-b; 20P-bx; 20P-by; 20P-c; 20P-cx; 20P-cy; 20P-d; 20P-dx; 20P-dy; 20P-f; 20P-fx; 20P-fy; 20Pg; 20P-gx; 20P-gy; 20P-h; 20P-hx; 20P-hy; 20P-i; 20P-ix; 20P-j; 20P-jx; 20P-k; 20P-kx; 20P-l; 20P-lx; 20P-m; 20P-mx; 20P-n; 20P-nx; 20P-o; 20P-ox; 20P-p; 20P-px; 20P-r; 20P-rx; 20P-s; 20P-sx; 20P-t; 20P-tx; 20P-w; 20P-wx; 20P-x; 20P-xx; 20P-y; 20P-yx; 20P-z; 20P-zx; 22-h; 22-i; 22-m; 23-g; 23-l; 23P-b; 23P-d; 26-c; 26P-a; 26P-c; 30P-a; 30P-ax; 30P-b; 30P-bx; 30P-c; 30P-cx; 30P-d; 30P-dx; 30P-f; 30P-fx; 30P-g; 30P-gx; 30P-h; 30P-hx; 30P-i; 30P-ix; 30P-j; 30P-jx; 30P-k; 30P-l; 30P-m; 30P-n; 30P-o; 30P-p; 30P-px; 30P-r; 30P-rx; 30P-s; 30P-sx; 30P-t; 30P-w; 30P-x; 30P-y; 30P-z; 39P-b; 39P-g; 42-a; 42-b; 44-c; 44-j; 44P-g; 44P-h; 44P-j; 44P-k; 44P-l; 44P-m; 45-b; 45-f; 45-i; 45P-a; 45P-b; 45P-c; 45P-d; 45P-f; 45P-i; 55-c; 56-j; 56P-c; 56P-d; 58-a; 59-d; 60-d; 60P-a; 61P-b; 61P-d; 62P-d; 62P-f; 63-g; 63-h; 63-i; 63-j; 63k; 63-l; 63-m; 63-n; 63-p; 63-r; 63-w; 64-bx; 64-s; 64-t; 64-w; 64-x; 64-y; 74-a; 80-d; 80-g; 80-h; 80-i; 115-j; 115-k; 115P-c; 148-b; 148-c; 148-d; 148-g; 148-h; 148-i; 148-j; 148-o; 148-p; 196-n; 196-p; 196S-m; 196S-n; 196S-o; 196S-p; 196S-r; 229-f; 229-g; 229-h; 230-f; 230- g; 230-j; 230-k; 230S-a; 236-a; 236-b; 236-c; 236g; 236h; 236i; 236j; 236l; 236n; 238f; 238g; 246P-a; 246P-ax; 246P-b; 246P-bx; 246P-c; 246P-cx; 246P-d; 246P-f; 246P-g; 246P-h; 246P-i; 246P-j; 246P-k; 246P-l; 246P-m; 246P-n; 246P-o; 246P-p; 246P-r; 246P-s; 246P-t; 246P-w; 246P-x; 246P-y; 246P-z; 246S-a; 246S-b; 248-n; 248- o; 248-p; 248P-k; 248-r; 248-s; 24P-b; 251-b; 251P-c; 251P-d; 251P-f.

42 Działania ochronne w ekosystemach nieleśnych ŚPN Karczowanie (usuwanie) drzew i krzewów z wywiezieniem biomasy na murawach Festuco-Brometea na skarpie Zapusty. Działanie na pow. 0,5 ha w strefie ochrony krajobrazowej. Obejmuje usunięcie drzew i krzewów poprzez wycinkę poniżej szyi korzeniowej, a następnie usunięcie z miejsca zabiegu. Zabieg powinien być wykonywany stopniowo, corocznie, aż do całkowitego wyeliminowania odnowień pędowców. Odkrzewioną powierzchnię należy zarzucać cienką warstwą dojrzałych pod względem nasiennym skoszonych roślin z murawy. Zabieg należy prowadzić poza sezonem lęgowym ptaków (od 16 października do końca lutego). 2j

43 Działania ochronne w ekosystemach nieleśnych ŚPN Koszenie/ścinanie z wywiezieniem biomasy na murawach Festuco- Brometea na skarpie Zapusty. Zabieg alternatywny do wypasu. Działanie do wykonania na pow. 0,5 ha w strefie ochrony krajobrazowej. Zabieg należy przeprowadzać na wysokości 5-15 cm, z usunięciem biomasy. Działanie ciągłe; termin: 15 września - 30 października 2j

44 Działania ochronne w ekosystemach nieleśnych ŚPN Wypas na murawach Festuco-Brometea na skarpie Zapusty. Działanie do wykonania na pow. 0,5 ha w strefie ochrony krajobrazowej. Do wypasu wskazane zwierzęta gospodarskie owce, kozy; 0,25 DJP/ha. Działanie ciągłe; termin: od końca czerwca do połowy sierpnia. 2j

45 Monitoring - ekosystemy nieleśne ŚPN Monitoring działań ochronnych prowadzony dla zabiegów: koszenie/ścinanie z wywiezieniem biomasy, wypas, karczowanie (usuwanie) drzew i krzewów z wywiezieniem biomasy. Ocenę należy wykonywać co 5 lat zgodnie z metodyką Państwowego Monitoringu Środowiska dla parametrów i wskaźników: powierzchnia siedliska, struktura i funkcja, perspektywy ochrony. Zastosowanie metodyki dla siedlisk naturowych : bogate florystycznie górskie i niżowe murawy bliźniczkowe, zmiennowilgotne łąki trzęślicowe, niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie, murawy kserotermiczne Festuco-Brometea.

46 Monitoring - ekosystemy nieleśne ŚPN Monitoring stanu ochrony ekosystemów nieleśnych polegający na ocenie parametrów i wskaźników zgodnie z metodyką PMŚ na podstawie zdjęcia fitosocjologicznego i oszacowania warunków siedliskowych. Realizowany dla siedlisk: bogate florystycznie górskie i niżowe murawy bliźniczkowe, zmiennowilgotne łąki trzęślicowe, niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie, murawy kserotermiczne Festuco-Brometea, środkowoeuropejskie wyżynne rumowiska krzemianowe.

47 Działania ochronne dot. ekosystemów torfowiskowych i bagiennych Opracowanie szczegółowego rozeznania warunków geohydrologicznych na obszarze ŚPN. Działanie dotyczy zbiorowisk szuwarów z klasy Phragmitetea, zbiorowisk z klas Scheuchzerio - Caricetea nigrae i Oxycocco Sphagnetea, które na terenie Parku zajmują niespełna 9 ha. Opracowanie szczegółowego rozeznania warunków geohydrologicznych na obszarze ŚPN. Następuje stałe obniżanie się poziomu wód gruntowych na terenie Parku, ale brak ustalonych precyzyjnie przyczyn tego zjawiska.

48 Monitoring - ekosystemy torfowiskowe i bagienne Monitoring stanu zbiorowiska z klasy Scheuchzerio Caricetea nigrae zgodnie z metodyką PMŚ dla siedliska 7110* torfowiska wysokie z roślinnością torfotwórczą (żywe). Raz na 5 lat. Monitoring stanu zbiorowiska z klasy Oxycocco - Sphagnetea zgodnie z metodyką PMŚ dla siedliska 7140 torfowiska przejściowe i trzęsawiska. Raz na 5 lat. Analiza zmian w ekosystemach torfowiskowych w powiązaniu z wynikami monitoringu poziomu wód gruntowych, który zaproponowany został w operacie ochrony ekosystemów wodnych.

49 Rośliny i grzyby Fot. A. Pierścińska

50 Działania ochronne dot. gatunków roślin i grzybów Usuwanie zielnych gatunków obcych geograficznie (Impatiens parviflora, Impatiens glandulifera, Reynoutria japonica, Solidago canadensis, Heracleum mantegazzianum) o charakterze inwazyjnym, które zagrażają rodzimej florze na obszarach ochrony ścisłej, czynnej i krajobrazowej. Punktowe usuwanie gatunków obcych geograficznie. Ręczne niskie wykaszanie zajmowanych przez gatunek płatów tuż przed okresem kwitnienia, przy pomocy tradycyjnej kosy, tak aby ingerencja w obszarze ochrony ścisłej była jak najmniejsza. W przypadku barszczu kaukaskiego ważnym jest także jego wykarczowanie, ewentualnie przecięcie korzenia głównego na głębokości nie mniejszej niż 10 cm. Działanie ciągłe. Przełom maja i czerwca. 115-ax; 115-cx; 115-z; 116-g; 148S-a; 200-a,; 200-b; 201-a, 5A-d; 8A-m; 11-n; 19-a; 45-f; 44P-i; 44P-j; 44g; 62P-f; 87-a.

51 Działania ochronne dot. gatunków roślin i grzybów Usuwanie drzew i krzewów obcych geograficznie (Quercus rubra, Robinia pseudoaccacia, Acer negundo) o charakterze inwazyjnym, zagrażających rodzimej florze. Usuwanie dorosłych osobników oraz postaci młodocianych drzew i krzewów inwazyjnych. Drzewa dorosłe oraz krzewy wycinać przy pomocy piły mechanicznej nisko nad ziemią; osobniki młodociane można usuwać przy pomocy kosy spalinowej. Teren całego ŚPN.

52 Działania ochronne dot. gatunków roślin i grzybów Przygotowanie dokumentacji geologiczno-hydrologicznej w celu umożliwienia podjęcia decyzji co do ochrony gatunków roślin związanych z ekosystemami wodno-bagiennymi oraz z półnaturalnymi zbiorowiskami roślinnymi. Wykonanie ekspertyzy geologiczno-hydrologicznej, która wykazałaby przyczyny i uwarunkowania techniczne procesu osuszania ekosystemów związanych z wodami. Na postępujące osuszanie w ŚPN zwracano już uwagę od lat 70. W chwili obecnej mamy zbyt małą wiedzę aby podejmować się planowania jakichkolwiek działań ochronnych związanych z gatunkami wilgociolubnymi. Teren całego ŚPN.

53 Działania ochronne dot. gatunków roślin i grzybów Wzmożenie kontroli nad czystością wód wpływających do Parku, co ma znaczenie dla gatunków roślin związanych z ekosystemami wodnobagiennymi. Kontrola stanu czystości wód (zwłaszcza: odczyn, przewodność elektrolityczna, siarczany, azotany) wpływających do Parku, zwłaszcza rzeki Grabówki (Gawlicy), do której dopływa rów odprowadzający wodę z oczyszczalni ścieków w Świętej Katarzynie. 2 razy w roku na czterech punktach kontrolnych. Rzeka Grabówka (Gawlica) w Obwodzie Ochronnym Klonów w Dolinie Wilkowskiej.

54 Działania ochronne dot. gatunków roślin i grzybów Ochrona gatunków roślin związanych z półnaturalnymi zbiorowiskami roślinnymi poprzez: karczowanie drzew i krzewów; koszenie/ścinanie z wywiezieniem biomasy; wypas.

55 Działania ochronne dot. gatunków roślin i grzybów Umieszczenie tablic edukacyjno-informacyjnych w celu wspomożenia ochrony gatunków roślin związanych z półnaturalnymi zbiorowiskami roślinnymi, grzybów nadrzewnych i naziemnych. Umieszczenie kilkunastu tablic edukacyjno-informacyjnych zawierających informacje na temat ekologicznych i prawnych konsekwencji wypalania traw na terenie ŚPN i w jego najbliższym sąsiedztwie. Tablice powinny kłaść nacisk na zagrożenie pożarowe wynikające z takiej działalności oraz co najmniej 6 tablic edukacyjno-informacyjnych zawierających informacje na temat grzybów i ich roli w ekosystemie leśnym. Przy gruntach należących do podmiotów prywatnych wchodzących w skład ŚPN, głównie w dolinie Czarnej Wody; wokół granic całego Parku, zwłaszcza tam, gdzie może dojść do zagrożenia pożarowego. Przy wejściach do ŚPN szlakami turystycznymi.

56 Działania ochronne dot. gatunków roślin i grzybów Karczowanie (usuwanie) drzew i krzewów z wywiezieniem biomasy w celu zachowania chronionych i zagrożonych gatunków porostów na skarpie Zapusty. Działanie do wykonania na pow. 0,5 ha w strefie ochrony krajobrazowej. Obejmuje usunięcie drzew i krzewów poprzez wycinkę poniżej szyi korzeniowej, a następnie usunięcie z miejsca zabiegu biomasy. 2-j.

57 Monitoring - gatunki roślin i grzybów Przewidziano następujące działania monitoringowe: 1. Monitoring stanu zasobów Parku, struktury i dynamiki drzewostanów na powierzchniach kołowych w cyklu 5-letnim. 2. Monitoring botaniczny na wskazanych powyżej powierzchniach kołowych, polegający na określeniu stanu ochrony cennych gatunków roślin i grzybów. 3. Coroczne wykonywanie przez Służby ŚPN monitoringu rzadkich, chronionych i zagrożonych gatunków roślin naczyniowych, mszaków, grzybów wielkoowocnikowych i porostów, które podlegały inwentaryzacji na potrzeby niniejszego dokumentu. 4. Monitoring odnowień modrzewia polskiego Larix decidua subsp. polonica. Realizowany w miejscach, gdzie wykonane zostaną działania ochronne i polegający na liczeniu siewek modrzewi oraz ocenę ich stanu zdrowotności co 3 lata wraz z pomiarem ich wysokości.

58 Monitoring - gatunki roślin i grzybów 5. Monitoring stanu gatunków roślin będących przedmiotami ochrony obszaru Natura 2000 Łysogóry PLH widłozęba zielonego Dicranum viride i bezlistu okrywowego Buxbaumia viridis. Jednocześnie sugeruje się rozpocząć poszukiwania na innych stanowiskach, zwłaszcza w miejscach z dużym udziałem martwego drewna leżącego wielkowymiarowego (obszary ochrony ścisłej). 6. Monitoring skuteczności eliminowania gatunków obcych (w wydzieleniach, gdzie wykonywane są zabiegi) oraz w obszarach ochrony ścisłej (niecierpek drobnokwiatowy Impatiens parviflora oraz barszcz kaukaski Heracleum mantegazzianum na Łyścu niedaleko zabudowań klasztornych ten ostatni gatunek także przy leśniczówce w Świętej Katarzynie). 7. Monitoring skuteczności zabiegów renaturalizacji i przebudowy. Wykonanie oceny zwiększania się ilości gatunków roślin i grzybów siedlisk cienistych i wilgotnych, zwłaszcza gatunków górskich, reliktów puszczańskich oraz gatunków starych lasów..

59 Monitoring - gatunki roślin i grzybów 8. Wykonanie szczegółowej inwentaryzacji, następnie monitoringu co 10 lat gatunków mchów Bryophyta i wątrobowców Marchantiophyta na terenie Parku, zwłaszcza na gołoborzach. Należy zwracać uwagę na gatunki mogące być reliktami puszczańskimi lub glacjalnymi. 9. Wykonywanie w określonych odstępach czasu (np. co 10 lat) inwentaryzacji roślin naczyniowych Tracheophyta, grzybów wielkoowocnikowych Macromycetes oraz grzybów zlichenizowanych (porostów) Lichenes. 10. Monitoring 26 gatunków porostów związanych z różnymi rodzajami siedlisk. Raz w roku w porze wiosenno-letniej.

60 Zwierzęta

61 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt Monitoring skójki gruboskorupowej Unio crassus. Wytypowanie reprezentatywnych stanowisk gatunku w rzekach na terenie Parku. Monitoring Unio crassus zostanie przeprowadzony według metody przyjętej i opracowanej przez Zająca (2010). Wymagane prowadzenie kart obserwacji gatunku dla stanowisk (karta obserwacji gatunku dla stanowiska i stan ochrony gatunku na stanowisku). Realizacja co 2 lata. Rzeki: Pokrzywianka i Psarka (na odcinkach przepływających przez ŚPN lub bezpośrednio przy granicy Parku).

62 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt Monitoring gatunków ryb, z którymi związana jest skójka gruboskorupowa. Obserwacje nad występowaniem wybranych kilkunastu gatunków ryb (m.in.: ciernik, cierniczek, okoń i pstrąg potokowy), na których skrzelach gatunek składa jaja, w związku z czym rozmnażanie i rozwój gatunku są ściśle związane z kondycją populacji tych ryb (zaburzenie w składzie gatunkowym ryb ma bezpośredni i negatywny wpływ na kondycję populacji skójki). Realizacja co 2 lata. Rzeki: Pokrzywianka i Psarka (na odcinkach przepływających przez ŚPN lub bezpośrednio przy granicy Parku).

63 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt Monitoring właściwości fizyczno-chemicznych wód, w których występuje skójka gruboskorupowa. Z uwagi na ściśle określone wymagania siedliskowe gatunku dotyczące ph, konduktywności wody i czystości, ustalenia poziomu tych wskaźników są istotne i wymagają okresowego monitoringu. Realizacja co 2 lata. Rzeki: Pokrzywianka i Psarka (na odcinkach przepływających przez ŚPN lub bezpośrednio przy granicy Parku).

64 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt Edukacja dotycząca skójki gruboskorupowej. Działania edukacyjne powinny być kierowane do społeczności gmin wchodzących w skład Parku i otuliny. Wyjaśnienie związku skójki i ryb w wodach o określonych parametrach jest bardzo ważne z uwagi na wpływ na wody rzek rolnictwa, hodowli, transportu oraz bardzo intensywnie rozwijającej się sieci agroturystyki. Wymagane jest opracowanie materiałów edukacyjnych w postaci folderów i skryptów oraz tematycznych prezentacji dla wykorzystania przez: szkoły, społeczność, pracowników urzędów gmin, przewodników i właścicieli gospodarstw. Teren ŚPN wraz z otuliną.

65 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt Koszenie/ścinanie z wywiezieniem biomasy w celu zachowania kilku gatunków mięczaków (bursztynka piaskowa Catinella arenaria, poczwarówka Geyera Vertigo geyeri, poczwarówka zwężona Vertigo angustior, poczwarówka prążkowana Vertigo substriata, ślimaczek zapoznany Vallonia enniensis, ślimak żółtawy Helix lutescens. Koszenie/ścinanie z wywiezieniem biomasy.

66 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt przeźrotka Kotuli Semilimax kotulai, świdrzyk siedmiogrodzki Vestia elata, ślimak Lubomirskiego Trichia lubomirski, ślimak żółtawy Helix lutescens 1. Monitoring gatunków. Monitoring powinien obejmować wskazane gatunki oraz gatunki współwystępujące określające warunki ekologiczne siedlisk, w których występują. Monitoring gatunków leśnych powinien być kontynuacją monitoringu wprowadzonego w 1993 roku i kontynuowanego w latach i Oddz. 199, 200, 201, 115.

67 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt przeźrotka Kotuli Semilimax kotulai, świdrzyk siedmiogrodzki Vestia elata, ślimak Lubomirskiego Trichia lubomirski, ślimak żółtawy Helix lutescens 2. Profilowanie ścieżek turystycznych. Zjawisko spływów wód po większych opadach ma najbardziej intensywny charakter na stokach południowych, szczególnie w na Św. Krzyżu z uwagi na budowę geologiczną i występujące dynamiczne procesy geomorfologiczne. Profilowanie polega na wypełnieniu zagłębienia ścieżki miejscowym materiałem skalnym i glebowym, który powstrzyma nadmierny spływ wód. Wzdłuż szlaków turystycznych: czerwony, zielony i niebieski.

68 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt przeźrotka Kotuli Semilimax kotulai, świdrzyk siedmiogrodzki Vestia elata, ślimak Lubomirskiego Trichia lubomirski, ślimak żółtawy Helix lutescens 3. Zabezpieczenie szlaków turystycznych. Przeciwdziałaniem zjawisku wydeptywania powierzchni wzdłuż tras turystycznych jest wykonanie drewnianych barierek ochronnych w miejscach najbardziej narażonych. W Parku będzie to powierzchnia przyszczytowa Łysej Góry (Św. Krzyż), 50 m od szczytu na południowym stoku do 100 m w dół stoku. Zabezpieczenie w postaci barierek należy zastosować w miejscach przystankowych. Musi być ono wprowadzone na wierzchowinie w części północno-zachodniej na granicy zarośli Sambucus nigra i na plateau. Wzdłuż szlaków turystycznych: czerwony, zielony i niebieski.

69 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt przeźrotka Kotuli Semilimax kotulai, świdrzyk siedmiogrodzki Vestia elata, ślimak Lubomirskiego Trichia lubomirski, ślimak żółtawy Helix lutescens 4. Edukacja. Opracowanie materiałów edukacyjnych w postaci folderów i skryptów, oraz tematycznych prezentacji dla wykorzystania przez: szkoły na różnych poziomach, przewodników turystycznych i kadrę Parku. Planowanie edukacji w Parku wymaga wprowadzenia problematyki dotyczącej występowania, ochrony, znaczenia w środowisku leśnym i łąkowym ślimaków. Informacja w odpowiednich miejscach na trasach turystycznych powinna zostać przedstawiona w postaci tablic edukacyjnych.

70 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt Ochrona przymurzy i budowli, w tym klasztoru i murowanych kapliczek, siedliska występowania bezoczki podziemnej Cecilioides acicula (gatunek występuje w przymurzach starych budowli, wymaga zwietrzeliny z piasków wzbogaconych w wapń). Dotyczy działań zapobiegających zarastaniu krzewami, wydeptywaniu i zanieczyszczeniu toksycznymi środkami chemicznymi pochodzącymi ze środków konserwujących mury. W wybranych miejscach należałoby zastosować barierki ochronne. Podczas prac konserwatorskich konieczny jest dobór odpowiednich (nietoksycznych) materiałów konserwujących mury i stosowanie tradycyjnej zaprawy wapiennej jako spoiwa. o.o.ś. Łysica-Św.Krzyż.

71 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt wałkówka górska Ena montana, przeźrotka Kotuli Semilimax kotulai, Aegopinella minor, szklarka zielonawa Nesovitrea petronella, szklarka błyszcząca Oxychilus cellarius, szklarka gładka Oxychilus glaber striarius, szklarka płaska Oxychilus depressus, świdrzyk nadrzewny Clausilia cruciata, świdrzyk dwufałdkowy Balea biplicata, świdrzyk siedmiogrodzki Vestia elata, ślimak Lubomirskiego Trichia lubomirski, ślimak nadobny Chilostoma faustinum, ślimak maskowiec Isognomastoma isognomastoma, ślimak karpacki Perforatella vicina, daudebardia czerwonawa Daudebardia rufa, ślimak cieniolubny Perforatella umbrosa, ślimak nadobny Chilostoma faustinum

72 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt 1. Usuwanie śmieci i innych zanieczyszczeń. Monitorowanie powierzchni. Usuwanie śmieci. Edukacja w formie tablic informacyjnych. Głównie przy drogach, szlakach turystycznych oraz przy granicy ŚPN.

73 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt 2. Zabezpieczenie szlaków turystycznych. Przeciwdziałaniem zjawisku wydeptywania powierzchni wzdłuż tras turystycznych jest wykonanie drewnianych barierek ochronnych w miejscach najbardziej narażonych. W Parku będzie to powierzchnia przyszczytowa Łysej Góry (Św. Krzyż), 50 m od szczytu na południowym stoku do 100 m w dół stoku. Zabezpieczenie w postaci barierek należy zastosować w miejscach przystankowych. Zabezpieczenie w postaci barierek musi być wprowadzone na wierzchowinie w części północnozachodniej na granicy zarośli Sambucus nigra i na plateau. Wzdłuż szlaków turystycznych: czerwony, zielony i niebieski.

74 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt 3. Ograniczanie procesów erozyjnych na stokach. Monitorowanie dynamicznych procesów geomorfologicznych na południowych stokach Łysogór. Monitorowanie tras turystycznych. Profilowanie ścieżek. Bezwzględne przestrzeganie zakazu usuwania i niszczenia roślinności w otoczeniu tras turystycznych. System edukacji i tablic informacyjnych. Stoki Łysogór.

75 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt Karczowanie (usuwanie) drzew i krzewów z wywiezieniem biomasy oraz koszenie/ścinanie z wywiezieniem biomasy dotyczy ochrony siedlisk dwóch gatunków pająków: gryziel stepowy Atypus muralis, Aphileta misera. Skarpa Zapusty, oddział 2P.

76 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt Usuwanie śmieci i innych zanieczyszczeń w siedliskach kilku gatunków ważek: trzepli zielonej Ophiogomphus cecilia, szklarnika leśnego Cordulegaster boltonii, zalotki większej Leucorrhinia pectoralis i chruścików - Hagenella clathrata. Usuwanie zalegających odpadów. Edukacja ekologiczna społeczeństwa. Teren całego ŚPN.

77 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt Karczowanie (usuwanie) drzew i krzewów z wywiezieniem biomasy oraz koszenie/ścinanie z wywiezieniem biomasy dotyczy ochrony siedlisk kilku gatunków trzmieli: paskowanego Bombus subterraneus, zmiennego Bombus humilis, różnobarwnego Bombus soroeensis oraz pszczolinki szerokopaskiej Andrena lepida.

78 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt Zabezpieczenie przed wydeptywaniem siedlisk takich gatunków jak: trzmiel wielkooki Bombus confusus, trzmiel zmienny B. humilis, trzmiel tajgowy B. jonellus, trzmiel wyżynny B. mesomelas, trzmiel ciemnopasy B. ruderatus, trzmiel różnobarwny B. soroeensis, trzmiel paskowany B. subterraneus, trzmiel szary B. veteranus, pszczolinka rzepakowomarchwiana Andrena alfkenella, pszczolinka wałecznica A. falsifica, pszczolinka szerokopaska A. lepida, murarka ośmiałówka Osmia cerinthidis, murarka wysmukła O. parietina. Ograniczenie ruchu turystycznego do wytyczonych szlaków. Edukacja turystów w kwestii ochrony zapylaczy, jakimi są pszczoły. Szlaki turystyczne oraz wszystkie drogi w ŚPN.

79 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt Zachowanie miejsc występowania gatunków: trzmiel wielkooki Bombus confusus, trzmiel zmienny B. humilis, trzmiel tajgowy B. jonellus, trzmiel wyżynny B. mesomelas, trzmiel ciemnopasy B. ruderatus, trzmiel szary B. veteranus, trzmiel różnobarwny B. soroeensis, trzmiel paskowany B. subterraneus, pszczolinka rzepakowo-marchwiana Andrena alfkenella, pszczolinka wałecznica A. falsifica, pszczolinka borówczanka Andrena lapponica, pszczolinka pięciornica Andrena tarsata, pszczolinka szerokopaska A. lepida. Monitorowanie miejsc gniazdowania/wstępowania i powstrzymywanie na nich procesów sukcesji roślinnej. Dolina Czarnej Wody.

80 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt Poprawa warunków występowania murarki ośmiałówki Osmia cerinthidis. Wsiewanie ośmiału mniejszego Cerinthe minor. Oddział 75 (w pobliżu parkingu koło Nowej Słupi).

81 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt Karczowanie (usuwanie) drzew i krzewów z wywiezieniem biomasy w celu ochrony siedlisk pazia żeglarza Iphiclides podalirius. Skarpa Zapusty, oddział 2P.

82 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt Zapobieganie wyłapywaniu okazów pazia żeglarza Iphiclides podalirius. Wzmożony dozór w okresie pojawu imagines. Skarpa Zapusty, oddział 2P.

83 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt Koszenie z wywiezieniem biomasy mające na celu ochronę siedlisk następujących gatunków: rączyca wielka Tachina grossa, czerwończyk nieparek Lycaena dispar, modraszek alkon Maculinea alcon, modraszek telejus Maculinea teleius, przeplatka aurinia Euphydryas aurinia, kraśnik pięcioplamek Zygaena trifolii, Pharmacis carna, Diarsia florida, niedźwiedziówka hebe Arctia festiva.

84 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt Ochrona istniejących zbiorników wodnych siedlisk płazów. Pogłębianie, odmulenie i usuwanie nagromadzonej biomasy roślinnej (liście, gałęzie itp.) oraz nadmiaru roślinności szuwarowej i wodnej. Staw na polanie Bielnik, istniejące antropogeniczne zbiorniki w Dolinie Czarnej Wody.

85 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt Odtwarzanie zbiorników wodnych i tworzenie nowych dla zachowania płazów. Budowa małych (powierzchnia po około m 2 ), płytkich (maksymalnie do 1,5 m) stawów przy granicy Parku (oddz. 78, 81, 85, 202, 208, 90, 94, 100, 179, 184, 165, 173, 74). Granica Parku (w sąsiedztwie wypływających cieków).

86 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt Ochrona tras migracji wiosennych i jesiennych płazów. Budowa przejść dla płazów na drodze wojewódzkiej 752. Ograniczenie prędkości na tej drodze i drogach powiatowych przecinających ŚPN do 50 km/h. Odcinek Wzorki-Podgórze.

87 Działania ochronne dot. gatunków zwierząt Czynna ochrona gniazd (naprawa, wzmacnianie konstrukcji) takich gatunków ptaków jak: bocian czarny Ciconia nigra, trzmielojad Pernis apivorus, puszczyk uralski Strix uralensis, ptaki szponiaste Falconiformes. Naprawa i wzmacnianie konstrukcji gniazd w razie istniejących potrzeb. W miejscach lokalizacji gniazd poza obszarami ochrony ścisłej.

Załącznik nr 2 OPIS SPOSOBÓW OCHRONY CZYNNEJ EKOSYSTEMÓW, Z PODANIEM RODZAJU, ROZMIARU I LOKALIZACJI POSZCZEGÓLNYCH ZADAŃ

Załącznik nr 2 OPIS SPOSOBÓW OCHRONY CZYNNEJ EKOSYSTEMÓW, Z PODANIEM RODZAJU, ROZMIARU I LOKALIZACJI POSZCZEGÓLNYCH ZADAŃ Załącznik nr 2 OPIS SPOSOBÓW OCHRONY CZYNNEJ EKOSYSTEMÓW, Z PODANIEM RODZAJU, ROZMIARU I LOKALIZACJI POSZCZEGÓLNYCH ZADAŃ I. Na obszarach objętych ochroną ścisłą A. W ekosystemach leśnych. 1 profilowanie

Bardziej szczegółowo

Świętokrzyski Park Narodowy. Lech Buchholz Pracownia Naukowo-Badawcza ŚPN

Świętokrzyski Park Narodowy. Lech Buchholz Pracownia Naukowo-Badawcza ŚPN Świętokrzyski Park Narodowy Lech Buchholz Pracownia Naukowo-Badawcza ŚPN Art. 8. 1. Park narodowy obejmuje obszar wyróżniający się szczególnymi wartościami przyrodniczymi, naukowymi, społecznymi, kulturowymi

Bardziej szczegółowo

Szczecin, dnia r. ANALIZA RYNKU

Szczecin, dnia r. ANALIZA RYNKU Szczecin, dnia 14.04.2014 r. ANALIZA RYNKU W celu oszacowania wartości zamówienia publicznego, Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Szczecinie zwraca się z prośbą o przedstawienie informacji dotyczącej

Bardziej szczegółowo

Projekt nr: POIS /09

Projekt nr: POIS /09 Projekt nr: POIS.05.03.00-00-186/09 Opracowanie planów zadań ochronnych dla obszarów Natura 2000 na obszarze Polski Realizowany jest w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura Środowisko 2007-2013 Priorytet

Bardziej szczegółowo

Fauna Rudniańskiego Parku Krajobrazowego: Podsumowanie inwentaryzacji Zagrożenia Działania ochronne. Karolina Wieczorek

Fauna Rudniańskiego Parku Krajobrazowego: Podsumowanie inwentaryzacji Zagrożenia Działania ochronne. Karolina Wieczorek Fauna Rudniańskiego Parku Krajobrazowego: Podsumowanie inwentaryzacji Zagrożenia Działania ochronne Karolina Wieczorek Wyniki inwentaryzacji i waloryzacji fauny Rudniańskiego PK Grupa liczba gatunków:

Bardziej szczegółowo

628 i 842, z 2014 r. poz. 805, 850, 1002, 1101 i 1863, z 2015 r. poz. 222.

628 i 842, z 2014 r. poz. 805, 850, 1002, 1101 i 1863, z 2015 r. poz. 222. projekt ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W BYDGOSZCZY z dnia... 2015 r. w sprawie ustanowienia planu ochrony dla rezerwatu przyrody Uroczysko Koneck Na podstawie art. 19 ust. 6 ustawy

Bardziej szczegółowo

LIFE Pieniny PL Pieniński Park Narodowy Natura w mozaice ochrona gatunków i siedlisk w obszarze Pieniny nr LIFE12 NAT/PL/000034

LIFE Pieniny PL Pieniński Park Narodowy Natura w mozaice ochrona gatunków i siedlisk w obszarze Pieniny nr LIFE12 NAT/PL/000034 LIFE Pieniny PL 2013-2018 Zachowanie cennych siedlisk i gatunków charakterystycznych dla Pienin Ochrona półnaturalnych zbiorowisk łąkowych oraz wyłączenie z gospodarczego użytkowania ekosystemów leśnych

Bardziej szczegółowo

Obszary Natura 2000 na terenie Rudniańskiego Parku Krajobrazowego siedliska przyrodnicze przedmioty ochrony. Anna Maria Ociepa

Obszary Natura 2000 na terenie Rudniańskiego Parku Krajobrazowego siedliska przyrodnicze przedmioty ochrony. Anna Maria Ociepa Obszary Natura 2000 na terenie Rudniańskiego Parku Krajobrazowego siedliska przyrodnicze przedmioty Anna Maria Ociepa Obszar Natura 2000 Rudno PLH 120058 Proponowane przedmioty - siedliska przyrodnicze

Bardziej szczegółowo

Obszary Natura 2000 na terenie Rudniańskiego Parku Krajobrazowego gatunki zwierząt. Karolina Wieczorek

Obszary Natura 2000 na terenie Rudniańskiego Parku Krajobrazowego gatunki zwierząt. Karolina Wieczorek Obszary Natura 2000 na terenie Rudniańskiego Parku Krajobrazowego gatunki zwierząt Karolina Wieczorek Obszar Natura 2000 Rudno PLH 120058 Obszar Natura 2000 Rudno PLH 120058 gatunki zwierząt Przedmioty

Bardziej szczegółowo

Bednarka PLH 120033. II spotkanie Zespołu Lokalnej Współpracy Bednarka, 10.09.2012.

Bednarka PLH 120033. II spotkanie Zespołu Lokalnej Współpracy Bednarka, 10.09.2012. Bednarka PLH 120033 II spotkanie Zespołu Lokalnej Współpracy Bednarka, 10.09.2012. Położenie i zasięg Położenie administracyjne: woj. małopolskie, powiat gorlicki, gmina Lipinki; woj. podkarpackie, powiat

Bardziej szczegółowo

Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie DZIAŁANIE ROLNO-ŚRODOWISKOWO-KLIMATYCZNE

Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie DZIAŁANIE ROLNO-ŚRODOWISKOWO-KLIMATYCZNE Pakiet 4. Cenne siedliska i zagrożone gatunki ptaków na obszarach Natura 2000 Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne Pakiet 4. Cenne siedliska i zagrożone gatunki ptaków na obszarach Natura 2000 ma na

Bardziej szczegółowo

628 i 842, z 2014 r. poz. 805, 850, 1002, 1101 i 1863, z 2015 r. poz. 222.

628 i 842, z 2014 r. poz. 805, 850, 1002, 1101 i 1863, z 2015 r. poz. 222. projekt ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W BYDGOSZCZY w sprawie ustanowienia planu ochrony dla rezerwatu przyrody Grabowiec Na podstawie art. 19 ust. 6 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004

Bardziej szczegółowo

Fauna Dłubniańskiego Parku Krajobrazowego. Wyniki inwentaryzacji, zagrożenia i działania ochronne. mgr Katarzyna Zembaczyńska

Fauna Dłubniańskiego Parku Krajobrazowego. Wyniki inwentaryzacji, zagrożenia i działania ochronne. mgr Katarzyna Zembaczyńska Fauna Dłubniańskiego Parku Krajobrazowego Wyniki inwentaryzacji, zagrożenia i działania ochronne mgr Katarzyna Zembaczyńska Wyniki inwentaryzacji fauny Dłubniańskiego Parku Krajobrazowego Grupa liczba

Bardziej szczegółowo

Gorzów Wielkopolski, dnia 20 grudnia 2013 r. Poz ZARZĄDZENIE NR 38/2013 REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W GORZOWIE WIELKOPOLSKIM

Gorzów Wielkopolski, dnia 20 grudnia 2013 r. Poz ZARZĄDZENIE NR 38/2013 REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W GORZOWIE WIELKOPOLSKIM DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA LUBUSKIEGO Gorzów Wielkopolski, dnia 20 grudnia 2013 r. Poz. 2798 ZARZĄDZENIE NR 38/2013 REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W GORZOWIE WIELKOPOLSKIM w sprawie ustanowienia

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA w WARSZAWIE z dnia. 2014 r.

ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA w WARSZAWIE z dnia. 2014 r. ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA w WARSZAWIE z dnia. 2014 r. w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 Torfowiska Czernik PLH140037 Na podstawie art. 28

Bardziej szczegółowo

Aspekty formalne sporządzania planu ochrony dla Świętokrzyskiego Parku Narodowego

Aspekty formalne sporządzania planu ochrony dla Świętokrzyskiego Parku Narodowego PLAN OCHRONY ŚWIĘTOKRZYSKIEGO PARKU NARODOWEGO z uwzględnieniem zakresu planu ochrony dla obszaru Natura 2000 Łysogóry Aspekty formalne sporządzania planu ochrony dla Świętokrzyskiego Parku Narodowego

Bardziej szczegółowo

Ochrona siedlisk w ramach działań przyrodniczych

Ochrona siedlisk w ramach działań przyrodniczych Ochrona siedlisk w ramach działań przyrodniczych 4-5 listopada 2010 r. Leszno MRiRW, Departament Płatności Bezpośrednich Wydział Środowiska i Działań Rolnośrodowiskowych Zakres prezentacji Ogólne informacje

Bardziej szczegółowo

Operat zagospodarowania przestrzennego STREFA EKOTONOWA (wersja projektowa) V spotkanie konsultacyjne Bodzentyn, 02 czerwca 2014 r.

Operat zagospodarowania przestrzennego STREFA EKOTONOWA (wersja projektowa) V spotkanie konsultacyjne Bodzentyn, 02 czerwca 2014 r. Operat zagospodarowania przestrzennego STREFA EKOTONOWA (wersja projektowa) V spotkanie konsultacyjne Bodzentyn, 02 czerwca 2014 r. POIS.05.03.00-00-284/10 Plan ochrony Świętokrzyskiego Parku Narodowego

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 20/0210/2011 REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W BYDGOSZCZY. z dnia 28 grudnia 2011 r.

ZARZĄDZENIE NR 20/0210/2011 REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W BYDGOSZCZY. z dnia 28 grudnia 2011 r. ZARZĄDZENIE NR 20/0210/2011 REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W BYDGOSZCZY w sprawie ustanowienia planu ochrony dla rezerwatu przyrody Las Mariański Na podstawie art. 19 ust. 6 ustawy z dnia 16

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR... RADY MIASTA BIAŁYSTOK. z dnia... 2016 r.

UCHWAŁA NR... RADY MIASTA BIAŁYSTOK. z dnia... 2016 r. Projekt UCHWAŁA NR... RADY MIASTA BIAŁYSTOK z dnia... 2016 r. w sprawie zaopiniowania projektu zarządzenia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Białymstoku w sprawie ustanowienia planu ochrony dla

Bardziej szczegółowo

2. Odnawianie lasu po wycince (drzewa rodzime) B

2. Odnawianie lasu po wycince (drzewa rodzime) B Załącznik Nr 3 do zarządzenia Nr 38/2013 Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Katowicach z dnia 31 grudnia 2013 r. Identyfikacja istniejących i potencjalnych zagrożeń dla zachowania właściwego stanu

Bardziej szczegółowo

Nowosolska Dolina Odry

Nowosolska Dolina Odry Góry Opawskie Góra Świętej Anny Nowosolska Dolina Odry Kargowskie Zakola Odry Wyniki inwentaryzacji siedlisk przyrodniczych w obszarze Natura 2000 PLH PLH 080014 NOWOSOLSKA DOLINA ODRY Dolina Leniwej Obry

Bardziej szczegółowo

dotychczasowych lustracji terenu rezerwatu, plan urządzenia lasu, miejscowy plan zagospodarowania

dotychczasowych lustracji terenu rezerwatu, plan urządzenia lasu, miejscowy plan zagospodarowania Załącznik nr 1 ZAKRES DOKUMENTACJI 1. Wykaz publikowanych i niepublikowanych opracowań przydatnych do sporządzenia projektu planu (w tym dokumentacja dotycząca rezerwatu zgromadzona przez Zamawiającego,

Bardziej szczegółowo

OPIS SPOSOBÓW OCHRONY CZYNNEJ NIEKTÓRYCH GATUNKÓW ROŚLIN I ZWIERZĄT

OPIS SPOSOBÓW OCHRONY CZYNNEJ NIEKTÓRYCH GATUNKÓW ROŚLIN I ZWIERZĄT Załącznik nr 3 OPIS SPOSOBÓW OCHRONY CZYNNEJ NIEKTÓRYCH GATUNKÓW ROŚLIN I ZWIERZĄT I. Obszary objęte ochroną czynną A. Ochrona czynna gatunków roślin Lp. Nazwa gatunku Rodzaj zadań ochronnych Opis sposobów

Bardziej szczegółowo

Państwowy Monitoring Środowiska w Roztoczańskim Parku Narodowym

Państwowy Monitoring Środowiska w Roztoczańskim Parku Narodowym Państwowy Monitoring Środowiska w Roztoczańskim Parku Narodowym Przemysław Stachyra Roztoczański Park Narodowy, Stacja Bazowa ZMŚP Roztocze Tadeusz Grabowski Roztoczański Park Narodowy Andrzej Kostrzewski

Bardziej szczegółowo

Grzegorz Grzywaczewski i zespół ptaki

Grzegorz Grzywaczewski i zespół ptaki PRZYGOTOWANIE PROJEKTÓW PLANÓW ZADAŃ OCHRONNYCH DLA OBSZARÓW NATURA 2000: SOO DOLINA BIEBRZY I OSO OSTOJA BIEBRZAŃSKA ZAGROŻENIA I ZADANIA OCHRONNE DLA GATUNKÓW PTAKÓW PRZEDMOTÓW I POTENCJALNYCH PRZEDMIOTÓW

Bardziej szczegółowo

Bydgoszcz, dnia 4 lipca 2014 r. Poz. 2093 ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W BYDGOSZCZY. z dnia 2 lipca 2014 r.

Bydgoszcz, dnia 4 lipca 2014 r. Poz. 2093 ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W BYDGOSZCZY. z dnia 2 lipca 2014 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO Bydgoszcz, dnia 4 lipca 2014 r. Poz. 2093 ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W BYDGOSZCZY zmieniające zarządzenie w sprawie ustanowienia

Bardziej szczegółowo

Opracowanie: Lech Krzysztofiak Anna Krzysztofiak

Opracowanie: Lech Krzysztofiak Anna Krzysztofiak Inwentaryzacja barszczu Sosnowskiego Heracleum sosnowskyi i niecierpka gruczołowatego Impatiens glandulifera na obszarach Natura 2000 "Dolina Górnej Rospudy" oraz "Ostoja Augustowska" Opracowanie: Lech

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR VII/31/2015 RADY GMINY W DWIKOZACH. z dnia 24 kwietnia 2015 r.

UCHWAŁA NR VII/31/2015 RADY GMINY W DWIKOZACH. z dnia 24 kwietnia 2015 r. UCHWAŁA NR VII/31/2015 RADY GMINY W DWIKOZACH z dnia 24 kwietnia 2015 r. w sprawie zaopiniowania projektu Zarządzania Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Kielcach w sprawie ustanowienia planu ochrony

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO

DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO Łódź, dnia 5 lipca 2013 r. Poz. 3525 ZARZĄDZENIE NR 31/2013 REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W ŁODZI Na podstawie art. 19 ust. 6 oraz w związku z art. 20

Bardziej szczegółowo

W dniu 23 sierpnia 2016 roku została podpisana umowa pomiędzy Państwowym Gospodarstwem Leśnym Lasy Państwowe a Drawieńskim Parkiem Narodowym.

W dniu 23 sierpnia 2016 roku została podpisana umowa pomiędzy Państwowym Gospodarstwem Leśnym Lasy Państwowe a Drawieńskim Parkiem Narodowym. W dniu 23 sierpnia 2016 roku została podpisana umowa pomiędzy Państwowym Gospodarstwem Leśnym Lasy Państwowe a Drawieńskim Parkiem Narodowym. Umowa na udzielenie środków finansowych z funduszu leśnego

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr XCI/1603/10 RADY MIEJSKIEJ w ŁODZI z dnia 7 lipca 2010 r. w sprawie ustanowienia zespołu przyrodniczo-krajobrazowego Źródła Neru.

UCHWAŁA Nr XCI/1603/10 RADY MIEJSKIEJ w ŁODZI z dnia 7 lipca 2010 r. w sprawie ustanowienia zespołu przyrodniczo-krajobrazowego Źródła Neru. UCHWAŁA Nr XCI/1603/10 RADY MIEJSKIEJ w ŁODZI z dnia 7 lipca 2010 r. w sprawie ustanowienia zespołu przyrodniczo-krajobrazowego Źródła Neru. Na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1, art. 18 ust. 2 pkt 15 oraz

Bardziej szczegółowo

Wnioski wynikające z potrzeb ochrony innych gatunków

Wnioski wynikające z potrzeb ochrony innych gatunków Wnioski wynikające z potrzeb ochrony innych gatunków Wnioski dotyczące gospodarki wodnej w zakresie ochrony kumaka nizinnego oraz traszki grzebieniastej Zespół autorski: Adam Hermaniuk, Katarzyna Siwak,

Bardziej szczegółowo

Najlepsze praktyki w ochronie żółwia błotnego

Najlepsze praktyki w ochronie żółwia błotnego Okuninka, 11-12.09.2014 r. Najlepsze praktyki w ochronie żółwia błotnego Janusz Holuk Okres lęgowy trwa najczęściej od 20 maja do 20 czerwca Okres lęgowy Zabezpieczanie złoża jaj Czynna ochrona lęgów

Bardziej szczegółowo

Obszar mający znaczenie dla Wspólnoty Natura 2000 Pakosław PLH140015 obszar potencjalnych możliwości

Obszar mający znaczenie dla Wspólnoty Natura 2000 Pakosław PLH140015 obszar potencjalnych możliwości Obszar mający znaczenie dla Wspólnoty Natura 2000 Pakosław PLH140015 obszar potencjalnych możliwości dr Piotr Sikorski Katedra Ochrony Środowiska SGGW w Warszawie NATURA 2000 szansa czy ograniczenie? -

Bardziej szczegółowo

WYSOKOŚĆ WSPÓŁCZYNNIKÓW PROCENTOWYCH STOSOWANYCH DO DOKONYWANIA ZMNIEJSZEŃ PŁATNOŚCI ROLNOŚRODOWISKOWYCH

WYSOKOŚĆ WSPÓŁCZYNNIKÓW PROCENTOWYCH STOSOWANYCH DO DOKONYWANIA ZMNIEJSZEŃ PŁATNOŚCI ROLNOŚRODOWISKOWYCH Załącznik nr 7 WYSOKOŚĆ WSPÓŁCZYNNIKÓW PROCENTOWYCH STOSOWANYCH DO DOKONYWANIA ZMNIEJSZEŃ PŁATNOŚCI ROLNOŚRODOWISKOWYCH W RAMACH PAKIETÓW LUB WARIANTÓW Rodzaj uchybienia I. Pakiet 2. Rolnictwo ekologiczne

Bardziej szczegółowo

Płatności rolnośrodowiskowe

Płatności rolnośrodowiskowe Płatności rolnośrodowiskowe NATURA 2000 Dolina Biebrzy, Ostoja Biebrzańska Goniądz 05.09.2013r. Działania rolnośrodowiskowe BP Mońki OSO Ostoja Biebrzańska - 148 508 ha SOO Dolina Biebrzy - 121 206 ha

Bardziej szczegółowo

ZAGROŻENIA I ZADANIA OCHRONNE DLA SIEDLISK PRZYRODNICZYCH I GATUNKÓW ROŚLIN Ewa Jabłońska wraz z zespołem botanicznym

ZAGROŻENIA I ZADANIA OCHRONNE DLA SIEDLISK PRZYRODNICZYCH I GATUNKÓW ROŚLIN Ewa Jabłońska wraz z zespołem botanicznym PRZYGOTOWANIE PROJEKTÓW PLANÓW ZADAŃ OCHRONNYCH DLA OBSZARÓW NATURA 2000: SOO DOLINA BIEBRZY I OSO OSTOJA BIEBRZAŃSKA ZAGROŻENIA I ZADANIA OCHRONNE DLA SIEDLISK PRZYRODNICZYCH I GATUNKÓW ROŚLIN Ewa Jabłońska

Bardziej szczegółowo

H01 Zanieczyszczenie wód powierzchniowych J02.05 Modyfikowanie funkcjonowania wód - ogólnie K02.03 Eutrofizacja

H01 Zanieczyszczenie wód powierzchniowych J02.05 Modyfikowanie funkcjonowania wód - ogólnie K02.03 Eutrofizacja Załącznik nr 3 do zarządzenia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Białymstoku z dnia 30 kwietnia 2014r. Identyfikacja istniejących i potencjalnych zagrożeń dla zachowania właściwego stanu ochrony

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 3 do zarządzenia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu z dnia 1 kwietnia 2014 r.

Załącznik nr 3 do zarządzenia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu z dnia 1 kwietnia 2014 r. Załącznik nr 3 do zarządzenia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu z dnia 1 kwietnia 2014 r. Identyfikacja istniejących i potencjalnych zagrożeń dla zachowania właściwego stanu ochrony

Bardziej szczegółowo

Gorzów Wielkopolski, dnia 22 lutego 2013 r. Poz. 564 ZARZĄDZENIE NR 2/2013 REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W GORZOWIE WIELKOPOLSKIM

Gorzów Wielkopolski, dnia 22 lutego 2013 r. Poz. 564 ZARZĄDZENIE NR 2/2013 REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W GORZOWIE WIELKOPOLSKIM DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA LUBUSKIEGO Gorzów Wielkopolski, dnia 22 lutego 2013 r. Poz. 564 ZARZĄDZENIE NR 2/2013 REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W GORZOWIE WIELKOPOLSKIM w sprawie ustanowienia

Bardziej szczegółowo

Diagnoza stanu, cele i koncepcja ochrony ekosystemów leśnych Wigierskiego Parku Narodowego*

Diagnoza stanu, cele i koncepcja ochrony ekosystemów leśnych Wigierskiego Parku Narodowego* Diagnoza stanu, cele i koncepcja ochrony ekosystemów leśnych Wigierskiego Parku Narodowego* mgr inż. Maciej Szneidrowski TAXUS SI sp. z o.o. *projekt nr POIS.05.03.00-00-275/10 współfinansowany ze środków

Bardziej szczegółowo

Diagnoza obszaru: Ostoja Olsztyńsko-Mirowska OBSZARY NATURA 2000

Diagnoza obszaru: Ostoja Olsztyńsko-Mirowska OBSZARY NATURA 2000 Diagnoza obszaru: Ostoja Olsztyńsko-Mirowska OBSZARY NATURA 2000 Opracował: Michał Szczepanik Lokalizacja: Powierzchnia: 2210.88 ha Województwo śląskie Powiat częstochowski Gmina Olsztyn Formy ochrony

Bardziej szczegółowo

Niemodlin, 27 czerwca 2016 roku. Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Opolu

Niemodlin, 27 czerwca 2016 roku. Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Opolu ul. Bohaterów Powstań Śląskich 9-00 Niemodlin Niemodlin, 7 czerwca 0 roku Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Opolu W związku z rozpoczęciem prac nad dokumentami planistycznymi dla obszaru Natura

Bardziej szczegółowo

OPERAT ISTNIEJĄCYCH I POTENCJALNYCH ZAGOŻEŃ WEWNĘTRZNYCH I ZEWNĘTRZNYCH

OPERAT ISTNIEJĄCYCH I POTENCJALNYCH ZAGOŻEŃ WEWNĘTRZNYCH I ZEWNĘTRZNYCH OPERAT ISTNIEJĄCYCH I POTENCJALNYCH ZAGOŻEŃ WEWNĘTRZNYCH I ZEWNĘTRZNYCH Identyfikacja zagrożeń i określenie sposobów ich eliminacji w odniesieniu do: - istniejących i potencjalnych przedsięwzięć mogących

Bardziej szczegółowo

Wrocław, dnia 3 kwietnia 2014 r. Poz. 1689 ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA WE WROCŁAWIU. z dnia 1 kwietnia 2014 r.

Wrocław, dnia 3 kwietnia 2014 r. Poz. 1689 ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA WE WROCŁAWIU. z dnia 1 kwietnia 2014 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA DOLNOŚLĄSKIEGO Wrocław, dnia 3 kwietnia 2014 r. Poz. 1689 ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA WE WROCŁAWIU z dnia 1 kwietnia 2014 r. w sprawie ustanowienia

Bardziej szczegółowo

Działalność rolnicza w obszarach Natura Anna Moś Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Gdańsku Lubań, 16 grudnia 2016r.

Działalność rolnicza w obszarach Natura Anna Moś Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Gdańsku Lubań, 16 grudnia 2016r. Działalność rolnicza w obszarach Natura 2000 Anna Moś Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Gdańsku Lubań, 16 grudnia 2016r. Art. 36 ustawy o ochronie przyrody Na obszarach Natura 2000, z zastrzeżeniem

Bardziej szczegółowo

Wyniki inwentaryzacji i waloryzacji fauny Tenczyńskiego PK

Wyniki inwentaryzacji i waloryzacji fauny Tenczyńskiego PK Ochrona fauny: podsumowanie inwentaryzacji i waloryzacji fauny Tenczyńskiego Parku Krajobrazowego, analiza zagrożeń wynikających z dokumentów planistycznych gmin, wskazanie koncepcji ochrony i propozycji

Bardziej szczegółowo

Bydgoszcz, dnia 29 sierpnia 2013 r. Poz. 2699. ZARZĄDZENIE Nr 0210/19/2013 REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA w BYDGOSZCZY

Bydgoszcz, dnia 29 sierpnia 2013 r. Poz. 2699. ZARZĄDZENIE Nr 0210/19/2013 REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA w BYDGOSZCZY DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO Bydgoszcz, dnia 29 sierpnia 2013 r. Poz. 2699 ZARZĄDZENIE Nr 0210/19/2013 REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA w BYDGOSZCZY w sprawie ustanowienia

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA w WARSZAWIE z dnia... 2014 r.

ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA w WARSZAWIE z dnia... 2014 r. ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA w WARSZAWIE z dnia... 2014 r. w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 Rogoźnica PLH140036 Na podstawie art. 28 ust. 5

Bardziej szczegółowo

Inwentaryzacja i monitoring roślinności trwałych użytków zielonych powiązane z monitoringiem ornitofauny

Inwentaryzacja i monitoring roślinności trwałych użytków zielonych powiązane z monitoringiem ornitofauny Inwentaryzacja i monitoring roślinności trwałych użytków zielonych powiązane z monitoringiem ornitofauny w ramach projektu KIK/25 Ochrona różnorodności gatunkowej cennych przyrodniczo siedlisk na użytkach

Bardziej szczegółowo

A. Zawartość planu ochrony dla parku narodowego i obszaru Natura Porównanie zawartości obu planów.

A. Zawartość planu ochrony dla parku narodowego i obszaru Natura Porównanie zawartości obu planów. Zawartość, tryb sporządzania i zakres prac koniecznych dla sporządzenia projektu planu ochrony dla parku narodowego, uwzględniającego zakres planu ochrony dla obszaru Natura 2000 Zgodnie z art. 20 ust.

Bardziej szczegółowo

Gmina: Chocz (n. Chocz, Olesiec Nowy, Olesiec Stary) Celem inwestycji jest budowa obwodnicy miasta Chocz w ciągu drogi wojewódzkiej nr 442

Gmina: Chocz (n. Chocz, Olesiec Nowy, Olesiec Stary) Celem inwestycji jest budowa obwodnicy miasta Chocz w ciągu drogi wojewódzkiej nr 442 I.47. Droga nr 442 m. Chocz. 47 Droga nr 442 m. Chocz Lokalizacja przedsięwzięcia Charakterystyka ogólna i cel przedsięwzięcia Powiat pleszewski Gmina: Chocz (n. Chocz, Olesiec Nowy, Olesiec Stary) Celem

Bardziej szczegółowo

OPIS ZADANIA. (każde zadanie jest opisywane oddzielnie) zastawka wzmocniona zastawka drewniano- kamienna

OPIS ZADANIA. (każde zadanie jest opisywane oddzielnie) zastawka wzmocniona zastawka drewniano- kamienna Załącznik nr 8 do SIWZ OPIS ZADANIA (każde zadanie jest opisywane oddzielnie) Nr i nazwa nadleśnictwa Kody obiektów oraz typy obiektów 10-34 Różańsko Nr zadania 10-34-04 10-34-04-1- zastawka wzmocniona

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO

DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO Katowice, dnia 4 kwietnia 2013 r. Poz. 3159 ZARZĄDZENIE NR 6/2013 REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W KATOWICACH z dnia 3 kwietnia 2013 r. w sprawie ustanowienia

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 5 do zarządzenia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Białymstoku z dnia 30 kwietnia 2014r.

Załącznik nr 5 do zarządzenia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Białymstoku z dnia 30 kwietnia 2014r. Załącznik nr 5 do zarządzenia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w z dnia 30 kwietnia 2014r. Działania ochronne ze wskazaniem podmiotów odpowiedzialnych za ich wykonanie i obszarów ich wdrażania

Bardziej szczegółowo

Projekty Klubu Przyrodników skierowane na ochronę torfowisk

Projekty Klubu Przyrodników skierowane na ochronę torfowisk Projekty Klubu Przyrodników skierowane na ochronę torfowisk Ochrona wysokich torfowisk bałtyckich na Pomorzu Realizowany w latach 2003 2008 Pierwszy projekt LIFE realizowany w Polsce Partnerami projektu

Bardziej szczegółowo

dr Anna Krzysztofiak dr Lech Krzysztofiak Wigierski Park Narodowy 13-14.10.2015 r. GDOŚ Warszawa

dr Anna Krzysztofiak dr Lech Krzysztofiak Wigierski Park Narodowy 13-14.10.2015 r. GDOŚ Warszawa dr Anna Krzysztofiak dr Lech Krzysztofiak Wigierski Park Narodowy 13-14.10.2015 r. GDOŚ Warszawa Działania dotyczące ograniczania populacji roślin obcego pochodzenia podejmowane na terenie Wigierskiego

Bardziej szczegółowo

Działania ochronne ze wskazaniem podmiotów odpowiedzialnych za ich wykonanie i obszarów ich wdrażania.

Działania ochronne ze wskazaniem podmiotów odpowiedzialnych za ich wykonanie i obszarów ich wdrażania. Załącznik nr 5 do zarządzenia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu z dnia 13 czerwca 2014 r. Działania ochronne ze wskazaniem podmiotów odpowiedzialnych za ich wykonanie i obszarów ich

Bardziej szczegółowo

Lublin, dnia 11 maja 2016 r. Poz. 1914 ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W LUBLINIE. z dnia 10 maja 2016 r.

Lublin, dnia 11 maja 2016 r. Poz. 1914 ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W LUBLINIE. z dnia 10 maja 2016 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA LUBELSKIEGO Lublin, dnia 11 maja 2016 r. Poz. 1914 ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W LUBLINIE z dnia 10 maja 2016 r. w sprawie ustanowienia planu zadań

Bardziej szczegółowo

Celem inwestycji jest budowa obwodnicy m. Świeca w ciągu drogi wojewódzkiej nr 444

Celem inwestycji jest budowa obwodnicy m. Świeca w ciągu drogi wojewódzkiej nr 444 I.50. Droga nr 444 m. Świeca. 50 Droga nr 444 m. Świeca Lokalizacja przedsięwzięcia Charakterystyka ogólna i cel przedsięwzięcia Powiat ostrowski Gmina: Odolanów (Świeca, Huta, Mościska) Celem inwestycji

Bardziej szczegółowo

RozPoRzĄDzEN E v N stra środow ska il

RozPoRzĄDzEN E v N stra środow ska il i _ š - Projekt 2012-03-27 RozPoRzĄDzEN E v N stra środow ska il z dnia...._ 2012 r. P wsprawie wymagań dobrej praktyki w zakresie gospodarki leśnej Na podstawie art. 52a ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE Nr 5/0210/2011 REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W BYDGOSZCZY. z dnia 5 grudnia 2011 r.

ZARZĄDZENIE Nr 5/0210/2011 REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W BYDGOSZCZY. z dnia 5 grudnia 2011 r. Kujaw.201312.3399 ZARZĄDZENIE Nr 5/0210/2011 REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W BYDGOSZCZY z dnia 5 grudnia 2011 r. w sprawie ustanowienia planu ochrony dla rezerwatu przyrody "Łęgi na Ostrowiu

Bardziej szczegółowo

Ochrona przyrody w Nadleśnictwie Mińsk w perspektywie rozwoju Lasów Państwowych

Ochrona przyrody w Nadleśnictwie Mińsk w perspektywie rozwoju Lasów Państwowych Ochrona przyrody w Nadleśnictwie Mińsk w perspektywie rozwoju Lasów Państwowych Powierzchnia Nadleśnictwa Mińsk wynosi 9500 ha, rozrzuconych w 410 kompleksach. Lasy nadzorowane stanowią pow. 17340 ha.

Bardziej szczegółowo

Gdańsk, dnia 22 grudnia 2014 r. Poz. 4493 ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W GDAŃSKU. z dnia 19 grudnia 2014 r.

Gdańsk, dnia 22 grudnia 2014 r. Poz. 4493 ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W GDAŃSKU. z dnia 19 grudnia 2014 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO Gdańsk, dnia 22 grudnia 2014 r. Poz. 4493 ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W GDAŃSKU z dnia 19 grudnia 2014 r. w sprawie ustanowienia planu

Bardziej szczegółowo

Załącznik Nr Opis przedmiotu zamówienia

Załącznik Nr Opis przedmiotu zamówienia 1. Opis przedmiotu zamówienia Załącznik 2 Przedmiotem usługi jest wycinka i cięcia pielęgnacyjne drzewostanu rejon Białystok, Łomża (Białystok, ul. Kawaleryjska 70, Łomża, Al. Legionów 133, Łomża, ul.

Bardziej szczegółowo

Gmina: Ostrzeszów (Szklarka Przygodzicka, Lubeszczyk, Szklarka Myślniewska, Aniołki, m. Ostrzeszów)

Gmina: Ostrzeszów (Szklarka Przygodzicka, Lubeszczyk, Szklarka Myślniewska, Aniołki, m. Ostrzeszów) I.49. Droga nr 444 odc. od ronda z drogą krajową nr 25 do m. Ostrzeszów. 49 Droga nr 444 odc. od ronda z drogą krajową nr 25 do m. Ostrzeszów Lokalizacja przedsięwzięcia Charakterystyka ogólna i cel przedsięwzięcia

Bardziej szczegółowo

Projekt LIFE12 NAT/PL/000081 Ochrona zbiorowisk nieleśnych na terenie Beskidzkich Parków Krajobrazowych

Projekt LIFE12 NAT/PL/000081 Ochrona zbiorowisk nieleśnych na terenie Beskidzkich Parków Krajobrazowych Projekt LIFE12 NAT/PL/000081 Ochrona zbiorowisk nieleśnych na terenie Beskidzkich Parków Krajobrazowych Beskidy Zachodnie walory przyrodnicze, kulturowe, krajobrazowe Nieleśne zbiorowiska roślinne efektem

Bardziej szczegółowo

Odnawialne źródła energii a ochrona środowiska. Janina Kawałczewska

Odnawialne źródła energii a ochrona środowiska. Janina Kawałczewska Odnawialne źródła energii a ochrona środowiska Janina Kawałczewska 1. Wykorzystanie OZE jako przeciwdziałanie zmianom klimatu. OZE jak przeciwwaga dla surowców energetycznych (nieodnawialne źródła energii),

Bardziej szczegółowo

Pielęgnowanie lasu aspekty przyrodnicze i gospodarcze

Pielęgnowanie lasu aspekty przyrodnicze i gospodarcze Zimowa Szkoła Leśna IBL 18-20.03.2014 Pielęgnowanie lasu aspekty przyrodnicze i gospodarcze Tadeusz Andrzejczyk SGGW Plan referatu CEL I ZAKRES PIELĘGNOWANIA LASU WARUNKI RACJONALNEJ PIELĘGNACJI DRZEWOSTANÓW

Bardziej szczegółowo

Dz.U Nr 3 poz. 16 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA OCHRONY ŚRODOWISKA, ZASOBÓW NATURALNYCH I LEŚNICTWA

Dz.U Nr 3 poz. 16 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA OCHRONY ŚRODOWISKA, ZASOBÓW NATURALNYCH I LEŚNICTWA Kancelaria Sejmu s. 1/1 Dz.U. 1999 Nr 3 poz. 16 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA OCHRONY ŚRODOWISKA, ZASOBÓW NATURALNYCH I LEŚNICTWA z dnia 28 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad sporządzania planu urządzenia

Bardziej szczegółowo

Wątpliwości i problemy we wdrażaniu Natury 2000 w Kampinoskim Parku Narodowym

Wątpliwości i problemy we wdrażaniu Natury 2000 w Kampinoskim Parku Narodowym Wątpliwości i problemy we wdrażaniu Natury 2000 w Kampinoskim Parku Narodowym Anna Kębłowska Anna Otręba Anna Siwak Kampinoski Park Narodowy II Ogólnopolskie Sympozjum Parków Narodowych pt. Sieć Natura

Bardziej szczegółowo

Ekoportal.eu - ochrona środowiska ekologia ochrona przyrody recykling biopaliwa GMO odpady Natura 2000 a polski system ochrony przyrody

Ekoportal.eu - ochrona środowiska ekologia ochrona przyrody recykling biopaliwa GMO odpady Natura 2000 a polski system ochrony przyrody Ochrona przyrody ma w Polsce długie tradycje. Według niektórych źródeł pierwsze decyzje związane z nią pochodzą z X wieku - np. w sprawie ochrony bobrów. W kolejnych wiekach zaczęto chronić nadmiernie

Bardziej szczegółowo

Gmina: Stęszew (Tomiczki, Mirosławki, Rybojedzko, Wielka Wieś, m. Stęszew, Łódź)

Gmina: Stęszew (Tomiczki, Mirosławki, Rybojedzko, Wielka Wieś, m. Stęszew, Łódź) I.35. Droga nr 306 odc. Buk skrzyżowanie z droga wojewódzką nr 431. 35 Droga nr 306 odc. Buk skrzyżowanie z droga wojewódzką nr 431 Powiat poznański Lokalizacja przedsięwzięcia Gmina: Buk (m. Buk, Dobieżyn)

Bardziej szczegółowo

Projekt Ochrona siedlisk in situ w Nadleśnictwie Kłodawa i Nadleśnictwie Rokita dofinansowany z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego.

Projekt Ochrona siedlisk in situ w Nadleśnictwie Kłodawa i Nadleśnictwie Rokita dofinansowany z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Projekt Ochrona siedlisk in situ w Nadleśnictwie Kłodawa i Nadleśnictwie Rokita dofinansowany z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Warszawa, dnia 31.01.2014 r. 2 Nadleśnictwo Kłodawa Nadleśnictwo

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 20 stycznia 2015 r.

Warszawa, dnia 20 stycznia 2015 r. Warszawa, dnia 20 stycznia 2015 r. Z A R Z Ą D Z E N I E M I N I S T R A Ś R O D O W I S K A 1) z dnia 19 stycznia 2015 r. w sprawie zadań ochronnych dla Świętokrzyskiego Parku Narodowego Na podstawie

Bardziej szczegółowo

ZWYKŁA DOBRA PRAKTYKA ROLNICZA IRENA DUER

ZWYKŁA DOBRA PRAKTYKA ROLNICZA IRENA DUER ZWYKŁA DOBRA PRAKTYKA ROLNICZA IRENA DUER Zakres prezentacji Definicja ZDPR Podstawy prawne ZDPR Jaki jest cel upowszechniania ZDPR Kto ma obowiązek przestrzegać ZDPR Zakres ZDPR Kto kontroluje ZDPR Definicja

Bardziej szczegółowo

Lublin, dnia 8 maja 2014 r. Poz. 1878 ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W LUBLINIE. z dnia 29 kwietnia 2014 r.

Lublin, dnia 8 maja 2014 r. Poz. 1878 ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W LUBLINIE. z dnia 29 kwietnia 2014 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA LUBELSKIEGO Lublin, dnia 8 maja 2014 r. Poz. 1878 ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W LUBLINIE w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru

Bardziej szczegółowo

POIS.05.03.00-00-284/10

POIS.05.03.00-00-284/10 Walory krajobrazowe Małgorzata Strzyż Anna Świercz Piotr Czernecki Rafał Kozieł POIS.05.03.00-00-284/10 Plan ochrony Świętokrzyskiego Parku Narodowego i obszaru Natura 2000 Łysogóry na lata 2013-2033,

Bardziej szczegółowo

Czy można budować dom nad klifem?

Czy można budować dom nad klifem? Przyrodnicze uwarunkowania gospodarki przestrzennej [PUGP] Ćwiczenie 1 zagadnienia wprowadzające do informacji o środowisku przyrodniczym Zagadnienia wprowadzające czyli przypomnienie - po trochę o wszystkim

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XXXIV.235.2014 RADY GMINY ZABÓR. z dnia 25 czerwca 2014 r. w sprawie ustanowienia użytków ekologicznych na terenie Gminy Zabór.

UCHWAŁA NR XXXIV.235.2014 RADY GMINY ZABÓR. z dnia 25 czerwca 2014 r. w sprawie ustanowienia użytków ekologicznych na terenie Gminy Zabór. UCHWAŁA NR XXXIV.235.2014 RADY GMINY ZABÓR z dnia 25 czerwca 2014 r. w sprawie ustanowienia użytków ekologicznych na terenie Gminy Zabór. Na podstawie art. 44 ust. 1, 2 i 3a oraz art. 45 ust. 1 ustawy

Bardziej szczegółowo

(Ustawa z dnia 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu Art. 17 ust. 3)

(Ustawa z dnia 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu Art. 17 ust. 3) Załącznik nr 9 Minimalne wymogi dotyczące nawozów i środków ochrony roślin 1. Pakiet 1. Rolnictwo zrównoważone - Wymóg 4 - dotyczy 8.2.10.5.1.4.1.2. Minimum requirements for fertilisers and pesticides

Bardziej szczegółowo

Zasoby leśne Polski funkcje lasów / zadrzewień

Zasoby leśne Polski funkcje lasów / zadrzewień Zasoby leśne Polski funkcje lasów / zadrzewień czym jest las? Las (biocenoza leśna) kompleks roślinności swoistej dla danego regionu geograficznego, charakteryzujący się dużym udziałem drzew rosnących

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z realizacji zadania pn. Zastosowanie nasadzeń rodzimych i użytkowych gatunków roślin w miejscach publicznych Gminy Smołdzino

Sprawozdanie z realizacji zadania pn. Zastosowanie nasadzeń rodzimych i użytkowych gatunków roślin w miejscach publicznych Gminy Smołdzino Sprawozdanie z realizacji zadania pn. Zastosowanie nasadzeń rodzimych i użytkowych gatunków roślin w miejscach publicznych Gminy Smołdzino Przedmiotem realizacji zadania było przeprowadzenie rewitalizacji

Bardziej szczegółowo

Bydgoszcz, dnia 21 lutego 2014 r. Poz. 578. ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA w BYDGOSZCZY. z dnia 17 lutego 2014 r.

Bydgoszcz, dnia 21 lutego 2014 r. Poz. 578. ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA w BYDGOSZCZY. z dnia 17 lutego 2014 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO Bydgoszcz, dnia 21 lutego 2014 r. Poz. 578 ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA w BYDGOSZCZY w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych

Bardziej szczegółowo

Elementy środowiska abiotycznego Ciężkowicko-Rożnowskiego Parku Krajobrazowego oraz Parku Krajobrazowego Pasma Brzanki. mgr inż.

Elementy środowiska abiotycznego Ciężkowicko-Rożnowskiego Parku Krajobrazowego oraz Parku Krajobrazowego Pasma Brzanki. mgr inż. środowiska abiotycznego Ciężkowicko-Rożnowskiego Parku Krajobrazowego oraz Parku Krajobrazowego Pasma Brzanki mgr inż. Piotr Dmytrowski środowiska abiotycznego Metodyka pracy zebranie i przegląd materiałów

Bardziej szczegółowo

PROJEKT PLANU OCHRONY OBSZARU NATURA 2000

PROJEKT PLANU OCHRONY OBSZARU NATURA 2000 PROJEKT PLANU OCHRONY OBSZARU NATURA 2000 TORFOWISKA ORAWSKO-NOWOTARSKIE Grzegorz Cierlik, Joanna Perzanowska Instytut Ochrony Przyrody PAN, Kraków Obowiązek sporządzenia planu ochrony: Ustawa o ochronie

Bardziej szczegółowo

Program rolnośrodowiskowy (płatności rolnośrodowiskowe)

Program rolnośrodowiskowy (płatności rolnośrodowiskowe) Program rolnośrodowiskowy (płatności rolnośrodowiskowe) 07.10.2006. Cele działania Poprawa środowiska przyrodniczego i obszarów wiejskich, w szczególności: 1) przywracanie walorów lub utrzymanie stanu

Bardziej szczegółowo

Wykonanie: Koplin Małgorzata i Szmyt Konstancja Kl. 3 IM

Wykonanie: Koplin Małgorzata i Szmyt Konstancja Kl. 3 IM Wykonanie: Koplin Małgorzata i Szmyt Konstancja Kl. 3 IM Jest to obszar chroniony ze względu na swoje walory, głównie przyrodnicze. W Polsce obejmuje obszar wyróżniający się szczególnymi wartościami przyrodniczymi,

Bardziej szczegółowo

Warunki przyznawania płatności, wymogi i sankcje za ich nieprzestrzeganie dla poszczególnych pakietów Programu rolnośrodowiskowego :

Warunki przyznawania płatności, wymogi i sankcje za ich nieprzestrzeganie dla poszczególnych pakietów Programu rolnośrodowiskowego : Warunki przyznawania płatności, wymogi i sankcje za ich nieprzestrzeganie dla poszczególnych pakietów Programu rolnośrodowiskowego : 1) Warunki szczegółowe przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach

Bardziej szczegółowo

Urząd Statystyczny Białystok ul. Krakowska 13 Numer identyfikacyjny REGON za rok 2015 Stan w dniu 31 XII

Urząd Statystyczny Białystok ul. Krakowska 13 Numer identyfikacyjny REGON za rok 2015 Stan w dniu 31 XII GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY, al. Niepodległości 208, 00-925 Warszawa Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej Portal sprawozdawczy GUS OS-7 Sprawozdanie o ochronie przyrody i krajobrazu Urząd Statystyczny

Bardziej szczegółowo

Inwentaryzacja siedlisk przyrodniczych NATURA 2000

Inwentaryzacja siedlisk przyrodniczych NATURA 2000 Inwentaryzacja siedlisk przyrodniczych NATURA 2000 Nadleśnictwo Bircza Charakterystyka Nadleśnictwa Powierzchnia = 29 636 ha Pow. lasów = 27 566 ha Cała powierzchnia w zasięgu wielkoobszarowych form ochrony

Bardziej szczegółowo

Obszary ochrony ścisłej

Obszary ochrony ścisłej Ochrona ścisła oznacza całkowite i trwałe zaniechanie bezpośredniej ingerencji człowieka w stan ekosystemów, tworów i składników przyrody oraz w przebieg procesów przyrodniczych na obszarach objętych ochroną.

Bardziej szczegółowo

Użytkowanie łąk i pastwisk a ochrona obszarów Natura 2000 na Dolnym Śląsku

Użytkowanie łąk i pastwisk a ochrona obszarów Natura 2000 na Dolnym Śląsku Użytkowanie łąk i pastwisk a ochrona obszarów Natura 2000 na Dolnym Śląsku Seminarium Perspektywy rozwoju chowu ekologicznego małych przeżuwaczy Dolnośląski Ośrodek Doradztwa Rolniczego Wrocław, 5 grudnia

Bardziej szczegółowo

NATURA 2000 - STANDARDOWY FORMULARZ DANYCH

NATURA 2000 - STANDARDOWY FORMULARZ DANYCH NATURA 2000 - STANDARDOWY FORMULARZ DANYCH dla obszarów specjalnej ochrony (OSO), proponowanych obszarów mających znaczenie dla Wspólnoty (pozw), obszarów mających znaczenie dla Wspólnoty (OZW) oraz specjalnych

Bardziej szczegółowo

8160 Podgórskie i wyżynne rumowiska wapienne

8160 Podgórskie i wyżynne rumowiska wapienne 8160 Podgórskie i wyżynne rumowiska wapienne Koordynatorzy: obecny: Wojciech Mróz, Natalia Mikita; w poprzednim badaniu: Joanna Perzanowska Eksperci lokalni: obecni: Pielech Remigiusz; w poprzednim badaniu:

Bardziej szczegółowo

Historia Utworzony został w 1960 r. Wtedy zajmował obszar 4844 ha. Przez włączenie w 1996 r. do obszaru parku wód morskich i wód Zalewu

Historia Utworzony został w 1960 r. Wtedy zajmował obszar 4844 ha. Przez włączenie w 1996 r. do obszaru parku wód morskich i wód Zalewu Historia Utworzony został w 1960 r. Wtedy zajmował obszar 4844 ha. Przez włączenie w 1996 r. do obszaru parku wód morskich i wód Zalewu Szczecińskiego oraz archipelagu przybrzeżnych wysp stał się pierwszym

Bardziej szczegółowo

Inwentaryzacja i kontrola zasiedlenia gniazd ptaków drapieŝnych i rzadkich na obszarze Bieszczadzkiego Parku Narodowego w sezonie 2010

Inwentaryzacja i kontrola zasiedlenia gniazd ptaków drapieŝnych i rzadkich na obszarze Bieszczadzkiego Parku Narodowego w sezonie 2010 Inwentaryzacja i kontrola zasiedlenia gniazd ptaków drapieŝnych i rzadkich na obszarze Bieszczadzkiego Parku Narodowego w sezonie 2010 Opracowanie, prace terenowe: Pirga Bartosz B.Pirga 2010. UŜytkowane

Bardziej szczegółowo

Jak osiągnąć korzyści z ochrony przyrody dla rozwoju obszarów i społeczności lokalnych? Praktyczne przykłady działań Klubu Przyrodników

Jak osiągnąć korzyści z ochrony przyrody dla rozwoju obszarów i społeczności lokalnych? Praktyczne przykłady działań Klubu Przyrodników Jak osiągnąć korzyści z ochrony przyrody dla rozwoju obszarów i społeczności lokalnych? Praktyczne przykłady działań Klubu Przyrodników Klub Przyrodników ul. 1 Maja 22, 66-200 Świebodzin tel/fax 683838236,

Bardziej szczegółowo

Logo PNBT. Symbolem PNBT jest głuszec - ptak, który jeszcze niedawno licznie występował w Borach Tucholskich.

Logo PNBT. Symbolem PNBT jest głuszec - ptak, który jeszcze niedawno licznie występował w Borach Tucholskich. Powstanie Parku Park Narodowy "Bory Tucholskie" jest jednym z najmłodszych parków narodowych w Polsce. Utworzono go 1 lipca 1996 roku. Ochroną objęto powierzchnię 4 798 ha lasów, jezior, łąk i torfowisk.

Bardziej szczegółowo