Podstawowe pojęcia z zakresu prawa

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Podstawowe pojęcia z zakresu prawa"

Transkrypt

1 Podstawowe pojęcia z zakresu prawa Prawo to uporządkowany zbiór norm postępowania wydanych lub usankcjonowane przez państwo i zabezpieczonych przymusem państwowym. Ustawa jest aktem prawa powszechnego uchwalanym wyłącznie przez parlament i zajmującym w hierarchii aktów prawnych miejsce bezpośrednio po konstytucji. Rozporządzanie jest aktem normatywnym prezydenta, naczelnych i centralnych organów administracji państwowej i ministrów oraz poszczególnych kierowników urzędów centralnych. Rozporządzenie jest wydawane wyłącznie na podstawie uprawnienia wynikającego z przepisu ustawy (delegacja ustawowa) i zawiera przepisy wykonawcze do przepisów zawartych w ustawach. Publikatory urzędowe: Dziennik Ustaw, w którym ogłaszane są: ustawy, rozporządzenia, umowy międzynarodowe. Monitor Polski, w którym publikowane są: uchwały i zarządzenia naczelnych i centralnych organów władzy i administracji państwowej, uchwały międzynarodowe sejmu i senatu, wojewódzkie dzienniki urzędowe, w których publikowane są zarządzenia i uchwały terenowych organów rządowej administracji ogólnej i organów samorządu terytorialnego. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej podstawa systemu prawnego państwa Konstytucja jest najwaŝniejszym prawem Rzeczypospolitej Polskiej, co oznacza, Ŝe wszystkie akty prawa muszą być z nią zgodne. KaŜdy ma obowiązek przestrzegania tego prawa. Nawiązując do jednego z zagadnień geodezji - gospodarki nieruchomościami, naleŝy zauwaŝyć, Ŝe w Konstytucji znajduje się niezwykle istotny zapis dotyczący własności: Rzeczypospolita Polska chroni własność i prawo dziedziczenia. Własność moŝe być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności. KaŜdy obywatel ma prawo do własności i innych praw majątkowych oraz prawo dochodzenia naruszenia tych praw. Własność i

2 inne prawa majątkowe oraz prawo dziedziczenia podlegają równej dla wszystkich ochronie prawnej. Ustrój Rzeczypospolitej Polskiej opiera się na podziale i równowadze: władzy ustawodawczej (Sejm i Senat), władzy wykonawczej (Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej i Rada Ministrów), władzy sądowniczej (sądy i trybunały). Władza ustawodawcza Władzę ustawodawczą sprawuje Sejm (460 posłów) i Senat (100 senatorów). Wybory do Sejmu i Senatu są powszechne, bezpośrednie i odbywają się w głosowaniu tajnym. Sejm i Senat wybierane są na czteroletnie kadencje. Obradują na posiedzeniach, które są jawne. Sejm wybiera ze swego grona Marszałka Sejmu, a Senat Marszałka Senatu. Sejm lub Senat powołuje komisje stałe lub nadzwyczajne. Komisje śledcze moŝe powołać tylko Sejm. Władza wykonawcza Władzę wykonawczą sprawuje Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, Rada Ministrów i administracja rządowa. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej czuwa nad przestrzeganiem Konstytucji, stoi na straŝy suwerenności i bezpieczeństwa państwa oraz nienaruszalności i niepodzielności jego terytorium. Wykonuje swoje zadania w zakresie i na zasadach określonych w Konstytucji i ustawach. Wybierany jest na pięcioletnią kadencję w wyborach powszechnych, równych, bezpośrednich i tajnych. Rada Ministrów prowadzi politykę wewnętrzną i zagraniczną kraju. W zakresie i na zasadach określonych w Konstytucji zapewnia wykonanie ustaw, wydaje rozporządzenia, chroni interesy Skarbu Państwa, uchwala projekt budŝetu państwa. Rada Ministrów kieruje administracją rządową, której przedstawicielem w województwie jest wojewoda, koordynuje i kontroluje pracę tych organów. Prezes Rady Ministrów kieruje pracami Rady Ministrów, sprawuje nadzór nad samorządem terytorialnym i jest zwierzchnikiem słuŝbowym pracowników administracji rządowej. Ministrowie kierują określonymi działami administracji rządowej lub wypełniają zadania Prezesa Rady Ministrów. Władza sądownicza Sądy i Trybunały są władzą odrębną i niezaleŝną od innych władz, wydają wyroki w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej. Władzę sądowniczą

3 sprawują: Sąd NajwyŜszy, Sądy powszechne, Naczelny Sąd Administracyjny, Sądy administracyjne, Sądy wojskowe, Trybunał Konstytucyjny, Trybunał Stanu. Wymiar sprawiedliwości sprawują: Sąd NajwyŜszy, sądy powszechne, sądy administracyjne i sądy wojskowe. Postępowanie sądowe jest dwuinstancyjne. Sąd NajwyŜszy sprawuje nadzór nad działalnością sądów powszechnych i wojskowych w zakresie orzekania (jest drugą instancją) oraz wykonuje inne czynności określone w Konstytucji i ustawach. Sądy powszechne sprawują wymiar sprawiedliwości we wszystkich sprawach, z wyjątkiem spraw ustawowo zastrzeŝonych dla innych sądów. Sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji i ustawom. Naczelny Sąd Administracyjny oraz inne sądy administracyjne sprawują, w zakresie ustalonym w ustawie, kontrolę administracji publicznej. Kontrola ta obejmuje równieŝ orzekanie zgodności z ustawami uchwał samorządu terytorialnego i aktów normatywnych terenowych organów administracji rządowej. Trybunał Konstytucyjny orzeka w sprawach zgodności ustaw i umów międzynarodowych z Konstytucją, zgodności przepisów prawa, wydanych przez centralne organy państwowe, z Konstytucją i ustawami. Trybunał Stanu - Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, Prezes Rady Ministrów oraz członkowie Rady Ministrów, Prezes Narodowego Banku Polskiego, Prezes NajwyŜszej Izby Kontroli a takŝe posłowie i senatorowie, za naruszenie Konstytucji lub ustawy, w związku z zajmowanym stanowiskiem lub w zakresie swego urzędowania, ponoszą odpowiedzialność przed Trybunałem Stanu. Źródłami powszechnie obowiązującego prawa w Rzeczypospolitej Polskiej są: Konstytucja, ustawy, rozporządzenia. Uchwały Rady Ministrów oraz zarządzenia Prezesa Rady Ministrów nie są przepisami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej. Mają one charakter wewnętrzny i obowiązują tylko jednostki organizacyjne podległe organowi wydającymi te akty. Podobnie jest z aktami prawa miejscowego, które ustanawiane są przez organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej i

4 obowiązują na obszarze ich działania. Zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego określa ustawa. Inicjatywa ustawodawcza przysługuje posłom, Senatowi, prezydentowi Rzeczypospolitej i Radzie Ministrów oraz grupie, co najmniej obywateli mających prawo wybierania do Sejmu. Sejm rozpatruje projekty ustaw i uchwala ustawy większością głosów. Ustawa uchwalona przez Sejm zostaje następnie przekazana do Senatu, który moŝe ją przyjąć bez zmian, uchwalić poprawki lub uchwalić jej odrzucenie w całości. Jeśli ustawa zostanie przyjęta przez Senat to następnie trafia do Prezydenta Rzeczypospolitej, który ją podpisuje i zarządza ogłoszenie w Dzienniku Ustaw. Rozporządzenia są wydawane przez organy wskazane w Konstytucji, na podstawie szczegółowego rozporządzenia zawartego w ustawie. Rozporządzenie zawiera wytyczne, czyli przepisy wykonawcze dotyczące aktów ustawy, w celu ułatwienia jednoznacznego korzystania z ustawy. System prawa administracyjnego System prawa administracyjnego, czyli zespół norm regulujących strukturę, kompetencje, sposób działania organów administracji publicznej, zawierają przepisy prawa powszechnego. Podstawowe uregulowania w tym zakresie to: ustawa Kodeks postępowania administracyjnego, ustawa o samorządzie terytorialnym, ustawa o samorządzie powiatowym, ustawa o samorządzie województwa. Administracja jest to jedna z podstawowych form działalności państwa sprowadzająca się do organizowania bezpośredniej realizacji zadań państwa w oparciu o obowiązujące przepisy. Administracja publiczna działalność obejmująca zakres spraw o charakterze publicznym inaczej zespół działań, czynności i przedsięwzięć organizatorskich i wykonawczych, prowadzonych na rzecz realizacji interesu publicznego przez róŝne podmioty, organy i instytucje, na podstawie ustawy i w określonych prawem formach. Podział administracji publicznej: administracja państwowa, administracja rządowa, administracja samorządowa. Administracja państwowa jest często utoŝsamiana z administracją rządową i odwrotnie. Celowe i logiczne wydaje się wyodrębnienie administracji państwowej, w której skład nie wchodzi administracja rządowa. Obecnie do organów administracji państwowej moŝna zaliczyć

5 m.in.: Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, NajwyŜsza Izba Kontroli, Krajową Radę Radiofonii i Telewizji, Rzecznika Praw Obywatelskich, Krajową Radę Sądownictwa, Narodowy Bank Polski, centralne organy administracji podległe Sejmowi. Administrację rządową, ze względu na zakres jej działania, moŝna podzielić, na administrację rządową centralną (Prezes Rady Ministrów, Rada Ministrów, ministrowie oraz centralne organy administracji rządowej) oraz na administrację rządową terenową (wojewoda i podległe mu słuŝby). Administrację samorządową ukształtowano w Polsce na 3 szczeblach: gminnym, powiatowym i wojewódzkim. Organy kaŝdej jednostki samorządu terytorialnego realizują zadania publiczne na obszarze właściwości miejscowej. Do organów samorządu terytorialnego na kaŝdym szczeblu naleŝą: organy stanowiące i kontrolne (rada gminy, rada powiatu, sejmik województwa), organy wykonawcze (zarząd gminy, zarząd powiatu, zarząd województwa). Organy administracji publicznej na róŝnych szczeblach mają między innymi za zadanie przeprowadzanie postępowań administracyjnych. Postępowanie administracyjne jest to procedura postępowania uregulowana przepisami prawa, związana z wydaniem przez organ postanowienia lub decyzji. Postanowienia są to takie akty prawne, które nie rozstrzygają o istocie sprawy i dotyczą tylko poszczególnych kwestii wynikłych w toku postępowania. Ich treścią są przede wszystkim zagadnienia proceduralne (wszczęcie, zawieszenie postępowania) a wyjątkowo dotyczą samej sprawy. Postanowienie, wobec którego strona moŝe napisać zaŝalenie lub skargę do sądu administracyjnego, doręcza się na piśmie. ZaŜalenie moŝna wnieść w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia i tylko w sprawach ściśle określonych w Kodeksie cywilnym, np. o odmowie udostępnienia akt, w sprawie zawieszenia postępowania. ZaŜalenie nie ma takiej mocy jak odwołanie, moŝe jednak wstrzymać wydanie decyzji. Organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, która rozstrzyga sprawę, co do jej istoty, w całości lub w części, albo w inny sposób kończy sprawę w danej instancji (decyzja o umorzeniu postępowania). Decyzje w uzasadnionych przypadkach mogą mieć

6 nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Decyzję doręcza się stronom na piśmie. W terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji strony mogą wnieść odwołanie. W zaleŝności od instancji organu administracyjnego, odwołania muszą być kierowane do właściwego organu odwoławczego. W treści decyzji znajduje się pouczenie, czy słuŝy od niej odwołanie, w jakim trybie i gdzie je kierować. Przed upływem terminu do wniesienia odwołania decyzja nie ulega wykonaniu z wyłączeniem przypadku, gdy decyzji został nadany rygor natychmiastowej wykonalności lub podlega natychmiastowemu wykonaniu z mocy prawa. Organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarŝoną decyzję, albo uchyla zaskarŝoną decyzję w całości lub części i w tym zakresie orzeka, co do istoty sprawy, bądź uchylając tę decyzję umarza postępowanie pierwszej instancji, albo umarza postępowanie odwoławcze. System prawa cywilnego System prawa cywilnego regulują: ustawa Kodeks cywilny, ustawa Kodeks postępowania cywilnego. Kodeks cywilny reguluje stosunki cywilnoprawne między osobami fizycznymi i osobami prawnymi. Składa się z czterech ksiąg. KODEKS CYWILNY Księga pierwsza CZĘŚĆ OGÓLNA Księga druga WŁASNOŚĆ I INNE PRAWA RZECZOWE Księga trzecia ZOBOWIĄZANIA Księga czwarta SPADKI Część ogólną stanowią przepisy zawierające normy, regulujące zagadnienia wspólne dla pozostałych działów prawa cywilnego. W księdze I Kodeksu określone zostały podmioty prawa, mienie, czynności prawne, itp.. Osoba fizyczna jest to kaŝdy człowiek od chwili odłączenia go od ciała

7 matki do chwili śmierci, niezaleŝnie od wieku, płci, stanu zdrowia fizycznego i psychicznego oraz innych cech. Osoba prawna jednostka organizacyjna uzyskuje osobowość prawną z właściwego rejestru. Osobami prawnymi są: Skarb Państwa i jednostki organizacyjne, którym przepisy szczególne przyznają osobowość prawną. Przykładami stanowienia osób prawnych z mocy ustaw są: jednostki samorządu terytorialnego tj. gminy, powiaty, województwa (z mocy ustaw samorządowych), przedsiębiorstwa państwowe (z mocy ustawy o przedsiębiorstwach państwowych), Agencja Budowy i Eksploatacji Autostrad (z mocy ustawy o autostradach płatnych), Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa (z mocy ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa), PODMIOTY PRAWA CYWILNEGO osoby fizyczne osoby prawne Pytania sprawdzające Co to jest Konstytucja? Na jakiej podstawowej zasadzie opiera się ustrój Rzeczypospolitej Polskiej? Jakie są źródła powszechnie obowiązującego prawa w Rzeczypospolitej Polskiej? Jakie sprawy reguluje Kodeks cywilny i jakie są części składowe Kodeksu cywilnego? Jakie podmioty zdefiniowano w prawie cywilnym? Jaki organ przeprowadza postępowania administracyjne? Kiedy organy administracji publicznej wydają decyzję a kiedy postanowienie? Ile czasu mamy na złoŝenie zaŝalenia? Ile czasu mamy na złoŝenie odwołanie? Od czego moŝemy się odwołać? Na co moŝemy złoŝyć zaŝalenie?

Dz.U FRAGMENT KONSTYTUCJI RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z dnia 16 lipca 1997 r.) Rozdział VIII. Art. 173.

Dz.U FRAGMENT KONSTYTUCJI RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z dnia 16 lipca 1997 r.) Rozdział VIII. Art. 173. Dz.U.97.78.483 FRAGMENT KONSTYTUCJI RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z dnia 16 lipca 1997 r.) Rozdział VIII SĄDY I TRYBUNAŁY Art. 173. Sądy i Trybunały są władzą odrębną i niezaleŝną

Bardziej szczegółowo

ŹRÓDŁA PRAWA ADMINISTRACYJNEGO W SYSTEMIE PRAWA WEWNĘTRZNEGO

ŹRÓDŁA PRAWA ADMINISTRACYJNEGO W SYSTEMIE PRAWA WEWNĘTRZNEGO Maciej M. Sokołowski ŹRÓDŁA PRAWA ADMINISTRACYJNEGO W SYSTEMIE PRAWA WEWNĘTRZNEGO Warszawa, 16/10/2014 r. POJĘCIE ŹRÓDEŁ PRAWA Czynniki wpływające na treść prawa np. wola narodu czy prawodawcy, stosunki

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia r. o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej

USTAWA z dnia r. o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Projekt 27 kwietnia 2017 r. Wariant art. 121 ust. 4 USTAWA z dnia r. o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Art. 1. W Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. poz.

Bardziej szczegółowo

SĄDY I TRYBUNAŁY (Roz. VIII) (władza sądownicza) Sędziowie. Krajowa Rada Sądownictwa

SĄDY I TRYBUNAŁY (Roz. VIII) (władza sądownicza) Sędziowie. Krajowa Rada Sądownictwa SĄDY I TRYBUNAŁY (Roz. VIII) (władza sądownicza) Sądy i Trybunały są władzą odrębną i niezależną od innych władz. Wyroki wydawane w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej, w postępowaniu co najmniej dwuinstancyjnym.

Bardziej szczegółowo

WYKŁAD III. SYSTEM ŹRÓDEŁ PRAWA W ŚWIETLE KONSTYTUCJI RP z dnia 2 kwietnia 1887 r.

WYKŁAD III. SYSTEM ŹRÓDEŁ PRAWA W ŚWIETLE KONSTYTUCJI RP z dnia 2 kwietnia 1887 r. WYKŁAD III SYSTEM ŹRÓDEŁ PRAWA W ŚWIETLE KONSTYTUCJI RP z dnia 2 kwietnia 1887 r. I. Pojęcie i rodzaje źródeł prawa II. Cechy systemu źródeł prawa w Polsce: 1. konstytucjonalizacja 2. dychotomiczny podział

Bardziej szczegółowo

KONSTYTUCYJNY SYSTEM ORGANÓW PAŃSTWOWYCH RED. EWA GDULEWICZ

KONSTYTUCYJNY SYSTEM ORGANÓW PAŃSTWOWYCH RED. EWA GDULEWICZ KONSTYTUCYJNY SYSTEM ORGANÓW PAŃSTWOWYCH RED. EWA GDULEWICZ PRZEDMOWA ROZDZIAŁ I. ZMIANY USTROJU POLITYCZNEGO POLSKI W LATACH 1944-1997 1. Pojęcie ustroju politycznego i jego periodyzacja 2. Okres Krajowej

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wykaz skrótów... Wykaz literatury... Przedmowa...

SPIS TREŚCI. Wykaz skrótów... Wykaz literatury... Przedmowa... SPIS TREŚCI Wykaz skrótów... Wykaz literatury... Przedmowa... XI XIII XV Rozdział I. Zagadnienia ogólne... 1 1. Pojęcie administracji publicznej... 2 2. Cechy administracji i jej podziały... 5 3. Pojęcie

Bardziej szczegółowo

KONSTYTUCJA RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. z dnia 2 kwietnia 1997 r.

KONSTYTUCJA RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. z dnia 2 kwietnia 1997 r. KONSTYTUCJA RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 2 kwietnia 1997 r. Rozdział IV SEJM I SENAT Art. 95. 1. Władzę ustawodawczą w Rzeczypospolitej Polskiej sprawują Sejm i Senat. 2. Sejm sprawuje kontrolę nad

Bardziej szczegółowo

Inne określenia: akty prawa miejscowego prawo lokalne lokalne źródła prawa lokalne akty normatywne akty terenowe

Inne określenia: akty prawa miejscowego prawo lokalne lokalne źródła prawa lokalne akty normatywne akty terenowe CZ.1 Inne określenia: akty prawa miejscowego prawo lokalne lokalne źródła prawa lokalne akty normatywne akty terenowe Źródła prawa powszechnie obowiązującego, stanowione przez terenowe organy administracji

Bardziej szczegółowo

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak PRAWO KONSTYTUCYJNE SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak Art. 92 ust. 1 Konstytucji RP Rozporządzenia są wydawane przez organy wskazane w Konstytucji, na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego

Bardziej szczegółowo

PROJEKT. Ustawa z dnia o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej

PROJEKT. Ustawa z dnia o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Ustawa z dnia o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej PROJEKT Art. 1. W Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483, z 2001 r. Nr 28, poz. 319, z 2006

Bardziej szczegółowo

ZASADY NACZELNE USTROJU RP

ZASADY NACZELNE USTROJU RP ZASADY NACZELNE USTROJU RP Zasady naczelne ustroju RP Zawierają idee przewodnie ustawy zasadniczej. Są to normy prawne zawarte w Konstytucji, których szczególna doniosłość charakteryzuje się w tym, że

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Część A. Pytania egzaminacyjne. Część B. Kazusy. Część C. Tablice. Wykaz skrótów. Pytanie

Spis treści. Część A. Pytania egzaminacyjne. Część B. Kazusy. Część C. Tablice. Wykaz skrótów. Pytanie Wykaz skrótów XI Część A. Pytania egzaminacyjne Pytanie 1 150 1 Część B. Kazusy Kazus 1. Umowa międzynarodowa 109 Kazus 2. Immunitet, ułaskawienie 112 Kazus 3. Rozporządzenie z mocą ustawy, Trybunał Konstytucyjny

Bardziej szczegółowo

Sądy i Trybunały są władzą odrębną i niezależną od innych władz. [ ]

Sądy i Trybunały są władzą odrębną i niezależną od innych władz. [ ] Art. 173 Sądy i Trybunały są władzą odrębną i niezależną od innych władz. [ ] Art. 175 1. Wymiar sprawiedliwości w Rzeczpospolitej Polskiej sprawują Sąd Najwyższy, sądy powszechne, sady administracyjne

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Rozdział czwarty Zasady ustroju politycznego Rzeczypospolitej Polskiej w świetle Konstytucji z 2 kwietnia 1997 r...

Spis treści. Rozdział czwarty Zasady ustroju politycznego Rzeczypospolitej Polskiej w świetle Konstytucji z 2 kwietnia 1997 r... Spis treści Rozdział pierwszy Ustrój polityczny państwa pojęcie i istota... 11 1. Pojęcie ustroju politycznego... 12 2. Ewolucja ustroju politycznego Polski... 14 Rozdział drugi Konstytucyjne podstawy

Bardziej szczegółowo

WŁADZA SĄDOWNICZA W RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Organizacja wymiaru sprawiedliwości

WŁADZA SĄDOWNICZA W RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Organizacja wymiaru sprawiedliwości W RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Organizacja wymiaru sprawiedliwości Sądy są władzą odrębną i niezależną od innych władz. Sądy wydają wyroki w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej. Wymiar sprawiedliwości w Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

WŁADZA USTAWODAWCZA W POLSCE. Sejm i Senat

WŁADZA USTAWODAWCZA W POLSCE. Sejm i Senat WŁADZA USTAWODAWCZA W POLSCE Sejm i Senat GŁÓWNE CECHY PARLAMENTU W RP Parlament jest jedynym organem ustawodawczym w Polsce. Parlament (zwłaszcza izba sejmowa) pełni też inne funkcje kontrolną i kreacyjną.

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Rozdział I. Aksjologiczne fundamenty Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Uwagi wprowadzające... 26

SPIS TREŚCI. Rozdział I. Aksjologiczne fundamenty Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Uwagi wprowadzające... 26 SPIS TREŚCI Wykaz skrótów... XI Wykaz podstawowej literatury... XV Przedmowa... XVII Rozdział I. Aksjologiczne fundamenty Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej... 1 1. Uwagi wprowadzające... 2 2. Zasada

Bardziej szczegółowo

TRYBUNAŁ KONSTYTUCYJNY

TRYBUNAŁ KONSTYTUCYJNY Konstytucja wk 10 TRYBUNAŁ KONSTYTUCYJNY Został ustanowiony nowelą konstytucyjną 26 marca 1982r Ustawa o TK została uchwalona 29 kwietnia 1985r TRYBUNAŁ KONSTYTUCYJNY jest organem władzy sądowniczej, choć

Bardziej szczegółowo

Ogólnie - trybunały, władza sądownicza i prokuratura

Ogólnie - trybunały, władza sądownicza i prokuratura Ogólnie - trybunały, władza sądownicza i prokuratura Prokuratura 1 / 8 SĄDY I TRYBUNAŁY (Roz. VIII) (władza sądownicza) Sądy i Trybunały są władzą odrębną i niezależną od innych władz. Wyroki wydawane

Bardziej szczegółowo

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak PRAWO KONSTYTUCYJNE SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak Z A S A D A S U W E R E N N O Ś C I N A R O D U art. 4 Konstytucji RP 1. Władza zwierzchnia w Rzeczypospolitej Polskiej należy do Narodu.

Bardziej szczegółowo

FUNKCJONOWANIE I ORGANIZACJA SEJMU, SENATU. PRAWA I OBOWIĄZKI PARLAMENTARZYSTY

FUNKCJONOWANIE I ORGANIZACJA SEJMU, SENATU. PRAWA I OBOWIĄZKI PARLAMENTARZYSTY FUNKCJONOWANIE I ORGANIZACJA SEJMU, SENATU. PRAWA I OBOWIĄZKI PARLAMENTARZYSTY Rozdział IV SEJM I SENAT Art. 95. Władzę ustawodawczą w Rzeczypospolitej Polskiej sprawują Sejm i Senat. Sejm sprawuje kontrolę

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Spis treści. Spis treści

Spis treści. Spis treści. Spis treści Spis treści Spis treści Spis treści Wykaz skrótów.................................................. 15 Od Autora...................................................... 19 ROZDZIAŁ I. Pojęcie i przedmiot

Bardziej szczegółowo

POLSKIE PRAWO KONSTYTUCYJNE W ZARYSIE. PODRĘCZNIK DLA STUDENTÓW KIERUNKÓW NIEPRAWNICZYCH W

POLSKIE PRAWO KONSTYTUCYJNE W ZARYSIE. PODRĘCZNIK DLA STUDENTÓW KIERUNKÓW NIEPRAWNICZYCH W POLSKIE PRAWO KONSTYTUCYJNE W ZARYSIE. PODRĘCZNIK DLA STUDENTÓW KIERUNKÓW NIEPRAWNICZYCH W RED.: DARIUSZ GÓRECKI Wykaz skrótów Przedmowa Rozdział pierwszy Nazwa i przedmiot prawa konstytucyjnego 1. Nazwa

Bardziej szczegółowo

WŁADZA SĄDOWNICZA KLUCZ

WŁADZA SĄDOWNICZA KLUCZ TEST WŁADZA SĄDOWNICZA KLUCZ 1. Pierwszego Prezesa Sądu NajwyŜszego powołuje a) Sejm b) Prezydent c) Prezes Rady Ministrów 2. Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji (podkreśl fałszywą odpowiedź): a) powołuje

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1 Nazwa i przedmiot prawa konstytucyjnego 1.Nazwa 2.Przedmiot prawa konstytucyjnego i jego miejsce w systemie prawa

Rozdział 1 Nazwa i przedmiot prawa konstytucyjnego 1.Nazwa 2.Przedmiot prawa konstytucyjnego i jego miejsce w systemie prawa POLSKIE PRAWO KONSTYTUCYJNE Red.: Dariusz Górecki Wykaz skrótów Wstęp Rozdział 1 Nazwa i przedmiot prawa konstytucyjnego 1.Nazwa 2.Przedmiot prawa konstytucyjnego i jego miejsce w systemie prawa Rozdział

Bardziej szczegółowo

Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Prezydent

Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Prezydent Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Prezydent Przedmiot 1 Władza wykonawcza Prezydent, ogólnie 2 Kadencja i wybory 3 Kadencja sytuacje szczególne 4 Zadania i kompetencje 2 Władza wykonawcza - Prezydent

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wprowadzenie. Część I. Prawoznawstwo 1

Spis treści. Wprowadzenie. Część I. Prawoznawstwo 1 Wprowadzenie XI Część I. Prawoznawstwo 1 Tabl. 1. Pojęcie państwo 3 Tabl. 2. Cechy państwa 4 Tabl. 3. Teorie powstania państwa 5 Tabl. 4. Funkcje państwa 6 Tabl. 5. Typ i forma państwa 7 Tabl. 6. Aparat

Bardziej szczegółowo

Prezydent RP uwarunkowania administracyjnoprawne. mgr Maciej M. Sokołowski WPiA UW

Prezydent RP uwarunkowania administracyjnoprawne. mgr Maciej M. Sokołowski WPiA UW Prezydent RP uwarunkowania administracyjnoprawne mgr Maciej M. Sokołowski WPiA UW Prezydent RP głowa Państwa Władza wykonawcza Nie jest centralnym organem administracji Poza strukturą administracji głowa

Bardziej szczegółowo

Akademia Prawa. Zdzisław Muras. Podstawy prawa. 3. wydanie. C.H.Beck

Akademia Prawa. Zdzisław Muras. Podstawy prawa. 3. wydanie. C.H.Beck Akademia Prawa Zdzisław Muras Podstawy prawa 3 wydanie CHBeck AKADEMIA PRAWA Podstawy prawa W sprzedaży: S Gurgul PRAWO UPADŁOŚCIOWE I NAPRAWCZE, wyd 9 Duże Komentarze Becka K Flaga-Gieruszyńska PRAWO

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 27 lipca 2001 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa

USTAWA z dnia 27 lipca 2001 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa Kancelaria Sejmu s. 1/7 USTAWA z dnia 27 lipca 2001 r. Opracowano na podstawie: Dz.U. z 2001 r. Nr 100, poz. 1082. o Krajowej Radzie Sądownictwa Art. 1. 1. Krajowa Rada Sądownictwa, zwana dalej Radą, realizuje

Bardziej szczegółowo

WŁADZA SĄDOWNICZA. PRAWO KONSTYTUCYJNE SEMESTR LETNI 2014/2015 mgr Anna Kuchciak

WŁADZA SĄDOWNICZA. PRAWO KONSTYTUCYJNE SEMESTR LETNI 2014/2015 mgr Anna Kuchciak WŁADZA SĄDOWNICZA PRAWO KONSTYTUCYJNE SEMESTR LETNI 2014/2015 mgr Anna Kuchciak Z A S A D A T R Ó J P O D Z I A Ł U W Ł A D Z??? . ( )Z zasady podziału władz wynika, iż władze ustawodawcza, wykonawcza

Bardziej szczegółowo

Przepisy wprowadzające kodeks postępowania. sądowego

Przepisy wprowadzające kodeks postępowania. sądowego Ustawa konstytucyjna z dnia Przepisy wprowadzające kodeks postępowania sądowego Art. 1. Wchodzi w życie ustawa Sejmu nr z dnia Kodeks postępowania sądowego. Art. 2. W Konstytucji Księstwa Sarmacji z dnia

Bardziej szczegółowo

Prawo administracyjne. Część ogólna wyd. 9

Prawo administracyjne. Część ogólna wyd. 9 Prawo administracyjne. Część ogólna wyd. 9 Eugeniusz Ochendowski, 978-83-72856-89-0, TNOIK 2013 SPIS TREŚCI Wykaz skrótów... 15 DZIAŁ I ZAGADNIENIA OGÓLNE Administracja publiczna i prawo administracyjne...

Bardziej szczegółowo

P R AWO KO N S T Y T U C Y J N E. SEMESTR ZIMOWY 2016/2017 mgr Anna Kuchciak

P R AWO KO N S T Y T U C Y J N E. SEMESTR ZIMOWY 2016/2017 mgr Anna Kuchciak P R AWO KO N S T Y T U C Y J N E SEMESTR ZIMOWY 2016/2017 mgr Anna Kuchciak Uchwała Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, dalej: Regulamin Sejmu

Bardziej szczegółowo

Władza wykonawcza Rada Ministrów. Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego

Władza wykonawcza Rada Ministrów. Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego Władza wykonawcza Rada Ministrów Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego RADA MINISTRÓW mieszany charakter: 1) organ kolegialny 2) każdy minister stanowi jednoosobowy organ konstytucyjny o własnych kompetencjach

Bardziej szczegółowo

Odwołania od decyzji starosty w sprawach naleŝących do właściwości powiatu winny być kierowane do...

Odwołania od decyzji starosty w sprawach naleŝących do właściwości powiatu winny być kierowane do... Strona otrzymała decyzję II instancji z rozstrzygnięciem, z którym nie zgadza się. W jakim terminie moŝe wnieść skargę do naczelnego Sądu Administracyjnego? Z chwilą wydania dla strony postępowania niekorzystnej

Bardziej szczegółowo

Jerzy Buczkowski (red.) Łukasz Buczkowski Krzysztof Eckhardt

Jerzy Buczkowski (red.) Łukasz Buczkowski Krzysztof Eckhardt Podręczniki uczelniane nr 125 Wyższa Szkoła Prawa i Administracji Rzeszów-Przemyśl Wydział Prawa i Administracji 105 (125) Jerzy Buczkowski (red.) Łukasz Buczkowski Krzysztof Eckhardt PRAWO KONSTYTUCYJNE

Bardziej szczegółowo

Podaj na czym polega definicja negatywna administracji - 3. Podaj kto jest autorem definicji podmiotowej administracji - 1

Podaj na czym polega definicja negatywna administracji - 3. Podaj kto jest autorem definicji podmiotowej administracji - 1 Pytania z prawa administracyjnego Podaj jaka jest geneza pojęcia administracja 2 Podaj na czym polega definicja negatywna administracji - 3 Podaj kto jest twórcą definicji negatywnej administracji - 1

Bardziej szczegółowo

Organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa.

Organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Procedury administracyjne (KPA), organy I i II instancji Podstawowe zasady postępowania administracyjnego konstytucyjne podstawy procedury administracyjnej zasada praworządności (art. 6 Kpa) Organy administracji

Bardziej szczegółowo

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak PRAWO KONSTYTUCYJNE SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak KREACYJNA WYRAŻANIA WOLI WYBORCÓW LEGITYMUJĄCA POWSZECHNE LOKALNE F U N K C J E W Y B O R Ó W W Y B O R Y KONTROLNA INTEGRACYJNA PONOWNE UZUPEŁNIAJĄCE

Bardziej szczegółowo

RADA MINISTRÓW. Prawo konstytucyjne / ćwiczenia 2014/2015

RADA MINISTRÓW. Prawo konstytucyjne / ćwiczenia 2014/2015 RADA MINISTRÓW Prawo konstytucyjne / ćwiczenia 2014/2015 Pozycję ustrojową Rady Ministrów określa 5 cech: 1. Jest jednym z dwu podstawowych organów władzy wykonawczej 2. Rada Ministrów i jej poszczególni

Bardziej szczegółowo

LEGISLACJA ADMINISTRACYJNA. Marcin Mazuryk Mateusz Kaczocha

LEGISLACJA ADMINISTRACYJNA. Marcin Mazuryk Mateusz Kaczocha LEGISLACJA ADMINISTRACYJNA Marcin Mazuryk Mateusz Kaczocha Warszawa 2012 Spis treści 5 Spis treści Wykaz skrótów... 7 Słowo wstępne... 9 Rozdział I Konstytucja... 11 Rozdział II Inicjatywa obywatelska...

Bardziej szczegółowo

WŁADZA USTAWODAWCZA TO. Sejm i Senat. SEJM SKŁADA SIĘ Z 460 POSŁÓW. Wybory do Sejmu są: - powszechne, - równe, - bezpośrednie, - proporcjonalne,

WŁADZA USTAWODAWCZA TO. Sejm i Senat. SEJM SKŁADA SIĘ Z 460 POSŁÓW. Wybory do Sejmu są: - powszechne, - równe, - bezpośrednie, - proporcjonalne, WŁADZA USTAWODAWCZA TO Sejm i Senat. SEJM SKŁADA SIĘ Z 460 POSŁÓW. Wybory do Sejmu są: - powszechne, - równe, - bezpośrednie - proporcjonalne, - tajne. SENAT SKŁADA SIĘ ZE 100 SENATORÓW. Wybory do Senatu

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr XXXIV/589/10 Sejmiku Województwa Świętokrzyskiego z dnia 15 lutego 2010 roku

Uchwała Nr XXXIV/589/10 Sejmiku Województwa Świętokrzyskiego z dnia 15 lutego 2010 roku Uchwała Nr XXXIV/589/10 Sejmiku Województwa Świętokrzyskiego z dnia 15 lutego 2010 roku w sprawie nadania statutu Wojewódzkiemu Funduszowi Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Kielcach Na podstawie

Bardziej szczegółowo

1. Organy władzy sądowniczej. NAJWYśSZY

1. Organy władzy sądowniczej. NAJWYśSZY 4. Rzeczpospolita Polska 1. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. 2. Konstytucyjne zasady ustroju Rzeczypospolitej Polskiej 3. Zasady wyborów organów władzy państwowej i samorządowej

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA SEJMIKU WOJEWÓDZTWA WIELKOPOLSKIEGO z dnia 29 marca 2010 roku Nr XLV/685/10

UCHWAŁA SEJMIKU WOJEWÓDZTWA WIELKOPOLSKIEGO z dnia 29 marca 2010 roku Nr XLV/685/10 UCHWAŁA SEJMIKU WOJEWÓDZTWA WIELKOPOLSKIEGO z dnia 29 marca 2010 roku Nr XLV/685/10 w sprawie nadania statutu Wojewódzkiemu Funduszowi Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Poznaniu Na podstawie art.

Bardziej szczegółowo

Pozycja ustrojowa Sejmu i Senatu

Pozycja ustrojowa Sejmu i Senatu 8. Władza ustawodawcza w Rzeczypospolitej Polskiej 1. Pozycja ustrojowa Sejmu i Senatu 2. Wybory do Sejmu i Senatu 3. Funkcje wyborów parlamentarnych 4. Warunki skrócenia kadencji Sejmu i Senatu 5. Status

Bardziej szczegółowo

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak PRAWO KONSTYTUCYJNE SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak K W E S T I E O R G A N I Z A C Y J N E KONTAKT I KONSULTACJE WARUNKI ZALICZENIA DODATKOWE INFORMACJE DOTYCZĄCE PRZEBIEGU ZAJĘĆ ZALECANA LITERATURA

Bardziej szczegółowo

Prawo konstytucyjne SNA I (III) Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego Semestr zimowy 2014/2015

Prawo konstytucyjne SNA I (III) Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego Semestr zimowy 2014/2015 Prawo konstytucyjne SNA I (III) Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego Semestr zimowy 2014/2015 Źródła prawa konstytucyjnego to źródła, które zawierają normy zaliczane do tej gałęzi prawa Koncepcja paostwa

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 19 grudnia 2016 r. Poz z dnia 13 grudnia 2016 r.

Warszawa, dnia 19 grudnia 2016 r. Poz z dnia 13 grudnia 2016 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 19 grudnia 2016 r. Poz. 2074 USTAWA z dnia 13 grudnia 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem

Bardziej szczegółowo

WYKAZ AKTÓW PRAWNYCH Z PRAWA KONSTYTUCYJNEGO. 2. Ustawa z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz.U. z 2011 r. Nr 43, poz. 224 ze zm.

WYKAZ AKTÓW PRAWNYCH Z PRAWA KONSTYTUCYJNEGO. 2. Ustawa z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz.U. z 2011 r. Nr 43, poz. 224 ze zm. WYKAZ AKTÓW PRAWNYCH Z PRAWA KONSTYTUCYJNEGO 1. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze 2. Ustawa z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz.U.

Bardziej szczegółowo

STATUT WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W LUBLINIE. Dział I Postanowienia ogólne

STATUT WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W LUBLINIE. Dział I Postanowienia ogólne Załącznik do Uchwały Nr X/145/2011 Sejmiku Województwa Lubelskiego z dnia 27 czerwca 2011 roku STATUT WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W LUBLINIE Dział I Postanowienia ogólne

Bardziej szczegółowo

Prezydent. Prawo Konstytucyjne / ćwiczenia 2014/2015

Prezydent. Prawo Konstytucyjne / ćwiczenia 2014/2015 Prezydent Prawo Konstytucyjne / ćwiczenia 2014/2015 Ustrojową pozycję prezydenta określa zasada podziału władzy Art. 10. 1. Ustrój Rzeczypospolitej Polskiej opiera się na podziale i równowadze władzy ustawodawczej,

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wykaz skrótów... Wprowadzenie Prof. dr hab. Mirosław Granat, Prof. dr hab. Marek Zubik... Rozdział I. Rzeczpospolita

Spis treści. Wykaz skrótów... Wprowadzenie Prof. dr hab. Mirosław Granat, Prof. dr hab. Marek Zubik... Rozdział I. Rzeczpospolita Wykaz skrótów..................................... Wprowadzenie Prof. dr hab. Mirosław Granat, Prof. dr hab. Marek Zubik.................................... XI XV Rozdział I. Rzeczpospolita 1. Konstytucja

Bardziej szczegółowo

Sprawy organizacyjne

Sprawy organizacyjne Wydział Maszyn Roboczych i Transportu Politechniki Poznańskiej Prawo transportowe Sprawy organizacyjne Marcin Kiciński Zakład Systemów Transportowych WMRiT pok. 706, tel. 665 21 29 marcin.kicinski@put.poznan.pl

Bardziej szczegółowo

Sądownictwo administracyjne. Ustrój, skarga do sądu, wyroki sądowe

Sądownictwo administracyjne. Ustrój, skarga do sądu, wyroki sądowe Sądownictwo administracyjne Ustrój, skarga do sądu, wyroki sądowe Sądownictwo administracyjne ISTOTA I USTRÓJ SĄDÓW ADMINISTRACYJNYCH Istota sądownictwa administracyjnego Sądownictwo administracyjne zapewnia

Bardziej szczegółowo

SĄDOWNICTWO ADMINISTRACYJNE. Ustrój, skarga do sądu, wyroki sądowe

SĄDOWNICTWO ADMINISTRACYJNE. Ustrój, skarga do sądu, wyroki sądowe SĄDOWNICTWO ADMINISTRACYJNE Ustrój, skarga do sądu, wyroki sądowe ISTOTA I USTRÓJ SĄDÓW ADMINISTRACYJNYCH Sądownictwo administracyjne ISTOTA SĄDOWNICTWA ADMINISTRACYJNEGO Sądownictwo administracyjne zapewnia

Bardziej szczegółowo

Zakres rozszerzony - moduł 25 Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej. Janusz Korzeniowski

Zakres rozszerzony - moduł 25 Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej. Janusz Korzeniowski Zakres rozszerzony - moduł 25 Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Opracowanie: Janusz Korzeniowski nauczyciel konsultant ds. edukacji obywatelskiej w Zachodniopomorskim Centrum Doskonalenia Nauczycieli

Bardziej szczegółowo

Samorząd. Istota samorządu i jego rodzaje

Samorząd. Istota samorządu i jego rodzaje Samorząd Istota samorządu i jego rodzaje Samorząd ZASADY OGÓLNE DOTYCZĄCE SAMORZĄDU Pomocniczość Państwo powinno wykonywać tylko te zadania, których nie mogą wykonać samodzielnie obywatele. Jeżeli już

Bardziej szczegółowo

Prawo konstytucyjne. Niestacjonarne Studia Prawa 2016/2017 semestr zimowy

Prawo konstytucyjne. Niestacjonarne Studia Prawa 2016/2017 semestr zimowy Prawo konstytucyjne Niestacjonarne Studia Prawa 2016/2017 semestr zimowy Stosunek prawa międzynarodowego do prawa krajowego Artykuł 38. 1. Trybunał, którego zadaniem jest orzekać na podstawie prawa międzynarodowego

Bardziej szczegółowo

Akty normatywne. PPwG prof. Stanisław Piątek

Akty normatywne. PPwG prof. Stanisław Piątek Akty normatywne PPwG prof. Stanisław Piątek Rodzaje aktów normatywnych Akty normatywne (źródła prawa) - dokumenty odpowiednio ustanowione przez organy władzy publicznej, które zawierają przepisy prawa,

Bardziej szczegółowo

POSTĘPOWANIE ADMINISTRACYJNE I POSTĘPOWANIE PRZED SĄDAMI ADMINISTRACYJNYMI. Autorzy: ZBIGNIEW CIEŚLAK, EUGENIUSZ BOJANOWSKI, JACEK LANG

POSTĘPOWANIE ADMINISTRACYJNE I POSTĘPOWANIE PRZED SĄDAMI ADMINISTRACYJNYMI. Autorzy: ZBIGNIEW CIEŚLAK, EUGENIUSZ BOJANOWSKI, JACEK LANG POSTĘPOWANIE ADMINISTRACYJNE I POSTĘPOWANIE PRZED SĄDAMI ADMINISTRACYJNYMI Autorzy: ZBIGNIEW CIEŚLAK, EUGENIUSZ BOJANOWSKI, JACEK LANG ROZDZIAŁ I. Geneza i rozwój postępowania administracyjnego ROZDZIAŁ

Bardziej szczegółowo

WŁADZA WYKONAWCZA W RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ RADA MINISTRÓW Skład i powoływanie Rady Ministrów

WŁADZA WYKONAWCZA W RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ RADA MINISTRÓW Skład i powoływanie Rady Ministrów Skład i powoływanie Rady Ministrów Skład Rady Ministrów Rada Ministrów (rząd) składa się z Prezesa Rady Ministrów (premiera) i ministrów. W skład Rady Ministrów mogą być powołani wiceprezesi Rady Ministrów

Bardziej szczegółowo

Władza sądownicza w Polsce. Sądy i trybunały

Władza sądownicza w Polsce. Sądy i trybunały Władza sądownicza w Polsce Sądy i trybunały Charakterystyka władzy sądowniczej Władza sądownicza stanowi jeden z filarów władzy państwowej w ramach podziału władzy, lecz od pozostałych jest niezależna.

Bardziej szczegółowo

WYKAZ AKTÓW PRAWNYCH Z PRAWA KONSTYTUCYJNEGO. 1. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.

WYKAZ AKTÓW PRAWNYCH Z PRAWA KONSTYTUCYJNEGO. 1. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm. WYKAZ AKTÓW PRAWNYCH Z PRAWA KONSTYTUCYJNEGO 1. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 2. Ustawa z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz. U.

Bardziej szczegółowo

S T A T U T WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W KIELCACH. Rozdział I Postanowienia ogólne

S T A T U T WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W KIELCACH. Rozdział I Postanowienia ogólne Załącznik nr 1 do uchwały Nr XXXIV/589/10 Sejmiku Województwa Świętokrzyskiego z dnia 15 lutego 2010r. zm. uchwałą Nr X/171/11 Sejmiku Województwa Świętokrzyskiego z dnia 1 sierpnia 2011r. S T A T U T

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 29 czerwca 2016 r. Poz. 929 USTAWA z dnia 22 czerwca 2016 r. o Radzie Mediów Narodowych 1) Art. 1. Ustawa określa zadania, kompetencje i organizację

Bardziej szczegółowo

Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Funkcje parlamentu

Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Funkcje parlamentu Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Funkcje parlamentu Przedmiot 1 Funkcje parlamentu - ogólnie 2 Funkcja ustawodawcza 3 Funkcja kontrolna 4 Funkcja kreacyjna 2 Funkcje parlamentu - ogólnie Funkcje: Ustawodawcza

Bardziej szczegółowo

I OGÓLNOPOLSKI KONKURS WIEDZY O PRAWIE KONSTYTUCYJNYM TEST

I OGÓLNOPOLSKI KONKURS WIEDZY O PRAWIE KONSTYTUCYJNYM TEST I OGÓLNOPOLSKI KONKURS WIEDZY O PRAWIE KONSTYTUCYJNYM TEST CZĘŚĆ 1. TEST POJEDYNCZEGO WYBORU - WYBIERZ WŁAŚCIWĄ ODPOWIEDŹ (MAX. 30 PKT.) 1. Konstytucja RP: a) zawiera przepisy niezmienialne b) zawiera

Bardziej szczegółowo

PROCES LEGISLACYJNY. Podstawy prawa i ochrona własności intelektualnej. Wykład nr IV. Instytut Inżynierii i Gospodarki Wodnej Zakład Gospodarki Wodnej

PROCES LEGISLACYJNY. Podstawy prawa i ochrona własności intelektualnej. Wykład nr IV. Instytut Inżynierii i Gospodarki Wodnej Zakład Gospodarki Wodnej Wykład nr IV Podstawy prawa i ochrona własności intelektualnej PROCES LEGISLACYJNY Instytut Inżynierii i Gospodarki Wodnej Zakład Gospodarki Wodnej OPRACOWAŁ dr hab.inż.wojciech Chmielowski prof. PK Proces

Bardziej szczegółowo

P R AWO KO N S T Y T U C Y J N E. SEMESTR ZIMOWY 2016/2017 mgr Anna Kuchciak

P R AWO KO N S T Y T U C Y J N E. SEMESTR ZIMOWY 2016/2017 mgr Anna Kuchciak P R AWO KO N S T Y T U C Y J N E SEMESTR ZIMOWY 2016/2017 mgr Anna Kuchciak K W E S T I E O R G A N I Z A C Y J N E KONTAKT I KONSULTACJE WARUNKI ZALICZENIA DODATKOWE INFORMACJE DOTYCZĄCE PRZEBIEGU ZAJĘĆ

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 8 października 2010 r.

USTAWA z dnia 8 października 2010 r. Kancelaria Sejmu s. 1/9 Opracowano na podstawie: Dz. U. z 2010 r. Nr 213, poz. 1395. USTAWA z dnia 8 października 2010 r. o współpracy Rady Ministrów z Sejmem i Senatem w sprawach związanych z członkostwem

Bardziej szczegółowo

Pytania na egzamin magisterski dla kierunku prawo

Pytania na egzamin magisterski dla kierunku prawo Pytania na egzamin magisterski dla kierunku prawo 1. Pojęcie zasady naczelnej konstytucji 2. Zasada zwierzchnictwa Narodu 3. Formy realizacji zasady zwierzchnictwa Narodu 4. Zasada demokratycznego państwa

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wykaz skrótów Wstęp... 13

Spis treści. Wykaz skrótów Wstęp... 13 Spis treści Wykaz skrótów........................................................... 11 Wstęp... 13 ROZDZIAŁ I. Rozwój nauki prawa administracyjnego w Polsce... 15 1. Początki nauki prawa administracyjnego...

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia egzaminacyjne z Podstaw prawa administracyjnego

Zagadnienia egzaminacyjne z Podstaw prawa administracyjnego Zagadnienia egzaminacyjne z Podstaw prawa administracyjnego 1. Miejsce administracji w trójpodziale władzy w państwie. 2. Funkcja porządkowo-reglamentacyjna. 3. Funkcja świadcząca. 4. Funkcja kierująca

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 117 7078 Poz. 676 USTAWA. z dnia 4 marca 2011 r.

Dziennik Ustaw Nr 117 7078 Poz. 676 USTAWA. z dnia 4 marca 2011 r. Dziennik Ustaw Nr 117 7078 Poz. 676 Art. 1. W ustawie z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 17, poz. 95) wprowadza się następujące

Bardziej szczegółowo

DZIAŁ I. PRAWO ADMINISTRACYJNE

DZIAŁ I. PRAWO ADMINISTRACYJNE DZIAŁ I. PRAWO ADMINISTRACYJNE Rozdział I. Uwagi ogólne o prawie administracyjnym Część I. Definicja prawa administracyjnego Prawo administracyjne to bardzo obszerny zespół norm zróżnicowanych pod względem

Bardziej szczegółowo

W tej części mojej pracy chciałbym zająć się omówieniem administracji samorządowej w Polsce. Obowiązuje tu trójstopniowy podział terytorialny.

W tej części mojej pracy chciałbym zająć się omówieniem administracji samorządowej w Polsce. Obowiązuje tu trójstopniowy podział terytorialny. Paweł Karło Porównanie systemów administracji w dwóch państwach. Termin administracja wywodzi się od łac. ad-ministro zarządzać, zawiadywać, kierować. Najogólniej rzecz biorąc oznacza on wszelką zorganizowaną

Bardziej szczegółowo

Oświadczenia majątkowe sędziów. materiały pomocnicze dla zespołu Członków KRS

Oświadczenia majątkowe sędziów. materiały pomocnicze dla zespołu Członków KRS Oświadczenia majątkowe sędziów materiały pomocnicze dla zespołu Członków KRS Notatka dot. oświadczeń majątkowych sędziów 1. Podstawa prawna ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ograniczeniu prowadzenia

Bardziej szczegółowo

Druk nr 489 Warszawa, 5 kwietnia 2006 r.

Druk nr 489 Warszawa, 5 kwietnia 2006 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ V kadencja Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Druk nr 489 Warszawa, 5 kwietnia 2006 r. Pan Marek Jurek Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art. 118 ust.

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 8 października 2010 r. o współpracy Rady Ministrów z Sejmem i Senatem w sprawach związanych z członkostwem

USTAWA. z dnia 8 października 2010 r. o współpracy Rady Ministrów z Sejmem i Senatem w sprawach związanych z członkostwem Dziennik Ustaw Nr 213 15098 Poz. 1395 1395 USTAWA z dnia 8 października 2010 r. o współpracy Rady Ministrów z Sejmem i Senatem w sprawach związanych z członkostwem Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Dz.U. z 1999 r. Nr 62, poz. 688. USTAWA z dnia 24 czerwca 1999 r. o wykonywaniu inicjatywy ustawodawczej przez obywateli

Dz.U. z 1999 r. Nr 62, poz. 688. USTAWA z dnia 24 czerwca 1999 r. o wykonywaniu inicjatywy ustawodawczej przez obywateli Kancelaria Sejmu s. 1/7 Dz.U. z 1999 r. Nr 62, poz. 688 USTAWA z dnia 24 czerwca 1999 r. o wykonywaniu inicjatywy ustawodawczej przez obywateli Art. 1. Ustawa reguluje tryb postępowania w sprawie wykonywania

Bardziej szczegółowo

ŹRÓDŁA PRAWA POWSZECHNIE OBOWIĄZUJĄCEGO W RP

ŹRÓDŁA PRAWA POWSZECHNIE OBOWIĄZUJĄCEGO W RP ŹRÓDŁA PRAWA POWSZECHNIE OBOWIĄZUJĄCEGO W RP SYSTEM PRAWA Zbiór uporządkowanych i wzajemnie ze sobą powiązanych norm generalnych i abstrakcyjnych wysłowionych w tekstach aktów prawotwórczych i nieuchylonych

Bardziej szczegółowo

STATUT WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W LUBLINIE. Rozdział 1 Postanowienia ogólne

STATUT WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W LUBLINIE. Rozdział 1 Postanowienia ogólne Załącznik do uchwały Nr XXXI/440/2017 Sejmiku Województwa Lubelskiego z dnia 22 czerwca 2017 r. STATUT WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W LUBLINIE Rozdział 1 Postanowienia

Bardziej szczegółowo

SEJM I SENAT JAKO ORGANY WŁADZY USTAWODAWCZEJ W RP

SEJM I SENAT JAKO ORGANY WŁADZY USTAWODAWCZEJ W RP SEJM I SENAT JAKO ORGANY WŁADZY USTAWODAWCZEJ W RP PARLAMENT - DEFINICJA Organ państwowy który: ma charakter kolegialny, przy czym jest to ciało o znacznej liczebności, nawet kilkusetosobowe, stanowi reprezentacje

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

USTAWA z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych Kancelaria Sejmu s. 1/14 USTAWA z dnia 20 lipca 2000 r. Opracowano na podstawie: Dz.U. z 2000 r. Nr 62, poz. 718. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych Art. 1. 1. Ustawa określa

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 30 maja 1989 r. o izbach gospodarczych. (tekst jednolity)

USTAWA z dnia 30 maja 1989 r. o izbach gospodarczych. (tekst jednolity) Dziennik Ustaw z 2009 r. Nr 84 poz. 710 USTAWA z dnia 30 maja 1989 r. o izbach gospodarczych (tekst jednolity) Art. 1. Przedsiębiorcy mogą zrzeszać się w izby gospodarcze działające na podstawie niniejszej

Bardziej szczegółowo

1. Nadzór sprawowany w ramach układu scentralizowanego (administracji rządowej):

1. Nadzór sprawowany w ramach układu scentralizowanego (administracji rządowej): Cz. 4 1. Nadzór sprawowany w ramach układu scentralizowanego (administracji rządowej): A) nadzór wewnątrzadministracyjny rozporządzeń B) nadzór wewnątrzadministracyjny aktów prawa miejscowego terenowych

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr /16 KOLEGIUM REGIONALNEJ IZBY OBRACHUNKOWEJ w Olsztynie z dnia 18 stycznia 2016 roku

UCHWAŁA Nr /16 KOLEGIUM REGIONALNEJ IZBY OBRACHUNKOWEJ w Olsztynie z dnia 18 stycznia 2016 roku UCHWAŁA Nr 0102-48/16 KOLEGIUM REGIONALNEJ IZBY OBRACHUNKOWEJ w Olsztynie z dnia 18 stycznia 2016 roku w sprawie badania zgodności z prawem uchwały Nr XII/85/2015 Rady Miejskiej w Szczytnie z dnia 18 grudnia

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr XVIII/ 144 /2008 Rady Gminy i Miasta Raszków z dnia 29 maja 2008 roku w sprawie uchwalenia Statutu Sołectwa Józefów

Uchwała Nr XVIII/ 144 /2008 Rady Gminy i Miasta Raszków z dnia 29 maja 2008 roku w sprawie uchwalenia Statutu Sołectwa Józefów Uchwała Nr XVIII/ 144 /2008 Rady Gminy i Miasta Raszków z dnia 29 maja 2008 roku w sprawie uchwalenia Statutu Sołectwa Józefów Na podstawie art. 35 ust 1 i art. 40 ust. 1 i 2 pkt.1 ustawy z dnia 8 marca

Bardziej szczegółowo

Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Samorząd terytorialny

Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Samorząd terytorialny Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Samorząd terytorialny Przedmiot 1 2 3 4 5 Istota samorządu terytorialnego i podstawy prawne działania Struktura i organy Wybory Funkcje i zadania Nadzór nad samorządem

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr /16 KOLEGIUM REGIONALNEJ IZBY OBRACHUNKOWEJ w Olsztynie z dnia 18 stycznia 2016 roku

UCHWAŁA Nr /16 KOLEGIUM REGIONALNEJ IZBY OBRACHUNKOWEJ w Olsztynie z dnia 18 stycznia 2016 roku UCHWAŁA Nr 0102-49/16 KOLEGIUM REGIONALNEJ IZBY OBRACHUNKOWEJ w Olsztynie z dnia 18 stycznia 2016 roku w sprawie badania zgodności z prawem uchwały Nr XII/86/2015 Rady Miejskiej w Szczytnie z dnia 18 grudnia

Bardziej szczegółowo

WŁADZA USTAWODAWCZA W RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ - SEJM I SENAT Wybory i kadencja Sejmu i Senatu

WŁADZA USTAWODAWCZA W RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ - SEJM I SENAT Wybory i kadencja Sejmu i Senatu Wybory i kadencja Sejmu i Senatu Wybory do Sejmu i Senatu Sejm składa się z 460 posłów. Wybory do Sejmu są powszechne, równe, bezpośrednie i proporcjonalne oraz odbywają się w głosowaniu tajnym. Wybrany

Bardziej szczegółowo

SĄDY I TRYBUNAŁY KONSTYTUCJA WYKŁAD Z R. Wymiar sprawiedliwości RP sprawują: I. SĄDY POWSZECHNE II. SĄDY WOJSKOWE

SĄDY I TRYBUNAŁY KONSTYTUCJA WYKŁAD Z R. Wymiar sprawiedliwości RP sprawują: I. SĄDY POWSZECHNE II. SĄDY WOJSKOWE KONSTYTUCJA WYKŁAD Z 22-05-09R SĄDY I TRYBUNAŁY Wymiar sprawiedliwości RP sprawują: Sąd Najwyższy Sądy Powszechne Sądy Administracyjne Sądy Wojskowe Sądy stanowią zarówno czynnik równowagi pomiędzy władzą

Bardziej szczegółowo

U S T A W A. z dnia. o zmianie ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych. i niektórych innych aktów prawnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw 1)

U S T A W A. z dnia. o zmianie ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych. i niektórych innych aktów prawnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw 1) Projekt z dnia U S T A W A o zmianie ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw 1) Art. 1. W ustawie z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 1996 Nr 106 poz. 498. USTAWA z dnia 8 sierpnia 1996 r. o zmianie ustawy o terenowych organach rządowej administracji ogólnej

Dz.U. 1996 Nr 106 poz. 498. USTAWA z dnia 8 sierpnia 1996 r. o zmianie ustawy o terenowych organach rządowej administracji ogólnej Kancelaria Sejmu s. 1/5 Dz.U. 1996 Nr 106 poz. 498 USTAWA z dnia 8 sierpnia 1996 r. o zmianie ustawy o terenowych organach rządowej administracji ogólnej Art. 1. W ustawie z dnia 22 marca 1990 r. o terenowych

Bardziej szczegółowo

Samorząd terytorialny. Autor: Bogdan Dolnicki. Wykaz skrótów Wstęp

Samorząd terytorialny. Autor: Bogdan Dolnicki. Wykaz skrótów Wstęp Samorząd terytorialny. Autor: Bogdan Dolnicki Wykaz skrótów Wstęp Rozdział pierwszy Pojęcie i istota samorządu terytorialnego 1. Wprowadzenie 2. Podmiot samorządu 3. Przedmiot samorządu 4. Zadania samorządu

Bardziej szczegółowo

1. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r.

1. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. 4. Rzeczpospolita Polska 1. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. 2. Konstytucyjne zasady ustroju Rzeczypospolitej Polskiej 3. Zasady wyborów organów władzy państwowej i samorządowej

Bardziej szczegółowo

Tabela 3. Porównanie systemów politycznych

Tabela 3. Porównanie systemów politycznych Tabela 3. Porównanie systemów politycznych Charakterystyka ustroju System polityczny charakter głowy państwa republika republika republika republika monarchia parlamentarna budowa terytorialna państwo

Bardziej szczegółowo