Prawo konstytucyjne SNA I (III) Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego Semestr zimowy 2014/2015

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Prawo konstytucyjne SNA I (III) Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego Semestr zimowy 2014/2015"

Transkrypt

1 Prawo konstytucyjne SNA I (III) Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego Semestr zimowy 2014/2015

2 Źródła prawa konstytucyjnego to źródła, które zawierają normy zaliczane do tej gałęzi prawa Koncepcja paostwa prawnego zakłada oparcie systemu źródeł prawa o hierarchiczną budowę. Źródła prawa mają dualistyczny charakter! Prawo powszechnie obowiązujące Konstytucja Ustawa, rozporządzenie z mocą ustawy Ratyfikowana umowa międzynarodowa Rozporządzenie Akt prawa miejscowego ZAMKNIĘTY SYSTEM ŹRÓDEŁ PRAWA Prawo wewnętrznie obowiązujące Np. zarządzenie, uchwała OTWARTY SYSTEM ŹRÓDEŁ PRAWA

3 ( )ustrojodawca w sposób w pełni zamierzony i jednoznacznie wyrażony przyjął w konstytucji przedmiotowo i podmiotowo zamknięty system źródeł prawa powszechnie obowiązującego. (wyrok TK z , sygn. wyroku K 25/99)

4 art. 87 Konstytucji!

5 Źródła prawa powszechnie obowiązującego 1) KONSTYTUCJA 2) RATYFIKOWANE UMOWY MIĘDZYNARODOWE ZA UPRZEDNIĄ ZGODĄ WYRAŻONĄ W USTAWIE 3) USTAWA + ROZPORZĄDZENIE Z MOCĄ USTAWY 4) ROZPORZĄDZENIE 5) AKT PRAWA MIEJSCOWEGO

6 Źródła prawa powszechnie obowiązującego NA SZCZEBLU CENTRALNYM: 1) KONSTYTUCJA 2) RATYFIKOWANE UMOWY MIĘDZYNARODOWE ZA UPRZEDNIĄ ZGODĄ WYRAŻONĄ W USTAWIE 3) USTAWA + ROZPORZĄDZENIE Z MOCĄ USTAWY 4) ROZPORZĄDZENIE NA SZCZEBLU LOKALNYM: 5) AKT PRAWA MIEJSCOWEGO

7 Konstytucja- najwyższa moc prawna jako jedna z cech charakterystycznych wszystkie inne akty prawne nie mogą byd z nią sprzeczne NEGATYWNY ASPEKT OBOWIĄZKU REALIZACJI KONSTYTUCJI wszystkie akty muszą byd z nią spójne POZYTYWNY ASPEKT OBOWIĄZKU REALIZACJI KONSTYTUCJI przysięga na wiernośd Konstytucji- art. 130

8 Pozostałe cechy szczególne Konstytucji to tryb uchwalania i zmiany (art. 235) nazwa treśd forma systematyka (ogólna i szczególna)

9 OBOWIĄZYWANIE KONSTYTUCJI Konstytucja to akt normatywny, powszechnie obowiązujący Wiąże zarówno organy władzy publicznej, jak i wszystkich obywateli Tworzywo do budowy norm prawnych STOSOWANIE KONSTYTUCJI stosowanie vs przestrzeganie stosowanie SAMOISTNE np. art. 128/120/154/191 stosowanie NIESAMOISTNE- np. art. 129/137/152

10 Gwarancje zgodności prawa z Konstytucją: a) kontrola parlamentarna - przejaw samokontroli parlamentu a) kontrola pozaparlamentarna głowa paostwa władza sądownicza np. weto prezydenckie kontrola rozproszona (zdekoncentrowana) kontrola nierozproszona (skoncentrowana)

11 1) Konstytucja (+) 2) Ustawa najwyższa po Konstytucji moc prawna brak definicji konstytucyjnej domniemanie na rzecz parlamentu (nie)ograniczony zasięg przedmiotowy, zasada wyłączności zasada prymatu ustawy akt normatywny uchwalany w szczególnej procedurze

12 Ustawa jest aktem prawnym ustanawiającym normy prawne o charakterze generalnym (kierowanym do pewnej klasy adresatów wyróżnionych ze względu na jakąś ich wspólną cechę) i abstrakcyjnym. Konsekwencją abstrakcyjności normy jest jej powtarzalnośd- to, że nie ulega umorzeniu lub skonsumowaniu przez jednorazowe zastosowanie. ( wyrok TK z dnia , sygn. wyroku U 5/04)

13

14 2) ROZPORZĄDZENIE Z MOCĄ USTAWY art. 234 Prezydent, na wniosek RM Wyłącznie w czasie stanu wojennego Gdy Sejm nie może zebrad się na posiedzenie

15 1) Konstytucja (+) 2) Ustawa + rozporządzenie z mocą ustawy (+) 3) Rozporządzenie art. 92 powszechnie obowiązujące akt wykonawczy do ustawy wydawane na podstawie ustawowego upoważnienia szczegółowego: a) podmiotowo(zamknięty katalog!): -Prezydent RP - art. 142 u.1 -Prezes Rady Ministrów - art. 148 u.3 -Minister kierujący określonym działem administracji rządowej lub przewodniczący komitetów, o których mowa w art. 147 u. 4 - art. 149 u. 2 oraz u. 3 - Rada Ministrów art. 146 u. 4 pkt. 2 - KRRiT art. 213 u.2 b) przedmiotowo c) treściowo podlegające ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw

16 1) Konstytucja (+) 2) Ustawa + rozporządzenie z mocą ustawy (+) 3) Rozporządzenie (+) 4) AKTY PRAWA MIEJSCOWEGO art. 94 Powszechnie obowiązujące, ale nie na całym obszarze paostwa, lecz na szczeblu terenowym! w granicach i na podstawie upoważnienia ustawowego stanowione przez organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej 1. Przepisy wykonawcze do ustaw 2. Przepisy porządkowe na podstawie ogólnej kompetencji (ochrona zdrowia, życia, spokoju, bezpieczeostwa publicznego ) rada gminy/powiatu, wojewoda wyjątkowo: organ władzy wykonawczej

17 MIEJSCE PRAWA MIĘDZYNARODOWEGO W SYSTEMIE ŹRÓDEŁ PRAWA ART Istnieją dwie koncepcje w zakresie relacji prawa danego paostwa do prawa międzynarodowego: koncepcja monistyczna; koncepcja dualistyczna. art. 9 Konstytucji RP przestrzega wiążącego ją prawa międzynarodowego???

18 MIEJSCE PRAWA MIĘDZYNARODOWEGO W SYSTEMIE ŹRÓDEŁ PRAWA Umowa międzynarodowa nieratyfikowana - NIE JEST źródłem prawa powszechnie obowiązującego- a contrario art.91! ratyfikowana duża ratyfikacja (ustawa akceptująca) art. 91 PRZED USTAWĄ ZWYKŁĄ- art.89 u. 1 oraz art. 91 u. 2 mała ratyfikacja POD USTAWĄ ZWYKŁĄ

19 Pozostałe źródła prawa międzynarodowego normy prawa zwyczajowego ogólne zasady prawa międzynarodowego Obowiązek ich przestrzegania wynika ze wspomnianego art. 9 Konstytucji.

20 Art.88 stanowi o obowiązku OGŁOSZENIA AKTU NORMATYWNEGO

21 3 DZIENNIKI URZĘDOWE 1) Dziennik Ustaw 2) Monitor Polski 3) Monitor Polski B

22 Źródła prawa konstytucyjnego to źródła, które zawierają normy zaliczane do tej gałęzi prawa Koncepcja paostwa prawnego zakłada oparcie systemu źródeł prawa o hierarchiczną budowę. Źródła prawa mają dualistyczny charakter! Prawo powszechnie obowiązujące Konstytucja Ratyfikowane umowy międzynarodowe Ustawa, rozporządzenie z mocą ustawy Rozporządzenie Akt prawa miejscowego ZAMKNIĘTY SYSTEM ŹRÓDEŁ PRAWA Prawo Prawo wewnętrznie obowiązujące obowiązujący Np. Np. zarządzenie, uchwała OTWARTY OTWARTY SYSTEM SYSTEM ŹRÓDEŁ ŹRÓDEŁ PRAWA PRAWA

23 AKTY PRAWA WEWNĘTRZNEGO art. 93 (akty kierownictwa wewnętrznego) Ich istotą jest ograniczony zasięg obowiązywania, tzn. obowiązują tylko jednostki organizacyjnie podległe organowi wydającemu te akty. Zarządzenia nie mogą stanowid podsatwy decyzji wobec obywateli, osób prawnych oraz innych podmiotów (art.92 u.3) Np. Uchwały RM lub zarządzenia PRM Uwaga! Katalog podmiotów upoważnionych do wydania aktów prawa wewnętrznego oraz katalog form tych aktów jest otwarty! Prawo wewnętrzne musi byd zgodne z prawem powszechnie obowiązującym.

24 Kontrowersje dotyczące miejsca określonych aktów w systemie źródeł prawa I. Regulaminy Sejmu i Senatu II. Uchwały Sejmu III. Układy zbiorowe pracy IV. Przepisy administracyjne V. Akty wydawane przez NBP

25 Prezentacja powstała na podstawie pozycji: L. Garlickiego Polskie prawo konstytucyjne. Zarys wykładu, Warszawa 2010 B. Banaszaka Prawo konstytucyjne, Warszawa 2008 P. Winczorka Komentarz do Konstytucji RP, Warszawa 2010 Dziękuję za uwagę!

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak PRAWO KONSTYTUCYJNE SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak Art. 92 ust. 1 Konstytucji RP Rozporządzenia są wydawane przez organy wskazane w Konstytucji, na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego

Bardziej szczegółowo

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak PRAWO KONSTYTUCYJNE SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak K W E S T I E O R G A N I Z A C Y J N E KONTAKT I KONSULTACJE WARUNKI ZALICZENIA DODATKOWE INFORMACJE DOTYCZĄCE PRZEBIEGU ZAJĘĆ ZALECANA LITERATURA

Bardziej szczegółowo

ZASADY NACZELNE USTROJU RP

ZASADY NACZELNE USTROJU RP ZASADY NACZELNE USTROJU RP Zasady naczelne ustroju RP Zawierają idee przewodnie ustawy zasadniczej. Są to normy prawne zawarte w Konstytucji, których szczególna doniosłość charakteryzuje się w tym, że

Bardziej szczegółowo

WYKŁAD III. SYSTEM ŹRÓDEŁ PRAWA W ŚWIETLE KONSTYTUCJI RP z dnia 2 kwietnia 1887 r.

WYKŁAD III. SYSTEM ŹRÓDEŁ PRAWA W ŚWIETLE KONSTYTUCJI RP z dnia 2 kwietnia 1887 r. WYKŁAD III SYSTEM ŹRÓDEŁ PRAWA W ŚWIETLE KONSTYTUCJI RP z dnia 2 kwietnia 1887 r. I. Pojęcie i rodzaje źródeł prawa II. Cechy systemu źródeł prawa w Polsce: 1. konstytucjonalizacja 2. dychotomiczny podział

Bardziej szczegółowo

Prawo konstytucyjne. Niestacjonarne Studia Prawa 2016/2017 semestr zimowy

Prawo konstytucyjne. Niestacjonarne Studia Prawa 2016/2017 semestr zimowy Prawo konstytucyjne Niestacjonarne Studia Prawa 2016/2017 semestr zimowy Stosunek prawa międzynarodowego do prawa krajowego Artykuł 38. 1. Trybunał, którego zadaniem jest orzekać na podstawie prawa międzynarodowego

Bardziej szczegółowo

ŹRÓDŁA PRAWA POWSZECHNIE OBOWIĄZUJĄCEGO W RP

ŹRÓDŁA PRAWA POWSZECHNIE OBOWIĄZUJĄCEGO W RP ŹRÓDŁA PRAWA POWSZECHNIE OBOWIĄZUJĄCEGO W RP SYSTEM PRAWA Zbiór uporządkowanych i wzajemnie ze sobą powiązanych norm generalnych i abstrakcyjnych wysłowionych w tekstach aktów prawotwórczych i nieuchylonych

Bardziej szczegółowo

P R AWO KO N S T Y T U C Y J N E. SEMESTR ZIMOWY 2016/2017 mgr Anna Kuchciak

P R AWO KO N S T Y T U C Y J N E. SEMESTR ZIMOWY 2016/2017 mgr Anna Kuchciak P R AWO KO N S T Y T U C Y J N E SEMESTR ZIMOWY 2016/2017 mgr Anna Kuchciak K W E S T I E O R G A N I Z A C Y J N E KONTAKT I KONSULTACJE WARUNKI ZALICZENIA DODATKOWE INFORMACJE DOTYCZĄCE PRZEBIEGU ZAJĘĆ

Bardziej szczegółowo

Inne określenia: akty prawa miejscowego prawo lokalne lokalne źródła prawa lokalne akty normatywne akty terenowe

Inne określenia: akty prawa miejscowego prawo lokalne lokalne źródła prawa lokalne akty normatywne akty terenowe CZ.1 Inne określenia: akty prawa miejscowego prawo lokalne lokalne źródła prawa lokalne akty normatywne akty terenowe Źródła prawa powszechnie obowiązującego, stanowione przez terenowe organy administracji

Bardziej szczegółowo

Akty normatywne. PPwG prof. Stanisław Piątek

Akty normatywne. PPwG prof. Stanisław Piątek Akty normatywne PPwG prof. Stanisław Piątek Rodzaje aktów normatywnych Akty normatywne (źródła prawa) - dokumenty odpowiednio ustanowione przez organy władzy publicznej, które zawierają przepisy prawa,

Bardziej szczegółowo

PRAWO ADMINISTRACYJNE SSP SEMESTR ZIMOWY ROKU AKADEMICKIEGO 2017/18 ZAJĘCIA 04 z 10 - KONSPEKT

PRAWO ADMINISTRACYJNE SSP SEMESTR ZIMOWY ROKU AKADEMICKIEGO 2017/18 ZAJĘCIA 04 z 10 - KONSPEKT PRAWO ADMINISTRACYJNE SSP SEMESTR ZIMOWY ROKU AKADEMICKIEGO 2017/18 ZAJĘCIA 04 z 10 - KONSPEKT Cd. omawiania źródeł prawa administracyjnego, ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Część A. Pytania egzaminacyjne. Część B. Kazusy. Część C. Tablice. Wykaz skrótów. Pytanie

Spis treści. Część A. Pytania egzaminacyjne. Część B. Kazusy. Część C. Tablice. Wykaz skrótów. Pytanie Wykaz skrótów XI Część A. Pytania egzaminacyjne Pytanie 1 150 1 Część B. Kazusy Kazus 1. Umowa międzynarodowa 109 Kazus 2. Immunitet, ułaskawienie 112 Kazus 3. Rozporządzenie z mocą ustawy, Trybunał Konstytucyjny

Bardziej szczegółowo

Władza wykonawcza Rada Ministrów. Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego

Władza wykonawcza Rada Ministrów. Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego Władza wykonawcza Rada Ministrów Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego RADA MINISTRÓW mieszany charakter: 1) organ kolegialny 2) każdy minister stanowi jednoosobowy organ konstytucyjny o własnych kompetencjach

Bardziej szczegółowo

Zasada demokratycznego państwa prawnego. Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego

Zasada demokratycznego państwa prawnego. Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego Zasada demokratycznego państwa prawnego Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego Art. 2 Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej

Bardziej szczegółowo

ŹRÓDŁA PRAWA ADMINISTRACYJNEGO W SYSTEMIE PRAWA WEWNĘTRZNEGO

ŹRÓDŁA PRAWA ADMINISTRACYJNEGO W SYSTEMIE PRAWA WEWNĘTRZNEGO Maciej M. Sokołowski ŹRÓDŁA PRAWA ADMINISTRACYJNEGO W SYSTEMIE PRAWA WEWNĘTRZNEGO Warszawa, 16/10/2014 r. POJĘCIE ŹRÓDEŁ PRAWA Czynniki wpływające na treść prawa np. wola narodu czy prawodawcy, stosunki

Bardziej szczegółowo

KONSTYTUCYJNY SYSTEM ORGANÓW PAŃSTWOWYCH RED. EWA GDULEWICZ

KONSTYTUCYJNY SYSTEM ORGANÓW PAŃSTWOWYCH RED. EWA GDULEWICZ KONSTYTUCYJNY SYSTEM ORGANÓW PAŃSTWOWYCH RED. EWA GDULEWICZ PRZEDMOWA ROZDZIAŁ I. ZMIANY USTROJU POLITYCZNEGO POLSKI W LATACH 1944-1997 1. Pojęcie ustroju politycznego i jego periodyzacja 2. Okres Krajowej

Bardziej szczegółowo

Pojęcie i prawna regulacja zasad techniki prawodawczej. ZTP reguły konstruowania aktów normatywnych przez legislatorów

Pojęcie i prawna regulacja zasad techniki prawodawczej. ZTP reguły konstruowania aktów normatywnych przez legislatorów CZ. 3 Pojęcie i prawna regulacja zasad techniki prawodawczej ZTP reguły konstruowania aktów normatywnych przez legislatorów ZTP stanowią załącznik do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20.06.2002

Bardziej szczegółowo

Wstęp do prawa administracyjnego ogólnego. Autor: Michał Możdżeń- Marcinkowski

Wstęp do prawa administracyjnego ogólnego. Autor: Michał Możdżeń- Marcinkowski Wstęp do prawa administracyjnego ogólnego. Autor: Michał Możdżeń- Marcinkowski Rozdział pierwszy Administracja publiczna 1.Pojęcie administracji 2.Cechy i funkcje administracji publicznej 3.Klasyfikacja

Bardziej szczegółowo

3) jest stanowiony na podstawie i w granicach ustaw

3) jest stanowiony na podstawie i w granicach ustaw CZ. 2 1) jest to podstawowe źródło prawa powszechnie obowiązującego 2) obowiązuje powszechnie na obszarze działania organów, które go ustanowiły (a więc lokalnie) 3) jest stanowiony na podstawie i w granicach

Bardziej szczegółowo

Samorząd terytorialny zagadnienia wprowadzające. Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego

Samorząd terytorialny zagadnienia wprowadzające. Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego Samorząd terytorialny zagadnienia wprowadzające Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego ISTOTA SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO Ustrój władzy lokalnej - dwa piony realizacji zadao organy samorządowe organy administracji

Bardziej szczegółowo

LEGISLACJA ADMINISTRACYJNA. Marcin Mazuryk Mateusz Kaczocha

LEGISLACJA ADMINISTRACYJNA. Marcin Mazuryk Mateusz Kaczocha LEGISLACJA ADMINISTRACYJNA Marcin Mazuryk Mateusz Kaczocha Warszawa 2012 Spis treści 5 Spis treści Wykaz skrótów... 7 Słowo wstępne... 9 Rozdział I Konstytucja... 11 Rozdział II Inicjatywa obywatelska...

Bardziej szczegółowo

Sprawy organizacyjne

Sprawy organizacyjne Wydział Maszyn Roboczych i Transportu Politechniki Poznańskiej Prawo transportowe Sprawy organizacyjne Marcin Kiciński Zakład Systemów Transportowych WMRiT pok. 706, tel. 665 21 29 marcin.kicinski@put.poznan.pl

Bardziej szczegółowo

ŹRÓDŁA PRAWA PRAWO MIĘDZYNARODOWE I PRAWO UE W KRAJOWYM PORZĄDKU PRAWNYM

ŹRÓDŁA PRAWA PRAWO MIĘDZYNARODOWE I PRAWO UE W KRAJOWYM PORZĄDKU PRAWNYM ŹRÓDŁA PRAWA PRAWO MIĘDZYNARODOWE I PRAWO UE W KRAJOWYM PORZĄDKU PRAWNYM Czym jest prawo? Istotą każdego paostwa demokratycznego jest oparcie jego funkcjonowaniu na prawie, a więc na zespole reguł i norm

Bardziej szczegółowo

DZIAŁ I. PRAWO ADMINISTRACYJNE

DZIAŁ I. PRAWO ADMINISTRACYJNE DZIAŁ I. PRAWO ADMINISTRACYJNE Rozdział I. Uwagi ogólne o prawie administracyjnym Część I. Definicja prawa administracyjnego Prawo administracyjne to bardzo obszerny zespół norm zróżnicowanych pod względem

Bardziej szczegółowo

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak PRAWO KONSTYTUCYJNE SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak Z A SA DA P O DZ I A ŁU W Ł A DZ Y G E N E Z A ZASADA PODZIAŁU WŁADZY ART. 10 KONSTYTUCJI RP ASPEKT PRZEDMIOTOWY UST. 1 USTAWODAWCZA PRAWODAWSTWO

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wprowadzenie. Część I. Prawoznawstwo 1

Spis treści. Wprowadzenie. Część I. Prawoznawstwo 1 Wprowadzenie XI Część I. Prawoznawstwo 1 Tabl. 1. Pojęcie państwo 3 Tabl. 2. Cechy państwa 4 Tabl. 3. Teorie powstania państwa 5 Tabl. 4. Funkcje państwa 6 Tabl. 5. Typ i forma państwa 7 Tabl. 6. Aparat

Bardziej szczegółowo

TRYBUNAŁ KONSTYTUCYJNY

TRYBUNAŁ KONSTYTUCYJNY Konstytucja wk 10 TRYBUNAŁ KONSTYTUCYJNY Został ustanowiony nowelą konstytucyjną 26 marca 1982r Ustawa o TK została uchwalona 29 kwietnia 1985r TRYBUNAŁ KONSTYTUCYJNY jest organem władzy sądowniczej, choć

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Rozdział I. Aksjologiczne fundamenty Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Uwagi wprowadzające... 26

SPIS TREŚCI. Rozdział I. Aksjologiczne fundamenty Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Uwagi wprowadzające... 26 SPIS TREŚCI Wykaz skrótów... XI Wykaz podstawowej literatury... XV Przedmowa... XVII Rozdział I. Aksjologiczne fundamenty Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej... 1 1. Uwagi wprowadzające... 2 2. Zasada

Bardziej szczegółowo

Władza wykonawcza Rada Ministrów. Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego

Władza wykonawcza Rada Ministrów. Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego Władza wykonawcza Rada Ministrów Olga Hałub Katedra Prawa Konstytucyjnego Prezydent Władza ustawodawcza Rada Ministrów skupia w swoich rękach najważniejsze kompetencje dot. bieżącego sprawowania polityki

Bardziej szczegółowo

P R AWO KO N S T Y T U C Y J N E. SEMESTR ZIMOWY 2016/2017 mgr Anna Kuchciak

P R AWO KO N S T Y T U C Y J N E. SEMESTR ZIMOWY 2016/2017 mgr Anna Kuchciak P R AWO KO N S T Y T U C Y J N E SEMESTR ZIMOWY 2016/2017 mgr Anna Kuchciak Z A S A D A P O D Z I A Ł U W Ł A D Z Y G E N E Z A XVII & XVIII w. Konstytucja 3 Maja - 1791 r. Konstytucja Marcowa 1921 r..

Bardziej szczegółowo

Studia podyplomowe "Zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy". Opracowanie: dr Artur Woźny

Studia podyplomowe Zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy. Opracowanie: dr Artur Woźny ŹRÓDŁA PRAWA PRACY Pod pojęciem źródła prawa rozumie się wszelkiego rodzaju formy, poprzez które zostają wyrażone normy prawne. Charakter oficjalnego źródła prawa stanowionego (wydanego przez uprawnione

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie sprawy organizacyjne

Wprowadzenie sprawy organizacyjne Wydział Maszyn Roboczych i Transportu Politechniki Poznańskiej Prawo transportowe sprawy organizacyjne Marcin Kiciński Zakład Systemów Transportowych WMRiT pok. 706, tel. 665 21 29 marcin.kicinski@put.poznan.pl

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Spis treści. Spis treści

Spis treści. Spis treści. Spis treści Spis treści Spis treści Spis treści Wykaz skrótów.................................................. 15 Od Autora...................................................... 19 ROZDZIAŁ I. Pojęcie i przedmiot

Bardziej szczegółowo

Techniki informacji i komunikacji

Techniki informacji i komunikacji Techniki informacji i komunikacji Dzienniki urzędowe Laboratorium nr 5 2017/2018 Dr Sylwia Kotecka-Kral CBKE WPAiE UWr System źródeł prawa Zadaniem osób udzielających porad prawnych czy urzędników jest

Bardziej szczegółowo

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak PRAWO KONSTYTUCYJNE SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak Z A S A D A S U W E R E N N O Ś C I N A R O D U art. 4 Konstytucji RP 1. Władza zwierzchnia w Rzeczypospolitej Polskiej należy do Narodu.

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1 Nazwa i przedmiot prawa konstytucyjnego 1.Nazwa 2.Przedmiot prawa konstytucyjnego i jego miejsce w systemie prawa

Rozdział 1 Nazwa i przedmiot prawa konstytucyjnego 1.Nazwa 2.Przedmiot prawa konstytucyjnego i jego miejsce w systemie prawa POLSKIE PRAWO KONSTYTUCYJNE Red.: Dariusz Górecki Wykaz skrótów Wstęp Rozdział 1 Nazwa i przedmiot prawa konstytucyjnego 1.Nazwa 2.Przedmiot prawa konstytucyjnego i jego miejsce w systemie prawa Rozdział

Bardziej szczegółowo

Prezydent RP uwarunkowania administracyjnoprawne. mgr Maciej M. Sokołowski WPiA UW

Prezydent RP uwarunkowania administracyjnoprawne. mgr Maciej M. Sokołowski WPiA UW Prezydent RP uwarunkowania administracyjnoprawne mgr Maciej M. Sokołowski WPiA UW Prezydent RP głowa Państwa Władza wykonawcza Nie jest centralnym organem administracji Poza strukturą administracji głowa

Bardziej szczegółowo

Podaj na czym polega definicja negatywna administracji - 3. Podaj kto jest autorem definicji podmiotowej administracji - 1

Podaj na czym polega definicja negatywna administracji - 3. Podaj kto jest autorem definicji podmiotowej administracji - 1 Pytania z prawa administracyjnego Podaj jaka jest geneza pojęcia administracja 2 Podaj na czym polega definicja negatywna administracji - 3 Podaj kto jest twórcą definicji negatywnej administracji - 1

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wykaz skrótów... Wykaz literatury... Przedmowa...

SPIS TREŚCI. Wykaz skrótów... Wykaz literatury... Przedmowa... SPIS TREŚCI Wykaz skrótów... Wykaz literatury... Przedmowa... XI XIII XV Rozdział I. Zagadnienia ogólne... 1 1. Pojęcie administracji publicznej... 2 2. Cechy administracji i jej podziały... 5 3. Pojęcie

Bardziej szczegółowo

P R AWO KO N S T Y T U C Y J N E. SEMESTR ZIMOWY 2016/2017 mgr Anna Kuchciak

P R AWO KO N S T Y T U C Y J N E. SEMESTR ZIMOWY 2016/2017 mgr Anna Kuchciak P R AWO KO N S T Y T U C Y J N E SEMESTR ZIMOWY 2016/2017 mgr Anna Kuchciak Uchwała Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, dalej: Regulamin Sejmu

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Opis poszczególnych przedmiotów Description of individual course units

SYLABUS. Opis poszczególnych przedmiotów Description of individual course units KIERUNEK STUDIÓW administracja STOPIEŃ EDUKACJI studia stacjonarne pierwszego stopnia SYLABUS II.B. l Nazwa przedmiotu (course title) Konstytucyjny system organów państwowych Opis poszczególnych przedmiotów

Bardziej szczegółowo

POLSKIE PRAWO KONSTYTUCYJNE W ZARYSIE. PODRĘCZNIK DLA STUDENTÓW KIERUNKÓW NIEPRAWNICZYCH W

POLSKIE PRAWO KONSTYTUCYJNE W ZARYSIE. PODRĘCZNIK DLA STUDENTÓW KIERUNKÓW NIEPRAWNICZYCH W POLSKIE PRAWO KONSTYTUCYJNE W ZARYSIE. PODRĘCZNIK DLA STUDENTÓW KIERUNKÓW NIEPRAWNICZYCH W RED.: DARIUSZ GÓRECKI Wykaz skrótów Przedmowa Rozdział pierwszy Nazwa i przedmiot prawa konstytucyjnego 1. Nazwa

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie sprawy organizacyjne

Wprowadzenie sprawy organizacyjne Wydział Maszyn Roboczych i Transportu Politechniki Poznańskiej Prawo transportowe sprawy organizacyjne Marcin Kiciński Zakład Systemów Transportowych WMRiT pok. 706, tel. 665 21 29 marcin.kicinski@put.poznan.pl

Bardziej szczegółowo

Recenzent prof. zw. dr hab. Eugeniusz Zieliński. Projekt okładki Jan Straszewski. Opracowanie redakcyjne Joanna Paszkowska ISBN 978-83-62250-08-0

Recenzent prof. zw. dr hab. Eugeniusz Zieliński. Projekt okładki Jan Straszewski. Opracowanie redakcyjne Joanna Paszkowska ISBN 978-83-62250-08-0 Recenzent prof. zw. dr hab. Eugeniusz Zieliński Projekt okładki Jan Straszewski Opracowanie redakcyjne Joanna Paszkowska ISBN 978-83-62250-08-0 Copyright by Wyższa Szkoła Zarządzania i Prawa im. Heleny

Bardziej szczegółowo

RADA MINISTRÓW. Prawo konstytucyjne / ćwiczenia 2014/2015

RADA MINISTRÓW. Prawo konstytucyjne / ćwiczenia 2014/2015 RADA MINISTRÓW Prawo konstytucyjne / ćwiczenia 2014/2015 Pozycję ustrojową Rady Ministrów określa 5 cech: 1. Jest jednym z dwu podstawowych organów władzy wykonawczej 2. Rada Ministrów i jej poszczególni

Bardziej szczegółowo

WŁADZA USTAWODAWCZA W POLSCE. Sejm i Senat

WŁADZA USTAWODAWCZA W POLSCE. Sejm i Senat WŁADZA USTAWODAWCZA W POLSCE Sejm i Senat GŁÓWNE CECHY PARLAMENTU W RP Parlament jest jedynym organem ustawodawczym w Polsce. Parlament (zwłaszcza izba sejmowa) pełni też inne funkcje kontrolną i kreacyjną.

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Opis poszczególnych przedmiotów. Description of individual course units

SYLABUS. Opis poszczególnych przedmiotów. Description of individual course units SYLABUS KIERUNEK STUDIÓW: prawo, studia stacjonarne STOPIEŃ EDUKACJI: jednolite studia magisterskie Opis poszczególnych przedmiotów Description of individual course units II.B. l Nazwa przedmiotu (course

Bardziej szczegółowo

DZIAŁ PIERWSZY. PRAWO ADMINISTRACYJNE

DZIAŁ PIERWSZY. PRAWO ADMINISTRACYJNE DZIAŁ PIERWSZY. PRAWO ADMINISTRACYJNE Rozdział I. Uwagi ogólne o prawie administracyjnym Część I. Definicja prawa administracyjnego Prawo administracyjne to bardzo obszerny zespół norm zróżnicowanych pod

Bardziej szczegółowo

Prawo konstytucyjne. Niestacjonarne Studia Prawa 2016/2017 semestr zimowy

Prawo konstytucyjne. Niestacjonarne Studia Prawa 2016/2017 semestr zimowy Prawo konstytucyjne Niestacjonarne Studia Prawa 2016/2017 semestr zimowy Mgr Dominika Kuźnicka Katedra Prawa Konstytucyjnego Uniwersytet Wrocławski PLAN ZAJĘĆ 1. Organizacja ćwiczeń 2. Cześć merytoryczna

Bardziej szczegółowo

Pytania na egzamin magisterski dla kierunku prawo

Pytania na egzamin magisterski dla kierunku prawo Pytania na egzamin magisterski dla kierunku prawo 1. Pojęcie zasady naczelnej konstytucji 2. Zasada zwierzchnictwa Narodu 3. Formy realizacji zasady zwierzchnictwa Narodu 4. Zasada demokratycznego państwa

Bardziej szczegółowo

Jerzy Buczkowski (red.) Łukasz Buczkowski Krzysztof Eckhardt

Jerzy Buczkowski (red.) Łukasz Buczkowski Krzysztof Eckhardt Podręczniki uczelniane nr 125 Wyższa Szkoła Prawa i Administracji Rzeszów-Przemyśl Wydział Prawa i Administracji 105 (125) Jerzy Buczkowski (red.) Łukasz Buczkowski Krzysztof Eckhardt PRAWO KONSTYTUCYJNE

Bardziej szczegółowo

PRAWO. mgr Anna Kuchciak 2015/2016

PRAWO. mgr Anna Kuchciak 2015/2016 PRAWO KONSTYTUCYJNE mgr Anna Kuchciak 2015/2016 Art. 228 Konstytucji RP S TA N Y N A D Z W Y C Z A J N E Rozdział XI Konstytucji RP Stany nadzwyczajne 1. W sytuacjach szczególnych zagrożeń, jeżeli zwykłe

Bardziej szczegółowo

Porównawcze prawo konstytucyjne współczesnych państw demokratycznych Autor: Bogusław Banaszak

Porównawcze prawo konstytucyjne współczesnych państw demokratycznych Autor: Bogusław Banaszak Porównawcze prawo konstytucyjne współczesnych państw demokratycznych Autor: Bogusław Banaszak Wykaz skrótów Przedmowa do wydania trzeciego Wstęp do wydania drugiego Słowo wstępne Rozdział I Komparatystyka

Bardziej szczegółowo

PRAWO. mgr Anna Kuchciak 2016/2017

PRAWO. mgr Anna Kuchciak 2016/2017 PRAWO KONSTYTUCYJNE mgr Anna Kuchciak 2016/2017 S TA N Y N A D Z W Y C Z A J N E Rozdział XI Konstytucji RP Stany nadzwyczajne Z A S A D Y Art. 228 Konstytucji RP 1. W sytuacjach szczególnych zagrożeń,

Bardziej szczegółowo

WŁADZA SĄDOWNICZA. PRAWO KONSTYTUCYJNE SEMESTR LETNI 2014/2015 mgr Anna Kuchciak

WŁADZA SĄDOWNICZA. PRAWO KONSTYTUCYJNE SEMESTR LETNI 2014/2015 mgr Anna Kuchciak WŁADZA SĄDOWNICZA PRAWO KONSTYTUCYJNE SEMESTR LETNI 2014/2015 mgr Anna Kuchciak Z A S A D A T R Ó J P O D Z I A Ł U W Ł A D Z??? . ( )Z zasady podziału władz wynika, iż władze ustawodawcza, wykonawcza

Bardziej szczegółowo

Przedstawiciel branży OZE. Podstawy prawne OZE

Przedstawiciel branży OZE. Podstawy prawne OZE Przedstawiciel branży OZE Podstawy prawne OZE Co to jest energia odnawialna? odnawialne źródło energii - źródło wykorzystujące w procesie przetwarzania energię wiatru, promieniowania słonecznego, geotermalną,

Bardziej szczegółowo

OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Podstawy prawa konstytucyjnego. na kierunku prawno-ekonomicznym

OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Podstawy prawa konstytucyjnego. na kierunku prawno-ekonomicznym Dr Julia Wojnowska-Radzińska Katedra Prawa Konstytucyjnego Poznań, dnia 15 września 201 r. OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Podstawy prawa konstytucyjnego na kierunku prawno-ekonomicznym

Bardziej szczegółowo

Art. 88. - konkretyzacja: - ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

Art. 88. - konkretyzacja: - ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych OBOWIĄZYWANIE PRAWA I. Zasady konstytucyjne: 1. Zasada państwa prawa i jej konsekwencje w procesie stanowienia prawa: niezwykle ważna dyrektywa w zakresie stanowienia i stosowania prawa wyrok 9 V 2005

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 14 kwietnia 2000 r. o umowach międzynarodowych. Rozdział 1 Przepisy ogólne

USTAWA z dnia 14 kwietnia 2000 r. o umowach międzynarodowych. Rozdział 1 Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/8 USTAWA z dnia 14 kwietnia 2000 r. o umowach międzynarodowych Rozdział 1 Przepisy ogólne Opracowano na podstawie: Dz. U. z 2000 r. Nr 39, poz. 443, z 2002 r. Nr 216, poz. 1824, z

Bardziej szczegółowo

1. Nadzór sprawowany w ramach układu scentralizowanego (administracji rządowej):

1. Nadzór sprawowany w ramach układu scentralizowanego (administracji rządowej): Cz. 4 1. Nadzór sprawowany w ramach układu scentralizowanego (administracji rządowej): A) nadzór wewnątrzadministracyjny rozporządzeń B) nadzór wewnątrzadministracyjny aktów prawa miejscowego terenowych

Bardziej szczegółowo

Prawo administracyjne. Część ogólna wyd. 9

Prawo administracyjne. Część ogólna wyd. 9 Prawo administracyjne. Część ogólna wyd. 9 Eugeniusz Ochendowski, 978-83-72856-89-0, TNOIK 2013 SPIS TREŚCI Wykaz skrótów... 15 DZIAŁ I ZAGADNIENIA OGÓLNE Administracja publiczna i prawo administracyjne...

Bardziej szczegółowo

U S T A W A. z dnia. o zmianie ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych. i niektórych innych aktów prawnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw 1)

U S T A W A. z dnia. o zmianie ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych. i niektórych innych aktów prawnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw 1) Projekt z dnia U S T A W A o zmianie ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw 1) Art. 1. W ustawie z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu

Bardziej szczegółowo

OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Prawo konstytucyjne na kierunku Administracja

OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Prawo konstytucyjne na kierunku Administracja OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) Poznań, dnia 15 września 2016 r. dla przedmiotu Prawo konstytucyjne na kierunku Administracja I. Informacje ogólne 1. Nazwa modułu Prawo konstytucyjne 2. Kod modułu 10-PK-a1-s;

Bardziej szczegółowo

Liczba godzin Punkty ECTS Sposób zaliczenia. ćwiczenia 24 zaliczenie z oceną

Liczba godzin Punkty ECTS Sposób zaliczenia. ćwiczenia 24 zaliczenie z oceną Wydział: Prawo i Administracja Nazwa kierunku kształcenia: Prawo Rodzaj przedmiotu: podstawowy Opiekun: prof. dr hab. Kazimierz Działocha Poziom studiów (I lub II stopnia): Jednolite magisterskie Tryb

Bardziej szczegółowo

Konstytucja wk r. Prezydent cd

Konstytucja wk r. Prezydent cd Konstytucja wk 8 10.05.2009r. Prezydent cd Prezydent RP pełni funkcję arbitra. Przyjęcie tej koncepcji oznacza, że w przypadku zakłócenia wzajemnych stosunków między rządem a Sejmem, Prezydent powinien

Bardziej szczegółowo

Moduł 1. Wybrane zagadnienia prawa konstytucyjnego

Moduł 1. Wybrane zagadnienia prawa konstytucyjnego Autor: Marek Kruszka Moduł 1 Wybrane zagadnienia prawa konstytucyjnego Celem mniejszego opracowania jest przybliżenie słuchaczom wybranych zagadnień prawa konstytucyjnego, ze szczególnym uwzględnieniem

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Rozdział czwarty Zasady ustroju politycznego Rzeczypospolitej Polskiej w świetle Konstytucji z 2 kwietnia 1997 r...

Spis treści. Rozdział czwarty Zasady ustroju politycznego Rzeczypospolitej Polskiej w świetle Konstytucji z 2 kwietnia 1997 r... Spis treści Rozdział pierwszy Ustrój polityczny państwa pojęcie i istota... 11 1. Pojęcie ustroju politycznego... 12 2. Ewolucja ustroju politycznego Polski... 14 Rozdział drugi Konstytucyjne podstawy

Bardziej szczegółowo

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak PRAWO KONSTYTUCYJNE SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak KREACYJNA WYRAŻANIA WOLI WYBORCÓW LEGITYMUJĄCA POWSZECHNE LOKALNE F U N K C J E W Y B O R Ó W W Y B O R Y KONTROLNA INTEGRACYJNA PONOWNE UZUPEŁNIAJĄCE

Bardziej szczegółowo

12. WŁADZA WYKONAWCZA

12. WŁADZA WYKONAWCZA 12. WŁADZA WYKONAWCZA 12. Władza wykonawcza w RP. 1) przedstawia pozycję ustrojową Prezydenta RP, 2) charakteryzuje kompetencje Prezydenta RP, 3) przedstawia pozycję ustrojową Rady Ministrów, 4) charakteryzuje

Bardziej szczegółowo

Zgodnie z obowiązującą Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 Rada Ministrów składa się z Prezesa Rady Ministrów oraz

Zgodnie z obowiązującą Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 Rada Ministrów składa się z Prezesa Rady Ministrów oraz Zgodnie z obowiązującą Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 Rada Ministrów składa się z Prezesa Rady Ministrów oraz ministrów. W skład Rady Ministrów mogą być powoływani wiceprezesi

Bardziej szczegółowo

Prawo bankowe. doc. dr Marek Grzybowski. październik Katedra Prawa Finansowego

Prawo bankowe. doc. dr Marek Grzybowski. październik Katedra Prawa Finansowego Prawo bankowe doc. dr Marek Grzybowski październik 2014 Katedra Prawa Finansowego Próba definicji całokształt norm prawnych regulujących funkcjonowanie systemu bankowego, a w tym strukturę, organizację

Bardziej szczegółowo

DEMOKRACJA BEZPOŚREDNIA

DEMOKRACJA BEZPOŚREDNIA DEMOKRACJA BEZPOŚREDNIA - Sposób sprawowania władzy, w którym decyzje podejmowane są bezpośrednio przez ogół wyborców bez pośrednictwa jakichkolwiek organów państwowych - Bezpośrednie decydowanie prze

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp Rozdział III

Spis treści. Wstęp Rozdział III Spis treści Wstęp... 9 Rozdział I Wiadomości ogólne o konstytucji jako najważniejszym w państwie akcie prawnym... 13 1. Pojęcie, geneza i funkcje konstytucji... 13 2. Konstytucja ustawą zasadniczą państwa...

Bardziej szczegółowo

PRAWO ADMINISTRACYJNE SSP SEMESTR ZIMOWY ROKU AKADEMICKIEGO 2017/18 ZAJĘCIA 07 z 10 - KONSPEKT

PRAWO ADMINISTRACYJNE SSP SEMESTR ZIMOWY ROKU AKADEMICKIEGO 2017/18 ZAJĘCIA 07 z 10 - KONSPEKT PRAWO ADMINISTRACYJNE SSP SEMESTR ZIMOWY ROKU AKADEMICKIEGO 2017/18 ZAJĘCIA 07 z 10 - KONSPEKT Administracja rządowa i samorządowa. Sposoby organizacji aparatu administracji publicznej, centralizacja i

Bardziej szczegółowo

Akademia Prawa. Zdzisław Muras. Podstawy prawa. 3. wydanie. C.H.Beck

Akademia Prawa. Zdzisław Muras. Podstawy prawa. 3. wydanie. C.H.Beck Akademia Prawa Zdzisław Muras Podstawy prawa 3 wydanie CHBeck AKADEMIA PRAWA Podstawy prawa W sprzedaży: S Gurgul PRAWO UPADŁOŚCIOWE I NAPRAWCZE, wyd 9 Duże Komentarze Becka K Flaga-Gieruszyńska PRAWO

Bardziej szczegółowo

Prawo konstytucyjne - opis przedmiotu

Prawo konstytucyjne - opis przedmiotu Prawo konstytucyjne - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Prawo konstytucyjne Kod przedmiotu 10.6-WX-AdP-PK-W-14_pNadGenXDJT5 Wydział Kierunek Wydział Prawa i Administracji Administracja

Bardziej szczegółowo

Podstawowe pojęcia z zakresu prawa

Podstawowe pojęcia z zakresu prawa Podstawowe pojęcia z zakresu prawa Prawo to uporządkowany zbiór norm postępowania wydanych lub usankcjonowane przez państwo i zabezpieczonych przymusem państwowym. Ustawa jest aktem prawa powszechnego

Bardziej szczegółowo

TWORZENIE PRAWA MIEJSCOWEGO. Rezolucja Interpelacja Uchwała Rady Miasta Krakowa

TWORZENIE PRAWA MIEJSCOWEGO. Rezolucja Interpelacja Uchwała Rady Miasta Krakowa TWORZENIE PRAWA MIEJSCOWEGO Rezolucja Interpelacja Uchwała Rady Miasta Krakowa REZOLUCJA Pisemna uchwała jakiegoś zgromadzenia, wyrażająca jego stanowisko w określonej sprawie, zawierająca pewien program

Bardziej szczegółowo

PROCES LEGISLACYJNY. Podstawy prawa i ochrona własności intelektualnej. Wykład nr IV. Instytut Inżynierii i Gospodarki Wodnej Zakład Gospodarki Wodnej

PROCES LEGISLACYJNY. Podstawy prawa i ochrona własności intelektualnej. Wykład nr IV. Instytut Inżynierii i Gospodarki Wodnej Zakład Gospodarki Wodnej Wykład nr IV Podstawy prawa i ochrona własności intelektualnej PROCES LEGISLACYJNY Instytut Inżynierii i Gospodarki Wodnej Zakład Gospodarki Wodnej OPRACOWAŁ dr hab.inż.wojciech Chmielowski prof. PK Proces

Bardziej szczegółowo

Podział władzy geneza i treść zasady (wg. R. Małajnego)

Podział władzy geneza i treść zasady (wg. R. Małajnego) Podział władzy geneza i treść zasady (wg. R. Małajnego) została zapoczątkowana w XVII i XVIII w. przez Johna Locke a (Dwa traktaty o rządzie, 1689), a następnie istotnie rozwinięta i powiązana z gwarancjami

Bardziej szczegółowo

Prawo dla informatyków 2008/2009

Prawo dla informatyków 2008/2009 Prawo dla informatyków 2008/2009 1 Cele zajęć znajomość podstaw prawa cywilnego elementów postępowania cywilnego prawa prywatnego międzynarodowego prawa karnego prawa pracy innych dziedzin w miarę możliwości

Bardziej szczegółowo

Samorząd. Istota samorządu i jego rodzaje

Samorząd. Istota samorządu i jego rodzaje Samorząd Istota samorządu i jego rodzaje Samorząd ZASADY OGÓLNE DOTYCZĄCE SAMORZĄDU Pomocniczość Państwo powinno wykonywać tylko te zadania, których nie mogą wykonać samodzielnie obywatele. Jeżeli już

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 117 7078 Poz. 676 USTAWA. z dnia 4 marca 2011 r.

Dziennik Ustaw Nr 117 7078 Poz. 676 USTAWA. z dnia 4 marca 2011 r. Dziennik Ustaw Nr 117 7078 Poz. 676 Art. 1. W ustawie z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 17, poz. 95) wprowadza się następujące

Bardziej szczegółowo

Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Prezydent

Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Prezydent Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Prezydent Przedmiot 1 Władza wykonawcza Prezydent, ogólnie 2 Kadencja i wybory 3 Kadencja sytuacje szczególne 4 Zadania i kompetencje 2 Władza wykonawcza - Prezydent

Bardziej szczegółowo

PRAWO KONSTYTUCYJNE. Autor: BOGUSŁAW BANASZAK. Przedmowa. Wykaz skrótów. Wykaz literatury

PRAWO KONSTYTUCYJNE. Autor: BOGUSŁAW BANASZAK. Przedmowa. Wykaz skrótów. Wykaz literatury PRAWO KONSTYTUCYJNE Autor: BOGUSŁAW BANASZAK Przedmowa Wykaz skrótów Wykaz literatury Rozdział I. Podstawowe wiadomości o prawie konstytucyjnym i ustroju państwowym 1. Przedmiot i pojęcie prawa konstytucyjnego

Bardziej szczegółowo

SĄDY I TRYBUNAŁY (Roz. VIII) (władza sądownicza) Sędziowie. Krajowa Rada Sądownictwa

SĄDY I TRYBUNAŁY (Roz. VIII) (władza sądownicza) Sędziowie. Krajowa Rada Sądownictwa SĄDY I TRYBUNAŁY (Roz. VIII) (władza sądownicza) Sądy i Trybunały są władzą odrębną i niezależną od innych władz. Wyroki wydawane w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej, w postępowaniu co najmniej dwuinstancyjnym.

Bardziej szczegółowo

PODSTAWOWE WIADOMOŚCI O PRAWIE Norma prawna

PODSTAWOWE WIADOMOŚCI O PRAWIE Norma prawna Norma prawna PRAWO zbiór wszystkich obowiązujących w danym państwie norm prawnych. NORMA PRAWNA reguła ustanowiona lub uznana przez państwo, która określa jak należy postępować w oznaczonych okolicznościach.

Bardziej szczegółowo

I OGÓLNOPOLSKI KONKURS WIEDZY O PRAWIE KONSTYTUCYJNYM TEST

I OGÓLNOPOLSKI KONKURS WIEDZY O PRAWIE KONSTYTUCYJNYM TEST I OGÓLNOPOLSKI KONKURS WIEDZY O PRAWIE KONSTYTUCYJNYM TEST CZĘŚĆ 1. TEST POJEDYNCZEGO WYBORU - WYBIERZ WŁAŚCIWĄ ODPOWIEDŹ (MAX. 30 PKT.) 1. Konstytucja RP: a) zawiera przepisy niezmienialne b) zawiera

Bardziej szczegółowo

FORUM DEBATY PUBLICZNEJ SPRAWNE I SŁUŻEBNE PAŃSTWO VII SEMINARIUM EKSPERCKIE SYSTEM STANOWIENIA PRAWA SYSTEM ŹRÓDEŁ PRAWA

FORUM DEBATY PUBLICZNEJ SPRAWNE I SŁUŻEBNE PAŃSTWO VII SEMINARIUM EKSPERCKIE SYSTEM STANOWIENIA PRAWA SYSTEM ŹRÓDEŁ PRAWA FORUM DEBATY PUBLICZNEJ SPRAWNE I SŁUŻEBNE PAŃSTWO VII SEMINARIUM EKSPERCKIE SYSTEM STANOWIENIA PRAWA SYSTEM ŹRÓDEŁ PRAWA Prof. zw. dr hab. Piotr Winczorek Prof. UW dr hab. Tomasz Stawecki System źródeł

Bardziej szczegółowo

Dział I. Źródła prawa i wykładnia prawa

Dział I. Źródła prawa i wykładnia prawa 1. Zgodnie z Konstytucją RP źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są na obszarze działania organów, które je ustanowiły: a) akty prawa miejscowego, b) wyłącznie ustawy i rozporządzenia,

Bardziej szczegółowo

Władza sądownicza w Polsce. Sądy i trybunały

Władza sądownicza w Polsce. Sądy i trybunały Władza sądownicza w Polsce Sądy i trybunały Charakterystyka władzy sądowniczej Władza sądownicza stanowi jeden z filarów władzy państwowej w ramach podziału władzy, lecz od pozostałych jest niezależna.

Bardziej szczegółowo

Zakres rozszerzony - moduł 25 Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej. Janusz Korzeniowski

Zakres rozszerzony - moduł 25 Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej. Janusz Korzeniowski Zakres rozszerzony - moduł 25 Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Opracowanie: Janusz Korzeniowski nauczyciel konsultant ds. edukacji obywatelskiej w Zachodniopomorskim Centrum Doskonalenia Nauczycieli

Bardziej szczegółowo

Nowelizacja ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie niezbędne uchwały. Koszalin, 23 września 2010

Nowelizacja ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie niezbędne uchwały. Koszalin, 23 września 2010 Nowelizacja ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie niezbędne uchwały Koszalin, 23 września 2010 Program współpracy 2011 Krok pierwszy: Uchwała konsultacyjna Brak określenia terminu,

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Opis poszczególnych przedmiotów Description of individual course units

SYLABUS. Opis poszczególnych przedmiotów Description of individual course units KIERUNEK STUDIÓW prawo STOPIEŃ EDUKACJI studia stacjonarne jednolite magisterskie SYLABUS II.B. l Nazwa przedmiotu (course title) Prawo konstytucyjne Opis poszczególnych przedmiotów Description of individual

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia egzaminacyjne z Podstaw prawa administracyjnego

Zagadnienia egzaminacyjne z Podstaw prawa administracyjnego Zagadnienia egzaminacyjne z Podstaw prawa administracyjnego 1. Miejsce administracji w trójpodziale władzy w państwie. 2. Funkcja porządkowo-reglamentacyjna. 3. Funkcja świadcząca. 4. Funkcja kierująca

Bardziej szczegółowo

Opinia prawna sporządzona dla Biura Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu w Warszawie

Opinia prawna sporządzona dla Biura Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu w Warszawie Warszawa dn. 8 stycznia 2016 r. Dr hab. prof. nadzw. Mirosław Karpiuk Opinia prawna sporządzona dla Biura Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu w Warszawie Bezpośrednie stosowanie Konstytucji RP przez Trybunał

Bardziej szczegółowo

Rozdział III. Źródła prawa

Rozdział III. Źródła prawa Art. 87. [Katalog źródeł prawa RP] Rozdział III. Źródła prawa 1. Źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są: Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia.

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Przedmowa... V Wykaz skrótów... XIX

Spis treści. Przedmowa... V Wykaz skrótów... XIX Spis treści Przedmowa... V Wykaz skrótów... XIX Wykaz literatury... XXIII Rozdział I. Podstawowe wiadomości o prawie konstytucyjnym i ustroju państwowym... 1 1. Przedmiot i pojęcie prawa konstytucyjnego...

Bardziej szczegółowo

Tworzenie prawa. Hierarchia norm prawnych

Tworzenie prawa. Hierarchia norm prawnych Tworzenie prawa. Hierarchia norm prawnych 1. Cele lekcji: a) Wiadomości Po zakończonej lekcji uczeń: - -zna pojęcia: norma prawna, konstytucja, prawo, legislacja, rozporządzenie, akty, uchwała, ustawa,

Bardziej szczegółowo

Pojęcie i przedmiot prawa konstytucyjnego

Pojęcie i przedmiot prawa konstytucyjnego Pojęcie i przedmiot prawa konstytucyjnego ltermin KONSTYTUCJA lpochodzi od łacińskiego słowa constituere tj.urządzanie,ustanawianie, luporządkowywanie,nadawanie określonej formy. lustawa zasadnicza, ustawa

Bardziej szczegółowo