Rośliny modyfikowane genetycznie (GMO)

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Rośliny modyfikowane genetycznie (GMO)"

Transkrypt

1 Rośliny modyfikowane genetycznie (GMO)

2 Organizmy modyfikowane genetycznie Organizm zmodyfikowany genetycznie (międzynarodowy skrót: GMO Genetically Modified Organizm) to organizm o zmienionych cechach, który powstaje poprzez wprowadzenie do jego DNA genu innego organizmu. Metoda ta pozwala stworzyć m.in. ulepszoną genetycznie żywność, nazywaną żywnością modyfikowaną genetycznie lub żywnością transgeniczną.

3 Przykłady roślin GMO

4 Pomidor FlavrSavr Charakteryzuje się spowolnionym mięknięciem skórki, co wydłuża o kilka tygodni jego przydatność do spożycia. Był on pierwszą wprowadzoną na rynek rośliną modyfikowaną genetycznie, został wprowadzony w 1994 r. na rynek USA.

5 Pomidor FlavrSavr Zwiększona zawartość pektyn w skórce owoców. Opóźnione dojrzewanie owoców. Wydłużona przydatność do spożycia.

6 Ziemniak odporny na szkodniki Dzięki wzbogaceniu tych roślin o gen kodujący białko, które jest toksyczne dla stonki i innych owadów, wszystkie części ziemniaka stają się dla nich śmiertelnie trujące, jednocześnie nie będąc toksycznymi dla ssaków, gdyż w ciągu 30 sekund jest ono rozkładane w ich organiźmie. Inne tego typu rośliny to bawełna, kapusta, pomidory oraz kukurydza.

7 Rośliny odporne na szkodniki Ich uprawa pozwala zredukować ilość używanych środków ochrony roślin, co zmniejsza nakłady finansowe rolnika i pozwala wyeliminować szkodliwe chemikalia ze środowiska.

8 Nadanie odporności roślinie na działanie herbicydu pozwala na jego stosowanie, bez obawy o zniszczenia uprawianej rośliny. Modyfikowana roślina posiada albo zupełnie nowe, albo dodatkowe kopie obecnego już w niej genu, który odpowiedzialny jest za wytwarzanie enzymów rozkładających herbicydy. Roślina mogąca rozkładać herbicydy staje się na nie odporna. Modyfikacja ta jest jedną z najczęściej stosowanych, tak zmodyfikowano już bardzo wiele roślin: soję (najczęściej uprawiana roślina transgeniczna), kukurydzę, bawełnę, rzepak, tytoń, pomidory. Kukurydza odporna na herbicydy

9 Rośliny odporne na herbicydy Mogą rosnąć i rozwijać się w dużym stężeniu herbicydu. Nie gromadzą herbicydu szkodliwego dla ludzi spożywających rośliny.

10 Papaja odporna na wirusa PRSV Odmiana papai odporna na wirusa PRSV. Odporność na wirusy uzyskuje się poprzez wprowadzenie do rośliny genów białek płaszcza (kapsydu) danego wirusa, a także jego enzymów: replikazy, proteazy - pojawienie się tych białek powoduje to, iż późniejsza infekcja tym wirusem jest znacznie słabsza lub skutki choroby pojawiają się z dużym opóźnieniem. Przykładem może być tytoń odporny na wirusa mozaiki tytoniowej (TMV), ogórka na wirusa mozaiki ogórka, kalafiora na wirusa mozaiki kalafiora.

11 Rośliny odporne na wirusy Odporność na choroby wywołane przez wirusy roślin zwiększa wydajność uprawy i przynosi większe korzyści rolnikowi.

12 Gorczyca odporna na złe warunki środowiska Czyli na mróz, wysoką temperaturę, suszę, i zasolenie gleby, nadmiar promieniowania - umożliwia to uprawę rośliny na terenach dotychczas niekorzystnych dla nich. Także uzyskuje się rośliny odporne na zanieczyszczenia środowiska, głównie szkodliwe metale w glebie. Tworzy się także rośliny zdolne do akumulacji metali ciężkich - dzięki temu pobierając je z gleby oczyszczają środowisko, np. gorczyca.

13 Rośliny odporne na złe warunki środowiska Umożliwiają wykorzystanie pod uprawy terenów do tej pory niedostępnych. Nie pobierają z podłoża i nie gromadzą szkodliwych substancji - są zdrowsze.

14 Ryż Golden Rice 2 Ryż został stransformowany kukurydzianym genem PSY, ze szlaku syntezy karotenoidów. W rezultacie produkuje 23x więcej beta-karotenu (prowitaminy A) niż normalny ryż. Ma to pomóc w walce z niedoborem witaminy A w krajach południowej Azji i Afryki.

15 Ryż Golden Rice 2 Dostarcza konsumentom z krajów trzeciego świata, brakującej w innym pożywieniu witaminy A. Wpływa na poprawę jakości ludzkiego zdrowia (zapobiega awitaminozie).

16 Obawy przed GMO

17 Obawy dotyczące wpływu GMO na środowisko Możliwość pojawienia się superchwastów i superszkodników (w wyniku nadmiernej presji selekcyjnej). Spadek bioróżnorodności. Przenoszenie obcych - zmodyfikowanych genów na rośliny dzikie, spokrewnione z GMO.

18 Obawy dotyczące wpływu GMO na zdrowie konsumenta Obawa przed toksycznymi lub alergennymi efektami spożywania modyfikowanej żywności. Obawa przed szkodliwym wpływem niekontrolowanych mutacji DNA powstających w czasie wprowadzania do roślin nowego genu.

19 Bibliografia GMO dla opornych (Wiedza i Życie 9/2010) Walka o żywność (Świat nauki 5/2011) GMO - lęk przed nieznanym? (Biologia w szkole 5/2011)

20 Wykonali: - Asia Janicka - Szymon Rowiński - Krzysztof Szetyński - Hania Szulist

Organizmy Modyfikowane Genetycznie Rośliny transgeniczne

Organizmy Modyfikowane Genetycznie Rośliny transgeniczne Organizmy Modyfikowane Genetycznie Rośliny transgeniczne Co to GMO? GMO to organizmy, których genom został zmieniony metodami inżynierii genetycznej w celu uzyskania nowych cech fizjologicznych (lub zmiany

Bardziej szczegółowo

Organizmy modyfikowane genetycznie

Organizmy modyfikowane genetycznie Organizmy modyfikowane genetycznie C o to jest G M O? Organizmy Modyfikowane Genetycznie GMO (z ang. Genetically Modified Organism) - Organizmy Transgeniczne - są to organizmy, które zawierają w swoim

Bardziej szczegółowo

Rośliny Genetycznie Zmodyfikowane

Rośliny Genetycznie Zmodyfikowane Rośliny Genetycznie Zmodyfikowane Zastosowanie roślin uprawnych Człowiek od zawsze wykorzystywał rośliny jako poŝywienie A takŝe jako źródło: energii, leków i innych produktów przemysłowych Ludzie od dawna

Bardziej szczegółowo

"Dlaczego NIE dla GMO w środowisku rolniczym" Prof. zw. dr hab. inż. Magdalena Jaworska

Dlaczego NIE dla GMO w środowisku rolniczym Prof. zw. dr hab. inż. Magdalena Jaworska "Dlaczego NIE dla GMO w środowisku rolniczym" Prof. zw. dr hab. inż. Magdalena Jaworska Kierownik Katedry Ochrony Środowiska Rolniczego Uniwersytet Rolniczy w Krakowie Ekspert EU Biotechnology in Agriculture

Bardziej szczegółowo

Czy żywność GMO jest bezpieczna?

Czy żywność GMO jest bezpieczna? Instytut Żywności i Żywienia dr n. med. Lucjan Szponar Czy żywność GMO jest bezpieczna? Warszawa, 21 marca 2005 r. Od ponad połowy ubiegłego wieku, jedną z rozpoznanych tajemnic życia biologicznego wszystkich

Bardziej szczegółowo

ORGANIZMY TRANSGENICZNE BEZPIECZEŃSTWO DLA CZŁOWIEKA I ŚRODOWISKA

ORGANIZMY TRANSGENICZNE BEZPIECZEŃSTWO DLA CZŁOWIEKA I ŚRODOWISKA ORGANIZMY TRANSGENICZNE BEZPIECZEŃSTWO DLA CZŁOWIEKA I ŚRODOWISKA Anna Werner Efekt końcowy Po zakończeniu seminarium powinieneś umieć: zdefiniować pojęcie organizmu transgenicznego, omówić korzyści płynące

Bardziej szczegółowo

ORGANIZMY GENETYCZNIE MODYFIKOWANE

ORGANIZMY GENETYCZNIE MODYFIKOWANE Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa Cooperation Agency for Local Authorities ORGANIZMY GENETYCZNIE MODYFIKOWANE PODSTAWOWE INFORMACJE Materiał opublikowany z funduszy Unii Europejskiej Co

Bardziej szczegółowo

Organizmy Zmodyfikowane Genetycznie

Organizmy Zmodyfikowane Genetycznie Organizmy Zmodyfikowane Genetycznie Co to jest GMO? Historia GMO Rodzaje GMO Zalety GMO Wady GMO Ciekawostki Spis Treści Co to jest GMO? GMO (Organizmy modyfikowane genetycznie) - organizmy, których genom

Bardziej szczegółowo

Organizm modyfikowany genetycznie, organizmy transgeniczne Konwencja o Różnorodności Biologicznej

Organizm modyfikowany genetycznie, organizmy transgeniczne Konwencja o Różnorodności Biologicznej warto wiedzieć Organizm modyfikowany genetycznie, w skrócie GMO (z ang. Genetically Modified Organism), to organizm inny niż organizm człowieka, w którym materiał genetyczny został zmieniony w sposób niezachodzący

Bardziej szczegółowo

R olnictwo a zdrowie. Organizmy zmodyfikowane genetycznie (G M O), R olnictwo ekologiczne.

R olnictwo a zdrowie. Organizmy zmodyfikowane genetycznie (G M O), R olnictwo ekologiczne. Adrianna Mączyńska R olnictwo a zdrowie. Organizmy zmodyfikowane genetycznie (G M O), R olnictwo ekologiczne. Organizmy zmodyfikowane genetycznie w skrócie GMO (ang. genetically modified organisms) lub

Bardziej szczegółowo

POLACY WOBEC GMO RAPORT Z BADANIA. Plan badania i kwestionariusz - Julia Nowicka, raport - Artur Kalinowski, realizacja badania - TNS Pentor

POLACY WOBEC GMO RAPORT Z BADANIA. Plan badania i kwestionariusz - Julia Nowicka, raport - Artur Kalinowski, realizacja badania - TNS Pentor POLACY WOBEC GMO RAPORT Z BADANIA styczeń 2012 Plan badania i kwestionariusz - Julia Nowicka, raport - Artur Kalinowski, realizacja badania - TNS Pentor Spis treści 2 Nr slajdu Informacje o badaniu 3 Główne

Bardziej szczegółowo

Od kapusty do mamuta wyzwania biotechnologii. Renata Szymańska

Od kapusty do mamuta wyzwania biotechnologii. Renata Szymańska Od kapusty do mamuta wyzwania biotechnologii Renata Szymańska Biotechnologia Biotechnologia świadczy dobra i usługi z wykorzystaniem metod biologicznych (definicja wg OECD) Towarzyszy człowiekowi od dawna

Bardziej szczegółowo

Modyfikacje genetyczne. Doc. dr hab. Katarzyna Lisowska

Modyfikacje genetyczne. Doc. dr hab. Katarzyna Lisowska Modyfikacje genetyczne w rolnictwie Doc. dr hab. Katarzyna Lisowska Odwieczny problem rolników: Chwasty Szkodniki http://www.farmer.pl/resources/266/mak.jpg http://www.ediblegeography.com/wp-content/uploads/2009/09/

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Informacje o badaniu 3. Główne wnioski 5. Wyniki wiedza o GMO 6. Wyniki postawy wobec GMO 12

Spis treści. Informacje o badaniu 3. Główne wnioski 5. Wyniki wiedza o GMO 6. Wyniki postawy wobec GMO 12 Spis treści Informacje o badaniu 3 Główne wnioski 5 Wyniki wiedza o GMO 6 Wyniki postawy wobec GMO 12 Dane demograficzne osoby kojarzące pojęcie GMO vs. osoby nie mające wcześniejszego kontaktu z tym pojęciem

Bardziej szczegółowo

Wykonał: Krzysztof Kliszewski IIIc

Wykonał: Krzysztof Kliszewski IIIc Wykonał: Krzysztof Kliszewski IIIc Organizmy zmodyfikowane genetycznie Organizmy zmodyfikowane genetycznie w skrócie GMO (ang. Genetically Modified Organisms) to organizmy, których geny zostały celowo

Bardziej szczegółowo

Możliwości substytucji genetycznie modyfikowanej soi krajowymi roślinami białkowymi w aspekcie bilansu paszowego

Możliwości substytucji genetycznie modyfikowanej soi krajowymi roślinami białkowymi w aspekcie bilansu paszowego Możliwości substytucji genetycznie modyfikowanej soi krajowymi roślinami białkowymi w aspekcie bilansu paszowego dr Piotr Szajner mgr Wiesław Dzwonkowski Zakład Badań Rynkowych IERiGŻ-PIB Plan prezentacji

Bardziej szczegółowo

Sukces kultur in vitro oparty jest na zjawisku totipotencji, czyli nieograniczonej zdolności komórek do dzielenia się i odtwarzania całego organizmu

Sukces kultur in vitro oparty jest na zjawisku totipotencji, czyli nieograniczonej zdolności komórek do dzielenia się i odtwarzania całego organizmu Rośliny z probówki Kultury in vitro to uprawa części roślin, tkanek, pojedynczych komórek, a nawet protoplastów poza organizmem macierzystym, na sztucznych pożywkach w warunkach sterylnych Sukces kultur

Bardziej szczegółowo

Kukurydza: jak wybrać nasiona?

Kukurydza: jak wybrać nasiona? .pl https://www..pl Kukurydza: jak wybrać nasiona? Autor: Katarzyna Dobroń Data: 23 grudnia 2015 Tegoroczna kukurydza osiągała nie więcej niż 1,5 m wysokości, po czym rośliny zaczynały wiechować. Ich kolby

Bardziej szczegółowo

Biotechnologia jest dyscypliną nauk technicznych, która wykorzystuje procesy biologiczne na skalę przemysłową. Inaczej są to wszelkie działania na

Biotechnologia jest dyscypliną nauk technicznych, która wykorzystuje procesy biologiczne na skalę przemysłową. Inaczej są to wszelkie działania na Biotechnologia jest dyscypliną nauk technicznych, która wykorzystuje procesy biologiczne na skalę przemysłową. Inaczej są to wszelkie działania na żywych organizmach prowadzące do uzyskania konkretnych

Bardziej szczegółowo

Omacnica: jaką odmianę kukurydzy wybrać?

Omacnica: jaką odmianę kukurydzy wybrać? .pl https://www..pl Omacnica: jaką odmianę kukurydzy wybrać? Autor: Magdalena Kowalczyk Data: 1 czerwca 2016 Dobór odpowiedniej odmiany to niemal połowa sukcesu w uprawie kukurydzy. Od tej decyzji zależą

Bardziej szczegółowo

Ekologiczne aspekty w biotechnologii Kod przedmiotu

Ekologiczne aspekty w biotechnologii Kod przedmiotu Ekologiczne aspekty w biotechnologii - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Ekologiczne aspekty w biotechnologii Kod przedmiotu 13.4-WB-BTD-EAB-W-S14_pNadGenNH5UM Wydział Kierunek Wydział

Bardziej szczegółowo

Żywność ekologiczna najlepsza żywność funkcjonalna

Żywność ekologiczna najlepsza żywność funkcjonalna Żywność ekologiczna najlepsza żywność funkcjonalna Prof. Dr hab. Ewa Solarska Pracownia Żywności Ekologicznej Wydział Nauk o Żywności i Biotechnologii Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie Konferencja naukowa

Bardziej szczegółowo

ŻYWNOŚĆ GENETYCZNIE ZMODYFIKOWANA

ŻYWNOŚĆ GENETYCZNIE ZMODYFIKOWANA ŻYWNOŚĆ GENETYCZNIE ZMODYFIKOWANA Paula Drewniak Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie Streszczenie Praca wyjaśnia czym są organizmy transgeniczne i jaka jest ich historia. Przeprowadzona

Bardziej szczegółowo

Zdobycze biotechnologii w medycynie i ochronie środowiska

Zdobycze biotechnologii w medycynie i ochronie środowiska Zdobycze biotechnologii w medycynie i ochronie środowiska InŜynieria genetyczna - badania biomedyczne Jednym z najbardziej obiecujących zastosowań nowych technologii opartych na przenoszeniu genów z jednego

Bardziej szczegółowo

Co to jest GMO? Organizmy modyfikowane genetycznie. Marcin Kawa. Styczeń 2007. BioTechnolog.pl

Co to jest GMO? Organizmy modyfikowane genetycznie. Marcin Kawa. Styczeń 2007. BioTechnolog.pl Co to jest GMO? Organizmy modyfikowane genetycznie Marcin Kawa BioTechnolog.pl Styczeń 2007 Informacje: 1. Prezentacja ta pochodzi z serwisu: www.biotechnolog.pl. 2. Stan informacji zawartych w prezentacji:

Bardziej szczegółowo

Projekt Bądźmy zdrowi wiemy, więc działamy. ETYKIETA - źródło informacji o produkcie

Projekt Bądźmy zdrowi wiemy, więc działamy. ETYKIETA - źródło informacji o produkcie Projekt Bądźmy zdrowi wiemy, więc działamy ETYKIETA - źródło informacji o produkcie Zgodnie z polskim ustawodawstwem etykieta produktu spożywczego powinna mieć napisy w języku polskim, umieszczone w sposób

Bardziej szczegółowo

SILVIT. Składniki pokarmowe [g/l lub g/kg] K2O SO3 B Zn SiO2 Aminokwasy 100 25 1,25 0,25 150 +

SILVIT. Składniki pokarmowe [g/l lub g/kg] K2O SO3 B Zn SiO2 Aminokwasy 100 25 1,25 0,25 150 + SILVIT Biosytmulatory i antystresanty płynne. Preparat nawozowy o właściwościach stymulujących, zawiera aktywny krzem w pełni przyswajalny przez rośliny. Składniki pokarmowe [g/l lub g/kg] K2O SO3 B Zn

Bardziej szczegółowo

Ocena ryzyka stosowania GMO w środowisku jako element autoryzacji roślin GM do uprawy. Ewelina Żmijewska Laboratorium Kontroli GMO IHAR-PIB Radzików

Ocena ryzyka stosowania GMO w środowisku jako element autoryzacji roślin GM do uprawy. Ewelina Żmijewska Laboratorium Kontroli GMO IHAR-PIB Radzików Ocena ryzyka stosowania GMO w środowisku jako element autoryzacji roślin GM do uprawy Ewelina Żmijewska Laboratorium Kontroli GMO IHAR-PIB Radzików Autoryzacja roślin GM w Europie Dyrektywa 2001/18 /WE

Bardziej szczegółowo

WYZWANIA EKOLOGICZNE XXI WIEKU

WYZWANIA EKOLOGICZNE XXI WIEKU WYZWANIA EKOLOGICZNE XXI WIEKU ZA GŁÓWNE ŹRÓDŁA ZANIECZYSZCZEŃ UWAŻANE SĄ: -przemysł -transport -rolnictwo -gospodarka komunalna Zanieczyszczenie gleb Przyczyny zanieczyszczeń gleb to, np.: działalność

Bardziej szczegółowo

Nawóz WE siarkowo-wapniowy

Nawóz WE siarkowo-wapniowy Nawóz WE siarkowo-wapniowy Mały nakład Pomyśl o Swoim zysku Co jest Twoim celem? Maksymalne plony, czy maksymalny zysk? Czy liczysz swoje koszty pracy, czasu i nawożenia? Czy porównujesz je z efektami?

Bardziej szczegółowo

Perspektywy rozwoju biotechnologii w Polsce

Perspektywy rozwoju biotechnologii w Polsce Perspektywy rozwoju biotechnologii w Polsce dr Anna Czubacka Zakład ad Hodowli i Biotechnologii Roślin Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa - PIB Biotechnologia Zastosowanie systemów biologicznych,

Bardziej szczegółowo

Znaczenie genetyki. Opracował A. Podgórski

Znaczenie genetyki. Opracował A. Podgórski Znaczenie genetyki Opracował A. Podgórski InŜynieria genetyczna InŜynieria genetyczna ingerencja w materiał genetyczny organizmów, w celu zmiany ich właściwości dziedzicznych. Istota inŝynierii genetycznej

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie zbóż do produkcji żywności biofortyfikowanej. Adam Sulich

Wykorzystanie zbóż do produkcji żywności biofortyfikowanej. Adam Sulich Wykorzystanie zbóż do produkcji żywności biofortyfikowanej Adam Sulich Plan prezentacji 1. Biofortyfikacja - pojęcie 2. Biofortyfikacja znaczenie 3. Program biofortyfikacji 4. Złoty ryż 5. Marchew jodowana

Bardziej szczegółowo

Jak uchronić pola przed GMO

Jak uchronić pola przed GMO Jak uchronić pola przed GMO Przeczytaj ten apel, aby wiedzieć dlaczego to takie ważne. Badania naukowe o szkodliwości GMO spowodowały, że już 10 krajów Europy i wiele na świecie zakazało upraw takich roślin.

Bardziej szczegółowo

Rośliny i żywność genetycznie modyfikowane

Rośliny i żywność genetycznie modyfikowane Prof. dr hab. Maria Klein Mgr inż. Małgorzata Madej Rośliny i żywność genetycznie modyfikowane Wprowadzenie Inżynieria genetyczna i tworzenie organizmów genetycznie modyfikowanych (GMO) budzą z jednej

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ LEKCJI. TEMAT LEKCJI: JESTEŚ TYM CO JESZ żywność zawierająca rośliny genetycznie modyfikowane

SCENARIUSZ LEKCJI. TEMAT LEKCJI: JESTEŚ TYM CO JESZ żywność zawierająca rośliny genetycznie modyfikowane SCENARIUSZ LEKCJI OPRACOWANY W RAMACH PROJEKTU: INFORMATYKA MÓJ SPOSÓB NA POZNANIE I OPISANIE ŚWIATA. PROGRAM NAUCZANIA INFORMATYKI Z ELEMENTAMI PRZEDMIOTÓW MATEMATYCZNO-PRZYRODNICZYCH Autorzy scenariusza:

Bardziej szczegółowo

Roztwór odżywczy na bazie żywych alg

Roztwór odżywczy na bazie żywych alg systems ORGANIC GREEN GOLD VIRIDIS AURUM Nanotechnologia w odżywianiu roślin Roztwór odżywczy na bazie żywych alg Zdrowa i Bezpieczna Żywność z czystego i naturalnego środowiska Potrzebu jemy rolnic t

Bardziej szczegółowo

CIAŁO I ZDROWIE WSZECHŚWIAT KOMÓREK

CIAŁO I ZDROWIE WSZECHŚWIAT KOMÓREK CIAŁ I ZDRWIE WSZECHŚWIAT KMÓREK RGANIZM RGANY TKANKA SKŁADNIKI DŻYWCZE x x KMÓRKA x FUNDAMENT ZDRWEG ŻYCIA x PRZEMIANA MATERII WSZECHŚWIAT KMÓREK Komórki są budulcem wszystkich żywych istot, również nasze

Bardziej szczegółowo

Vino pellite curas Winem rozpraszajcie troski (Horatius) Ficum cupit Chce figi, potrzebuje czegoś (dlatego taki uprzejmy) MSZ

Vino pellite curas Winem rozpraszajcie troski (Horatius) Ficum cupit Chce figi, potrzebuje czegoś (dlatego taki uprzejmy) MSZ Vino pellite curas Winem rozpraszajcie troski (Horatius) Ficum cupit Chce figi, potrzebuje czegoś (dlatego taki uprzejmy) SPOTKANIE (2001 r.) WITOLD PAŁKA ur. Katowice 1928 r., olej na płótnie 50 x 70

Bardziej szczegółowo

DYLEMATY ŚRODOWISKOWE I EKONOMICZNE WPROWADZENIA ROŚLIN TRANSGENICZNYCH DO ŚRODOWISKA NATURALNEGO 3

DYLEMATY ŚRODOWISKOWE I EKONOMICZNE WPROWADZENIA ROŚLIN TRANSGENICZNYCH DO ŚRODOWISKA NATURALNEGO 3 Magdalena Komur 1, Anna Matuszczak 2 DYLEMATY ŚRODOWISKOWE I EKONOMICZNE WPROWADZENIA ROŚLIN TRANSGENICZNYCH DO ŚRODOWISKA NATURALNEGO 3 1. Wstęp Według Nowej Encyklopedii Powszechnej PWN transgeniczne

Bardziej szczegółowo

*W naszej szkole od kwietnia do grudnia 2013 roku realizowaliśmy projekt Naturalna kontra zmodyfikowana jaką żywność wybierasz?

*W naszej szkole od kwietnia do grudnia 2013 roku realizowaliśmy projekt Naturalna kontra zmodyfikowana jaką żywność wybierasz? *W naszej szkole od kwietnia do grudnia 2013 roku realizowaliśmy projekt Naturalna kontra zmodyfikowana jaką żywność wybierasz? *Głównym jego celem było pokazanie jak ważne jest dla nas zdrowe odżywianie

Bardziej szczegółowo

Uprawa roślin na świecie. Zboża. Pszenica 2016-01-27. Rodzaje roślin uprawnych ze względu na przeznaczenie:

Uprawa roślin na świecie. Zboża. Pszenica 2016-01-27. Rodzaje roślin uprawnych ze względu na przeznaczenie: Uprawa roślin na świecie Rodzaje roślin uprawnych ze względu na przeznaczenie: Żywieniowe (alimentacyjne) Paszowe (pastewne) Przemysłowe Używki Zboża Kolejność malejąca głównych zbóż według powierzchni

Bardziej szczegółowo

Rośliny, zwierzęta i żywność modyfikowana genetycznie. Za i przeciw GMO

Rośliny, zwierzęta i żywność modyfikowana genetycznie. Za i przeciw GMO Rośliny, zwierzęta i żywność modyfikowana genetycznie. Za i przeciw GMO Definicja GMO Organizm modyfikowany genetycznie (ang. genetically modified organism - GMO) to organizm inny niż organizm człowieka,

Bardziej szczegółowo

Zakazy stosowania GMO w świetle prawa europejskiego i krajowego

Zakazy stosowania GMO w świetle prawa europejskiego i krajowego Zakazy stosowania GMO w świetle prawa europejskiego i krajowego Tomasz Zimny Instytut Nauk Prawnych PAN, Warszawa Wykorzystanie GMO w uprawach na UE i na świecie Uprawy roślin GM w 2014 r. Na świecie Uprawiane

Bardziej szczegółowo

Warsztaty dla Rodziców. Wiosenne śniadanie. Warszawa 26.05.2015 r.

Warsztaty dla Rodziców. Wiosenne śniadanie. Warszawa 26.05.2015 r. Warsztaty dla Rodziców Wiosenne śniadanie Warszawa 26.05.2015 r. Urozmaicenie Uregulowanie Umiarkowanie Umiejętności Unikanie Prawidłowe żywienie 7 zasad wg prof. Bergera + Uprawianie sportu + Uśmiech

Bardziej szczegółowo

Jolanta Kozłowska-Strawska*, Aleksandra Badora* ORGANIZMY GENETYCZNIE MODYFIKOWANE WYKORZYSTANIE WE WSPÓŁCZESNYM ROLNICTWIE

Jolanta Kozłowska-Strawska*, Aleksandra Badora* ORGANIZMY GENETYCZNIE MODYFIKOWANE WYKORZYSTANIE WE WSPÓŁCZESNYM ROLNICTWIE Ochrona Środowiska i Zasobów Naturalnych nr 49, 2011 r. Jolanta Kozłowska-Strawska*, Aleksandra Badora* ORGANIZMY GENETYCZNIE MODYFIKOWANE WYKORZYSTANIE WE WSPÓŁCZESNYM ROLNICTWIE GENETICALLY MODIFIED

Bardziej szczegółowo

Żywność modyfikowana genetycznie argumenty za i przeciw

Żywność modyfikowana genetycznie argumenty za i przeciw Zeszyty Naukowe nr 781 Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie 2008 Katedra Towaroznawstwa Żywności Żywność modyfikowana genetycznie argumenty za i przeciw 1. Wstęp Produkcja i sprzedaż żywności modyfikowanej

Bardziej szczegółowo

Paweł Połanecki. Organizmy Genetycznie Modyfikowane w rolnictwie Zagadnienia prawne

Paweł Połanecki. Organizmy Genetycznie Modyfikowane w rolnictwie Zagadnienia prawne Paweł Połanecki Organizmy Genetycznie Modyfikowane w rolnictwie Zagadnienia prawne 1 Konflikt interesów wokół zastosowania technologii transgenicznych w rolnictwie naukowcy oraz instytucje eksperymentalno-przemysłowe

Bardziej szczegółowo

Biotechnologia i inżynieria genetyczna

Biotechnologia i inżynieria genetyczna Wersja A Test podsumowujący rozdział II i inżynieria genetyczna..................................... Imię i nazwisko.............................. Data Klasa oniższy test składa się z 16 zadań. rzy każdym

Bardziej szczegółowo

RSM+S z Puław NAWÓZ XXI WIEKU

RSM+S z Puław NAWÓZ XXI WIEKU RSM+S z Puław NAWÓZ XXI WIEKU Puławy 2012 Zasobność gleb w siarkę Prawie 60% gleb w Polsce jest ubogich w siarkę. Niedobór siarki ogranicza zawartość i jakość białka i tłuszczu, ogranicza gromadzenie się

Bardziej szczegółowo

Kolory biotechnologii

Kolory biotechnologii Autor artykułu: Mariusz Kosakowski (http://www.e-biotechnologia.pl/artykuly/podzial_biotechnologia) Biotechnologia to świadczenie dóbr i usług z wykorzystaniem metod biologicznych. Tak brzmi oficjalna

Bardziej szczegółowo

Mikroorganizmy Zmodyfikowane Genetycznie

Mikroorganizmy Zmodyfikowane Genetycznie Mikroorganizmy Zmodyfikowane Genetycznie DEFINICJA Mikroorganizm (drobnoustrój) to organizm niewidoczny gołym okiem. Pojęcie to nie jest zbyt precyzyjne lecz z pewnością mikroorganizmami są: bakterie,

Bardziej szczegółowo

Produkcja biomasy a GMO

Produkcja biomasy a GMO Produkcja biomasy a GMO Adam Koryzna Stowarzyszenie Koalicja Na Rzecz Nowoczesnego Rolnictwa Opole, 22.10.2009 Koalicja Na Rzecz Nowoczesnego Rolnictwa Organizacja zrzeszająca producentów rolnych ZałoŜona

Bardziej szczegółowo

Artykuł został opublikowany w książce Wybrane aspekty zarządzania jakością II pod red. Marka Salerno-Kochana Kraków 2010 ISBN 978-83-7464-305-4

Artykuł został opublikowany w książce Wybrane aspekty zarządzania jakością II pod red. Marka Salerno-Kochana Kraków 2010 ISBN 978-83-7464-305-4 Artykuł został opublikowany w książce Wybrane aspekty zarządzania jakością II pod red. Marka Salerno-Kochana Kraków 2010 ISBN 978-83-7464-305-4 Wstęp Rewolucja biotechnologiczna została zapoczątkowana

Bardziej szczegółowo

I BIOLOGIA JAKO NAUKA

I BIOLOGIA JAKO NAUKA I BIOLOGIA JAKO NAUKA Zadanie. Rozwiąż krzyżówkę, a następnie odczytaj i wyjaśnij hasło. 0. Bada skład chemiczny organizmów i zachodzące w nich reakcje.. Zajmuje się procesami dziedziczenia.. Przedmiotem

Bardziej szczegółowo

Jakie są dotychczasowe efekty prac Komisji Kodeksu Żywnościowego FAO/WHO w zakresie Genetycznie Modyfikowanych Organizmów (GMO)?

Jakie są dotychczasowe efekty prac Komisji Kodeksu Żywnościowego FAO/WHO w zakresie Genetycznie Modyfikowanych Organizmów (GMO)? Jakie są dotychczasowe efekty prac Komisji Kodeksu Żywnościowego FAO/WHO w zakresie Genetycznie Modyfikowanych Organizmów (GMO)? W latach 2000-2007 kwestie związane z GMO omawiane były na forum, powołanej

Bardziej szczegółowo

Cząsteczka ludzkiego DNA, zdjęcie z mikroskopu elektronowego

Cząsteczka ludzkiego DNA, zdjęcie z mikroskopu elektronowego Cząsteczka ludzkiego DNA, zdjęcie z mikroskopu elektronowego Jeżeli międzynarodowi inwestorzy, którzy włożyli duże fundusze do korporacji takich jak Monsanto, mieliby czekać na wyniki takich [długotrwałych,

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Załącznik nr 1 do procedury nr W_PR_1 Wzór przewodnika po przedmiocie Nazwa przedmiotu: Genetycznie modyfikowane organizmy (GMO) Genetic modifying organisms (GMO) Kierunek: biotechnologia Kod przedmiotu:

Bardziej szczegółowo

ROLNICTWO EKOLOGICZNE

ROLNICTWO EKOLOGICZNE ROLNICTWO EKOLOGICZNE Skąd się biorą produkty ekologiczne? PRODUKT EKOLOGICZNY: zdrowy wysokowartościowy smaczny naturalny najlepiej przyswajalny EKOLOGICZNA hodowla zwierząt: zwierzęta żyją w zgodzie

Bardziej szczegółowo

ŻYWNOŚĆ GENETYCZNIE MODYFIKOWANA INNOWACYJNA SZANSA CZY ZAGROŻENIE DLA WSPÓŁCZESNEGO KONSUMENTA

ŻYWNOŚĆ GENETYCZNIE MODYFIKOWANA INNOWACYJNA SZANSA CZY ZAGROŻENIE DLA WSPÓŁCZESNEGO KONSUMENTA 128 Marzena Lemanowicz STOWARZYSZENIE EKONOMISTÓW ROLNICTWA I AGROBIZNESU Roczniki Naukowe tom XIV zeszyt 5 Marzena Lemanowicz Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie ŻYWNOŚĆ GENETYCZNIE MODYFIKOWANA

Bardziej szczegółowo

Brunatna nekroza nerwów liści (wirus Y ziemniaka (PVY)

Brunatna nekroza nerwów liści (wirus Y ziemniaka (PVY) Brunatna nekroza nerwów liści (wirus Y ziemniaka (PVY) Dawniej najgroźniejsza i najbardziej masowo występująca choroba tytoniu w Polsce. Mniej więcej w połowie ubiegłego wieku wirus Y ziemniaka wywołał,

Bardziej szczegółowo

Obowiązujące aktualnie przepisy wspólnotowe z zakresu GMO regulują następujące zagadnienia:

Obowiązujące aktualnie przepisy wspólnotowe z zakresu GMO regulują następujące zagadnienia: wersja z uwzględnieniem uwag Rady Ministrów 03.04.2006 r. RAMOWE STANOWISKO POLSKI DOTYCZĄCE ORGANIZMÓW GENETYCZNIE ZMODYFIKOWANYCH (GMO) Wprowadzenie Obowiązujące aktualnie przepisy wspólnotowe z zakresu

Bardziej szczegółowo

WPŁYW OCHRONY PRZED CHWASTAMI NA ZAWARTOŚĆ AZOTANÓW W ROŚLINACH WARZYWNYCH. Adam Dobrzański Instytut Warzywnictwa Pracownia Herbologii

WPŁYW OCHRONY PRZED CHWASTAMI NA ZAWARTOŚĆ AZOTANÓW W ROŚLINACH WARZYWNYCH. Adam Dobrzański Instytut Warzywnictwa Pracownia Herbologii WPŁYW OCHRONY PRZED CHWASTAMI NA ZAWARTOŚĆ AZOTANÓW W ROŚLINACH WARZYWNYCH Adam Dobrzański Instytut Warzywnictwa Pracownia Herbologii N jest podstawowym makroskładnikiem decydującym o plonie Gdy wzrost

Bardziej szczegółowo

ROLNICTWO EKOLOGICZNE CZY PRZEMYSŁOWE? scenariusze zajęć

ROLNICTWO EKOLOGICZNE CZY PRZEMYSŁOWE? scenariusze zajęć ROLNICTWO EKOLOGICZNE CZY PRZEMYSŁOWE? scenariusze zajęć ROLNICTWO ZRÓWNOWAŻONE STOSUJE EKOLOGICZNE METODY UPRAW I HODOWLI działa w harmonii z przyrodą stosuje wieloletni płodozmian jako podstawę wydajnego

Bardziej szczegółowo

Informacje o GMO, konieczne do określenia stopnia zagrożenia.

Informacje o GMO, konieczne do określenia stopnia zagrożenia. Procedury i dokumenty wymagane do prowadzenia badań w zakresie organizmów genetycznie zmodyfikowanych Instrukcja przygotowania wniosków o wydanie zgody na zamknięte użycie GMO 1. Zamknięte użycie GMO wymaga

Bardziej szczegółowo

Masowe występowanie koguciego ogona na plantacji Objawy koguciego ogona niedługo po posadzeniu Objawy koguciego ogona niedługo po posadzeniu

Masowe występowanie koguciego ogona na plantacji Objawy koguciego ogona niedługo po posadzeniu Objawy koguciego ogona niedługo po posadzeniu Koguci ogon Jedną z chorób tytoniu, z którą niekiedy spotykają się plantatorzy tytoniu, a często nie potrafią powiązać obserwowanych objawów z konkretną przyczyną jest koguci ogon. Koguci ogon można czasem

Bardziej szczegółowo

System integrowanej produkcji roślinnej (IP) a integrowana ochrona roślin

System integrowanej produkcji roślinnej (IP) a integrowana ochrona roślin System integrowanej produkcji roślinnej (IP) a integrowana ochrona roślin Grzegorz Gorzała Główny Inspektorat Ochrony Roślin i Nasiennictwa Al. Jana Pawła II 11, 00-828 Warszawa Podstawa prawna USTAWA

Bardziej szczegółowo

Znaczenie pierwszego śniadania, czyli zdrowe odżywianie dzieci i młodzieży. Na podstawie materiałów ORE- Anna Pisowacka

Znaczenie pierwszego śniadania, czyli zdrowe odżywianie dzieci i młodzieży. Na podstawie materiałów ORE- Anna Pisowacka Znaczenie pierwszego śniadania, czyli zdrowe odżywianie dzieci i młodzieży Na podstawie materiałów ORE- Anna Pisowacka JAK PRAWIDŁOWO SIĘ ODŻYWIAĆ? Zalecenia żywieniowe 6 + 1 U według S. Bergera Urozmaicenie

Bardziej szczegółowo

PRZYSZŁOŚCIOWE SPOJRZENIE NA METODY OCHRONY PRZED CHWASTAMI NA PROGU XXI WIEKU

PRZYSZŁOŚCIOWE SPOJRZENIE NA METODY OCHRONY PRZED CHWASTAMI NA PROGU XXI WIEKU PRZYSZŁOŚCIOWE SPOJRZENIE NA METODY OCHRONY PRZED CHWASTAMI NA PROGU XXI WIEKU Kazimierz Adamczewski Instytut Ochrony Roślin Adam Dobrzański Instytut Warzywnictwa ROŚLINY ZALECANE DO UPRAWY PROEKOLOGICZNEJ

Bardziej szczegółowo

Ekologia Termin znany od 1876 r. Greka: Oikos (dom, życie domowe) i logia (nauka)

Ekologia Termin znany od 1876 r. Greka: Oikos (dom, życie domowe) i logia (nauka) Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekologiczny znaczy trendy Czy opłaca się być eko? Dr Cezary Jastrzębski, mdc@neostrada.pl Wyższa Szkoła Ekonomii i Innowacji w Lublinie 6 maja 2013 r. Ekologia Termin

Bardziej szczegółowo

PREFERENCJE KONSUMENTÓW WZGLĘDEM POLITYKI ZNAKOWANIA PRODUKTÓW GMO

PREFERENCJE KONSUMENTÓW WZGLĘDEM POLITYKI ZNAKOWANIA PRODUKTÓW GMO KATARZYNA ZAGÓRSKA, MIKOŁAJ CZAJKOWSKI, NATALIA LETKI, JACOB LARIVIERE, NICK HANLEY PREFERENCJE KONSUMENTÓW WZGLĘDEM POLITYKI ZNAKOWANIA PRODUKTÓW GMO Analiza wyborów dyskretnych XXVII konferencja Wydziału

Bardziej szczegółowo

Rozmnażanie i wzrost komórek sąściśle kontrolowane. Genetyczne podłoże nowotworzenia

Rozmnażanie i wzrost komórek sąściśle kontrolowane. Genetyczne podłoże nowotworzenia Rozmnażanie i wzrost komórek sąściśle kontrolowane Genetyczne podłoże nowotworzenia Rozmnażanie i wzrost komórek sąściśle kontrolowane Rozmnażanie i wzrost komórek sąściśle kontrolowane Połączenia komórek

Bardziej szczegółowo

Nr 750. Informacja. Organizmy zmodyfikowane genetycznie KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH

Nr 750. Informacja. Organizmy zmodyfikowane genetycznie KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH Organizmy zmodyfikowane genetycznie Listopad 2000 Dorota Stankiewicz Informacja Nr 750 W opracowaniu omówiono znaczenie

Bardziej szczegółowo

Organizmy modyfikowane genetycznie na jednolitym rynku wewnętrznym szanse i zagrożenia

Organizmy modyfikowane genetycznie na jednolitym rynku wewnętrznym szanse i zagrożenia Julitta Koćwin Uniwersytet Wrocławski Organizmy modyfikowane genetycznie na jednolitym rynku wewnętrznym szanse i zagrożenia Pojęcie GMO Organizmy zmodyfikowane genetycznie (GMO) są to organizmy (rośliny,

Bardziej szczegółowo

ORGANIZMY GENETYCZNIE ZMODYFIKOWANE, ZA I PRZECIW

ORGANIZMY GENETYCZNIE ZMODYFIKOWANE, ZA I PRZECIW BROMAT. CHEM. TOKSYKOL. XLI, 2008, 3, str. 197 201 Agata Tyczewska, Tomasz Twardowski ORGANIZMY GENETYCZNIE ZMODYFIKOWANE, ZA I PRZECIW Zespół Biosyntezy Białka Instytutu Chemii Bioorganicznej Polskiej

Bardziej szczegółowo

Pałac Prezydenta Rzeczypospolitej Polski

Pałac Prezydenta Rzeczypospolitej Polski Pałac Prezydenta Rzeczypospolitej Polski Forum debaty Publicznej Organizmy zmodyfikowane genetycznie Koniecznośd czy wybór? Szansa czy zagrożenie? Tadeusz Szymaoczak Warszawa 08 luty 2012 rok Fakty ekonomiczne

Bardziej szczegółowo

Eliza Lubiatowska-Krysiak PRODUKTÓW ZMODYFIKOWANYCH GENETYCZNIE W POLSCE. Promotor: Prof. dr hab. Tomasz Twardowski

Eliza Lubiatowska-Krysiak PRODUKTÓW ZMODYFIKOWANYCH GENETYCZNIE W POLSCE. Promotor: Prof. dr hab. Tomasz Twardowski Eliza Lubiatowska-Krysiak DETERMINANTY WYTWARZANIA I SPOŻYCIA PRODUKTÓW ZMODYFIKOWANYCH GENETYCZNIE (ŻYWNOŚĆ I PASZE) W POLSCE Praca przedstawiona Radzie Wydziału Towaroznawstwa Akademii Ekonomicznej w

Bardziej szczegółowo

MI(07)16P1 Bruksela, 17 października 2007 r. PROJEKT

MI(07)16P1 Bruksela, 17 października 2007 r. PROJEKT Komitet ds. Rolniczych Organizacji Zawodowych w UE (COPA) Główny Komitet Spółdzielczości Rolniczej w UE (COGECA) MI(07)16P1 Bruksela, 17 października 2007 r. PROJEKT WSTĘPNE WNIOSKI GRUPY ROBOCZEJ COPA/COGECA

Bardziej szczegółowo

pitaję awokado papaję persymonę karambolę

pitaję awokado papaję persymonę karambolę Wydział Biologii i Ochrony Środowiska zaprosił uczniów na niezwykłe warsztaty, laboratoria i ciekawe wykłady, 18 maja 2012 roku, czyli pierwszego dnia międzynarodowej akcji Fascynujący Świat Roślin, polskiej

Bardziej szczegółowo

Rośliny z probówki. Jak powstają? Alina Trejgell & Agata Stawicka, UMK

Rośliny z probówki. Jak powstają? Alina Trejgell & Agata Stawicka, UMK Rośliny z probówki Jak powstają? I. Dojrzałe i niedojrzałe nasiona szarotka (Leontopodium alpinum) II. Inne organy roślin wyka (Vicia sepium) zarodki zygotyczne pąki kwiatowe wilca (Pharbitis nil) korzeń

Bardziej szczegółowo

OPINIE POLAKÓW nt. ŻYWNOŚCI MODYFIKOWANEJ GENETYCZNIE

OPINIE POLAKÓW nt. ŻYWNOŚCI MODYFIKOWANEJ GENETYCZNIE OPINIE POLAKÓW nt. ŻYWNOŚCI MODYFIKOWANEJ GENETYCZNIE przygotowanie prezentacji dr hab. Agata Wawrzyniak, prof. SGGW Katedra Żywienia Człowieka SGGW Warszawa, dn. 16.10.2015 Źródła referowanych danych:

Bardziej szczegółowo

EKOLOGICZNE I PROZDROWOTNE METODY PRZETWARZANIA OWOCÓW I WARZYW Z PRODUKCJI EKOLOGICZNEJ

EKOLOGICZNE I PROZDROWOTNE METODY PRZETWARZANIA OWOCÓW I WARZYW Z PRODUKCJI EKOLOGICZNEJ EKOLOGICZNE I PROZDROWOTNE METODY PRZETWARZANIA OWOCÓW I WARZYW Z PRODUKCJI EKOLOGICZNEJ Wprowadzenie Liczne badania przeprowadzone w Europie i w Polsce wskazują, że warzywa z produkcji ekologicznej są

Bardziej szczegółowo

KONIECZNOŚĆ WSPÓŁPRACY.

KONIECZNOŚĆ WSPÓŁPRACY. KONIECZNOŚĆ WSPÓŁPRACY. W drodze do samowystarczalności żywnościowej (uprawy, komposty i preparaty, przechowywanie żywności, pozyskiwanie nasion) rolnictwo ekologiczne tradycyjne. Ekonomia małych gospodarstw

Bardziej szczegółowo

Najważniejsze zasady integrowanej ochrony roślin

Najważniejsze zasady integrowanej ochrony roślin .pl https://www..pl Najważniejsze zasady integrowanej ochrony roślin Autor: dr hab. Ewa Matyjaszczyk Data: 10 lutego 2016 W związku z wprowadzeniem obowiązku stosowania integrowanej ochrony roślin w państwach

Bardziej szczegółowo

Kod grupy: 1, 2, 4, 5, 6, 7

Kod grupy: 1, 2, 4, 5, 6, 7 Biotechnologia Kod grupy: 1, 2, 4, 5, 6, 7 1, 2, 4, 5, 6, 7 Genetyka jako narzędzie Biotechnologia zielona rolnictwo czerwona farmacja i medycyna biała - przemysł Antropologia molekularna i archeologia

Bardziej szczegółowo

8.2. Wartość odżywcza produktów spożywczych Czynniki kształtujące wartość odżywczą produktów spożywczych...185

8.2. Wartość odżywcza produktów spożywczych Czynniki kształtujące wartość odżywczą produktów spożywczych...185 SpiS treści 1. Znaczenie nauki o żywieniu człowieka...9 1.1. Cele i zadania nauki o żywieniu...9 1.2. Rozwój nauki o żywieniu człowieka...9 1.3. Problemy żywieniowe Polski i świata...11 1.4. Organizacje

Bardziej szczegółowo

Założenia kontroli plantacji produkcyjnych w kierunku wykrywania autoryzowanych i nieautoryzowanych GMO

Założenia kontroli plantacji produkcyjnych w kierunku wykrywania autoryzowanych i nieautoryzowanych GMO Założenia kontroli plantacji produkcyjnych w kierunku wykrywania autoryzowanych i nieautoryzowanych GMO Sławomir Sowa Laboratorium Kontroli GMO IHAR-PIB, Radzików Radzików 14.12.2015 Wprowadzenie zakazów

Bardziej szczegółowo

Genetyczne modyfikacje organizmów biotechnologiczny eksperyment na organizmach żywych

Genetyczne modyfikacje organizmów biotechnologiczny eksperyment na organizmach żywych Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu, 2012, Tom 18, Nr 3, 236-242 www.monz.pl Praca poglądowa Genetyczne modyfikacje organizmów biotechnologiczny eksperyment na organizmach żywych Anna Jurkiewicz Zakład Zdrowia

Bardziej szczegółowo

Żywność modyfikowana genetycznie - za i przeciw

Żywność modyfikowana genetycznie - za i przeciw Żywność modyfikowana genetycznie - za i przeciw Prof. dr hab. Stefan Malepszy Katedra Genetyki, Hodowli i Biotechnologii Roślin Wszechnica Żywieniowa Wydział Nauk o Żywieniu Człowieka i Konsumpcji SGGW

Bardziej szczegółowo

INŻYNIERIA GENETYCZNA

INŻYNIERIA GENETYCZNA INŻYNIERIA GENETYCZNA narzędzia i techniki: enzymy restrykcyjne, wektory, transformacja, PCR, klonowanie transgeniczne rośliny i zwierzęta znakowanie GMO Prowadzący wykład: dr Artur Dzialuk INŻYNIERIA

Bardziej szczegółowo

GENETYCZNE MODYFIKACJE JAKO CZYNNIK ZAGROŻEŃ I SZANS WE WSPÓŁCZESNYM ŚWIECIE

GENETYCZNE MODYFIKACJE JAKO CZYNNIK ZAGROŻEŃ I SZANS WE WSPÓŁCZESNYM ŚWIECIE Grażyna GAJDEK PRZEGLĄD GEOPOLITYCZNY 2013, T. 6 GENETYCZNE MODYFIKACJE JAKO CZYNNIK ZAGROŻEŃ I SZANS WE WSPÓŁCZESNYM ŚWIECIE 1. Wstęp Rośliny i zwierzęta wykorzystywane przez człowieka ulegały przez stulecia

Bardziej szczegółowo

Zawartość składników pokarmowych w roślinach

Zawartość składników pokarmowych w roślinach Zawartość składników pokarmowych w roślinach Poszczególne rośliny różnią się zawartością składników pokarmowych zarówno w organach wegetatywnych, jak i generatywnych. Wynika to z różnych funkcji, jakie

Bardziej szczegółowo

Badanie Nmin w glebie i wykorzystanie tych wyników w nawożeniu roślin uprawnych. Dr inż. Rafał Lewandowski OSCHR Gorzów Wlkp.

Badanie Nmin w glebie i wykorzystanie tych wyników w nawożeniu roślin uprawnych. Dr inż. Rafał Lewandowski OSCHR Gorzów Wlkp. Badanie Nmin w glebie i wykorzystanie tych wyników w nawożeniu roślin uprawnych Dr inż. Rafał Lewandowski OSCHR Gorzów Wlkp. Rola azotu w roślinach: materiał budulcowy białek i kwasów nukleinowych większy

Bardziej szczegółowo

Wykrywanie, identyfikacja i ilościowe oznaczanie GMO w materiale siewnym wyzwania analityczne i interpretacja wyników.

Wykrywanie, identyfikacja i ilościowe oznaczanie GMO w materiale siewnym wyzwania analityczne i interpretacja wyników. Wykrywanie, identyfikacja i ilościowe oznaczanie GMO w materiale siewnym wyzwania analityczne i interpretacja wyników. Magdalena Żurawska-Zajfert Laboratorium Kontroli GMO IHAR-PIB Testowanie partii nasion

Bardziej szczegółowo

Szkolenie z zakresu stosowania nawozów BLOK 5

Szkolenie z zakresu stosowania nawozów BLOK 5 Szkolenie z zakresu stosowania nawozów BLOK 5 opracowanie: Kierownik DAOR OSChR mgr inż. Krzysztof Skowronek Starszy Specjalista DAOR OSChR mgr inż.. Grażyna Sroka Program szkolenia Blok 5. Zasady stosowania

Bardziej szczegółowo

Suplementy. Wilkasy 2014. Krzysztof Gawin

Suplementy. Wilkasy 2014. Krzysztof Gawin Suplementy Wilkasy 2014 Krzysztof Gawin Suplementy diety - definicja Suplement diety jest środkiem spożywczym, którego celem jest uzupełnienie normalnej diety, będący skoncentrowanym źródłem witamin lub

Bardziej szczegółowo

GMO trzy kolory; biotechnologia podstawą biogospodarki przyszłości. Senat RP Warszawa,

GMO trzy kolory; biotechnologia podstawą biogospodarki przyszłości. Senat RP Warszawa, GMO trzy kolory; biotechnologia podstawą biogospodarki przyszłości Senat RP Warszawa, 15.02.2007 DZIAŁY GOSPODARKI GMO TRZY KOLORY agrobiotech = zielona biotech przemysł = biała biotech zdrowie = czerwona

Bardziej szczegółowo

NAUKOWE PODSTAWY REGULACJI ZACHWASZCZENIA W INTEGROWANEJ OCHRONIE ROŚLIN

NAUKOWE PODSTAWY REGULACJI ZACHWASZCZENIA W INTEGROWANEJ OCHRONIE ROŚLIN NAUKOWE PODSTAWY REGULACJI ZACHWASZCZENIA W INTEGROWANEJ OCHRONIE ROŚLIN Prof. dr hab. Tadeusz Praczyk Prof. dr hab. Grzegorz Skrzypczak Prof. dr hab. Zenon Woźnica Prof. dr hab. Adam Dobrzański Dr hab.

Bardziej szczegółowo

P O L S K A F E D E R A C J A B I O T E C H N O L O G I I. Andrzej Anioł Stefan Pruszyński Tomasz Twardowski ZIELONA BIOTECHNOLOGIA KORZYŚCI I OBAWY

P O L S K A F E D E R A C J A B I O T E C H N O L O G I I. Andrzej Anioł Stefan Pruszyński Tomasz Twardowski ZIELONA BIOTECHNOLOGIA KORZYŚCI I OBAWY P O L S K A F E D E R A C J A B I O T E C H N O L O G I I Andrzej Anioł Stefan Pruszyński Tomasz Twardowski ZIELONA BIOTECHNOLOGIA KORZYŚCI I OBAWY WSTĘP: Czym jest współczesna biotechnologia? Każdy gatunek

Bardziej szczegółowo

Rejestr zamierzonego uwolnienia GMO

Rejestr zamierzonego uwolnienia GMO Rejestr zamierzonego uwolnienia GMO Sygnatura wpisu Status 02-13/2014 2014-07-23 Wydano 02-12/2013 2013-07-15 Wydano 2-09/ 2013-01-21 Wydano 02-11/2012 2012-01-21 Wydano 2014-07-23 Zamierzone uwolnienie

Bardziej szczegółowo