Clavia Nord Modular G2X. Ścieżka nr 8. Ceny G2X zł G zł G2 Engine zł rozszerzenie dla G2 i G2 Engine zł

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Clavia Nord Modular G2X. Ścieżka nr 8. Ceny G2X 9.800 zł G2 7.800 zł G2 Engine 3.700 zł rozszerzenie dla G2 i G2 Engine 1.400 zł"

Transkrypt

1 TEST Clavia Nord Modular G2X Clavia Nord Modular G2X cyfrowy syntezator modularny Dane techniczne Opis produktu: cyfrowy syntezator modularny, ponad 160 typów modułów, instrument sprzętowy + programowy edytor (Windows, Macintosh). Polifonia: maksymalnie 32 głosy. Konwersja A/D i D/A: 24 bity, 96kHz. Tory audio: 4 kanały z Voice Area do Effect Area, 4 kanały między 4 patchami w jednym Performance, 4 kanały do wyjść fizycznych, 4 kanały wejść. MIDI: 16 kanałów via MIDI In, Out i Thru. Instrument może pracować jako master clock dla zewnętrznych urządzeń. Klawiatura: 5-oktawowa klawiatura półważona z aftertouch w modelu G2X-5 i 3-oktawowa w modelu G2X-3. Złącza: MIDI In, Out i Thru, 4 wejścia analogowe, wejście mikrofonowe XLR (nie dotyczy wersji Engine), 4 indywidualne wyjścia analogowe, wyjście słuchawkowe, port USB 1.1 do komunikacji z komputerem, wejście Control Pedal, wejście Sustain Pedal. Zasilanie: sieciowe. Wymiary: mm (s g w) wersja z klawiaturą 5-oktawową. Waga: 8,2kg. Ceny G2X zł G zł G2 Engine zł rozszerzenie dla G2 i G2 Engine zł Dostarczył Audiostacja, Warszawa, tel. (022) , Dariusz Mazurowski Modular G2 jest wykorzystującym najnowsze zdobycze technologii cyfrowej następcą poprzedniej generacji tych instrumentów. Wszystko powinno być zatem lepsze, większe itd. Powinno i w zasadzie jest, o czym Czytelnicy przekonają się w trakcie lektury tego artykułu. Zaskakujące, że pomimo upływu lat na rynku właściwie nie pojawił się produkt konkurencyjny Nord Modular wciąż jest jedyny w swoim rodzaju. Flagowy model jest oferowany w trzech wersjach podstawowa G2 dysponuje trzyoktawową klawiaturą i bogato wyposażonym panelem sterowania. Moc urządzenia można podwoić instalując kartę rozszerzającą, która z kolei jest już standardowym wyposażeniem modelu G2X (taki otrzymałem do testów). Ten dysponuje już pięcioma oktawami (półważona klawiatura) i dodatkowym kółkiem modulacji. Dostępny jest też wariant budżetowy G2 Engine (odpowiednik modelu podstawowego) moduł rakowy o wysokości 1U, całkowicie pozbawiony elementów regulacyjnych, ale posiadający te same możliwości brzmieniowe. Instrument charakteryzuje typowa dla producenta wysoka jakość wykonania oraz stosunkowo niewielka ilość tworzyw sztucznych obudowa jest metalowa i gwarantuje solidną ochronę cyfrowego serca urządzenia. Z tyłu ulokowano podstawowe gniazda MIDI oraz audio, w tym cztery dowolnie konfigurowane wejścia i wyjścia. Jest też łącze Ścieżka nr 8 USB i gniazdo słuchawkowe. W przypadku syntezatora tej klasy oczekiwałbym wejść i wyjść cyfrowych (S/PDIF), które nie są tutaj dostepne nawet jako opcja. W rogu panelu czołowego znajduje się wejście XLR, do którego podłączamy znajdujący się w komplecie mikrofon typu gęsia szyja. Koncepcja urządzenia Chyba każdy, kto ma jakieś pojęcie o muzyce i instrumentach elektronicznych, przyzna że syntezatory modularne oferują wprost nieograniczone możliwości brzmieniowe, w znacznej części nieosiągalne dla innych typów syntezatorów. Ten typ urządzeń królował mniej więcej od drugiej połowy lat 60., aż do końca kolejnej dekady. Mówimy oczywiście o technologii analogowej, choć powstawały także instrumenty cyfrowe (np. firmy Delta Music Research). Aktualnie na rynku działa wielu producentów 32 Estrada i Studio październik 2005

2 Clavia Nord Modular G2X TEST klasycznych analogów, są też bardzo ciekawe rozwiązania programowe, z emulacją Mooga włącznie. Clavia poszła jednak nieco inną drogą. Modular G2 jest syntezatorem sprzętowym, ale z poziomu jego panelu dostępne są tylko podstawowe funkcje. Do właściwego programowania służy specjalny komputerowy edytor, który komunikuje się z instrumentem za pomocą USB. Z technicznego punktu widzenia oczywiście nic nie stoi na przeszkodzie, aby stworzyć kompletny instrument z panelem pozwalającym na programowanie wszystkich parametrów. Tylko za jaką cenę? Producent słusznie przyjął, że komputer jest standardowym wyposażeniem niemal każdego studia nagrań i gwarantuje odpowiedni komfort pracy bez dodatkowych wydatków. Takie rozwiązanie ma szereg zalet, w tym jedną o szczególnym znaczeniu. W studiu możemy zaprogramować wszystkie potrzebne barwy, po czym odłączyć urządzenie od komputera i wykorzystać na scenie. W ten sposób niewielka w sumie klawiatura spełni rolę zarezerwowaną ongiś dla ogromnych szaf pełnych elektroniki, które co warto podkreślić nie posiadały pamięci... Czy jednak testowany model naprawdę jest syntezatorem modularnym? Funkcjonalnie jak najbardziej, bo praca z nim polega na łączeniu modułów kablami i budowie specyficznych kombinacji. Zasady są takie same jak przed 30 i więcej laty. Tyle, że wszystko odbywa się w sferze wirtualnej, bo przecież owe moduły fizycznie nie istnieją inaczej mówiąc proces syntezy jest symulowany na bazie DSP. Dzięki temu instrument charakteryzuje się licznymi zaletami, których raczej nie odnajdziemy w analogowych pierwowzorach. Jedną z najważniejszych jest oczywiście pamięć, w przypadku G2 naprawdę imponująca. 32 banki po 128 barw daje w sumie aż 4096 pozycji. Producent co prawda zastrzega, że liczba ta może ulec istotnej redukcji przy większej złożoności barw, ale to wciąż będzie bardzo dużo. I to tylko w samym urządzeniu, bowiem barwy przechowujemy także w komputerze (i następnie ładujemy do syntezatora). W zasadzie więc ogranicza nas tylko własna wyobraźnia. Pojęcie barwa (Patch) ma w przypadku testowanego modelu nieco inne znaczenie niż zwykle. To bardziej kompletny tor syntezy, zestaw modułów i ich połączeń. W ramach takiego ustawienia funkcjonuje jeszcze 8 wariacji (zapisanych jako elementy barwy) każda może brzmieć zupełnie inaczej w zależności od indywidualnych ustawień parametrów. Kolejną istotną cechą G2 jest jego warstwowa struktura. W istocie składa się bowiem jakby z czterech instrumentów określanych jako Sloty (Slots od A do D). Każdy ma własny kanał MIDI i ładowany jest określoną barwą. Takie rozwiązanie sprawia, że Modular jest nie tylko polifoniczny, ale także multitimbralny. Najbardziej oczywistym zastosowaniem tej właściwości jest wielośladowe nagrywanie ścieżek MIDI dla każdej warstwy (np. na kanałach od 1 do 4). Można aktywować jedną lub dwie barwy korzystające z pokładowego sekwencera (np. Sloty 1, 2) i resztę dograć na żywo. Instrument oferuje także tryb Performance, który pozwala np. na nakładanie na siebie różnych partii czy ich wzajemne powiązanie. Biorąc pod uwagę złożoność opisywanego instrumentu i sposób programowania w zasadzie należałoby go uznać za typowo studyjne narzędzie. Ale Modular G2 doskonale nadaje się także na scenę. W takich warunkach trudno oczywiście wyobrazić sobie żmudne ustawianie parametrów, ale panel urządzenia udostępnia szereg elementów regulacyjnych, które pozwolą na modulowanie istniejącej barwy w czasie rzeczywistym. Połączenie wygodnych potencjometrów i szeregu czytelnych wyświetlaczy zapewnia doskonałą orientację co i w jakim stopniu podlega zmianie. Funkcja Morph pozwala przy tym na jednoczesną modulację szeregu parametrów za pomocą jednego kontrolera, zatem nawet z poziomu instrumentu możliwa jest poważna ingerencja w barwę. Z oczywistych względów Clavia kojarzy się nam z pojęciem wirtualny analog, a co za tym idzie z syntezatorami z baterią potencjometrów itp. Modular G2 oczywiście także należy do tej rodziny, ale jest urządzeniem daleko bardziej złożonym od serii Nord Lead. Jego obsługa jest więc trudniejsza i zwłaszcza Jeśli sprzęt Modulara można nazwać ciałem całego systemu, to edytor z całą pewnością jest jego duszą. Instrument podłącza się do komputera wyposażonego w port USB. Wydajność komputera nie ma absolutnie żadnego wpływu na brzmienie instrumentu. Słabszy procesor, mniejsza RAM mogą co najwyżej spowolnić pracę edytora i ewentualnie nieco nas zdenerwować, ale za dźwięk odpowiada wyłącznie Modular G2. Studium przypadku Kilka zdań poświęcę szczególnemu przypadkowi. Co ma zrobić muzyk, który ma zamiar nabyć syntezator modularny i niekoniecznie musi się liczyć z kosztami? G2 czy prawdziwy analog np. testowany niedawno przeze mnie Doepfer A-100? Cóż, najlepiej oba, a w innym wypadku trzeba poważnie rozważyć kilka aspektów. Gdzie zamierzamy wykorzystać instrument, jaki styl pracy preferujemy, czy pamięć i polifonia są dla nas istotne itd. Praca z analogowym systemem modularnym dostarcza szczególnych wrażeń, ale wiąże się z dużym nakładem sił i czasu. A efekt często nie spełnia naszych oczekiwań. Poza tym konieczne jest zainwestowanie sporych pieniędzy w dodatkowe urządzenia, np. procesory efektów. I żadnej ze żmudnie ustawianych barw nie da się zapisać w pamięci. Należy mieć na uwadze fakt, że sprzęt analogowy zawsze będzie się charakteryzował pewną niestabilnością. Ustawimy wspaniałą barwę, łącząc mnóstwo różnych modułów i cyzelując ustawienia parametrów, po czym udamy się na zasłużony odpoczynek. Rano włączymy sprzęt ponownie do sieci, ale brzmienie będzie już ciut inne... A w tym wypadku ciut może być niestety języczkiem u wagi. Modular G2 oszczędzi nam takich emocji jest stabilny i posiada wyjątkowo pojemną pamięć. Jest też z założenia polifoniczny i multitimbralny choć warto pamiętać, że odpowiednio duży system analogowy także może posłużyć do budowy kilku niezależnych torów syntezy. Mobilność testowanego urządzenia nie podlega dyskusji, bierzemy klawiaturę pod jedną pachę, pod drugą wzmacniacz, a monitory do kieszeni i siup na scenę. Żartuję sobie, ale akurat tej zalety nie sposób zbagatelizować. G2 to idealne rozwiązanie dla nowoczesnego muzyka, bo analogowe retro-zabawki zostawmy nawiedzonym ekscentrykom (jak np. autor tego tekstu przyp. red.). Czy opisane urządzenie jest zatem lepsze od systemów analogowych? Nie, bo mimo pewnych podobieństw należy do zupełnie innej kategorii i chyba jednak spełnia nieco inne oczekiwania potencjalnego nabywcy. Tak czy inaczej to fascynujący i bardzo pożądany instrument. Estrada i Studio październik

3 TEST Clavia Nord Modular G2X Cztery wejścia i cztery wyjścia analogowe w zupełności wystarczają do wszelkich zadań. Dodatkowe wejście mikrofonowe znajduje się na panelu głównym instrumentu (patrz zdjęcie niżej). Zestaw dostępnych w instrumencie manipulatorów z powodzeniem wystarczy do edycji w warunkach estradowych. Do bardziej zaawansowanych prac (głównie w zakresie tworzenia swoich Patchów) trzeba już skorzystać z programowego edytora. na początku może sprawić pewne problemy. Trzeba bowiem ustalić co producent miał na myśli używając takiej, a nie innej terminologii oraz jak dostać się do konkretnych parametrów. Od lat testuję różne instrumenty i przyznam, że mam już lekką alergię na instrukcje obsługi. Próbowałem więc wykonać szereg czynności bez przygotowania teoretycznego i tu zaczęły się schody. Podręcznik użytkownika to jednak lektura obowiązkowa... Te uwagi dotyczą głównie funkcji dostępnych z poziomu urządzenia, bowiem programowy edytor zapewnia wysoki komfort obsługi i nie przytłacza nadmierną złożonością. Edytor Edytor (Windows/Macintosh) pozwala na jednoczesną obsługę maksymalnie czterech G2, ale w takim wypadku należy znacznie podnieść wymagania sprzętowe. Biorąc jednak pod uwagę aktualny stan zaawansowania technologii komputerowej, należy przyjąć że większość muzyków nie będzie miała z tym problemu (jeśli kogoś stać na zakup czterech G2, to nie ma o czym mówić...). Daruję sobie szczegółowe rozważania nad instalacją i działaniem programu. Ważne, że podczas testów w środowisku Windows nie natrafiłem na żadne problemy, a inne funkcje nie były w zauważalny sposób upośledzone. Pytaniem, na które nie mam odpowiedzi, byłaby kwestia obsługi w przypadkach szczególnego obciążenia procesora przy otwartych aplikacjach typu sekwencer audio/midi, instrumenty wirtualne itp. Planując zakup G2 i przewidując podobne sytuacje warto więc z góry zapewnić sobie odpowiedni komfort pracy, np. modernizując komputer. Programowanie W przypadku G2 obowiązują praktycznie wszystkie reguły znane z analogowych systemów modularnych i osoby mające już pewne doświadczenie w tej materii mogą od razu przystąpić do pracy. Wszystkim zresztą polecam lekturę książek poświęconych wspomnianym zagadnieniom, w tym znakomitej pracy Włodzimierza Kotońskiego pt. Muzyka elektroniczna, która niedawno doczekała się wznowienia (niestety w nieco okrojonej postaci). Dostępne w instrumencie moduły podzielono na 16 grup (oscylatory, filtry, efekty itd.), a każdej odpowiada jeden przycisk. Aktywujemy grupę i z szeregu ikon dostępnych elementów ściągamy do obszaru roboczego najbardziej pożądany. Kiedy już mamy kilka zaczynamy łączenie za pomocą wirtualnych kabli. I to w zasadzie cała filozofia. W tym miejscu warto zwrócić uwagę na jeden fakt w przypadku syntezatorów o (powiedzmy) stałym okablowaniu zawsze uzyskamy jakiś dźwięk, bo podstawowe połączenia wewnętrzne ustalił producent. Jeśli chodzi o G2, to może się tak zdarzyć że dźwięku po prostu nie będzie... Dlaczego? Bo zapomnimy o jakimś połączeniu i nie zamkniemy tym samym toru audio. Inna możliwość brak połączeń kluczowych sygnałów sterujących, np. otwierających obwiednię wzmacniacza. Aby uniknąć niespodzianek warto przyswoić sobie pewne podstawowe zasady i potem stosować w praktyce. W istocie bowiem każdą, nawet najbardziej złożoną konfigurację, da się przedstawić w uproszczonej formie: źródło sygnału > zestaw modułów przekształcających (w tym zmieniające profil dynamiczny, czyli wzmacniacze) > wyjście audio. Źródłem sygnału zwykle są oscylatory, ale może on pochodzić także z zewnątrz. Być może zatem warto stworzyć sobie kilka gotowców, będących punktami wyjścia do dalszej pracy. Z czasem zauważymy, że pewne elementy są wspólne dla większości barw np. kończący tor syntezy wzmacniacz. Przyglądając się ekranowi z łatwością zauważymy, że obszar roboczy został podzielony na dwie strefy. Jedna z nich (Voice Area) służy zasadniczo do budowy toru syntezy, druga zaś (Effect Area) do umieszczania bloków procesora efektów. Jest to jednak podział umowny obie strefy różni jedynie to, że konfiguracje umieszczone w pierwszej są polifoniczne, podczas gdy w drugiej monofoniczne (bo też obróbce w procesorze FX poddana jest cała barwa). Edytor służy przede wszystkim do budowy barwy, ale oferuje także szereg innych funkcji nawet ich wypunktowanie 34 Estrada i Studio październik 2005

4 Clavia Nord Modular G2X TEST znacznie wydłużyłoby niniejszy artykuł, więc muszę ograniczyć się do rzeczy najważniejszych. Z punktu widzenia użytkownika szczególnej wagi nabiera wskaźnik obciążenia, który pokazuje jaki procent mocy urządzenia angażuje dana barwa. Jak się bowiem okazuje niemal w każdej grupie są elementy oferujące tę samą jakość brzmienia, ale pozbawione pewnych parametrów. Na przykład oscylatory bez modulacji szerokości impulsu czy filtry bez rezonansu. Jeśli sytuacja nie wymaga angażowania pewnych funkcji, stosujmy takie właśnie moduły dźwięk na tym nie ucierpi, za to oszczędzimy moce urządzenia na inne barwy. Na wzmiankę zasługuje jeszcze jedna funkcja, która pozwala na ukrywanie wirtualnych kabli. Generalnie stosujemy kilka kolorów połączeń np. czerwone dla sygnałów audio, niebieskie dla kontrolnych odpowiadające im przyciski powodują ich ukrycie. W trakcie pracy z instrumentem okaże się bowiem, że plątanina kabli często całkowicie zasłania panele modułów i skutecznie uniemożliwia nam orientację. Dodatkowa funkcja Shake optymalizuje graficzną prezentację połączeń tak, by poprawić czytelność ekranu. Składniki systemu By zapewnić najlepszą jakość uzyskanego dźwięku producent zastosował bardzo wysoką rozdzielczość sygnałów w przypadku audio mamy więc do czynienia z częstotliwością 96kHz i 24 bitami. Sygnały kontrolne nie wymagają aż takiej precyzji, więc wystarczy 24kHz i 24 bity (to wciąż bardzo dużo). Warto pamiętać, że podobnie jak w przypadku systemów analogowych także G2 pozwala na wykorzystanie sygnału audio do modulowania parametrów barwy (np. wyjście oscylatora). Z kolei LFO o odpowiednio wysokiej częstotliwości może być źródłem dźwięku, choć jego jakość będzie oczywiście niższa, co bywa jednak efektem pożądanym. Ilość dostępnych modułów jest naprawdę imponująca, zatem z pełną świadomością ograniczę swój wywód do minimum. Zwracam uwagę na jedno wiele z nich wymaga zastosowania dodatkowych elementów, bez których nie spełnią swojej roli. Klasycznym przykładem jest choćby wzmacniacz, zwykle sterowany za pomocą obwiedni. Ponieważ jednak mamy do czynienia z instrumentem modularnym, w zasadzie nie ma żadnych ograniczeń gdy chodzi o tworzenie własnych konfiguracji. Listę otwiera szereg modułów zapewniających odpowiedni obieg sygnału wewnątrz urządzenia oraz obsługę wejść i wyjść audio. Jak widać barwy buduje się właściwie od podstaw, bo nic nie zostało z góry ustalone. Z punktu widzenia użytkownika oznacza to dodatkowy nakład pracy, ale także niemal nieograniczoną swobodę. Kolejne grupy przetwarzają sygnały z klawiatury (kwantyzacja, portamento itp.), albo też komunikaty MIDI. Proszę nie sugerować się tak lakonicznym opisem, bowiem wszystkie zasługują na wyjątkową uwagę. Zwykle oczywiście koncentrujemy się na oscylatorach czy filtrach ale warto też mieć na uwadze inne elementy. Jak się okazuje to właśnie one decydują o unikalności testowanego syntezatora, gdyż próżno szukać ich w innych modelach. Rzućmy teraz okiem na podstawowe moduły wykorzystywane do budowy barwy. Spora część z nich wywodzi się z systemów analogowych, ale nie brak rozwiązań specyficznych dla G2. Wokoder Na szczególną uwagę zasługuje wokoder, nawiasem mówiąc jeden z najbardziej obciążających procesor elementów, co nie powinno dziwić, zważywszy skalę jego możliwości. Szesnaście pasm zapewnia doskonałe rezultaty brzmieniowe w klasycznych zastosowaniach (sterowanie mową) efekt jest wyjątkowo przekonywujący. Każde słowo jest zrozumiałe, choć oczywiście wiele zależy też od materiału źródłowego. Jeśli jest nim sygnał z mikrofonu, to musimy zadbać o możliwie najlepsze warunki jego uchwycenia. Na marginesie przed wejściem do sekcji analizy czasem warto umieścić przesterowanie, bowiem nieznaczne podkreślenie górnych pasm zwykle poprawia czytelność. Każde z 16 pasm sekcji analizy można przypisać dowolnemu pasmu sekcji syntezy (krzyżowanie), co pozwala na swobodne eksperymentowanie. Choć na ekranie wokoder prezentuje się dość skromnie, w istocie jest bardzo złożonym elementem. Bez względu jednak na skalę możliwości, dla mnie najważniejsze jest brzmienie w tym wypadku znakomite. Ciekawym modułem jest także wokalny filtr formantowy, który pozwala na wybór różnych głosek (np. A, E czy też O) w celu uzyskania rezultatu, który niekiedy przypomina syntetyczną mowę. Stosując przebiegi bogate w składowe można uzyskać różne barwy chóralne ich elektroniczny rodowód będzie oczywiście słyszalny, ale też o to chyba chodzi. Oscylatory W każdym syntezatorze jest to sekcja mająca za zadanie dostarczanie surowego dźwięku do dalszej obróbki. Omawiany model oferuje bogaty wybór oscylatorów, poczynając od typowych modułów, które funkcjonalnie nie różnią się od swoich analogowych odpowiedników, na kilku nietypowych rozwiązaniach kończąc. Większość z nich charakteryzuje kilka cech wspólnych, np. możliwość dostrajania w wartościach muzycznych albo hercach. Szereg oscylatorów posiada gniazda pozwalające na synchronizację (z innym oscylatorem, sekwencerem). Wspólne dla wszystkich jest także niestety pojedyncze wyjście. Niektóre parametry, np. kształt przebiegu, tłumienie, charakterystyka filtrów, ustawia się za pomocą przycisków zależnych (tzw. radiowych) wciśnięcie jednego wyłącza inny. To skądinąd logiczne, bo przecież filtr nie może mieć równocześnie tłumienia 12 i 24dB/oktawę. Wspomniane rozwiązanie dotyczy także parametrów skokowo zmiennych, nie ma zatem płynnego przejścia od jednego ustawienia do drugiego. Jednak wszędzie tam gdzie zastosowano tego typu przyciski, przełączenie odbywa się bez jakichkolwiek efektów ubocznych. Moduły z grupy Shape. Wśród nich znajdziemy kilka typów przesterowania, obcinanie szczytów sygnału czy inwersję części przebiegu (wówczas staje się on unipolarny). Wymienione elementy można umieszczać w dowolnym miejscu toru audio, np. by wzbogacić spektrum sygnału trafiającego do filtru, albo przesterować jego wyjście. Większość modułów z tej grupy oferuje stosunkowo niewiele parametrów (i jeszcze mniej wejść na sygnał modulujący), ale taka też jest ich cecha. Zachęcam do eksperymentów, bo jak się okaże nawet nieznaczna (z pozoru) obróbka owocuje niezwykłym rezultatem. I choć mamy do czynienia z technologią cyfrową, rezultat często sprawia wrażenie jakby podlegał regułom, nad którymi nie do końca panujemy. Estrada i Studio październik

5 TEST Clavia Nord Modular G2X Wśród modułów filtrów typowych dla syntezatorów (LPF, HPF itp.) wyróżnia się Flt- MULTI. Co prawda oferuje on tylko dwa warianty tłumienia, czyli 6 lub 12dB/oktawę, ale za to każda z charakterystyk (dolnoprzepustowa, górnoprzepustowa i środkowoprzepustowa) ma odrębne wyjście, co pozwala na budowę bardzo interesujących barw. Takie rozwiązanie jest typowe dla wielu analogowych systemów modularnych, ale w domenie cyfrowej pojawia się raczej rzadko i choćby z tego powodu Clavia zasługuje na pochwałę. Linie opóźniające i sekwencery Kolejna, zresztą dość liczna grupa modułów, ma za zadanie opóźnianie sygnału wejściowego. Zwykle audio, ale oczywiście mogą to być także np. impulsy wyzwalające itp. Znajdziemy tu proste opóźnienia z parametrem czasu, typowe linie ze sprzężeniem zwrotnym, czy wreszcie tap-delay z ośmioma stopniami. Ponieważ G2 w jakimś stopniu nawiązuje do analogowych pierwowzorów, bardzo przydałaby się jeszcze emulacja taśmowego echa, choć jej brak z pewnością nie obniża wartości urządzenia. Na szczególną wzmiankę zasługuje szereg sekwencerów. W większości oferują kilkunastostopniowe cykle generujące impulsy wyzwalające oraz sygnały kontrolne, nawiązując w ten sposób do modułów analogowych. Sekwencery te nie mają zastąpić studyjnych programów rejestrujących, a jedynie wzbogacić możliwości brzmieniowe instrumentu. Można przy tym przypisać dany parametr do elementów regulacyjnych na panelu urządzenia i sterować nim w czasie rzeczywistym. Przykład? Pętla basowa, w której nieparzyste repetycje angażują przebiegi piłokształtne i filtr o odcięciu 24dB/oktawę, zaś nieparzyste puls z modulacją PW oraz filtr 12dB/oktawę. Oprócz przycisków radiowych są także inne typy przełączników, np. w formie rozwijającego się menu, pozwalającego dokonać wyboru właściwej opcji. Negatywy? W zasadzie jeden przełączaniu towarzyszy krótka chwila ciszy. W zamian oszczędza się moce przerobowe urządzenia, co w pewnych wypadkach może mieć dla nas istotne znaczenie. Oscylatory oznaczone literami od A do D są w zasadzie modułami typowymi dla wielu syntezatorów, różniąc się między sobą ilością dostępnych parametrów oraz sposobem aktywacji poszczególnych przebiegów (przyciski radiowe lub menu). Największe możliwości daje wariant B, który oferuje m.in. modulację szerokości impulsu. W przypadku G2 ten parametr nazwano Shape, jako że pozwala także na kształtowanie przebiegu Dual Saw. W zasadzie są to dwie zmiksowane piły, które wspomniana modulacja po prostu przesuwa w fazie względem siebie. C i D są nieco odchudzonymi wariantami wcześniejszych modułów i doskonale spełnią swoją rolę w bardzo złożonych konfiguracjach, gdzie trzeba będzie oszczędnie dysponować mocami procesora. Pod względem walorów brzmieniowych niczym im jednak nie ustępują, więc ich wykorzystanie nie wpływa negatywnie na efekt końcowy. Kiedy zastanawiałem się nad tym, jaki element G2 w największym stopniu wpływa na jego charakter brzmieniowy, doszedłem do wniosku że chyba właśnie oscylatory. Owszem, są też znakomite filtry i wiele innych elementów, ale we wspomnianej sekcji tworzy się przecież surowy materiał i wszystko inne jest już tylko efektem jego dalszej obróbki. O bogactwie przebiegów, cyfrowej stabilności, jakości dźwięku (wynik dużej rozdzielczości) nie ma sensu dłużej pisać. Wątpię by coś jeszcze dało się poprawić. Ale jest też druga strona medalu. Czy aby producent trochę nie przedobrzył? Brakuje mi parametru wprowadzającego pewną niestabilność, humanizację (mam na myśli nie tylko częstotliwość, ale także kształt przebiegu). Analogowy oscylator, nawet pojedynczy, często charakteryzuje pełne, masywne brzmienie. W przypadku G2 tak nie jest. Oczywiście przekłada się to na finalną barwę i testowany model z pewnością nie jest mistrzem świata w dziedzinie analogowych basów czy tłustych padów. Tylko czy to jest poważne kryterium oceny? G2 oferuje nam tak wiele, że o takim drobiazgu szybko zapomnimy. Ciekawym wariantem są moduły OscSHP A oraz B. O ile w przypadku typowych oscylatorów mamy zwykle do czynienia ze statycznym przebiegiem, to tym razem kształt fali podlega znacznej modulacji. W efekcie otrzymujemy niezwykle bogaty materiał, który znajdzie szerokie zastosowanie. Jeśli połączymy wszystko z dawką FM to okaże się, że uzyskamy całą gamę niemuzycznych szmerów, tak ważnych dla muzyków o bardziej eksperymentalnym nastawieniu. I właśnie tutaj przydałyby się indywidualne wyjścia dla każdego przebiegu, bowiem różnie reagują one na modulację kształtu fali. Stosując w tym celu np. jeden LFO uzyskalibyśmy niezwykle intrygujący rezultat. Oczywiście przy dozie wyobraźni wszystko da się jakoś załatwić choćby budując barwę w oparciu o kilka identycznych oscylatorów tego typu, każdy generujący inny kształt, ale mające wspólne źródło modulacji. Jeśli połączyć to z umiejętną obróbką za pomocą filtrów itp. efekt może być naprawdę niezwykły. Zwolennicy barw uzyskanych poprzez kompleksową modulację częstotliwości (FM) także znajdą coś dla siebie przede wszystkim oscylator o nazwie Operator. Skala możliwości jest przeogromna i zapewnia spore pole do popisu nawet bardzo wymagającym eksperymentatorom. Aczkolwiek jest to moduł całkowicie oryginalny, trudno nie dostrzec licznych analogii z rozwiązaniami zastosowanymi ongiś w syntezatorze Yamaha DX7. Dotyczy to także dostępnych parametrów i ich wpływu na brzmienie. Oczywiście ponad dwadzieścia lat to w przypadku technologii cyfrowej cała wieczność, więc efekt finalny jest nieporównanie lepszy. Szczególnie interesująco wypadają barwy o charakterze perkusyjnym oraz pady. Nieco inne funkcje oferuje OscSTRING, doskonale nadający się do symulowania pewnych barw instrumentalnych. W istocie moduł ten powinno się określać jako Feedback OSC, bo jest po prostu linią opóźniającą z możliwością precyzyjnego strojenia w wartościach muzycznych. Sam w sobie nie generuje więc dźwięku i na wejście audio musimy doprowadzić impuls wzbudzający. Na przykład krótki odcinek szumu, 36 Estrada i Studio październik 2005

6 symulujący atak (szarpnięcie struny). Osobiście radziłbym jednak nie sugerować się nazwą i proponowanym przez producenta przeznaczeniem. OscSTRING doskonale sprawdzi się w wielu innych rolach, wzbogacając barwy o charakterze perkusyjnym, efekty itp. Mimo niewielkiej liczby parametrów jest to bowiem bardzo przydatne narzędzie, które zresztą można ulokować w dowolnym miejscu toru audio. Kilka modułów przeznaczono specjalnie do budowy barw perkusyjnych np. OscPERC idealnie nadający się do kształtowania brzmień elektronicznej stopy czy też Drum- SYNTH. Drugi z wymienionych symuluje proces powstawania barw w analogowych automatach perkusyjnych (ze sławnym TR 808 na czele). Czy z sukcesem? Gdybym naprawdę potrzebował takich dźwięków, to chyba jednak szukałbym ich gdzieś indziej. Z drugiej strony taki moduł pozwala na budowę bardzo skomplikowanych partii i jeśli do tego dorzucić parę próbek (można je dostarczyć na wejścia audio i obrobić za pomocą filtrów) to byłoby ciekawie... Wspomnianą przed chwilą grupę uzupełniają różne generatory szumu, w tym tzw. szumu metalicznego. Producent opisuje skomplikowany proces jego uzyskania, ale mnie to przypomina produkt modulacji kołowej. Jak zwał, tak zwał dobrze, że w ogóle jest coś takiego. Podobnie jak moduły podwójne, oferujące dodatkowo suboscylator czy wreszcie Master. Nie generuje on dźwięku, ale pozwala na równoczesną kontrolę stroju innych oscylatorów. Zamiast indywidualnie ustawiać parametry wielu modułów podłączamy je do nadrzędnego elementu sterującego i robimy to tylko raz. Mam świadomość, że choć poświęciłem oscylatorom tak wiele miejsca, w istocie ledwie nakreśliłem problem. Skala możliwości jest przeogromna i zapewnia spore pole do popisu nawet bardzo wymagającym eksperymentatorom. Życzenia? Na przykład trochę matematycznego modelowania, oscylator Wavetable, generator cyfrowego szumu z parametrem zegara (podobny do modułu Dark Star Chaos firmy Blacet Research) itp. Filtry Testowane urządzenie oferuje bogaty wybór różnych typów filtrów, które w zasadzie zaspokoją wszystkie oczekiwania wymagających muzyków. Podobnie jak w przypadku innych elementów, także tutaj użytkownik może wybrać moduły proste, o stosunkowo niewielkiej konsumpcji mocy procesorów, jak i bardziej złożone. Na podkreślenie zasługuje fakt, że kompromis osiągnięto redukując ilość dostępnych parametrów albo wejść modulacyjnych. Jakość dźwięku jest zawsze taka sama, czyli znakomita. By sięgnąć po pierwszy z brzegu przykład dolnoprzepustowy filtr o zmiennym nachyleniu (od 6 do 36dB/oktawę), oznaczony symbolem FltLP. O ile zatem nie potrzebujemy rezonansu i wystarczy nam tylko modulacja częstotliwości odcięcia, jest to właściwy wybór. W innych wypadkach sięgamy po bardziej zaawansowane moduły, jak choćby FltNORD czy FltCLASSIC. Są to typowe filtry syntezatorowe, przy czym drugi z nich jest zgodnie z wolą producenta emulacją modułu analogowego. Na czym owa analogowość miałaby polegać nie wiem, bowiem trudno uznać by charakterem brzmienia istotnie różnił się od pozostałych. Nie da się bowiem ukryć, że jakikolwiek wariant zastosujemy, zawsze będzie słyszalne to coś specyficzne brzmienie Modulara G2. Tak pojmowana spójność jest oczywiście zaletą, choć czasem chciałoby się wiernie odwzorować charakter innego urządzenia. Wracając do FltCLASSIC szczególnie poleciłbym jego stosowanie wszędzie tam, gdzie zależy nam na dużym rezonansie ze wzbudzeniem włącznie. W tym wypadku efekt brzmi szczególnie dobrze, bez pewnej sztuczności typowej dla wielu urządzeń cyfrowych. Kilka modułów posiada funkcję kompensacji amplitudy, bardzo przydatną w przypadku skrajnych wartości rezonansu. W filtrach analogowych wzrost wartości tego parametru prowadzi do spadku amplitudy, co nie zawsze jest zjawiskiem pożądanym. Dlatego też często stosuje się właśnie kompensację amplitudy sygnału wyjściowego, choć i takie rozwiązanie stwarza pewne kłopoty (wzbudzony filtr generuje ton prosty o dużej amplitudzie, Estrada i Studio październik 2005

7 TEST Clavia Nord Modular G2X Wnioski z testów + imponujące możliwości brzmieniowe + dowolnie programowane tory syntezy + dużo modułów przekształcających dźwięk i sygnały kontrolne + przyjazny interfejs użytkownika + atrakcyjna cena (w porównaniu z potencjałem urządzenia) brak wejść i wyjść cyfrowych niewielka ilość modułów efektowych co grozi przesterowaniem, a nawet uszkodzeniem któregoś z elementów toru audio). Listę uzupełniają nieco rzadziej spotykane pozycje m.in. korektory, filtr grzebieniowy, wah-wah itp. Po głębszym zastanowieniu można oczywiście dojść do wniosku, że są to elementy znane i obecne w wielu innych urządzeniach. W tej grupie Modular G2 z zasadzie nie ma elementu specyficznego, niepowtarzalnego ale nie to jest jego siłą. Po pierwsze bowiem w jednym miejscu zgromadzono aż tyle różnych wariantów, po drugie co jest typowe dla systemów modularnych użytkownikowi dano pełną swobodę w ustalaniu konfiguracji toru syntezy. Ilość filtrów, ich położenie, wzajemne połączenia można swobodnie programować i to stanowi o unikalności testowanego modelu. układ elektroniczny charakteryzuje się jakimś szumem własnym. Im więcej wykorzystamy wejść tym gorzej. Modular G2 jest całkowicie wolny od tej niedogodności i nic nie stoi na przeszkodzie byśmy budowali barwy w oparciu o 16 oscylatorów, 8 filtrów i co tylko nam podsunie wyobraźnia. Jakość dźwięku będzie zawsze doskonała. Jedyne niepożądane zakłócenia mogą się pojawić w przypadku wykorzystania sygnału zewnętrznego, ale trudno obciążać testowany model odpowiedzialnością za taki stan rzeczy. Do LFO zaliczono też moduł nieco innego typu generator impulsów zegara, który może korzystać także z zewnętrznych komunikatów MIDI. Uzupełnieniem tych elementów jest kilka generatorów przebiegów losowych, które należą do grupy Random. Bardzo przypadły mi do gustu generatory obwiedni. Właściwie znalazłem wszystko co było mi znane z systemów analogowych i to w doskonałej postaci. Od najprostszych modułów, poprzez klasyczne ADSR, aż do obwiedni wielosegmentowych. W dodatku są wśród Jeśli nie chcemy wyważać otwartych drzwi, wolimy poszukiwać, eksperymentować i przy tym pociągają nas syntezatory modularne trudno o lepszy wybór niż Modular G2. Moduły z grupy Level Miksery Modular G2 dysponuje zaskakująco dużą liczbą różnego rodzaju modułów miksujących, które pracują zarówno z sygnałami audio, jak i kontrolnymi. Maksymalnie oferują do ośmiu wejść niekiedy z dodatkową możliwością określania panoramy dźwięku. Większe miksery uzyskamy łącząc kilka modułów, choćby dzięki funkcji Chain. W przypadku tej grupy docenimy jedną z największych zalet technologii cyfrowej zachowanie doskonałej jakości dźwięku. Miksowanie w domenie analogowej zawsze powoduje jakieś straty (czasem bez zauważalnego wpływu na finalny efekt), choćby dlatego, że każdy Znalazły się tu zarówno typowe wzmacniacze (gdzie do sterowania amplitudą stosuje się zwykle obwiednie), jak i detektor obwiedni (Envelope Follower), bramka szumowa czy wreszcie modulator kołowy. Jak widać nazwę całej grupy należy raczej traktować umownie, tym bardziej, że zawiera ona szereg bardziej egzotycznych elementów np. porównujące amplitudy dwóch sygnałów i kierujące je do różnych wyjść. Za wprowadzenie niekonwencjonalnych rozwiązań, nawet jeśli tylko naśladują analogowe pierwowzory, należą się producentowi szczególne wyrazy uznania. Moim zdaniem właśnie w tej grupie obok filtrów tkwi bowiem największy potencjał edycyjny. Co warto podkreślić, nie mający swego odpowiednika w przypadku większości dostępnych na rynku instrumentów cyfrowych. Modulacja Jedną z najistotniejszych zalet systemów modularnych są ogromne możliwości modulacji parametrów barwy. Zapewnia to odpowiednia ilość generatorów obwiedni, LFO, modułów logicznych, sekwencyjnych oraz pełna swoboda w określaniu połączeń. G2 charakteryzuje się tymi samymi cechami co jego analogowi poprzednicy, zatem we wspomnianej kwestii oferuje naprawdę imponujący potencjał. W przeciwieństwie do typowych syntezatorów ilość LFO czy obwiedni nie jest z góry ustalona użytkownik sam decyduje jak bardzo rozbudować daną konfigurację. Przebiegi LFO rządzą się podobnymi prawami jak w przypadku oscylatorów (radiowe przyciski itd.). Zaletą jest spory zakres częstotliwości od pojedynczego cyklu trwającego ponad minutę, aż do 392Hz. Przebiegi mogą być bipolarne lub unipolarne, dostępna jest też inwersja i określanie fazy. Obok typowych modułów (od A do C) mamy też LFOShpA, który oferuje dodatkowo modulację kształtu fali. Standardem jest synchronizacja i restart przebiegów. nich warianty z dodatkową możliwością modulacji parametrów (czasów i poziomów). Jeśli do tego dodać inwersję, polaryzację, wybór krzywej i kilka innych funkcji, zarysuje się obraz rozwiązania niemal idealnego. Zwracam też uwagę na to, że choć zwykle impulsem startowym jest komunikat Note On, obwiednie mogą być wyzwalane w inny sposób np. przez własny sekwencer G2, generator impulsów zegarowych, przebiegi losowe itp. Kolejną grupę narzędzi przydatnych w procesie modulacji barwy stanowią moduły przełączające (Switch). Pracują zarówno z sygnałami audio jak i kontrolnymi, co pozwala na budowę bardzo kompleksowych zestawień. W ten sposób jedno naciśnięcie klawisza może wyzwolić złożoną strukturę dźwiękową, której raczej nie uzyskamy za pomocą innego instrumentu. Nie bardzo wiem dlaczego do tej grupy zaliczono także Sample & Hold, który oczywiście wymaga dostarczenia zewnętrznego impulsu wyzwalającego oraz sygnału próbkowanego. Długą listę potencjalnych narzędzi zamykają moduły logiczne, które pracują z różnymi typami sygnału. Jak zwykle zresztą nazwę grupy należy potraktować umownie, bowiem znajdziemy tu np. 8-bitowe konwertery. Efekty Cyfrowy syntezator musi dysponować odpowiednim procesorem efektów i producent testowanego urządzenia o tym nie zapomniał. Poszczególne efekty także mają formę modułów i podczas ich 38 Estrada i Studio październik 2005

8 łączenia stosujemy te same zasady co zwykle. Co więcej niektóre parametry można modulować w czasie rzeczywistym, np. za pomocą LFO lub obwiedni. Mimo wszystko jednak odnoszę wrażenie, że tę grupę potraktowano nieco po macoszemu. Do dyspozycji mamy pogłos (niezły, ale bez rewelacji), kilka chorusów, flangerów, shifterów czy wreszcie kompresor (bardzo dobry jak na moduł syntezatora). Brakło jednak symulatorów wzmacniaczy, sprężynowego pogłosu czy efektu wirujących głośników. Nie odnajdziemy też opóźnienia, ale jak już wspomniano wcześniej dedykowano mu całą grupę modułów o uniwersalnym zastosowaniu. Podsumowanie Nord Modular G2 to bez wątpienia znakomity instrument. Jego wyjątkowość nie polega na szczególnych typach filtrów czy oscylatorów, bo są to rzeczy dobrze znane. Unikalna jest koncepcja cyfrowego syntezatora modularnego. Pełna swoboda w tworzeniu barw i liczne moduły przekształcające sprawiają, że pod względem możliwości brzmieniowych bije on na głowę inne instrumenty. A przy całej swojej złożoności jest wyjątkowo przyjazny dla użytkownika, także za sprawą atrakcyjnego interfejsu graficznego. Czy na rynku w ogóle jest coś, z czym można porównać G2? Na myśl przychodzi mi mało znany, acz znakomity system firmy Symbolic Sound Kyma (sprzętowy moduł Capybara plus oprogramowanie edycyjne), choć jest produktem zupełnie innego typu i przeznaczenia. Oczywiście do dyspozycji mamy szereg programowych syntezatorów modularnych, z emulacjami klasyków włącznie. Jednak zalety płynące z faktu posiadania odrębnego urządzenia, które odpowiada za generowanie dźwięku wydają się niepodważalne. W trakcie przygotowywania tego artykułu nie miałem do dyspozycji poprzedniej wersji Modulara, więc bezpośrednie porównanie nie wchodziło w rachubę. Z przeprowadzonych kilka lat temu testów zostało mi jednak szereg nagrań próbnych, a i pamięć mi służy więc pokusiłem się o próbę oceny postępów jakie Clavia dokonała w sferze brzmieniowej. G2 w zasadzie prezentuje podobny do swego poprzednika charakter. Ujmując w jednym zdaniu: świetny środek i góra, średni dół. Brzmienie nie jest tak mięsiste (przepraszam za to określenie) jak np. Virusa firmy Access czy paru innych tzw. wirtualnych analogów. Barwom basowym trochę brakuje mocy i nie jest to kwestia dynamiki, korekcji itp. Dla mnie to jednak cecha instrumentu, nie jego wada. Użytkownik otrzymuje wyjątkowo zaawansowane narzędzie, dające mu możliwość budowy nie tylko dowolnych barw, ale wręcz dowolnych instrumentów. Takiej swobody nie oferują syntezatory o stałej strukturze toru syntezy i G2 jest pod tym względem bezkonkurencyjny. Co więcej, niemal każde ustawienie owocuje ciekawym rezultatem, choćby łamało wszelkie reguły i na zdrowy rozum nie miało prawa dobrze zabrzmieć. Rzadko się zdarza, by ilości towarzyszyła jakość, ale tym razem mamy do czynienia z takim przypadkiem. A że pewne, nieliczne zresztą typy barw lepiej uzyskać za pomocą innej maszyny? Nie ma urządzenia doskonałego, które potrafi wszystko. Wracając na chwilę do poprzednika, który mnie wydawał się jednak chwilami nieco tekturowy (ponownie przepraszam za określenie), stwierdzam, że G2 brzmi pełniej, ma w sobie więcej ikry. To bez wątpienia rasowy syntezator XXI wieku. Ocena końcowa Producent chyba dobrze wie do kogo adresuje swoją ofertę. Modular G2 jest instrumentem dla wybranych i wcale nie chodzi o jego cenę (zresztą bardzo atrakcyjną) czy stopień zaawansowania. Ilu muzyków będzie potrafiło wykorzystać jego potencjał? Ilu będzie miało czas na żmudne łączenie modułów i poszukiwanie upragnionych dźwięków? Jeśli potrzebujemy po prostu solidnych barw syntetycznych, lepiej poszukać gdzie indziej. Tak sformułowane zadania z powodzeniem spełni Nord Lead czy inne instrumenty. Jeśli jednak nie chcemy wyważać otwartych drzwi, wolimy poszukiwać, eksperymentować i przy tym pociągają nas syntezatory modularne trudno o lepszy wybór. EiS Estrada i Studio październik 2005

TECHNIKI MULTIMEDIALNE

TECHNIKI MULTIMEDIALNE Studia Podyplomowe INFORMATYKA TECHNIKI MULTIMEDIALNE dr Artur Bartoszewski Karty dźwiękowe Karta dźwiękowa Rozwój kart dźwiękowych Covox Rozwój kart dźwiękowych AdLib Rozwój kart dźwiękowych Gravis Ultrasound

Bardziej szczegółowo

Mac i MIDI. profesjonalne studio w Twoim domu. Michał Podpora Apple Distinguished Educator

Mac i MIDI. profesjonalne studio w Twoim domu. Michał Podpora Apple Distinguished Educator Mac i MIDI profesjonalne studio w Twoim domu Michał Podpora Apple Distinguished Educator Agenda co to jest MIDI podłączenie instrumentu MIDI do komputera Apple instrument sprzętowy a instrument programowy,

Bardziej szczegółowo

SigmaDSP - zestaw uruchomieniowy dla procesora ADAU1701. SigmaDSP - zestaw uruchomieniowy dla procesora ADAU1701.

SigmaDSP - zestaw uruchomieniowy dla procesora ADAU1701. SigmaDSP - zestaw uruchomieniowy dla procesora ADAU1701. SigmaDSP - zestaw uruchomieniowy. SigmaDSP jest niedrogim zestawem uruchomieniowym dla procesora DSP ADAU1701 z rodziny SigmaDSP firmy Analog Devices, który wraz z programatorem USBi i darmowym środowiskiem

Bardziej szczegółowo

Karta rozszerzająca Multi Digital do cyfrowych konsolet Soundcraft serii Si

Karta rozszerzająca Multi Digital do cyfrowych konsolet Soundcraft serii Si Karta rozszerzająca Multi Digital do cyfrowych konsolet Soundcraft serii Si Karta rozszerzająca Soundcraft Multi Digital do cyfrowych konsolet mikserskich Soundcraft serii Si jest interfejsem wykorzystującym

Bardziej szczegółowo

1. Podstawowe wiadomości...9. 2. Możliwości sprzętowe... 17. 3. Połączenia elektryczne... 25. 4. Elementy funkcjonalne programów...

1. Podstawowe wiadomości...9. 2. Możliwości sprzętowe... 17. 3. Połączenia elektryczne... 25. 4. Elementy funkcjonalne programów... Spis treści 3 1. Podstawowe wiadomości...9 1.1. Sterowniki podstawowe wiadomości...10 1.2. Do czego służy LOGO!?...12 1.3. Czym wyróżnia się LOGO!?...12 1.4. Pierwszy program w 5 minut...13 Oświetlenie

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ EGZAMINACYJNY ETAP PRAKTYCZNY EGZAMINU POTWIERDZAJĄCEGO KWALIFIKACJE ZAWODOWE CZERWIEC 2010

ARKUSZ EGZAMINACYJNY ETAP PRAKTYCZNY EGZAMINU POTWIERDZAJĄCEGO KWALIFIKACJE ZAWODOWE CZERWIEC 2010 Zawód: asystent operatora dźwięku Symbol cyfrowy zawodu: 313[06] Numer zadania: Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu 313[06]-0-102 Czas trwania egzaminu: 240 minut

Bardziej szczegółowo

M-Audio Venom. t test. Produkty M-Audio to dla mnie przede wszystkim. Syntezator

M-Audio Venom. t test. Produkty M-Audio to dla mnie przede wszystkim. Syntezator M-Audio Venom Syntezator Wojciech Wichłacz Produkty M-Audio to dla mnie przede wszystkim klawiatury sterujące i interfejsy audio/midi, a historycznie rzecz ujmując powinienem napisać w odwrotnej kolejności

Bardziej szczegółowo

Internet. dodatkowy switch. Koncentrator WLAN, czyli wbudowany Access Point

Internet. dodatkowy switch. Koncentrator WLAN, czyli wbudowany Access Point Routery Vigor oznaczone symbolem G (np. 2900Gi), dysponują trwale zintegrowanym koncentratorem radiowym, pracującym zgodnie ze standardem IEEE 802.11g i b. Jest to zbiór protokołów, definiujących pracę

Bardziej szczegółowo

8-Channel Premium Mic/Line Mixer MIK0076. Instrukcja obsługi

8-Channel Premium Mic/Line Mixer MIK0076. Instrukcja obsługi 8-Channel Premium Mic/Line Mixer MIK0076 Instrukcja obsługi INSTRUKCJE BEZPIECZEŃSTWA Należy dokładnie zapoznać się z instrukcją obsługi przed uruchomieniem urządzenia. Instrukcję należy zachować, w celu

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY OPERACYJNE I SIECI KOMPUTEROWE

SYSTEMY OPERACYJNE I SIECI KOMPUTEROWE SYSTEMY OPERACYJNE I SIECI KOMPUTEROWE WINDOWS 1 SO i SK/WIN 006 Wydajność systemu 2 SO i SK/WIN Najprostszym sposobem na poprawienie wydajności systemu, jeżeli dysponujemy zbyt małą ilością pamięci RAM

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie II. Edytor dźwięku Audacity

Ćwiczenie II. Edytor dźwięku Audacity Ćwiczenie II. Edytor dźwięku Audacity Sprzęt Aplikacja Komputer osobisty PC Karta dźwiękowa zainstalowana w PC Mikrofon Wzmacniacz z kolumnami Audacity Program Audacity jest wielościeżkowym edytorem dźwięku.

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ EGZAMINACYJNY ETAP PRAKTYCZNY EGZAMINU POTWIERDZAJĄCEGO KWALIFIKACJE ZAWODOWE CZERWIEC 2010

ARKUSZ EGZAMINACYJNY ETAP PRAKTYCZNY EGZAMINU POTWIERDZAJĄCEGO KWALIFIKACJE ZAWODOWE CZERWIEC 2010 Zawód: asystent operatora dźwięku Symbol cyfrowy zawodu: 313[06] Numer zadania: 6 Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu 313[06]-06-102 Czas trwania egzaminu: 240 minut

Bardziej szczegółowo

Konftel 55Wx Skrócona instrukcja obsługi

Konftel 55Wx Skrócona instrukcja obsługi POLSKI Konftel 55Wx Skrócona instrukcja obsługi Konftel 55Wx to urządzenie konferencyjne, które można połączyć z telefonem stacjonarnym, komórkowym oraz z komputerem. Wykorzystując jedyną w swoim rodzaju

Bardziej szczegółowo

Opracował: Jan Front

Opracował: Jan Front Opracował: Jan Front Sterownik PLC PLC (Programowalny Sterownik Logiczny) (ang. Programmable Logic Controller) mikroprocesorowe urządzenie sterujące układami automatyki. PLC wykonuje w sposób cykliczny

Bardziej szczegółowo

VÉRITÉ rzeczywistość ma znaczenie Vérité jest najnowszym, zaawansowanym technologicznie aparatem słuchowym Bernafon przeznaczonym dla najbardziej wymagających Użytkowników. Nieprzypadkowa jest nazwa tego

Bardziej szczegółowo

dokument DOK 02-05-12 wersja 1.0 www.arskam.com

dokument DOK 02-05-12 wersja 1.0 www.arskam.com ARS3-RA v.1.0 mikro kod sterownika 8 Linii I/O ze zdalną transmisją kanałem radiowym lub poprzez port UART. Kod przeznaczony dla sprzętu opartego o projekt referencyjny DOK 01-05-12. Opis programowania

Bardziej szczegółowo

Radio przenośne Sangean PR-D5, FM, AM, RDS, białe

Radio przenośne Sangean PR-D5, FM, AM, RDS, białe INSTRUKCJA OBSŁUGI Radio przenośne Sangean PR-D5, FM, AM, RDS, białe Nr produktu 343515 Strona 1 z 6 Elementy sterowania 1. Przycisk zasilania 2. Sygnał AUX-in 3. Wybór pasma i strojenie 4. Alarm 5. Wyświetlacz

Bardziej szczegółowo

24-kanałowy mikser do efektów świetlnych DMX. Nr art. 590295. Opis urządzenia

24-kanałowy mikser do efektów świetlnych DMX. Nr art. 590295. Opis urządzenia 24-kanałowy mikser do efektów świetlnych DMX. Nr art. 590295 Opis urządzenia 1. PRESET A LEDS- kontrolki LED PRESET A 2. KANALFADER 1-12- regulator kanałów 1-12. Regulatory te służą do ustawienia poziomu

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY OPERACYJNE I SIECI KOMPUTEROWE

SYSTEMY OPERACYJNE I SIECI KOMPUTEROWE SYSTEMY OPERACYJNE I SIECI KOMPUTEROWE WINDOWS 1 SO i SK/WIN 007 Tryb rzeczywisty i chroniony procesora 2 SO i SK/WIN Wszystkie 32-bitowe procesory (386 i nowsze) mogą pracować w kilku trybach. Tryby pracy

Bardziej szczegółowo

PROGRAMOWALNE STEROWNIKI LOGICZNE

PROGRAMOWALNE STEROWNIKI LOGICZNE PROGRAMOWALNE STEROWNIKI LOGICZNE I. Wprowadzenie Klasyczna synteza kombinacyjnych i sekwencyjnych układów sterowania stosowana do automatyzacji dyskretnych procesów produkcyjnych polega na zaprojektowaniu

Bardziej szczegółowo

Systemy multimedialne. Instrukcja 5 Edytor audio Audacity

Systemy multimedialne. Instrukcja 5 Edytor audio Audacity Systemy multimedialne Instrukcja 5 Edytor audio Audacity Do sprawozdania w formacie pdf należy dołączyc pliki dźwiękowe tylko z podpunktu 17. Sprawdzić poprawność podłączenia słuchawek oraz mikrofonu (Start->Programy->Akcesoria->Rozrywka->Rejestrator

Bardziej szczegółowo

Skrócona instrukcja obsługi rejestratorów marki

Skrócona instrukcja obsługi rejestratorów marki Skrócona instrukcja obsługi rejestratorów marki v 1.0, 22-05-2014 1 Spis treści 1. Wprowadzenie do technologii HD-CVI...3 2. Pierwsze uruchomienie...3 3. Logowanie i przegląd menu rejestratora...4 4. Ustawienia

Bardziej szczegółowo

Model AP 650 AP 450 AP 250. Liczba klawiszy 88 88 88 Działanie klawiszy. Tri-Sensor Scaled Hammer Action Keyboard II

Model AP 650 AP 450 AP 250. Liczba klawiszy 88 88 88 Działanie klawiszy. Tri-Sensor Scaled Hammer Action Keyboard II Model AP 650 AP 450 AP 250 Klawiatura Liczba klawiszy 88 88 88 Działanie klawiszy Wykończenie Czułość 3 poziomy czułości, wył. 3 poziomy czułości, wył. 3 poziomy czułości, wył. Polifonia (maksymalna) 256

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi programu. BlazeVideo HDTV Player v6

Instrukcja obsługi programu. BlazeVideo HDTV Player v6 Instrukcja obsługi programu BlazeVideo HDTV Player v6 Spis treści 1. Opis programu...3 1.1 Wprowadzenie...3 1.2 Funkcje programu...3 1.3 Wymagania sprzętowe...4 2. Wygląd interfejsu...4 3. Obsługa programu...6

Bardziej szczegółowo

TX-SR309. Amplituner kina domowego 5.1

TX-SR309. Amplituner kina domowego 5.1 TX-SR309 Amplituner kina domowego 5.1 Black Silver Firma Onkyo wprowadza do swojej oferty tani pięciokanałowy amplituner A/V przystosowany do obsługi sygnału 3D. Model TX-SR309 przygotowany jest do niemal

Bardziej szczegółowo

GOTOWE ZESTAWY - bezprzewodowy system mikrofonowy SW-80 z TRACK KAMERĄ (automatycznie pokazuje mówcę).

GOTOWE ZESTAWY - bezprzewodowy system mikrofonowy SW-80 z TRACK KAMERĄ (automatycznie pokazuje mówcę). GOTOWE ZESTAWY - bezprzewodowy system mikrofonowy SW-80 z TRACK KAMERĄ (automatycznie pokazuje mówcę). Najnowszy, kompletny system konferencyjny, który zawiera: - mikrofony bezprzewodowe - system TRACK

Bardziej szczegółowo

Jednostka centralna. Miejsca na napędy 5,25 :CD-ROM, DVD. Miejsca na napędy 3,5 : stacja dyskietek

Jednostka centralna. Miejsca na napędy 5,25 :CD-ROM, DVD. Miejsca na napędy 3,5 : stacja dyskietek Ćwiczenia 1 Budowa komputera PC Komputer osobisty (Personal Komputer PC) komputer (stacjonarny lub przenośny) przeznaczony dla pojedynczego użytkownika do użytku domowego lub biurowego. W skład podstawowego

Bardziej szczegółowo

Poradnik 1: Gimp Krótko o programie

Poradnik 1: Gimp Krótko o programie Poradnik 1: Gimp Krótko o programie Zakres poradnika: Podstawowe informacje na temat poruszania się w programie Gimp trudny ale prosty Niechętnie zabieram się do opisywania tego programu. Przyczyn jest

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA OBSŁUGI KROSOWNICY WIDEO KV-12/4

INSTRUKCJA OBSŁUGI KROSOWNICY WIDEO KV-12/4 INSTRUKCJA OBSŁUGI KROSOWNICY WIDEO KV-2/4 Opis działania Krosownica wideo KV-2/4 umożliwia przełączanie dwunastu wejść do czterech wyjść w dowolnej konfiguracji Posiada dwa tryby pracy, krosownicy i przełącznika

Bardziej szczegółowo

Musical Fidelity MX-DAC w pełni zbalansowanie 32 bity w domenie DSD

Musical Fidelity MX-DAC w pełni zbalansowanie 32 bity w domenie DSD Białystok, 07.05.2015 Musical Fidelity MX-DAC w pełni zbalansowanie 32 bity w domenie DSD RAFKO Dystrybucja, wyłączny przedstawiciel Musical Fidelity na Polskę wprowadza do sprzedaży nowy audiofilski przetwornik

Bardziej szczegółowo

Krótki opis DMU-2000

Krótki opis DMU-2000 Krótki opis DMU-2000 Niejeden z posiadaczy FT-2000 zadaje sobie pytanie czy,warto sprawić sobie opcjonalne urządzenie jakim jest DMU-2000. Po zdecydowaniu się, nabyłem ten dodatek i oto co dostałem: W

Bardziej szczegółowo

Dotykowa tablica interaktywna Język gestów Zasilanie przez USB

Dotykowa tablica interaktywna Język gestów Zasilanie przez USB Dotykowa tablica interaktywna Język gestów Zasilanie przez USB STWÓRZ LEKCJE O NOWEJ JAKOŚCI DZIĘKI ELITE PANABOARD! Tablice elite Panaboard są zaawansowanym narzędziem edukacyjnym, pozwalającym przyciągnąć

Bardziej szczegółowo

Instalacja MUSB2232FKA w systemie Windows 7

Instalacja MUSB2232FKA w systemie Windows 7 Instalacja MUSB2232FKA w systemie Windows 7 1. Instalację przeprowadziłem w systemie Windows 7 Home Premium wersja 32 bity. System pracował ze standardowymi ustawieniami kontroli konta użytkownika. Wkładamy

Bardziej szczegółowo

Cyfrowy wzmacniacz AED dla przetworników tensometrycznych.

Cyfrowy wzmacniacz AED dla przetworników tensometrycznych. Cyfrowy wzmacniacz AED dla przetworników tensometrycznych. Zamień swoje analogowe przetworniki wagi na cyfrowe. AED sprawia, że wdrażanie systemów sterowania procesami jest łatwe i wygodne. AED przetwarza

Bardziej szczegółowo

Modułowy programowalny przekaźnik czasowy firmy Aniro.

Modułowy programowalny przekaźnik czasowy firmy Aniro. Modułowy programowalny przekaźnik czasowy firmy Aniro. Rynek sterowników programowalnych Sterowniki programowalne PLC od wielu lat są podstawowymi systemami stosowanymi w praktyce przemysłowej i stały

Bardziej szczegółowo

PRZENOŚNY GŁOŚNIK BLUETOOTH SUPER BASS

PRZENOŚNY GŁOŚNIK BLUETOOTH SUPER BASS PRZENOŚNY GŁOŚNIK BLUETOOTH SUPER BASS Instrukcja obsługi DA-10287 Dziękujemy za zakup przenośnego głośnika Bluetooth Super Bass DIGITUS DA-10287! Niniejsza instrukcja obsługi pomoże i ułatwi użytkowanie

Bardziej szczegółowo

RCForb (Client) Instrukcja Użytkownika

RCForb (Client) Instrukcja Użytkownika RCForb (Client) Instrukcja Użytkownika Dokumentacja wstępna. Spis treści Strona # - Instalacja i pierwsze uruchomienie Strona # - Konfiguracja ustawień Twego dźwięku Strona # - Odnalezienie stacji zdalnej

Bardziej szczegółowo

Zamień inspirację w muzyczny geniusz

Zamień inspirację w muzyczny geniusz Zamień inspirację w muzyczny geniusz Profesjonaliści na całym świecie korzystają z aby tworzyć, edytować i produkować muzykę. Teraz także ty możesz skorzystać z ich narzędzi dzięki przyjaznym w użyciu

Bardziej szczegółowo

Jak wybrać. idealny. ploter tnący?

Jak wybrać. idealny. ploter tnący? Jak wybrać idealny ploter tnący? Producenci oznakowań, ekspozytorów, opakowań i wycinanych materiałów stoją w obliczu konieczności wykonywania coraz większej liczby zamówień o niewielkich nakładach. Ten

Bardziej szczegółowo

INSTALACJA DOSTĘPU DO INTERNETU

INSTALACJA DOSTĘPU DO INTERNETU INSTALACJA DOSTĘPU DO INTERNETU Za pomocą protokołu PPPoE UWAGA: Niniejsza instrukcja dotyczy tylko przypadków połączeń kablowych oraz radiowych BEZ użycia routera domowego. W przypadku posiadania routera

Bardziej szczegółowo

NAWIGACJA MODECOM FREEWAY MX3 HD WPROWADZENIE

NAWIGACJA MODECOM FREEWAY MX3 HD WPROWADZENIE WPROWADZENIE Firma MODECOM przygotowała dla wszystkich użytkowników ruchu drogowego najnowszy model nawigacji GPS FreeWAY MX3 HD. Produkt ten jest bezpośrednim następcą popularnej na rynku nawigacji MODECOM

Bardziej szczegółowo

USB DVB-T STICK. Instrucja obsługi. Watch & record Digital TV programs on Your PC! MT4152

USB DVB-T STICK. Instrucja obsługi. Watch & record Digital TV programs on Your PC! MT4152 USB DVB-T STICK Watch & record Digital TV programs on Your PC! MT4152 Instrucja obsługi PL 2 Opis urządzenia Dziękujemy za wybór tunera cyfrowego MT4152. W tunerze zastosowano najnowszy procesor cyfrowego

Bardziej szczegółowo

ARRIS VIP 1013 01.2015. Copyright 2015 Grupa MULTIPLAY.

ARRIS VIP 1013 01.2015. Copyright 2015 Grupa MULTIPLAY. ARRIS VIP 1013 01.2015 Copyright 2015 Grupa MULTIPLAY. Podłączenie dekodera ARRIS VIP 1013 Nie należy przykrywać urządzenia żadnymi innymi elementami. Zalecane jest, aby odległość między urządzeniem a

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA OBSŁUGI MIKSERA AKUSTYCZNEGO TYP: MX-6A

INSTRUKCJA OBSŁUGI MIKSERA AKUSTYCZNEGO TYP: MX-6A INSTRUKCJA OBSŁUGI MIKSERA AKUSTYCZNEGO TYP: MX-6A 1. Uwagi dla użytkownika. Dokonywanie jakichkolwiek przeróbek i napraw urządzenia przez osoby nieupoważnione do świadczeń gwarancyjnych pozbawia użytkownika

Bardziej szczegółowo

Instrukcja QuickStart

Instrukcja QuickStart Instrukcja QuickStart Przyciski i łączność 1. Włącznik urządzenia: Przytrzymaj przycisk, aby włączyć urządzenie. Krótkie naciśnięcie włącza urządzenie, gdy znajduje się trybie gotowości. 2. Przyciski głośności:

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1. Przegląd bramofonu SAFE

Rozdział 1. Przegląd bramofonu SAFE Spis treści INSTRUKCJA OBSŁUGI SPIS TREŚCI ROZDZIAŁ 1. PRZEGLĄD BRAMOFONU SAFE... 2 1.1 OPIS... 2 1.2. FUNKCJE... 2 1.3. WYMAGANIA SYSTEMOWE... 2 1.4. ROZPOCZĘCIE UŻYTKOWANIA... 3 ROZDZIAŁ2. DZIAŁANIE

Bardziej szczegółowo

CENTRALA STERUJĄCA SMART CONTROL

CENTRALA STERUJĄCA SMART CONTROL Dane Techniczne / Możliwość sterowania urządzeniami marki YOODA i CORTINO za pomocą smartfonów, tabletów i komputera / Tworzenie i zarządzanie grupami urządzeń / Możliwość konfiguracji zdarzeń czasowych

Bardziej szczegółowo

System nagłośnieniowy "300M" dla wozu pogrzebowego z mikrofonem bezprzewodowym o zasięgu do 300m w terenie otwartym.

System nagłośnieniowy 300M dla wozu pogrzebowego z mikrofonem bezprzewodowym o zasięgu do 300m w terenie otwartym. System nagłośnieniowy "300M" dla wozu pogrzebowego z mikrofonem bezprzewodowym o zasięgu do 300m w terenie otwartym. Nagłośnienie na samochód reklamowy lub karawan pogrzebowy. Zestaw może współpracować

Bardziej szczegółowo

ROGUE RF. Instrukcja obsługi (wersja poprawiona) Wireless Gamepad PC with headphones MT1503

ROGUE RF. Instrukcja obsługi (wersja poprawiona) Wireless Gamepad PC with headphones MT1503 ROGUE RF Wireless Gamepad PC with headphones MT1503 Instrukcja obsługi (wersja poprawiona) Dziękujemy za wybranie wspaniałego, bezprzewodowego gamepada ROGUE RF MT1503. Urządzenie jest zaawansowanym kontrolerem

Bardziej szczegółowo

Oprogramowanie specjalistyczne

Oprogramowanie specjalistyczne Oprogramowanie specjalistyczne Syntezatory mowy 1. Loquendo programowy syntezator mowy. interfejs komunikacyjny SAPI 5. system operacyjny MS Windows XP, Windows Vista i Windows 7. obsługuje 32- i 64-bitowe

Bardziej szczegółowo

PROGRAM TESTOWY LCWIN.EXE OPIS DZIAŁANIA I INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA

PROGRAM TESTOWY LCWIN.EXE OPIS DZIAŁANIA I INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA EGMONT INSTRUMENTS PROGRAM TESTOWY LCWIN.EXE OPIS DZIAŁANIA I INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA EGMONT INSTRUMENTS tel. (0-22) 823-30-17, 668-69-75 02-304 Warszawa, Aleje Jerozolimskie 141/90 fax (0-22) 659-26-11

Bardziej szczegółowo

1 Moduł Inteligentnego Głośnika 3

1 Moduł Inteligentnego Głośnika 3 Spis treści 1 Moduł Inteligentnego Głośnika 3 1.1 Konfigurowanie Modułu Inteligentnego Głośnika........... 3 1.1.1 Lista elementów Modułu Inteligentnego Głośnika....... 3 1.1.2 Konfigurowanie elementu

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA OBSŁUGI PROGRAMU INSTAR 1.0

INSTRUKCJA OBSŁUGI PROGRAMU INSTAR 1.0 INSTRUKCJA OBSŁUGI PROGRAMU INSTAR 1.0 ver. 30.01.2014 Spis treści I. Wstęp... 2 II. Transmisja danych... 3 III. Aktualizacja oprogramowania... 4 IV. Ustawienia parametrów... 4 V. Konfiguracja modemu radiowego....

Bardziej szczegółowo

Specyfikacja techniczna

Specyfikacja techniczna Specyfikacja techniczna Przeznaczony do instalacji stałych oraz aplikacji mobilnych Stylowy, innowacyjny design Made in Germany Wszechstronność zastosowań i bogactwo funkcji Wysokiej jakości wzmacniacz

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA. Mini DVR MD-80

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA. Mini DVR MD-80 INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA Mini DVR MD-80 Najważniejsze cechy urządzenia: Nagrywanie video i audio Zasilanie z wbudowanego akumulatora lub ze złącza USB Przetwornik o dużej rozdzielczości 2Mpix CMOS Bardzo

Bardziej szczegółowo

PowerLab 4/35 z systemem LabChart Pro

PowerLab 4/35 z systemem LabChart Pro PowerLab 4/35 z systemem LabChart Pro ADInstrument. Systemy akwizycji danych i zestawy edukacyjne. Opis urządzenia PL3504/P PowerLab 4/35 to wysokowydajny system akwizycji danych odpowiedni do szerokiej

Bardziej szczegółowo

3GHz (opcja 6GHz) Cyfrowy Analizator Widma GA4063

3GHz (opcja 6GHz) Cyfrowy Analizator Widma GA4063 Cyfrowy Analizator Widma GA4063 3GHz (opcja 6GHz) Wysoka kla sa pomiarowa Duże możliwości pomiarowo -funkcjonalne Wysoka s tabi lność Łatwy w użyc iu GUI Małe wymiary, lekki, przenośny Opis produktu GA4063

Bardziej szczegółowo

Podzespoły Systemu Komputerowego:

Podzespoły Systemu Komputerowego: Podzespoły Systemu Komputerowego: 1) Płyta główna- jest jednym z najważniejszych elementów komputera. To na niej znajduje się gniazdo procesora, układy sterujące, sloty i porty. Bezpośrednio na płycie

Bardziej szczegółowo

Dział Dopuszczający Dostateczny Dobry Bardzo dobry Celujący

Dział Dopuszczający Dostateczny Dobry Bardzo dobry Celujący Przedmiotowy system oceniania Zawód: Technik Informatyk Nr programu: 312[ 01] /T,SP/MENiS/ 2004.06.14 Przedmiot: Systemy Operacyjne i Sieci Komputerowe Klasa: pierwsza Dział Dopuszczający Dostateczny Dobry

Bardziej szczegółowo

urządzenie elektroniczne służące do przetwarzania wszelkich informacji, które da się zapisać w formie ciągu cyfr albo sygnału ciągłego.

urządzenie elektroniczne służące do przetwarzania wszelkich informacji, które da się zapisać w formie ciągu cyfr albo sygnału ciągłego. Komputer (z ang. computer od łac. computare obliczać, dawne nazwy używane w Polsce: mózg elektronowy, elektroniczna maszyna cyfrowa, maszyna matematyczna) urządzenie elektroniczne służące do przetwarzania

Bardziej szczegółowo

UNIFON podręcznik użytkownika

UNIFON podręcznik użytkownika UNIFON podręcznik użytkownika Spis treści: Instrukcja obsługi programu Unifon...2 Instalacja aplikacji Unifon...3 Korzystanie z aplikacji Unifon...6 Test zakończony sukcesem...9 Test zakończony niepowodzeniem...14

Bardziej szczegółowo

Długopis z ukrytą kamerą cyfrową HD

Długopis z ukrytą kamerą cyfrową HD Długopis z ukrytą kamerą cyfrową HD Instrukcja obsługi Nr produktu: 956256 Strona 1 z 5 1. Szczegóły produktu Nr Nazwa Opis 1 Przycisk obsługi Jest to wielofunkcyjny przycisk, którego funkcje zależą od

Bardziej szczegółowo

"SOUNDBAR" BLUETOOTH Z GŁOŚNIKIEM BASOWYM

SOUNDBAR BLUETOOTH Z GŁOŚNIKIEM BASOWYM "SOUNDBAR" BLUETOOTH Z GŁOŚNIKIEM BASOWYM Przewodnik szybkiej instalacji DA-10294 Dziękujemy za zakup DA-10294 DIGITUS. System ten, specjalnie zaprojektowany do odtwarzania muzyki poprzez Bluetooth z telefonu

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA OBSŁUGI PANELU STERUJĄCEGO

INSTRUKCJA OBSŁUGI PANELU STERUJĄCEGO INSTRUKCJA OBSŁUGI PANELU STERUJĄCEGO SPIS TREŚCI SPIS TREŚCI... 2 INFORMACJE OGÓLNE... 3 Możliwości sterowania... 3 OBSŁUGA PANELU STERUJĄCEGO...... 3 Ekran powitalny... 4 Menu główne...... 4 Menu temperatura...

Bardziej szczegółowo

Dysk CD (z Oprogramowaniem i Podręcznikiem użytkownika)

Dysk CD (z Oprogramowaniem i Podręcznikiem użytkownika) Do skonfigurowania urządzenia może posłużyć każda nowoczesna przeglądarka, np. Internet Explorer 6 lub Netscape Navigator 7.0. DP-G310 Bezprzewodowy serwer wydruków AirPlus G 2,4GHz Przed rozpoczęciem

Bardziej szczegółowo

Tranzystory bipolarne. Właściwości wzmacniaczy w układzie wspólnego kolektora.

Tranzystory bipolarne. Właściwości wzmacniaczy w układzie wspólnego kolektora. I. Cel ćwiczenia ĆWICZENIE 6 Tranzystory bipolarne. Właściwości wzmacniaczy w układzie wspólnego kolektora. Badanie właściwości wzmacniaczy tranzystorowych pracujących w układzie wspólnego kolektora. II.

Bardziej szczegółowo

Instalacja programu:

Instalacja programu: Instrukcja programu Konwerter Lido Aktualizacja instrukcji : 2012/03/25 INSTALACJA PROGRAMU:... 1 OKNO PROGRAMU OPIS... 3 DODANIE MODUŁÓW KONWERSJI... 3 DODANIE LICENCJI... 5 DODANIE FIRMY... 7 DODAWANIE

Bardziej szczegółowo

NetDrive czyli jak w prosty sposób zarządzać zawartością FTP

NetDrive czyli jak w prosty sposób zarządzać zawartością FTP NetDrive czyli jak w prosty sposób zarządzać zawartością FTP W razie jakichkolwiek wątpliwości, pytań lub uwag odnośnie niniejszego dokumentu proszę o kontakt pod adresem info@lukaszpiec.pl. Można także

Bardziej szczegółowo

Access Virus TI Snow. Już na wstępie trzeba zaznaczyć, TEST CD (6) DVD\Artykuły. cyfrowy syntezator

Access Virus TI Snow. Już na wstępie trzeba zaznaczyć, TEST CD (6) DVD\Artykuły. cyfrowy syntezator TEST CD (6) DVD\Artykuły Access Virus TI Snow cyfrowy syntezator 4.150 zł PRODUCENT Access Music GmbH www.access-music.de DOSTARCZYŁ Audiostacja Warszawa tel. 022-616-13-86 www.audiostacja.pl Oscylatory:

Bardziej szczegółowo

Kontroler LED programowalny czasowo 12V 20A 5 kanałów

Kontroler LED programowalny czasowo 12V 20A 5 kanałów S t r o n a 1 Kontroler LED programowalny czasowo 12V 20A 5 kanałów Programowalny kontroler LED pozwala zaplanować pracę system świetlnego opartego o LED. Użytkownik może zaprogramować godziny włączenia,

Bardziej szczegółowo

M-Audio Firewire Solo Interfejs audio

M-Audio Firewire Solo Interfejs audio M-Audio Firewire Solo Interfejs audio t e s t Przemysław Ślużyński Firma M-Audio produkuje coraz więcej nowych modeli interfejsów audio. Jeden z nich, Firewire Solo, właśnie otrzymaliśmy do testów. Jak

Bardziej szczegółowo

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 1505553. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 05.08.2004 04018511.

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 1505553. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 05.08.2004 04018511. RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 3 (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 0.08.04 0401811.8 (13) (1) T3 Int.Cl. G08C 17/00 (06.01) Urząd Patentowy

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Format WAVE Format MP3 Format ACC i inne Konwersja między formatami

Spis treści. Format WAVE Format MP3 Format ACC i inne Konwersja między formatami Spis treści Format WAVE Format MP3 Format ACC i inne Konwersja między formatami Formaty plików audio różnią się od siebie przede wszystkim zastosowanymi algorytmami kompresji. Kompresja danych polega na

Bardziej szczegółowo

HEOS TM. by Denon Bezprzewodowy system dźwiękowy multiroom

HEOS TM. by Denon Bezprzewodowy system dźwiękowy multiroom HEOS TM by Denon Bezprzewodowy system dźwiękowy multiroom ODTWÓRZ DOWOLNY UTWÓR W DOWOLNYM POMIESZCZENIU. Gdy przyjdzie czas na imprezę, zgrupuj głośniki HEOS, by muzyka zabrzmiała w całym domu. DŹWIĘK

Bardziej szczegółowo

Czujniki podczerwieni do bezkontaktowego pomiaru temperatury. Czujniki stacjonarne.

Czujniki podczerwieni do bezkontaktowego pomiaru temperatury. Czujniki stacjonarne. Czujniki podczerwieni do bezkontaktowego pomiaru temperatury Niemiecka firma Micro-Epsilon, której WObit jest wyłącznym przedstawicielem w Polsce, uzupełniła swoją ofertę sensorów o czujniki podczerwieni

Bardziej szczegółowo

CP1L. M i n i a t u r o w e s t e r o w n i k i m a s z y n. » Za a w a n s o w a n e f u n kc j e s t e rowa n i a r u c h e m

CP1L. M i n i a t u r o w e s t e r o w n i k i m a s z y n. » Za a w a n s o w a n e f u n kc j e s t e rowa n i a r u c h e m CP1L M i n i a t u r o w e s t e r o w n i k i m a s z y n» D u ża s z y b k ość p r z e t w a r z a n i a» Za a w a n s o w a n e f u n kc j e s t e rowa n i a r u c h e m» Ł a t w e p o d ł a c z a n

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY OPERACYJNE I SIECI KOMPUTEROWE

SYSTEMY OPERACYJNE I SIECI KOMPUTEROWE SYSTEMY OPERACYJNE I SIECI KOMPUTEROWE WINDOWS 1 SO i SK/WIN 005 Plik wymiany Pamięć wirtualna 2 SO i SK/WIN Plik wymiany - rodzaj pamięci wirtualnej komputerów. Plik ten służy do tymczasowego przechowywania

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA INSTALACJI OPROGRAMOWANIA MICROSOFT LYNC 2010 ATTENDEE ORAZ KORZYTANIA Z WYKŁADÓW SYNCHRONICZNYCH

INSTRUKCJA INSTALACJI OPROGRAMOWANIA MICROSOFT LYNC 2010 ATTENDEE ORAZ KORZYTANIA Z WYKŁADÓW SYNCHRONICZNYCH INSTRUKCJA INSTALACJI OPROGRAMOWANIA MICROSOFT LYNC 2010 ATTENDEE ORAZ KORZYTANIA Z WYKŁADÓW SYNCHRONICZNYCH Wstęp Warunkiem uczestnictwa w wykładzie zdalnym jest zainstalowanie na komputerze ucznia uczestnika

Bardziej szczegółowo

Lekcja 5 - PROGRAMOWANIE NOWICJUSZ

Lekcja 5 - PROGRAMOWANIE NOWICJUSZ Lekcja 5 - PROGRAMOWANIE NOWICJUSZ 1 Programowanie i program według Baltiego Najpierw sprawdźmy jak program Baltie definiuje pojęcia programowania i programu: Programowanie jest najwyższym trybem Baltiego.

Bardziej szczegółowo

SmartCheck. FAG - linia produktów do diagnostyki drganiowej. ProCheck. DTECTX1 s. SmartCheck. huta / papiernia / kopalnia. łożyska

SmartCheck. FAG - linia produktów do diagnostyki drganiowej. ProCheck. DTECTX1 s. SmartCheck. huta / papiernia / kopalnia. łożyska SmartCheck FAG - linia produktów do diagnostyki drganiowej DTECTX1 s WiPro s ProCheck SmartCheck Detector III wentylator łożyska zaawansowanie huta / papiernia / kopalnia FAG SmartCheck - zastosowanie

Bardziej szczegółowo

Dźwięk podstawowe wiadomości technik informatyk

Dźwięk podstawowe wiadomości technik informatyk Dźwięk podstawowe wiadomości technik informatyk I. Formaty plików opisz zalety, wady, rodzaj kompresji i twórców 1. Format WAVE. 2. Format MP3. 3. Format WMA. 4. Format MIDI. 5. Format AIFF. 6. Format

Bardziej szczegółowo

W jaki sposób dzięki ical nigdy nie zapomnieć o spotkaniu (i urodzinach) 27 ical kalendarz dostarczany wraz z Leopardem pozwala w prosty sposób zapanować na planem dnia. A w połączeniu z Książką adresową

Bardziej szczegółowo

Najważniejsze kroki o których należy pamiętać przed włączeniem nagrywania

Najważniejsze kroki o których należy pamiętać przed włączeniem nagrywania Najważniejsze kroki o których należy pamiętać przed włączeniem nagrywania Chciałbym tutaj krótko opisać najważniejsze rzeczy, które należy zrobić przed rozpoczęciem nagrywania sesji. Dlatego przed włączeniem

Bardziej szczegółowo

Przekierowanie portów w routerze - podstawy

Przekierowanie portów w routerze - podstawy Przekierowanie portów w routerze - podstawy Wyobraźmy sobie, że posiadamy sieć domową i w tej sieci pracują dwa komputery oraz dwie kamery IP. Operator dostarcza nam łącze internetowe z jednym adresem

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi. Karta video USB + program DVR-USB/8F. Dane techniczne oraz treść poniższej instrukcji mogą ulec zmianie bez uprzedzenia.

Instrukcja obsługi. Karta video USB + program DVR-USB/8F. Dane techniczne oraz treść poniższej instrukcji mogą ulec zmianie bez uprzedzenia. Instrukcja obsługi Karta video USB + program DVR-USB/8F Dane techniczne oraz treść poniższej instrukcji mogą ulec zmianie bez uprzedzenia. Spis treści 1. Wprowadzenie...3 1.1. Opis...3 1.2. Wymagania systemowe...5

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA OBSŁUGI microplc STEROWNIK INKUBATORA ver: F1.0

INSTRUKCJA OBSŁUGI microplc STEROWNIK INKUBATORA ver: F1.0 INSTRUKCJA OBSŁUGI microplc STEROWNIK INKUBATORA ver: F1.0 Opis ogólny: Sterownik inkubatora został zaprojektowany, tak aby spełnić potrzeby najbardziej wymagających procesów inkubacji. Urządzenie zostało

Bardziej szczegółowo

Kurzweil PC3X. t test. Nazwa Kurzweil ma swoje miejsce w historii syntezatorów. Wszystko. Masterkeyboard/workstation

Kurzweil PC3X. t test. Nazwa Kurzweil ma swoje miejsce w historii syntezatorów. Wszystko. Masterkeyboard/workstation Kurzweil PC3X Masterkeyboard/workstation Wojciech Wichłacz Nazwa Kurzweil ma swoje miejsce w historii syntezatorów. Wszystko zaczęło się od prototypu K250 wyprodukowanego dla Stevie Wondera w 1983 roku.

Bardziej szczegółowo

Biomonitoring system kontroli jakości wody

Biomonitoring system kontroli jakości wody FIRMA INNOWACYJNO -WDROŻENIOWA ul. Źródlana 8, Koszyce Małe 33-111 Koszyce Wielkie tel.: 0146210029, 0146360117, 608465631 faks: 0146210029, 0146360117 mail: biuro@elbit.edu.pl www.elbit.edu.pl Biomonitoring

Bardziej szczegółowo

SERIA IC Kontrolery dostępu TCP/IP

SERIA IC Kontrolery dostępu TCP/IP SERIA IC Kontrolery dostępu TCP/IP Instrukcja obsługi Copyright Domster T. Szydłowski . Funkcje Nazwa funkcji Opis Zarządzanie wejściem/wyjściem Możliwość sprawdzenia czasu wejścia/wyjścia każdego użytkownika;

Bardziej szczegółowo

TELEFON GXP2110 / GXP2120 SZYBKI START

TELEFON GXP2110 / GXP2120 SZYBKI START TELEFON GXP2110 / GXP2120 SZYBKI START 1. Opis GXP2110 to idealny wielo kontowy telefon systemowy IP z wysoką jakością dźwięku HD oraz wyświetlaczem LCD. Aparat charakteryzuje się wsparciem dla rozwiązań

Bardziej szczegółowo

Ultradźwiękowy miernik poziomu

Ultradźwiękowy miernik poziomu j Rodzaje IMP Opis Pulsar IMP jest ultradźwiękowym, bezkontaktowym miernikiem poziomu. Kompaktowa konstrukcja, specjalnie zaprojektowana dla IMP technologia cyfrowej obróbki echa. Programowanie ze zintegrowanej

Bardziej szczegółowo

CAR MP3 PLAYER RDS 982 INSTRUKCJA kompatybilny z SD, USB, MP3

CAR MP3 PLAYER RDS 982 INSTRUKCJA kompatybilny z SD, USB, MP3 Wygląd panelu i opis funkcji CAR MP3 PLAYER RDS 982 INSTRUKCJA kompatybilny z SD, USB, MP3 1. Włącznik / MODE 2. Przycisk obuszczania panelu 3. Zegar 4. Numer 5 / TYPE 5. Numer 6 / D/ 5+ 6. 1/PAU 7. 2/INT

Bardziej szczegółowo

Zestaw 1 1. Rodzaje ruchu punktu materialnego i metody ich opisu. 2. Mikrokontrolery architektura, zastosowania. 3. Silniki krokowe budowa, zasada działania, sterowanie pracą. Zestaw 2 1. Na czym polega

Bardziej szczegółowo

Terminal TR01. Terminal jest przeznaczony do montażu naściennego w czystych i suchych pomieszczeniach.

Terminal TR01. Terminal jest przeznaczony do montażu naściennego w czystych i suchych pomieszczeniach. Terminal TR01 Terminal jest m, umożliwiającym odczyt i zmianę nastaw parametrów, stanów wejść i wyjść współpracujących z nim urządzeń automatycznej regulacji wyposażonych w port komunikacyjny lub i obsługujących

Bardziej szczegółowo

eszkoła przyszłości Gimnazjum nr 1 w Barcinie

eszkoła przyszłości Gimnazjum nr 1 w Barcinie eszkoła przyszłości Gimnazjum nr 1 w Barcinie Jak może wyglądać szkoła za rok, dwa Koniec epoki papieru w szkołach. Pora na tablety i netbooki Już od dłuższego czasu trwa dyskusja nad tym, czy tablety

Bardziej szczegółowo

DCN Wireless Discussion System 1. Bezprzewodowy system dyskusyjny DCN firmy Bosch Przewodnik po zastosowaniach

DCN Wireless Discussion System 1. Bezprzewodowy system dyskusyjny DCN firmy Bosch Przewodnik po zastosowaniach DCN Wireless Discussion System Bezprzewodowy system dyskusyjny DCN firmy Bosch Przewodnik po zastosowaniach Bezprzewodowy system dyskusyjny DCN 2 Elementy systemu Bezprzewodowy pulpit firmy Bosch (tryb

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 1 Moduł RFID (APA) 3

Spis treści. 1 Moduł RFID (APA) 3 Spis treści 1 Moduł RFID (APA) 3 1.1 Konfigurowanie Modułu RFID..................... 3 1.1.1 Lista elementów Modułu RFID................. 3 1.1.2 Konfiguracja Modułu RFID (APA)............... 4 1.1.2.1

Bardziej szczegółowo

Uniwersalna płytka generatora tonów CTCSS, 1750Hz i innych.

Uniwersalna płytka generatora tonów CTCSS, 1750Hz i innych. 1 Uniwersalna płytka generatora tonów CTCSS, 1750Hz i innych. Rysunek 1. Schemat ideowy Generatora tonów CTCSS V5. Generator tonów CTCSS został zbudowany w oparciu o popularny mikrokontroler firmy Atmel

Bardziej szczegółowo

Dla klientów biznesowych Microsoft przygotował dwie wersje systemu Windows Vista, w zależności od wielkości i skali działalności organizacji:

Dla klientów biznesowych Microsoft przygotował dwie wersje systemu Windows Vista, w zależności od wielkości i skali działalności organizacji: Windows Vista - Edycje i wymagania Wstęp W porównaniu do 4 edycji systemu Windows XP (Starter, Home, Professional, Media Center), Microsoft oferuje aż 6 edycji systemu Windows Vista: 2 wersje biznesowe

Bardziej szczegółowo