UCHWAŁA. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca) SSN Dariusz Zawistowski



Podobne dokumenty
Uchwała z dnia 17 września 2009 r., III CZP 57/09

POSTANOWIENIE. Prezes SN Tadeusz Ereciński (przewodniczący) SSN Jacek Gudowski SSN Karol Weitz (sprawozdawca)

UCHWAŁA. SSN Agnieszka Piotrowska (przewodniczący) SSN Antoni Górski (sprawozdawca) SSN Grzegorz Misiurek. Protokolant Bożena Kowalska

POSTANOWIENIE. SSN Barbara Myszka (przewodniczący) SSN Marta Romańska SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca)

POSTANOWIENIE. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Krzysztof Strzelczyk SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca) odmawia podjęcia uchwały.

UCHWAŁA. SSN Marta Romańska (przewodniczący) SSN Anna Owczarek SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca) Protokolant Bożena Kowalska

UCHWAŁA. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Irena Gromska-Szuster SSA Barbara Trębska (sprawozdawca)

UCHWAŁA. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Krzysztof Strzelczyk SSN Maria Szulc (sprawozdawca) Protokolant Katarzyna Bartczak

UCHWAŁA. składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego

POSTANOWIENIE. Sygn. akt II CZ 8/15. Dnia 9 kwietnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie:

POSTANOWIENIE. SSN Anna Kozłowska (przewodniczący) SSN Marian Kocon (sprawozdawca) SSN Katarzyna Tyczka-Rote. Protokolant Katarzyna Bartczak

UCHWAŁA. SSN Katarzyna Tyczka-Rote (przewodniczący) SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) SSN Barbara Myszka. Protokolant Bożena Kowalska

UCHWAŁA. Protokolant Bożena Kowalska

UCHWAŁA. Sygn. akt III CZP 27/12. Dnia 18 lipca 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie :

POSTANOWIENIE. Sygn. akt IV CSK 654/13. Dnia 25 czerwca 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie:

Postanowienie z dnia 4 września 2009 r., I CZ 83/09

POSTANOWIENIE. SSN Grzegorz Misiurek (przewodniczący) SSN Irena Gromska-Szuster (sprawozdawca) SSN Krzysztof Strzelczyk

UCHWAŁA. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (sprawozdawca) SSN Irena Gromska-Szuster

POSTANOWIENIE. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Antoni Górski SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) Protokolant Iwona Budzik

POSTANOWIENIE. Sygn. akt IV CZ 111/14. Dnia 4 marca 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie:

POSTANOWIENIE. Sygn. akt V CZ 91/14. Dnia 20 stycznia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie:

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący) SSN Iwona Koper (sprawozdawca) SSN Dariusz Zawistowski

POSTANOWIENIE. SSN Dariusz Zawistowski (przewodniczący) SSN Maria Szulc (sprawozdawca) SSA Andrzej Niedużak

POSTANOWIENIE. Sygn. akt IV CSK 491/14. Dnia 21 maja 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie:

Uchwała z dnia 21 lipca 2010 r., III CZP 49/10

UCHWAŁA. Protokolant Bożena Kowalska

UCHWAŁA. Protokolant Bożena Kowalska

POSTANOWIENIE. Sygn. akt III CZP 12/13

POSTANOWIENIE. Sygn. akt I CZ 27/14. Dnia 28 maja 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie:

UCHWAŁA. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca) SSN Maria Szulc. Protokolant Katarzyna Bartczak

POSTANOWIENIE. SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec

UCHWAŁA. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Krzysztof Strzelczyk SSN Maria Szulc (sprawozdawca) Protokolant Katarzyna Bartczak

POSTANOWIENIE. SSN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący) SSN Iwona Koper SSN Maria Szulc (sprawozdawca)

POSTANOWIENIE. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Dariusz Dończyk SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca) Protokolant Iwona Budzik

POSTANOWIENIE. SSN Anna Owczarek (przewodniczący) SSN Krzysztof Pietrzykowski (sprawozdawca) SSN Agnieszka Piotrowska

POSTANOWIENIE. Protokolant Bożena Kowalska

Postanowienie z dnia 20 maja 2011 r., III CZP 18/11

POSTANOWIENIE. SSN Barbara Myszka (przewodniczący) SSN Dariusz Dończyk SSN Antoni Górski (sprawozdawca)

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

POSTANOWIENIE. SSN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący) SSN Dariusz Dończyk SSN Anna Owczarek (sprawozdawca)

POSTANOWIENIE. SSN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący) SSN Anna Owczarek (sprawozdawca) SSN Karol Weitz

UCHWAŁA. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Wojciech Katner SSN Barbara Myszka (sprawozdawca)

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Wojciech Katner (przewodniczący) SSN Krzysztof Pietrzykowski (sprawozdawca) SSN Karol Weitz

UCHWAŁA. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Wojciech Katner SSN Barbara Myszka (sprawozdawca)

POSTANOWIENIE. Sygn. akt I CZ 2/17. Dnia 26 stycznia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie:

POSTANOWIENIE. Sygn. akt III CZP 61/14. Dnia 11 grudnia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie:

POSTANOWIENIE. SSN Iwona Koper (przewodniczący) SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca) SSN Dariusz Zawistowski

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Marta Romańska (przewodniczący) SSN Irena Gromska-Szuster SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca)

POSTANOWIENIE. Sygn. akt I CZ 135/12. Dnia 25 października 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie :

POSTANOWIENIE. Sygn. akt IV CZ 47/12. Dnia 5 września 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie :

POSTANOWIENIE. Sygn. akt II CZ 42/14. Dnia 4 września 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie:

POSTANOWIENIE. Sygn. akt IV CZ 95/16. Dnia 25 stycznia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie:

POSTANOWIENIE. Sygn. akt I CZ 86/17. Dnia 6 września 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie:

UCHWAŁA. SSN Marta Romańska (przewodniczący) SSN Bogumiła Ustjanicz SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca) Protokolant Iwona Budzik

POSTANOWIENIE. po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej. zażalenia powodów na postanowienie Sądu Okręgowego w P.

POSTANOWIENIE. Sygn. akt III CZ 1/17. Dnia 9 lutego 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie:

UCHWAŁA. Protokolant Bożena Kowalska

UCHWAŁA. Sygn. akt III CZP 40/16. Dnia 28 września 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie:

POSTANOWIENIE UZASADNIENIE

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

POSTANOWIENIE. przy uczestnictwie Skarbu Państwa reprezentowanego przez Nadleśniczego. o założenie księgi wieczystej i wpis prawa własności,

UCHWAŁA. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Maria Szulc SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca) Protokolant Katarzyna Bartczak

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

POSTANOWIENIE. SSN Zbigniew Kwaśniewski (przewodniczący) SSN Agnieszka Piotrowska (sprawozdawca) SSN Maria Szulc

UCHWAŁA. SSN Anna Owczarek (przewodniczący) SSN Krzysztof Pietrzykowski SSN Agnieszka Piotrowska (sprawozdawca) Protokolant Katarzyna Bartczak

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. Dnia 7 marca 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie :

Postanowienie z dnia 29 czerwca 2010 r., III CZP 46/10

POSTANOWIENIE. Protokolant Katarzyna Bartczak

POSTANOWIENIE. Sygn. akt V CZ 10/16. Dnia 20 kwietnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie:

POSTANOWIENIE. Sygn. akt V CSK 21/14. Dnia 20 listopada 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie:

POSTANOWIENIE. SSN Dariusz Dończyk (przewodniczący) SSN Wojciech Katner SSN Anna Kozłowska (sprawozdawca)

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

POSTANOWIENIE. Sygn. akt I CZ 39/12. Dnia 17 maja 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie :

POSTANOWIENIE. SSN Beata Gudowska (przewodniczący) SSN Roman Kuczyński SSN Zbigniew Myszka (sprawozdawca)

UCHWAŁA. Protokolant Katarzyna Bartczak

POSTANOWIENIE uchyla zaskarżone postanowienie.

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

UCHWAŁA. SSN Katarzyna Tyczka-Rote (przewodniczący) SSN Iwona Koper (sprawozdawca) SSN Dariusz Zawistowski

POSTANOWIENIE. SSN Mirosław Bączyk (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Zbigniew Kwaśniewski SSN Katarzyna Tyczka-Rote

POSTANOWIENIE. Sygn. akt IV CZ 96/13. Dnia 11 grudnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie:

POSTANOWIENIE. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Grzegorz Misiurek SSN Henryk Pietrzkowski (sprawozdawca)

POSTANOWIENIE. SSN Dariusz Zawistowski (przewodniczący) SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca) SSA Michał Kłos. Protokolant Bożena Kowalska

POSTANOWIENIE. SSN Dariusz Dończyk (przewodniczący) SSN Iwona Koper SSN Agnieszka Piotrowska (sprawozdawca)

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Jan Górowski (przewodniczący) SSN Paweł Grzegorczyk SSN Krzysztof Pietrzykowski (sprawozdawca)

POSTANOWIENIE. Prezes SN Tadeusz Ereciński

POSTANOWIENIE. SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący) SSN Dariusz Dończyk (sprawozdawca) SSN Maria Szulc

POSTANOWIENIE. SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jan Górowski SSN Dariusz Zawistowski

POSTANOWIENIE. SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący) SSN Jan Górowski (sprawozdawca) SSN Katarzyna Tyczka-Rote

UCHWAŁA. Protokolant Iwona Budzik

POSTANOWIENIE. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Bogumiła Ustjanicz SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca) Protokolant Katarzyna Bartczak

POSTANOWIENIE. SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący) SSN Jan Górowski (sprawozdawca) SSN Hubert Wrzeszcz

POSTANOWIENIE. SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący) SSN Elżbieta Skowrońska-Bocian SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca)

POSTANOWIENIE. Sygn. akt I CZ 186/12. Dnia 15 lutego 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie :

POSTANOWIENIE. Sygn. akt II CSK 493/10. Dnia 8 kwietnia 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie :

Uchwała z dnia 12 lutego 2009 r., III CZP 142/08

POSTANOWIENIE. Sygn. akt IV CZ 121/12. Dnia 6 grudnia 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie:

POSTANOWIENIE. Sygn. akt IV CZ 52/08. Dnia 24 lipca 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie :

POSTANOWIENIE. Sygn. akt II CZ 63/15. Dnia 15 października 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie:

POSTANOWIENIE. Protokolant Bożena Kowalska

Transkrypt:

Sygn. akt III CZP 57/09 UCHWAŁA Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 17 września 2009 r. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca) SSN Dariusz Zawistowski w sprawie z wniosku Stowarzyszenia Zbiorowego Zarządzania Prawami Autorskimi Twórców Dzieł Naukowych i Technicznych "Kopipol" w K. przy uczestnictwie Agaty Z. o udzielenie zabezpieczenia, po rozstrzygnięciu w Izbie Cywilnej na posiedzeniu jawnym w dniu 4 września 2009 r., zagadnienia prawnego przedstawionego przez Sąd Apelacyjny w S. postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2009 r., sygn. akt I ACz 715/08(I ACz 181/09), "Czy roszczenie organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi o udzielenie informacji niezbędnych dla dochodzenia opłat przewidzianych w art. 20 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz.U. z 2006 r. Nr 90, poz. 631 z późn. zm.) podlega rozpoznaniu w trybie procesu czy postępowania zabezpieczającego?"

2 podjął uchwałę: Żądanie organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi udzielenia na podstawie art. 105 ust. 2 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (jedn. tekst: Dz.U. z 2006 r. Nr 90, poz. 631 ze zm.) informacji niezbędnych do określenia wysokości dochodzonych przez nią opłat, określonych w art. 20 ust. 1 pkt 2, podlega rozpoznaniu w postępowaniu procesowym. Uzasadnienie Przedstawione do rozstrzygnięcia zagadnienie prawne powstało na etapie rozpoznawania przez Sąd Apelacyjny w S. zażaleń na postanowienie Sądu Okręgowego w S. z dnia 12 sierpnia 2008 r. uwzględniające częściowo, bo za okres od 2 lipca 2003 r. do 31 lipca 2008 r., wniosek Stowarzyszenia Zbiorowego Zarządzania Prawami Autorskimi Twórców Dzieł Naukowych i Technicznych Kopipol w K. o zobowiązanie Agaty Z. do udzielenia szczegółowo opisanych we wniosku informacji o sprowadzanych i sprzedawanych urządzeniach reprograficznych oraz o zobowiązanie uczestniczki do przekazania wnioskodawcy dokumentów z tym związanych. Żądanie udzielenia informacji, oparte na treści art. 20 i art. 105 ust. 2 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tj. Dz. U. z 2006 r., Nr 90, poz. 631 ze zm. nazywanej dalej, jako pr. aut. ) zostało rozpoznane na posiedzeniu niejawnym jako sprawa o zabezpieczenie niemajątkowe. Wątpliwości, jakie ujawniły się przy rozpoznaniu zażalenia dotyczyły tego, czy norma art. 105 ust. 2 pr. aut. przewidująca prawo po stronie organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi do domagania się informacji, jeśli ma to znaczenie dla określenia wysokości opłat przewidzianych w art. 20 tej ustawy, ma charakter materialnoprawny, czy też należy do kategorii norm procesowych

3 zbliżonych do zabezpieczenia powództw, o których mowa w art. 80 ust. 1 pkt 2 pr. aut. Sąd Apelacyjny, po wskazaniu na występujące w orzecznictwie sądów powszechnych rozbieżności odnośnie do trybu postępowania, w których rozpoznawane są sprawy o udzielenie informacji, skłaniając się do pierwszego poglądu, wskazał, że określone w art. 20 pr. aut. opłaty wiążą się z użytkiem prawnie dozwolonym, nie wchodzą w zakres autorskich praw majątkowych i nie poddają się regulacji przewidzianej w art. 80. Organizacje zbiorowego zarządzania nie mają legitymacji do dochodzenia roszczeń określonych w art. 79 pr. aut. a tym samym do korzystania ze środków wskazanych w art. 80. Skutkiem przyjęcia, że norma art. 105 ust. 2 prawa autorskiego ma charakter materialnoprawny jest rozpoznanie opartego na niej roszczenia, zgodnie z art. 13 2 k.p.c., w postępowaniu procesowym Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Przed przystąpieniem do zasadniczych rozważań należy podkreślić, iż w dotychczasowym orzecznictwie Sądu Najwyższego problem charakteru prawnego normy zawartej w art. 105 ust. 2 pr. aut. i trybu dochodzenia wynikającego z niego uprawnienia do żądania udzielenia informacji został podjęty jedynie w wyroku z dnia 8 grudnia 2000 r., I CKN 971/98 (OSNC 2001/6/97) i to na marginesie zasadniczych rozważań dotyczących obowiązywania i zasięgu czasowego ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim. Sąd Najwyższy wskazał, że cały art. 105 pr. aut. jest przepisem prawa materialnego, a uprawnienie organizacji zbiorowego zarządzania do ochrony praw autorskich lub pokrewnych zwalnia ją od obowiązku wykazywania (w zakresie pola eksploatacji określonego w zezwoleniu art. 104 ust. pr. aut.) upoważnienia do reprezentacji, zarówno w procesie o zapłatę, jak i w ewentualnym procesie o ujawnienie informacji i dokumentów (art. 105 ust. 2 pr. aut.). W orzecznictwie sądów powszechnych ta sama kwestia była różnie rozstrzygana, czego wyrazem są orzeczenia przytoczone w uzasadnieniu postanowienia Sądu Apelacyjnego, przy czym dla porządku należy przytoczyć kolejne postanowienie Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 16 czerwca 2009 r. (sygn. akt I ACz 852/08, nie publ.), które utrzymuje dotychczasową linię orzecznictwa tego Sądu

4 opartą na założeniu, że art. 105 ust. 2 pr. aut. jest normą o charakterze materialnoprawnym, konstruującą samodzielne roszczenie rozpoznawane w procesie. Postępowanie o udzielenie informacji i udostępnienie dokumentacji jest rozwiązaniem nowym, niemającym odpowiednika w ustawie z dnia 10 lipca 1952 r. o prawie autorskim (Dz. U. Nr 34, poz. 234 ze zm.). Przewiduje go przede wszystkim art. 80 pr. aut., który w ust. 1 pkt 2 dopuszcza rozpoznanie wniosku mającego w tym interes prawny o zobowiązanie naruszającego autorskie prawa majątkowe o udzielenie informacji i udostępnienia, określonej przez sąd, dokumentacji mającej znaczenie dla roszczeń, o których mowa w art. 79 ust. 1. Ponieważ nowelizacja prawa autorskiego dokonana ustawą z dnia 9 maja 2007 r. (Dz. U. Nr 99, poz. 662), której celem była harmonizacja polskich uregulowań z prawem unijnym, między innymi przez implementację dyrektywy 2004/48 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej (Dz. Urz. UE. L. 04.157.45), utrzymała dotychczasowe brzmienie art. 80 ust. 1 pkt 2, nie zostały usunięte wyrażane zarówno w literaturze, jak i w judykaturze wątpliwości co do charakteru prawnego tej instytucji, zwłaszcza co do jej związku z przepisami kodeksu postępowania cywilnego regulującymi postępowanie zabezpieczające (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 września 1997 r., I CZ 95/97, Prok. i Pr. 1999/6/31). W wyniku wspomnianej nowelizacji, w art. 80 ust. 1 pkt 3 pr. aut. zakres podmiotowy obowiązku informacyjnego mającego znaczenie dla roszczeń określonych w art. 79 ust. 1 - poza naruszającymi prawa autorskie został rozszerzony na inne osoby. Ze względu na specyfikę praw autorskich zasadniczo nie jest możliwe samodzielne ustalenie przez podmiot uprawniony, czy doszło do ich naruszenia i jaki jest zakres tych naruszeń. Do naruszania praw autorskich na ogół dochodzi w taki sposób, że nawet przy dołożeniu najwyższej staranności po stronie uprawnionego nie jest możliwe ich zarejestrowanie. Tym między innymi tłumaczy się wprowadzenie obowiązku informacyjnego do konstrukcji stosunku zobowiązaniowego z zakresu prawa autorskiego oraz prawa własności

5 przemysłowej (art. 286 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. Nr 119, poz. 1117 ze zm.). Art. 80 ust. 1 prawa autorskiego nie jest jedynym rozwiązaniem, które umożliwia domaganie się przekazania informacji oraz dostępu do dokumentacji; przewidują go również art. 47 i art. 105 ust. 2. Porównanie każdego z nich pozwala stwierdzić, że nie mają one jednolitego charakteru. W teorii prawa cywilnego zasadnie przyjmuje się, że jeśli uprawnienie zostaje ściśle skonkretyzowane pod względem treści i podmiotu oraz gdy temu uprawnieniu jest jednocześnie podporządkowany obowiązek innego podmiotu, tak skonstruowana norma prawna ma charakter materialnoprawny i w przypadku uchylania się przez zobowiązanego od wykonania nałożonego na niego obowiązku, przybiera ona postać roszczenia, które może być dochodzone na drodze sądowej. W zakresie egzekucji obowiązku nałożonego przez sąd zastosowanie znajdzie art. 1050 k.p.c. Taki charakter nadaje się normie zawartej w art. 47 pr. aut. Zgodnie z jego treścią, gdy wynagrodzenie podmiotu autorskich praw majątkowych zależy od wysokości wpływów z korzystania z utworu, twórca ma prawo do otrzymania informacji i wglądu w niezbędnym zakresie do dokumentacji mającej istotne znaczenie dla określenia wysokości tego wynagrodzenia. Podmiotem zobowiązanym do przekazania informacji jest każdy podmiot zobowiązany do zapłaty twórcy wynagrodzenia i to bez względu na źródło powstania obowiązku zapłaty. Poza tymi postanowieniami art. 47 pr. aut. nie zawiera żadnych regulacji procesowych. Podobny charakter ma norma zawarta w art. 105 ust. 2 pr. aut., chociaż różny jest zakres jej zastosowania. Obok ustalenia wynagrodzenia, roszczenie informacyjne służy ustaleniu wysokości opłat dochodzonych przez organizacje zbiorowego zarządzania. Zasadniczym uprawnieniem przysługującym i to wyłącznie organizacji zbiorowego zarządzania (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 czerwca 2008 r. sygn. akt V CSK 22/08, OSNC/ZD, nr 1, poz. 15) jest uzyskanie od producentów i importerów urządzeń reprograficznych świadczenia uregulowanego w art. 20 ust. 1 pkt 2 pr. aut. w postaci opłaty w wysokości nieprzekraczającej 3% kwoty należnej z tytułu sprzedaży tych urządzeń.

6 Roszczenie informacyjne stanowi uprawnienie pomocnicze w ramach tego samego stosunku zobowiązaniowego, które skierowane do tych samych podmiotów zobowiązanych służy zapewnieniu realizacji uprawnienia zasadniczego. Uzyskane w procesie informacje stanowią podstawę do ustalenia wysokości świadczenia przysługującego organizacji zbiorowego zarządzania bez względu na to, czy organizacja ta zamierza dochodzić opłat na drodze sądowej. Przykładem podobnego, pomocniczego charakteru roszczenia jest powództwo oparte na art. 459 1 k.c. o sporządzenie spisu rzeczy należących do zbioru rzeczy lub spisu przedmiotów wchodzących w skład masy majątkowej skierowane do zobowiązanego do wydania zbioru rzeczy lub masy majątkowej albo do udzielenia wiadomości o zbiorze rzeczy lub o masie majątkowej. Poza materialną konstrukcją stosunku zobowiązaniowego, art. 105 ust. 2 pr. aut., podobnie jak art. 47 tej ustawy, nie zawiera żadnych wskazówek co do dochodzenia opartego na jego treści roszczenia informacyjnego. Dlatego kwalifikując wszczętą na jego podstawie sprawy należy uwzględnić przewidziane w art. 13 1 k.p.c. domniemanie postępowania procesowego. Należy podkreślić, że nie chodzi w nim tylko o podział na postępowanie procesowe i nieprocesowe, ale także na postępowania zabezpieczające i egzekucyjne. W ustawie Prawo autorskie nie ma przepisu, który odsyłałby sprawy informacyjne do trybu postępowania nieprocesowego, zabezpieczającego lub egzekucyjnego. Także kryteria teoretyczne nie dają jednoznacznych podstaw do odstąpienia od zasady rozpoznawania w procesie spraw, o których mowa w art. 105 ust. 2 w związku z art. 20 ust. 1 pkt 2 pr. aut. Postępowanie zabezpieczające, pomimo pomocniczego charakteru w stosunku do postępowania rozpoznawczego oraz egzekucyjnego, cechuje samodzielność funkcjonalna i strukturalna. Samodzielność funkcjonalna wyraża się tymczasowym - przez zabezpieczenie - charakterem udzielonej ochrony. Postępowanie zabezpieczające jest ponadto postępowaniem w pełni odrębnym od postępowania rozpoznawczego, a jego akcesoryjny charakter przejawia się w tym, że postępowanie zabezpieczające zawsze musi nawiązywać do określonego postępowania rozpoznawczego, które także może być wszczęte w przyszłości. Tymczasem postępowanie informacyjne

7 przewidziane w art. 105 ust. 2 w związku z art. 20 ust. 1 pkt 2 pr. aut. nie jest immanentnie związane z innym postępowaniem rozpoznawczym. Uzyskane w nim dane mogą jedynie służyć do kontroli danych, które zostały wcześniej dobrowolnie przekazane lub do dokonania podziału świadczeń pomiędzy uprawnionymi twórcami i wydawcami. Stąd też w tych sprawach bezprzedmiotowy byłby obowiązek wyznaczania terminu do wszczęcia postępowania rozpoznawczego (art. 733 k.p.c.). Samo podobieństwo treści żądania określonego art. 105 ust. 2 i art. 80 ust. 1 pkt 2 pr. aut. nie uzasadnia rozpoznania przedmiotowego roszczenia informacyjnego organizacji zbiorowego zarządzania w postępowaniu zabezpieczającym. Na gruncie Prawa własności przemysłowej (art. 286 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. j.t. Dz. U. z 2003 r., Nr 119, poz. 1117 ze zm.) w ramach regulacji autonomicznego postępowania zabezpieczającego, przy konstrukcji podobnego obowiązku informacyjnego, inaczej niż w prawie autorskim, używa się pojęcia roszczenie, co pozwala traktować roszczenie informacyjne jako roszczenie materialne. Przewidziane natomiast w art. 80 ust. 1 pkt 2 pr. aut. postępowanie informacyjne prowadzone w sposób właściwy dla postępowania zabezpieczającego zostało podporządkowane wyłącznie roszczeniom z tytułu naruszenia autorskich praw majątkowych wynikających z art. 79 ust. 1 pr. aut. Opłaty inkasowane na podstawie art. 20 ust. 1 pkt 2 pr. aut. na rzecz organizacji zbiorowego zarządzania stanowią formę kompensaty uszczerbku doznawanego przez twórców i wydawców na skutek kopiowania utworów w ramach użytku osobistego, dozwolonego z mocy art. 23 pr. aut. Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 19 czerwca 2008 r., V CSK 22/08, roszczenie o opłaty z tytułu sprzedaży urządzeń reprograficznych umożliwiających kopiowanie całości lub części egzemplarza opublikowanego utworu przysługuje organizacjom zbiorowego zarządzania działającym na rzecz twórców lub wydawców, a nie twórcom lub wydawcom. Twórcy, których utwory są kopiowane w ramach własnego użytku osobistego, nie mają roszczenia o wynagrodzenie w stosunku do kopiujących, jak również nie mają roszczenia o wypłatę wynagrodzenia do organizacji zbiorowego zarządzania. Opłaty przewidziane w art. 20 ust. 1 pkt 2 pr. aut. stanowią w relacjach pomiędzy organizacją zbiorowego zarządzania

8 a producentami i importerami urządzeń szczególny rodzaj obowiązkowego świadczenia, które dopiero w dalszej kolejności przypada twórcom i wydawcom według kryteriów przewidzianych w art. 20 ust. 4 pr. aut. Jeśli w art. 80 ust. 1 pkt 2 pr. aut. zostały wyraźnie określone kategorie roszczeń, które mogą być zabezpieczone przez wydanie zarządzeń tymczasowych w ramach postępowania rozpoznawczego, bądź przed wytoczeniem powództwa, to roszczenia nienależące do tych kategorii, podlegają zabezpieczeniu według ogólnych zasad, określonych w art. 730 i nast. k.p.c. Z tych względów Sąd Najwyższy rozstrzygnął przedstawione zagadnienie prawne, jak w uchwale. /tp/