Podstawy Informatyki Systemy operacyjne

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Podstawy Informatyki Systemy operacyjne"

Transkrypt

1 Podstawy Informatyki

2 Plan wykładu 1 Definicje systemu operacyjnego Zadania systemu operacyjnego Klasyfikacja systemów operacyjnych 2 Zasoby systemu komputerowego Zasoby podzielne i niepodzielne Sposoby ochrony zasobów niepodzielnych 3 Procedura TAS Zasuwka Semafor

3 Definicja wg Alana Shaw Definicje systemu operacyjnego Zadania systemu operacyjnego Klasyfikacja systemów operacyjnych jest to zorganizowany zespół programów, które pośredniczą między sprzętem a użytkownikami, dostarczając użytkownikom zestawu środków ułatwiających projektowanie, kodowanie, uruchamianie i eksploatację programów oraz w tym samym czasie sterują przydziałem zasobów dla zapewnienia efektywnego działania. Stosowane wymiennie określenia: system operacyjny, system nadzorczy, system nadrzędny, system sterujący.

4 Inne definicje Definicje systemu operacyjnego Zadania systemu operacyjnego Klasyfikacja systemów operacyjnych Abraham Silberschatz jest programem, który działa jako pośrednik między użytkownikiem komputera a sprzętem komputerowym. Zadaniem systemu operacyjnego jest tworzenie środowiska, w którym użytkownik może wykonywać programy w sposób wygodny i wydajny. Andrew Tanenbaum jest warstwą oprogramowania operującą bezpośrednio na sprzęcie, której celem jest zarządzanie zasobami systemu komputerowego i stworzenie użytkownikowi środowiska łatwiejszego do zrozumienia i wykorzystania.

5 Czym jest system operacyjny Definicje systemu operacyjnego Zadania systemu operacyjnego Klasyfikacja systemów operacyjnych Nie ma precyzyjnego określenia, które składniki wchodzą w skład systemu operacyjnego jako jego części. Ogólnie w strukturze SO wyróżnia się: jądro, programy systemowe. Jądro zbiór modułów, które ukrywają szczegóły sprzętowej realizacji systemu komputerowego, udostępniając pewien zestaw usług, wykorzystywanych między innymi do implementacji programów systemowych.

6 jako pośrednik Definicje systemu operacyjnego Zadania systemu operacyjnego Klasyfikacja systemów operacyjnych pośredniczy pomiędzy użytkownikiem a sprzętem, dostarczając wygodne środowisko do wykonywania programów.

7 Efektywność a wygoda Definicje systemu operacyjnego Zadania systemu operacyjnego Klasyfikacja systemów operacyjnych dostarcza tzw. interfejs użytkownika, który umożliwia interakcję z systemem komputerowym jako: zbiór poleceń lub system okienkowy wraz z odpowiednim menu. Dwa ogólne, niezależne cele projektowe systemów operacyjnych to: efektywność zarządzania zasobami, (kluczowy w rozwoju rodziny systemów uniksowych) wygodny interfejs dla użytkownika (charakterystyczny dla systemów rodziny MS Windows).

8 Wprowadzenie Definicje systemu operacyjnego Zadania systemu operacyjnego Klasyfikacja systemów operacyjnych Użytkownik końcowy korzysta z programów (aplikacji), na potrzeby których przydzielane są zasoby systemu komputerowego. Przydziałem zasobów zarządza system, dzięki czemu można uzyskać: stosunkowo duży stopień niezależności programów od sprzętu, odpowiedni poziom bezpieczeństwa i sprawności działania. Program użytkownika Kompilator języka wyższego rzędu Asembler/Makroasembler Bootstrap Loader/Linker Przerwania Układ we/wy DMA Procesor PaO Zasoby programowe Jądro systemu Sprzęt

9 Zadania systemu operacyjnego (1) Definicje systemu operacyjnego Zadania systemu operacyjnego Klasyfikacja systemów operacyjnych 1. Udostępnianie systemu plików. 2. Udostępnianie środowiska do wykonywania programów: mechanizm ładowania i uruchamiania programów dostarczenie struktur danych do organizacji wykonywania programu oraz zachowywania i odtwarzania stanu przetwarzania (procesy i przełączanie kontekstu), mechanizmy synchronizacji i komunikacji procesów udostępnienie mechanizmów komunikacji pomiędzy procesami kolejki komunikatów, strumienie, pamięć współdzielona oraz mechanizmów synchronizacji procesów (np. semafory). zarządzanie czasem procesora, pamięcią, ochrona danych i pamięci.

10 Zadania systemu operacyjnego (2) Definicje systemu operacyjnego Zadania systemu operacyjnego Klasyfikacja systemów operacyjnych 3. Sterowanie urządzeniami wejścia-wyjścia: odpowiednie moduły sterujące (integrowane z systemem operacyjnym) inicjalizują pracę urządzeń zewnętrznych, pośredniczą w efektywnym przekazywaniu danych pomiędzy jednostką centralną a tymi urządzeniami. 4. Obsługa podstawowej klasy błędów: system operacyjny reaguje na błędy użytkowników, np. niedostępność zasobów, brak prawa dostępu, programistów, np. błąd dzielenia przez zero, naruszenie ochrony pamięci, nieprawidłowy kod rozkazu, systemu, np. błąd braku strony, błąd magistrali.

11 Definicje systemu operacyjnego Zadania systemu operacyjnego Klasyfikacja systemów operacyjnych Podział ze względu na sposób przetwarzania 1 Systemy przetwarzania bezpośredniego systemy interakcyjne występuje bezpośrednia interakcja pomiędzy użytkownikiem a systemem, wykonywanie zadania użytkownika rozpoczyna się zaraz po jego przedłożeniu. 2 Systemy przetwarzania pośredniego systemy wsadowe występuje znacząca zwłoka czasowa między przedłożeniem a rozpoczęciem wykonywania zadania, niemożliwa jest ingerencja użytkownika w wykonywanie zadania.

12 Definicje systemu operacyjnego Zadania systemu operacyjnego Klasyfikacja systemów operacyjnych Podział ze względu na dopuszczalną liczbę zadań 1 Systemy jednozadaniowe niedopuszczalne jest rozpoczęcie wykonywania następnego zadania użytkownika przed zakończeniem poprzedniego. 2 Systemy wielozadaniowe dopuszczalne jest istnienie jednocześnie wielu zadań (procesów), którym zgodnie z pewną strategią przydzielany jest procesor. Zwolnienie procesora następuje w wyniku: żądania przydziału dodatkowego zasobu, zainicjowania operacji wejścia/wyjścia, przekroczenia ustalonego limitu czasu (kwantu czasu), uzyskania gotowości przez inne zadanie o wyższym priorytecie.

13 Podział systemów wielozadaniowych Definicje systemu operacyjnego Zadania systemu operacyjnego Klasyfikacja systemów operacyjnych Wielozadaniowe systemy operacyjne mogą oferować wywłaszczanie. W systemie z wywłaszczaniem jest możliwe przerwanie wykonywania aktywnego procesu i przeniesienie go z powrotem do kolejki kontrolowanej przez algorytm szeregowania, bez wywłaszczania zadania muszą przełączać się dobrowolnie (proces aktywny jest przenoszony do kolejki procesów oczekujących tylko wtedy, gdy sam przerwie swoje działanie; dopóki tego nie uczyni lub nie zakończy działania, żaden inny proces nie otrzyma dostępu do procesora).

14 Definicje systemu operacyjnego Zadania systemu operacyjnego Klasyfikacja systemów operacyjnych Podział ze względu na liczbę użytkowników 1 Systemy dla jednego użytkownika zasoby przeznaczone są dla jednego użytkownika, np. w przypadku komputerów osobistych nie ma mechanizmów autoryzacji dostępu, mechanizmy ochrony informacji są ograniczone. 2 Systemy wielodostępne wielu użytkowników może korzystać z zasobów systemu system operacyjny gwarantuje ochronę przed niepowołaną ingerencją.

15 Inne rodzaje systemów operacyjnych Definicje systemu operacyjnego Zadania systemu operacyjnego Klasyfikacja systemów operacyjnych 1 Systemy czasu rzeczywistego (ang. real-time systems) zorientowane na przetwarzanie z uwzględnieniem czasu zakończenie zadania, tzw. linii krytycznej (ang. deadline). 2 Systemy sieciowe i rozproszone (ang. network and distributed systems) umożliwiają zarządzanie zbiorem rozproszonych jednostek przetwarzających zbiór komputerów jest zintegrowany w sieć komputerową, komputery nie współdzielą fizycznie zasobów. 3 komputerów naręcznych tworzone dla rozwiązań typu PDA, czy telefonów komórkowych podlegają istotnym ograniczeniom zasobowym.

16 Inne rozwiązania Definicje systemu operacyjnego Zadania systemu operacyjnego Klasyfikacja systemów operacyjnych 1 pracujące na maszynie wirtualnej system wirtualny w postaci procesu działającego pod kontrolą innego systemu operacyjnego. 2 Język programowania wykorzystywany jako system operacyjny. W komputerach 8-bitowych często rolę powłoki systemu operacyjnego spełniał interpreter poleceń języka BASIC. W dużych systemach komputerowych, np. serii Odra 1300 implementowany był język Jean, który mógł pracować zarówno pod kontrolą innego systemu operacyjnego (np. GEORGE 3), jak również samodzielnie. Językami programowania, których implementacja może stanowić samodzielne systemy operacyjne są również FORTH (stosowany w systemach sterowania automatyki przemysłowej) oraz Smalltalk.

17 Zasoby systemu komputerowego Zasoby systemu komputerowego Zasoby podzielne i niepodzielne Sposoby ochrony zasobów niepodzielnych Zasób systemu zbiór układów wewnętrznych maszyny cyfrowej oraz zbiór programów pomocniczych i funkcji bibliotecznych niezbędnych do realizacji procesów. Zasoby dzieli się na: sprzętowe: procesor, pamięć operacyjna, urządzenia zewnętrzne, system plików, programowe: biblioteki funkcji i programy pomocnicze.

18 Zasoby podzielne Zasoby systemu komputerowego Zasoby podzielne i niepodzielne Sposoby ochrony zasobów niepodzielnych Zasób podzielny taki, który oddać innemu zadaniu do wykorzystania a następnie powrócić do obsługi zadania pierwszego (można przerywać korzystanie z danego zasobu), np. procesor. Podział czasu procesora(time-sharing)

19 Zasoby niepodzielne Zasoby systemu komputerowego Zasoby podzielne i niepodzielne Sposoby ochrony zasobów niepodzielnych Zasób niepodzielny taki, z którego może korzystać na raz tylko jedno zadanie (innemu zadaniu można przydzielić zasób dopiero, gdy aktualnie z niego korzystające zakończy używanie go), np. drukarka.

20 Zasoby systemu komputerowego Zasoby podzielne i niepodzielne Sposoby ochrony zasobów niepodzielnych Sposób ochrony zasobów niepodzielnych Przed skorzystaniem z zasobu niepodzielnego proces musi poprosić system operacyjny o ten zasób Procedura wejścia do zasobu: 1 sprawdzić, czy zasób o który prosi proces jest dostępny 2 jeśli tak przydzielić go procesowi i odnotować ten fakt; jeśli nie odmówić procesowi i go wstrzymać (do czasu zwolnienia zasobu). Po wykorzystaniu zasobu proces oddaje zasób do systemu Procedura wyjścia z zasobu: 1 odnotować fakt zwrócenia zasobu przez proces do puli systemu.

21 Przykład Plan wykładu Zasoby systemu komputerowego Zasoby podzielne i niepodzielne Sposoby ochrony zasobów niepodzielnych Proces 1 i Proces 2 korzystają z jednego niepodzielnego zasobu: drukarki.

22 Procedura TAS (Test And Set) Procedura TAS Zasuwka Semafor Najprostszy sposób realizacji procedury wejścia do zasobu najczęściej realizowana jako pojedynczy rozkaz maszynowy. Wykorzystanie zmiennej przyjmującej dwie wartości: 0 zasób dostępny, 1 zasób zajęty. TAS m Zablokuj dostęp do zmiennej m jeżeli m = 0, to m = 1 licznik rozkazów = licznik rozkazów + 2 w przeciwnym razie licznik rozkazów = licznik rozkazów + 1 Odblokuj dostęp do zmiennej m

23 Ochrona zasobu z użyciem TAS Procedura TAS Zasuwka Semafor Procedura wejścia ET: TAS M SOB ET Procedura wyjścia M := 0

24 Ochrona zasobu z użyciem TAS Procedura TAS Zasuwka Semafor Procedura wejścia ET: TAS M SOB ET Procedura wyjścia M := 0 Przykład ochrony drukarki (początkowo dr = 0): Proces 1 ET1: TAS dr SOB ET1 Drukowanie POB St0 ŁAD dr Proces 2 ET2: TAS dr SOB ET2 Drukowanie POB St0 ŁAD dr

25 Wady instrukcji TAS Procedura TAS Zasuwka Semafor Czekanie aktywne. Brak porządkowania procesów. Możliwe zagłodzenie procesu.

26 Zasuwka Plan wykładu Procedura TAS Zasuwka Semafor Zmienna binarna p wraz ze stowarzyszoną z nią kolejką f(p) Procedura wejścia do zasobu jeżeli p = 0, to p := 1 w przeciwnym razie zawieś program i dołącz do kolejki f(p) Procedura wyjścia z zasobu jeżeli f(p) 0, to wprowadź kolejny program z kolejki w stan aktywny i usuń go z kolejki w przeciwnym razie p := 0

27 Semafor Plan wykładu Procedura TAS Zasuwka Semafor Zmienna całkowita e(s) wraz ze stowarzyszoną z nią kolejką f(s). Zmiennej można nadać wartość początkową i można się odwoływać tylko za pośrednictwem dwu niepodzielnych operacji: P oraz V. Interpretacja wartości zmiennej e(s): e(s) > 0 określa liczbę wolnych zasobów danego typu e(s) = 0 oznacza zasób wyczerpany e(s) < 0 stwierdza istnienie kolejki o długości e(s)

28 Semafor - procedury P oraz V Procedura TAS Zasuwka Semafor Procedura wejścia P(s) e(s) = e(s) 1 jeżeli e(s) < 0, to zmień stan procesu pytającego na zawieszony wprowadź proces do kolejki f(s) Procedura wyjścia V(s) e(s) = e(s) + 1 jeżeli e(s) 0, to wyprowadź z kolejki f(s) pierwszy proces i ustaw jego stan na aktywny

29 Przykład Plan wykładu Procedura TAS Zasuwka Semafor Wykorzystanie semafora dla ochrony zasobu niepodzielnego: drukarki. Założenia: Dwa procesy chcą skorzystać z jednej drukarki. Istnieje semafor dr i zmienna e 0 (dr) = 1. Proces 1 P(dr) Drukowanie V(dr) Proces 2 P(dr) Drukowanie V(dr)

30 Semafory - uzupełnienie Procedura TAS Zasuwka Semafor Semafory najczęściej stosuje się do synchronizacji dostępu do zasobów systemowych współdzielonych przez kilka zadań, (aby zapobiec problemom wynikającym z prób jednoczesnego dostępu i modyfikacji danego zasobu). są zwykle implementowane w obszarze jądra systemu operacyjnego, co pozwala na zaawansowaną obsługę zadań chcących uzyskać dostęp do zasobu: wstrzymywanie ich do czasu zwolnienia semafora powiązanego z danym zasobem, wznowienie pracy zadania oczekującego na semaforze, utrzymywanie semafora nawet po zakończeniu zadania, które go utworzyło.

dr inż. Konrad Sobolewski Politechnika Warszawska Informatyka 1

dr inż. Konrad Sobolewski Politechnika Warszawska Informatyka 1 dr inż. Konrad Sobolewski Politechnika Warszawska Informatyka 1 Cel wykładu Definicja, miejsce, rola i zadania systemu operacyjnego Klasyfikacja systemów operacyjnych Zasada działanie systemu operacyjnego

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie. Dariusz Wawrzyniak. Miejsce, rola i zadania systemu operacyjnego w oprogramowaniu komputera

Wprowadzenie. Dariusz Wawrzyniak. Miejsce, rola i zadania systemu operacyjnego w oprogramowaniu komputera Dariusz Wawrzyniak Plan wykładu Definicja, miejsce, rola i zadania systemu operacyjnego Klasyfikacja systemów operacyjnych Zasada działania systemu operacyjnego (2) Miejsce, rola i zadania systemu operacyjnego

Bardziej szczegółowo

System operacyjny wstęp

System operacyjny wstęp System operacyjny wstęp Definicja 1. System operacyjny jest zbiorem ręcznych i automatycznych procedur, które pozwalają grupie osób na efektywne współdzielenie urządzeń maszyny cyfrowej. Per Brinch Hansen

Bardziej szczegółowo

Systemy operacyjne. wykład dr Marcin Czarnota laboratorium mgr Radosław Maj

Systemy operacyjne. wykład dr Marcin Czarnota laboratorium mgr Radosław Maj Systemy operacyjne wykład dr Marcin Czarnota laboratorium mgr Radosław Maj Plan wykładów 1. Wprowadzenie, 2. Procesy, wątki i zasoby, 3. Planowanie przydziału procesora, 4. Zarządzanie pamięcią operacyjną,

Bardziej szczegółowo

Definicja systemu operacyjnego (1) Definicja systemu operacyjnego (2) Miejsce systemu operacyjnego w architekturze systemu komputerowego

Definicja systemu operacyjnego (1) Definicja systemu operacyjnego (2) Miejsce systemu operacyjnego w architekturze systemu komputerowego Systemy operacyjne wprowadzenie 1 Definicja systemu operacyjnego (1) Definicja systemu operacyjnego (2) System operacyjny jest zbiorem ręcznych i automatycznych procedur, które pozwalają grupie osób na

Bardziej szczegółowo

Systemy operacyjne. Literatura do zagadnień wykładowych (1) Literatura do zagadnień wykładowych (2) Program przedmiotu. Forma zaliczenia przedmiotu

Systemy operacyjne. Literatura do zagadnień wykładowych (1) Literatura do zagadnień wykładowych (2) Program przedmiotu. Forma zaliczenia przedmiotu Systemy operacyjne Dariusz Wawrzyniak Politechnika Poznańska Instytut Informatyki ul. Piotrowo 3a, CW p. 5 60-965 Poznań Dariusz.Wawrzyniak@cs.put.poznan.pl www.cs.put.poznan.pl/dwawrzyniak www.cs.put.poznan.pl/sop

Bardziej szczegółowo

Systemy operacyjne. Program przedmiotu

Systemy operacyjne. Program przedmiotu Systemy operacyjne Dariusz Wawrzyniak Politechnika Poznańska Instytut Informatyki ul. Piotrowo 3a, CW p. 5 60-965 Poznań Dariusz.Wawrzyniak@cs.put.poznan.pl www.cs.put.poznan.pl/dwawrzyniak www.cs.put.poznan.pl/sop

Bardziej szczegółowo

Systemy operacyjne. Wprowadzenie. Wykład prowadzą: Jerzy Brzeziński Dariusz Wawrzyniak

Systemy operacyjne. Wprowadzenie. Wykład prowadzą: Jerzy Brzeziński Dariusz Wawrzyniak Wykład prowadzą: Jerzy Brzeziński Dariusz Wawrzyniak Celem wykładu jest przedstawienie ogólnych informacji o systemie operacyjnym jako składowej oprogramowania komputera. Omawiana jest zatem jego rola

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY OPERACYJNE. kik.pcz.czest.pl/so. (C) KIK PCz 2009. Materiały pomocnicze 1 PROWADZI: PODSTAWOWA LITERATURA: ZAJĘCIA: STRONA

SYSTEMY OPERACYJNE. kik.pcz.czest.pl/so. (C) KIK PCz 2009. Materiały pomocnicze 1 PROWADZI: PODSTAWOWA LITERATURA: ZAJĘCIA: STRONA SYSTEMY OPERACYJNE PROWADZI: dr inż. Jarosław Bilski Katedra Inżynierii Komputerowej Politechnika Częstochowska Wykład dla kierunku Informatyka 2 ZAJĘCIA: Obowiązkowe Wykład Laboratorium 2 godziny tygodniowo

Bardziej szczegółowo

Podstawowe zagadnienia

Podstawowe zagadnienia SWB - Systemy operacyjne w systemach wbudowanych - wykład 14 asz 1 Podstawowe zagadnienia System operacyjny System czasu rzeczywistego Systemy wbudowane a system operacyjny Przykłady systemów operacyjnych

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do systemów operacyjnych

Wprowadzenie do systemów operacyjnych SOE - Systemy Operacyjne Wykład 1 Wprowadzenie do systemów operacyjnych dr inż. Andrzej Wielgus Instytut Mikroelektroniki i Optoelektroniki WEiTI PW System komputerowy Podstawowe pojęcia System operacyjny

Bardziej szczegółowo

System operacyjny komputera Informacje podstawowe

System operacyjny komputera Informacje podstawowe System operacyjny komputera Informacje podstawowe System operacyjny (ang. skrót OS Operating System) - program komputerowy bądź zbiór programów, który zarządza sprzętem oraz aplikacjami komputera. Podstawą

Bardziej szczegółowo

Systemy operacyjne III

Systemy operacyjne III Systemy operacyjne III Jan Kazimirski 1 Opis zajęć Prezentacja budowy i zasad działania współczesnego systemu operacyjnego Prezentacja podstawowych elementów systemów operacyjnych i zasad ich implementacji

Bardziej szczegółowo

Systemy operacyjne. Systemy operacyjne. Systemy operacyjne. Zadania systemu operacyjnego. Abstrakcyjne składniki systemu. System komputerowy

Systemy operacyjne. Systemy operacyjne. Systemy operacyjne. Zadania systemu operacyjnego. Abstrakcyjne składniki systemu. System komputerowy Systemy operacyjne Systemy operacyjne Dr inż. Ignacy Pardyka Literatura Siberschatz A. i inn. Podstawy systemów operacyjnych, WNT, Warszawa Skorupski A. Podstawy budowy i działania komputerów, WKiŁ, Warszawa

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY OPERACYJNE: STRUKTURY I FUNKCJE (opracowano na podstawie skryptu PP: Królikowski Z., Sajkowski M. 1992: Użytkowanie systemu operacyjnego UNIX)

SYSTEMY OPERACYJNE: STRUKTURY I FUNKCJE (opracowano na podstawie skryptu PP: Królikowski Z., Sajkowski M. 1992: Użytkowanie systemu operacyjnego UNIX) (opracowano na podstawie skryptu PP: Królikowski Z., Sajkowski M. 1992: Użytkowanie systemu operacyjnego UNIX) W informatyce występują ściśle obok siebie dwa pojęcia: sprzęt (ang. hardware) i oprogramowanie

Bardziej szczegółowo

Systemy operacyjne. Informatyka Stosowana, I rok. Krzysztof Wilk. Katedra Informatyki Stosowanej i Modelowania

Systemy operacyjne. Informatyka Stosowana, I rok. Krzysztof Wilk. Katedra Informatyki Stosowanej i Modelowania Systemy operacyjne Informatyka Stosowana, I rok Krzysztof Wilk Katedra Informatyki Stosowanej i Modelowania wilk@metal.agh.edu.pl Konsultacje: poniedziałek, 11.30-13; B-4, pok. 207 Systemy operacyjne Wykłady:

Bardziej szczegółowo

Podsumowanie. Klasyfikacja ze względu na sposób przetwarzania. Klas. ze względu na liczbę wykonywanych zadań

Podsumowanie. Klasyfikacja ze względu na sposób przetwarzania. Klas. ze względu na liczbę wykonywanych zadań Podsumowanie 1. Klasyfikacja systemów operacyjnych 2. Zadania systemu operacyjnego 3. Zarządzanie zasobami systemu komputerowego 4. Zasoby zarządzane przez system operacyjny 5. Struktura systemów operacyjnych

Bardziej szczegółowo

Działanie systemu operacyjnego

Działanie systemu operacyjnego Działanie systemu operacyjnego Budowa systemu komputerowego Jednostka centralna Sterownik dysku Sterownik drukarki Sterownik sieci Szyna systemowa (magistrala danych) Sterownik pamięci operacyjnej Pamięć

Bardziej szczegółowo

Systemy operacyjne. Paweł Pełczyński

Systemy operacyjne. Paweł Pełczyński Systemy operacyjne Paweł Pełczyński ppelczynski@swspiz.pl 1 Program przedmiotu Wprowadzenie Struktura systemów operacyjnych Procesy i Wątki Komunikacja międzyprocesowa Szeregowanie procesów Zarządzanie

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet w Białymstoku Wydział Ekonomiczno-Informatyczny w Wilnie SYLLABUS na rok akademicki 2010/2011 http://www.wilno.uwb.edu.

Uniwersytet w Białymstoku Wydział Ekonomiczno-Informatyczny w Wilnie SYLLABUS na rok akademicki 2010/2011 http://www.wilno.uwb.edu. SYLLABUS na rok akademicki 010/011 Tryb studiów Studia stacjonarne Kierunek studiów Informatyka Poziom studiów Pierwszego stopnia Rok studiów/ semestr 1(rok)/1(sem) Specjalność Bez specjalności Kod katedry/zakładu

Bardziej szczegółowo

Działanie systemu operacyjnego

Działanie systemu operacyjnego Budowa systemu komputerowego Działanie systemu operacyjnego Jednostka centralna dysku Szyna systemowa (magistrala danych) drukarki pamięci operacyjnej sieci Pamięć operacyjna Przerwania Przerwania Przerwanie

Bardziej szczegółowo

Systemy operacyjne. wykład 1- System operacyjny i jego zadania. dr Marcin Ziółkowski

Systemy operacyjne. wykład 1- System operacyjny i jego zadania. dr Marcin Ziółkowski Systemy operacyjne wykład 1- System operacyjny i jego zadania dr Marcin Ziółkowski Instytut Matematyki i Informatyki Akademia im. Jana Długosza w Częstochowie 3marca2016r. PLAN WYKŁADU 1 Historia i zadania

Bardziej szczegółowo

Informatyka. informatyka i nauki komputerowe (computer science)

Informatyka. informatyka i nauki komputerowe (computer science) Informatyka informacja i jej reprezentacje informatyka i nauki komputerowe (computer science) algorytmika efektywność algorytmów poprawność algorytmów złożoność obliczeniowa, problemy NP-trudne (NP-zupełne)

Bardziej szczegółowo

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć Nazwa modułu: Projektowanie i użytkowanie systemów operacyjnych Rok akademicki: 2013/2014 Kod: EAR-2-324-n Punkty ECTS: 5 Wydział: Elektrotechniki, Automatyki, Informatyki i Inżynierii Biomedycznej Kierunek:

Bardziej szczegółowo

System operacyjny System operacyjny

System operacyjny System operacyjny System operacyjny System operacyjny (ang. operating system) jest programem (grupą programów), który pośredniczy między użytkownikiem komputera a sprzętem komputerowym. Jest on niezbędny do prawidłowej

Bardziej szczegółowo

Dariusz Brzeziński. Politechnika Poznańska, Instytut Informatyki

Dariusz Brzeziński. Politechnika Poznańska, Instytut Informatyki Dariusz Brzeziński Politechnika Poznańska, Instytut Informatyki Język programowania prosty bezpieczny zorientowany obiektowo wielowątkowy rozproszony przenaszalny interpretowany dynamiczny wydajny Platforma

Bardziej szczegółowo

Programowanie Strukturalne i Obiektowe Słownik podstawowych pojęć 1 z 5 Opracował Jan T. Biernat

Programowanie Strukturalne i Obiektowe Słownik podstawowych pojęć 1 z 5 Opracował Jan T. Biernat Programowanie Strukturalne i Obiektowe Słownik podstawowych pojęć 1 z 5 Program, to lista poleceń zapisana w jednym języku programowania zgodnie z obowiązującymi w nim zasadami. Celem programu jest przetwarzanie

Bardziej szczegółowo

LEKCJA TEMAT: Zasada działania komputera.

LEKCJA TEMAT: Zasada działania komputera. LEKCJA TEMAT: Zasada działania komputera. 1. Ogólna budowa komputera Rys. Ogólna budowa komputera. 2. Komputer składa się z czterech głównych składników: procesor (jednostka centralna, CPU) steruje działaniem

Bardziej szczegółowo

2013-04-25. Czujniki obiektowe Sterowniki przemysłowe

2013-04-25. Czujniki obiektowe Sterowniki przemysłowe Ogólne informacje o systemach komputerowych stosowanych w sterowaniu ruchem funkcje, właściwości Sieci komputerowe w sterowaniu informacje ogólne, model TCP/IP, protokoły warstwy internetowej i transportowej

Bardziej szczegółowo

41. System operacyjny. Postrzeganie systemu operacyjnego przez warstwę oprogramowania użytkowego

41. System operacyjny. Postrzeganie systemu operacyjnego przez warstwę oprogramowania użytkowego 41. System operacyjny. Postrzeganie systemu operacyjnego przez warstwę oprogramowania użytkowego Pierwsze komputery, budowane według zasad określonych przez Johna von Neumanna, nie były kompatybilne dla

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: Informatyka Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy w ramach treści kierunkowych, moduł kierunkowy ogólny Rodzaj zajęć: wykład, laboratorium I KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU PRZEWODNIK

Bardziej szczegółowo

Systemy wbudowane. Systemy operacyjne czasu rzeczywistego

Systemy wbudowane. Systemy operacyjne czasu rzeczywistego Systemy wbudowane Systemy operacyjne czasu rzeczywistego Definicje System czasu rzeczywistego to taki, w którym wynik przetwarzania nie zależy tylko i wyłącznie od jego logicznej poprawności, ale również

Bardziej szczegółowo

Struktura i funkcjonowanie komputera pamięć komputerowa, hierarchia pamięci pamięć podręczna. System operacyjny. Zarządzanie procesami

Struktura i funkcjonowanie komputera pamięć komputerowa, hierarchia pamięci pamięć podręczna. System operacyjny. Zarządzanie procesami Rok akademicki 2015/2016, Wykład nr 6 2/21 Plan wykładu nr 6 Informatyka 1 Politechnika Białostocka - Wydział Elektryczny Elektrotechnika, semestr II, studia niestacjonarne I stopnia Rok akademicki 2015/2016

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY OPERACYJNE WYKLAD 6 - procesy

SYSTEMY OPERACYJNE WYKLAD 6 - procesy Wrocław 2007 SYSTEMY OPERACYJNE WYKLAD 6 - procesy Paweł Skrobanek C-3, pok. 323 e-mail: pawel.skrobanek@pwr.wroc.pl www.equus.wroc.pl/studia.html 1 Zasoby: PROCES wykonujący się program ; instancja programu

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet w Białymstoku Wydział Ekonomiczno-Informatyczny w Wilnie SYLLABUS na rok akademicki 2009/2010

Uniwersytet w Białymstoku Wydział Ekonomiczno-Informatyczny w Wilnie SYLLABUS na rok akademicki 2009/2010 Tryb studiów Studia stacjonarne Kierunek studiów Informatyka Poziom studiów Pierwszego stopnia Rok studiów/semestr 2(rok)/(sem) Specjalność Bez specjalności Kod katedry/zakładu w systemie USOS 10000000

Bardziej szczegółowo

WYKŁAD. Jednostka prowadząca: Wydział Techniczny. Kierunek studiów: Elektronika i telekomunikacja

WYKŁAD. Jednostka prowadząca: Wydział Techniczny. Kierunek studiów: Elektronika i telekomunikacja Jednostka prowadząca: Wydział Techniczny Kierunek studiów: Elektronika i telekomunikacja Nazwa przedmiotu: Systemy operacyjne i architektura komputerów Charakter przedmiotu: kierunkowy, obowiązkowy Typ

Bardziej szczegółowo

Wstęp do Informatyki. Klasyfikacja oprogramowania

Wstęp do Informatyki. Klasyfikacja oprogramowania Wstęp do Informatyki Klasyfikacja oprogramowania Oprogramowanie komputerowe Funkcjonalność komputera jest wynikiem zarówno jego budowy, jak i zainstalowanego oprogramowania Komputer danej klasy znajduje

Bardziej szczegółowo

3 Literatura. c Dr inż. Ignacy Pardyka (Inf.UJK) ASK SP.06 Rok akad. 2011/2012 2 / 22

3 Literatura. c Dr inż. Ignacy Pardyka (Inf.UJK) ASK SP.06 Rok akad. 2011/2012 2 / 22 ARCHITEKTURA SYSTEMÓW KOMPUTEROWYCH struktury procesorów ASK SP.06 c Dr inż. Ignacy Pardyka UNIWERSYTET JANA KOCHANOWSKIEGO w Kielcach Rok akad. 2011/2012 1 Maszyny wirtualne 2 3 Literatura c Dr inż. Ignacy

Bardziej szczegółowo

System komputerowy. System komputerowy

System komputerowy. System komputerowy System komputerowy System komputerowy System komputerowy układ współdziałających ze sobą (według pewnych zasad) dwóch składowych: sprzętu komputerowego (hardware) oraz oprogramowania (software) po to,

Bardziej szczegółowo

Sprzęt komputera - zespół układów wykonujących programy wprowadzone do pamięci komputera (ang. hardware) Oprogramowanie komputera - zespół programów

Sprzęt komputera - zespół układów wykonujących programy wprowadzone do pamięci komputera (ang. hardware) Oprogramowanie komputera - zespół programów Sprzęt komputera - zespół układów wykonujących programy wprowadzone do pamięci komputera (ang. hardware) Oprogramowanie komputera - zespół programów przeznaczonych do wykonania w komputerze (ang. software).

Bardziej szczegółowo

Czym jest Java? Rozumiana jako środowisko do uruchamiania programów Platforma software owa

Czym jest Java? Rozumiana jako środowisko do uruchamiania programów Platforma software owa 1 Java Wprowadzenie 2 Czym jest Java? Język programowania prosty zorientowany obiektowo rozproszony interpretowany wydajny Platforma bezpieczny wielowątkowy przenaszalny dynamiczny Rozumiana jako środowisko

Bardziej szczegółowo

Systemy wbudowane. Paweł Pełczyński ppelczynski@swspiz.pl

Systemy wbudowane. Paweł Pełczyński ppelczynski@swspiz.pl Systemy wbudowane Paweł Pełczyński ppelczynski@swspiz.pl 1 Program przedmiotu Wprowadzenie definicja, zastosowania, projektowanie systemów wbudowanych Mikrokontrolery AVR Programowanie mikrokontrolerów

Bardziej szczegółowo

Procesy, wątki i zasoby

Procesy, wątki i zasoby Procesy, wątki i zasoby Koncepcja procesu i zasobu, Obsługa procesów i zasobów, Cykl zmian stanów procesu i kolejkowanie, Klasyfikacja zasobów, Wątki, Procesy i wątki we współczesnych systemach operacyjnych.

Bardziej szczegółowo

Projektowanie oprogramowania systemów PROCESY I ZARZĄDZANIE PROCESAMI

Projektowanie oprogramowania systemów PROCESY I ZARZĄDZANIE PROCESAMI Projektowanie oprogramowania systemów PROCESY I ZARZĄDZANIE PROCESAMI plan Cechy, właściwości procesów Multitasking Scheduling Fork czym jest proces? Działającą instancją programu Program jest kolekcją

Bardziej szczegółowo

Podstawa rozwiązań sterowania przemysłowego na komputerach PC. Software Controller. siemens.pl/software-controller

Podstawa rozwiązań sterowania przemysłowego na komputerach PC. Software Controller. siemens.pl/software-controller Podstawa rozwiązań sterowania przemysłowego na komputerach PC Software Controller siemens.pl/software-controller SIMATIC S7-1500 Software Controller sterownik programowy z serii SIMATIC oparty na komputerach

Bardziej szczegółowo

Wykład I. Podstawowe pojęcia. Studia Podyplomowe INFORMATYKA Architektura komputerów

Wykład I. Podstawowe pojęcia. Studia Podyplomowe INFORMATYKA Architektura komputerów Studia Podyplomowe INFORMATYKA Architektura komputerów Wykład I Podstawowe pojęcia 1, Cyfrowe dane 2 Wewnątrz komputera informacja ma postać fizycznych sygnałów dwuwartościowych (np. dwa poziomy napięcia,

Bardziej szczegółowo

1. Liczby i w zapisie zmiennoprzecinkowym przedstawia się następująco

1. Liczby i w zapisie zmiennoprzecinkowym przedstawia się następująco 1. Liczby 3456.0012 i 0.000076235 w zapisie zmiennoprzecinkowym przedstawia się następująco a) 0.34560012 10 4 i 0.76235 10 4 b) 3.4560012 10 3 i 7.6235 10 5 c) 3.4560012 10 3 i 7.6235 10 5 d) po prostu

Bardziej szczegółowo

Informatyka, systemy, sieci komputerowe

Informatyka, systemy, sieci komputerowe Informatyka, systemy, sieci komputerowe Systemy operacyjne wykład 2 Procesy i wątki issk 1 SO koncepcja procesu i zasobu Proces jest elementarną jednostką pracy zarządzaną przez system operacyjny, wykonującym

Bardziej szczegółowo

Księgarnia PWN: Włodzimierz Stanisławski, Damian Raczyński - Programowanie systemowe mikroprocesorów rodziny x86

Księgarnia PWN: Włodzimierz Stanisławski, Damian Raczyński - Programowanie systemowe mikroprocesorów rodziny x86 Księgarnia PWN: Włodzimierz Stanisławski, Damian Raczyński - Programowanie systemowe mikroprocesorów rodziny x86 Spis treści Wprowadzenie... 11 1. Architektura procesorów rodziny x86... 17 1.1. Model procesorów

Bardziej szczegółowo

ARCHITEKTURA PROCESORA,

ARCHITEKTURA PROCESORA, ARCHITEKTURA PROCESORA, poza blokami funkcjonalnymi, to przede wszystkim: a. formaty rozkazów, b. lista rozkazów, c. rejestry dostępne programowo, d. sposoby adresowania pamięci, e. sposoby współpracy

Bardziej szczegółowo

Systemy operacyjne i sieci komputerowe Szymon Wilk System operacyjny 1

Systemy operacyjne i sieci komputerowe Szymon Wilk System operacyjny 1 i sieci komputerowe Szymon Wilk System operacyjny 1 1. System operacyjny (ang. OS Operating System) to oprogramowanie nadzorujące pracę komputera. Programy, które uruchamia użytkownik na komputerze z systemem

Bardziej szczegółowo

Budowa Mikrokomputera

Budowa Mikrokomputera Budowa Mikrokomputera Wykład z Podstaw Informatyki dla I roku BO Piotr Mika Podstawowe elementy komputera Procesor Pamięć Magistrala (2/16) Płyta główna (ang. mainboard, motherboard) płyta drukowana komputera,

Bardziej szczegółowo

Program jest więc strukturą statyczną zapisaną na jakimś nośniku. Natomiast proces jest wykonującym się programem.

Program jest więc strukturą statyczną zapisaną na jakimś nośniku. Natomiast proces jest wykonującym się programem. J. Ułasiewicz Programowanie aplikacji współbieżnych 1 1 Podstawowe definicje i pojęcia współbieżności 1.1 Motywacja Przewiduje się że w dalszej perspektywie głównym motorem wzrostu mocy przetwarzania komputerów

Bardziej szczegółowo

Informatyka. Michał Rad

Informatyka. Michał Rad Informatyka Michał Rad 13.10.2016 Co i po co będziemy robić Plan wykładów: Wstęp, historia Systemy liczbowe Co to jest system operacyjny i po co to jest Sprawy związane z tworzeniem i własnością oprogramowania

Bardziej szczegółowo

Architektura komputerów

Architektura komputerów Architektura komputerów Tydzień 11 Wejście - wyjście Urządzenia zewnętrzne Wyjściowe monitor drukarka Wejściowe klawiatura, mysz dyski, skanery Komunikacyjne karta sieciowa, modem Urządzenie zewnętrzne

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY OPERACYJNE I SIECI KOMPUTEROWE

SYSTEMY OPERACYJNE I SIECI KOMPUTEROWE SYSTEMY OPERACYJNE I SIECI KOMPUTEROWE WINDOWS 1 SO i SK/WIN 007 Tryb rzeczywisty i chroniony procesora 2 SO i SK/WIN Wszystkie 32-bitowe procesory (386 i nowsze) mogą pracować w kilku trybach. Tryby pracy

Bardziej szczegółowo

Technologia informacyjna. Urządzenia techniki komputerowej

Technologia informacyjna. Urządzenia techniki komputerowej Technologia informacyjna Urządzenia techniki komputerowej System komputerowy = hardware (sprzęt) + software (oprogramowanie) Sprzęt komputerowy (ang. hardware) zasoby o specyficznej strukturze i organizacji

Bardziej szczegółowo

1. Etapy rozwoju systemów komputerowych

1. Etapy rozwoju systemów komputerowych 1 Sieciowe Systemy Operacyjne Wprowadzenie do wykładu, podstawowe definicje, rola 1 systemu operacyjnego Procesy POSIX, zarządzanie procesami 2 Pliki, komunikacja przez pliki, blokowanie 1 Łącza nazwane

Bardziej szczegółowo

Warstwy systemu Windows 2000

Warstwy systemu Windows 2000 Warstwy systemu Windows 2000 Tryb użytkownika (User Mode) Tryb jądra (Kernel Mode) Tryb użytkownika (User Mode) Zarządzanie pamięcią wirtualną Cechy charakterystyczne systemu Windows XP: system bardzo

Bardziej szczegółowo

Cechy systemu X Window: otwartość niezależność od producentów i od sprzętu, dostępny kod źródłowy; architektura klient-serwer;

Cechy systemu X Window: otwartość niezależność od producentów i od sprzętu, dostępny kod źródłowy; architektura klient-serwer; 14.3. Podstawy obsługi X Window 14.3. Podstawy obsługi X Window W przeciwieństwie do systemów Windows system Linux nie jest systemem graficznym. W systemach Windows z rodziny NT powłokę systemową stanowi

Bardziej szczegółowo

DOS COMMAND.COM. Rys. 2. Główne moduły programowe systemu operacyjnego DOS. Interpreter poleceń. Rys. 3. Warstwowa struktura systemu DOS

DOS COMMAND.COM. Rys. 2. Główne moduły programowe systemu operacyjnego DOS. Interpreter poleceń. Rys. 3. Warstwowa struktura systemu DOS System Operacyjny DOS DOS (ang. Disc Operating System) jest to 16-bitowy jednozadaniowy system operacyjny. Głównym zadaniem systemu jest obsługa plików w systemie FAT (ang. File Allocation Table) i wsparcie

Bardziej szczegółowo

Struktury systemów operacyjnych Usługi, funkcje, programy. mgr inż. Krzysztof Szałajko

Struktury systemów operacyjnych Usługi, funkcje, programy. mgr inż. Krzysztof Szałajko Struktury systemów operacyjnych Usługi, funkcje, programy mgr inż. Krzysztof Szałajko Usługi systemu operacyjnego Wykonanie programu System operacyjny umożliwia wczytanie programu do pamięci operacyjnej

Bardziej szczegółowo

Procesy, zasoby i wątki

Procesy, zasoby i wątki Dariusz Wawrzyniak Koncepcja procesu i zasobu Obsługa procesów i zasobów Cykl zmian stanów procesu i kolejkowanie Klasyfikacja zasobów Wątki Procesy i wątki we współczesnych systemach operacyjnych Plan

Bardziej szczegółowo

Technika mikroprocesorowa. Systemy operacyjne czasu rzeczywistego

Technika mikroprocesorowa. Systemy operacyjne czasu rzeczywistego System operacyjny czasu rzeczywistego (RTOS Real Time Operating System) jest programem bazowym ułatwiającym tworzenie programu użytkowego systemu mikroprocesorowego. System operacyjny czasu rzeczywistego

Bardziej szczegółowo

UNIX: architektura i implementacja mechanizmów bezpieczeństwa. Wojciech A. Koszek dunstan@freebsd.czest.pl Krajowy Fundusz na Rzecz Dzieci

UNIX: architektura i implementacja mechanizmów bezpieczeństwa. Wojciech A. Koszek dunstan@freebsd.czest.pl Krajowy Fundusz na Rzecz Dzieci UNIX: architektura i implementacja mechanizmów bezpieczeństwa Wojciech A. Koszek dunstan@freebsd.czest.pl Krajowy Fundusz na Rzecz Dzieci Plan prezentacji: Wprowadzenie do struktury systemów rodziny UNIX

Bardziej szczegółowo

Wykład 3. Procesy i wątki. Wojciech Kwedlo, Wykład z Systemów Operacyjnych -1- Wydział Informatyki PB

Wykład 3. Procesy i wątki. Wojciech Kwedlo, Wykład z Systemów Operacyjnych -1- Wydział Informatyki PB Wykład 3 Procesy i wątki Wojciech Kwedlo, Wykład z Systemów Operacyjnych -1- Wydział Informatyki PB Pojęcie procesu Program = plik wykonywalny na dysku Proces = uruchomiony i wykonywany program w pamięci

Bardziej szczegółowo

Podstawy Informatyki Systemy sterowane przepływem argumentów

Podstawy Informatyki Systemy sterowane przepływem argumentów Podstawy Informatyki alina.momot@polsl.pl http://zti.polsl.pl/amomot/pi Plan wykładu 1 Komputer i jego architektura Taksonomia Flynna 2 Komputer i jego architektura Taksonomia Flynna Komputer Komputer

Bardziej szczegółowo

Mikroprocesor Operacje wejścia / wyjścia

Mikroprocesor Operacje wejścia / wyjścia Definicja Mikroprocesor Operacje wejścia / wyjścia Opracował: Andrzej Nowak Bibliografia: Urządzenia techniki komputerowej, K. Wojtuszkiewicz Operacjami wejścia/wyjścia nazywamy całokształt działań potrzebnych

Bardziej szczegółowo

System komputerowy. Sprzęt. System komputerowy. Oprogramowanie

System komputerowy. Sprzęt. System komputerowy. Oprogramowanie System komputerowy System komputerowy (ang. computer system) to układ współdziałaniadwóch składowych: sprzętu komputerowegooraz oprogramowania, działających coraz częściej również w ramach sieci komputerowej.

Bardziej szczegółowo

2009-03-21. Paweł Skrobanek. C-3, pok. 321 e-mail: pawel.skrobanek@pwr.wroc.pl http://pawel.skrobanek.staff.iiar.pwr.wroc.pl

2009-03-21. Paweł Skrobanek. C-3, pok. 321 e-mail: pawel.skrobanek@pwr.wroc.pl http://pawel.skrobanek.staff.iiar.pwr.wroc.pl Wrocław 2007-09 SYSTEMY OPERACYJNE WYKLAD 2 Paweł Skrobanek C-3, pok. 321 e-mail: pawel.skrobanek@pwr.wroc.pl http://pawel.skrobanek.staff.iiar.pwr.wroc.pl 1 PLAN: 2. Usługi 3. Funkcje systemowe 4. Programy

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do systemów operacyjnych

Wprowadzenie do systemów operacyjnych Wprowadzenie do systemów operacyjnych dr hab. inż. Krzysztof Patan, prof. PWSZ Instytut Politechniczny Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Głogowie k.patan@issi.uz.zgora.pl Zadania systemów operacyjnych

Bardziej szczegółowo

Spis treúci. Księgarnia PWN: Krzysztof Wojtuszkiewicz - Urządzenia techniki komputerowej. Cz. 1. Przedmowa... 9. Wstęp... 11

Spis treúci. Księgarnia PWN: Krzysztof Wojtuszkiewicz - Urządzenia techniki komputerowej. Cz. 1. Przedmowa... 9. Wstęp... 11 Księgarnia PWN: Krzysztof Wojtuszkiewicz - Urządzenia techniki komputerowej. Cz. 1 Spis treúci Przedmowa... 9 Wstęp... 11 1. Komputer PC od zewnątrz... 13 1.1. Elementy zestawu komputerowego... 13 1.2.

Bardziej szczegółowo

Budowa i zasada działania komputera. dr Artur Bartoszewski

Budowa i zasada działania komputera. dr Artur Bartoszewski Budowa i zasada działania komputera 1 dr Artur Bartoszewski Jednostka arytmetyczno-logiczna 2 Pojęcie systemu mikroprocesorowego Układ cyfrowy: Układy cyfrowe służą do przetwarzania informacji. Do układu

Bardziej szczegółowo

Systemy operacyjne. Wojciech Kwedlo Wydział Informatyki PB, p. 127 aragorn.pb.bialystok.pl/~wkwedlo

Systemy operacyjne. Wojciech Kwedlo Wydział Informatyki PB, p. 127 aragorn.pb.bialystok.pl/~wkwedlo Systemy operacyjne Wojciech Kwedlo Wydział Informatyki PB, p. 127 wkwedlo@ii.pb.bialystok.pl aragorn.pb.bialystok.pl/~wkwedlo Ten wykład prowadzę pierwszy raz!!! Wojciech Kwedlo, Wykład z Systemów Operacyjnych

Bardziej szczegółowo

Podstawy Programowania 2

Podstawy Programowania 2 Podstawy Programowania 2 Laboratorium 7 Instrukcja 6 Object Pascal Opracował: mgr inż. Leszek Ciopiński Wstęp: Programowanie obiektowe a programowanie strukturalne. W programowaniu strukturalnym, któremu

Bardziej szczegółowo

Ingerencja w kod systemu operacyjnego (przerwania) Programowanie na niskim poziomie (instrukcje specjalne) Trudności implementacyjne (alg.

Ingerencja w kod systemu operacyjnego (przerwania) Programowanie na niskim poziomie (instrukcje specjalne) Trudności implementacyjne (alg. Wady mechanizmów niskopoziomowych Ingerencja w kod systemu operacyjnego (przerwania) Programowanie na niskim poziomie (instrukcje specjalne) Trudności implementacyjne (alg. Dekkera zależny od liczby synchronizowanych

Bardziej szczegółowo

Opracował: Jan Front

Opracował: Jan Front Opracował: Jan Front Sterownik PLC PLC (Programowalny Sterownik Logiczny) (ang. Programmable Logic Controller) mikroprocesorowe urządzenie sterujące układami automatyki. PLC wykonuje w sposób cykliczny

Bardziej szczegółowo

Systemy Operacyjne struktura

Systemy Operacyjne struktura Katedra Informatyki, Politechnika Świętokrzyska w Kielcach Kielce, 27 października 2006 Plan wykładu 1 2 Elementy (podsystemy) systemu operacyjnego 3 systemu operacyjnego 4 5 6 sytemu operacyjnego 7 Projektowanie

Bardziej szczegółowo

Projektowanie oprogramowania cd. Projektowanie oprogramowania cd. 1/34

Projektowanie oprogramowania cd. Projektowanie oprogramowania cd. 1/34 Projektowanie oprogramowania cd. Projektowanie oprogramowania cd. 1/34 Projektowanie oprogramowania cd. 2/34 Modelowanie CRC Modelowanie CRC (class-responsibility-collaborator) Metoda identyfikowania poszczególnych

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY OPERACYJNE WYKLAD 6 - wątki

SYSTEMY OPERACYJNE WYKLAD 6 - wątki Wrocław 2007 SYSTEMY OPERACYJNE WYKLAD 6 - wątki Paweł Skrobanek C-3, pok. 323 e-mail: pawel.skrobanek@pwr.wroc.pl www.equus.wroc.pl/studia.html 1 PLAN: 1. Wątki 2. Planowanie przydziału procesora (szeregowanie

Bardziej szczegółowo

Programowanie współbieżne i rozproszone

Programowanie współbieżne i rozproszone Programowanie współbieżne i rozproszone WYKŁAD 1 dr inż. Literatura ogólna Ben-Ari, M.: Podstawy programowania współbieżnego i rozproszonego. Wydawnictwa Naukowo-Techniczne, Warszawa, 2009. Czech, Z.J:

Bardziej szczegółowo

Systemy operacyjne II

Systemy operacyjne II Systemy operacyjne II Wojciech Kwedlo Wydział Informatyki PB, p. 205 wkwedlo@ii.pb.bialystok.pl aragorn.pb.bialystok.pl/~wkwedlo Pracownia specjalistyczna: Wojciech Kwedlo Krzysztof Bandurski Wojciech

Bardziej szczegółowo

* Wymień typowe standardy sygnałów procesowych: - analogowy - dwustanowe

* Wymień typowe standardy sygnałów procesowych: - analogowy - dwustanowe * Zaznaczyć wszystkie zadania charakteryzujące system czasu rzeczywistego o ostrych ograniczeniach czasowych: - ograniczenia czasowe zależą od techniki realizacji systemu - przekroczenie ograniczeń czasowych

Bardziej szczegółowo

Architektura Systemów Komputerowych 2

Architektura Systemów Komputerowych 2 Architektura Systemów Komputerowych 2 Pytania egzaminacyjne z części pisemnej mgr inż. Leszek Ciopiński Wykład I 1. Historia i ewolucja architektur komputerowych 1.1. Czy komputer Z3 jest zgodny z maszyną

Bardziej szczegółowo

Zaawansowane programowanie w języku C++ Zarządzanie pamięcią w C++

Zaawansowane programowanie w języku C++ Zarządzanie pamięcią w C++ Zaawansowane programowanie w języku C++ Zarządzanie pamięcią w C++ Prezentacja jest współfinansowana przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego w projekcie pt. Innowacyjna dydaktyka

Bardziej szczegółowo

Pytania do treści wykładów:

Pytania do treści wykładów: Pytania do treści wykładów: Wprowadzenie: 1. Jakie zadania zarządzania realizowane są dla następujących zasobów: a) procesor, b) pamięć, c) plik? 2. W jaki sposób przekazywane jest sterowanie do jądra

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Systemy operacyjne

KARTA KURSU. Systemy operacyjne KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. Systemy operacyjne Operating systems Kod Punktacja ECTS* 5 Koordynator dr inż. Grzegorz Sokal Zespół dydaktyczny: prof. dr hab. Bartłomiej Pokrzywka dr inż. Muchacki Mateusz

Bardziej szczegółowo

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć Nazwa modułu: Systemy operacyjne Rok akademicki: 2012/2013 Kod: MEI-1-701-s Punkty ECTS: 5 Wydział: Inżynierii Metali i Informatyki Przemysłowej Kierunek: Edukacja Techniczno Informatyczna Specjalność:

Bardziej szczegółowo

PR172012 15 kwietnia 2012 Automatyka budynkowa, Technologia sterowania Oprogramowanie Strona 1 z 5

PR172012 15 kwietnia 2012 Automatyka budynkowa, Technologia sterowania Oprogramowanie Strona 1 z 5 Automatyka budynkowa, Technologia sterowania Oprogramowanie Strona 1 z 5 System TwinCAT BACnet/IP pomaga spełniać wszelkie wymagania automatyki budynkowej, pozostając w zgodzie ze standardem BACnet Sterowniki

Bardziej szczegółowo

Planowanie przydziału procesora

Planowanie przydziału procesora Planowanie przydziału procesora W pamięci operacyjnej znajduje się kilka procesów jednocześnie. Kiedy jakiś proces musi czekać, system operacyjny odbiera mu procesor i oddaje do dyspozycji innego procesu.

Bardziej szczegółowo

Zaawansowane programowanie w języku C++

Zaawansowane programowanie w języku C++ Kod szkolenia: Tytuł szkolenia: C/ADV Zaawansowane programowanie w języku C++ Dni: 3 Opis: Uczestnicy szkolenia zapoznają się z metodami wytwarzania oprogramowania z użyciem zaawansowanych mechanizmów

Bardziej szczegółowo

Systemy operacyjne Charakterystyka systemów operacyjnych

Systemy operacyjne Charakterystyka systemów operacyjnych Systemy operacyjne Charakterystyka systemów operacyjnych Dr inŝ. Dariusz Caban mailto:dariusz.caban@pwr.wroc.pl tel.: (071)320-2823 Literatura A. Silberschatz, J.L. Peterson, P.B. Galvin Podstawy systemów

Bardziej szczegółowo

Przegląd technik wirtualizacji i separacji w nowoczesnych systemach rodziny UNIX

Przegląd technik wirtualizacji i separacji w nowoczesnych systemach rodziny UNIX Przegląd technik wirtualizacji i separacji w nowoczesnych systemach rodziny UNIX CONFidence 2005 IX Liceum Ogólnokształcące im. C.K. Norwida w Częstochowie Krajowy Fundusz na Rzecz Dzieci Wojciech A. Koszek

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY CZASU RZECZYWISTEGO - VxWorks

SYSTEMY CZASU RZECZYWISTEGO - VxWorks WZAJEMNE WYKLUCZANIE Wiele metod. Np. wyłączanie przerwań: funkcja() //... Int blokada = intlock(); // Obszar krytyczny, któremu nie możemy przerwać intunlock(blokada); wyłączanie wywłaszczania: funkcja()

Bardziej szczegółowo

Wstęp do Informatyki dla bioinformatyków

Wstęp do Informatyki dla bioinformatyków Wstęp do Informatyki dla bioinformatyków Wykład 1. Wstęp do Wstępu Bartek Wilczyński bartek@mimuw.edu.pl Po pierwsze - Formalności 2 kolokwia (po 15 pkt) początek XI i koniec XII Dwa programy zaliczeniowe:

Bardziej szczegółowo

1. Podstawy...P Polecenia podstawowe...p... 18

1. Podstawy...P Polecenia podstawowe...p... 18 Spis treści Wstęp...P... 5 1. Podstawy...P... 7 Wersje systemu MS-DOS 8 Windows NT: konsola czy DOS? 9 Jak uruchomić system MS-DOS 10 Szybkie uruchamianie 13 Okno a pełny ekran 14 Windows 2000/XP a pełnoekranowe

Bardziej szczegółowo

Architektura komputera. Dane i rozkazy przechowywane są w tej samej pamięci umożliwiającej zapis i odczyt

Architektura komputera. Dane i rozkazy przechowywane są w tej samej pamięci umożliwiającej zapis i odczyt Architektura komputera Architektura von Neumanna: Dane i rozkazy przechowywane są w tej samej pamięci umożliwiającej zapis i odczyt Zawartośd tej pamięci jest adresowana przez wskazanie miejsca, bez względu

Bardziej szczegółowo

Wykład I. Wprowadzenie do baz danych

Wykład I. Wprowadzenie do baz danych Wykład I Wprowadzenie do baz danych Trochę historii Pierwsze znane użycie terminu baza danych miało miejsce w listopadzie w 1963 roku. W latach sześcdziesątych XX wieku został opracowany przez Charles

Bardziej szczegółowo

Modelowanie procesów współbieżnych

Modelowanie procesów współbieżnych Modelowanie procesów współbieżnych dr inż. Maciej Piotrowicz Katedra Mikroelektroniki i Technik Informatycznych PŁ piotrowi@dmcs.p.lodz.pl http://fiona.dmcs.pl/~piotrowi -> Modelowanie... Literatura M.

Bardziej szczegółowo

Architektura komputerów II - opis przedmiotu

Architektura komputerów II - opis przedmiotu Architektura komputerów II - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Architektura komputerów II Kod przedmiotu 11.3-WI-INFP-AK-II Wydział Kierunek Wydział Informatyki, Elektrotechniki i Automatyki

Bardziej szczegółowo