MENED ER w URZ DZIE CYKL WARSZTATÓW DLA KADRY ZARZÑDZAJÑCEJ MATERIA Y SZKOLENIOWE

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "MENED ER w URZ DZIE CYKL WARSZTATÓW DLA KADRY ZARZÑDZAJÑCEJ MATERIA Y SZKOLENIOWE"

Transkrypt

1 MENED ER w URZ DZIE CYKL WARSZTATÓW DLA KADRY ZARZÑDZAJÑCEJ MATERIA Y SZKOLENIOWE W ARSZAWA 2011

2 MENED ER w URZ DZIE CYKL WARSZTATÓW DLA KADRY ZARZÑDZAJÑCEJ MATERIA Y SZKOLENIOWE Adam Aduszkiewicz Bartosz B aszczyk Piotr Burkiewicz Ma gorzata Bywanis-Jodliƒska Grzegorz Dziarski Alina Habis Karolina Komarnicka Miros aw Olczak Katarzyna Poluga Rados aw Szarleja W ARSZAWA 2011 Projekt wspó finansowany przez Uni Europejskà w ramach Europejskiego Funduszu Spo ecznego

3 M E N E D E R w U R Z D Z I E Mened er w urz dzie praca zbiorowa pod redakcjà Ma gorzaty Makowskiej Autorzy: I Zarzàdzanie organizacjà: Rados aw Szarleja II Zarzàdzanie strategiczne: Grzegorz Dziarski, Miros aw Olczak III Partycypacyjny model zarzàdzania: Piotr Burkiewicz, Grzegorz Dziarski IV Zarzàdzanie jakoêcià: Bartosz B aszczyk V Zarzàdzanie zasobami ludzkimi: Adam Aduszkiewicz, Katarzyna Poluga VI Komunikacja wewn trzna: Piotr Burkiewicz VII Zarzàdzanie projektami: Alina Habis, red. Anna Hejda VIII Zarzàdzanie zmianà i ryzykiem: Ma gorzata Bywanis-Jodliƒska IX Zarzàdzanie relacjami z klientem: Karolina Komarnicka, red. Anna Hejda Publikacja wydana w ramach projektu: Sprawny samorzàd program wdro enia usprawnieƒ zarzàdczych w samorzàdach w ramach Programu Operacyjnego Kapita Ludzki. Projekt wspó finansowany przez Uni Europejskà w ramach Europejskiego Funduszu Spo ecznego. Publikacja wyra a wy àcznie poglàdy autorów i nie mo e byç uto samiana z oficjalnym stanowiskiem Wydawcy i Sponsora projektu. ISBN: Wydawca: Fundacja Rozwoju Demokracji Lokalnej Plac Inwalidów Warszawa Druk: MWM AW Nak ad 200 egz. Publikacja jest rozprowadzana bezp atnie. Sprawny samorzàd program wdro enia usprawnieƒ zarzàdczych w samorzàdach

4 MENED ER w URZ DZIE CYKL WARSZTATÓW DLA KADRY ZARZÑDZAJÑCEJ I Zarzàdzanie organizacjà II Zarzàdzanie strategiczne III Partycypacyjny model zarzàdzania IV Zarzàdzanie jakoêcià V Zarzàdzanie zasobami ludzkimi VI Komunikacja wewn trzna VII Zarzàdzanie projektami VIII Zarzàdzanie zmianà i ryzykiem IX Zarzàdzanie relacjami z klientem Projekt wspó finansowany przez Uni Europejskà w ramach Europejskiego Funduszu Spo ecznego

5 M E N E D E R w U R Z D Z I E Sprawny samorzàd program wdro enia usprawnieƒ zarzàdczych w samorzàdach

6 MENED ER w URZ DZIE CYKL WARSZTATÓW DLA KADRY ZARZÑDZAJÑCEJ I. Zarzàdzanie organizacjà Rados aw Szarleja

7 I. Zarzàdzanie organizacjà Spis treêci Wprowadzenie Nowoczesne zarzàdzanie organizacjà Definicje Wybrane modele tradycyjnej administracji Nowe zarzàdzanie publiczne (NPM) i rzàdzenie publiczne (dobre rzàdzenie) Cele, style i instrumenty zarzàdzania Organizacja urz du Poj cie struktury organizacyjnej Rodzaje struktur organizacyjnych w urz dach Rozwiàzywanie problemów i podejmowanie decyzji Podstawowe poj cia Proces racjonalnego podejmowania decyzji Rodzaje decyzji, podejmowanych w administracji publicznej Bariery, utrudniajàce podejmowanie decyzji Zespo owe metody, u atwiajàce podejmowanie decyzji Zalety i wady pracy grupowej Kszta towanie cech przywódczych w organizacji Podstawowe poj cia Cechy dobrych przywódców Rodzaje przywództwa Funkcje zarzàdzania, kierowania i przewodzenia Style kierownicze Zarzàdzanie czasem Projekt wspó finansowany przez Uni Europejskà w ramach Europejskiego Funduszu Spo ecznego

8 M E N E D E R w U R Z D Z I E 5. PrzejrzystoÊç zarzàdzania organizacjà Podstawowe poj cia JawnoÊç w samorzàdzie wymogi ustawowe Etyka w samorzàdzie PrzejrzystoÊç jako element Akcji Spo ecznej Przejrzysta Polska Zarzàdzanie finansami jednostki samorzàdu terytorialnego Zintegrowane zarzàdzanie jednostkà samorzàdu terytorialnego Wieloletnie planowanie finansowe i inwestycyjne Bud etowanie zadaniowe Bibliografia Sprawny samorzàd program wdro enia usprawnieƒ zarzàdczych w samorzàdach

9 Wprowadzenie Niniejszy podr cznik Zarzàdzanie organizacjà jest pierwszà cz Êcià podr cznika Mened er w urz dzie, który powsta w ramach projektu Sprawny samorzàd. Jego tematyka jest niejako wst pem do kolejnych oêmiu podr czników, w których zostanà omówione takie szczegó owe zagadnienia z zakresu zarzàdzania jednostkami samorzàdu terytorialnego, jak zarzàdzanie strategiczne, zarzàdzanie zasobami ludzkimi, zarzàdzanie projektami, czy zarzàdzanie jakoêcià. Celem niniejszego podr cznika jest przekazanie wiedzy i umiej tnoêci, które powinny pomóc w sprawniejszym zarzàdzaniu JST poprzez: poznanie metod nowoczesnego zarzàdzania organizacjà; krytyczne spojrzenie na struktur organizacyjnà swojej JST; poznanie technik rozwiàzywania problemów, podejmowania decyzji i kierowania pracownikami; poznanie metod bardziej przejrzystego dzia ania urz du; poznanie sposobów podnoszenia poziomu etycznego pracowników; poznanie efektywnych sposobów planowania finansowego i inwestycyjnego oraz bud etowania zadaniowego. 7 Doskonalenie we wszystkich powy szych dziedzinach ma niezwykle istotne znaczenie dla osób zarzàdzajàcych JST, bowiem ciàgle rosnàce oczekiwania lokalnej spo ecznoêci powodujà, e od wójta (burmistrza, prezydenta) czy starosty wymaga si coraz wi kszych kompetencji i umiej tnoêci. Dobry szef to obecnie nie tylko sprawny administrator (kierownik urz du), ale tak e osoba, która potrafi zarzàdzaç zmianà (wykorzystujàc pojawiajàce si mo liwoêci zewn trzne), czuje si odpowiedzialna wobec spo eczeƒstwa i jest prawdziwym przywódcà, motywujàcym pracowników do skutecznej i efektywnej pracy. Projekt wspó finansowany przez Uni Europejskà w ramach Europejskiego Funduszu Spo ecznego

10 M E N E D E R w U R Z D Z I E 1. Nowoczesne zarzàdzanie organizacjà W tym rozdziale: zostanà przedstawione podstawowe definicje, dotyczàce zarzàdzania organizacjà; zostanà omówione wybrane modele tradycyjnej administracji; zostanà zaprezentowane idee nowego zarzàdzania publicznego i rzàdzenia publicznego; zostanà omówione najwa niejsze cele, style i instrumenty zarzàdzania. 8 Z powy szego wynika, e pierwsza cz Êç podr cznika stanowi wst p do zagadnienia zarzàdzania organizacjà zdefiniowano w niej najwa niejsze poj cia (jednoczeênie odsy ajàc zainteresowanych czytelników do szczegó owych pozycji, poêwi conych temu zagadnieniu) i omówiono podstawowe modele i style zarzàdzania organizacjà Definicje Jako wprowadzenie do tematu nale y zdefiniowaç najwa niejsze poj cia z dziedziny zarzàdzania organizacjà. Definicji jest oczywiêcie bardzo du o, poni ej zostanà przedstawione wybrane pozycje. Zarzàdzanie to: Rozumne stosowanie Êrodków dla osiàgni cia wyznaczonych celów (Wikipedia). Zestaw dzia aƒ (planowanie, organizowanie, motywowanie, kontrola), skierowanych na zasoby organizacji (ludzkie, finansowe, rzeczowe, informacyjne), wykorzystywanych z zamiarem osiàgni cia celów organizacji (wg Griffina). Zarzàdzanie ma zapewniç, aby to, co ma byç zrobione, zosta o faktycznie zrobione. Organizacja (gr. uporzàdkowanie) to: Celowa grupa spo eczna, która funkcjonuje wed ug pewnych regu i zasad, wspó pracujàca ze sobà, by osiàgnàç okreêlony cel. Istotà organizacji jest ÊwiadomoÊç zasad, regu, misji, celów oraz synergia (dopasowanie, wspomaganie dzia aƒ innych) (Wikipedia). Takie wspó dzia anie cz Êci, które przyczynia si do powodzenia ca oêci (wed ug Kotarbiƒskiego). W niniejszym podr czniku poj cie zarzàdzanie organizacjà b dziemy rozumieç jako zarzàdzanie administracjà samorzàdowà. Sprawny samorzàd program wdro enia usprawnieƒ zarzàdczych w samorzàdach

11 I. Zarzàdzanie organizacjà Administracja samorzàdowa to: Zespó organów publicznych, powo anych do realizowania zadaƒ paƒstwa w terenie. Samorzàd to utworzone z mocy prawa zrzeszenie wszystkich mieszkaƒców danej gminy, powiatu czy województwa, majàce osobowoêç prawnà i wype niajàce zadania z zakresu administracji publicznej. Samorzàd wykonuje zadania samodzielnie, na podstawie upowa nieƒ i w ramach Êrodków przyznanych mu przez Konstytucj i ustawy (Wikipedia). Samorzàd terytorialny jako zrzeszenie podejmuje decyzje bàdê przez samych mieszkaƒców (gminy, powiatu czy województwa), bàdê przez swoje organy Wybrane modele tradycyjnej administracji 9 Administracja, rozumiana jako struktury b dàce narz dziem w adzy, towarzyszy cz owiekowi ju od staro ytnoêci. Historia administracji publicznej zosta a przedstawiona w wielu innych opracowaniach 1 ; poni ej w bardzo skróconej formie zostanà zaprezentowane zasady tradycyjnej administracji biurokratycznej, sformu owane na prze omie XIX i XX wieku przez Henri Fayola i Maxa Webera. Zaskakujàce jest to, jak wiele z nich do dzisiaj funkcjonuje w polskich samorzàdach. Zasady tradycyjnej administracji 2 Henri Fayol: 1. Podzia pracy im bardziej ludzie specjalizujà si, tym sprawniej mogà wykonywaç swojà prac. 2. Autorytet kierownicy muszà wydawaç polecenia, aby prace by y wykonywane, ale niezb dny jest te autorytet osobisty. 3. Dyscyplina cz onkowie organizacji powinni przestrzegaç przepisów i uzgodnieƒ rzàdzàcych organizacjà (w tym sprawiedliwe wynagradzanie i kary). 4. JednoÊç rozkazodawstwa ka dy pracownik powinien otrzymywaç polecenia dotyczàce danej operacji od jednej tylko osoby. 5. JednolitoÊç kierownictwa operacje w organizacji, prowadzàce do jednego celu, powinny byç przedmiotem kierowania przez jednego kierownika, pos ugujàcego si jednym planem. 6. Podporzàdkowanie interesu osobistego interesowi ogó u. 7. Wynagrodzenie powinno byç sprawiedliwe. 8. Centralizacja kierownicy powinni zachowaç ostatecznà odpowiedzialnoêç, ale jednoczeênie sà zobowiàzani do zapewnienia podw adnym dostatecznych uprawnieƒ, by mogli w aêciwie wykonywaç swoje zadania. Problem polega na znalezieniu w ka dym przypadku w aêciwego stopnia centralizacji. 1 Np. Administracja publiczna, red. naukowa Jerzy Hausner, Warszawa 2005, rozdz. III 2 èród o: Wikipedia Projekt wspó finansowany przez Uni Europejskà w ramach Europejskiego Funduszu Spo ecznego

12 M E N E D E R w U R Z D Z I E 9. Hierarchia linie w adzy w organizacji przebiegajà od naczelnego kierownictwa do najni szego szczebla w przedsi biorstwie. 10. ad ka da rzecz i ka dy cz owiek powinni byç na w aêciwym miejscu we w aêciwym czasie. 11. Odpowiednie traktowanie personelu przychylne i sprawiedliwe. 12. StabilnoÊç personelu du a fluktuacja pracowników niekorzystnie wp ywa na sprawnoêç funkcjonowania organizacji. 13. Inicjatywa podw adni powinni mieç swobod w tworzeniu i realizacji swoich planów, nawet jeêli mogà stàd wyniknàç pewne pomy ki. 14. Duch jednoêci sprzyjanie poczuciu przynale noêci do zespo u. 10 Fayol okreêli jednoczeênie zarzàdzanie jako integralnie po àczone ze sobà funkcje (czynnoêci administracyjne): przewidywanie, organizowanie, rozkazywanie, koordynowanie, kontrolowanie. Model biurokratyczny wed ug Maxa Webera 3 : 1. Wszystkie dzia ania, tak e stosunki mi dzy cz onkami organizacji, sà uregulowane okre- Êlonymi przepisami. 2. Ka dy z urz dników ma okreêlony obszar dzia aƒ, za które jest odpowiedzialny w zale noêci od w asnych kompetencji. 3. Hierarchia w adzy jest wyraêna, zadania sà przydzielane jako obowiàzki s u bowe i wszystkie ni sze urz dy sà kontrolowane przez urz dy zwierzchnie. 4. Wszystkie stosunki mi dzy urz dnikami majà charakter bezosobowy, cechy osobowe i uczucia nie majà wp ywu na te relacje. 5. Urz dnicy sà odpowiednio przygotowanymi, wyedukowanymi profesjonalistami. 6. Kariera urz dników, awansowanie w ramach organizacji jest zale ne od ich osiàgni ç oraz sta u pracy i zgodne z obowiàzujàcymi przepisami. 7. Sfera zawodowa urz dników, którzy pe nià swe funkcje jako pracownicy najemni, jest ca kowicie oddzielona od sfery prywatnej nie sà oni w aêcicielami adnej cz Êci organizacji. 8. Pisemna forma komunikowania. Wymiana informacji nast puje tylko poprzez przekazywanie oficjalnych dokumentów. 9. Zbiór dokumentów staje si pami cià organizacji. 10. Urz dnicy majà zapewniony wysoki presti, a tak e sta oêç pracy i emerytur. 3 èród o: Wikipedia Sprawny samorzàd program wdro enia usprawnieƒ zarzàdczych w samorzàdach

13 I. Zarzàdzanie organizacjà 1.3. Nowe zarzàdzanie publiczne (NPM) i rzàdzenie publiczne (dobre rzàdzenie) W latach 70. XX wieku, na bazie recesji gospodarczej, zakwestionowano model administracyjnego kierowania gospodarkà oraz poddano krytyce rozbudowany, kosztowny sektor publiczny 4. W efekcie pojawi o si nowe mened erskie podejêcie do administracji publicznej (najpierw w Australii, Nowej Zelandii, Stanach Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii), zwane nowym zarzàdzanim publicznym (ang. New Public Management NMP). Jego za o enia sà nast pujàce 5 : 1. Administracja publiczna powinna byç zorientowana najpierw na osiàganie wyników, a dopiero póêniej na zasoby i procesy. Ocena funkcjonowania organizacji publicznych powinna wynikaç z osiàgni tych wyników i byç dokonywana na podstawie wyraênych i mierzalnych standardów czy wskaêników wykonania (wskaêniki produktu i rezultatu). 2. Administracja publiczna powinna, tam gdzie dostarcza rzeczy i Êwiadczy us ugi, czyniç lepszy u ytek zmechanizmów rynkowej konkurencji (prywatyzacja, outsourcing, reorganizacja, konkurencja). 3. Bardziej rynkowa administracja publiczna powinna byç zorientowana na konsumentów. 4. Administracja publiczna powinna zagwarantowaç, e pewne dobra i us ugi sà oferowane, ale niekoniecznie musi sama je oferowaç. 5. Administracja publiczna powinna byç poddana deregulacji (decentralizacja). 6. Pracownikom w administracji publicznej nale y stworzyç warunki do przejawiania inicjatywy, aby lepiej s u yli konsumentom i osiàgali lepsze wyniki (realne zarzàdzanie przez kierowników). 7. Bardzo du y nacisk jest k adziony na zmniejszenie kosztów Êwiadczenia us ug publicznych, a jednoczeênie na zwi kszenie ich jakoêci (osiàgni cie wi cej mniejszym nak adem). 8. Kierownicy w administracji publicznej powinni realizowaç dodatkowo pi ç ról: a) architekt konsensusu kierownik odpowiada za wys uchanie zró nicowanych interesów w otoczeniu organu administracyjnego i zapewnienie, e wszystkie one znalaz y wyraz w procesie decyzyjnym; b) popularyzator spraw lokalnych kierownik odpowiada za zakomunikowanie spo- ecznoêci lokalnej istotnych aspektów i uwarunkowaƒ jej funkcjonowania; c) interpretator wartoêci lokalnych kierownik dokonuje identyfikacji istotnych wartoêci w yciu spo ecznoêci lokalnej, pami tajàc, e powinny one odzwierciedlaç potrzeby ca ej spo ecznoêci, a nie ograniczonych interesów wybranych grup; d) wzór etycznego post powania kierownik powinien s u yç jako przyk ad doskona oêci w s u bie publicznej i etycznym zachowaniu; e) wspó wykonawca w adzy lokalnej kierownik dzieli si swojà w adzà z innymi, pami tajàc o tym, e organizacja publiczna tylko przez zbudowanie silnej sieci po àczeƒ ze spo ecznoêcià lokalnà mo e odpowiedzieç na jej oczekiwania. 9. Kultur organizacyjnà administracji publicznej powinna charakteryzowaç elastycznoêç, innowacyjnoêç, rozwiàzywanie problemów i przedsi biorczoêç (adhokracja). 10. Administracja publiczna powinna byç z zasady apolityczna. 4 J. Hausner, op. cit., s èród o: Jerzy Supernat, Projekt wspó finansowany przez Uni Europejskà w ramach Europejskiego Funduszu Spo ecznego

14 M E N E D E R w U R Z D Z I E Podstawowa zaleta stosowania NPM to poprawa skutecznoêci, efektywnoêci i jakoêci dzia ania. JednoczeÊnie pojawi y si jednak liczne wady i wàtpliwoêci stosowania NPM: Trudniej jest kontrolowaç elementy NPM przy du ej autonomii JST. Istnieje pierwszeƒstwo wyników nad procesami i procedurami. SkutecznoÊç i efektywnoêç dzia ania mo e przys aniaç dobro ogó u. Zamiast wspó pracy, mo e nastàpiç rywalizacja sektora publicznego i prywatnego na konkurencyjnym rynku. Sektor publiczny mo e utraciç cz Êç specjalistycznych kompetencji. Poni ej porównano cechy tradycyjnego modelu biurokracji i modelu NMP. 12 Cechy Model biurokratyczny Model nowego zarzàdzania publicznego (NMP) Styl kierowania Struktury organizacyjne Ukierunkowanie dzia aƒ Kontrola Horyzont podejmowanych dzia aƒ Cel podejmowanych dzia aƒ Zasada rzàdzenia Wspó dzia anie z otoczeniem Organizacja paƒstwa Biurokratyczny administrowanie Hierarchiczne, sztywne Do wewnàtrz i na procedury Wewn trzna Krótkookresowy Utrwalanie porzàdku Imperatywna Separacja Dominacja centrów monocentrycznych Mened erski zarzàdzanie Zdywersyfikowane, elastyczne Na zewnàtrz i na potrzeby Zewn trzna D ugookresowy Wywo ywanie zmian Interaktywna Partnerstwo Dominacja uk adów samorzàdowych i autonomicznych èród o: J. Hausner, op. cit., s. 59 Krytyka nowego zarzàdzania publicznego zaowocowa a pojawieniem si kolejnej koncepcji zarzàdzania administracjà publicznà, nazwanego rzàdzeniem publicznym lub dobrym rzàdzeniem (ang. good governance). Dobre rzàdzenie oznacza podejmowanie decyzji oraz dzia aƒ, charakteryzujàce si anga owaniem wszystkich zainteresowanych stron, praworzàdnoêcià, przejrzystoêcià, odpowiadaniem na potrzeby spo eczne, dà eniem do konsensusu, uwzgl dnianiem g osów mniejszoêci, efektywnoêcià, jak równie szeroko rozumianà odpowiedzialnoêcià wobec spo eczeƒstwa. Zasady dobrego rzàdzenia to 6 : uczestnictwo wszyscy cz onkowie spo eczeƒstwa (obywatele) uczestniczà w procesie rzàdzenia; uczestnictwo mo e przyjmowaç form bezpoêrednià lub poêrednià (uczestnictwo za poêrednictwem przedstawicieli lub instytucji); praworzàdnoêç rzàdzenie odbywa si na podstawie i w granicach prawa; przestrzegane sà prawa cz owieka, w szczególnoêci te odnoszàce si do mniejszoêci; nad przestrzeganiem prawa czuwajà bezstronne s u by policyjne i niezawis e sàdy; 6 èród o: Wikipedia Sprawny samorzàd program wdro enia usprawnieƒ zarzàdczych w samorzàdach

15 I. Zarzàdzanie organizacjà przejrzystoêç podejmowanie i wprowadzanie w ycie decyzji odbywa si zgodnie z ustalonymi zasadami i procedurami; informacja na ich temat jest jawna, zrozumiale prezentowana oraz przekazywana osobom, których dane decyzje dotyczà; odpowiadanie na potrzeby instytucje wspó uczestniczàce w rzàdzeniu biorà pod uwag potrzeby wszystkich interesariuszy; potrzeby zaspokajane sà w miar mo liwoêci na bie àco (lub w najbli szym mo liwym terminie); konsensus ze wzgl du na wieloêç aktorów, punktów widzenia oraz interesów indywidualnych i grupowych wypracowywane sà szerokie konsensusy, które odpowiadajà na teraêniejsze i przysz e potrzeby spo eczeƒstwa jako ca oêci; równoêç i w àczanie wszyscy cz onkowie spo eczeƒstwa majà mo liwoêç wp ywania na proces rzàdzenia; efektywnoêç efekty rzàdzenia odpowiadajà na potrzeby spo eczne, przy czym osiàgane sà przy najlepszej dla zrównowa onego rozwoju oraz ochrony Êrodowiska naturalnego alokacji dost pnych zasobów; odpowiedzialnoêç instytucje publiczne, sektor prywatny oraz organizacje spo eczne odpowiadajà za swoje decyzje i dzia ania przed ca ym spo eczeƒstwem, a w szczególnoêci odpowiadajà wobec tych interesariuszy, na których oddzia ujà Cele, style i instrumenty zarzàdzania 7 W spo eczeƒstwach demokratycznych cele zarzàdzania i sprawowania w adzy publicznej obejmujà: 1. Cele spo eczno-polityczne, ukierunkowane na zaspokajanie potrzeb mieszkaƒców 2. Cele Êrodowiskowe, zwiàzane z gospodarowaniem przestrzenià, czyli Êrodowiskiem naturalnym i kulturowym JST 3. Cele gospodarcze, warunkujàce tworzenie si y nap dowej funkcjonowania powiatów i gmin. OkreÊlenie celów nast powaç powinno w procesie opracowania strategii rozwoju JST, przy maksymalnym dialogu z mieszkaƒcami, ich stowarzyszeniami oraz organizacjami gospodarczymi i spo ecznymi. Kierowanie organizacjà mo e byç realizowane w bardzo zró nicowany sposób, przy zastosowaniu ró nych stylów zarzàdzania. Poni ej opisano skrajne podejêcia w adz i administracji do swojej pozycji i roli w yciu publicznym: 1. Mi dzy autorytaryzmem a systemem konsultacyjno-partycypacyjnym: Styl autorytarny w adza osiàga cele publiczne przez narzucanie obywatelom w asnych koncepcji; w efekcie spo eczeƒstwo staje sie bierne i stroni od anga owania si w sprawy publiczne. 7 Opracowano na podstawie: ABC Samorzàdu terytorialnego. Poradnik nie tylko dla radnych, wyd. FRDL, rozdz. V, Projekt wspó finansowany przez Uni Europejskà w ramach Europejskiego Funduszu Spo ecznego

16 M E N E D E R w U R Z D Z I E Styl konsultacyjno-partycypacyjny spo eczeƒstwo steruje sposobem sprawowania w adzy, istniejà warunki dla powstania sieci powiàzaƒ i dialogu pomi dzy w adzà a mieszkaƒcami i cz onkami ro nych organizacji obywatelskich. 2. Mi dzy literà przepisu a szerokim (strategicznym) rozumieniem zarzàdzania: PowinnoÊcià w adz jest ograniczenie si do Êcis ego przestrzegania litery prawa i realizowania wy àcznie zadaƒ nakazanych przepisami (administrowanie). Zakres zarzàdzania jest o wiele szerszy w adza wykonuje zadania, które sà konieczne i potrzebne (zarzàdzanie strategiczne). 3. Mi dzy systemem koterii a otwartoêcià zarzàdzania: Brak jest jawnoêci zarzàdzania, w adz sprawujà kliki osób, powiàzanych z rzàdzàcymi. 14 Prowadzona jest otwarta polityka informacyjna. 4. Mi dzy biurokracjà a s u bà publicznà: Urz dnicy za cel nadrz dny swej dzia alnoêci uznajà przestrzeganie przepisów, nie zaê za- atwianie poszczególnych spraw. Dzia anie opiera si tak e na zespole norm i zasad, wêród których najwa niejsze to ukierunkowanie na interes publiczny, przejrzystoêç podejmowanych decyzji i dzia aƒ, rozgraniczenie sfery publicznej od prywatnej, rozró nienie sfery politycznej od urz dniczej oraz indywidualna odpowiedzialnoêç za podejmowane decyzje. 5. Mi dzy scentralizowanym i zdecentralizowanym finansowaniem us ug: Podatki sà wysokie i wp ywajà bezpoêrednio do bud etu paƒstwa, które atwo wp ywa na dzia alnoêç JST; ceny us ug sà niskie, ale Êrodki publiczne sà wydatkowane nieefektywnie. Podatki sà ni sze, ale us ugi publiczne sà urynkowione, co sprzyja efektywnoêci dzia ania i jakoêci. Proces zarzàdzania realizowany jest w czterech cyklicznie powtarzajàcych si etapach, obejmujàcych planowanie, organizowanie, bie àce kierowanie oraz kontrol. Ka demu z czterech wymienionych etapów zarzàdzania odpowiada zestaw tzw. instrumentów zarzàdczych (narz dzi zarzàdzania): 1. Instrumenty planistyczne system planowania w jst. 2. Instrumenty regulacyjno-organizacyjne (przepisy). 3. Instrumenty organizacyjne ogó instytucji i jednostek samorzàdowych (np. organy w adzy wójt, starosta). 4. Instrumenty bie àcego kierowania samorzàdem (np. system finansowy, system zarzàdzania kadrami, system zarzàdzania gospodarkà komunalnà). 5. Instrumenty kontroli. Sprawny samorzàd program wdro enia usprawnieƒ zarzàdczych w samorzàdach

17 I. Zarzàdzanie organizacjà Podsumowanie Wed ug najnowszych trendów nowoczesne zarzàdzanie organizacjà oznacza podejmowanie decyzji oraz dzia aƒ, charakteryzujàce si anga owaniem wszystkich zainteresowanych stron, praworzàdnoêcià, przejrzystoêcià, odpowiadaniem na potrzeby spo eczne, dà eniem do konsensusu, uwzgl dnianiem g osów mniejszoêci, efektywnoêcià, jak równie szeroko rozumianà odpowiedzialnoêcià wobec spo eczeƒstwa. 15 Projekt wspó finansowany przez Uni Europejskà w ramach Europejskiego Funduszu Spo ecznego

18 M E N E D E R w U R Z D Z I E 2. Organizacja urz du W tym rozdziale: Zostanie przedstawione poj cie struktury organizacyjnej i jej elementy. Zostanà omówione g ówne rodzaje struktur, wyst pujàcych w polskich urz dach samorzàdowych. Zostanà omówione najwa niejsze typy struktur organizacyjnych, wyodr bnionych ze wzgl du na relacje pionowe i poziome mi dzy pracownikami i podw adnymi. 16 Podstawà zarzàdzania organizacjà jest odpowiednia struktura organizacyjna, rozumiana jako elementy sk adowe organizacji i powiàzania mi dzy nimi. Struktura powinna odpowiadaç charakterowi i skali zadaƒ urz du. Kierownik urz du cz sto ma sporà autonomi w kszta towaniu struktury organizacyjnej, jednak jak si okazuje w praktyce najcz Êciej przyjmuje zastanà sytuacj, dokonujàc jedynie zmian personalnych. Analiza zale noêci s u bowych oraz podzia u obowiàzków i odpowiedzialnoêci wskazuje, e w polskich urz dach samorzàdowych nie tylko mo liwe, ale tak e konieczne sà daleko idàce zmiany. Powinny byç one inicjowane przez ich kierowników 2.1. Poj cie struktury organizacyjnej Struktura organizacyjna to: Uk ad stanowisk i sk adajàcych si z nich komórek organizacyjnych wewnàtrz organizacji (Wikipedia). Ca okszta t powiàzaƒ mi dzy wszystkimi elementami sk adowymi organizacji (Górniak). Elementy struktury organizacyjnej to: komórki organizacyjne, podzia zadaƒ i odpowiedzialnoêci, relacje mi dzy poszczególnymi komórkami. G ówne dokumenty, regulujàce kszta t struktury organizacyjnej urz du to: statut, regulamin organizacyjny Rodzaje struktur organizacyjnych w urz dach Typowe w polskich urz dach samorzàdowych struktury organizacyjne to: Sprawny samorzàd program wdro enia usprawnieƒ zarzàdczych w samorzàdach

19 I. Zarzàdzanie organizacjà Wariant stanowiskowy kierownictwu urz du (np. wójtowi, sekretarzowi, skarbnikowi) podlegajà pojedyncze osoby, zatrudnione na samodzielnych stanowiskach; jest to typowa struktura dla ma ych urz dów, gdzie jeden pracownik zajmuje si wieloma sprawami. Wariant mieszany (referaty i stanowiska pracy) w strukturze urz du sà zarówno samodzielne stanowiska (najcz Êciej podleg e bezpoêrednio kierownictwu), jak i referaty (z kierownikami i podleg ymi im pracownikami). Wariant referatowy kierownictwu urz du podlegajà kierownicy referatów, a im poszczególni pracownicy. Wariant wydzia owy w strukturze urz du sà zarówno wydzia y (departamenty), jak i podleg e im referaty jest to sytuacja typowa dla wi kszych urz dów. OczywiÊcie istniejà tak e warianty poêrednie, np. zarówno w strukturze referatowej, jak i wydzia- owej spotykamy samodzielne stanowiska. Cz sto niektóre referaty bàdê wydzia y noszà nazw biur. 17 Podstawowe typy struktur organizacyjnych 8, wyodr bnionych ze wzgl du na relacje pionowe i poziome mi dzy pracownikami i podw adnymi, to: a) Struktura liniowa Jest to sztywna struktura hierarchiczna, w której szef odpowiada za dzia anie podleg ej komórki, a ka dy pracownik ma jednego szefa. G ównà zaletà jest prostota, wadà ryzyko zak óceƒ w przypadku braku szefa. Jest to najcz Êciej spotykana struktura. b) Struktura liniowo-sztabowa S Dodatkowo tworzone sà specjalistyczne komórki, b dàce wsparciem dla kierownictwa organizacji (np. radcy prawni). G ówna wada to mo liwe konflikty z komórkami liniowymi. S komórka sztabowa Projekt wspó finansowany przez Uni Europejskà w ramach Europejskiego Funduszu Spo ecznego

20 M E N E D E R w U R Z D Z I E c) Struktura funkcjonalna Pracownik ma kilku prze o onych, co mo e prowadziç do konfliktów na ró nych szczeblach i trudnoêci w koordynacji zarzàdzania. Komórki organizacyjne wykszta ci y si na zasadzie specjalizacji. 18 d) Struktura macierzowa W kolumnach sà umieszczone powtarzalne funkcje, zaê w wierszach nietypowe, zmieniajàce si okreêlone zadania. Pracownik ma dwóch szefów i pracuje w ró nych komórkach, np. realizujàc ró ne dodatkowe projekty. Elementy tej struktury sà coraz cz stsze w samorzàdach. Podsumowanie W polskich samorzàdach rodzaj struktury organizacyjnej (stanowiskowa, referatowa, wydzia- owa) jest w du ej mierze uwarunkowany wielkoêcià urz du. Nadal najcz Êciej spotykana jest typowa, hierarchiczna struktura liniowa lub liniowo-sztabowa z elementami elastycznej struktury macierzowej w przypadku tworzenia zespo ów zadaniowych, np. przy realizacji projektów unijnych, czy te dokonywania samooceny CAF. Sprawny samorzàd program wdro enia usprawnieƒ zarzàdczych w samorzàdach

21 I. Zarzàdzanie organizacjà 3. Rozwiàzywanie problemów i podejmowanie decyzji 9 W tym rozdziale: Zostanà przedstawione podstawowe poj cia, dotyczàce tematyki rozwiàzywania problemów i podejmowania decyzji. Szczegó owo zostanie scharakteryzowany proces racjonalnego podejmowania decyzji. Wyszczególnione zostanà rodzaje decyzji, podejmowanych w administracji publicznej. Przedstawione zostanà bariery, utrudniajàce podejmowanie decyzji. Opisane zostanà najwa niejsze zespo owe metody, u atwiajàce podejmowanie decyzji. Omówione zostanà zalety i wady pracy grupowej. 19 Zarzàdzanie organizacjà to niekoƒczàcy si proces rozwiàzywania bardzo wielu problemów i podejmowania decyzji o ró nym stopniu wa noêci i trudnoêci. Lektura zagadnieƒ, przedstawionych w niniejszym rozdziale, powinna przyczyniç si do uczynienia tego procesu bardziej skutecznym i efektywnym Podstawowe poj cia Termin decyzja pochodzi od aciƒskiego s owa decisio, które oznacza przecinaç. W procesie podejmowania decyzji to ci cie odnosi si do procesu myêlenia, oddziela myêlenie od dzia ania. Osoba podejmujàca decyzj to decydent. Nale y rozró niç: podejmowanie decyzji, które jest aktem wyboru jednej z co najmniej dwóch mo liwoêci; proces podejmowania decyzji, który jest poj ciem szerszym obejmuje on rozpoznanie i zdefiniowanie uwarunkowaƒ (sytuacji), zidentyfikowanie alternatywnych mo liwoêci, okre- Êlenie kryteriów i wybór wariantu, który jest w danej sytuacji najlepszy, a nast pnie wprowadzenie go w ycie Proces racjonalnego podejmowania decyzji Jednym z najwa niejszych wyzwaƒ dla szefa organizacji jest skuteczne i efektywne podejmowanie decyzji. Mo e w tym pomóc zastosowanie tzw. modelu racjonalnego podejmowania decyzji, sk adajàcego si z pi ciu etapów: 9 Opracowano z wykorzystaniem podr cznika: Adam Leszkiewicz, Piotr Szcz sny, Rozwiàzywanie problemów i podejmowanie decyzji, materia y szkoleniowe do Szkoleƒ Generalnych dla cz onków korpusu s u by cywilnej, FRDL, Warszawa Projekt wspó finansowany przez Uni Europejskà w ramach Europejskiego Funduszu Spo ecznego

Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników

Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników poradnik dla bezpoêredniego prze o onego wprowadzanego pracownika WZMOCNIENIE ZDOLNOÂCI ADMINISTRACYJNYCH PROJEKT BLIèNIACZY PHARE PL03/IB/OT/06 Proces

Bardziej szczegółowo

Regulamin Zarządu Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju

Regulamin Zarządu Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju Regulamin Zarządu Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju Art.1. 1. Zarząd Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju, zwanego dalej Stowarzyszeniem, składa się z Prezesa, dwóch Wiceprezesów, Skarbnika, Sekretarza

Bardziej szczegółowo

STOWARZYSZENIE LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA JURAJSKA KRAINA REGULAMIN ZARZĄDU. ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne

STOWARZYSZENIE LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA JURAJSKA KRAINA REGULAMIN ZARZĄDU. ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne Załącznik do uchwały Walnego Zebrania Członków z dnia 28 grudnia 2015 roku STOWARZYSZENIE LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA JURAJSKA KRAINA REGULAMIN ZARZĄDU ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne 1 1. Zarząd Stowarzyszenia

Bardziej szczegółowo

Oświadczenie o stanie kontroli zarz ądczej Starosty Powiatu Radomszcza ńskiego za rok 2014

Oświadczenie o stanie kontroli zarz ądczej Starosty Powiatu Radomszcza ńskiego za rok 2014 Oświadczenie o stanie kontroli zarz ądczej Starosty Powiatu Radomszcza ńskiego za rok 2014 (rok, za który sk ładane jest o świadczenie) DzialI Jako osoba odpowiedzialna za zapewnienie funkcjonowania adekwatnej,

Bardziej szczegółowo

Budowanie współpracy z organizacjami pozarządowymi. Agnieszka Wróblewska

Budowanie współpracy z organizacjami pozarządowymi. Agnieszka Wróblewska Budowanie współpracy z organizacjami pozarządowymi Agnieszka Wróblewska RAZEM JESTEŚMY NAJSILNIEJSI WDROŻENIE MODELU WSPÓŁPRACY W 6 GMINACH POWIATU ŁUKOWSKIEGO Projekt zakłada wdrażanie na poziomie gminy

Bardziej szczegółowo

Regulamin Obrad Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania Ziemia Bielska

Regulamin Obrad Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania Ziemia Bielska Załącznik nr 1 do Lokalnej Strategii Rozwoju na lata 2008-2015 Regulamin Obrad Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania Ziemia Bielska Przepisy ogólne 1 1. Walne Zebranie Członków

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie projektami. wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska

Zarządzanie projektami. wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska Zarządzanie projektami wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska 1 DEFINICJA PROJEKTU Zbiór działań podejmowanych dla zrealizowania określonego celu i uzyskania konkretnego, wymiernego rezultatu produkt projektu

Bardziej szczegółowo

Lista standardów w układzie modułowym

Lista standardów w układzie modułowym Załącznik nr 1. Lista standardów w układzie modułowym Lista standardów w układzie modułowym Standardy są pogrupowane w sześć tematycznych modułów: 1. Identyfikacja i Analiza Potrzeb Szkoleniowych (IATN).

Bardziej szczegółowo

Skuteczne Zarządzanie Zespołem i motywacja pracowników

Skuteczne Zarządzanie Zespołem i motywacja pracowników Skuteczne Zarządzanie Zespołem i motywacja pracowników Opinie o naszych szkoleniach: Agnieszka Sz. Wrocław: Ciekawie ujęty temat, świetna atmosfera, dużo praktycznych ćwiczeń, otwartość trenera, super

Bardziej szczegółowo

Zebranie Mieszkańców Budynków, zwane dalej Zebraniem, działa na podstawie: a / statutu Spółdzielni Mieszkaniowej WROCŁAWSKI DOM we Wrocławiu,

Zebranie Mieszkańców Budynków, zwane dalej Zebraniem, działa na podstawie: a / statutu Spółdzielni Mieszkaniowej WROCŁAWSKI DOM we Wrocławiu, R E G U L A M I N Zebrania Mieszkańców oraz kompetencji i uprawnień Samorządu Mieszkańców Budynków Spółdzielni Mieszkaniowej WROCŁAWSKI DOM we Wrocławiu. ROZDZIAŁ I. Postanowienia ogólne. Zebranie Mieszkańców

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 24.05.2012 r.

Warszawa, 24.05.2012 r. Relacje administracji rz dowej z otoczeniem na przyk adzie dwóch projektów realizowanych przez Departament S by Cywilnej KPRM Warszawa, 24.05.2012 r. Zakres projektów realizowanych przez DSC KPRM W latach

Bardziej szczegółowo

1) Dziekan lub wyznaczony przez niego prodziekan - jako Przewodniczący;

1) Dziekan lub wyznaczony przez niego prodziekan - jako Przewodniczący; Wydział Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji KUL Wydziałowa Komisja ds. Jakości Kształcenia Al. Racławickie 14, 20-950 Lublin, tel. +48 81 445 37 31; fax. +48 81 445 37 26, e-mail: wydzial.prawa@kul.pl

Bardziej szczegółowo

Uchwała nr 1/2013 Rady Rodziców Szkoły Podstawowej nr 59 w Poznaniu z dnia 30 września 2013 roku w sprawie Regulaminu Rady Rodziców

Uchwała nr 1/2013 Rady Rodziców Szkoły Podstawowej nr 59 w Poznaniu z dnia 30 września 2013 roku w sprawie Regulaminu Rady Rodziców Uchwała nr 1/2013 Rady Rodziców Szkoły Podstawowej nr 59 w Poznaniu z dnia 30 września 2013 roku w sprawie Regulaminu Rady Rodziców 1. Na podstawie art.53 ust.4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie

Bardziej szczegółowo

STATUT SOŁECTWA Grom Gmina Pasym woj. warmińsko - mazurskie

STATUT SOŁECTWA Grom Gmina Pasym woj. warmińsko - mazurskie Załącznik Nr 11 do Uchwały Nr XX/136/2012 Rady Miejskiej w Pasymiu z dnia 25 września 2012 r. STATUT SOŁECTWA Grom Gmina Pasym woj. warmińsko - mazurskie ROZDZIAŁ I NAZWA I OBSZAR SOŁECTWA 1. Samorząd

Bardziej szczegółowo

1.1. SPIS TREÂCI SEGREGATOR

1.1. SPIS TREÂCI SEGREGATOR Cz Êç 1, rozdzia 1, str. 1 1.1. Spis treêci segregator 1.1. SPIS TREÂCI SEGREGATOR 1. PRZEWODNIK 1.1. Spis treêci segregator 1.2. Spis treêci p yta CD 1.3. Wykaz piktogramów 2. ISO 9000 2.1. Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Stowarzyszenie Lokalna Grupa Działania EUROGALICJA Regulamin Rady

Stowarzyszenie Lokalna Grupa Działania EUROGALICJA Regulamin Rady Stowarzyszenie Lokalna Grupa Działania EUROGALICJA Regulamin Rady Rozdział I Postanowienia ogólne 1 1. Rada Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania Eurogalicja, zwana dalej Radą, działa na podstawie: Ustawy

Bardziej szczegółowo

Regulamin organizacyjny spó ki pod firm Siódmy Narodowy Fundusz Inwestycyjny im. Kazimierza. Wielkiego Spó ka Akcyjna z siedzib w Warszawie.

Regulamin organizacyjny spó ki pod firm Siódmy Narodowy Fundusz Inwestycyjny im. Kazimierza. Wielkiego Spó ka Akcyjna z siedzib w Warszawie. Regulamin organizacyjny spó ki pod firm Siódmy Narodowy Fundusz Inwestycyjny im. Kazimierza Wielkiego Spó ka Akcyjna z siedzib w Warszawie Definicje: Ilekro w niniejszym Regulaminie jest mowa o: a) Funduszu

Bardziej szczegółowo

Monitorowanie polityki rozwoju - zadania obserwatoriów

Monitorowanie polityki rozwoju - zadania obserwatoriów Departament Koordynacji Strategii i Polityk Rozwoju Monitorowanie polityki rozwoju - zadania obserwatoriów Agnieszka Dawydzik Dyrektor Departamentu Koordynacji Strategii i Polityk Rozwoju Opole, 10 grudnia

Bardziej szczegółowo

ZASADY WYPEŁNIANIA ANKIETY 2. ZATRUDNIENIE NA CZĘŚĆ ETATU LUB PRZEZ CZĘŚĆ OKRESU OCENY

ZASADY WYPEŁNIANIA ANKIETY 2. ZATRUDNIENIE NA CZĘŚĆ ETATU LUB PRZEZ CZĘŚĆ OKRESU OCENY ZASADY WYPEŁNIANIA ANKIETY 1. ZMIANA GRUPY PRACOWNIKÓW LUB AWANS W przypadku zatrudnienia w danej grupie pracowników (naukowo-dydaktyczni, dydaktyczni, naukowi) przez okres poniżej 1 roku nie dokonuje

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN BIURA KARIER EUROPEJSKIEJ WYŻSZEJ SZKOŁY PRAWA I ADMINISTRACJI

REGULAMIN BIURA KARIER EUROPEJSKIEJ WYŻSZEJ SZKOŁY PRAWA I ADMINISTRACJI REGULAMIN BIURA KARIER EUROPEJSKIEJ WYŻSZEJ SZKOŁY PRAWA I ADMINISTRACJI I. POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 1. Biuro Karier Europejskiej Wyższej Szkoły Prawa i Administracji w Warszawie, zwane dalej BK EWSPA to

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN PRZEPROWADZANIA OCENY OKRESOWEJ PRACOWNIKÓW SAMORZĄDOWYCH W MIEJSKO-GMINNYM ZESPOLE OŚWIATY W DREZDENKU. Rozdział 1.

REGULAMIN PRZEPROWADZANIA OCENY OKRESOWEJ PRACOWNIKÓW SAMORZĄDOWYCH W MIEJSKO-GMINNYM ZESPOLE OŚWIATY W DREZDENKU. Rozdział 1. Załącznik do Zarządzenia nr 14/2010 Dyrektora MGZO z dnia 14 grudnia 2010 r. REGULAMIN PRZEPROWADZANIA OCENY OKRESOWEJ PRACOWNIKÓW SAMORZĄDOWYCH W MIEJSKO-GMINNYM ZESPOLE OŚWIATY W DREZDENKU Ocena okresowa

Bardziej szczegółowo

ROZWÓJ W WARUNKACH KRYZYSU

ROZWÓJ W WARUNKACH KRYZYSU Seminarium zarządzania finansami jednostek samorządu terytorialnego ROZWÓJ W WARUNKACH KRYZYSU F u n d a c j a R o z w o j u D e m o k r a c j i L o k a l n e j Szanowni Państwo, wiele jednostek samorządu

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN WALNEGO ZEBRANIA STOWARZYSZENIA POLSKA UNIA UBOCZNYCH PRODUKTÓW SPALANIA

REGULAMIN WALNEGO ZEBRANIA STOWARZYSZENIA POLSKA UNIA UBOCZNYCH PRODUKTÓW SPALANIA REGULAMIN WALNEGO ZEBRANIA STOWARZYSZENIA POLSKA UNIA UBOCZNYCH PRODUKTÓW SPALANIA I. POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 1. Regulamin Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia Polska Unia Ubocznych Produktów Spalania

Bardziej szczegółowo

SubregionalnyProgram Rozwoju do roku 2020. Anna Mlost Zastępca Dyrektora Departamentu Polityki Regionalnej UMWM

SubregionalnyProgram Rozwoju do roku 2020. Anna Mlost Zastępca Dyrektora Departamentu Polityki Regionalnej UMWM SubregionalnyProgram Rozwoju do roku 2020 Anna Mlost Zastępca Dyrektora Departamentu Polityki Regionalnej UMWM SPR wprowadzenie Subregionalny Program Rozwoju do roku 2020: Jest instrumentem służącym wdrożeniu

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z działalności Rady Nadzorczej TESGAS S.A. w 2008 roku.

Sprawozdanie z działalności Rady Nadzorczej TESGAS S.A. w 2008 roku. Sprawozdanie z działalności Rady Nadzorczej TESGAS S.A. w 2008 roku. Rada Nadzorcza zgodnie z treścią Statutu Spółki składa się od 5 do 9 Członków powoływanych przez Walne Zgromadzenie w głosowaniu tajnym.

Bardziej szczegółowo

Procesy rozwiązywania problemów. Diagnozowanie problemu: metody graficzne (1).

Procesy rozwiązywania problemów. Diagnozowanie problemu: metody graficzne (1). 45 min Inwentyka Procesy innowacyjne dr hab. inż. M. Sikorski 1 Procesy rozwiązywania problemów. Diagnozowanie problemu: metody graficzne (1). Data wykładu:............. Razem slajdów: 14 Inwentyka procesy

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN RADY RODZICÓW PRZY ZESPOLE SZKÓŁ W W PIETROWICACH WIELKICH

REGULAMIN RADY RODZICÓW PRZY ZESPOLE SZKÓŁ W W PIETROWICACH WIELKICH REGULAMIN RADY RODZICÓW PRZY ZESPOLE SZKÓŁ W ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 Rada Rodziców Zespołu Szkół w Pietrowicach Wielkich, zwana dalej Radą, działa na podstawie artykułów 53 i 54 Ustawy o systemie

Bardziej szczegółowo

ZARZ DZANIE ZESPO EM P DR PIOTR PILCH

ZARZ DZANIE ZESPO EM P DR PIOTR PILCH ZARZ DZANIE ZESPO EM P DR PIOTR PILCH Aktywno ci Przeci tni mened erowie Mened erowie odnosz cy sukcesy Mened erowie efektywni Tradycyjne zarz dzanie 32% 13% 19% Komunikowanie si 29% 28% 44% Zarz dzanie

Bardziej szczegółowo

Strategia rozwoju kariery zawodowej - Twój scenariusz (program nagrania).

Strategia rozwoju kariery zawodowej - Twój scenariusz (program nagrania). Strategia rozwoju kariery zawodowej - Twój scenariusz (program nagrania). W momencie gdy jesteś studentem lub świeżym absolwentem to znajdujesz się w dobrym momencie, aby rozpocząć planowanie swojej ścieżki

Bardziej szczegółowo

Społeczny udział. wtworzeniu lokalnego prawa

Społeczny udział. wtworzeniu lokalnego prawa Projekt wspó finansowany ze Êrodków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Spo ecznego Społeczny udział wtworzeniu lokalnego prawa Lepiej współdecydować niż protestować, gdy już inni podjęli

Bardziej szczegółowo

PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO

PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO Załącznik nr 4 do Zarządzenia Nr 103/2012 Burmistrza Miasta i Gminy Skawina z dnia 19 czerwca 2012 r. PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO MÓDL SIĘ TAK, JAKBY WSZYSTKO ZALEśAŁO OD

Bardziej szczegółowo

Sergiusz Sawin Innovatika

Sergiusz Sawin Innovatika Podsumowanie cyklu infoseminariów regionalnych: Siedlce, 16 lutego 2011 Płock, 18 lutego 2011 Ostrołęka, 21 lutego 2011 Ciechanów, 23 lutego 2011 Radom, 25 lutego 2011 Sergiusz Sawin Innovatika Projekt

Bardziej szczegółowo

Załącznik do Uchwały 66 Komitetu Monitorującego PROW 2007-2013 z dnia 16 grudnia 2011 r. Lp. Dotyczy działania Obecny tekst Tekst po zmianie

Załącznik do Uchwały 66 Komitetu Monitorującego PROW 2007-2013 z dnia 16 grudnia 2011 r. Lp. Dotyczy działania Obecny tekst Tekst po zmianie Załącznik do Uchwały 66 Komitetu Monitorującego PROW 2007-2013 z dnia 16 grudnia 2011 r. Lp. Dotyczy działania Obecny tekst Tekst po zmianie 1. 5.3.4 Oś 4 Leader Poziom wsparcia Usunięcie zapisu. Maksymalny

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowe zasady oceniania. zgodne z Wewnątrzszkolnymi Zasadami Oceniania. obowiązującymi w XLIV Liceum Ogólnokształcącym.

Przedmiotowe zasady oceniania. zgodne z Wewnątrzszkolnymi Zasadami Oceniania. obowiązującymi w XLIV Liceum Ogólnokształcącym. Przedmiotowe zasady oceniania zgodne z Wewnątrzszkolnymi Zasadami Oceniania obowiązującymi w XLIV Liceum Ogólnokształcącym. Przedmiot: biologia Nauczyciel przedmiotu: Anna Jasztal, Anna Woch 1. Formy sprawdzania

Bardziej szczegółowo

Uchwała nr 21 /2015 Walnego Zebrania Członków z dnia 11.12.2015 w sprawie przyjęcia Regulaminu Pracy Zarządu.

Uchwała nr 21 /2015 Walnego Zebrania Członków z dnia 11.12.2015 w sprawie przyjęcia Regulaminu Pracy Zarządu. Uchwała nr 21 /2015 Walnego Zebrania Członków z dnia 11.12.2015 w sprawie przyjęcia Regulaminu Pracy Zarządu. Na podstawie 18 ust. 4.15 Statutu Stowarzyszenia, uchwala się co następuje. Przyjmuje się Regulamin

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN RADY RODZICÓW

REGULAMIN RADY RODZICÓW REGULAMIN RADY RODZICÓW PRZY ZESPOLE SZKÓŁ NR 7 W GDYNI Art.1 Postanowienia ogólne Rada Rodziców, zwana dalej Radą, działa na podstawie ustawy o systemie oświaty, statutu szkoły i niniejszego regulaminu.

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2011-2017

Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2011-2017 Załącznik Nr 2 do uchwały Nr V/33/11 Rady Gminy Wilczyn z dnia 21 lutego 2011 r. w sprawie uchwalenia Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2011-2017 Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE PROJEKTAMI dr Magdalena Klimczuk-Kochańska

ZARZĄDZANIE PROJEKTAMI dr Magdalena Klimczuk-Kochańska ZARZĄDZANIE PROJEKTAMI dr Magdalena Klimczuk-Kochańska 1. WPROWADZENIE DO ZARZĄDZANIA PROJEKTAMI 1 RODZAJE DZIAŁAŃ REALIZOWANYCH W PRZEDSIĘBIORSTWIE CHARAKTERYSTYKA I RODZAJE DZIAŁAŃ W PRZEDSIĘBIORSTWIE

Bardziej szczegółowo

2) Drugim Roku Programu rozumie się przez to okres od 1 stycznia 2017 roku do 31 grudnia 2017 roku.

2) Drugim Roku Programu rozumie się przez to okres od 1 stycznia 2017 roku do 31 grudnia 2017 roku. REGULAMIN PROGRAMU OPCJI MENEDŻERSKICH W SPÓŁCE POD FIRMĄ 4FUN MEDIA SPÓŁKA AKCYJNA Z SIEDZIBĄ W WARSZAWIE W LATACH 2016-2018 1. Ilekroć w niniejszym Regulaminie mowa o: 1) Akcjach rozumie się przez to

Bardziej szczegółowo

Rekrutacją do klas I w szkołach podstawowych w roku szkolnym 2015/2016 objęte są dzieci, które w roku 2015 ukończą:

Rekrutacją do klas I w szkołach podstawowych w roku szkolnym 2015/2016 objęte są dzieci, które w roku 2015 ukończą: Załącznik nr 1 do Zarządzenia nr 2/2015 Dyrektora Szkoły Podstawowej nr 1 w Radzyniu Podlaskim z dnia 27 lutego 2015 r. Regulamin rekrutacji uczniów do klasy pierwszej w Szkole Podstawowej nr 1 im. Bohaterów

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN SAMORZĄDU UCZNIOWSKIEGO GIMNAZJUM W ZABOROWIE UL. STOŁECZNA 182

REGULAMIN SAMORZĄDU UCZNIOWSKIEGO GIMNAZJUM W ZABOROWIE UL. STOŁECZNA 182 Załącznik nr 6 REGULAMIN SAMORZĄDU UCZNIOWSKIEGO GIMNAZJUM W ZABOROWIE UL. STOŁECZNA 182 Na podstawie atr.55 Ustawy o systemie oświaty z dnia 7 września 1991 roku (Dz.U. z 1991 roku nr 59 poz.425) ze zmianami

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN OBRAD WALNEGO ZEBRANIA CZŁONKÓW STOWARZYSZENIA LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA STOLEM

REGULAMIN OBRAD WALNEGO ZEBRANIA CZŁONKÓW STOWARZYSZENIA LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA STOLEM Załącznik do uchwały Nr 8/08 WZC Stowarzyszenia LGD Stolem z dnia 8.12.2008r. REGULAMIN OBRAD WALNEGO ZEBRANIA CZŁONKÓW STOWARZYSZENIA LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA STOLEM Rozdział I Postanowienia ogólne 1.

Bardziej szczegółowo

2 Ocena operacji w zakresie zgodno ci z dzia aniami KSOW, celami KSOW, priorytetami PROW, celami SIR.

2 Ocena operacji w zakresie zgodno ci z dzia aniami KSOW, celami KSOW, priorytetami PROW, celami SIR. 1 Ocena formalna. Prowadzona jest przez CDR/WODR i odpowiada na pytania: 1. Czy wniosek zosta z ony przez partnera SIR. Negatywna ocena tego punktu skutkuje odrzuceniem wniosku? 2. Czy wniosek zosta z

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 10/2009 Wójta Gminy Kołczygłowy z dnia 16 marca 2009 r.

Zarządzenie Nr 10/2009 Wójta Gminy Kołczygłowy z dnia 16 marca 2009 r. Zarządzenie Nr 10/2009 Wójta Gminy Kołczygłowy z dnia 16 marca 2009 r. w sprawie: wprowadzenia w Urzędzie Gminy Kołczygłowy Regulaminu okresowej oceny pracowników samorządowych zatrudnionych na stanowisku

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN OKRESOWYCH OCEN PRACOWNIKÓW URZĘDU GMINY LIMANOWA ORAZ KIEROWNIKÓW JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH GMINY LIMANOWA

REGULAMIN OKRESOWYCH OCEN PRACOWNIKÓW URZĘDU GMINY LIMANOWA ORAZ KIEROWNIKÓW JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH GMINY LIMANOWA Załącznik do Zarządzenia Wójta Gminy Limanowa nr 78/2009 z dnia 10 grudnia 2009 r. REGULAMIN OKRESOWYCH OCEN PRACOWNIKÓW URZĘDU GMINY LIMANOWA ORAZ KIEROWNIKÓW JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH GMINY LIMANOWA

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ OCENY OKRESOWEJ DLA STANOWISK PRACOWNICZYCH

ARKUSZ OCENY OKRESOWEJ DLA STANOWISK PRACOWNICZYCH Załącznik Nr 5 Do Regulaminu okresowych ocen pracowników Urzędu Miasta Piekary Śląskie zatrudnionych na stanowiskach urzędniczych, w tym kierowniczych stanowiskach urzędniczych oraz kierowników gminnych

Bardziej szczegółowo

Kontrakt Terytorialny

Kontrakt Terytorialny Kontrakt Terytorialny Monika Piotrowska Departament Koordynacji i WdraŜania Programów Regionalnych Ministerstwo Rozwoju Regionalnego Warszawa, 26 pażdziernika 2012 r. HISTORIA Kontrakty wojewódzkie 2001

Bardziej szczegółowo

Regulamin Programu Ambasadorów Kongresów Polskich

Regulamin Programu Ambasadorów Kongresów Polskich Regulamin Programu Ambasadorów Kongresów Polskich 1. W oparciu o inicjatywę Stowarzyszenia Konferencje i Kongresy w Polsce (SKKP) oraz zadania statutowe Polskiej Organizacji Turystycznej (POT) i działającego

Bardziej szczegółowo

Wsparcie sektora nauki i innowacyjnych przedsiębiorstw w latach 2014-2020 - załoŝenia krajowego programu operacyjnego Marcin Łata Dyrektor Departamentu Zarządzania Programami Konkurencyjności i Innowacyjności

Bardziej szczegółowo

Ogólne bezpieczeƒstwo produktów

Ogólne bezpieczeƒstwo produktów Ogólne bezpieczeƒstwo produktów !?! PRODUKT to rzecz ruchoma: nowa lub u ywana, naprawiana lub regenerowana, przeznaczona do u ytku konsumentów lub co do której istnieje prawdopodobieƒstwo, e mo e byç

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR IV/20/2015 RADY GMINY PRZELEWICE. z dnia 24 lutego 2015 r.

UCHWAŁA NR IV/20/2015 RADY GMINY PRZELEWICE. z dnia 24 lutego 2015 r. UCHWAŁA NR IV/20/2015 RADY GMINY PRZELEWICE z dnia 24 lutego 2015 r. w sprawie zasad i standardów wzajemnego informowania się jednostek samorządu terytorialnego i organizacji pozarządowych o planach, zamierzeniach

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN RADY RODZICÓW. przy Publicznym Gimnazjum im. Ks. Jerzego Popiełuszki w Wielopolu Skrzyńskim

REGULAMIN RADY RODZICÓW. przy Publicznym Gimnazjum im. Ks. Jerzego Popiełuszki w Wielopolu Skrzyńskim REGULAMIN RADY RODZICÓW przy Publicznym Gimnazjum im. Ks. Jerzego Popiełuszki w Wielopolu Skrzyńskim Wielopole Skrzyńskie, 23.10.2013 r. Strona 1 REGULAMIN RADY RODZICÓW Publicznego Gimnazjum im. Ks. Jerzego

Bardziej szczegółowo

I. Zarządzanie ryzykiem wewnętrznym w jednostkach sektora finansów publicznych

I. Zarządzanie ryzykiem wewnętrznym w jednostkach sektora finansów publicznych SPIS TREŚCI Wstęp I. Zarządzanie ryzykiem wewnętrznym w jednostkach sektora finansów publicznych WPROWADZENIE 2. Pojęcie ryzyka i jego rodzaje 3. Zarządzanie ryzykiem 4. Jak zarządzać ryzykiem? 5. Dlaczego

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego ZAPYTANIE OFERTOWE

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego ZAPYTANIE OFERTOWE Legnica, dnia 22.05.2015r. ZAPYTANIE OFERTOWE na przeprowadzenie audytu zewnętrznego projektu wraz z opracowaniem raportu końcowego audytu w ramach projektu, współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

ZAPYTANIE OFERTOWE z dnia 03.12.2015r

ZAPYTANIE OFERTOWE z dnia 03.12.2015r ZAPYTANIE OFERTOWE z dnia 03.12.2015r 1. ZAMAWIAJĄCY HYDROPRESS Wojciech Górzny ul. Rawska 19B, 82-300 Elbląg 2. PRZEDMIOT ZAMÓWIENIA Przedmiotem Zamówienia jest przeprowadzenie usługi indywidualnego audytu

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia 19 marca 2009 r.

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia 19 marca 2009 r. Dziennik Ustaw Nr 52 4681 Poz. 421 421 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia 19 marca 2009 r. w sprawie sta u adaptacyjnego i testu umiej tnoêci w toku post powania o uznanie kwalifikacji

Bardziej szczegółowo

Jak zostać przedsiębiorcą, czyli własna firma za unijne pieniądze Anna Szymańska Wiceprezes Zarządu DGA S.A. Poznań, 20 kwietnia 2016 r.

Jak zostać przedsiębiorcą, czyli własna firma za unijne pieniądze Anna Szymańska Wiceprezes Zarządu DGA S.A. Poznań, 20 kwietnia 2016 r. Jak zostać przedsiębiorcą, czyli własna firma za unijne pieniądze Anna Szymańska Wiceprezes Zarządu DGA S.A. Poznań, 20 kwietnia 2016 r. UWAGA w obecnej perspektywie UE maksymalna kwota dotacji nie przekracza

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPO ECZNEJ 1) z dnia 29 stycznia 2009 r. w sprawie wydawania zezwolenia na prac cudzoziemca

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPO ECZNEJ 1) z dnia 29 stycznia 2009 r. w sprawie wydawania zezwolenia na prac cudzoziemca Dziennik Ustaw Nr 16 1954 Poz. 84 84 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPO ECZNEJ 1) z dnia 29 stycznia 2009 r. w sprawie wydawania zezwolenia na prac cudzoziemca Na podstawie art. 90 ust. 1 ustawy

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW. z dnia 31 marca 2003 r.

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW. z dnia 31 marca 2003 r. Dziennik Ustaw Nr 56 3690 Poz. 502 i 503 6. Posiedzeniu Rady przewodniczy Przewodniczàcy lub zast pca Przewodniczàcego. 7. 1. W sprawach nale àcych do jej zadaƒ Rada rozpatruje sprawy i podejmuje uchwa

Bardziej szczegółowo

Dobre praktyki w zakresie zarządzania ładem architektury korporacyjnej

Dobre praktyki w zakresie zarządzania ładem architektury korporacyjnej Dobre praktyki w zakresie zarządzania ładem architektury korporacyjnej Dr hab. Andrzej Sobczak, prof. SGH, Kierownik Zakładu Systemów Informacyjnych, Katedra Informatyki Gospodarczej SGH Gospodarczej SGH

Bardziej szczegółowo

LKA 4101-07-04/2013 P/13/151 WYSTĄPIENIE POKONTROLNE

LKA 4101-07-04/2013 P/13/151 WYSTĄPIENIE POKONTROLNE LKA 4101-07-04/2013 P/13/151 WYSTĄPIENIE POKONTROLNE I. Dane identyfikacyjne kontroli Numer i tytuł kontroli Jednostka przeprowadzająca kontrolę P/13/151 Zapewnienie prawa do jednakowego wynagradzania

Bardziej szczegółowo

Społecznie odpowiedzialni. Strategie społecznej odpowiedzialności w województwie opolskim

Społecznie odpowiedzialni. Strategie społecznej odpowiedzialności w województwie opolskim III Spotkanie Grupy Sterującej Ewaluacją I Monitoringiem Społecznie odpowiedzialni. Strategie społecznej odpowiedzialności w województwie opolskim Badanie w ramach projektu pn. Opolskie Obserwatorium Terytorialne

Bardziej szczegółowo

Protokół Nr 15/2015 posiedzenia Zarządu Powiatu z dnia 8 września 2015 roku. Starosta Działdowski Marian Janicki

Protokół Nr 15/2015 posiedzenia Zarządu Powiatu z dnia 8 września 2015 roku. Starosta Działdowski Marian Janicki Protokół Nr 15/2015 posiedzenia Zarządu Powiatu z dnia 8 września 2015 roku W posiedzeniu udział wzięli wg załączonej listy obecności: Starosta Działdowski Wicestarosta Członkowie Zarządu: Ponadto uczestniczył:

Bardziej szczegółowo

Zapytanie ofertowe nr 3

Zapytanie ofertowe nr 3 I. ZAMAWIAJĄCY STUDIUM JĘZYKÓW OBCYCH M. WAWRZONEK I SPÓŁKA s.c. ul. Kopernika 2 90-509 Łódź NIP: 727-104-57-16, REGON: 470944478 Zapytanie ofertowe nr 3 II. OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Przedmiotem zamówienia

Bardziej szczegółowo

Prezentacja celów projektu w obszarze dialogu obywatelskiego i wspólnych działań strony społecznej i samorządowej

Prezentacja celów projektu w obszarze dialogu obywatelskiego i wspólnych działań strony społecznej i samorządowej Prezentacja celów projektu w obszarze dialogu obywatelskiego i wspólnych działań strony społecznej i samorządowej Anna Tyrała Anna Siemek-Filuś PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ W RAMACH SZWAJCARSKIEGO

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR X/143/2015 RADY MIEJSKIEJ WAŁBRZYCHA. z dnia 27 sierpnia 2015 r. w sprawie utworzenia Zakładu Aktywności Zawodowej Victoria w Wałbrzychu

UCHWAŁA NR X/143/2015 RADY MIEJSKIEJ WAŁBRZYCHA. z dnia 27 sierpnia 2015 r. w sprawie utworzenia Zakładu Aktywności Zawodowej Victoria w Wałbrzychu UCHWAŁA NR X/143/2015 RADY MIEJSKIEJ WAŁBRZYCHA z dnia 27 sierpnia 2015 r. w sprawie utworzenia Zakładu Aktywności Zawodowej Victoria w Wałbrzychu Na podstawie art. 18 ust 2 pkt 9 lit. h ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA DLA PRZETARGU NIEOGRANICZONEGO CZĘŚĆ II OFERTA PRZETARGOWA

SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA DLA PRZETARGU NIEOGRANICZONEGO CZĘŚĆ II OFERTA PRZETARGOWA Powiat Wrocławski z siedzibą władz przy ul. Kościuszki 131, 50-440 Wrocław, tel/fax. 48 71 72 21 740 SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA DLA PRZETARGU NIEOGRANICZONEGO CZĘŚĆ II OFERTA PRZETARGOWA

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ORGANIZACYJNY MIEJSKIEGO ZESPOŁU DO SPRAW ORZEKANIA O NIEPEŁNOSPRAWNOŚCI

REGULAMIN ORGANIZACYJNY MIEJSKIEGO ZESPOŁU DO SPRAW ORZEKANIA O NIEPEŁNOSPRAWNOŚCI Załącznik do zarządzenia Nr 2/2012 Przewodniczącego Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia 24.01.2012 roku REGULAMIN ORGANIZACYJNY MIEJSKIEGO ZESPOŁU DO SPRAW ORZEKANIA O NIEPEŁNOSPRAWNOŚCI

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr... Rady Miejskiej Będzina z dnia... 2016 roku

Uchwała Nr... Rady Miejskiej Będzina z dnia... 2016 roku Uchwała Nr... Rady Miejskiej Będzina z dnia... 2016 roku w sprawie określenia trybu powoływania członków oraz organizacji i trybu działania Będzińskiej Rady Działalności Pożytku Publicznego. Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Gaz łupkowy w województwie pomorskim

Gaz łupkowy w województwie pomorskim Gaz łupkowy w województwie pomorskim 1 Prezentacja wyników badania Samorządów, partnerów Samorządu Województwa Pomorskiego oraz koncesjonariuszy Charakterystyka grup 2 18% 82% Samorządy Partnerzy SWP n=63

Bardziej szczegółowo

społeczna odpowiedzialność biznesu?

społeczna odpowiedzialność biznesu? SPOŁECZNA ODPOWIEDZIALNOŚĆ BIZNESU WARSZTATY DLA NAUCZYCIELI PRZEDSIĘBIORCZOŚCI 31 stycznia 2012 r. dr Justyna Szumniak-Samolej Samolej mgr Maria Roszkowska-Śliż 1. WPROWADZENIE Z czym kojarzy się Państwu

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 11/2012 Wójta Gminy Rychliki. z dnia 30 stycznia 2012 r. w sprawie wdrożenia procedur zarządzania ryzykiem w Urzędzie Gminy Rychliki

ZARZĄDZENIE NR 11/2012 Wójta Gminy Rychliki. z dnia 30 stycznia 2012 r. w sprawie wdrożenia procedur zarządzania ryzykiem w Urzędzie Gminy Rychliki ZARZĄDZENIE NR 11/2012 Wójta Gminy Rychliki z dnia 30 stycznia 2012 r. w sprawie wdrożenia procedur zarządzania ryzykiem w Urzędzie Gminy Rychliki Na podstawie art. 69 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 68

Bardziej szczegółowo

Statut Stowarzyszenia SPIN

Statut Stowarzyszenia SPIN Statut Stowarzyszenia SPIN Rozdział I. Postanowienia ogólne 1 1. Stowarzyszenie nosi nazwę SPIN w dalszej części Statutu zwane Stowarzyszeniem. 2. Stowarzyszenie działa na podstawie ustawy z dnia 7 kwietnia

Bardziej szczegółowo

Regulamin Rady Rodziców. przy Gimnazjum w Jasienicy. Postanowienia ogólne

Regulamin Rady Rodziców. przy Gimnazjum w Jasienicy. Postanowienia ogólne Regulamin Rady Rodziców przy Gimnazjum w Jasienicy Postanowienia ogólne 1. Rada Rodziców zwana dalej Radą a/ reprezentuje interesy ogółu rodziców, b/ wpływając na sprawy szkoły może przyczynić się do lepszej

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN KONTROLI ZARZĄDCZEJ W MIEJSKO-GMINNYM OŚRODKU POMOCY SPOŁECZNEJ W TOLKMICKU. Postanowienia ogólne

REGULAMIN KONTROLI ZARZĄDCZEJ W MIEJSKO-GMINNYM OŚRODKU POMOCY SPOŁECZNEJ W TOLKMICKU. Postanowienia ogólne Załącznik Nr 1 do Zarządzenie Nr4/2011 Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Tolkmicku z dnia 20 maja 2011r. REGULAMIN KONTROLI ZARZĄDCZEJ W MIEJSKO-GMINNYM OŚRODKU POMOCY SPOŁECZNEJ

Bardziej szczegółowo

Protokół Nr 19/07. Posiedzeniu przewodniczyła Małgorzata Biegajło Przewodnicząca ww. Komisji.

Protokół Nr 19/07. Posiedzeniu przewodniczyła Małgorzata Biegajło Przewodnicząca ww. Komisji. Protokół Nr 19/07 z posiedzenia Komisji Polityki Społecznej i Promocji Miasta, które odbyło się dnia 23.10.2007r. o godz. 9.00 11.00 w sali nr 4 Urzędu Miejskiego w Pabianicach, ul. Zamkowa 16 Obecni wg

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR VIII/43/2015 r. RADY MIASTA SULEJÓWEK z dnia 26 marca 2015 r.

UCHWAŁA NR VIII/43/2015 r. RADY MIASTA SULEJÓWEK z dnia 26 marca 2015 r. UCHWAŁA NR VIII/43/2015 r. RADY MIASTA SULEJÓWEK z dnia 26 marca 2015 r. w sprawie określenia regulaminu otwartego konkursu ofert na realizację zadania publicznego z zakresu wychowania przedszkolnego oraz

Bardziej szczegółowo

Tomice, dnia 15 lutego 2012 r.

Tomice, dnia 15 lutego 2012 r. WSPÓLNA METODA OCENY CAF 2006 W URZĘDZIE GMINY TOMICE PLAN DOSKONALENIA Sporządził: Ryszard Góralczyk Koordynator CAF Cel dokumentu: Przekazanie pracownikom i klientom Urzędu informacji o przyjętym planie

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA CYFRYZACJI

DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA CYFRYZACJI DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA CYFRYZACJI Warszawa, dnia 7 kwietnia 2016 r. Poz. 9 ZARZĄDZENIE NR 9 MINISTRA CYFRYZACJI 1) z dnia 5 kwietnia 2016 r. w sprawie Karty Audytu Wewnętrznego w Ministerstwie Cyfryzacji

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NR 2(4)/T/2014 WSPIERANIE AKTYWNOŚCI MIĘDZYNARODOWEJ

PROGRAM NR 2(4)/T/2014 WSPIERANIE AKTYWNOŚCI MIĘDZYNARODOWEJ PROGRAM NR 2(4)/T/2014 WSPIERANIE AKTYWNOŚCI MIĘDZYNARODOWEJ IMiT 2014 1 1. CELE PROGRAMU Program ma na celu podnoszenie kwalifikacji zawodowych artystów tańca oraz doskonalenie kadry pedagogicznej i badawczo-naukowej

Bardziej szczegółowo

Metody wyceny zasobów, źródła informacji o kosztach jednostkowych

Metody wyceny zasobów, źródła informacji o kosztach jednostkowych Metody wyceny zasobów, źródła informacji o kosztach jednostkowych by Antoni Jeżowski, 2013 W celu kalkulacji kosztów realizacji zadania (poszczególnych działań i czynności) konieczne jest przeprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Komentarz do prac egzaminacyjnych w zawodzie technik administracji 343[01] ETAP PRAKTYCZNY EGZAMINU POTWIERDZAJĄCEGO KWALIFIKACJE ZAWODOWE

Komentarz do prac egzaminacyjnych w zawodzie technik administracji 343[01] ETAP PRAKTYCZNY EGZAMINU POTWIERDZAJĄCEGO KWALIFIKACJE ZAWODOWE Komentarz do prac egzaminacyjnych w zawodzie technik administracji 343[01] ETAP PRAKTYCZNY EGZAMINU POTWIERDZAJĄCEGO KWALIFIKACJE ZAWODOWE OKE Kraków 2012 Zadanie egzaminacyjne zostało opracowane

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 1 października 2013 r. Poz. 783 UCHWAŁA ZARZĄDU NARODOWEGO BANKU POLSKIEGO. z dnia 24 września 2013 r.

Warszawa, dnia 1 października 2013 r. Poz. 783 UCHWAŁA ZARZĄDU NARODOWEGO BANKU POLSKIEGO. z dnia 24 września 2013 r. MONITOR POLSKI DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 1 października 2013 r. Poz. 783 UCHWAŁA ZARZĄDU NARODOWEGO BANKU POLSKIEGO z dnia 24 września 2013 r. w sprawie regulaminu Zarządu

Bardziej szczegółowo

Na podstawie art.4 ust.1 i art.20 lit. l) Statutu Walne Zebranie Stowarzyszenia uchwala niniejszy Regulamin Zarządu.

Na podstawie art.4 ust.1 i art.20 lit. l) Statutu Walne Zebranie Stowarzyszenia uchwala niniejszy Regulamin Zarządu. Na podstawie art.4 ust.1 i art.20 lit. l) Statutu Walne Zebranie Stowarzyszenia uchwala niniejszy Regulamin Zarządu Regulamin Zarządu Stowarzyszenia Przyjazna Dolina Raby Art.1. 1. Zarząd Stowarzyszenia

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN RADY RODZICÓW Liceum Ogólnokształcącego Nr XVII im. A. Osieckiej we Wrocławiu

REGULAMIN RADY RODZICÓW Liceum Ogólnokształcącego Nr XVII im. A. Osieckiej we Wrocławiu Uchwała nr 4/10/2010 z dnia 06.10.2010 r. REGULAMIN RADY RODZICÓW Liceum Ogólnokształcącego Nr XVII im. A. Osieckiej we Wrocławiu Podstawa prawna: - art. 53.1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie

Bardziej szczegółowo

Temat badania: Badanie systemu monitorowania realizacji P FIO 2014-2020

Temat badania: Badanie systemu monitorowania realizacji P FIO 2014-2020 Temat badania: Badanie systemu monitorowania realizacji P FIO 2014-2020 Charakterystyka przedmiotu badania W dniu 27 listopada 2013 r. Rada Ministrów przyjęła Program Fundusz Inicjatyw Obywatelskich na

Bardziej szczegółowo

DOKUMENTY, ZASADY (w tym również niepisane) SKŁADAJĄCE SIĘ NA SYSTEM KONTROLI ZARZĄDCZEJ W URZĘDZIE MIASTA LUBLIN

DOKUMENTY, ZASADY (w tym również niepisane) SKŁADAJĄCE SIĘ NA SYSTEM KONTROLI ZARZĄDCZEJ W URZĘDZIE MIASTA LUBLIN DOKUMENTY, ZASADY (w tym również niepisane) SKŁADAJĄCE SIĘ NA SYSTEM KONTROLI ZARZĄDCZEJ W URZĘDZIE MIASTA LUBLIN Standardy kontroli zarządczej: 1. Środowisko wewnętrzne: 1) Przestrzeganie wartości etycznych

Bardziej szczegółowo

Regulamin Pracy Komisji Rekrutacyjnej w Publicznym Przedszkolu Nr 5 w Kozienicach

Regulamin Pracy Komisji Rekrutacyjnej w Publicznym Przedszkolu Nr 5 w Kozienicach Regulamin Pracy Komisji Rekrutacyjnej w Publicznym Przedszkolu Nr 5 w Kozienicach Podstawa prawna: Ustawa z dnia 7 września 1991 o systemie oświaty (tekst jednolity Dz. U. z 2015 r., poz. 2156 ze zm.),

Bardziej szczegółowo

Diagnoza stanu designu w Polsce 2015

Diagnoza stanu designu w Polsce 2015 2015 Diagnoza stanu designu w Polsce 2015 Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości www.parp.gov.pl/design Agnieszka Haber Łódź Festiwal Design 10/10/2015 333 firmy 72% członek zarządu/właściciel firmy

Bardziej szczegółowo

Regulamin rekrutacji do Gimnazjum w Chwaliszewie na rok szkolny 2016/2017

Regulamin rekrutacji do Gimnazjum w Chwaliszewie na rok szkolny 2016/2017 Regulamin rekrutacji do Gimnazjum w Chwaliszewie na rok szkolny 2016/2017 Podstawa prawna: 1. Ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2015 r. poz. 2156 z późn zm.) 2. Rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

Regulamin Pracy Rady Seniorów Miasta Konina

Regulamin Pracy Rady Seniorów Miasta Konina Załącznik do Zarządzenia Nr 72/2011 Prezydenta Miasta Konina z dnia 3 listopada2011 r. Regulamin Pracy Rady Seniorów Miasta Konina Rozdział 1 Postanowienia ogólne 1 1. Rada Seniorów Miasta Konina, zwaną

Bardziej szczegółowo

Regulamin Rady Rodziców

Regulamin Rady Rodziców Załącznik Nr 3 do Statutu Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych Nr 2 im. Tadeusza Kościuszki w Stalowej Woli Regulamin Rady Rodziców Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych Nr 2 im. Tadeusza Kościuszki w Stalowej

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN przeprowadzania okresowych ocen pracowniczych w Urzędzie Miasta Mława ROZDZIAŁ I

REGULAMIN przeprowadzania okresowych ocen pracowniczych w Urzędzie Miasta Mława ROZDZIAŁ I Załącznik Nr 1 do zarządzenia Nr169/2011 Burmistrza Miasta Mława z dnia 2 listopada 2011 r. REGULAMIN przeprowadzania okresowych ocen pracowniczych w Urzędzie Miasta Mława Ilekroć w niniejszym regulaminie

Bardziej szczegółowo

Za àcznik 1. Uk adanka Prawa dziecka

Za àcznik 1. Uk adanka Prawa dziecka Za àcznik 1. Uk adanka Prawa dziecka Artyku 12. Prawo do wyra ania swoich poglàdów Artyku 13. Swoboda wypowiedzi i informacji Artyku 16. PrywatnoÊç, honor, reputacja Artyku 17. Dost p do informacji i mediów

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN RADY RODZICÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 6 IM. ROMUALDA TRAUGUTTA W LUBLINIE. Postanowienia ogólne

REGULAMIN RADY RODZICÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 6 IM. ROMUALDA TRAUGUTTA W LUBLINIE. Postanowienia ogólne REGULAMIN RADY RODZICÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 6 IM. ROMUALDA TRAUGUTTA W LUBLINIE Postanowienia ogólne 1 Niniejszy Regulamin określa cele, zadania i organizację Rady Rodziców działającej w Szkole Podstawowej

Bardziej szczegółowo

Ogólnopolska konferencja Świadectwa charakterystyki energetycznej dla budynków komunalnych. Oświetlenie publiczne. Kraków, 27 września 2010 r.

Ogólnopolska konferencja Świadectwa charakterystyki energetycznej dla budynków komunalnych. Oświetlenie publiczne. Kraków, 27 września 2010 r. w sprawie charakterystyki energetycznej budynków oraz postanowienia przekształconej dyrektywy w sprawie charakterystyki energetycznej budynków Ogólnopolska konferencja Świadectwa charakterystyki energetycznej

Bardziej szczegółowo

Rady Rodziców Gimnazjum im. Edwarda hr. Raczyńskiego w Komornikach

Rady Rodziców Gimnazjum im. Edwarda hr. Raczyńskiego w Komornikach Załącznik do Uchwały Nr 3/2007 REGULAMIN Rady Rodziców Gimnazjum im. Edwarda hr. Raczyńskiego w Komornikach Rozdział I Cele i zadania Rady Rodziców 1. Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa bez bliższego

Bardziej szczegółowo

Procedura prowadzenia ewaluacji realizacji polityk i programów publicznych

Procedura prowadzenia ewaluacji realizacji polityk i programów publicznych 1 Procedura prowadzenia ewaluacji realizacji polityk i programów publicznych Opracowanie w ramach projektu Potencjał Działanie Rozwój: nowy wymiar współpracy Miasta Płocka i płockich organizacji pozarządowych.

Bardziej szczegółowo