Dlaczego władze lokalne i regionalne wdrażają system zarządzania zrównoważonym rozwojem?

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Dlaczego władze lokalne i regionalne wdrażają system zarządzania zrównoważonym rozwojem?"

Transkrypt

1 Dlaczego władze lokalne i regionalne wdrażają system zarządzania zrównoważonym rozwojem? Sześć powodów, dla których warto wdrażać system zarządzania zrównoważonym rozwojem Sześć przykładów europejskich miast-liderów z Węgier, Polski i Rumuniia Odwiedź by dowiedzieć się więcej na temat Europejskiego Partnerstwa na rzecz Zintegrowanego Zarządzania Zrównoważonym Rozwojem i zapoznać się z podręcznikiem dotyczącym systemu zintegrowanego

2 Spis treści 3 4 WSTĘP ARGUMENTY PRZEMAWIAJĄCE ZA SYSTEMEM ZINTEGROWANEGO ZARZĄDZANIA ZINTEGROWANE ZARZĄDZANIE: DLACZEGO WŁADZE LOKALNE I REGIONALNE POWINNY WDRAŻAĆ IMS? 5 ZINTEGROWANE ZARZĄDZANIE W SKRÓCIE 6 ZRÓWNOWAŻONY ROZWÓJ NA POZIOMIE LOKALNYM NA WĘGRZECH 6 ZRÓWNOWAŻONY ROZWÓJ NA POZIOMIE LOKALNYM W POLSCE 7 ZRÓWNOWAŻONY ROZWÓJ NA POZIOMIE LOKALNYM W RUMUNII 8 ZINTEGROWANE ZARZĄDZANIE ZWIĘKSZA SZANSE POZYSKANIA ZEWNĘTRZNYCH ŹRÓDEŁ FINANSOWANIA 10 ZINTEGROWANE ZARZĄDZANIE ZWIĘKSZA ATRAKCYJNOŚĆ MIASTA 12 ZINTEGROWANE ZARZĄDZANIE: JAK STAĆ SIĘ PRZYKŁADEM DLA INNYCH MIAST? 14 ZINTEGROWANEZARZĄDZANIE:OCHRONAŚRODOWISKAMOŻEPRZERODZIĆSIĘW STRATEGIĘ EKONOMICZNĄ 16 ZINTEGROWANE ZARZĄDZANIE SPRZYJA WSPÓŁPRACY PONAD PODZIAŁAMI ADMINISTRACYJNYMI 17 ZINTEGROWANEZARZĄDZANIEZWIĘKSZASKUTECZNOŚĆIWYDAJNOŚĆWŁADZ LOKALNYCH Niniejsza broszura została opracowana w ramach projektu CHAMP Climate Change through Managing Urban Europe-27 Platform. Projekt został sfinansowany ze środków instrument finansowego UE Life+, German Federal Ministry for the Environment, Nature Conservation and Nuclear Safety oraz German Federal Environment Agency, w ramach Advisory Assistance Programme for Environmental Protection in the Countries of Central and Eastern Europe, the Caucasus and Central Asia. Publikacja odzwierciedla jedynie stanowisko autorów. Zespół redakcyjny: Sven Schulz i Marion Hammerl (Lake Constance Foundation, Niemcy), Mihai Baltadori Florin Baciu (Foundation of Professional Training in Public Administration in Sibiu, Rumunia), Karolina Maliszewska i Joanna Klak (Fundacja Sendzimira, Polska), Zita Egerszegi 2

3 Argumenty przemawiające za systemem zintegrowanego zarządzania Miasta i regiony są strukturami złożonymi i dynamicznymi. Wg danych Europejskiej Agencji Środowiska 80% ludności UE zamieszkuje obszary miejskie. Codzienne wybory jakie mieszkańcy miast podejmują sumują się, wywierając wpływ na środowisko. Miasta są odpowiedzialne za ok. 75% globalnej emisji CO2 i zużywają ok. 75% zasobów naturalnych. Wybór technologii w przemyśle, sposób ogrzewania szkół i szpitali, polityka prowadzenia zakupów przez instytucje publiczne, wszystko to przyczynia się do generowania odpadów i zanieczyszczeń. Również indywidualne wybory, dokonywane w gospodarstwach domowych, sumują się i oddziaływają na środowisko. Ponadto, miasta znajdują się pod wpływem działań podejmowanych poza ich granicami. Praktyka planowania przestrzennego w sąsiadujących ośrodkach określa wzorce transportu. Polityki na poziomie regionalnym i narodowym mają wpływ na funkcjonowanie całego społeczeństwa, a polityki i regulacje unijne wpływają na funkcjonowanie państw. Obserwujemy obecnie wzrost wymagań dotyczących zarządzania obszarami zurbanizowanymi. Miasta muszą postępować zgodnie z obowiązującym prawem i spełniać minimalne obowiązujące standardy. Wiele unijnych dyrektyw, np. w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, zarządzania jakością powietrza, ramowa dyrektywa wodna, dyrektywy dot. fauny i flory itp., wprowadza obowiązek prowadzenia monitoringu i sprawozdawczości na poziomie miast. Zapewnienie realizacji celów wyznaczonych przez europejskie strategie, jak na przykład Europa 2020 unijna strategia na rzecz inteligentnego i zrównoważonego wzrostu gospodarczego sprzyjającego włączeniu społecznemu wraz z 7 inicjatywami przewodnimi stymulującymi wzrost gospodarczy i zatrudnienie, wymaga działań ze strony władz lokalnych i regionalnych. Jednocześnie konieczność podejmowania i koordynowania działań na różnych poziomach organizacyjnych, potrzeby związane z rozwojem regionalnym oraz rosnące oczekiwania społeczeństwa, przyczyniają się do zwiększenia złożoności procesów i strukturzarządzania na poziomie lokalnym. Taka sytuacja wymaga innowacyjnych i kreatywnych rozwiązań. Zarządzanie środowiskowe nie jest jedynym zadaniem stojącym przed władzami miast. Zasadniczym celem polityki lokalnej jest dążenie do spełniania potrzeb mieszkańców. Realizując ten cel, trzeba stawić czoła wielu wyzwaniom, takim jak napływ ludności, zapewnienie mieszkańcom odpowiedniej infrastruktury, opieka nad dziećmi i osobami starszymi, przeciwdziałanie zmianom klimatycznym. Miasta muszą sprostać różnorodnym trudnościom, dysponując ograniczonymi zasobami. Jeśli zurbanizowana Europa ma osiągnąć zrównoważony rozwój, potrzebuje sprawnych narzędzi, które ułatwią proces zarządzania zrównoważonym rozwojem i umożliwią faktyczne przełożenie wielu strategii i programów z poziomu europejskiego i narodowego na działania władz na szczeblu lokalnym. System zintegrowanego zarządzania (ang. Integrated Management System - IMS) jest właśnie takim narzędziem. Umożliwia podjęcie efektywnych, sprawnych i wydajnych działań będących odpowiedzią na wyzwania stojące przed współczesnymi miastami i regionami. Miasta wdrażające IMS podkreślają, że zintegrowane podejście umożliwia im lepszy wgląd w zależności przyczynowo-skutkowe między podejmowanymi decyzjami, realizowanymi działaniami i osiąganymi wynikami. IMS pozwala różnym uczestnikom procesu zarządzania zobaczyć wpływ, jaki ich praca wywiera na działania innych. Dzięki temu władze miejskie mogą reagować na czas i prowadzić działania różnych sektorów administracji w jednym kierunku, by poprzez współpracę osiągać wspólne cele. Wdrażanie IMS zwiększa wiarygodność lokalnej władzy w oczach regionalnych, krajowych czy też wspólnotowych organizacji oferujących wsparcie finansowe. IMS stanowi dla nich bowiem gwarancję, że środki z dotacji, grantu czy też funduszy europejskich zostaną wykorzystane w sposób transparentny i efektywny. Władze lokalne wdrażając IMS dają sygnał inwestorom, mieszkańcom i innym interesariuszom, że planowanie rozwoju lokalnego opiera się na podejściu przemyślanym, długookresowym i profesjonalnym. Marion Hammerl Lake Constance Foundation Holger Robrecht ICLEI-Local Governments for Sustainability 3

4 ZINTEGROWANE ZARZĄDZANIE: DLACZEGO WŁADZE LOKALNE I REGIONALNE POWINNY WDRAŻAĆ IMS? ZINTEGROWANE ZARZĄDZANIE ZWIĘKSZA SZANSE POZYSKANIA ZEWNĘTRZNYCH ŹRÓDEŁ FINANSOWANIA Studium przypadku: Trzebinia (Polska) Gmina Trzebinia jest pierwszą jednostką samorządu terytorialnego w Polsce, w której jeden z wydziałów Urzędu Miasta uzyskał prestiżowy certyfikat EMAS. Dzięki wdrożeniu EMAS wzrosła wydajność wykorzystania zasobów, którymi dysponuje miasto. Ponadto system zarządzania gwarantuje wywiązywanie się ze wszystkich krajowych i wspólnotowych zobowiązań, a realizowane projekty są wdrażane w sposób efektywny. Wszystko to zwiększa szanse miasta na pozyskiwanie dodatkowych zewnętrznych źródeł finansowania. ZINTEGROWANE ZARZĄDZANIE ZWIĘKSZA ATRAKCYJNOŚĆ MIASTA Studium przypadku: Bydgoszcz (Polska) Bydgoszcz dostrzegła, że miasta atrakcyjne dla mieszkańców i inwestorów są miastami odnoszącymi sukcesy. Dlatego miasto przystąpiło do rewitalizacji kluczowych obszarów. Proces ten oparty został na podejściu kompleksowym i bazował na zakrojonej na szeroką skalę współpracy z interesariuszami. ZINTEGROWANE ZARZĄDZANIE JAK STAĆ SIĘ PRZYKŁADEM DLA INNYCH MI- AST? STUDIUM PRZYPADKU: AGENCJA KOORDYNUJĄCA ROZWÓJ REJONU JEZIORA BALATON (WĘGRY) Agencja Koordynująca Rozwój Rejonu Jeziora Balaton trzykrotnie otrzymała prestiżową nagrodę EMAS. Ten, jak i inne sukcesy są efektem podejmowanych przez Agencję działań, które czynią z niej jednego z liderów administracji lokalnej w Europie. ZINTEGROWANE ZARZĄDZANIE - OCHRONA ŚRODOWISKA MOŻE PRZERODZIĆ SIĘ W STRATEGIĘ EKONOMICZNĄ Studium przypadku: Balatonalmádi (Węgry) Działania podjęte przez miasto Balatonalmádi doprowadziły do ograniczenia negatywnego oddziaływania miasta na środowisko. Dzięki poczynionym postępom zaczęto rozważać możliwość utworzenia Zrównoważonego parku technologicznego, w którym zastosowane mają być najnowsze technologie. ZINTEGROWANE ZARZĄDZANIE SPRZYJA WSPÓŁPRACY PONAD PODZIAŁAMI ADMINISTRACYJNYMI Studium przypadku: Związek wsi Dumbrava Narciselor (Rumunia) Związek wsi Dumbrava Narciselor poprzez jasne określenie wspólnych priorytetów dla całego regionu przyczynił się do powstania silnych powiązań, ponad granicami administracyjnymi. ZINTEGROWANE ZARZĄDZANIE ZWIĘKSZA SKUTECZNOŚĆ I WYDAJNOŚĆ WŁADZ LOKALNYCH Studium przypadku: Sybin (Rumunia) W 2007 roku miasto Sybin zostało wybrane Europejską Stolicą Kultury. Stanowiło to dla miasta wielką szansę, ale powodowało także pewne wyzwania. Pojawiła się obawa, że działania i inwestycje podejmowane w związku z wydarzeniami związanymi z Europejską Stolicą Kultury po 2007 roku nie będą miastu potrzebne. 4

5 Zintegrowane zarządzanie w skrócie Poniżej pokrótce omówiono system zintegrowanego zarządzania (IMS). Więcej szczegółowych informacji znajdą Państwo na stronie U podstaw systemów zintegrowanego zarządzania systemów zarządzania środowiskowego takich jak EMAS i ISO 14001, czy też systemu zarządzania wypracowanego w ramach projektu CHAMP i Managing Urban Europe leży przekonanie, że wiele problemów na szczeblu lokalnym i regionalnym wymaga podejścia systemowego. Uwzględnia ono długookresową perspektywę planowania i integruje różne obszary działania oraz jednostki organizacyjne urzędów. Dzięki takiemu ujęciu możliwe staje się rozwiązywanie konfliktów interesów oraz pełniejsze wykorzystanie potencjału lokalnej lub regionalnej społeczności. Poprawie ulega także efektywność zarządzania i administracji. Istotę IMS stanowi cykl zarządzania składający się z pięciu etapów. Lokalne lub regionalne władze powtarzają cykl zwykle co 3-5 lat. Ewaluacja i sprawozda wczość Wdrażanie i monitoring Przegląd bazowy Struktura organizacyjna Komunikacja i zarządzanie Deklaracja polityczna Ustalanie celów Podstawową zasadą w IMS jest kierowanie się zdrowym rozsądkiem. Krok 1: Analiza sytuacji wyjściowej Nie można osiągnąć mety nie startując! Bez jasnego określenia sytuacji wyjściowej nie można poprawnie zidentyfikować celów, oszacować możliwości ich osiągnięcia, ani też określić niezbędnych do ich realizacji zasobów. Stąd też pierwszym krokiem jest określenie sytuacji wyjściowej poszczególnych elementów odnoszących się do zrównoważonego rozwoju. Krok 2: Ustalanie celów Trzeba wiedzieć dokąd zmierzamy! Trudno jest cokolwiek osiągnąć, jeśli nie posiada się jasno określonych celów. Szczególnie w sytuacjach, gdy zachodzi konieczność współpracy wielu ludzi co ma miejsce w przypadku działań podejmowanych w ramach planowania lokalnego i regionalnego rozwoju. Bardzo istotne jest, by każda osoba zaangażowana w proces zarządzania dokładnie wiedziała do czego mają prowadzić podejmowane działania, jaka jest jego/jej rola w tym procesie i jakie rezultaty są oczekiwane. W drugim kroku określa się jakie działania i zasoby są niezbędne do osiągnięcia wyznaczonych celów oraz następuje podział odpowiedzialności pomiędzy zaangażowane jednostki organizacyjne. Krok 3: Deklaracja polityczna Wszystkie sznurki w rękach lokalnych i regionalnych polityków! Lokalne władze zobligowane są do podejmowania decyzji w sprawach dotyczących miasta lub regionu, stąd też odgrywają ważną rolę w IMS. Lokalni politycy powinni być włączeni w IMS od samego początku, jednak ich zaangażowanie jest szczególnie istotne na etapie zatwierdzania analizy sytuacji wyjściowej i celów. Krok 4: Wdrażanie i monitoring Czas działać! Po zakończeniu procesu planowania, czas zacząć działać. Na tym etapie wiadomo już kto, co i jak powinien robić i można przystąpić do realizacji ustalonego planu. Pamiętać należy o konieczności stałego monitorowania wdrażanych działań, tak by na bieżąco móc podejmować niezbędne czynności korygujące: Czy realizujemy ustalony plan? Czy działania podejmowane są zgodnie z harmonogramem? Czy nie przekraczamy budżetu? Krok 5: Ewaluacja i sprawozdawczość Świętowanie sukcesu i przygotowywanie się na kolejne! Zawsze znajdą się projekty, których realizacja nie przebiegała zgodnie z założeniami, cele które musiały zostać zmienione i dostosowane do nowej sytuacji. Społeczności, które nie mają systemu zarządzania zrównoważonym rozwojem narażone są na powielanie popełnionych błędów. Natomiast tam, gdzie wdrożono taki system przeprowadzane są regularne ewaluacje podejmowanych działań, a ich wyniki podawane są do publicznej wiadomości. Ten etap to czas świętowania odniesionych sukcesów oraz komunikowania ich społeczności lokalnej. 5

6 ZRÓWNOWAŻONY ROZWÓJ NA POZIOMIE LOKALNYM NA WĘGRZECH Podobnie jak inne władze lokalne w Europie, 3100 węgierskich samorządów stoi w obliczu wielu wyzwań, w tym dotyczących kwestii ekonomicznych. Waga tego zagadnienia wzrosła w obliczu trwającego kryzysu ekonomicznego, który dosięgną także Węgry i przyczynił się do zmniejszenia środków przekazywanych lokalnym i regionalnym samorządom. Niemniej jednak zrównoważony rozwój od dłuższego czasu pozostaje jednym z priorytetów władz węgierskich. Krótko po Szczycie Ziemi w Rio Węgry utworzyły komisję, której zadaniem jest wyznaczanie właściwej drogi ku zrównoważonemu rozwojowi państwa. Opracowana strategia rozwoju jest obecnie wdrażana. Sukces strategii zależy od roli jaką odegrają w jej realizacji władze lokalne, które muszą podjąć określone działania. Przewiduje się, że oprócz kwestii ekonomicznych, które już są w centrum zainteresowań, na znaczeniu będą zyskiwać także wyzwania związane ze zmianami klimatu. Przykładowo realne zagrożenie stanowi niedobór wody, który może mieć negatywne konsekwencje dla rolnictwa i innych sektorów gospodarki. Aby poradzić sobie z pojawiającymi się wyzwaniami, Węgry kładą nacisk na zintegrowane podejście do zarządzania, szczególnie na rozpowszechnianie EMAS. W celu rozpowszechnienia wdrażania tego systemu zarządzania w sektorze prywatnym i publicznym Węgry wprowadziły szereg inicjatyw, które upraszczają biurokrację związaną z uzyskaniem EMAS m.in. zmniejszono częstotliwość inspekcji i ich złożoność. Proces dalszego upraszczania rejestracji w ramach EMAS trwa i przewiduje się, że w przyszłości korzyści z jego wdrożenie będą jeszcze większe. Ponadto władze krajowe wprowadziły system wsparcia dla organizacji zainteresowanych wdrażaniem EMAS lub porównywalnego systemu zarządzania środowiskowego organizacje te mogą ubiegać się o zwrot części kosztów związanych z tym procesem. ZRÓWNOWAŻONY ROZWÓJ NA POZIOMIE LOKALNYM W POLSCE Sieć miejska w Polsce składa się z ponad 900 miast. Blisko 70% ludności zamieszkuje obszary zurbanizowane (23,3 miliona ludzi). Zarówno aktywność ekonomiczna, jak i populacja w coraz większym stopniu koncentrują się na obszarach miejskich. Analiza trendów demograficznych na następne lat przewiduje, że liczba mieszkańców miast w Polsce zacznie drastycznie wzrastać. Ludzie będą przemieszczać się z obszarów wiejskich do miejskich oraz pomiędzy obszarami zurbanizowanymi. Znacznym postępom w modernizacji obszarów miejskich oraz wzrastającej jakości życia mieszkańców towarzyszą jednak liczne problemy strukturalne związane z przyspieszonym rozwojem. Polskie miasta napotykają na takie same problemy jak większość miast na całym świecie: deficyt mieszkaniowy, duże natężenie ruchu, niekontrolowany rozwój miast, wzrost różnic społecznych, wzrost bezrobocia, zanieczyszczenie powietrza itp. Celem polityk, strategii i programów opracowanych na krajowym, regionalnym i lokalnym poziomie jest sprostanie tym wyzwaniom. Jednak brak spójności pomiędzy różnymi politykami doprowadza do podejmowania nieskoordynowanych działań. Wśród władz lokalnych można zaobserwować ogólną tendencję polegającą na skupianiu się na rozwiązywaniu najpilniejszych problemów. Proces decyzyjny pozostaje pod wpływem presji ze strony społeczeństwa, które domaga się szybkich rozwiązań. Zasoby kadrowe administracji lokalnej także ograniczają proces decyzyjny. Ponadto podejmowane decyzje nie uwzględniają długofalowej wizji rozwoju miasta. Złe planowanie i brak świadomości społeczności lokalnej prowadzi do powstania i realizacji projektów, które generują koszty, ale niekoniecznie rozwiązują problemy. Zorientowanie na osiąganie szybkich korzyści zagraża przyszłości obszarów miejskich, jak również jakości życia mieszkańców. Lokalne władze znajdują się blisko źródeł powstawania problemów stąd też mają bardzo dobre rozeznanie w lokalnej sytuacji, co pozwala im tworzyć strategie, które pomogą rozwiązywać lokalne wyzwania. Efektywne zarządzanie obszarem miejskim na poziomie lokalnym wymaga wielopoziomowej współpracy i koordynacji działań. IMS został zaprojektowany tak, by w procesie decyzyjnym uwzględniać konieczność komunikacji z innymi podmiotami oraz potrzebę wzięcia pod uwagę działań będących odpowiedzią na zmiany klimatyczne. System ten może pomóc polskim władzom lokalnym nie tylko rozwiązywać bieżące problemy w sposób skoordynowany, ale może także zwrócić uwagę władz na kwestie związane ze zmianami klimatu. Władze lokalne w polskich miastach nie postrzegają rozwiązywania kwestii związanych ze zmianami klimatycznymi, jako pozostających w zakresie ich kompetencji i nie czują się zobowiązane do podejmowania działań w tym obszarze. Dlatego też miasta nie przeprowadzają analizy podatności na zmiany klimatyczne, a w konsekwencji nie opracowują własnych strategii adaptacyjnych. Jedną z głównych przeszkód uniemożliwiających przywódcom politycznym zrobienie kroku naprzód w obszarze działań będących odpowiedzią na zmiany klimatyczne jest przekonanie, że takie działania nierozerwalnie kolidują ze w zrostem gospodarczym. Co więcej, panuje opinia, że nie można skutecznie przeciwdziałać tak ogromnym wyzwaniom jak zmiany klimatu. IMS pomoże władzom lokalnym nie tylko sprostać wyzwaniom stawianym przez zmiany klimatyczne, ale także usprawni rozwiązywanie bieżących problemów, co w konsekwencji pozytywnie wpłynie na sytuację ekonomiczną i konkurencyjność miasta, umożliwi tworzenie nowych miejsc pracy oraz zapewni czyste środowisko. 6

7 ZRÓWNOWAŻONY ROZWÓJ NA POZIOMIE LOKALNYM W RUMUNII Rumunia posiada ponad samorządów - 9% z nich to małe gminy, a 4% to gminy "duże", które obejmują około 9 milionów mieszkańców (połowa ludności Rumunii). Społeczności lokalne zorganizowane są w związki gmin, związki miast i związki wsi. Władze lokalne stoją w obliczu różnych wyzwań. W Rumunii istnieje duże zapotrzebowanie na wiedzę i infrastrukturę niezbędną do zapewnienia sprawnego zarządzania odpadami i ściekami, gwarantującą efektywne dostawy energii i wprowadzenie skutecznych programów oszczędzania energii. Rozwój gospodarczy pozostaje wiodącym problemem dalszy postęp jest konieczny. Aby uporać się z obecnymi i przyszłymi wyzwaniami konieczna jest zmiana świadomości wśród przywódców politycznych i pracowników administracji. Wskazuje się na sektor prywatny jako modelowy dla administracji publicznej szczególnie w kwestiach dotyczących zarządzania. Po Szczycie Ziemi w1992 roku w Rio, w Rumunii rozpoczęły się prace nad opracowaniem koncepcji zrównoważonego rozwoju. Zaczęto także wprowadzać Lokalne Agendy 21.Jednak dopiero w 2008 roku krajowa strategia na rzecz zrównoważonego rozwoju została zaakceptowana. W tym też roku opublikowano pierwszy Raport Krajowy", który określił konieczne do podjęcia działania i niezbędne do ich realizacji środki oraz zdefiniował pożądane rezultaty. Od 2003 roku Regionalne Centrum Szkoleniowe dla Władz Lokalnych (Regional Training Center for Local Public Administration) w Sybinie zaangażowane jest w realizację projektów, których celem jest opracowanie modelu zrównoważonego rozwoju, a następnie przedstawienie go władzom lokalnym, które w oparciu o ten model przygotują i wdrożą lokalne strategie zrównoważonego rozwoju. Przedstawione w broszurze studia przypadków z Rumunii obrazują dwie różne drogi do zrównoważonego rozwoju, w dwóch odmiennych środowiskach: w mieście Sybin (ok mieszkańców) i związku wsi Drumbrava Narciselor, który skupia sześć wsi. W obydwu przypadkach strategie zrównoważonego rozwoju oparte zostały na wynikach badań socjologicznych i zakładają osiągnięcie następujących celów: - Racjonalne wykorzystanie zasobów naturalnych na poziomie lokalnym, - Ochrona środowiska, - Ochrona i rozwój dziedzictwa kulturowego, - Zrównoważony rozwój gospodarki i wzrost zatrudnienia, - Rozwój zrównoważonej turystyki. Kultura administracyjna w Rumunii wykształciła się pod wpływami austriackimi (Transylwania), francuskimi (południowa Rumunia) i rosyjskimi w Mołdawii. W rezultacie administracja w każdym z trzech historycznych regionów Rumunii funkcjonuje inaczej. Do tej pory lokalne władze nie przywykły do zarządzania w sposób zintegrowany, a więc łącząc aspekty ekonomiczne, ekologiczne i społeczno-kulturowe. Ujednoliceniu procedur administracyjnych ma służyć krajowy kodeks postępowania administracyjnego. Jest to dobry moment na tworzenie nowej jakości w administracji i zwrócenie uwagi na interdyscyplinarne, zintegrowanie i partycypacyjne zarządzanie. Społeczność rumuńska powinna w tym względzie czerpać z doświadczeń krajowych, jak i z rozwiązań stosowanych w innych państwach członkowskich UE. Wdrożenie IMS zwiększy przejrzystość i przyczyni się do lepszego wdrażania programów i projektów. Są to aspekty mające duże znaczenie dla europejskich i międzynarodowych instytucji, stąd też dzięki IMS zwiększone zostaną możliwości władz lokalnych w zakresie pozyskiwania środków finansowych, tak potrzebnych do rozwiązywania problemów ekologicznych i społecznych. Ponadto za sprawą IMS władze lokalne staną się modelem do naśladowania w zakresie zrównoważonego planowania i działania i będą wcielać w życie zasady demokracji uczestniczącej. 7

8 ZINTEGROWANE ZARZĄDZANIE ZWIĘKSZA SZANSE POZYSKANIA ZEWNĘTRZNYCH ŹRÓDEŁ FINANSO- WANIA Poprzez wdrożenie EMAS chcemy pokazać mieszkańcom, że naszymidziałaniami przyczyniamy się do ciągłej poprawy środowiska. Chcemyzapewnić mieszkańcom, którzy żyją, pracują i odpoczywają w Trzebini, zdrowe i czyste środowisko, a przez to przyczynić się do ochrony środowiska naturalnego nazego regionu, kraju i Ziemi. Adam Adamczyk,, Burmistrz Trzebini Studium przypadku: Trzebinia (Polska) Trzebinia położona jest na Wyżynie Śląsko-Krakowskiej, w zachodniej części województwa małopolskiego. Gmina Trzebinia zajmuje powierzchnię ok. 105 km2, a jej teren zamieszkuje ok mieszkańców, z czego blisko 60% mieszka w mieście. Gmina Trzebinia jest pierwszą jednostką samorządu terytorialnego w Polsce, w której jeden z wydziałów Urzędu Miasta uzyskał prestiżowy certyfikat EMAS (Wspólnotowy System Ekozarządzania i Audytu). W dniu 14 lutego 2008 roku Wydział Gospodarki Komunalnej, Ochrony Środowiska, Rolnictwa i Leśnictwa Urzędu Miasta w Trzebini został wpisany do krajowego rejestru organizacji zarejestrowanych w systemie EMAS. Wydział ten odpowiedzialny jest za utrzymanie czystości i porządku w gminie oraz za ochronę środowiska i gospodarkę mieszkaniową. Jakie były cele? Urząd Miasta w Trzebini stawia sobie za cel ciągłe doskonalenie efektów środowiskowych i zmniejszanie negatywnego wpływu na środowisko. Głównym celem środowiskowym Wydziału Gospodarki Komunalnej, Ochrony Środowiska, Rolnictwa i Leśnictwa jest udoskonalenie gospodarki odpadami oraz lepsze wykorzystanie zasobów naturalnych. Ponadto władze lokalne zdają sobie sprawę, że poprzez silne zaangażowanie w kwestie związane z ochroną środowiska mogą poprawić wizerunek miasta i jego konkurencyjność. W długookresowej perspektywie zarządzanie zrównoważonym rozwojem przyczyni się do zwiększenia atrakcyjności miasta i pomoże przyciągnąć nowe firmy i inwestycje do regionu. W jaki sposób osiągnięto cel? Proces rejestracji w EMAS rozpoczęto w 2004 roku. Wtedy też Urząd Miasta w Trzebini przystąpił do realizacji 3-letniego projektu finansowanego ze środków UE pn. "Efektywne wdrożenie Europejskiego Systemu Zarządzania Środowiskiem (EMAS) poprzez sieć na rzecz zrównoważonego rozwoju". Aby zarejestrować się w EMAS Trzebinia podjęła kilka działań: administracja przygotowała analizę podejmowanych przedsięwzięć i ich wpływu na środowisko, określono cele środowiskowe i środki do ich osiągnięcia oraz opracowano system zarządzania środowiskowego. Kluczem do sukcesu było zaangażowanie pracowników, stąd też opracowano i wdrożono działania skierowane do kadry urzędniczej. Rezultaty Nowe podejście do zarządzania poprawiło osiągane efekty środowiskowe i wyniki finansowe. Udało się zminimalizować ilość wytwarzanych odpadów, spadło zużycie energii, a ogólna efektywność wykorzystania zasobów uległa poprawie. Wszystko to ma pozytywny wpływ na środowisko, a ponadto prowadzi do znacznych oszczędności finansowych. Poza tym, administracja stała się wzorem do naśladowania dla obywateli i zachęca ich do podejmowania działań, które przyczyniają się do bardziej efektywnego wykorzystania zasobów. Transparentny proces podejmowania decyzji czyni lokalną władzę bardziej wiarygodną przez co stopniowo zwiększa się atrakcyjność gminy w oczach inwestorów. 8

9 Urząd Miasta w Trzebini jest pierwszym polskim urzędem miasta zarejestrowanym w EMAS, dzięki czemu miasto zyskało pozytywny rozgłos w mediach krajowych. Rozpoznawalność wzrosła także na arenie międzynarodowej Trzebinia dzieli się swoimi doświadczeniami w zakresie EMAS z władzami lokalnymi z innych krajów. Warto wspomnieć, że Trzebinia otrzymała wsparcie finansowe z UE na przygotowanie się do procesu rejestracji w EMAS. Obecnie, gdy sfinalizowano rejestrację w EMAS, zarządzanie zrównoważonym rozwojem służy jako gwarancja prawidłowej realizacji projektów i wykorzystania funduszy. Dzięki temu znacznie wzrosły szanse pozyskania dodatkowych źródeł finansowania z unijnych programów. Kolejne kroki Obecnie prowadzone są działania zmierzające do dalszego rozwijania już podjętych inicjatyw. Ponadto, Urząd Miasta w Trzebini planuje rozszerzyć EMAS na inne wydziały. 9

10 ZINTEGROWANE ZARZĄDZANIE ZWIĘKSZA ATRAKCYJNOŚĆ MIASTA Studium przypadku: Bydgoszcz (Polska) Dzięki zebraniu opinii i oczekiwań mieszkańców i opracowaniu w oparciu o nie planu wykorzystania terenu, miastu udało się osiągnąć produkt końcowy miejsce, które zostało zrewitalizowane i służy różnym interesariuszom. Myślę, że władze miasta i wszyscy zaangażowani w proces planowania mogą być dumni, że ich pomysły sprawdzają się w praktyce. Teraz nie tylko mamy piękne budynki, ale także ludzi szczęśliwych, że mogą z nich korzystać. Joanna Zataj-Ross, Urząd Miasta w Bydgoszczy Bydgoszcz położona jest w północnej części Polski, nad rzeką Brdą i Wisłą. Miasto zamieszkuje ludzi, a aglomeracja miejska liczy ponad mieszkańców, co daje Bydgoszczy 8. miejsce wśród polskich miast pod względem liczby ludności. Bydgoszcz przeobraziła zniszczone obszary przemysłowe w centrum kultury, rozrywki i przedsiębiorczości. Dzięki współpracy z wieloma partnerami miasto dostosowuje się do potrzeb swoich mieszkańców i dąży do zwiększania spójności społecznej. Jakie były cele? Przez wiele lat Wyspa Młyńska była przemysłowym sercem miasta z wieloma zabytkowymi budynkami z XVIII wieku. W miarę jak przemysł podupadał, wiele budynków na wyspie i jej okolicach obróciło się w ruinę. Władze miasta postanowiły zrewitalizować ten teren i stworzyć wielofunkcyjną przestrzeń, która będzie spełniać potrzeby różnych interesariuszy. Projekt miał na celu zwiększenie atrakcyjności miasta w oczach inwestorów i poprawę jakości życia w mieście. Długookresowe rezultaty projektu obejmowały stworzenie nowych miejsc pracy, poprawę stosunków społecznych, upodmiotowienie społeczności lokalnej, poprawę sytuacji materialnej oraz rekultywację środowiska. Wyzwaniem dla miasta było stworzenie atrakcyjnego miejsca spotkań przy jednoczesnym utrzymaniu zabytkowego charakteru wyspy, uwzględnieniu potrzeb różnych mieszkańców i wdrażaniu polityk UE w zakresie spójności społecznej i zrównoważonego rozwoju W jaki sposób osiągnięto cel? W 2004 roku miasto przedstawiło ramowy program rewitalizacji Wyspy Młyńskiej i terenów sąsiednich. Ramy rewitalizacji zostały wyznaczone przez program pn. Przywrócenie miastu rzeki Brdy i Lokalny Program Rewitalizacji dla Miasta Bydgoszczy. Rewitalizacja wyspy została podzielona na cztery etapy każdy z nich odnosił się do innego obszaru: rozwój gospodarczy, dziedzictwo kulturowe, tereny zielone i obszary rekreacyjne. Był to ambitny plan rewitalizacji obszaru miejskiego, łączący w sobie nowe możliwości i funkcje gospodarcze, kulturowe i społeczne. Aby zrealizować tę wizję, miasto podjęło współpracę z wieloma interesariuszami, którzy występowali w roli partnerów na różnych etapach projektu. Współpracę nawiązano m.in. z muzeum miejskim, urzędem pracy, klastrem przemysłowym oraz szeregiem organizacji pozarządowych, oświatowych i kulturalnych. Ich zaangażowanie odegrało kluczową rolę w rozwoju projektu, a ich sugestie pomogły zaprojektować i stworzyć miejsce, które spełnia oczekiwania mieszkańców. Poprzez budowę hoteli i przebudowę obiektów zabytkowych również prywatni inwestorzy i deweloperzy przyczynili się do sukcesu projektu. Osoby mieszkające w pobliżu Wyspy Młyńskiej również miały możliwość wyrazić swoje opinie i pomysły dotyczące rewitalizacji poprzez udział w ankiecie i grupach fokusowych. 10

11 Kolejne kroki Co było kluczem do sukcesu? Współpraca z różnymi partnerami zapewniła sukces projektowi rewitalizacji Wyspy Młyńskiej. Dzięki zaangażowaniu interesariuszy doszło do wymiany doświadczeń, zacieśnienia więzi pomiędzy ludźmi, a proces decyzyjny przebiegał łatwiej przez co projekt zrealizowano sprawniej i szybciej niż pierwotnie przewidywano. Zaangażowanie rozmaitych interesariuszy przyczyniło się do opracowania projektu, który spełnia potrzeby i oczekiwania różnych grup. Poprzez uczestnictwo w planowaniu i realizacji przedsięwzięcia społeczność lokalna czuje się współodpowiedzialna za projekt, przez co jego trwałość wzrosła. Zaangażowanie różnych podmiotów gwarantuje, że interes wszystkich zainteresowanych stron został uwzględniony. Efekt końcowy spotkał się z pozytywną reakcją ze strony mieszkańców i turystów. Ponadto strategia rewitalizacji oparta na współpracy i zaangażowaniu zainteresowanych stron zyskała uznanie na arenie międzynarodowej Bydgoszcz otrzymała nagrodę w konkursie EUROCITIES 2011 w kategorii "Współpraca". Miasto planuje przeprowadzić rewitalizację innych części miasta. Model współpracy stosowany w projekcie rewitalizacji Wyspy Młyńskiej zostanie wykorzystany również w kolejnych inicjatywach podejmowanych przez miasto. 11

Dokumenty strategiczne w pozyskiwaniu środków. z UE. Barbara Pędzich-Ciach. ekspertka: prowadząca: Dorota Kostowska

Dokumenty strategiczne w pozyskiwaniu środków. z UE. Barbara Pędzich-Ciach. ekspertka: prowadząca: Dorota Kostowska Dokumenty strategiczne w pozyskiwaniu środków ekspertka: z UE. Barbara Pędzich-Ciach prowadząca: Dorota Kostowska Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Programu Operacyjnego Pomoc

Bardziej szczegółowo

Lokalny Plan Działań dotyczący efektywności energetycznej. Plan działań na rzecz zrównoważonej energii

Lokalny Plan Działań dotyczący efektywności energetycznej. Plan działań na rzecz zrównoważonej energii Lokalny Plan Działań dotyczący efektywności energetycznej oraz Plan działań na rzecz zrównoważonej energii jako elementy planowania energetycznego w gminie Łukasz Polakowski 1 SEAP Sustainable Energy Action

Bardziej szczegółowo

Konferencja Polityka energetyczna Państwa a innowacyjne aspekty gospodarowania energią w regionie 18 czerwca 2009 r. Warszawa

Konferencja Polityka energetyczna Państwa a innowacyjne aspekty gospodarowania energią w regionie 18 czerwca 2009 r. Warszawa 1 Mazowsze wobec wyzwań przyszłości Konferencja Polityka energetyczna Państwa a innowacyjne aspekty gospodarowania energią w regionie 18 czerwca 2009 r. Warszawa 2 Strategia Rozwoju Województwa Mazowieckiego

Bardziej szczegółowo

NOWA PERSPEKTYWA FINANSOWA

NOWA PERSPEKTYWA FINANSOWA NOWA PERSPEKTYWA FINANSOWA PO IiŚ 2014-2020 stan prac Joanna Miniewicz WFOŚiGW w Gdańsku Fundusze polityki spójności 2014-2020 Infrastruktura i Środowisko 27 513,90 Inteligentny Rozwój 8 614,10 Wiedza,

Bardziej szczegółowo

Dobrich gmina niezależna energetycznie

Dobrich gmina niezależna energetycznie Dobrich gmina niezależna energetycznie gmina Dobrich (Bułgaria) Wprowadzenie Gmina Dobrich jest jedną z gmin założycielskich Bułgarskiej Miejskiej Sieci Efektywności Energetycznej EcoEnergy i jednym z

Bardziej szczegółowo

inwestowanie w działania na rzecz klimatu inwestowanie w program LIFE

inwestowanie w działania na rzecz klimatu inwestowanie w program LIFE inwestowanie w działania na rzecz klimatu inwestowanie w program LIFE PRZEGLĄD NOWEGO PODPROGRAMU LIFE DOTYCZĄCEGO DZIAŁAŃ NA RZECZ KLIMATU NA LATA 2014 2020 Czym jest nowy podprogram LIFE dotyczący działań

Bardziej szczegółowo

Działania Rządu na rzecz CSR w Polsce. Zespół do spraw Społecznej Odpowiedzialności Przedsiębiorstw

Działania Rządu na rzecz CSR w Polsce. Zespół do spraw Społecznej Odpowiedzialności Przedsiębiorstw Działania Rządu na rzecz CSR w Polsce 2 Trendy yglobalne Globalizacja Zmiany demograficzne Zmiany klimatu WYZWANIE: Konieczność budowania trwałych podstaw wzrostu umożliwiających realizację aspiracji rozwojowych

Bardziej szczegółowo

Spotkanie Partnerów projektu. Biuro GOM, 10 kwietnia 2013 r.

Spotkanie Partnerów projektu. Biuro GOM, 10 kwietnia 2013 r. Spotkanie Partnerów projektu Zintegrowana Miejsce i data prezentacji Strategia Rozwoju Metropolii Biuro GOM, 10 kwietnia 2013 r. Dlaczego potrzebna jest strategia? Dostosowanie do wymogów UE w nowej perspektywie

Bardziej szczegółowo

Pokłady możliwości. Strategia Społecznej Odpowiedzialności Biznesu (CSR) KGHM na lata 2015 2020

Pokłady możliwości. Strategia Społecznej Odpowiedzialności Biznesu (CSR) KGHM na lata 2015 2020 Pokłady możliwości Strategia Społecznej Odpowiedzialności Biznesu (CSR) KGHM na lata 2015 2020 O Strategii Społecznej Odpowiedzialności Biznesu KGHM Niniejszy dokument stanowi Strategię KGHM w obszarze

Bardziej szczegółowo

Cele kluczowe W dziedzinie inwestowania w zasoby ludzkie W zakresie wzmacniania sfery zdrowia i bezpieczeństwa

Cele kluczowe W dziedzinie inwestowania w zasoby ludzkie W zakresie wzmacniania sfery zdrowia i bezpieczeństwa Cele kluczowe Idea społecznej odpowiedzialności biznesu jest wpisana w wizję prowadzenia działalności przez Grupę Kapitałową LOTOS. Zagadnienia te mają swoje odzwierciedlenie w strategii biznesowej, a

Bardziej szczegółowo

System monitorowania realizacji strategii rozwoju. Andrzej Sobczyk

System monitorowania realizacji strategii rozwoju. Andrzej Sobczyk System monitorowania realizacji strategii rozwoju Andrzej Sobczyk System monitorowania realizacji strategii rozwoju Proces systematycznego zbierania, analizowania publikowania wiarygodnych informacji,

Bardziej szczegółowo

Regionalny Program Operacyjny Województwa Mazowieckiego. Założenia perspektywy finansowej 2014-2020. www.pgie.pl

Regionalny Program Operacyjny Województwa Mazowieckiego. Założenia perspektywy finansowej 2014-2020. www.pgie.pl Regionalny Program Operacyjny Województwa Mazowieckiego Założenia perspektywy finansowej 2014-2020 www.pgie.pl Perspektywa 2014-2020 W latach 2014-2020 Polska otrzyma z budżetu UE ok. 119,5 mld euro. Na

Bardziej szczegółowo

Zrównoważony rozwój energetyczny i Porozumienie Burmistrzów w naszych miastach

Zrównoważony rozwój energetyczny i Porozumienie Burmistrzów w naszych miastach i Porozumienie Burmistrzów w naszych miastach Zbigniew Michniowski Stowarzyszenie Gmin Polska Sieć Energie Cities www.pnec.org.pl e-mail: biuro@pnec.org.pl STOWARZYSZENIE GMIN POLSKA SIEĆ ENERGIE CITES

Bardziej szczegółowo

Załącznik 2.1 Miejski Specjalista ds. Energii (SE) Miejska Jednostka ds. Zarządzania Energią (JZE)

Załącznik 2.1 Miejski Specjalista ds. Energii (SE) Miejska Jednostka ds. Zarządzania Energią (JZE) Wspólna Metodologia 1 Załącznik 2.1 Miejski Specjalista ds. Energii (SE) Miejska Jednostka ds. Zarządzania Energią (JZE) Przykładowy opis pracy Wprowadzenie Specjalista ds. energii jest kluczową postacią,

Bardziej szczegółowo

POLITYKA SPÓJNOŚCI NA LATA 2014 2020

POLITYKA SPÓJNOŚCI NA LATA 2014 2020 ZINTEGROWANE DZIAŁANIA NA RZECZ ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU OBSZARÓW MIEJSKICH POLITYKA SPÓJNOŚCI NA LATA 2014 2020 W grudniu 2013 r. Rada Unii Europejskiej formalnie przyjęła nowe zasady i przepisy dotyczące

Bardziej szczegółowo

INTERREG IVC CELE I PRIORYTETY

INTERREG IVC CELE I PRIORYTETY INTERREG IVC CELE I PRIORYTETY Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego Departament Polityki Regionalnej W prezentacji przedstawione zostaną: Cele programu Interreg IVC Priorytety programu Typy działań

Bardziej szczegółowo

CEL STRATEGICZNY I. ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I STABILNEGO RYNKU PRACY. Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój na lata 2014-2020:

CEL STRATEGICZNY I. ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I STABILNEGO RYNKU PRACY. Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój na lata 2014-2020: NAZWA CELU FINANSOWANIE Cel I.1. Wspieranie aktywności i przedsiębiorczości mieszkańców CEL STRATEGICZNY I. ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I STABILNEGO RYNKU PRACY Oś I. Osoby młode na rynku pracy: 1. Poprawa

Bardziej szczegółowo

Miasta w polityce spójności 2014-2020 Negocjacje międzyinstytucjonalne. Jan Olbrycht Poseł do Parlamentu Europejskiego

Miasta w polityce spójności 2014-2020 Negocjacje międzyinstytucjonalne. Jan Olbrycht Poseł do Parlamentu Europejskiego Miasta w polityce spójności 2014-2020 Negocjacje międzyinstytucjonalne Jan Olbrycht Poseł do Parlamentu Europejskiego Architektura rozporządzeń Rozporządzenie Ogólne Rozporządzenie dla Europejskiego Funduszu

Bardziej szczegółowo

Czysta Turystyka. - nowe wyzwania i możliwości dla branży hotelarskiej

Czysta Turystyka. - nowe wyzwania i możliwości dla branży hotelarskiej - nowe wyzwania i możliwości dla branży hotelarskiej Aleksandra Pacułt Fundacja Partnerstwo dla Środowiska Seminarium Eko-Hotel Gdańsk, 17.06.10 1. Fundacja Partnerstwo dla Środowiska. 2. Certyfikat Czysta

Bardziej szczegółowo

Konsultacja publiczna na temat skuteczności wsparcia innowacji w Europie. Kwestionariusz Cześć B, podmioty instytucjonalne

Konsultacja publiczna na temat skuteczności wsparcia innowacji w Europie. Kwestionariusz Cześć B, podmioty instytucjonalne Konsultacja publiczna na temat skuteczności wsparcia innowacji w Europie Kwestionariusz Cześć B, podmioty instytucjonalne Sekcja I: Identyfikacja respondenta 1. Skąd dowiedział(a) się Pan(i)o konsultacji

Bardziej szczegółowo

Efekty wdrożenia systemu EMAS w Ministerstwie Środowiska

Efekty wdrożenia systemu EMAS w Ministerstwie Środowiska Efekty wdrożenia systemu EMAS w Ministerstwie Środowiska Monika Dziadkowiec Dyrektor Generalna Warszawa, 5.07.2012 r. Ministerstwo Środowiska, poprzez współtworzenie polityki państwa, troszczy się o środowisko

Bardziej szczegółowo

Nowa perspektywa finansowa Unii Europejskiej 2014-2020. Warszawa, 14 października 2014 r.

Nowa perspektywa finansowa Unii Europejskiej 2014-2020. Warszawa, 14 października 2014 r. Nowa perspektywa finansowa Unii Europejskiej 2014-2020 Warszawa, 14 października 2014 r. 1 Cele tematyczne 2 Programy operacyjne na poziomie krajowym i regionalnym 3 Programy ramowe Unii Europejskiej Wsparcie

Bardziej szczegółowo

Rozdział I Wprowadzenie

Rozdział I Wprowadzenie Rozdział I Wprowadzenie Przedmiotem Strategii Nowe szanse, nowe możliwości wspierania przedsiębiorczości MMSP na terenie powiatu bełchatowskiego, 2005-2013 jest pokazanie możliwości współfinansowania zadań

Bardziej szczegółowo

Priorytet 5: Rozwój obszarów wiejskich. Analiza SWOT

Priorytet 5: Rozwój obszarów wiejskich. Analiza SWOT 80 Priorytet 5: Rozwój obszarów wiejskich Analiza SWOT MOCNE STRONY 1. Możliwość rozwoju produkcji żywności wysokiej jakości. 2. Korzystna struktura wielkości gospodarstw. 3. Korzystne warunki przyrodnicze

Bardziej szczegółowo

Kierunki i zadania do Strategii Rozwoju Gminy Zgierz na lata 2014-2020

Kierunki i zadania do Strategii Rozwoju Gminy Zgierz na lata 2014-2020 Kierunki i zadania do Strategii Rozwoju Gminy Zgierz na lata 2014-2020 Obszar I Infrastruktura społeczna. 1. Wspieranie aktywności oraz integracji społeczności lokalnej. 2. Wspieranie i aktywizacja mieszkańców

Bardziej szczegółowo

OPRACOWANIE ZINTEGROWANEGO PROGRAMU AKTYWIZACJI I PARTYCYPACJI SPOŁECZNEJ NA TERENIE OBSZARU FUNKCJONALNEGO BLISKO KRAKOWA

OPRACOWANIE ZINTEGROWANEGO PROGRAMU AKTYWIZACJI I PARTYCYPACJI SPOŁECZNEJ NA TERENIE OBSZARU FUNKCJONALNEGO BLISKO KRAKOWA OPRACOWANIE ZINTEGROWANEGO PROGRAMU AKTYWIZACJI I PARTYCYPACJI SPOŁECZNEJ NA TERENIE OBSZARU FUNKCJONALNEGO BLISKO KRAKOWA - w ramach projektu Razem Blisko Krakowa zintegrowany rozwój podkrakowskiego obszaru

Bardziej szczegółowo

Skierniewice, 18.02.2015 r. Plan Gospodarki Niskoemisyjnej

Skierniewice, 18.02.2015 r. Plan Gospodarki Niskoemisyjnej Skierniewice, 18.02.2015 r. 1 Plan Gospodarki Niskoemisyjnej 2 Agenda spotkania 1. Czym jest Plan Gospodarki Niskoemisyjnej i w jakim celu się go tworzy? 2. Uwarunkowania krajowe i międzynarodowe 3. Szczególne

Bardziej szczegółowo

Założenia Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej oraz działania na rzecz zrównoważonej produkcji i konsumpcji

Założenia Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej oraz działania na rzecz zrównoważonej produkcji i konsumpcji Założenia Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej oraz działania na rzecz zrównoważonej produkcji i konsumpcji 2 Plan prezentacji 1. Kontekst transformacji niskoemisyjnej 2. Przykładowe wyzwania

Bardziej szczegółowo

Gminny Program Rewitalizacji

Gminny Program Rewitalizacji Gminny Program Rewitalizacji Gminny Program rewitalizacji powstaje na mocy Ustawy z dnia 9 października 2015 roku o rewitalizacji. Art. 15. 1. Gminny program rewitalizacji zawiera w między innymi: szczegółową

Bardziej szczegółowo

MONITOROWANIE ZIELONEJ GOSPODARKI doświadczenia międzynarodowe

MONITOROWANIE ZIELONEJ GOSPODARKI doświadczenia międzynarodowe URZĄD STATYSTYCZNY W BIAŁYMSTOKU MONITOROWANIE ZIELONEJ GOSPODARKI doświadczenia międzynarodowe Dorota Wyszkowska Anna Rogalewska Białowieża, 4 6 grudzień 2013 Zielona gospodarka na forum międzynarodowym

Bardziej szczegółowo

Szkolenie Stowarzyszenia Polskie Forum ISO 14000 Zmiany w normie ISO 14001 i ich konsekwencje dla organizacji Warszawa, 16.04.2015

Szkolenie Stowarzyszenia Polskie Forum ISO 14000 Zmiany w normie ISO 14001 i ich konsekwencje dla organizacji Warszawa, 16.04.2015 Wykorzystanie elementów systemu EMAS w SZŚ według ISO 14001:2015 dr hab. inż. Alina Matuszak-Flejszman, prof. nadzw. UEP Agenda Elementy SZŚ według EMAS (Rozporządzenie UE 1221/2009) i odpowiadające im

Bardziej szczegółowo

Projekt: Inkubator liderów europejskiej ochrony przyrody

Projekt: Inkubator liderów europejskiej ochrony przyrody Projekt: Inkubator liderów europejskiej ochrony przyrody Zarys projektu Celem projektu, którego pierwszy, opisywany tu etap planujemy zrealizować w okresie od stycznia do sierpnia 2006, jest przygotowanie

Bardziej szczegółowo

Innowacyjny model aktywizacji

Innowacyjny model aktywizacji Innowacyjny model aktywizacji zawodowej uczestników WTZ Temat innowacyjny: "Współpraca podmiotów działających w obszarze zatrudnienia oraz integracji i pomocy społecznej z przedsiębiorcami w zakresie ułatwiania

Bardziej szczegółowo

Audyt energetyczny jako wsparcie Systemów Zarządzania Energią (ISO 50001)

Audyt energetyczny jako wsparcie Systemów Zarządzania Energią (ISO 50001) Audyt energetyczny jako wsparcie Systemów Zarządzania Energią (ISO 50001) ROMAN KOŁODZIEJ IV Konferencja Naukowo-Techniczna,,Utrzymanie ruchu w przemyśle spożywczym Szczyrk, 26 kwietnia 2012 r. 1 PLAN

Bardziej szczegółowo

Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie. Projekt opracowany przez Wielkopolskie

Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie. Projekt opracowany przez Wielkopolskie Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie. Projekt opracowany przez Wielkopolskie Stowarzyszenie Sołtysów. Projekt współfinansowany ze środków

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE ZMIANĄ GOSPODARCZĄ. Autor: Agnieszka Wojciechowska

ZARZĄDZANIE ZMIANĄ GOSPODARCZĄ. Autor: Agnieszka Wojciechowska ZARZĄDZANIE ZMIANĄ GOSPODARCZĄ Autor: Agnieszka Wojciechowska Istota zarządzania zmianą gospodarczą Czemu i komu służy Strategia Zarządzania Zmianą Gospodarczą na poziomie lokalnym? Istota zarządzania

Bardziej szczegółowo

Założenia programu Eko - Polska

Założenia programu Eko - Polska Założenia programu Eko - Polska dr Jarosław Klimczak Warszawa 17 Kwiecień 2013r. Cele programu Promocja Polski jako kraju który wykorzystał szanse pakietu klimatycznego Pokazanie Polski jako lidera w ekologii

Bardziej szczegółowo

Rewitalizacja. Komplementarny proces. Kompleksowa zmiana

Rewitalizacja. Komplementarny proces. Kompleksowa zmiana Rewitalizacja. Komplementarny proces. Kompleksowa zmiana Rewitalizacja to wyprowadzanie ze stanu kryzysowego obszarów zdegradowanych poprzez działania całościowe, obejmujące różne sfery życia. Sama definicja

Bardziej szczegółowo

Polityka spójności UE na lata 2014 2020

Polityka spójności UE na lata 2014 2020 UE na lata 2014 2020 Propozycje Komisji Europejskiej Unii Europejskiej Struktura prezentacji 1. Jakie konsekwencje będzie miała polityka spójności UE? 2. Dlaczego Komisja proponuje zmiany w latach 2014

Bardziej szczegółowo

STANOWISKO RZĄDU. Data przyjęcia stanowiska przez Komitet do Spraw Europejskich 20 grudnia 2012 r. 4 lutego 2013 r.

STANOWISKO RZĄDU. Data przyjęcia stanowiska przez Komitet do Spraw Europejskich 20 grudnia 2012 r. 4 lutego 2013 r. STANOWISKO RZĄDU I. METRYKA DOKUMENTU Tytuł KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW: Plan działania w dziedzinie e-zdrowia

Bardziej szczegółowo

Przejście od planów transportowych do Planów Zrównoważonej Mobilności Miejskiej

Przejście od planów transportowych do Planów Zrównoważonej Mobilności Miejskiej dr Katarzyna HEBEL Prof. dr hab. Olgierd WYSZOMIRSKI Conference Baltic Sea Region advancing towards Sustainable Urban Mobility Planning Gdynia 22-24th of October 2014 Przejście od planów transportowych

Bardziej szczegółowo

Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej. Warszawa, 3 kwietnia 2013 r.

Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej. Warszawa, 3 kwietnia 2013 r. Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej Warszawa, 3 kwietnia 2013 r. Dokumenty strategiczne KOMUNIKAT KOMISJI EUROPA 2020 Strategia na rzecz inteligentnego i zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

Wizja. 2. Gmina Bełżec przyjaznym miejscem życia i pracy z rozwijającym się rolnictwem oraz przedsiębiorczością.

Wizja. 2. Gmina Bełżec przyjaznym miejscem życia i pracy z rozwijającym się rolnictwem oraz przedsiębiorczością. Wizja 1. Roztoczańskie Centrum Rekreacyjne wykorzystujące położenie transgraniczne, walory przyrodnicze i gospodarcze dla poszerzania oferty turystycznowypoczynkowej. 2. Gmina Bełżec przyjaznym miejscem

Bardziej szczegółowo

Cel realizacji Podkarpackiego Programu Odnowy Wsi na lata 2011-2016: Program jest instrumentem realizacji Strategii Województwa

Cel realizacji Podkarpackiego Programu Odnowy Wsi na lata 2011-2016: Program jest instrumentem realizacji Strategii Województwa Cel realizacji Podkarpackiego Programu Odnowy Wsi na lata 2011-2016: Szeroko rozumiana poprawa jakości życia na wsi, zaspokajanie potrzeb społeczno-kulturalnych mieszkańców a także zidentyfikowanie i promowanie

Bardziej szczegółowo

Program Współpracy Międzyregionalnej (INTERREG IV C) wspierający inicjatywę Komisji Europejskiej Regiony na rzecz zmian gospodarczych

Program Współpracy Międzyregionalnej (INTERREG IV C) wspierający inicjatywę Komisji Europejskiej Regiony na rzecz zmian gospodarczych Program Współpracy Międzyregionalnej (INTERREG IV C) wspierający inicjatywę Komisji Europejskiej Regiony na rzecz zmian gospodarczych Komisja Europejska zatwierdziła Program Operacyjny Współpracy Międzyregionalnej

Bardziej szczegółowo

Wsparcie projektów poprawiających efektywność energetyczną w ramach dostępnych środków dotacyjnych

Wsparcie projektów poprawiających efektywność energetyczną w ramach dostępnych środków dotacyjnych Wsparcie projektów poprawiających efektywność energetyczną w ramach dostępnych środków dotacyjnych Lesław Janowicz econet OpenFunding Sp. z o.o. 28.10.2015 Nie wiemy wszystkiego, ale czujemy się ekspertami

Bardziej szczegółowo

Obywatelski audyt efektywności świadczenia usług administracyjnych przez samorządy lokalne, czyli jak zarządzać sprawniej?

Obywatelski audyt efektywności świadczenia usług administracyjnych przez samorządy lokalne, czyli jak zarządzać sprawniej? Obywatelski audyt efektywności świadczenia usług administracyjnych przez samorządy lokalne, czyli jak zarządzać sprawniej? Magdalena Sroga Małgorzata Brennek PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ W

Bardziej szczegółowo

SZANSE NA WSPÓŁPRACĘ TRANSGRANICZNĄ PROGRAM WSPÓŁPRACY TRANSGRANICZNEJ LITWA-POLSKA 2014-2020

SZANSE NA WSPÓŁPRACĘ TRANSGRANICZNĄ PROGRAM WSPÓŁPRACY TRANSGRANICZNEJ LITWA-POLSKA 2014-2020 SZANSE NA WSPÓŁPRACĘ TRANSGRANICZNĄ PROGRAM WSPÓŁPRACY TRANSGRANICZNEJ LITWA-POLSKA 2014-2020 Program współpracy Interreg V-A Litwa-Polska jest kontynuacją współpracy rozpoczętej wraz z Programem Współpracy

Bardziej szczegółowo

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Iwona Wendel Podsekretarz Stanu Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Warszawa, 22 maja 2014

Bardziej szczegółowo

Aktywne formy kreowania współpracy

Aktywne formy kreowania współpracy Projekt nr... Kształtowanie sieci współpracy na rzecz bezpieczeństwa energetycznego Dolnego Śląska ze szczególnym uwzględnieniem aspektów ekonomiczno społecznych Aktywne formy kreowania współpracy Dr inż.

Bardziej szczegółowo

ZINTEGROWANY ROZWÓJ PRZEWORSKO- DYNOWSKIEGO OBSZARU WSPARCIA

ZINTEGROWANY ROZWÓJ PRZEWORSKO- DYNOWSKIEGO OBSZARU WSPARCIA ZINTEGROWANY ROZWÓJ PRZEWORSKO- DYNOWSKIEGO OBSZARU WSPARCIA projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Pomoc Techniczna

Bardziej szczegółowo

Załącznik do Uchwały Nr 651/XLIV/09 Rady Miasta Płocka z dnia 29 grudnia 2009 roku. Wieloletni Plan Inwestycyjny Miasta Płocka na lata 2010-2014

Załącznik do Uchwały Nr 651/XLIV/09 Rady Miasta Płocka z dnia 29 grudnia 2009 roku. Wieloletni Plan Inwestycyjny Miasta Płocka na lata 2010-2014 Załącznik do Uchwały Nr 651/XLIV/09 Rady Miasta Płocka z dnia 29 grudnia 2009 roku Wieloletni Plan Inwestycyjny Miasta Płocka na lata 2010-2014 Płock, grudzień 2009 Działy opracowania: I. Wprowadzenie.

Bardziej szczegółowo

Program HORYZONT 2020 w dziedzinie transportu

Program HORYZONT 2020 w dziedzinie transportu Program HORYZONT 2020 w dziedzinie transportu Rafał Rowiński, Przedstawicielstwo Komisji Europejskiej w Polsce Inwestycje w badania i rozwój są jednym ze sposobów wyjścia z kryzysu gospodarczego. Średni

Bardziej szczegółowo

Konsultacje społeczne

Konsultacje społeczne Konsultacje społeczne Strategia Rozwoju Kapitału Społecznego 2011-2020 10 maja 2011 r. Strategia Rozwoju Kapitału Społecznego Prezentacja drugiego celu operacyjnego: zwiększenie partycypacji społecznej

Bardziej szczegółowo

Programy operacyjne na lata 2014-2020

Programy operacyjne na lata 2014-2020 Programy operacyjne na lata 2014-2020 Na czym polega limit 3% (np. po 1% w latach 2014-2020) w zakresie zaliczkowania? Płatności zaliczkowe w momencie rozpoczęcia programów gwarantują, że państwa członkowskie

Bardziej szczegółowo

Rozwój obszarów wiejskich w nowej perspektywie finansowej

Rozwój obszarów wiejskich w nowej perspektywie finansowej Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rozwój obszarów wiejskich w nowej perspektywie finansowej dr inż. Zofia Szalczyk- Podsekretarz Stanu w MRiRW Lipiec 2013 Prace nad PROW 2014-2020 Opracowywany w Ministerstwie

Bardziej szczegółowo

WSPARCIE DZIAŁAŃ INWESTYCYJNYCH W RPO WM 2014-2020 Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego

WSPARCIE DZIAŁAŃ INWESTYCYJNYCH W RPO WM 2014-2020 Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego WSPARCIE DZIAŁAŃ INWESTYCYJNYCH W RPO WM 2014-2020 Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego dr Stanisław Sorys Wicemarszałek Województwa Małopolskiego 1_GOSPODARKA WIEDZY 2_CYFROWA MAŁOPOLSKA 3_PRZEDSIĘBIORCZA

Bardziej szczegółowo

I Spotkanie Rady Strategii Rozwoju Tczewa przy Prezydencie Miasta Tczewa Luty, 2009

I Spotkanie Rady Strategii Rozwoju Tczewa przy Prezydencie Miasta Tczewa Luty, 2009 I Spotkanie Rady Strategii Rozwoju Tczewa przy Prezydencie Miasta Tczewa Luty, 2009 Strategią rozwoju nazywa się rozmaite sposoby oddziaływania w celu pobudzenia wzrostu gospodarczego Strategia rozwoju

Bardziej szczegółowo

Poniżej przedstawiamy podstawowe informacje na temat działan objętych konkursem i potencjalnych beneficjentów.

Poniżej przedstawiamy podstawowe informacje na temat działan objętych konkursem i potencjalnych beneficjentów. Newsletter Nr 4 wrzesień 2009 REGIONALNY PROGRAM OPERACYJNY DLA WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO NA LATA 2007-2013 Wkrótce rusza konkurs dla działań: 5.4. Rozwój energetyki opartej na źródłach odnawialnych 5.5.

Bardziej szczegółowo

Łukasz Urbanek. Departament RPO. Kierownik Działu Programowania i Ewaluacji. Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego

Łukasz Urbanek. Departament RPO. Kierownik Działu Programowania i Ewaluacji. Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego 1 Łukasz Urbanek Kierownik Działu Programowania i Ewaluacji Departament RPO Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego Strategia lizbońska 2007-2013 Strategia Europa 2020 2014-2020 Główne założenia

Bardziej szczegółowo

Stan prac nad założeniami Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 2020

Stan prac nad założeniami Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 2020 Stan prac nad założeniami Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 2020 Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Departament Rozwoju Obszarów Wiejskich WARSZAWA 4 kwietnia 2013 r. Prace nad projektem

Bardziej szczegółowo

KONFERENCJA Infrastruktura wiejska drogą do sukcesu gospodarczego regionów

KONFERENCJA Infrastruktura wiejska drogą do sukcesu gospodarczego regionów KONFERENCJA Infrastruktura wiejska drogą do sukcesu gospodarczego regionów Panel W zgodzie z naturą i kulturą czyli jak skutecznie wspierać rozwój infrastruktury na wsi? Warszawa, 28 października 2010

Bardziej szczegółowo

Obszary wiejskie w polityce spójności - założenia na okres 2014 2020

Obszary wiejskie w polityce spójności - założenia na okres 2014 2020 Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Obszary wiejskie w polityce spójności - założenia na okres 2014 2020 Konferencja Wiejska Polska 25 26 maja 2013 r. Konin/Licheń Krajowe podstawy strategiczne polityki

Bardziej szczegółowo

Nowy wydział ds. energii w Koszycach wprowadza OZE oraz inne środki efektywności energetycznej

Nowy wydział ds. energii w Koszycach wprowadza OZE oraz inne środki efektywności energetycznej Nowy wydział ds. energii w Koszycach wprowadza OZE oraz inne środki efektywności energetycznej Koszyce (Słowacja) Wprowadzenie W styczniu 2009 roku w Koszycach został utworzony miejski wydział ds. energii.

Bardziej szczegółowo

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA DOKUMENT NADZOROWANY W WERSJI ELEKTRONICZNEJ Wydanie 07 Urząd Miasta Płocka. Księga środowiskowa

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA DOKUMENT NADZOROWANY W WERSJI ELEKTRONICZNEJ Wydanie 07 Urząd Miasta Płocka. Księga środowiskowa Strona 1 1. Księga Środowiskowa Księga Środowiskowa to podstawowy dokument opisujący strukturę i funkcjonowanie wdrożonego w Urzędzie Systemu Zarządzania Środowiskowego zgodnego z wymaganiami normy PN-EN

Bardziej szczegółowo

Propozycje Federacji do Strategii Rozwoju Województwa Kujawsko-Pomorskiego na lata 2014-2020. Jan M. Grabowski. Toruń, 15 stycznia 2013 roku

Propozycje Federacji do Strategii Rozwoju Województwa Kujawsko-Pomorskiego na lata 2014-2020. Jan M. Grabowski. Toruń, 15 stycznia 2013 roku Propozycje Federacji do Strategii Rozwoju Województwa Kujawsko-Pomorskiego na lata 2014-2020 Jan M. Grabowski Toruń, 15 stycznia 2013 roku Organizacje pozarządowe w regionie w 2012 roku w Polsce zarejestrowanych

Bardziej szczegółowo

PRSupport oferuje szeroki zakres szkoleń dopasowanych do indywidualnych wymagań klientów

PRSupport oferuje szeroki zakres szkoleń dopasowanych do indywidualnych wymagań klientów Oferta szkoleniowa CORPORATE SOCIAL RESPONSIBILIT Y S z k o l e n i a i t r e n i n g i d l a p r a c o w n i k ó w i z a r z ą d ó w PRSupport oferuje szeroki zakres szkoleń dopasowanych do indywidualnych

Bardziej szczegółowo

12.08.2014, Łódź. Szkolenie z zakresu krajowych Programów Operacyjnych na lata 2014-2020

12.08.2014, Łódź. Szkolenie z zakresu krajowych Programów Operacyjnych na lata 2014-2020 12.08.2014, Łódź Szkolenie z zakresu krajowych Programów Operacyjnych na lata 2014-2020 Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko 2014-2020 12.08.2014, Łódź PLAN PREZENTACJI 1. Opis Programu Operacyjnego

Bardziej szczegółowo

Regionalny Program Operacyjny Województwa Kujawsko-Pomorskiego na lata 2014-2020 CCI 2014PL16M2OP002

Regionalny Program Operacyjny Województwa Kujawsko-Pomorskiego na lata 2014-2020 CCI 2014PL16M2OP002 Regionalny Program Operacyjny Województwa Kujawsko-Pomorskiego na lata 2014-2020 Decyzja wykonawcza Komisji z dnia 16.12.2014 r. CCI 2014PL16M2OP002 Wieloaspektowe ujęcie obszaru kultury w Regionalnym

Bardziej szczegółowo

Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, 12-13.02.2015 r.

Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, 12-13.02.2015 r. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, 12-13.02.2015 r. 1 Projekt PO RYBY 2014-2020 został opracowany w oparciu o: przepisy prawa UE: rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia

Bardziej szczegółowo

PRAKTYCZNE WDRAŻANIE WSPARCIA W RAMACH LOKALNYCH GRUP RYBACKICH ORAZ UDZIAŁ W PROCESIE APLIKACYJNYM URZĘDÓW MARSZAŁKOWSKICH

PRAKTYCZNE WDRAŻANIE WSPARCIA W RAMACH LOKALNYCH GRUP RYBACKICH ORAZ UDZIAŁ W PROCESIE APLIKACYJNYM URZĘDÓW MARSZAŁKOWSKICH PRAKTYCZNE WDRAŻANIE WSPARCIA W RAMACH LOKALNYCH GRUP RYBACKICH ORAZ UDZIAŁ W PROCESIE APLIKACYJNYM URZĘDÓW MARSZAŁKOWSKICH Karolina Szambelańczyk Oddział Obsługi PO Ryby Departament Programów Rozwoju

Bardziej szczegółowo

Środa z Funduszami dla instytucji kultury Programy krajowe PROW Wałbrzych, 3 czerwca 2015 r.,

Środa z Funduszami dla instytucji kultury Programy krajowe PROW Wałbrzych, 3 czerwca 2015 r., Środa z Funduszami dla instytucji kultury Programy krajowe PROW Wałbrzych, 3 czerwca 2015 r., Iwona Stach - Janyst Punkt Informacji Funduszy Europejskich Wałbrzych Program Rozwoju Obszarów Wiejskich Priorytet

Bardziej szczegółowo

Projekt Prove It PL! o mierzeniu oddziaływania i kapitału społeczno-ekonomicznego w przedsiębiorczości społecznej

Projekt Prove It PL! o mierzeniu oddziaływania i kapitału społeczno-ekonomicznego w przedsiębiorczości społecznej Projekt Prove It PL! o mierzeniu oddziaływania i kapitału społeczno-ekonomicznego w przedsiębiorczości społecznej Pomiar wpływu społecznego i ekologicznego wspólna odpowiedzialność biznesu i NGO Warszawa,

Bardziej szczegółowo

Środowisko dla Rozwoju

Środowisko dla Rozwoju ENEA Krajowa sieć partnerstwa Środowisko dla Rozwoju na rzecz promowania zasad zrównowaŝonego rozwoju i jej rola we wdraŝaniu POIiŚ 27 maja 2010 r. Zamość Spis treści 1. Europejska Sieć Organów Środowiskowych

Bardziej szczegółowo

OCENA ANKIETY WERYFIKACYJNEJ W ZAKRESIE UZYSKANIA CERTYFIKATU ORGANIZACJA SPOŁECZNIE ZAANGAŻOWANA

OCENA ANKIETY WERYFIKACYJNEJ W ZAKRESIE UZYSKANIA CERTYFIKATU ORGANIZACJA SPOŁECZNIE ZAANGAŻOWANA Lp. I Informacje o Organizacji OCENA ANKIETY WERYFIKACYJNEJ W ZAKRESIE UZYSKANIA CERTYFIKATU ORGANIZACJA SPOŁECZNIE ZAANGAŻOWANA Pensjonat Reymontówka*** Ul. Nędzy Kubińca 170 34-511 Kościelisko II Informacje

Bardziej szczegółowo

8 Przygotowanie wdrożenia

8 Przygotowanie wdrożenia 1 Krok 8 Przygotowanie wdrożenia Wprowadzenie Przed rozpoczęciem wdrażania Miejskiego Programu Energetycznego administracja miejska powinna dokładnie przygotować kolejne kroki. Pierwszym jest powołanie

Bardziej szczegółowo

Innowacyjny program energooszczędnych inwestycji miejskich w ramach Partnerstwa Publiczno-Prywatnego w Warszawie

Innowacyjny program energooszczędnych inwestycji miejskich w ramach Partnerstwa Publiczno-Prywatnego w Warszawie Innowacyjny program energooszczędnych inwestycji miejskich w ramach Partnerstwa Publiczno-Prywatnego w Warszawie Warszawa, 23 czerwca 2014 Leszek Drogosz Dyrektor Biura Infrastruktury Urzędu m.st. Warszawy

Bardziej szczegółowo

Pierwszy w Polsce System Zarządzania Energią (SZE) w oparciu o normę PN-EN ISO 50001 w Dzierżoniowie. Warszawa 8 maja 2013 r.

Pierwszy w Polsce System Zarządzania Energią (SZE) w oparciu o normę PN-EN ISO 50001 w Dzierżoniowie. Warszawa 8 maja 2013 r. Pierwszy w Polsce System Zarządzania Energią (SZE) w oparciu o normę PN-EN ISO 50001 w Dzierżoniowie Warszawa 8 maja 2013 r. Efektywne zarządzanie energią jest jednym z warunków krytycznych do osiągnięcia

Bardziej szczegółowo

14399/5/08 REV 5 (pl) ppa/zm 1 DG I - 2B LIMITE PL

14399/5/08 REV 5 (pl) ppa/zm 1 DG I - 2B LIMITE PL 14399/5/08 REV 5 (pl) ppa/zm 1 DG I - 2B LIMITE PL Konkluzje Rady na temat architektury: udział kultury w zrównoważonym rozwoju RADA UNII EUROPEJSKIEJ, 1. POWOŁUJĄC SIĘ na Traktat ustanawiający Wspólnotę

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W OLSZTYNIE

WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W OLSZTYNIE I GOSPODARKI WODNEJ W OLSZTYNIE Możliwości finansowania inwestycji w biomasę DZIAŁALNOŚĆ WFOŚIGW PRZYCHODY Przychody statutowe WF - ogółem Przychody z tytułu opłat za korzystanie ze środowiska WYDATKI

Bardziej szczegółowo

Część IV. System realizacji Strategii.

Część IV. System realizacji Strategii. Część IV. System realizacji Strategii. Strategia jest dokumentem ponadkadencyjnym, określającym cele, kierunki i priorytety działań na kilka lat oraz wymagającym ciągłej pracy nad wprowadzaniem zmian i

Bardziej szczegółowo

PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020

PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020 PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020 Dr inż. Dariusz Nieć Dyrektor Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich Warszawa 28 stycznia 2015

Bardziej szczegółowo

SPOŁECZNA ODPOWIEDZIALNOŚĆ BIZNESU CSR CORPORATE SOCIAL RESPONSIBILITY

SPOŁECZNA ODPOWIEDZIALNOŚĆ BIZNESU CSR CORPORATE SOCIAL RESPONSIBILITY SPOŁECZNA ODPOWIEDZIALNOŚĆ BIZNESU CSR CORPORATE SOCIAL RESPONSIBILITY Badanie zostało zrealizowane w ramach projektu Partnerstwo w realizacji projektów szansą rozwoju sektora MSP Projekt realizowany jest

Bardziej szczegółowo

CEL OGÓLNY (CO) CEL SZCZEGÓŁOWY (CS) PRZEDSIĘWZIĘCIE (P) PREFEROWANE TYPY OPERACJI

CEL OGÓLNY (CO) CEL SZCZEGÓŁOWY (CS) PRZEDSIĘWZIĘCIE (P) PREFEROWANE TYPY OPERACJI Opis operacji odpowiadającej działaniu z zakresu Małe projekty pod kątem spełniania kryteriów wyboru określonych w Lokalnej Strategii Rozwoju Lokalnej Grupy Działania Partnerstwo na Jurze Tytuł projektu:

Bardziej szczegółowo

Projekt ENDURANCE. Krajowa sieć miast wspierająca przygotowanie i wdrożenie SUMP. CIFAL Płock

Projekt ENDURANCE. Krajowa sieć miast wspierająca przygotowanie i wdrożenie SUMP. CIFAL Płock Projekt ENDURANCE Krajowa sieć miast wspierająca przygotowanie i wdrożenie SUMP CIFAL Płock SIEĆ CIFAL CIFAL Płock to jedno z kilkunastu centrów międzynarodowej sieci ośrodków szkoleniowych dla władz i

Bardziej szczegółowo

Konkurs Dobrych Praktyk Zdrowe i bezpieczne miejsce pracy. Bezpieczni na starcie, zdrowi na mecie. Zaproszenie do składania wniosków

Konkurs Dobrych Praktyk Zdrowe i bezpieczne miejsce pracy. Bezpieczni na starcie, zdrowi na mecie. Zaproszenie do składania wniosków Bezpieczeństwo i zdrowie w pracy dotyczy każdego. Jest dobre dla ciebie. Dobre dla firmy. Bezpieczni na starcie, zdrowi na mecie Promowanie zrównoważonego życia zawodowego #EUhealthyworkplaces www.healthy-workplaces.eu

Bardziej szczegółowo

LISTA PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH

LISTA PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH NA 2015 ROK I. Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach,

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Współpracy Transgranicznej Republika Czeska - Rzeczpospolita Polska 2007-2013

Program Operacyjny Współpracy Transgranicznej Republika Czeska - Rzeczpospolita Polska 2007-2013 Program Operacyjny Współpracy Transgranicznej Republika Czeska - Rzeczpospolita Polska 2007-2013 1 POWT Republika Czeska - Rzeczpospolita Polska 2007-2013 CEL PROGRAMU 2 POWT Republika Czeska - Rzeczpospolita

Bardziej szczegółowo

TFPL2006/018-180.03.02

TFPL2006/018-180.03.02 Znaczenie komunikacji w procesie wdraŝania sieci Natura 2000 doświadczenia polsko hiszpańskie w ramach projektu TFPL2006/018-180.03.02 Komunikacja, świadomość społeczna i wzmocnienie instytucjonalne dla

Bardziej szczegółowo

Społeczna odpowiedzialność biznesu podejście strategiczne i operacyjne. Maciej Bieńkiewicz

Społeczna odpowiedzialność biznesu podejście strategiczne i operacyjne. Maciej Bieńkiewicz 2012 Społeczna odpowiedzialność biznesu podejście strategiczne i operacyjne Maciej Bieńkiewicz Społeczna Odpowiedzialność Biznesu - istota koncepcji - Nowa definicja CSR: CSR - Odpowiedzialność przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WSPÓŁPRACY TRANSGRANICZNEJ POLSKA-ROSJA 2014-2020. Giżycko, 21 października 2015 r.

PROGRAM WSPÓŁPRACY TRANSGRANICZNEJ POLSKA-ROSJA 2014-2020. Giżycko, 21 października 2015 r. PROGRAM WSPÓŁPRACY TRANSGRANICZNEJ POLSKA-ROSJA 2014-2020 Giżycko, 21 października 2015 r. Program Polska-Rosja 2014-2020 Program Polska - Rosja 2014-2020 przygotowywany jest przez współpracujące ze sobą

Bardziej szczegółowo

Przedsiębiorczość i przedsiębiorczość społeczna.

Przedsiębiorczość i przedsiębiorczość społeczna. Przedsiębiorczość i przedsiębiorczość społeczna. ekspert: Szymon Medalion prowadząca: Marzena Szewczyk-Nelson Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Programu Operacyjnego Pomoc

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ WNIOSKU Marta Wronka

FORMULARZ WNIOSKU Marta Wronka FORMULARZ WNIOSKU Marta Wronka Wydział ds. Programu LIFE Departament Ochrony Przyrody i Edukacji Ekologicznej NA DOBRY POCZĄTEK Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1293/2013 z dnia 11

Bardziej szczegółowo

Lokalna Grupa Działania Piękna Ziemia Gorczańska

Lokalna Grupa Działania Piękna Ziemia Gorczańska Lokalna Grupa Działania Piękna Ziemia Gorczańska Analiza SWOT Wrzesień 2015 Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie. Zadanie współfinansowane

Bardziej szczegółowo

Zintegrowane zarządzanie w aglomeracjach

Zintegrowane zarządzanie w aglomeracjach Zintegrowane zarządzanie w aglomeracjach 18-19 maja 2010 / ul. Śląska 11/13, 42-217 w projekcie Rola miast w zintegrowanym rozwoju regionu kwiecień 2008 r. kwiecień 2011 r. ul. Śląska 11/13, 42-217 Partnerzy

Bardziej szczegółowo

Cele klimatyczne Warszawy\ kierunki rozwoju Miasta. Leszek Drogosz, Dyrektor Biura Infrastruktury, Urząd m.st. Warszawy

Cele klimatyczne Warszawy\ kierunki rozwoju Miasta. Leszek Drogosz, Dyrektor Biura Infrastruktury, Urząd m.st. Warszawy Cele klimatyczne Warszawy\ kierunki rozwoju Miasta Leszek Drogosz, Dyrektor Biura Infrastruktury, Urząd m.st. Warszawy Wyzwania Warszawy związane z polityką klimatyczną Dostosowanie gospodarki do zaostrzających

Bardziej szczegółowo

Certyfikaty środowiskowe

Certyfikaty środowiskowe Certyfikaty środowiskowe jako praktyczna realizacja zasad zrównoważonego rozwoju Gdynia, 23.05.2013 Agenda 1. O Fundacji Partnerstwo dla Środowiska 2. Program Czysty Biznes 3. Zielone Biuro 4. Przyjazny

Bardziej szczegółowo

VI. Priorytety ekologiczne Powiatu Poznańskiego

VI. Priorytety ekologiczne Powiatu Poznańskiego VI. Priorytety ekologiczne Powiatu Poznańskiego Program ochrony środowiska dla Powiatu Poznańskiego, w myśl art. 17 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska opracowany został zgodnie z Polityką ekologiczną

Bardziej szczegółowo

Środowisko w polityce spójności Spotkanie plenarne uczestników sieci Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju 8-9 grudnia 2011 r.

Środowisko w polityce spójności Spotkanie plenarne uczestników sieci Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju 8-9 grudnia 2011 r. Środowisko w polityce spójności Spotkanie plenarne uczestników sieci Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju 8-9 grudnia 2011 r. Agata Payne Dyrektoriat Środowisko Polityka spójności i ocen oddziaływania na

Bardziej szczegółowo

Marlena Ballak Obowiązki podmiotów publicznych i podmiotów gospodarczych w ramach narodowego programu rozwoju gospodarki niskoemisyjnej

Marlena Ballak Obowiązki podmiotów publicznych i podmiotów gospodarczych w ramach narodowego programu rozwoju gospodarki niskoemisyjnej Marlena Ballak Obowiązki podmiotów publicznych i podmiotów gospodarczych w ramach narodowego programu rozwoju gospodarki niskoemisyjnej Szczecin, 15 kwietnia 2016 r. GOSPODARKA NIESKOEMISYJNA zapewnienie

Bardziej szczegółowo