Organizowanie oraz zarząd cmentarzami wyznaniowymi

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Organizowanie oraz zarząd cmentarzami wyznaniowymi"

Transkrypt

1 Organizowanie oraz zarząd cmentarzami wyznaniowymi Wprowadzenie Cmentarz jest miejscem przeznaczonym na grzebanie zmarłych. W prawie rzymskim uznawany był za miejsce święte. Prawo to zakazywało jednak organizowania cmentarzy w obrębie miast. Chrześcijanie, stosując się do tego prawa, grzebali swych zmarłych poza miastami, w grobach ziemnych. Nieraz budowano w tym celu katakumby. Najsłynniejsze są katakumby rzymskie, ale nie były one jedyne w starożytnym świecie, nie tylko zresztą dla chrześcijan. W okresie prześladowań katakumby były często również miejscem kultu. Tam były składane bowiem ciała męczenników, na grobach których sprawowano Eucharystię. Po ustaniu prześladowań od IV w. nad grobami męczenników zaczęto wznosić bazyliki, nieraz przenoszono także ciała męczenników do nowo budowanych kościołów. Od V w. upowszechnił się zwyczaj grzebania wiernych wokół kościoła, a od VI w. nawet w samym kościele. Cesarz Justynian, kodyfikując prawo rzymskie w VI w., pominął dotychczasowy zakaz grzebania zmarłych w obrębie miast, który nie był zresztą już wówczas przestrzegany, przez co usankcjonował ten zwyczaj. W obrębie samego budynku kościelnego chowano pierwotnie ciała męczenników, później osób zmarłych w opinii świętości, dalej biskupów i cesarzy. Od XII w. praktyka chowania zmarłych w kościele stała się prawie powszechna, tzn. każdy mógł być pochowany w kościele, choć rezerwowano ten przywilej jedynie dla osób zasłużonych dla tego kościoła. Papież Pius V Konstytucją Apostolską Cum primum apostolatus, z dnia 1 kwietnia 1566 r. ograniczył tę praktykę, zabraniając grzebania zmarłych w kościele bez zgody rektora i patrona kościoła. Dalej jednak większość cmentarzy znajdowała się wokół budynku kościelnego. Koniec XVIII w., wiek XIX i XX to rozwój cmentarzy grzebalnych nie związanych już z budynkiem kościelnym. Zlikwidowano również wiele cmentarzy przykościelnych. Kodeks Prawa Kanonicznego z 1917 r. nakazywał wyraźnie grzebanie zmarłych na cmentarzach oraz zakazywał chowania w kościele, poza określonymi wyjątkami. Obecny Kodeks powtarza te zarządzenia, choć aktualna dyscyplina jest znacznie uproszczona i odnowiona. Wiele zagadnień zostało pominiętych z myślą o ich regulacji w prawie partykularnym lub zwyczajowym. Jednym z istotniejszych elementów kształtujących problem organizowania oraz funkcjonowania cmentarzy wyznaniowych na danym terenie jest ustawodawstwo państwowe w tej materii. Dlatego warto przypomnieć polskie przepisy państwowe regulujące problem cmentarzy. 1. Podstawa prawna Konkordat między Stolicą Apostolską i Rzecząpospolitą Polską, podpisany w Warszawie dnia 28 lipca 1993 r., w art. 8, ust. 3 stanowi: «miejscom przeznaczonym przez właściwą władzę kościelną do sprawowania kultu i grzebania zmarłych Państwo gwarantuje w tym celu nienaruszalność». Z ważnych jednak powodów i za zgodą kompetentnej władzy kościelnej można przeznaczyć te miejsca na inny użytek. Przepis ten nie ogranicza jednak stosowania prawa polskiego w przypadkach wywłaszczenia z zachowaniem standardów prawa międzynarodowego.

2 Deklaracja Rządu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 15 kwietnia 1997 r. w celu zapewnienia jasnej wykładni przepisów Konkordatu dodaje w ust. 2, że «pojęcie nienaruszalności cmentarzy, użyte w artykule 8 ust. 3 Konkordatu, nie może być rozumiane jako prawo do odmowy pochowania na cmentarzu katolickim osoby innego wyznania lub niewierzącej». Nienaruszalność cmentarza, gwarantowana przez Konkordat, nie oznacza jednak, że władza państwowa nie może wydawać odpowiednich przepisów regulujących sposób tworzenia oraz administrowania tymi miejscami. Podstawowymi normami prawnymi obowiązującymi obecnie w naszym kraju są: 1. Ustawa z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych z późniejszymi zmianami (dalej będziemy używać określenia: Ustawa). 2. Rozporządzenie Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 25 sierpnia 1959 r. w sprawie określenia, jakie tereny pod względem sanitarnym są odpowiednie na cmentarze (dalej będziemy używać określenia: Rozporządzenie z 1959 r.). 3. Rozporządzenie Ministrów Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska oraz Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 20 października 1972 r. w sprawie urządzania cmentarzy, prowadzenia ksiąg cmentarnych oraz chowania zmarłych (dalej będziemy używać określenia: Rozporządzenie z 1972 r.). Warto również podać kilka najważniejszych przykładów orzecznictwa w tej materii. Posłuży ono jako przykład przy analizowaniu konkretnych tematów. 2. Zakładanie i rozszerzanie cmentarza Zgodnie z Ustawą, o założeniu lub rozszerzeniu cmentarza wyznaniowego decydują właściwe władze kościelne. Inicjatywę podejmuje więc właściwy biskup diecezjalny lub wyższy przełożony zakonny. Musi zostać spełnione jednak kilka warunków: - może to nastąpić jedynie na terenie przeznaczonym na ten cel w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego; - musi zostać wyrażona zgoda właściwego inspektora sanitarnego Cmentarze zakłada się i rozszerza na terenach określonych w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego. Rozporządzenie z 1959 r. określa dokładniej, jakie tereny pod względem sanitarnym są odpowiednie na cmentarze. Zgodnie z tym Rozporządzeniem, teren pod cmentarz powinien być lokalizowany w sposób wykluczający możliwość wywierania szkodliwego wpływu cmentarza na otoczenie. Chodzi tutaj przede wszystkim o szkodliwy wpływ na całą sieć wodną danej miejscowości. W szczególności na cmentarze należy przeznaczać tereny na krańcach miast, osiedli lub wsi w izolacji od zabudowań, na gruntach przeznaczonych pod zieleń publiczną lub odpowiednich na jej urządzenie, w pobliżu miejscowej sieci komunikacyjnej. Przed zatwierdzeniem lokalizacji cmentarza należy zbadać na obszarze projektowanym na jego założenie, opierając się na planie sytuacyjnym w skali 1: 500, następujące zagadnienia charakteryzujące środowisko przyrodnicze: 1. grunty do głębokości pierwszego poziomu wody gruntowej - lecz nie płyciej niż do 2,5 m od powierzchni terenu, określając ich rodzaj, strukturę, zawilgocenie, zawartość węglanu wapnia oraz stopień kwasowości; wyniki badań powinny być omówione w opisie technicznym; 2. stosunki wodne obejmujące rozeznanie: - kierunków spływu wód powierzchniowych, - głębokości i zmienności poziomu wód gruntowych oraz kierunku ich spadku; 3. istniejące zespoły roślinne.

3 Na planie sytuacyjnym powinny być naniesione wszelkie zabudowania i studnie lub inne ujęcia wody, znajdujące się na terenie przewidzianym na cmentarz i w odległości do 150 m od tego terenu. Odległość cmentarza od zabudowań mieszkalnych, od zakładów produkujących artykuły żywności, zakładów żywienia zbiorowego bądź zakładów przechowujących artykuły żywności oraz studzien, źródeł i strumieni, służących do czerpania wody do picia i potrzeb gospodarczych, powinna wynosić co najmniej 150 m; odległość ta może być zmniejszona do 50 m pod warunkiem, że teren w granicach od 50 do 150 m odległości do cmentarza posiada sieć wodociągową i wszystkie budynki korzystające z wody są do tej sieci podłączone. Odległość od granicy cmentarza ujęć wody o charakterze zbiorników wodnych, służących jako źródło zaopatrzenia sieci wodociągowej w wodę do picia i potrzeb gospodarczych, nie może być mniejsza niż 500 m. Teren cmentarza powinien znajdować się w miarę możności na wzniesieniu i nie podlegać zalewom oraz posiadać ukształtowanie umożliwiające łatwy spływ wód deszczowych. Na terenie cmentarza zwierciadło wody gruntowej powinno znajdować się na głębokości nie wyższej niż 2,5 m poniżej powierzchni terenu, przy czym nie może być ono nachylone ku zabudowaniom lub ku zbiornikom albo innym ujęciom wody służącym za źródło zaopatrzenia w wodę do picia i potrzeb gospodarczych (sieć wodociągowa lub studnie). Grunt cmentarza powinien być możliwie przepuszczalny i bez zawartości węglanu wapnia. Miejsce na cmentarz powinno być w miarę możności tak wybrane, aby najczęściej spotykane w tym miejscu wiatry wiały od terenów mieszkaniowych w kierunku cmentarza. Zgodnie z Rozporządzeniem z 1972 r., obszar potrzebny na założenie lub powiększenie cmentarza oblicza się przez pomnożenie przeciętnej rocznej liczby zgonów w danej miejscowości przez 23 (wskaźnik wynikający z zakazu ponownego użycia grobu do chowania zwłok przed upływem 20 lat i przypuszczalnej liczby wypadków przedłużenia tego okresu czasu na dalsze okresy) oraz przez 4,5 m2 jako powierzchnię jednego grobu. Otrzymany iloczyn wskazuje wielkość części przewidzianej bezpośrednio pod groby i jest powierzchnią grzebalną, która powinna stanowić 40-60% powierzchni ogólnej cmentarza. Dla miejscowości podlegających rozbudowie obliczeń tych dokonuje się, uwzględniając odpowiednio przyszłą przypuszczalną liczbę zgonów przy stanie mieszkańców wynikającym z perspektywicznego rozwoju miasta, osiedla, lub wsi. Przy obliczaniu powierzchni ogólnej cmentarza należy uwzględnić poza powierzchnią grzebalną również powierzchnię zieleni, dróg, placów oraz terenu potrzebnego pod dom pogrzebowy i część gospodarczą cmentarza, a na większych cmentarzach również pod budynek administracyjno-mieszkalny. Przy zagospodarowaniu powierzchni grzebalnej przeznaczonej na groby należy w zasadzie przewidywać dla: 1. pól grzebalnych na groby zwykłe bez prawa murowania - około 60% powierzchni, w tym dla zwłok dzieci do 6 lat- 12 do 15%; 2. pojedynczych rzędów grobów ziemnych lub murowanych przy żywopłotach - około 10% powierzchni; 3. grobów rodzinnych - około 20%; 4. pól lub alej zasłużonych - 1 do 5%; 5. pól urn - około 5% 16. Teren pod cmentarz może być własnością kościelnej osoby prawnej, albo może zostać również uzyskany od Skarbu Państwa lub gminy w użytkowanie wieczyste lub kupiony od nich. Ponieważ założenie cmentarza stanowi tzw. cel publiczny, wojewoda lub rada gminy może udzielić bonifikaty przy sprzedaży odpowiedniego terenu.

4 3. Urządzenie i utrzymanie cmentarza Utrzymanie cmentarzy wyznaniowych i zarządzanie nimi należy do związków wyznaniowych. Cmentarz należy utrzymywać jako teren zielony o założeniu parkowym. Zieleń na cmentarzu (drzewa, krzewy, trawniki i kwiaty) podlega ochronie przed niszczeniem. Sadzenie lub wycinanie drzew na cmentarzach może nastąpić tylko w wypadkach uzasadnionych racjonalną gospodarką zadrzewieniem oraz zgodnie z planem zagospodarowania terenu cmentarza. Teren cmentarza powinien mieć ogrodzenie z trwałego materiału, przy czym wysokość ogrodzenia nie może być niższa niż 1,5 m. Dla każdego cmentarza należy sporządzić plan zagospodarowania terenu, a urządzenie cmentarza, wykorzystywanie miejsc pod poszczególne rodzaje grobów oraz zadrzewienie powinny być zgodne z tym planem. Plan podlega zatwierdzeniu przez organ państwowego nadzoru budowlanego w trybie przewidzianym dla zatwierdzania planów realizacyjnych. Plan zagospodarowania cmentarza powinien przewidywać drogi prowadzące do pól grzebalnych, pola grzebalne oraz zadrzewienie. Każde pole grzebalne powinno mieć odrębne oznaczenie, a w granicach pól grzebalnych powinny być ponumerowane groby. Na każdym cmentarzu powinien być dom przedpogrzebowy lub kostnica, które służą: 1. do składania ciał osób zmarłych do czasu ich pochowania; 2. do wykonywania oględzin zwłok dla celów sądowo-lekarskich, sanitarnych oraz policyjnych; 3. do wykonywania innych czynności związanych z chowaniem zwłok 22. Dom przedpogrzebowy powinien znajdować się w niewielkiej odległości od bramy cmentarnej, a jego pomieszczenia przeznaczone do przechowywania zwłok powinny być w miarę możności położone od północy. Dom przedpogrzebowy powinien składać się z następujących pomieszczeń: 1. do przechowywania zwłok; 2. do wykonywania ceremonii pogrzebowych; 3. do wykonywania oględzin lub sekcji sądowo-lekarskich, sanitarno-policyjnych oraz utrwalania zwłok. W pomieszczeniach tych należy urządzić odpowiednią wentylację, jak też zabezpieczyć je przed dostępem osób niepowołanych, zwierząt i owadów. Dom przedpogrzebowy powinien mieć podłogę nieprzepuszczalną i łatwo zmywalną, ściany murowane i tynkowane, a pomieszczenia służące do przechowywania i oględzin lub sekcji zwłok - ponadto pomalowane farbą olejną albo wyłożone płytkami do wysokości co najmniej 2 m. Pomieszczenia służące do oględzin lub sekcji zwłok powinny posiadać urządzenia, umożliwiające ogrzewanie w chłodnej porze roku. W pomieszczeniach przeznaczonych do wykonywania oględzin, sekcji i utrwalania zwłok należy przewidzieć możliwość dostarczenia zimnej i ciepłej wody oraz jej odprowadzania. Na cmentarzach mniejszych, w miejscowościach, w których przeciętnie odbywa się najwyżej 1 pogrzeb dziennie, zamiast domu przedpogrzebowego powinny być budowane kostnice z jednym obszernym, widnym pomieszczeniem oraz z pomieszczeniem na trumny ze zwłokami oczekującymi na pogrzeb i niewielkim magazynem na przechowywanie sprzętu. Zarówno w domu przedpogrzebowym, jak i w kostnicy nie wolno kłaść trumien ze zwłokami bezpośrednio na podłodze, lecz należy je umieszczać na specjalnie na ten cel przeznaczonych rusztowaniach lub katafalkach. Urządzenia te należy często czyścić i odkażać. Dom

5 przedpogrzebowy lub kostnica powinny być pod stałym nadzorem służby cmentarnej, powinny być utrzymywane w czystości i w określonych godzinach dostępne dla osób biorących udział w ceremoniach pogrzebowych. Za przechowywanie zwłok i korzystanie z urządzeń domu przedpogrzebowego lub kostnicy zarząd cmentarza uprawniony jest do pobierania opłat. Zarząd cmentarza powinien prowadzić księgę cmentarną zawierającą następujące dane dotyczące osób, których zwłoki zostały pochowane: 1. nazwisko i imię; 2. płeć; 3. wiek; 4. ostatnie miejsce zamieszkania; 5. datę zgonu; 6. miejsce zgonu; 7. przyczynę zgonu; 8. datę i numer aktu zgonu; 9. datę pochowania; 10. dokładnie określone miejsce pochowania według planu zagospodarowania cmentarza; 11. ewentualne odnotowanie faktu wydobycia, daty i miejsca ponownego złożenia szczątków. Dane te powinny być wpisane do księgi cmentarnej na podstawie przedłożonej karty zgonu. Karty zgonu, na których podstawie dokonano pochowania zwłok, powinny być przechowywane przez zarząd cmentarza co najmniej 30 lat. 4. Groby Na polach grzebalnych, przeznaczonych na groby zwykłe 29, groby i odstępy między grobami powinny mieć następujące wymiary: 1. dla zwłok dzieci do lat 6: długość 1,2 m, szerokość 0,6 m, głębokość 1,2 m, odstępy - od strony dłuższego boku 0,3 m, a od strony krótszego 0,4 m; 2. dla pozostałych zwłok: długość 2 m, szerokość 1 m, głębokość 1,7 m, odstępy - od każdego boku po 0,5 m; 3. dla urn ze szczątkami zwłok: długość 0,6 m, szerokość 0,4 m, głębokość 1 m, odstępy - od strony dłuższego boku 0,3 m, a od strony krótszego 0,4 m. Groby rodzinne przeznaczone na składanie trumien w kierunku poziomym powinny mieć następujące wymiary dla jednego grobu: długość 2,3 m, szerokość 1,3 m, głębokość 1,7 m, odstępy - od każdego boku po 0,5 m; Groby rodzinne dla urn przeznaczone na kilka urn w kierunku poziomym powinny mieć następujące wymiary: długość 1 m, szerokość 1 m, głębokość 1 m, odstępy - na bokach 0,3 m, a od strony frontu miejsca urnowego 0,4 m. Warstwa ziemi pokrywająca trumnę powinna wynosić co najmniej 1 m. Kopanie głębszych grobów niż 1,7 m jest dopuszczalne pod warunkiem, że pomiędzy dnem grobu a najwyższym poziomem wody gruntowej pozostanie co najmniej 0,5 m. Ziemia wydobyta z grobu może być usypana w postaci pagórka nad grobem. W zależności od warunków wodnych można stosować chowanie zwłok piętrowo w grobach ziemnych lub murowanych, przy czym trumny powinny być między sobą przedzielone warstwą ziemi grubości około 0,2 m; jeżeli warstwa ta jest zastąpiona murem lub żelbetem, grubość ich nie może być cieńsza niż 6 cm. Głębokość grobu powinna wynosić przy dwu piętrach (trumnach) 2,7 m, a przy większej ilości pięter -

6 grób powinien być odpowiednio głębszy, przyjmując po 1 m głębokości na każdą trumnę łącznie z przedzieleniem. W każdym wypadku odległość między poziomem wody gruntowej a dnem grobu nie może być mniejsza niż 0,5 m. W katakumbach powierzchnia dna niszy przeznaczonej do złożenia zwłok powinna wynosić co najmniej 2 m 1 m, a wysokość co najmniej 0,9 m. Każda nisza powinna być oddzielona od sąsiedniej ścianą grubości co najmniej 0,2 m i mieć wylot wentylacyjny do odprowadzania gazów w sposób nieszkodliwy dla otoczenia. Po złożeniu zwłok każdą niszę należy natychmiast zamurować. Przy chowaniu szczątków nisze te powinny mieć wymiary 0,40 m 0,40 m i wysokość 0,60 m. W grobach murowanych i katakumbach dno grobu może być ziemne lub umocnione, przy czym powinno mieć spadek jednokierunkowy; w grobach z umocnionym dnem w miejscu najniższym należy przewidzieć odpływ łączący się z ziemią. Na grobach można ustawiać nagrobki o wymiarach nie przekraczających granic powierzchni grobu. Nie zmienia to jednak faktu, że w dalszym ciągu pozostaje to grób ziemny a nie murowany i dalej mają wobec tego grobu zastosowanie przepisy odnoszące się do grobów ziemnych. 5. Ponowne użycie grobu Grób nie może być użyty do ponownego chowania przed upływem lat 20. Po upływie lat 20 ponowne użycie grobu do chowania nie może nastąpić, jeżeli jakakolwiek osoba zgłosi zastrzeżenie przeciw temu i uiści opłatę, przewidzianą za pochowanie zwłok. Zastrzeżenie to ma skutek na dalszych lat 20 i może być odnowione. Do przedłużenia zakazu ponownego użycia grobu na dalsze 20 lat w przypadku sporu o to uprawnienie między różnymi osobami, pierwszeństwo ma osoba wymieniona w art. 10 ust. 1 Ustawy, tzn.: 1. pozostały małżonek(ka), 2. krewni zstępni, 3. krewni wstępni, 4. krewni boczni do 4 stopnia pokrewieństwa, 5. powinowaci w linii prostej do 1 stopnia 37. W wielu przypadkach zarządcy cmentarzy wyznaniowych nie domagają się opłat po upływie 20 lat. Nie korzystanie jednak z tego prawa nie oznacza rezygnacji z niego. Zarządcy nie mają obowiązku bowiem szukania odpowiednich osób do uregulowania tej opłaty. Troska o tę sprawę spoczywa na osobach zainteresowanych grobem. Osobie, która mimo upływu terminu 20 lat nie zgłosiła zastrzeżenia i nie wniosła odpowiedniej opłaty, nie przysługuje roszczenie o przywrócenie posiadania miejsca oddanego przez zarząd cmentarza z przeznaczeniem na grób kogoś innego, chociażby nadal stale odwiedzała grób i utrzymywała go w należytym stanie. W związku z likwidacją grobu, pojawia się nieraz pytanie, co zrobić ze szczątkami osoby poprzednio tam pochowanej. Można je tam pozostawić, albo przenieść w inne miejsce, z tym że można je chować również poza powierzchnią grzebalną. Decyduje o tym zarząd cmentarza. Na życzenie osoby uprawnionej do pochowania zwłok można szczątków nie wydobywać. Przepisy ustalające termin dwudziestoletni nie mają zastosowania do pochowania zwłok w grobach murowanych, przeznaczonych do pomieszczenia zwłok więcej niż jednej osoby. W tym przypadku nie ma określonego jakiegokolwiek terminu. Domyślnie, należy uważać je za trwałe.

7 Dozwolone są natomiast umowy, przedłużające termin, przed upływem którego nie wolno użyć grobu do ponownego pochowania. Umowa taka powinna zostać sporządzona na piśmie. Niezależnie od tych przepisów jest wzbronione użycie do ponownego pochowania grobów, mających wartość pamiątek historycznych (ze względu na swą dawność lub osoby, które są w nich pochowane, lub zdarzenia, z którymi mają związek) albo wartość artystyczną. W istniejących grobach murowanych dopuszcza się chowanie zwłok osób zmarłych w ciągu 20 lat po wydaniu decyzji o zamknięciu cmentarza. 6. Zamknięcie cmentarza oraz użycie terenu cmentarnego na inny cel O zamknięciu cmentarza wyznaniowego decyduje właściwa władza kościelna, po zasięgnięciu opinii właściwego inspektora sanitarnego. Użycie terenu cmentarnego po zamknięciu cmentarza na inny cel nie może nastąpić przed upływem 40 lat od dnia ostatniego pochowania zwłok na cmentarzu. Po upływie powyższego terminu zarząd gminy (zarząd miasta na prawach powiatu) może wydać decyzję o użyciu terenu cmentarnego na inny cel zgodny z planem zagospodarowania przestrzennego. Jeżeli teren cmentarny stanowi lub stanowił uprzednio własność Kościoła Katolickiego lub innego kościoła albo związku wyznaniowego, wydanie decyzji o użyciu terenu cmentarnego na inny cel wymaga zgody właściwej władzy tego kościoła lub związku wyznaniowego. Decyzję o użyciu terenu cmentarnego, będącego uprzednio cmentarzem wyznaniowym Kościoła Katolickiego lub innego kościoła albo związku wyznaniowego, na inny cel wydaje się po zasięgnięciu opinii właściwej władzy tego kościoła lub związku wyznaniowego, co do sposobu oznaczenia i upamiętnienia terenu pocmentarnego. Użycie terenu cmentarnego na inny cel jest dopuszczalne pod warunkiem zachowania pamiątek wartości historycznej, archeologicznej lub artystycznej. Pamiątki te mogą być przeniesione w odpowiednie miejsce za zezwoleniem wojewódzkiego konserwatora zabytków. Jeżeli cmentarz lub jego część są wpisane do rejestru zabytków, użycie terenu na inny cel wymaga zgody ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego. W przypadkach uzasadnionych szczególnymi celami publicznymi właściwy ze względu na miejsce terenu cmentarnego organ może wystąpić do ministra właściwego do spraw administracji publicznej o zwolnienie z wymogu uzyskania zgody kościoła lub związku wyznaniowego. Przy zmianie przeznaczenia terenu cmentarnego szczątki zwłok znajdujące się na tym terenie powinny być przeniesione na inny cmentarz na koszt nabywcy terenu lub nowego jego użytkownika. 7. Stwierdzenie zgonu Przed podjęciem jakichkolwiek czynności związanych z pogrzebem konieczne jest stwierdzenie zgonu. Zwłoki osób zmarłych mogą być chowane dopiero po stwierdzeniu przyczyn zgonu. Zgon i jego przyczyna powinny być ustalone przez lekarza, leczącego chorego w ostatniej chorobie. W razie niemożności dopełnienia tego, stwierdzenie zgonu i jego przyczyny powinno nastąpić w drodze oględzin, dokonywanych przez lekarza lub w razie jego braku przez inną osobę, powołaną do tej czynności przez właściwego starostę, przy czym koszty tych oględzin i wystawionego świadectwa nie mogą obciążać rodziny zmarłego. Osoby odpowiedzialne za stwierdzenie zgonu stwierdzają zgon i jego przyczyny w sporządzonych w tym celu kartach zgonu. Karty zgonu powinny być wypełnione w dwóch egzemplarzach dla każdego przypadku zgonu. Jeden z egzemplarzy karty zgonu, zawierającej adnotację urzędu stanu cywilnego o zarejestrowaniu zgonu, przedstawia się administracji cmentarza w celu pochowania zwłok, drugi zaś służy do celów statystycznych. Na

8 pochowanie zwłok bądź przekazanie ich szkołom wyższym wymagane jest uprzednie stwierdzenie zgonu i jego przyczyn w karcie zgonu, zawierającej adnotację urzędu stanu cywilnego o zarejestrowaniu zgonu. Lekarze stwierdzający zgon i jego przyczyny obowiązani są udzielać właściwym organom na żądanie dla celów statystycznych wyjaśnień, odnoszących się do faktu zgonu i jego przyczyny. O ile zmarły pozostawał podczas ostatniej choroby pod opieką lekarską, wyjaśnienia powinny również dotyczyć przebiegu tej choroby. Wyjaśnienia te stanowią tajemnicę służbową i mogą być wykorzystywane tylko dla celów statystycznych oraz w postępowaniu sądowym. Zarówno lekarz, jak i inne osoby powołane do dokonywania oględzin zwłok, jeżeli przy dokonaniu tej czynności powezmą pewność lub uzasadnione podejrzenie, że przyczyną zgonu była choroba zakaźna, podlegająca obowiązkowemu zgłoszeniu, powinni zawiadomić o tym natychmiast właściwego inspektora sanitarnego. W przypadku uzasadnionego podejrzenia, że przyczyną zgonu było przestępstwo, lekarz, jak i inne osoby powołane do oględzin zwłok powinni zawiadomić o tym natychmiast właściwego prokuratora lub najbliższy posterunek Policji. W przypadkach, w których zachodzi uzasadnione podejrzenie, że przyczyną zgonu było przestępstwo, na pochowanie zwłok oprócz karty zgonu wymagane jest zezwolenie prokuratora. Zwłoki osób zmarłych lub zabitych w miejscach publicznych przewozi się przed ich pochowaniem, na wniosek właściwego organu, do zakładu medycyny sądowej, a w razie jego braku na obszarze powiatu - do najbliższego szpitala mającego prosektorium, celem ustalenia przyczyny zgonu. Organizowanie tego przewozu należy do zadań powiatu. 8. Przewożenie zwłok Przewożenie zwłok jest dozwolone specjalnie do tego celu przeznaczonymi środkami przewozowymi (karawanami); przewożenie zwłok na obszarze wsi może odbywać się również innymi środkami przewozowymi, z wyjątkiem środków transportu wykorzystywanych do przewozu osób lub środków spożywczych. Przenoszenie lub przewożenie zwłok w otwartych trumnach jest wzbronione. Zezwolenia na przewiezienie zwłok lub ich szczątków przez teren Państwa są udzielane przez polskie urzędy konsularne w państwie, z którego przewóz ten ma nastąpić, po stwierdzeniu braku przeszkód do wwiezienia zwłok lub ich szczątków na terytorium innego państwa. Zezwolenia na wywóz poza granicę Państwa zwłok lub ich szczątków mogą być udzielane jedynie po uprzednim przedłożeniu zezwolenia właściwej władzy państwa, na którego terytorium mają być pochowane, jak również państw, przez których terytorium mają być przewożone. Na sprowadzenie zwłok i szczątków z obcego państwa należy uzyskać zezwolenie starosty właściwego dla miejsca, w którym zwłoki i szczątki mają być pochowane, działającego w porozumieniu z właściwym inspektorem sanitarnym. W przypadku śmierci na skutek choroby zakaźnej, zezwolenie na przewóz zwłok nie może być udzielone przed upływem dwóch lat od dnia zgonu. Wyjątki od tej zasady mogą być czynione przez ministra właściwego do spraw zdrowia. Przewożenie zwłok i szczątków w granicach Państwa na odległość nie więcej niż 60 kilometrów, a na obszarze gmin, na których terenie nastąpił zgon, bez względu na odległość - może być dokonywane bez uzyskania zezwolenia. Przewożenie zwłok i szczątków w obrębie Państwa na odległość dalszą, przewożenie koleją, samolotami i statkami na wszelką odległość oraz wywożenie poza granice Państwa może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia właściwego inspektora sanitarnego. Zwłoki przewożone w kraju na odległość większą niż 60 km powinny być zamknięte w trumnie drewnianej wyłożonej papą bądź wykonanej z innego odpowiedniego materiału podlegającego mineralizacji, wypełnionej substancją płynochłonną

9 grubości 5 cm. Trumna taka powinna być zamknięta i opieczętowana przez upoważnione przedsiębiorstwo lub zakład pogrzebowy, a następnie umieszczona na czas przewozu w szczelnie zamkniętym worku z nieprzepuszczalnego tworzywa sztucznego, odpornego na uszkodzenia mechaniczne. Po dostarczeniu trumny na miejsce przeznaczenia worek powinien być zdjęty i spalony. Zwłoki przewożone za granicę Państwa powinny być zamknięte w trumnie drewnianej wybitej blachą lub posiadającej wkład metalowy albo w trumnie metalowej. Dno trumny wypełnia się warstwą płynochłonną grubości 5 cm. Powiatowy (miejski, dzielnicowy) lub portowy inspektor sanitarny może nakazać zastosowanie ponadto innych środków ostrożności przy przewozie zwłok, a w razie uznania, że środki te są dostateczne, opatruje trumnę swoją pieczęcią. Trumnę należy umieścić w szczelnej skrzyni drewnianej, uniemożliwiającej przemieszczanie się trumny, lub w innym pojemniku, wykonanym z nieprzepuszczalnego materiału. Po przewiezieniu zwłok na miejsce przeznaczenia powinny być one niezwłocznie pochowane bez otwierania trumny. Szczątki pozostałe w wyniku spalenia zwłok, przewożone na odległość ponad 60 km, powinny być umieszczone w zalutowanym pudle metalowym (urnie) zamkniętym w skrzynce drewnianej. Przewóz zwłok dozwolony jest w zasadzie tylko w okresie od 16 października do 15 kwietnia, poza tym zaś okresem zezwolenie na przewóz może być udzielone jedynie wyjątkowo przy odpowiednim zapewnieniu bezpieczeństwa sanitarnego. Przystosowaniem i zabezpieczeniem opakowania zwłok i szczątków do przewozu na odległość ponad 60 km zajmują się upoważnione przedsiębiorstwa lub zakłady pogrzebowe. 9. Chowanie zmarłych Przyjęcie zwłok do pochowania na cmentarz następuje po przedstawieniu karty zgonu, a niekiedy także zezwolenia prokuratora. W miejscowościach, w których nie ma cmentarzy komunalnych, zarząd cmentarza wyznaniowego jest obowiązany umożliwić pochowanie na tym cmentarzu, bez jakiejkolwiek dyskryminacji, osób zmarłych innego wyznania lub niewierzących. Zarząd cmentarza wyznaniowego nie może odmówić pochowania zwłok osób, które posiadają nabyte prawo do pochówku w określonym miejscu tego cmentarza. Prawo to służy także bliskim osoby zmarłej, to jest małżonkowi, wstępnym, zstępnym, rodzeństwu i przysposobionym. Zwłoki takich osób powinny być przez zarząd cmentarza traktowane na równi ze zwłokami osób należących do wyznania, do którego należy cmentarz, a w szczególności pod względem wyznaczenia miejsca pochowania, właściwego ceremoniału pogrzebowego i wznoszenia stosownych nagrobków. Zwłoki osób zmarłych nie mogą być chowane przed upływem 24 godzin od chwili zgonu z wyjątkiem osób zmarłych na chorobę zakaźną. Najpóźniej po upływie 72 godzin od chwili zgonu zwłoki powinny być usunięte z mieszkania celem pochowania lub w razie odroczenia terminu pochowania - złożone w domu przedpogrzebowym lub kostnicy do czasu pochowania. Zwłoki osób zmarłych na choroby zakaźne powinny być natychmiast po stwierdzeniu zgonu usunięte z mieszkania i pochowane w ciągu 24 godzin od chwili zgonu na najbliższym cmentarzu. W takim wypadku zwłoki powinny być natychmiast po stwierdzeniu zgonu zawinięte w płótno nasycone płynem odkażającym lub w razie potrzeby odkażającym i dezynfekcyjnym, złożone do trumny i szczelnie zamknięte oraz przewiezione bezpośrednio z miejsca zgonu na cmentarz i pochowane w ciągu 24 godzin od chwili zgonu. Wówczas należy stosować następujące środki ostrożności: 1. zabronione jest zbieranie się osób w pomieszczeniu, gdzie leżą zwłoki, 2. zabronione jest dotykanie zwłok,

10 3. na dnie trumny należy umieścić warstwę substancji płynochłonnej (np. trociny, torf, suchy mech - z dodatkiem wapna chlorowanego) grubości 5 cm, 4. po złożeniu zwłok w trumnie należy ją natychmiast szczelnie zamknąć i z zewnątrz obmyć płynem odkażającym, 5. pomieszczenie, w którym osoba zmarła pozostawała, wszystkie przedmioty, z którymi była w styczności, jako też środek transportu, jakim zwłoki przewieziono, powinny być poddane odkażeniu. Od chwili zgonu aż do pochowania zwłoki powinny być przechowywane w taki sposób, aby nie mogły powodować szkodliwego wpływu na otoczenie. Dlatego, natychmiast po zgonie zwłoki należy umieścić w miejscu możliwie chłodnym i zabezpieczyć je przed dostępem zwierząt i owadów. W miejscowościach, w których są domy przedpogrzebowe lub kostnice, składanie zwłok w kościołach lub kaplicach położonych poza cmentarzem jest dozwolone tylko na okres poprzedzający pogrzeb. Wyjątek od tej zasady stanowią kościoły w miastach i osiedlach posiadające oddzielne pomieszczenia do składania zwłok aż do chwili pogrzebu. Zwłoki przeniesione do domu przedpogrzebowego lub kostnicy nie mogą tam pozostawać po wystąpieniu objawów daleko posuniętego rozkładu; zwłoki takie należy natychmiast pochować. Celem wstrzymania rozkładu zwłok dozwolone jest stosowanie zabiegów utrwalających; zabiegi te mogą być wykonywane tylko pod nadzorem lekarza. Prawo pochowania zwłok ludzkich ma najbliższa pozostała rodzina osoby zmarłej, a mianowicie: 1. pozostały małżonek(ka), 2. krewni zstępni, 3. krewni wstępni, 4. krewni boczni do 4 stopnia pokrewieństwa, 5. powinowaci w linii prostej do 1 stopnia 65. Prawo pochowania zwłok osób wojskowych zmarłych w czynnej służbie wojskowej przysługuje właściwym organom wojskowym w myśl przepisów wojskowych. Prawo pochowania zwłok osób zasłużonych wobec Państwa i społeczeństwa przysługuje organom państwowym, instytucjom i organizacjom społecznym. Prawo pochowania zwłok przysługuje również osobom, które do tego dobrowolnie się zobowiążą. Zwłoki nie pochowane przez osoby, organy i instytucje uprawnione do tego mogą być przekazane szkołom wyższym do celów naukowych. Decyzję o wydaniu zwłok szkołom wyższym wydaje właściwy starosta. Zwłoki nie pochowane względnie nie przekazane szkołom wyższym powinny być pochowane przez ośrodek pomocy społecznej miejsca zgonu.zwłoki mogą być pochowane przez złożenie w grobach ziemnych, w grobach murowanych lub katakumbach i zatopienie w morzu. Groby ziemne i groby murowane, przeznaczone na składanie zwłok i szczątków ludzkich, mogą się znajdować tylko na cmentarzach. Nie jest dopuszczalne grzebanie zmarłych na prywatnych posesjach. Ciała osób zmarłych na okrętach będących na pełnym morzu powinny być pochowane przez zatopienie w morzu zgodnie ze zwyczajami morskimi. W przypadkach, kiedy okręt może w przeciągu 24 godzin przybyć do portu objętego programem podróży, należy zwłoki przewieźć na ląd i tam pochować. Wyjątki od tych przepisów mogą być czynione przez kapitana okrętu z uwzględnieniem wskazań sanitarnych i wojskowych, jeżeli chodzi o okręty wojenne lub inne używane dla celów wojskowych. Do trumny przeznaczonej dla zwłok osoby dorosłej wolno złożyć tylko zwłoki jednej osoby dorosłej, zwłoki matki z dzieckiem nowo narodzonym lub zwłoki dwojga dzieci w wieku do

11 lat 6. Trumna powinna mieć dno i ściany boczne nieprzepuszczalne oraz szczelnie przylegające wieko. Zwłoki powinny być złożone w trumnie na warstwie substancji płynochłonnej grubości 3 cm. Po złożeniu zwłok do trumny i przymocowaniu wieka nie wolno trumny otwierać. 10. Ekshumacja Ekshumacja zwłok i szczątków może być dokonana: 1. na umotywowaną prośbę osób uprawnionych do pochowania zwłok za zezwoleniem właściwego inspektora sanitarnego, 2. na zarządzenie prokuratora lub sądu, 3. na podstawie decyzji właściwego inspektora sanitarnego w razie zajęcia terenu cmentarza na inny cel. W przypadku ekshumacji zwłoki i szczątki powinny być pochowane na nowo w innym miejscu. W przypadkach wywłaszczenia terenu cmentarnego koszt ekshumacji i przeniesienia ponosi nabywca terenu. Zwłoki osób zmarłych na choroby zakaźne nie mogą być ekshumowane przed upływem 2 lat od dnia zgonu. Ekshumacja zwłok i szczątków powinna odbywać się we wczesnych godzinach rannych podczas chłodnej pory roku (w okresie od 16 października do 15 kwietnia). O zamierzonej ekshumacji należy zawiadomić właściwego powiatowego (miejskiego, dzielnicowego) lub portowego inspektora sanitarnego, który: 1. wykonuje nadzór nad ekshumacją oraz 2. może zezwolić na wykonanie ekshumacji w innym czasie przy zachowaniu ustalonych przez niego środków ostrożności. Przy ekshumacji mogą być obecne tylko osoby bezpośrednio zainteresowane. Zwłoki ekshumowane przed upływem okresu mineralizacji powinny być wydobyte wraz z trumną, którą bez otwierania należy umieścić na czas przewozu w obrębie kraju w skrzyni szczelnie wybitej blachą. Na miejscu ponownego pochowania trumnę należy wydobyć ze skrzyni i pochować bezzwłocznie na cmentarzu bez jej otwierania. W razie ekshumacji wykonywanej po upływie okresu mineralizacji wydobyte szczątki wraz z resztkami trumny należy umieścić w nowej trumnie i przygotować do przewozu. O zamierzonej ekshumacji na cmentarzu wyznaniowym powinna być zawiadomiona właściwa jednostka wyznaniowa. Przepisy Ustawy dotyczące ekshumacji i przewożenia zwłok nie odnoszą się do archeologicznych prac wykopaliskowych. Podsumowanie Prezentowany tekst jest całościowym przedstawieniem aktualnego prawodawstwa cywilnego w sprawie cmentarzy oraz pogrzebów. Oczywiście, życie jest zawsze bogatsze niż prawo, dlatego w jakimś wyjątkowym przypadku trudno będzie zastosować prezentowane normy. Należy wówczas odnieść się do analizowanej Ustawy i Rozporządzeń, oraz orzecznictwa w tej materii. Ks. Aleksander Sobczak

USTAWA z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych

USTAWA z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych Kancelaria Sejmu s. 1/8 USTAWA z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych Art. 1. 1. Zakładanie i rozszerzanie cmentarzy komunalnych należy do zadań własnych gminy. 2. O założeniu lub

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych. (tekst jednolity)

USTAWA. z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych. (tekst jednolity) USTAWA z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych. (tekst jednolity) Art. 1. 1. Zakładanie i rozszerzanie cmentarzy komunalnych należy do zadań własnych gminy. 2. O założeniu lub rozszerzeniu

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych

USTAWA z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych Kancelaria Sejmu s. 1/8 Dz.U. 1959 Nr 11 poz. 62 USTAWA z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych Opracowano na podstawie: tj. Dz.U. z 2000 r. Nr 23, poz. 295, Nr 120, poz. 1268, z 2002

Bardziej szczegółowo

Ustawa o Prawie Cmentarnym

Ustawa o Prawie Cmentarnym Ustawa o Prawie Cmentarnym OBWIESZCZENIE MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI z dnia 2 marca 2000 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych. (Dz. U. Nr

Bardziej szczegółowo

Art. 1. 1. Zakładanie i rozszerzanie cmentarzy komunalnych należy do zadań własnych gminy.

Art. 1. 1. Zakładanie i rozszerzanie cmentarzy komunalnych należy do zadań własnych gminy. Ustawa z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych (Dz. U. z 2000 r. Nr 23, poz. 295, Nr 120, poz. 1268, z 2002 r. Nr 113, poz. 984, z 2003 r. Nr 80, poz. 717, Nr 162, poz. 1568, z 2006

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych

USTAWA z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych Kancelaria Sejmu s. 1/10 USTAWA z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych Art. 1. 1. Zakładanie i rozszerzanie cmentarzy komunalnych należy do zadań własnych gminy. 2. O założeniu lub

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych

USTAWA z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych Kancelaria Sejmu s. 1/10 Dz.U. 1959 Nr 11 poz. 62 USTAWA z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych Opracowano na podstawie: tj. Dz. U. z 2011 r. Nr 118, poz. 687, Nr 144, poz. 853, z

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 1959 Nr 11 poz. 62 USTAWA. z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych

Dz.U. 1959 Nr 11 poz. 62 USTAWA. z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych Kancelaria Sejmu s. 1/15 Dz.U. 1959 Nr 11 poz. 62 USTAWA z dnia 31 stycznia 1959 r. Opracowano na podstawie: tj. Dz. U. z 2011 r. Nr 118, poz. 687, Nr 144, poz. 853, z 2012 r. poz. 951, z 2013 r. poz.

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 31 stycznia 1959 r.

USTAWA. z dnia 31 stycznia 1959 r. Kancelaria Sejmu s. 1/15 USTAWA z dnia 31 stycznia 1959 r. Opracowano na podstawie: tj. Dz. U. z 2011 r. Nr 118, poz. 687, Nr 144, poz. 853, z 2012 r. poz. 951, z 2013 r. poz. 1650, z 2014 r. poz. 1741.

Bardziej szczegółowo

z dnia 20 października 1972 r. (Dz. U. z dnia 22 listopada 1972 r.)

z dnia 20 października 1972 r. (Dz. U. z dnia 22 listopada 1972 r.) Dz.U.72.47.299 1999.10.01 zm.wyn.z Dz.U.98.133.872 art. 105 2001.09.15 zm.wyn.z Dz.U.00.120.1268 art. 4 pkt 9, art. 78 2002.03.29 zm.wyn.z Dz.U.01.153.1783 13 ROZPORZĄDZENIE MINISTRÓW GOSPODARKI TERENOWEJ

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 1959 Nr 11 poz. 62 USTAWA. z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych

Dz.U. 1959 Nr 11 poz. 62 USTAWA. z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych Kancelaria Sejmu s. 1/16 Dz.U. 1959 Nr 11 poz. 62 USTAWA z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych Art. 1. 1. Zakładanie i rozszerzanie cmentarzy komunalnych należy do zadań własnych

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych

USTAWA. z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych tekst jednolity Dz. U. 2011 r. Nr 118 poz. 687 zm. Dz.U. 2011.144.853 USTAWA z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych Art. 1. 1. Zakładanie i rozszerzanie cmentarzy komunalnych należy

Bardziej szczegółowo

Regulamin cmentarza komunalnego w Jasieniu oraz cmentarzy gminnych

Regulamin cmentarza komunalnego w Jasieniu oraz cmentarzy gminnych Regulamin cmentarza komunalnego w Jasieniu oraz cmentarzy gminnych Biuro administracji cmentarza znajduje się w Jasieniu przy ul. Brukowej 2 i czynne jest w dni robocze w godzinach od 8 00 do 15 00. Dot.

Bardziej szczegółowo

Załącznik do zarządzenia nr 217/ 921 / 12 Prezydenta Miasta Koszalina z dnia 28 maja 2012 roku

Załącznik do zarządzenia nr 217/ 921 / 12 Prezydenta Miasta Koszalina z dnia 28 maja 2012 roku Załącznik do zarządzenia nr 217/ 921 / 12 Prezydenta Miasta Koszalina z dnia 28 maja 2012 roku Regulamin porządkowy cmentarza komunalnego w Koszalinie. 1. 1. Cmentarz komunalny w Koszalinie stanowi mienie

Bardziej szczegółowo

Wniosek o wydanie zezwolenia na 1 : Ekshumację zwłok lub szczątków ludzkich w celu ich pochowania na tym samym miejscu pochówku (cmentarzu)

Wniosek o wydanie zezwolenia na 1 : Ekshumację zwłok lub szczątków ludzkich w celu ich pochowania na tym samym miejscu pochówku (cmentarzu) ... (miejscowość, data) Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w...... (adres) Wniosek o wydanie zezwolenia na 1 : Ekshumację zwłok lub szczątków ludzkich w celu ich pochowania na tym samym miejscu pochówku

Bardziej szczegółowo

Bydgoszcz, dnia 16 grudnia 2015 r. Poz. 4377. UCHWAŁA Nr XII/62/15 RADY GMINY W KSIĄŻKACH. z dnia 4 grudnia 2015 r.

Bydgoszcz, dnia 16 grudnia 2015 r. Poz. 4377. UCHWAŁA Nr XII/62/15 RADY GMINY W KSIĄŻKACH. z dnia 4 grudnia 2015 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO Bydgoszcz, dnia 16 grudnia 2015 r. Poz. 4377 UCHWAŁA Nr XII/62/15 RADY GMINY W KSIĄŻKACH z dnia 4 grudnia 2015 r. w sprawie założenia cmentarza komunalnego

Bardziej szczegółowo

z dnia 7 marca 2008 r.

z dnia 7 marca 2008 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY 1) z dnia 7 marca 2008 r. w sprawie wymagań, jakie muszą spełniać cmentarze, groby i inne miejsca pochówku zwłok i szczątków Na podstawie art. 20 ust. 1 ustawy z

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych

- o zmianie ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych Warszawa, dnia 7 marca 2013 r. Pani Ewa Kopacz Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. oraz na podstawie art.

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK o wyrażenie zgody na ekshumację zwłok/szczątków *

WNIOSEK o wyrażenie zgody na ekshumację zwłok/szczątków * ... (miejscowość, data) Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Zduńskiej Woli ul. Łaska 13 98 220 Zduńska Wola WNIOSEK o wyrażenie zgody na ekshumację zwłok/szczątków * I. Dane dotyczące wnioskodawcy:

Bardziej szczegółowo

EKSHUMACJA WYMAGANIA DOTYCZĄCE UZYSKIWANIA ZEZWOLENIA NA JEJ DOKONANIE, DOKUMENTY, WARUNKI PRZEPROWADZANIA.

EKSHUMACJA WYMAGANIA DOTYCZĄCE UZYSKIWANIA ZEZWOLENIA NA JEJ DOKONANIE, DOKUMENTY, WARUNKI PRZEPROWADZANIA. EKSHUMACJA WYMAGANIA DOTYCZĄCE UZYSKIWANIA ZEZWOLENIA NA JEJ DOKONANIE, DOKUMENTY, WARUNKI PRZEPROWADZANIA. Wymagania dot. ekshumacji zwłok określa art. 15 ustawy z dnia 31 stycznia 1959r. o cmentarzach

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN CMENTARZA KOMUNALNEGO W ŁAZISKACH GÓRNYCH

REGULAMIN CMENTARZA KOMUNALNEGO W ŁAZISKACH GÓRNYCH Załącznik nr 1 do Uchwały nr.. Rady Miejskiej w Łaziskach Górnych z dnia. REGULAMIN CMENTARZA KOMUNALNEGO W ŁAZISKACH GÓRNYCH Celem umożliwienia oddawania należytej czci Zmarłym oraz dla zapewnienia porządku

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY. Szczecin, dnia 19 czerwca 2012 r. Poz. 1390 UCHWAŁA NR XIX/100/2012 RADY GMINY GRZMIĄCA. z dnia 25 kwietnia 2012 r.

DZIENNIK URZĘDOWY. Szczecin, dnia 19 czerwca 2012 r. Poz. 1390 UCHWAŁA NR XIX/100/2012 RADY GMINY GRZMIĄCA. z dnia 25 kwietnia 2012 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ZACHODNIOPOMORSKIEGO Szczecin, dnia 19 czerwca 2012 r. Poz. 1390 UCHWAŁA NR XIX/100/2012 RADY GMINY GRZMIĄCA z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie ustalenia zasad korzystania

Bardziej szczegółowo

ARCYBISKUP METROPOLITA CZĘSTOCHOWSKI

ARCYBISKUP METROPOLITA CZĘSTOCHOWSKI ARCYBISKUP METROPOLITA CZĘSTOCHOWSKI Instrukcja w sprawie zarządu cmentarzami parafialnymi na terenie Archidiecezji Częstochowskiej Normy ogólne 1. Każda parafia, jeśli jest to możliwe, powinna mieć własny

Bardziej szczegółowo

Gdańsk, dnia 28 października 2015 r. Poz. 3265 UCHWAŁA NR X/93/2015 RADY GMINY CEWICE. z dnia 29 września 2015 r.

Gdańsk, dnia 28 października 2015 r. Poz. 3265 UCHWAŁA NR X/93/2015 RADY GMINY CEWICE. z dnia 29 września 2015 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO Gdańsk, dnia 28 października 2015 r. Poz. 3265 UCHWAŁA NR X/93/2015 RADY GMINY CEWICE w sprawie uchwalenia Regulaminu Cmentarza Komunalnego w Cewicach oraz ustalenia

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR VII/41/15 RADY MIEJSKIEJ GMINY MIRSK. z dnia 28 maja 2015 r. w sprawie ustalenia regulaminu cmentarzy komunalnych na terenie Gminy Mirsk

UCHWAŁA NR VII/41/15 RADY MIEJSKIEJ GMINY MIRSK. z dnia 28 maja 2015 r. w sprawie ustalenia regulaminu cmentarzy komunalnych na terenie Gminy Mirsk UCHWAŁA NR VII/41/15 RADY MIEJSKIEJ GMINY MIRSK z dnia 28 maja 2015 r. w sprawie ustalenia regulaminu cmentarzy komunalnych na terenie Gminy Mirsk Na podstawie art. 40 ust. 2 pkt 4 w związku z art. 7 ust.

Bardziej szczegółowo

R E G U L A M I N C M E N T A R Z A P A R A F I I N A J Ś W I Ę T S Z E G O Z B A W I C I E L A W R Y K A C H

R E G U L A M I N C M E N T A R Z A P A R A F I I N A J Ś W I Ę T S Z E G O Z B A W I C I E L A W R Y K A C H R E G U L A M I N C M E N T A R Z A P A R A F I I N A J Ś W I Ę T S Z E G O Z B A W I C I E L A W R Y K A C H Na podstawie art.2 i art. 45 ust. l ustawy z dnia 17 maja 1989r. o stosunku Państwa do Kościoła

Bardziej szczegółowo

Regulamin korzystania z Cmentarza Komunalnego w Sępopolu. Rozdział I INFORMACJE OGÓLNE.

Regulamin korzystania z Cmentarza Komunalnego w Sępopolu. Rozdział I INFORMACJE OGÓLNE. Załącznik Nr 1 do uchwały Nr XXV/185/13 Rady Miejskiej w Sępopolu z dnia 5 czerwca 2013 r. Regulamin korzystania z Cmentarza Komunalnego w Sępopolu. Rozdział I INFORMACJE OGÓLNE. 1 Celem umożliwienia oddania

Bardziej szczegółowo

Informacja dot. postępowania w przypadku ekshumacji oraz przewozu zwłok i szczątków ludzkich

Informacja dot. postępowania w przypadku ekshumacji oraz przewozu zwłok i szczątków ludzkich Informacja dot. postępowania w przypadku ekshumacji oraz przewozu zwłok i szczątków ludzkich Ekshumacja polega na wydobyciu zwłok lub szczątków ludzkich z grobu lub miejsca tymczasowego pochówku w celu

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA RADY MIASTA MIEROSZÓW NR XXXVIII/179/09 z dnia 27 maja 2009 r. w sprawie regulaminu cmentarza komunalnego przy ul. Kościelnej w Mieroszowie

UCHWAŁA RADY MIASTA MIEROSZÓW NR XXXVIII/179/09 z dnia 27 maja 2009 r. w sprawie regulaminu cmentarza komunalnego przy ul. Kościelnej w Mieroszowie UCHWAŁA RADY MIASTA MIEROSZÓW NR XXXVIII/179/09 z dnia 27 maja 2009 r. w sprawie regulaminu cmentarza komunalnego przy ul. Kościelnej w Mieroszowie Na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 13 i art. 40 ust. 2 pkt

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 18 stycznia 2016 r. Poz. 463 UCHWAŁA NR IV/30/2015 RADY GMINY WIELISZEW. z dnia 29 stycznia 2015 r.

Warszawa, dnia 18 stycznia 2016 r. Poz. 463 UCHWAŁA NR IV/30/2015 RADY GMINY WIELISZEW. z dnia 29 stycznia 2015 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA MAZOWIECKIEGO Warszawa, dnia 18 stycznia 2016 r. Poz. 463 UCHWAŁA NR IV/30/2015 RADY GMINY WIELISZEW w sprawie określenia wymagań, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający

Bardziej szczegółowo

CENNIK OPŁAT OBOWIĄZUJĄCY NA CMENTARZACH KOMUNALNYCH WE WROCŁAWIU

CENNIK OPŁAT OBOWIĄZUJĄCY NA CMENTARZACH KOMUNALNYCH WE WROCŁAWIU CENNIK OPŁAT OBOWIĄZUJĄCY NA CMENTARZACH KOMUNALNYCH WE WROCŁAWIU I. POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 1. Pochówek na terenie cmentarzy komunalnych może być dokonany za zgodą Zarządu Cmentarzy Komunalnych oraz zgodnie

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN CMENTARZA PARAFIALNEGO W GOSPRZYDOWEJ

REGULAMIN CMENTARZA PARAFIALNEGO W GOSPRZYDOWEJ REGULAMIN CMENTARZA PARAFIALNEGO W GOSPRZYDOWEJ Kościół zawsze uważał cmentarze, grobowce jak i poszczególne mogiły, gdzie spoczywają ciała zmarłych za miejsca święte. Prawo kanoniczne określa: miejscami

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XIV/97/2011 RADY MIEJSKIEJ W TUCHOWIE. z dnia 26 października 2011 r.

UCHWAŁA NR XIV/97/2011 RADY MIEJSKIEJ W TUCHOWIE. z dnia 26 października 2011 r. UCHWAŁA NR XIV/97/2011 RADY MIEJSKIEJ W TUCHOWIE z dnia 26 października 2011 r. w sprawie regulaminu korzystania z cmentarza komunalnego i kaplicy cmentarnej w Tuchowie. Na podstawie art. 7 ust. 1 pkt

Bardziej szczegółowo

PRAWNE ASPEKTY TRANSPORTU ZWŁOK Z ZAGRANICY LEGAL REGULATIONS OF BRINGING HUMAN CORPSES FROM ABROAD

PRAWNE ASPEKTY TRANSPORTU ZWŁOK Z ZAGRANICY LEGAL REGULATIONS OF BRINGING HUMAN CORPSES FROM ABROAD ZESZYTY NAUKOWE POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ 2011 Seria: TRANSPORT z. 70 Nr kol. 1835 Jacek BARCIK, Piotr CZECH PRAWNE ASPEKTY TRANSPORTU ZWŁOK Z ZAGRANICY Streszczenie. Artykuł omawia procedury prawne i warunki

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN. funkcjonowania cmentarzy komunalnych w Kędzierzynie-Koźlu

REGULAMIN. funkcjonowania cmentarzy komunalnych w Kędzierzynie-Koźlu Załącznik do Uchwały Nr IX/110/11 Rady Miasta Kędzierzyn-Koźle z dnia 30 maja 2011 r. REGULAMIN funkcjonowania cmentarzy komunalnych w Kędzierzynie-Koźlu I. Postanowienia ogólne. 1. Cmentarze komunalne

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN CMENTARZY KOMUNALNYCH NA TERENIE MIASTA NOWEGO SĄCZA.

REGULAMIN CMENTARZY KOMUNALNYCH NA TERENIE MIASTA NOWEGO SĄCZA. REGULAMIN CMENTARZY KOMUNALNYCH NA TERENIE MIASTA NOWEGO SĄCZA. W celu umożliwienia oddania należytej czci zmarłym oraz zapewnienia porządku i utrzymania właściwego stanu estetycznego prosi się osoby przebywające

Bardziej szczegółowo

Uchwała Rady Miejskiej w Jaworznie

Uchwała Rady Miejskiej w Jaworznie Uchwała Rady Miejskiej w Jaworznie z dnia... w sprawie przyjęcia Regulaminu Cmentarzy Komunalnych w Jaworznie Na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 13, art. 18 ust. 1 i art 40 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 8 marca

Bardziej szczegółowo

Regulamin Porządkowy. Cmentarzy Komunalnych w Świdnicy. Administrowanych przez. Zakład Usług Komunalnych w Świdnicy

Regulamin Porządkowy. Cmentarzy Komunalnych w Świdnicy. Administrowanych przez. Zakład Usług Komunalnych w Świdnicy Załącznik do uchwały nr IX/64/2015 Rady Gminy Świdnica z dnia 30 czerwca 2015 r. Regulamin Porządkowy Cmentarzy Komunalnych w Świdnicy Administrowanych przez Zakład Usług Komunalnych w Świdnicy W celu

Bardziej szczegółowo

Kraków, dnia 11 lipca 2014 r. Poz. 3831 UCHWAŁA NR XLIX/642/2014 RADY MIEJSKIEJ W STARYM SĄCZU. z dnia 8 lipca 2014 roku

Kraków, dnia 11 lipca 2014 r. Poz. 3831 UCHWAŁA NR XLIX/642/2014 RADY MIEJSKIEJ W STARYM SĄCZU. z dnia 8 lipca 2014 roku DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO Kraków, dnia 11 lipca 2014 r. Poz. 3831 UCHWAŁA NR XLIX/642/2014 RADY MIEJSKIEJ W STARYM SĄCZU z dnia 8 lipca 2014 roku w sprawie wprowadzenia regulaminu cmentarzy

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN CMENTARZA PARAFII RZYMSKO KATOLICKIEJ ŚW. JÓZEFA W SANDOMIERZU

REGULAMIN CMENTARZA PARAFII RZYMSKO KATOLICKIEJ ŚW. JÓZEFA W SANDOMIERZU REGULAMIN CMENTARZA PARAFII RZYMSKO KATOLICKIEJ ŚW. JÓZEFA W SANDOMIERZU Cmentarze są świętymi miejscami spoczynku osób zmarłych oraz modlitwy, dlatego Kościół otacza je szczególną troską. Celem zapewnienia

Bardziej szczegółowo

Szczecin, dnia 7 października 2013 r. Poz. 3196 UCHWAŁA NR XXXIV/248/2013 RADY MIEJSKIEJ W POLICACH. z dnia 27 sierpnia 2013 r.

Szczecin, dnia 7 października 2013 r. Poz. 3196 UCHWAŁA NR XXXIV/248/2013 RADY MIEJSKIEJ W POLICACH. z dnia 27 sierpnia 2013 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ZACHODNIOPOMORSKIEGO Szczecin, dnia 7 października 2013 r. Poz. 3196 UCHWAŁA NR XXXIV/248/2013 RADY MIEJSKIEJ W POLICACH z dnia 27 sierpnia 2013 r. w sprawie uchwalenia Regulaminu

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK O WYDANIE ZEZWOLENIA NA EKSHUMACJĘ ZWŁOK (SZCZĄTKÓW)

WNIOSEK O WYDANIE ZEZWOLENIA NA EKSHUMACJĘ ZWŁOK (SZCZĄTKÓW) . Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Sochaczewie ul. Traugutta 18, 96-500 Sochaczew WNIOSEK O WYDANIE ZEZWOLENIA NA EKSHUMACJĘ ZWŁOK (SZCZĄTKÓW) I. Dane dotyczące zmarłego: 1. Imię i nazwisko:...

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN CMENTARZY KOMUNALNYCH administrowanych przez Zarząd Cmentarzy Komunalnych w Gdyni

REGULAMIN CMENTARZY KOMUNALNYCH administrowanych przez Zarząd Cmentarzy Komunalnych w Gdyni REGULAMIN CMENTARZY KOMUNALNYCH administrowanych przez Zarząd Cmentarzy Komunalnych w Gdyni I POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 Zarząd Cmentarzy Komunalnych w Gdyni (zwany dalej zarządcą cmentarza) administruje następującymi

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN KORZYSTANIA Z CMENTARZA KOMUNALNEGO W LUBRAŃCU

REGULAMIN KORZYSTANIA Z CMENTARZA KOMUNALNEGO W LUBRAŃCU Załącznik do Uchwały Nr VIII/42/2007 Rady Miejskiej w Lubrańcu z dnia 25 maja 2007 r. REGULAMIN KORZYSTANIA Z CMENTARZA KOMUNALNEGO W LUBRAŃCU 1 1. Na cmentarzu komunalnym urządza się groby: 1) groby zwykłe

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN CMENTARZA KOMUNALNEGO W LUBARTOWIE. I. Postanowienia Ogólne

REGULAMIN CMENTARZA KOMUNALNEGO W LUBARTOWIE. I. Postanowienia Ogólne REGULAMIN CMENTARZA KOMUNALNEGO W LUBARTOWIE I. Postanowienia Ogólne 1 1. Cmentarz komunalny w Lubartowie przy ulicy Gazowej stanowi mienie Gminy Miasto Lubartów. 2. Ogólny nadzór nad cmentarzem sprawuje

Bardziej szczegółowo

STAROSTWO POWIATOWE W MOŃKACH

STAROSTWO POWIATOWE W MOŃKACH STAROSTWO POWIATOWE W MOŃKACH ul. Słowackiego 5a, 19-100 Mońki tel. /85/ 72 78 800, fax. /85/ 72 78 830; www.monki.pl starostwo@monki.pl KARTA USŁUGI Wersja 1 NAZWA USŁUGI: Wydawanie pozwoleń na sprowadzenie

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE BURMISTRZA

ZARZĄDZENIE BURMISTRZA ZARZĄDZENIE BURMISTRZA Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Nr V/40/ 07 Burmistrza Miasta Lubartów z dnia 23 marca 2007r. w sprawie regulaminu cmentarza komunalnego REGULAMIN CMENTARZA KOMUNALNEGO W LUBARTOWIE

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN CMENTARZA WOLSKIEGO W WARSZAWIE. Rozdział I Postanowienia ogólne

REGULAMIN CMENTARZA WOLSKIEGO W WARSZAWIE. Rozdział I Postanowienia ogólne REGULAMIN CMENTARZA WOLSKIEGO W WARSZAWIE Celem umożliwienia oddawania należytej czci Zmarłym oraz zapewnienia porządku i utrzymania należytego stanu estetycznego na cmentarzu, powierza się ten cmentarz

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 595/2014 PREZYDENTA MIASTA RYBNIKA z dnia 1 grudnia 2014 r.

ZARZĄDZENIE NR 595/2014 PREZYDENTA MIASTA RYBNIKA z dnia 1 grudnia 2014 r. ZARZĄDZENIE NR 595/2014 PREZYDENTA MIASTA RYBNIKA z dnia 1 grudnia 2014 r. w sprawie: zmiany zarządzenia nr 54/2012 Prezydenta Miasta Rybnika z dnia 09.02.2012 r. w sprawie: wysokości opłat za korzystanie

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR... RADY MIASTA BIELSK PODLASKI. w sprawie ustalenia regulaminów korzystania z cmentarzy komunalnych w Bielsku Podlaskim

UCHWAŁA NR... RADY MIASTA BIELSK PODLASKI. w sprawie ustalenia regulaminów korzystania z cmentarzy komunalnych w Bielsku Podlaskim Projekt z dnia 15 maja 2012 r. Zatwierdzony przez... UCHWAŁA NR... RADY MIASTA BIELSK PODLASKI z dnia 9 maja 2012 r. w sprawie ustalenia regulaminów korzystania z cmentarzy komunalnych w Bielsku Podlaskim

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 191/XIII/2011 Rady Miasta Lublin. z dnia 8 września 2011 r.

Uchwała Nr 191/XIII/2011 Rady Miasta Lublin. z dnia 8 września 2011 r. Uchwała Nr 191/XIII/2011 Rady Miasta Lublin z dnia 8 września 2011 r. w sprawie zasad zarządu oraz zasad i trybu korzystania z cmentarzy komunalnych na terenie miasta Lublin Na podstawie art. 40 ust. 2

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR... BURMISTRZA MIASTA GOLUBIA-DOBRZYNIA

UCHWAŁA NR... BURMISTRZA MIASTA GOLUBIA-DOBRZYNIA Projekt z dnia 9 marca 2015 r. Zatwierdzony przez... UCHWAŁA NR... BURMISTRZA MIASTA GOLUBIA-DOBRZYNIA z dnia 6 marca 2015 r. w sprawie ustalenia zasad sprawiania pogrzebu przez gminę miasto Golub - Dobrzyń

Bardziej szczegółowo

Regulamin cmentarzy rzymskokatolickich w Diecezji Włocławskiej

Regulamin cmentarzy rzymskokatolickich w Diecezji Włocławskiej L.dz. 1171/2011 Regulamin cmentarzy rzymskokatolickich w Diecezji Włocławskiej Cmentarze są świętymi miejscami spoczynku osób zmarłych oraz modlitwy, dlatego Kościół otacza je szczególną troską. Celem

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN Korzystania z Cmentarza Parafialnego w Kozienicach

REGULAMIN Korzystania z Cmentarza Parafialnego w Kozienicach REGULAMIN Korzystania z Cmentarza Parafialnego w Kozienicach 1 Postanowienia ogólne, prawa i obowiązki Zarządcy. 1. Cmentarzem Parafialnym w Kozienicach przy ul. Cmentarnej zarządza Kozienicka Gospodarka

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN PROWADZENIA ROBÓT BUDOWLANYCH NA CMENTARZU KOMUNALNYM W BOLESŁAWCU UL. ŚLUZOWA 10.

REGULAMIN PROWADZENIA ROBÓT BUDOWLANYCH NA CMENTARZU KOMUNALNYM W BOLESŁAWCU UL. ŚLUZOWA 10. REGULAMIN PROWADZENIA ROBÓT BUDOWLANYCH NA CMENTARZU KOMUNALNYM W BOLESŁAWCU UL. ŚLUZOWA 10. I. PRZEPISY OGÓLNE 1 1. Przedmiotem niniejszego regulaminu (zwanego dalej Regulaminem ) jest określenie warunków

Bardziej szczegółowo

wiary i nadziei zmartwychwstania. Grzebanie zmarłych jest uczynkiem miłosierdzia

wiary i nadziei zmartwychwstania. Grzebanie zmarłych jest uczynkiem miłosierdzia REGULAMIN CMENTARZA PARAFIALNEGO Parafii Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny w Suchej Beskidzkiej Cmentarz jest miejscem świętym. Ciała zmarłych powinny być traktowane z szacunkiem i miłością wypływającą

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami.

- o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami. KLUB POSELSKI RUCH PALIKOTA ul. Wiejska 4/6/8 00-902 Warszawa Warszawa, dnia 20 stycznia 2012 r. Grupa Posłów na Sejm RP Klubu Poselskiego Ruch Palikota Szanowna Pani Ewa Kopacz Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

mgr Jerzy A. Pielichowski Pochówek zmarłego w prawie polskim. Proponowane zmiany

mgr Jerzy A. Pielichowski Pochówek zmarłego w prawie polskim. Proponowane zmiany mgr Jerzy A. Pielichowski Pochówek zmarłego w prawie polskim. Proponowane zmiany W przypadku polskiego systemu prawnego kwestia pochówku osób zmarłych została uregulowana za sprawą dwóch podstawowych aktów

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN CMENTARZY KOMUNALNYCH W ŚWINOUJŚCIU

REGULAMIN CMENTARZY KOMUNALNYCH W ŚWINOUJŚCIU Załącznik nr 1 do uchwały nr. z dnia lutego 2013 Rady Miasta Świnoujście REGULAMIN CMENTARZY KOMUNALNYCH W ŚWINOUJŚCIU 1 INFORMACJE OGÓLNE 1. Celem umożliwienia oddawania należytej czci Zmarłym oraz dla

Bardziej szczegółowo

Regulamin Rzymskokatolickiego Cmentarza PREAMBUŁA

Regulamin Rzymskokatolickiego Cmentarza PREAMBUŁA Regulamin Rzymskokatolickiego Cmentarza PREAMBUŁA Wyznając wiarę, że nasze ciała są świątynią Ducha Świętego i oczekują wskrzeszenia umarłych i życia wiecznego w przyszłym świecie, Kościół Katolicki z

Bardziej szczegółowo

I - Nazwa oraz adres Zamawiającego. tel. 58 677 79 60 faks 58 677 79 61 e mail sekretariat@mops.wejherowo.pl zaprasza do złożenia ofert cenowych na:

I - Nazwa oraz adres Zamawiającego. tel. 58 677 79 60 faks 58 677 79 61 e mail sekretariat@mops.wejherowo.pl zaprasza do złożenia ofert cenowych na: Załącznik Nr 1a do Regulaminu udzielania zamówień publicznych ZAPROSZENIE CENOWO- OFERTOWE w postępowaniu o wartości powyżej 3000 EURO netto do wartości, o której mowa w art. 4 pkt 8 Prawa zamówień publicznych

Bardziej szczegółowo

APS.071.4.2013.AP.II Sztum, dnia 09.12.2013r... ZAPYTANIE OFERTOWE na świadczenie usług pogrzebowych

APS.071.4.2013.AP.II Sztum, dnia 09.12.2013r... ZAPYTANIE OFERTOWE na świadczenie usług pogrzebowych APS.071.4.2013.AP.II Sztum, dnia 09.12.2013r.... (pieczęć zamawiającego) 1. Zamawiający Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej ul. Mickiewicza 39 82-400 Sztum ZAPYTANIE OFERTOWE na świadczenie usług

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR LI/794/2013 RADY MIEJSKIEJ W CZELADZI. z dnia 3 czerwca 2013 r.

UCHWAŁA NR LI/794/2013 RADY MIEJSKIEJ W CZELADZI. z dnia 3 czerwca 2013 r. UCHWAŁA NR LI/794/2013 RADY MIEJSKIEJ W CZELADZI z dnia 3 czerwca 2013 r. w sprawie ustalenia Regulaminu Cmentarza Komunalnego na terenie gminy miejskiej Czeladź Na podstawie art. 40 ust 2 pkt.4, ustawy

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN CMENTARZA PARAFIALNEGO Parafii Rzymskokatolickiej p.w. Najświętszego Serca Pana Jezusa w Starej Miłosnej

REGULAMIN CMENTARZA PARAFIALNEGO Parafii Rzymskokatolickiej p.w. Najświętszego Serca Pana Jezusa w Starej Miłosnej REGULAMIN CMENTARZA PARAFIALNEGO Parafii Rzymskokatolickiej p.w. Najświętszego Serca Pana Jezusa w Starej Miłosnej Cmentarz jest miejscem świętym. Ciała zmarłych powinny być traktowane z szacunkiem i miłością

Bardziej szczegółowo

U C H W A Ł A NR XXI/175/2004. RADY MIEJSKIEJ W BYTOWIE z dnia 20 października 2004 r.

U C H W A Ł A NR XXI/175/2004. RADY MIEJSKIEJ W BYTOWIE z dnia 20 października 2004 r. U C H W A Ł A NR XXI/175/2004 RADY MIEJSKIEJ W BYTOWIE z dnia 20 października 2004 r. w sprawie ustalenia regulaminu cmentarzy komunalnych w Bytowie. Na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 13, art.18 ust. 1 i

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr XXII/301/2012 Rady Miejskiej Kalisza z dnia 26 kwietnia 2012 roku

Uchwała Nr XXII/301/2012 Rady Miejskiej Kalisza z dnia 26 kwietnia 2012 roku Uchwała Nr XXII/301/2012 Rady Miejskiej Kalisza z dnia 26 kwietnia 2012 roku w sprawie przyjęcia regulaminu cmentarza komunalnego w Kaliszu. Na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 13 i art. 40 ust. 2 pkt 4 ustawy

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN CMENTARZA WYZNANIOWEGO PRZY PARAFII PW.ŚW. STANISŁAWA BM W ZENDKU

REGULAMIN CMENTARZA WYZNANIOWEGO PRZY PARAFII PW.ŚW. STANISŁAWA BM W ZENDKU REGULAMIN CMENTARZA WYZNANIOWEGO PRZY PARAFII PW.ŚW. STANISŁAWA BM W ZENDKU Wyznając wiarę, że nasze ciała są świątynią Ducha Świętego i oczekują wskrzeszenia umarłych i życia wiecznego w przyszłym świecie,

Bardziej szczegółowo

WYKAZ. Podstawowych aktów prawnych stosowanych w działalności Sekcji Nadzoru Higieny Komunalnej

WYKAZ. Podstawowych aktów prawnych stosowanych w działalności Sekcji Nadzoru Higieny Komunalnej WYKAZ Podstawowych aktów prawnych stosowanych w działalności Sekcji Nadzoru Higieny Komunalnej Data ostatniej aktualizacji: 14.11.2013r. Ustawa z dnia 14.03.1985 o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR LIII/355/13 RADY MIEJSKIEJ TRZCIANKI. z dnia 29 października 2013 r.

UCHWAŁA NR LIII/355/13 RADY MIEJSKIEJ TRZCIANKI. z dnia 29 października 2013 r. UCHWAŁA NR LIII/355/13 RADY MIEJSKIEJ TRZCIANKI z dnia 29 października 2013 r. w sprawie uchwalenia Regulaminu korzystania z cmentarzy komunalnych na terenie Gminy Trzcianka Na podstawie art. 40 ust. 2

Bardziej szczegółowo

Regulamin Cmentarza Komunalnego w Kaliszu. Przepisy ogólne

Regulamin Cmentarza Komunalnego w Kaliszu. Przepisy ogólne Załącznik do uchwały Nr XXIII/293/2016 Rady Miejskiej Kalisza z dnia 19 maja 2016 roku Regulamin Cmentarza Komunalnego w Kaliszu Przepisy ogólne 1 1. Cmentarz Komunalny w Kaliszu stanowi mienie Miasta

Bardziej szczegółowo

WYKAZ. Podstawowych aktów prawnych stosowanych w działalności Sekcji Higieny Komunalnej

WYKAZ. Podstawowych aktów prawnych stosowanych w działalności Sekcji Higieny Komunalnej WYKAZ Podstawowych aktów prawnych stosowanych w działalności Sekcji Higieny Komunalnej Data ostatniej aktualizacji: 18.12.2013 r. I. Ustawa z dnia 14.03.1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U.

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 10 kwietnia 2003 r.

USTAWA. z dnia 10 kwietnia 2003 r. Dz.U.03.80.721 Dz.U.03.217.2124 Dz.U.05.113.954 Dz.U.05.267.2251 Dz.U.06.220.1601 Dz.U.07.23.136 Dz.U.07.112.767 Dz.U.08.154.958 USTAWA z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN KOPANIA I MUROWANIA GROBÓW ORAZ WYKONYWANIA PRAC KAMIENIARSKICH NA CMENTARZACH KOMUNALNYCH m. st. WARSZAWY

REGULAMIN KOPANIA I MUROWANIA GROBÓW ORAZ WYKONYWANIA PRAC KAMIENIARSKICH NA CMENTARZACH KOMUNALNYCH m. st. WARSZAWY Załącznik do Zarządzenia Nr 25/10 REGULAMIN KOPANIA I MUROWANIA GROBÓW ORAZ WYKONYWANIA PRAC KAMIENIARSKICH NA CMENTARZACH KOMUNALNYCH m. st. WARSZAWY [Zasady wykonywania prac] 1. Do zakresu prac objętych

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ ÓSMY KODEKSU PRACY UPRAWNIENIA PRACOWNIKÓW ZWIĄZANE Z RODZICIELSTWEM

ROZDZIAŁ ÓSMY KODEKSU PRACY UPRAWNIENIA PRACOWNIKÓW ZWIĄZANE Z RODZICIELSTWEM ROZDZIAŁ ÓSMY KODEKSU PRACY UPRAWNIENIA PRACOWNIKÓW ZWIĄZANE Z RODZICIELSTWEM Art. 176. Nie wolno zatrudniać kobiet przy pracach szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia. Rada Ministrów określi,

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 19 października 2012 r. Poz. 7029

Warszawa, dnia 19 października 2012 r. Poz. 7029 DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA MAZOWIECKIEGO Warszawa, dnia 19 października 2012 r. Poz. 7029 UCHWAŁA Nr XXV/247/12 RADY MIEJSKIEJ W SOCHACZEWIE z dnia 25 września 2012r. w sprawie uchwalenia Regulaminu

Bardziej szczegółowo

ZAŁ1. PROCEDURA POSTĘPOWANIA W PRZYPADKU

ZAŁ1. PROCEDURA POSTĘPOWANIA W PRZYPADKU ZAŁ1. PROCEDURA POSTĘPOWANIA W PRZYPADKU CHOROBY LUB WYPADKU DZIECKA W PRZEDSZKOLU MIEJSKIM NR 112. Podstawa prawna: Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z 31 grudnia 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa

Bardziej szczegółowo

Opłaty za ustalenie i przygotowanie miejsca do pochowania zwłok lub prochów na okres 20 lat.

Opłaty za ustalenie i przygotowanie miejsca do pochowania zwłok lub prochów na okres 20 lat. Załącznik Nr 1 Do zarządzenia Nr 430/2003 Prezydenta Miasta Rybnika z dnia 25.08.2003 r. Cennik opłat za korzystanie z cmentarzy i obiektów komunalnych (funeralnych ) oraz za usługi cmentarne i pogrzebowe,

Bardziej szczegółowo

Oględziny zwłok na miejscu zdarzenia Zasady postępowania po stwierdzeniu zgonu. Wystawianie karty zgonu. Sekcja zwłok.

Oględziny zwłok na miejscu zdarzenia Zasady postępowania po stwierdzeniu zgonu. Wystawianie karty zgonu. Sekcja zwłok. Oględziny zwłok na miejscu zdarzenia Zasady postępowania po stwierdzeniu zgonu. Wystawianie karty zgonu. Sekcja zwłok. Katedra i Zakład Medycyny Sądowej Collegium Medicum UJ Kodeks postępowania karnego:

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 28 marca 1933 r. o grobach i cmentarzach wojennych

USTAWA. z dnia 28 marca 1933 r. o grobach i cmentarzach wojennych Kancelaria Sejmu s. 1/5 USTAWA z dnia 28 marca 1933 r. o grobach i cmentarzach wojennych Art 1. [1. Grobami wojennymi w rozumieniu ustawy są: 1) groby poległych w walkach o niepodległość i zjednoczenie

Bardziej szczegółowo

DZIAŁ ÓSMY. Uprawnienia pracowników związane z rodzicielstwem

DZIAŁ ÓSMY. Uprawnienia pracowników związane z rodzicielstwem DZIAŁ ÓSMY Uprawnienia pracowników związane z rodzicielstwem Art. 176. Nie wolno zatrudniać kobiet przy pracach szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia,

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA POWYPADKOWA W ZESPOLE SZKÓŁ NR 1 W LEGIONOWIE

PROCEDURA POWYPADKOWA W ZESPOLE SZKÓŁ NR 1 W LEGIONOWIE Załącznik Nr 2 do Regulaminu pracy Zespołu Szkół nr 1 w Legionowie PROCEDURA POWYPADKOWA W ZESPOLE SZKÓŁ NR 1 W LEGIONOWIE 1 Skróty Użyte w procedurze określenia oznaczają: 1) wypadek - wypadek określony

Bardziej szczegółowo

Urząd Miejski w Gliwicach

Urząd Miejski w Gliwicach Karty informacyjne Karty informacyjne -> Wydział Przedsięwzięć Gospodarczych i Usług Komunalnych Zezwolenie na sprowadzenie zwłok/szczątków ludzkich z zagranicy Usługa możliwa do zrealizowania w pełni

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XXIV/264/2012 RADY MIASTA SANDOMIERZA. z dnia 19 grudnia 2012 r.

UCHWAŁA NR XXIV/264/2012 RADY MIASTA SANDOMIERZA. z dnia 19 grudnia 2012 r. UCHWAŁA NR XXIV/264/2012 RADY MIASTA SANDOMIERZA z dnia 19 grudnia 2012 r. w sprawie ustalenia cennika usług oraz wprowadzenia regulaminu na Cmentarzu Komunalnym w Sandomierzu Na podstawie art. 7 ust.

Bardziej szczegółowo

2) sposób prowadzenia dokumentacji wytwarzania i obrotu, a także sposób transportu pasz leczniczych;

2) sposób prowadzenia dokumentacji wytwarzania i obrotu, a także sposób transportu pasz leczniczych; ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI1) z dnia 17 grudnia 2002 r. w sprawie pasz leczniczych (Dz. U. z dnia 15 stycznia 2003 r.) Na podstawie art. 45 ust. 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. -

Bardziej szczegółowo

Tytuł IV. ŚRODKI SPOŁECZNEGO PRZEKAZU, W Szczególności KSIĄŻKI

Tytuł IV. ŚRODKI SPOŁECZNEGO PRZEKAZU, W Szczególności KSIĄŻKI Tytuł IV ŚRODKI SPOŁECZNEGO PRZEKAZU, W Szczególności KSIĄŻKI Kan. 822-1. W wypełnianiu swojej funkcji, pasterze Kościoła, korzystając z prawa przysługującego Kościołowi, powinni posługiwać się środkami

Bardziej szczegółowo

1. Rozporządzenie określa szczegółowy sposób postępowania z odpadami medycznymi polegający na:

1. Rozporządzenie określa szczegółowy sposób postępowania z odpadami medycznymi polegający na: Dz.U.07.162.1153 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA1) z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie szczegółowego sposobu postępowania z odpadami medycznymi (Dz. U. z dnia 8 września 2007 r.) Na podstawie art. 7 ust.

Bardziej szczegółowo

Ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego (UKUR) z dnia r. - nowe zasady obrotu ziemią rolną na rynku prywatnym w pytaniach i odpowiedziach

Ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego (UKUR) z dnia r. - nowe zasady obrotu ziemią rolną na rynku prywatnym w pytaniach i odpowiedziach Ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego (UKUR) z dnia 11.04.2003 r. - nowe zasady obrotu ziemią rolną na rynku prywatnym w pytaniach i odpowiedziach 1. CO TO JEST GOSPODARSTWO RODZINNE? Gospodarstwem rodzinnym

Bardziej szczegółowo

Wrocław, dnia 8 października 2014 r. Poz. 4253 UCHWAŁA NR LVIII/545/14 RADY MIEJSKIEJ STRZELINA. z dnia 30 września 2014 r.

Wrocław, dnia 8 października 2014 r. Poz. 4253 UCHWAŁA NR LVIII/545/14 RADY MIEJSKIEJ STRZELINA. z dnia 30 września 2014 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA DOLNOŚLĄSKIEGO Wrocław, dnia 8 października 2014 r. Poz. 4253 UCHWAŁA NR LVIII/545/14 RADY MIEJSKIEJ STRZELINA z dnia 30 września 2014 r. w sprawie ustalenia Regulaminu Cmentarzy

Bardziej szczegółowo

ARCYBISKUP METROPOLITA CZĘSTOCHOWSKI

ARCYBISKUP METROPOLITA CZĘSTOCHOWSKI ARCYBISKUP METROPOLITA CZĘSTOCHOWSKI INSTRUKCJA W SPRAWIE POGRZEBU W ARCHIDIECEZJI CZĘSTOCHOWSKIEJ 1. Zgodnie z kan. 1176 l KPK w liturgii pogrzebowej Kościół modli się i składa eucharystyczną ofiarę za

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości

USTAWA z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości Kancelaria Sejmu s. 1/1 USTAWA z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości 1) Opracowano na podstawie: Dz.U. z 2005 r. Nr 175, poz. 1459, z 2007

Bardziej szczegółowo

1. Zamawiający przewiduje, że zleci realizację sprawienia pogrzebu w ilości około 6 pogrzebów

1. Zamawiający przewiduje, że zleci realizację sprawienia pogrzebu w ilości około 6 pogrzebów Wodzisław Śląski, dnia 1 grudnia 2014 roku ZAPYTANIE OFERTOWE dotyczy zamówienia publicznego którego wartość nie przekracza wyrażonej w złotych kwoty 30 000,00 euro Zapraszamy do złożenia oferty na: świadczenie

Bardziej szczegółowo

Rozdział 4. PRZESYŁKI KONDUKTORSKIE. 1) rzeczy, których przewóz jest zabroniony na podstawie odrębnych przepisów;

Rozdział 4. PRZESYŁKI KONDUKTORSKIE. 1) rzeczy, których przewóz jest zabroniony na podstawie odrębnych przepisów; REGULAMIN PRZEWOZU OSÓB, RZECZY I ZWIERZĄT PRZEZ SPÓŁKĘ PKP INTERCITY (RPO-IC) Rozdział 4. PRZESYŁKI KONDUKTORSKIE 27. Rzeczy wyłączone z przewozu 1. Z przewozu jako przesyłka konduktorska wyłączone są:

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 22 kwietnia 1959 r. o zwalczaniu gruźlicy

USTAWA z dnia 22 kwietnia 1959 r. o zwalczaniu gruźlicy Kancelaria Sejmu s. 1/6 Obowiązuje do 31.12.2001 r. (Dz.U. 2001 r. Nr 126, poz. 1384) USTAWA z dnia 22 kwietnia 1959 r. o zwalczaniu gruźlicy Art. 1. Zakłady społeczne służby zdrowia udzielają ludności

Bardziej szczegółowo

Numer ogłoszenia: ; data zamieszczenia:

Numer ogłoszenia: ; data zamieszczenia: Ogłoszenie powiązane: Ogłoszenie nr 248614-2012 z dnia 2012-07-12 r. Ogłoszenie o zamówieniu - Świeradów-Zdrój Przedmiotem zamówienia jest świadczenie usługi zarządzania cmentarzami komunalnymi położonymi

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN CMENTARZA PARAFII RZYMSKO KATOLICKIEJ ŚW. JAKUBA APOSTOŁA W PIESZYCACH

REGULAMIN CMENTARZA PARAFII RZYMSKO KATOLICKIEJ ŚW. JAKUBA APOSTOŁA W PIESZYCACH REGULAMIN CMENTARZA PARAFII RZYMSKO KATOLICKIEJ ŚW. JAKUBA APOSTOŁA W PIESZYCACH Cmentarze są świętymi miejscami spoczynku osób zmarłych oraz modlitwy, dlatego Kościół otacza je szczególną troską. Celem

Bardziej szczegółowo

Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Garwolinie Sekcja Higieny Komunalnej (HK)

Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Garwolinie Sekcja Higieny Komunalnej (HK) Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Garwolinie Sekcja Higieny Komunalnej (HK) UWAGA! Zgodnie z Konstytucją RP oraz ustawą z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych

Bardziej szczegółowo

Szczecin, dnia 29 kwietnia 2015 r. Poz. 1607 UCHWAŁA NR VI/57/2015 RADY MIASTA SZCZECINEK. z dnia 2 kwietnia 2015 r.

Szczecin, dnia 29 kwietnia 2015 r. Poz. 1607 UCHWAŁA NR VI/57/2015 RADY MIASTA SZCZECINEK. z dnia 2 kwietnia 2015 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ZACHODNIOPOMORSKIEGO Szczecin, dnia 29 kwietnia 2015 r. Poz. 1607 UCHWAŁA NR VI/57/2015 RADY MIASTA SZCZECINEK z dnia 2 kwietnia 2015 r. w sprawie sprawienia przez Miasto

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 6 września 2001 r. o zmianie ustawy o portach i przystaniach morskich oraz niektórych innych ustaw

USTAWA z dnia 6 września 2001 r. o zmianie ustawy o portach i przystaniach morskich oraz niektórych innych ustaw Kancelaria Sejmu s. 1/6 USTAWA z dnia 6 września 2001 r. Opracowano na podstawie: Dz.U. z 2001 r. Nr 111, poz. 1197. o zmianie ustawy o portach i przystaniach morskich oraz niektórych innych ustaw Art.

Bardziej szczegółowo

Zakład Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. z siedzibą w Żarach

Zakład Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. z siedzibą w Żarach Instrukcja przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej realizowanej w ramach Projektu pn.: Budowa i modernizacja sieci oraz urządzeń wodno-kanalizacyjnych w aglomeracji Żary współfinansowanego przez

Bardziej szczegółowo

Instrukcja dotycząca zakresu i sposobu uzyskania osobowości pranej przez instytucje kościelne na podstawie prawa polskiego (art. 4 ust.

Instrukcja dotycząca zakresu i sposobu uzyskania osobowości pranej przez instytucje kościelne na podstawie prawa polskiego (art. 4 ust. Instrukcja dotycząca zakresu i sposobu uzyskania osobowości pranej przez instytucje kościelne na podstawie prawa polskiego (art. 4 ust. 3 Konkordatu) 1. W związku z wejściem w życie Konkordatu między Stolicą

Bardziej szczegółowo