Rozdział 1.3, Szkodliwe Mikroby, prezentuje uczniom różne zagadnienia dotyczące wpływu szkodliwych mikrobów na zdrowie.

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Rozdział 1.3, Szkodliwe Mikroby, prezentuje uczniom różne zagadnienia dotyczące wpływu szkodliwych mikrobów na zdrowie."

Transkrypt

1 SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Cele kształcenia: I, II, III, IV i V Treści nauczania wymagania szczegółowe: 1 (1, 2), 5 (1, 2, 5), 9 (1, 4, 9, 13) Czas realizacji materiału Około 50 minut Rozdział 1.3, Szkodliwe Mikroby, prezentuje uczniom różne zagadnienia dotyczące wpływu szkodliwych mikrobów na zdrowie. Zachęcamy uczniów do dyskusji klasowej nt. szkodliwego działania mikrobów oraz o tym, jak uchronić się przed zachorowaniem. W trakcie lekcji uczniowie dowiadują się również, że nie wszystkie schorzenia wywoływane są przez mikroby. Ćwiczenia dodatkowe: wyszukiwanie słów oraz krzyżówka, pomagają utrwalić uczniom pojęcia związane z tematem szkodliwych mikrobów i zakażeń. Wiedza do zdobycia Poziom podstawowy Mikroby mogą czasami wywoływać u nas choroby

2 1.3 Drobnoustroje Złe Mikroby Podstawowe Informacje Słowa Kluczowe Bakterie Kolonizacja Dermatofity Flora Grzyby Zarazki Higiena Zakażenie Zakaźny Patogeny Toksyna Wirus Potrzebne Materiały Dla każdego ucznia Kopia KU 1 Kopia KU 2 Dla całej klasy/grupy Kopia MU 1 Kopia MU 2 Materiały Dostępne na Stronie Internetowej Obrazki drobnoustrojów z rozdziału 1.1. MU 1 i MU 2 dostępne w formacie PowerPoint. Niektóre mikroby mogą być szkodliwe dla człowieka i wywoływać choroby, np. wirus grypy (Influenza) wywołuje grypę, bakterie Campylobacter mogą wywoływać zatrucia pokarmowe, a dermatofit (grzyb skórny) np. Trichophyton, może wywołać grzybicę stóp, czy skóry. Takie mikroorganizmy (inaczej: mikroby, czy drobnoustroje) nazywane są patogenami lub zarazkami. Mechanizm wywoływania choroby przez różne mikroby może być różny. Niektóre bakterie posiadają zdolność wytwarzania specjalnych substancji zwanych toksynami, które mogą u nas wywoływać choroby, lub czasem nawet prowadzić do destrukcji tkanek, czy całych organów. Wirusy swoim działaniem przypominają pasożyty. Do kopiowania (namnażania) wykorzystują komórki żywych organizmów - nie są w stanie namnażać się i przeżyć poza nimi. Po wniknięciu do komórki, wirusy namnażają się i powodują rozpad komórki gospodarza w ten sposób uwalniając się z niej. Grzyby najczęściej nie powodują rozpadu komórek gospodarza. Dermatofity to grzyby, które atakują skórę, paznokcie lub włosy. Kolonizując skórę, w trakcie swojego rozwoju produkują substancje wywołujące opuchliznę i swędzenie. Do zakażenia dochodzi, gdy do organizmu dostaną się drobnoustroje chorobotwórcze. Drogi rozprzestrzeniania się drobnoustrojów chorobotwórczych mogą być różne: przez powietrze, drogą kropelkową, przez dotyk, wodę, żywność itd. Choroby wywoływane przez drobnoustroje chorobotwórcze nazywa się chorobami zakaźnymi. W normalnych warunkach flora fizjologiczna (drobnoustroje) naszego organizmu chroni nas przed chorobotwórczymi drobnoustrojami np. poprzez kolonizację (zasiedlenie) różnych obszarów naszego organizmu, dzięki czemu brakuje miejsca do namnażania się złych mikrobów, czy też poprzez hamowanie wzrostu i namnażania się szkodliwych bakterii, takich jak np. Clostridium difficle. Kiedy dochodzi do zaburzenia fizjologicznej flory naszego organizmu, wtedy może dojść do namnażania mikrobów chorobotwórczych, np. Clostridium difficle, który może wywoływać biegunkę, a w ciężkich przypadkach prowadzić do perforacji (naruszenia ciągłości) jelit. Potrzebne Będą 1. Kopia KU 1 i KU 2 dla każdego ucznia. 2. Kopia MU 1 i MU 2 dla całej klasy (wersja elektroniczna do ściągnięcia ze strony:

3 1.3 Drobnoustroje Złe Mikroby Wprowadzenie 1. Rozpocznij informując, że niektóre mikroby mogą być szkodliwe dla człowieka. Zapytaj dzieci, czy wiedza, co wywołuje u nich chorobę. Sprawdź, jakich potocznych pojęć używają nazywając drobnoustroje np. zarazki, mikroby itd. 2. Wytłumacz dzieciom, że zarazki są potocznym określeniem dla chorobotwórczych drobnoustrojów, czyli dla bakterii, wirusów i grzybów. Porozmawiaj z dziećmi o różnych drobnoustrojach I chorobach, które mogą wywołać. Obrazki dostępne na stronie w rozdziale 1.1 pomogą uczniom wyobrazić sobie drobnoustroje chorobotwórcze. 3. Wyjaśnij dzieciom, że mikroby przystosowały się do życia w różnych warunkach, dlatego można znaleźć je wszędzie: w klasie, w domach, pokojach, na naszym ciele I na jedzeniu! 4. Przekaż dzieciom, że szkodliwe mikroby wywołujące choroby (drobnoustroje chorobotwórcze) mogą łatwo rozprzestrzeniać się między ludźmi wywołując zakażenia, czyli prowadzą do chorób zwanych zakaźnymi lub infekcjami. Ćwiczenie Podstawowe 1. Ćwiczenie to poprzedzone dyskusją w klasie, powinno zostać wykonane przez uczniów indywidualnie. 2. Pokaż klasie historyjki obrazkowe z materiałów MU 1 i MU 2. Materiały można zaprezentować rozdając każdemu dziecku kopię MU 1 i MU 2, prezentując całej klasie rzutnikiem wydruk na foliach, ewentualnie pokazać obraz rzutnikiem multimedialnym wykorzystując wersję elektroniczną dostępną na stronie 3. Przy każdej z przedstawionych sytuacji zapytaj dzieci jakie mikroby mogą wywołać zakażenie u Amy i Harry ego. Powiedz klasie, że każda z historyjek jest opisana w materiale TS 3. Zapytaj dzieci, czy miały kiedyś podobne objawy do przedstawionych na obrazkach, jeśli tak, to jak były leczone. 4. Pamiętaj: Zagadnienia związane z myciem rąk, higieną układu oddechowego I higieną odżywiania będą dokładniej omówione w kolejnych rozdziałach. 5. Jeśli wystarczy czasu, rozdaj klasie kopie KU 1 i KU 2. Zawarte w materiale krzyżówka i ćwiczenie w wyszukiwanie słów pomogą utrwalić pojęcia związane z tematem szkodliwych mikrobów. Dyskusja Poniższe pytania pomogą sprawdzić, czy dzieci zrozumiały omówione zagadnienia: a. W jaki sposób dochodzi do infekcji? Do infekcji dochodzi, kiedy szkodliwe mikroby dostają się do naszego organizmu i namnażają się w nim wywołując objawy choroby. b. Czy ból gardła zawsze wywołują drobnoustroje? Nie zawsze ból gardła wywołują szkodliwe mikroby, czasem zaczerwienienie i ból gardła spowodowane są przez kaszel. c. Czy przyczyną wszystkich chorób jest działanie mikrobów? Nie zawsze np. Chorób takich jak astma, czy katar sienny nie powodują mikroby. d. Podaj przykłady infekcji wywoływanych przez drobnoustroje chorobotwórcze. Grzybica stóp, grypa, odra.

4 1.3 Drobnoustroje Złe Mikroby Amy ciągle dba o to, aby mieć czyste ręce I paznokcie. Jednak kiedy przyjrzymy się bliżej jej dłoniom, okaże się, że pokryte są mnóstwem malutkich, niewidocznych gołym okiem mikrobów. Są to tzw. dobre mikroby, które pomagają nam utrzymać zdrowie. Harry uwielbia grać w piłkę i wygłupiać się z kolegami I niestety niezbyt często myje ręce. Jeśli przyjrzelibyśmy się jego dłoniom, okaże się, że również są pokryte mnóstwem maleńkich mikrobów, chociaż niektóre z nich są niebezpieczne i jeśli dostaną się do środka organizmu, mogą wywołać poważną chorobę. Amy źle się czuje, bardzo boli ją gardło. Czasami ból gardła powstaje w efekcie kaszlu i kataru, które powodują opuchliznę gardła i powodują ból. Wtedy Amy powinna pić dużo płynów, żeby nawilżyć gardło i wziąć środek przeciwbólowy. Jednak ból gardła może się również pojawiać w efekcie działania bakterii (Streptococcus) i wirusów. Czy Harry jest chory z powodu mikrobów na jego dłoniach? Okazuje się, że nie z powodu mikrobów, ale choruje na astmę, która utrudnia mu oddychanie. Astma jest chorobą płuc i dróg oddechowych ale nie jest efektem działania mikrobów. Trzeba pamiętać, że nie wszystkie choroby wywoływane są przez mikroby. Co się dzieje z Harry m na tym obrazku? Biedny Harry zjadł niedopieczonego kurczaka z grilla i teraz ma zatrucie pokarmowe wywołane przez Campylobacter. Na mięsie jest mnóstwo mikrobów, bezpiecznych dla zwierząt, ale które mogą być bardzo niebezpieczne dla człowieka! Mięso, które jemy musi być odpowiedni przygotowane aby pozbyć się wszystkich niebezpiecznych mikrobów! Amy gra w tenisa. Spociły się jej stopy I niezbyt ładnie pachną. Zawsze się bardzo spieszy więc niedokładnie myje i suszy stopy. Oprócz tego, że jej stopy niezbyt ładnie pachną, to również między palcami spuchły i swędzą. Dzieje się tak z powodu grzybów zwanych dermatofitami, które lubią pojawiać się między palcami, zwłaszcza, jeśli są wilgotne! Wywołują chorobę zwaną grzybicą stóp (ang. athlete s foot), w której puchą palce, skóra między nimi pęka I BARDZO swędzi, a przy okazji brzydko pachnie.

5 POZIOMO Z C K A T A R S I E N N Y B D F G F A M G B G G U M B H N H R J K A Z L T N Z R R K A Y E A E B A L S F A P R Z E Z I Ę B I E N I E A Z W B T N U H Y J O Ś Ć D D E G T E S Y V R K C B Z E K K A S Z E L L K S M S U J I D F B G R C O G L B A T G I Z C C E A M A T H Ś A E I T N M D O A A H P E A Y E Ć J T E A Z X C V T B P T O D R A O B E G P R T A Y U Y I O O K A F A Ó S U E Q W G R Y P A A K E A Z S L F N P R Y S Z C Z E B K A D R T G O K A S D M S E N N O Ś Ć S S M Ł O A G O Ś O O Z K A N F G N H A O T L O D B R U D N E R Ę C E L Ź W W Y Ć R Ą B G O R O Ś Ć K Ó K P Y Ą E 1. Reakcja odruchowa w odpowiedzi na podrażnienie gardła np. w czasie przeziębienia. 4. Choroba wywoływana przez grzyby. Może pojawiać się na stopach, kiedy niedokładnie je myjesz i suszysz! 5. Widać je często na twarzach nastolatków. Mogą pojawiać się w efekcie działania mikrobów obecnych na skórze. 8. Choroba alergiczna, której nie wywołują mikroby. W jej przebiegu spłyca się oddech i do oddychania używa się inhalatora. 9. Odczuwasz to, kiedy Twój organizm walczy z infekcją. 10. Uważaj! Złe mikroby mogą czasem zmusić Twój żołądek do tego - jest Ci wtedy niedobrze. 12. Część Twojego ciała - nieumyte umożliwiają przenoszenie mikrobów między ludźmi. Po ich umyciu pozbywamy się złych mikrobów. 13. Choroba wirusowa - kiedy jesteś na nią chory jest Ci gorąco i pocisz się. PIONOWO 2. Możesz się tego nabawić, kiedy niewłaściwie przygotujesz mięso, lub kiedy niedokładnie umyjesz ręce po tym, jak dotykałeś/aś surowe mięso. (2 słowa) 3. Nie jest efektem działania mikrobów. Masz wtedy czerwony i spuchnięty nos. Mogą go wywoływać np. pyłki kwiatów. (2 słowa) 6. Wywołują ją złe mikroby w brzuchu. Kiedy nie myjesz rąk po wyjściu z toalety może się rozprzestrzenić w całej szkole. 7. Częsty objaw przeziębienia, chociaż może się również pojawiać, gdy jesteś głodny lub za długo oglądasz telewizję. (2 słowa) 11. Choroba wirusowa, której towarzyszy różowa, swędząca wysypka na całym ciele. ODPOWIEDZI K A S Z E L A T R K U A G R Z Y B I C A T I A B B E R I Ó P R Y S Z C Z E L O I G G K E U Ł A S T M A N S E N N O Ś Ć R Y K W M A Y O W Y M I O T Y R Ę C E D G R Y P A A KASZEL RĘCE ODRA GRYPA WYMIOTY PRYSZCZE ASTMA GRZYBICA SENNOŚĆ KATAR SIENNY BIEGUNKA ZATRUCIE POKARMOWE BÓL GŁOWY

6 Drobnoustroje

7 Drobnoustroje

8 Spróbuj znaleźć słowa związane z tematem złych mikrobów. Słowa mogą tworzyć literki w poziomie, pionowo lub ukośnie (od lewej strony u góry, do prawej na dół). Z C K A T A R S I E N N Y B D F G F A M G B G G U M B H N H R J K A Z L T N Z R R K A Y E A E B A L S F A P R Z E Z I Ę B I E N I E A Z W B T N U H Y J O Ś Ć D D E G T E S Y V R K C B Z E K K A S Z E L L K S M S U J I D F B G R C O G L B A T G I Z C C E A M A T H Ś A E I T N M D O A A H P E A Y E Ć J T E A Z X C V T B P T O D R A O B E G P R T A Y U Y I O O K A F A Ó S U E Q W G R Y P A A K E A Z S L F N P R Y S Z C Z E B K A D R T G O K A S D M S E N N O Ś Ć S S M Ł O A G O Ś O O Z K A N F G N H A O T L O D B R U D N E R Ę C E L Ź W W Y Ć R Ą B G O R O Ś Ć K Ó K P Y Ą E KASZEL KATAR SIENNY GRZYBICA SENNOŚĆ PRZEZIĘBIENIE ASTMA GRYPA WYMIOTY BRUDNE RĘCE BIEGUNKA BÓL GŁOWY ODRA PRYSZCZE ZATRUCIE POKARMOWE

9 1 2 POZIOMO Reakcja odruchowa w odpowiedzi na podrażnienie gardła np. w czasie przeziębienia. 4. Choroba wywoływana przez grzyby. Może pojawiać się na stopach, kiedy niedokładnie je myjesz i suszysz! 5. Widać je często na twarzach nastolatków. Mogą pojawiać się w efekcie działania mikrobów obecnych na skórze. 8. Choroba alergiczna, której nie wywołują mikroby. W jej przebiegu spłyca się oddech i do oddychania używa się inhalatora. 9. Odczuwasz to, kiedy Twój organizm walczy z infekcją. 10. Uważaj! Złe mikroby mogą czasem zmusić Twój żołądek do tego - jest Ci wtedy niedobrze. 12. Część Twojego ciała - nieumyte umożliwiają przenoszenie mikrobów między ludźmi. Po ich umyciu pozbywamy się złych mikrobów. 13. Choroba wirusowa - kiedy jesteś na nią chory jest Ci gorąco i pocisz się. 8 9 PIONOWO Możesz się tego nabawić, kiedy niewłaściwie przygotujesz mięso, lub kiedy niedokładnie umyjesz ręce po tym, jak dotykałeś/aś surowe mięso. (2 słowa) 3. Nie jest efektem działania mikrobów. Masz wtedy czerwony i spuchnięty nos. Mogą go wywoływać np. pyłki kwiatów. (2 słowa) 6. Wywołują ją złe mikroby w brzuchu. Kiedy nie myjesz rąk po wyjściu z toalety może się rozprzestrzenić w całej szkole. 7. Częsty objaw przeziębienia, chociaż może się również pojawiać, gdy jesteś głodny lub za długo oglądasz telewizję. (2 słowa) 11. Choroba wirusowa, której towarzyszy różowa, swędząca wysypka na całym ciele. ODPOWIEDZI KASZEL RĘCE ODRA GRYPA WYMIOTY PRYSZCZE ASTMA GRZYBICA SENNOŚĆ KATAR SIENNY BIEGUNKA ZATRUCIE POKARMOWE BÓL GŁOWY

Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w m. st. Warszawie METODYKA PROGRAMU WIĘCEJ WIEM MNIEJ CHORUJĘ

Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w m. st. Warszawie METODYKA PROGRAMU WIĘCEJ WIEM MNIEJ CHORUJĘ METODYKA PROGRAMU WIĘCEJ WIEM MNIEJ CHORUJĘ STRUKTURA PROGRAMU Bloki tematyczne : I. POZNAJEMY CHOROBY ZAKAŹNE i drogi ich szerzenia II. Profilaktyka chorób zakaźnych (higiena zachowań, szczepienia ochronne)

Bardziej szczegółowo

WIEDZA DO ZDOBYCIA ODNIESIENIA. Staphylococcus DO PODSTAW PROGRAMOWYCH

WIEDZA DO ZDOBYCIA ODNIESIENIA. Staphylococcus DO PODSTAW PROGRAMOWYCH Rozdział 1.3: Złe Mikroby, prezentuje różne choroby zakaźne wywoływane przez chorobotwórcze mikroby. Uczniowie wcielają się w rolę naukowców, których zadaniem jest pogrupowanie chorób wg różnych kryteriów.

Bardziej szczegółowo

Bakterie - organizmy wywołujące choroby

Bakterie - organizmy wywołujące choroby MATERIAŁ NAUCZANIA Scenariusz lekcji otwartej z przyrody w klasie VI. Bakterie - organizmy wywołujące choroby Opracowała: Elżbieta Kowalska - bakterie, żywe organizmy mikroskopijnej wielkości, mające pozytywne

Bardziej szczegółowo

Temat: Higiena i choroby układu oddechowego.

Temat: Higiena i choroby układu oddechowego. Temat: Higiena i choroby układu oddechowego. 1. Sprawność układu oddechowego - ważnym czynnikiem zdrowotnym. a) zanieczyszczenia powietrza Pyły miedzi, aluminium, żelaza, ołowiu, piaskowe, węglowe, azbestowe,

Bardziej szczegółowo

SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Czas realizacji materiału

SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Czas realizacji materiału SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Cele kształcenia: I, II, III, IV i V Treści nauczania wymagania szczegółowe: 1 (1, 2), 3 (6, 7, 10), 5 (1, 2, 3, 5), 8 (1(b)), 9 (4, 9, 11, 13)

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIE DOTYCZĄCE PROFILAKTYKI GRYPY SEZONOWEJ I NOWEJ GRYPY A(H1N1)

SZKOLENIE DOTYCZĄCE PROFILAKTYKI GRYPY SEZONOWEJ I NOWEJ GRYPY A(H1N1) SZKOLENIE DOTYCZĄCE PROFILAKTYKI GRYPY SEZONOWEJ I NOWEJ GRYPY A(H1N1) Grypa sezonowa jest ostrą chorobą wirusową, która przenosi się drogą kropelkową, bądź też przez kontakt bezpośredni z zakażoną osobą

Bardziej szczegółowo

Rozdział 4, Leczenie Infekcji, porusza problem stosowania antybiotyków i innych leków w leczeniu różnych infekcji i chorób.

Rozdział 4, Leczenie Infekcji, porusza problem stosowania antybiotyków i innych leków w leczeniu różnych infekcji i chorób. SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Cele kształcenia: I, II, III, IV i V Treści nauczania wymagania szczegółowe: 1 (1, 2), 5 (2, 4, 5), 8 (8), 9 (1, 4, 8, 9, 11, 13) Czas realizacji

Bardziej szczegółowo

GRYPA CO POWINIENEŚ WIEDZIEĆ NA TEN TEMAT? CZY WYKORZYSTAŁŚ WSZYSTKIE DOSTĘPNE ŚRODKI BY USTRZEC SIĘ PRZED GRYPĄ?

GRYPA CO POWINIENEŚ WIEDZIEĆ NA TEN TEMAT? CZY WYKORZYSTAŁŚ WSZYSTKIE DOSTĘPNE ŚRODKI BY USTRZEC SIĘ PRZED GRYPĄ? GRYPA CO POWINIENEŚ WIEDZIEĆ NA TEN TEMAT? CZY WYKORZYSTAŁŚ WSZYSTKIE DOSTĘPNE ŚRODKI BY USTRZEC SIĘ PRZED GRYPĄ? ZDOBĄDŹ INFORMACJE! ZASZCZEP SIĘ! ZDOBĄDŹ OCHRONĘ! SZCZEPIONKA PRZECIW GRYPIE CZYM JEST

Bardziej szczegółowo

SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Czas realizacji materiału

SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Czas realizacji materiału SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Cele kształcenia: I, II, III i V Treści nauczania wymagania szczegółowe: 1 (1, 7), 5 (1), 8 (2(7)), 9 (1, 9, 13) Czas realizacji materiału Około

Bardziej szczegółowo

PROFILAKTYKA PRZECIW GRYPIE

PROFILAKTYKA PRZECIW GRYPIE PROFILAKTYKA PRZECIW GRYPIE Koordynator profilaktyki : mgr piel. Anna Karczewska CELE: zwiększanie świadomości pacjenta na temat szczepionek przeciwko grypie zapobieganie zachorowań na grypę zapobieganie

Bardziej szczegółowo

Grypa jest jedną z najczęściej występujących wirusowych chorób zakaźnych.

Grypa jest jedną z najczęściej występujących wirusowych chorób zakaźnych. WIRUS GRYPY Grypa jest jedną z najczęściej występujących wirusowych chorób zakaźnych. Wirus grypy przenosi się drogą kropelkową poprzez kichanie, kaszel, rozmowę. W czasie kichnięcia wirus grypy porusza

Bardziej szczegółowo

ODNIESIENIA DO PODSTAW PROGRAMOWYCH WIEDZA DO ZDOBYCIA. Escherichia coli

ODNIESIENIA DO PODSTAW PROGRAMOWYCH WIEDZA DO ZDOBYCIA. Escherichia coli Rozdział ma zwrócić uwagę uczniów, jak niewłaściwa higiena rąk sprzyja szerzeniu się mikrobów i infekcji. Uczniowie w trakcie prowadzonego eksperymentu mogą zaobserwować, w jaki sposób mikroby rozprzestrzeniają

Bardziej szczegółowo

4.1 Leczenie Infekcji Antybiotyki i Inne Leki

4.1 Leczenie Infekcji Antybiotyki i Inne Leki 4.1 Leczenie Infekcji Antybiotyki i Inne Leki Odniesienia do Podstawy Programowej GIMNAZJUM - III Etap Edukacyjny: Klasy I-III Biologia Cele kształcenia: I, II, III, IV, V Treści nauczania wymagania szczegółowe:

Bardziej szczegółowo

Temat: Bakterie i wirusy podstępne zagrożenie

Temat: Bakterie i wirusy podstępne zagrożenie LEKCJA 5 Temat: Bakterie i wirusy podstępne zagrożenie Są wszechobecne. Unoszą się w powietrzu, którym oddychamy, znajdują się na przedmiotach, które dotykamy. Mikroorganizmy jedne niezbędne do prawidłowego

Bardziej szczegółowo

SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Czas realizacji materiału

SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Czas realizacji materiału SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Cele kształcenia: I, II, III, IV i V Treści nauczania wymagania szczegółowe: 1 (1, 8), 5 (1, 2, 4, 5), 9 (1, 2, 4, 9, 13), 14 Czas realizacji

Bardziej szczegółowo

Kilka słów na temat trucizn nas otaczających

Kilka słów na temat trucizn nas otaczających Kilka słów na temat trucizn nas otaczających Tlumaczenie Aleksandra Maciejewska Co jadłeś dzisiaj na śniadanie? Czy miałeś miskę owoców lub inne zdrowe jedzenie? Ludzie stają się bardziej świadomi tego,

Bardziej szczegółowo

1.2 Drobnoustroje Dobre Mikroby

1.2 Drobnoustroje Dobre Mikroby 1.2 Drobnoustroje Dobre Mikroby Odniesienia do Podstawy Programowej SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI, Przyroda Cele kształcenia: I, II, III, IV i V Treści nauczania: 1 (1, 8), 5 (1, 2,

Bardziej szczegółowo

WIĘCEJ WIEM, MNIEJ CHORUJĘ

WIĘCEJ WIEM, MNIEJ CHORUJĘ Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w m. st. Warszawie ul. Kochanowskiego 21,, ul. Cyrulików 35; tel. 22/311-80-07 08; e-mail: oswiatazdrowotna@pssewawa.pl PROGRAM PROFILAKTYKI CHORÓB ZAKAŹNYCH

Bardziej szczegółowo

4.0 Zapobieganie Infekcjom Szczepienia

4.0 Zapobieganie Infekcjom Szczepienia 4.0 Zapobieganie Infekcjom Szczepienia Odniesienia do Podstawy Programowej GIMNAZJUM - III Etap Edukacyjny: Klasy I-III Biologia Cele kształcenia: I, II, III, IV i V Treści nauczania wymagania szczegółowe:

Bardziej szczegółowo

SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Czas realizacji materiału

SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Czas realizacji materiału SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Cele kształcenia: I, II, III, IV i V Treści nauczania wymagania szczegółowe: 1 (1, 3, 4, 5), 5 (1, 2, 3, 4, 5), 8 (1(c)), 9 (1, 2, 3, 4, 9, 11,

Bardziej szczegółowo

Inwazyjna Choroba Meningokokowa

Inwazyjna Choroba Meningokokowa Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w m. st. Warszawie ul. Kochanowskiego 21,, ul. Cyrulików 35; tel. 22/311-80-07 08; e-mail: oswiatazdrowotna@pssewawa.pl Inwazyjna Choroba Meningokokowa Profilaktyka

Bardziej szczegółowo

Światowy Dzień Mycia Rąk

Światowy Dzień Mycia Rąk Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w m. st. Warszawie ul. Kochanowskiego 21, Oddział Promocji Zdrowia, ul. Cyrulików 35; tel. 22/311-80-07 08; e-mail: oswiatazdrowotna@pssewawa.pl Światowy Dzień

Bardziej szczegółowo

Jelita korzenie organizmu

Jelita korzenie organizmu II Jelita korzenie organizmu Albert Hesse, Ralf Mayer Niniejszy rozdział ma na celu dostarczyć czytelnikowi ważnych informacji dotyczących zdrowia jelit. Chore jelito może być powodem wielu schorzeń. Migreny,

Bardziej szczegółowo

Informacje ogólne o grypie

Informacje ogólne o grypie ABY ZMNIEJSZYĆ RYZYKO ZACHOROWANIA NA PTASIĄ GRYPĘ Jako światowy lider w opracowywaniu rozwiązań zapewniających właściwe warunki sanitarne, Ecolab przyjął aktywną postawę mającą na celu ochronę naszych

Bardziej szczegółowo

NIE DAJ SIĘ GRYPIE CO MOGĘ ZROBIĆ, ABY OCHRONIĆ SIEBIE I INNYCH PRZED GRYPĄ? Kolumna 1 Kolumna 2 Kolumna 3. Wiersz 1 Wiersz 2 Wiersz 3 Wiersz 4

NIE DAJ SIĘ GRYPIE CO MOGĘ ZROBIĆ, ABY OCHRONIĆ SIEBIE I INNYCH PRZED GRYPĄ? Kolumna 1 Kolumna 2 Kolumna 3. Wiersz 1 Wiersz 2 Wiersz 3 Wiersz 4 NIE DAJ SIĘ GRYPIE CO MOGĘ ZROBIĆ, ABY OCHRONIĆ SIEBIE I INNYCH PRZED GRYPĄ? Stosowanie odpowiedniej higieny osobistej to najlepszy sposób ochrony przed grypą. PomoŜe to spowolnić rozprzestrzenianie się

Bardziej szczegółowo

Podręcznik higieny. Naucz się właściwie myć ręce, aby nie chorować

Podręcznik higieny. Naucz się właściwie myć ręce, aby nie chorować Podręcznik higieny Naucz się właściwie myć ręce, aby nie chorować Mali bohaterowie i złoczyńcy Czy wiesz, że wszędzie wokół nas znajdują się niewielkie żyjątka? Nazywamy je drobnoustrojami. Są one tak

Bardziej szczegółowo

Czasopismo o zdrowym stylu życia, a w nim:

Czasopismo o zdrowym stylu życia, a w nim: Czasopismo o zdrowym stylu życia, a w nim: Szkoda życia na chorobę o chorobach i ich przyczynach, Małe przyczyny, duże problemy o problemach zdrowotnych młodzieży, W zdrowym ciele zdrowy duch o tym jak

Bardziej szczegółowo

Nie daj się grypie! Grypa przenosi się z osoby na osobę drogą kropelkową podczas

Nie daj się grypie! Grypa przenosi się z osoby na osobę drogą kropelkową podczas Nie daj się grypie! Jesień i zima to okres wzmożonych zachorowań na choroby górnych dróg oddechowych. Zachorowania mogą być wywoływane przez ponad 200 różnych gatunków wirusów. Najczęstszą przyczyną zachorowań

Bardziej szczegółowo

Temat: Bakterie i wirusy - podstępne zagrożenie

Temat: Bakterie i wirusy - podstępne zagrożenie LEKCJA 5 Temat: Bakterie i wirusy - podstępne zagrożenie Są wszechobecne. Unoszą się w powietrzu, którym oddychamy, znajdują się na przedmiotach, których dotykamy. Mikroorganizmy - jedne niezbędne do prawidłowego

Bardziej szczegółowo

Zatrucia bakteriami z rodzaju Salmonella

Zatrucia bakteriami z rodzaju Salmonella Zatrucia bakteriami z rodzaju Salmonella Drobnoustroje z rodzaju Salmonella są pierwotnymi patogenami wielu zwierząt, tj. ssaków i ptaków zarówno domowych, jak i hodowlanych oraz wolno żyjących. JAKIE

Bardziej szczegółowo

Inwazyjna choroba meningokokowa. Posocznica (sepsa) meningokokowa

Inwazyjna choroba meningokokowa. Posocznica (sepsa) meningokokowa Inwazyjna choroba meningokokowa Posocznica (sepsa) meningokokowa Sepsa, posocznica, meningokoki to słowa, które u większości ludzi wzbudzają niepokój. Każdy z nas: rodzic, opiekun, nauczyciel, dorosły

Bardziej szczegółowo

Co Polacy wiedzą o oddychaniu raport z badania opinii

Co Polacy wiedzą o oddychaniu raport z badania opinii Co Polacy wiedzą o oddychaniu raport z badania opinii Prawidłowe oddychanie, znaczenie nosa i jego funkcje to tylko wybrane zagadnienia poruszane w ramach kampanii edukacyjnej Oddychaj przez nos, oddychaj

Bardziej szczegółowo

Mariola Winiarczyk Zespół Szkolno-Gimnazjalny Rakoniewice

Mariola Winiarczyk Zespół Szkolno-Gimnazjalny Rakoniewice Mariola Winiarczyk Zespół Szkolno-Gimnazjalny Rakoniewice Szkolny Konkurs Wiedzy o AIDS i HIV obejmuje dwa etapy. Etap pierwszy przeprowadzany jest ok. 25 października. Biorą w nim udział trój osobowe

Bardziej szczegółowo

WIRUSOWE ZAPALENIE WĄTROBY TYPU C PROGRAM PROFILAKTYKI ZAKAŻEŃ HCV

WIRUSOWE ZAPALENIE WĄTROBY TYPU C PROGRAM PROFILAKTYKI ZAKAŻEŃ HCV WIRUSOWE ZAPALENIE WĄTROBY TYPU C PROGRAM PROFILAKTYKI ZAKAŻEŃ HCV Wątroba to największy i bardzo ważny narząd! Produkuje najważniejsze białka Produkuje żółć - bardzo istotny czynnik w procesie trawienia

Bardziej szczegółowo

ULOTKA DLA PACJENTA. Spis treści ulotki:

ULOTKA DLA PACJENTA. Spis treści ulotki: ULOTKA DLA PACJENTA Należy zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem szczepionki. Należy zachować tę ulotkę, aby w razie potrzeby móc ją ponownie przeczytać. Należy zwrócić się do lekarza lub farmaceuty,

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT GŁÓWNEGO INSPEKTORATU SANITARNEGO W ZWIĄZKU Z WYSTĄPIENIEM PRZYPADKÓW ZAKAŻENIA WIRUSEM GRYPY ŚWIŃ TYPU A/H1N1 U LUDZI W USA I MEKSYKU

KOMUNIKAT GŁÓWNEGO INSPEKTORATU SANITARNEGO W ZWIĄZKU Z WYSTĄPIENIEM PRZYPADKÓW ZAKAŻENIA WIRUSEM GRYPY ŚWIŃ TYPU A/H1N1 U LUDZI W USA I MEKSYKU KOMUNIKAT GŁÓWNEGO INSPEKTORATU SANITARNEGO W ZWIĄZKU Z WYSTĄPIENIEM PRZYPADKÓW ZAKAŻENIA WIRUSEM GRYPY ŚWIŃ TYPU A/H1N1 U LUDZI W USA I MEKSYKU z dnia 26 kwietnia 2009 r. (godz. 19.00 ) (Źródło: WHO,

Bardziej szczegółowo

Jesteśmy tym czym oddychamy?

Jesteśmy tym czym oddychamy? Jesteśmy tym czym oddychamy? Jak działają płuca Najczęstsze choroby płuc Dr med. Piotr Dąbrowiecki Wojskowy Instytut Medyczny Polska Federacja Stowarzyszeń Chorych na Astmę Alergię i POCHP ANATOMIA UKŁADU

Bardziej szczegółowo

JESIENIĄ UWAŻAJ NA INFEKCJE!

JESIENIĄ UWAŻAJ NA INFEKCJE! JESIENIĄ UWAŻAJ NA INFEKCJE! Jesień to czas kichania, kataru, kaszlu. Nie unikniesz kontaktu z drobnoustrojami, ale możesz ograniczyć ryzyko zakażeń. Pamiętaj! Myj często ręce wodą z mydłem. Gdy kichasz

Bardziej szczegółowo

Cele i harmonogram warsztatów

Cele i harmonogram warsztatów Rozpoczynamy kolejną akcję Akademii Zdrowego Przedszkolaka, drugą edycję akcji Przedszkolak Pełen Zdrowia. Hasło tej akcji to: Odporność wzmacniamy, bo o zdrowe żywienie i higienę dbamy. Cele i harmonogram

Bardziej szczegółowo

ODNIESIENIA. Wirusy DO PODSTAW PROGRAMOWYCH. Rozdział porusza temat zapobiegania chorobom poprzez szczepienia.

ODNIESIENIA. Wirusy DO PODSTAW PROGRAMOWYCH. Rozdział porusza temat zapobiegania chorobom poprzez szczepienia. Rozdział porusza temat zapobiegania chorobom poprzez szczepienia. W zaplanowanym ćwiczeniu uczniowie przeprowadzają symulację rozprzestrzeniania się infekcji w populacji, aby przekonać się, na czym polega

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWY POWIATOWY INSPEKTOR SANITARNY W OLEŚNICY GRYPA SEZONOWA I NOWA GRYPA TYPU A/H1N1/

PAŃSTWOWY POWIATOWY INSPEKTOR SANITARNY W OLEŚNICY GRYPA SEZONOWA I NOWA GRYPA TYPU A/H1N1/ GRYPA SEZONOWA I NOWA GRYPA TYPU A/H1N1/ Czym jest grypa? Grypa sezonowa - jest ostrą chorobą wirusową, która przenosi się drogą kropelkową, bądź też przez kontakt bezpośredni z zakażoną osobą lub ze skażonymi

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 22 kwietnia 2005 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 22 kwietnia 2005 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 22 kwietnia 2005 r. w sprawie szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia w środowisku pracy oraz ochrony zdrowia pracowników zawodowo narażonych na te czynniki

Bardziej szczegółowo

Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Świdwinie Oświata Zdrowotna i Promocja Zdrowia. Ferie zimowe bez grypy i przeziębienia

Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Świdwinie Oświata Zdrowotna i Promocja Zdrowia. Ferie zimowe bez grypy i przeziębienia Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Świdwinie Oświata Zdrowotna i Promocja Zdrowia Ferie zimowe bez grypy i przeziębienia Grypa choroba wirusowa Grypa Wirus A (H 1 N 1 ) Wirusowa choroba zakaźna,

Bardziej szczegółowo

ukąszenie komara używanie tych samych sztućców, co nosiciel wirusa

ukąszenie komara używanie tych samych sztućców, co nosiciel wirusa NIE DAJ SZANSY! AIDS AIDS (AcquiredImmune DeficiencySyndrome) to zespół nabytego niedoboru odporności -nieuleczalna choroba, która niszczy siły samoobronne organizmu. HIV HIV (HumanImmunodeficiencyVirus)

Bardziej szczegółowo

NIETOLERANCJA A ALERGIA POKARMOWA

NIETOLERANCJA A ALERGIA POKARMOWA NIETOLERANCJA A ALERGIA POKARMOWA Nietolerancja i alergia pokarmowa to dwie mylone ze sobą reakcje organizmu na pokarmy, które dla zdrowych osób są nieszkodliwe. Nietolerancja pokarmowa w objawach przypomina

Bardziej szczegółowo

Kronika zdrowia rodziny 08/08/12 14:09 Page 1

Kronika zdrowia rodziny 08/08/12 14:09 Page 1 Kronika zdrowia rodziny 08/08/12 14:09 Page 1 Kronika zdrowia rodziny 08/08/12 14:09 Page 2 Kronika zdrowia rodziny 08/08/12 14:09 Page 3 Kronika zdrowia rodziny 08/08/12 14:09 Page 4 Zanim pójdziesz do

Bardziej szczegółowo

I BIOLOGIA JAKO NAUKA

I BIOLOGIA JAKO NAUKA I BIOLOGIA JAKO NAUKA Zadanie. Rozwiąż krzyżówkę, a następnie odczytaj i wyjaśnij hasło. 0. Bada skład chemiczny organizmów i zachodzące w nich reakcje.. Zajmuje się procesami dziedziczenia.. Przedmiotem

Bardziej szczegółowo

ń Ż Ń Oświata Zdrowotna i Promocja Zdrowia PSSE Brzesko - Barbara Jewiarz

ń Ż Ń Oświata Zdrowotna i Promocja Zdrowia PSSE Brzesko - Barbara Jewiarz 5 1 0 2 ia w o I r C d Ś Z O ń zie WN Y D Ż y O ow t W a T i S w Ń Ś E Z C E I BEZP Oświata Zdrowotna i Promocja Zdrowia PSSE Brzesko - Barbara Jewiarz 7 kwietnia 2015 r. Światowy Dzień Zdrowia hasło tegorocznej

Bardziej szczegółowo

Doustna szczepionka przeciwko rotawirusom

Doustna szczepionka przeciwko rotawirusom Doustna szczepionka przeciwko rotawirusom Na tej stronie można znaleźć krótkie podsumowanie informacji o zapobieganiu chorobie i szczepionce, która jest dostępna. Łącza do bardziej szczegółowych informacji

Bardziej szczegółowo

Przetrwać jesienne choroby

Przetrwać jesienne choroby Przetrwać jesienne choroby Jesień, podobnie jak i wiosna, wyjątkowo sprzyja chorobom. Przedszkolak potrafi w tym okresie kilka razy złapać katar, kaszel i gorączkę. Pamiętaj, by nie szpikować go antybiotykami,

Bardziej szczegółowo

gołym okiem... dossier TANDEM DOSKONAŁY

gołym okiem... dossier TANDEM DOSKONAŁY Bezpieczny gabinet (cz. 1) Czego nie widać gołym okiem... Aby spełniać rosnące wymagania klientów, musisz być na bieżąco oferować skuteczne i zarazem bezpieczne dla zdrowia zabiegi. Bakterie, wirusy, grzyby

Bardziej szczegółowo

NIE NARAŻAJ SWOJEGO ZDROWIA! STOP PRZEDSTAWIAMY RECEPTĘ NA SKUTECZNĄ PROFILAKTYKĘ

NIE NARAŻAJ SWOJEGO ZDROWIA! STOP PRZEDSTAWIAMY RECEPTĘ NA SKUTECZNĄ PROFILAKTYKĘ NIE NARAŻAJ SWOJEGO ZDROWIA! POWIEDZ grypie STOP PRZEDSTAWIAMY RECEPTĘ NA SKUTECZNĄ PROFILAKTYKĘ Jedną z najpowszechniej występujących i wciąż niedocenianych chorób jest grypa, choroba, która w sezonie

Bardziej szczegółowo

Przeziębienia - badanie ankietowe dotyczące zagadnień związanych z infekcjami sezonowymi.

Przeziębienia - badanie ankietowe dotyczące zagadnień związanych z infekcjami sezonowymi. Raport z badania ankietowego Przeziębienia - badanie ankietowe dotyczące zagadnień związanych z infekcjami sezonowymi. Strona 1/32 Spis treści Komentarz autora..................................................

Bardziej szczegółowo

Centrum Medyczno-Diagnostyczne LABMED.

Centrum Medyczno-Diagnostyczne LABMED. W związku z nasilonym problemem braku kierowania przez dermatologów na badania w poradniach Bakteriologicznych Nasze Studio zostało objęte patronatem przez Jednostkę Medyczną Centrum Medyczno-Diagnostyczne

Bardziej szczegółowo

Cukrzyca Epidemia XXI wieku Debata w Wieliczce www.seniorizdrowie.pl

Cukrzyca Epidemia XXI wieku Debata w Wieliczce www.seniorizdrowie.pl Projekt jest współfinansowany ze środków Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej w ramach Programu Operacyjnego Fundusz Inicjatyw Obywatelskich na lata 2014 2020 Cukrzyca Epidemia XXI wieku Debata w Wieliczce

Bardziej szczegółowo

POUCZENIE W MYŚL 43 UST. 1 NR 1 USTAWY O ZAPOBIEGANIU ZAKAŻENIOM (IFSG) Informacje na temat higieny pracy ze środkami spożywczymi

POUCZENIE W MYŚL 43 UST. 1 NR 1 USTAWY O ZAPOBIEGANIU ZAKAŻENIOM (IFSG) Informacje na temat higieny pracy ze środkami spożywczymi POUCZENIE W MYŚL 43 UST. 1 NR 1 USTAWY O ZAPOBIEGANIU ZAKAŻENIOM (IFSG) Informacje na temat higieny pracy ze środkami spożywczymi Osoby, które zawodowo zajmują się produkcją, przetwórstwem lub wprowadzaniem

Bardziej szczegółowo

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2016/2017

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2016/2017 Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Karta przedmiotu WydziałZdrowia i Nauk Medycznych obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2016/2017 Kierunek studiów: Pielęgniarstwo

Bardziej szczegółowo

Zakażenia szpitalne u dzieci

Zakażenia szpitalne u dzieci Zakażenia szpitalne u dzieci Artur Sulik Kacper Toczyłowski Klinika Obserwacyjno-Zakaźna Dzieci Uniwersytet Medyczny w Białymstoku Zakażenie szpitalne (nosocomial infection, hospital acquired infection)

Bardziej szczegółowo

Septolete plus, (10 mg + 2 mg)/ml, aerozol do stosowania w jamie ustnej. Benzocainum + Cetylpyridinii chloridum

Septolete plus, (10 mg + 2 mg)/ml, aerozol do stosowania w jamie ustnej. Benzocainum + Cetylpyridinii chloridum ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA Septolete plus, (10 mg + 2 mg)/ml, aerozol do stosowania w jamie ustnej Benzocainum + Cetylpyridinii chloridum Należy przeczytać uważnie całą ulotkę, ponieważ

Bardziej szczegółowo

Szczepienia dla dziewięcio- i dziesięciolatków (klasy P6) Polish translation of Protecting your child against flu - Vaccination for your P6 child

Szczepienia dla dziewięcio- i dziesięciolatków (klasy P6) Polish translation of Protecting your child against flu - Vaccination for your P6 child Chroń dziecko przed grypą Szczepienia dla dziewięcio- i dziesięciolatków (klasy P6) Polish translation of Protecting your child against flu - Vaccination for your P6 child Chroń dziecko przed grypą Program

Bardziej szczegółowo

Zestaw P1. Jeśli się pomylisz, otocz zamalowany kwadrat kółkiem i zaznacz inną odpowiedź, na przykład:

Zestaw P1. Jeśli się pomylisz, otocz zamalowany kwadrat kółkiem i zaznacz inną odpowiedź, na przykład: Zestaw P1 Instrukcja dla ucznia Zestaw zawiera 8 zadań. Sprawdź, czy jest kompletny i czytelny. Czytaj uważnie teksty i zadania. Odpowiedzi zapisuj długopisem lub piórem. Nie używaj korektora. W niektórych

Bardziej szczegółowo

AIDS AIDS jest nabytym zespołem upośledzenia odporności, którego skrót (AIDS) wywodzi się od pierwszych liter nazwy angielskiej: (A)cquired (I)mmune

AIDS AIDS jest nabytym zespołem upośledzenia odporności, którego skrót (AIDS) wywodzi się od pierwszych liter nazwy angielskiej: (A)cquired (I)mmune AIDS AIDS jest nabytym zespołem upośledzenia odporności, którego skrót (AIDS) wywodzi się od pierwszych liter nazwy angielskiej: (A)cquired (I)mmune (D)eficiency (S)yndrome. Przyczyny zakażenia AIDS Czynnikiem

Bardziej szczegółowo

GRYPA. Jak zapobiec zakażeniom grypy? m. st. Warszawie. Oddział Promocji Zdrowia, ul. Cyrulików 35; Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w

GRYPA. Jak zapobiec zakażeniom grypy? m. st. Warszawie. Oddział Promocji Zdrowia, ul. Cyrulików 35; Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w m. st. Warszawie ul. Kochanowskiego 21, Oddział Promocji Zdrowia, ul. Cyrulików 35; tel. 22/311-80-07 08; e-mail: oswiatazdrowotna@pssewawa.pl GRYPA Jak zapobiec

Bardziej szczegółowo

SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Czas realizacji materiału Rozdział 3.2 Szczepienia przybliża historię odkrycia szczepień.

SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Czas realizacji materiału Rozdział 3.2 Szczepienia przybliża historię odkrycia szczepień. SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Cele kształcenia: I, II, III, IV i V Treści nauczania wymagania szczegółowe: 1 (1, 2), 5 (2, 3), 8 (2), 9 (1, 4, 11, 13) Czas realizacji materiału

Bardziej szczegółowo

Profilaktyka chorób zakaźnych wieku dziecięcego

Profilaktyka chorób zakaźnych wieku dziecięcego Profilaktyka chorób zakaźnych wieku dziecięcego Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w m.st. Warszawie Warszawa, 17.09.2015 Żyjemy w świecie zewnętrznym, w którym dominują drobnoustroje mikroorganizmy

Bardziej szczegółowo

Procedura postępowania

Procedura postępowania Społeczne Przedszkole Integracyjne Fundacji CZAS DZIECIŃSTWA Procedura postępowania na wypadek wystąpienia u dzieci objawów choroby zakaźnej lub pasożytniczej Niniejsza procedura jest tylko wytyczną do

Bardziej szczegółowo

PROFIALKTYKA GRYPY W GMINIE CZAPLINEK W LATACH

PROFIALKTYKA GRYPY W GMINIE CZAPLINEK W LATACH PROFIALKTYKA GRYPY W GMINIE CZAPLINEK W LATACH 2010-2016 CO WARTO WIEDZIEĆ O GRYPIE Każdego roku na całym świecie zaraża się 5-10% populacji osób dorosłych i 20-30%dzieci Wirusy grypy ludzkiej łatwiej

Bardziej szczegółowo

ZATRUCIA. Edukacja dla bezpieczeństwa PAMIETAJ!! TEKST PODKREŚLONY LUB WYTŁUSZCZONY JEST DO ZAPAMIĘTANIA. Opracował: mgr Mirosław Chorąży

ZATRUCIA. Edukacja dla bezpieczeństwa PAMIETAJ!! TEKST PODKREŚLONY LUB WYTŁUSZCZONY JEST DO ZAPAMIĘTANIA. Opracował: mgr Mirosław Chorąży ZATRUCIA Edukacja dla bezpieczeństwa PAMIETAJ!! TEKST PODKREŚLONY LUB WYTŁUSZCZONY JEST DO ZAPAMIĘTANIA Opracował: mgr Mirosław Chorąży ZATRUCIA TO ZESPÓŁ OBJAWÓW WYWOŁANYCH DZIAŁANIEM TRUCIZNY NA ORGANIZM

Bardziej szczegółowo

UWAGA! Wytwarzając wodę jonizowaną w celach leczniczych, jonizator PTV trzeba włączyć na 30 minut, a w celach zapobiegawczych wystarcza 6 minut.

UWAGA! Wytwarzając wodę jonizowaną w celach leczniczych, jonizator PTV trzeba włączyć na 30 minut, a w celach zapobiegawczych wystarcza 6 minut. Terminologia: Jonizator wody urządzenie, w którym za pomocą elektrolizy wody, wytwarzana jest woda jonizowana lub woda srebrna. Woda jonizowana woda kwasowa i alkaliczna, jednocześnie uzyskiwana w oddzielnych

Bardziej szczegółowo

PROCEDURY POSTĘPOWANIA Z DZIECKIEM CHORYM OBOWIĄZUJĄCE W PRZEDSZKOLU SAMORZĄDOWYM W ROSNOWIE

PROCEDURY POSTĘPOWANIA Z DZIECKIEM CHORYM OBOWIĄZUJĄCE W PRZEDSZKOLU SAMORZĄDOWYM W ROSNOWIE PROCEDURY POSTĘPOWANIA Z DZIECKIEM CHORYM OBOWIĄZUJĄCE W PRZEDSZKOLU SAMORZĄDOWYM W ROSNOWIE Podstawa prawna: Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta nauczyciela (tj. Dz. U. z 2016 r. poz. 1379), Ustawa

Bardziej szczegółowo

4.2 Anlage Kommunaler Influenzapandemieplan Frankfurt am Main. Urząd Zdrowia miasta Frankfurt nad Menem Oddział Infekcjologii.

4.2 Anlage Kommunaler Influenzapandemieplan Frankfurt am Main. Urząd Zdrowia miasta Frankfurt nad Menem Oddział Infekcjologii. Informacja dot. grypy wirusowej (influenza) Jakie są objawy grypy spowodowanej przez wirusy? Prawdziwa grypa wirusowa jest wywołana przez wirusy (influenza) i występuje przeważnie w formie epidemii przede

Bardziej szczegółowo

Dlaczego płuca chorują?

Dlaczego płuca chorują? Dlaczego płuca chorują? Dr med. Piotr Dąbrowiecki Wojskowy Instytut Medyczny Polska Federacja Stowarzyszeń Chorych na Astmę Alergię i POCHP Budowa płuc Płuca to parzysty narząd o budowie pęcherzykowatej

Bardziej szczegółowo

WIEDZA DO ZDOBYCIA ODNIESIENIA DO PODSTAW PROGRAMOWYCH. Wirus Grypy

WIEDZA DO ZDOBYCIA ODNIESIENIA DO PODSTAW PROGRAMOWYCH. Wirus Grypy Rozdział ma zwrócić uwagę uczniów jak niewłaściwa higiena układu oddechowego sprzyja szerzeniu się mikrobów i infekcji. Uczniowie obserwują jak daleko mogą dostać się mikroby podczas kichania. W trakcie

Bardziej szczegółowo

Zasady bezpieczeństwa podczas upałów

Zasady bezpieczeństwa podczas upałów Zasady bezpieczeństwa podczas upałów Zasada nr 1 Noś jasne, luźne, swobodne oraz bawełniane ubrania. Zakładaj tak mało ubrań jak to jest możliwe gdy jesteś w domu. Zasada nr 2 Pij dużo płynów W czasie

Bardziej szczegółowo

ODNIESIENIA WIEDZA DO ZDOBYCIA. Herpes virus DO PODSTAW PROGRAMOWYCH

ODNIESIENIA WIEDZA DO ZDOBYCIA. Herpes virus DO PODSTAW PROGRAMOWYCH Rozdział zwraca uwagę, jak kontakty płciowe mogą prowadzić do szerzenia się mikrobów i infekcji. W trakcie ćwiczenia uczniowie przekonują się, jak łatwo można nieświadomie zarazić osobę, na której nam

Bardziej szczegółowo

Program ćwiczeń z mikrobiologii dla studentów III roku Oddziału Analityki Medycznej, rok akademicki 2014/2015 SEMESTR LETNI

Program ćwiczeń z mikrobiologii dla studentów III roku Oddziału Analityki Medycznej, rok akademicki 2014/2015 SEMESTR LETNI Program ćwiczeń z mikrobiologii dla studentów III roku Oddziału Analityki Medycznej, rok akademicki 2014/2015 SEMESTR LETNI Wykłady (16 godz.): Środa 12.15-13.45 Ćwiczenia (60 godz.) środa: 9.45-12.00

Bardziej szczegółowo

CHOROBA LEGIONISTÓW ATAKUJE W KLIMATYZOWANYM SAMOCHODZIE I MIEJSCU PRACY

CHOROBA LEGIONISTÓW ATAKUJE W KLIMATYZOWANYM SAMOCHODZIE I MIEJSCU PRACY CHOROBA LEGIONISTÓW ATAKUJE W KLIMATYZOWANYM SAMOCHODZIE I MIEJSCU PRACY Opracowano na podstawie: rk Onet 12.08.2016 http://www.medonet.pl/zdrowie/zdrowie-dlakazdego,czy-klimatyzacja-szkodzi-zdrowiu,galeria,1722132.html#gallery_1

Bardziej szczegółowo

Zestaw P2. Jeśli się pomylisz, otocz zamalowany kwadrat kółkiem i zaznacz inną odpowiedź, na przykład:

Zestaw P2. Jeśli się pomylisz, otocz zamalowany kwadrat kółkiem i zaznacz inną odpowiedź, na przykład: Zestaw P2 Instrukcja dla ucznia Zestaw zawiera 8 zadań. Sprawdź, czy jest kompletny i czytelny. Czytaj uważnie teksty i zadania. Odpowiedzi zapisuj długopisem lub piórem. Nie używaj korektora. W niektórych

Bardziej szczegółowo

Ochrona rąk w laboratorium chemicznym. Prowadzący: Piotr Leszczyński, ACo-TEC, Bielsko-Biała

Ochrona rąk w laboratorium chemicznym. Prowadzący: Piotr Leszczyński, ACo-TEC, Bielsko-Biała Ochrona rąk w laboratorium chemicznym. Prowadzący: Piotr Leszczyński, ACo-TEC, Bielsko-Biała Slide 1 Odnotowane zawodowe choroby skóry w Niemczech w latach 1996-2003 23000 21000 19000 20201 19802 ilość

Bardziej szczegółowo

Informacja GIS dotycząca aktualnej sytuacji epidemiologicznej grypy

Informacja GIS dotycząca aktualnej sytuacji epidemiologicznej grypy Materiał szkoleniowy z epidemiologii Luty 2016r Informacja GIS dotycząca aktualnej sytuacji epidemiologicznej grypy W ramach monitoringu sytuacji epidemiologicznej grypy w sezonie grypowym 2015/2016 w

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. W jaki sposób ta broszura informacyjna może Państwu pomóc? Dlaczego szczepienia ochronne są ważne? Kto potrzebuje szczepień ochronnych?

SPIS TREŚCI. W jaki sposób ta broszura informacyjna może Państwu pomóc? Dlaczego szczepienia ochronne są ważne? Kto potrzebuje szczepień ochronnych? www.promovax.eu Promocja Szczepień Ochronnych wśród Populacji Migrantów w Europie SPIS TREŚCI A B C D E F G H W jaki sposób ta broszura informacyjna może Państwu pomóc? Dlaczego szczepienia ochronne są

Bardziej szczegółowo

SUBSTANCJE PROMIENIOTWÓRCZE. SKAŻENIA I ZAKAŻENIA.

SUBSTANCJE PROMIENIOTWÓRCZE. SKAŻENIA I ZAKAŻENIA. SUBSTANCJE PROMIENIOTWÓRCZE. SKAŻENIA I ZAKAŻENIA. EDUKACJA DLA BEZPIECZEŃSTWA Pamiętaj!!! Tekst podkreślony lub wytłuszczony jest do zapamiętania Opracował: mgr Mirosław Chorąży Promieniotwórczość (radioaktywność)

Bardziej szczegółowo

Dzisiejsza pandemia rozpoczęła się w Meksyku. Szybko jednak zaczęła przekraczać granice trafiając do USA, Kanady, Nowej Zelandii i w końcu Europy.

Dzisiejsza pandemia rozpoczęła się w Meksyku. Szybko jednak zaczęła przekraczać granice trafiając do USA, Kanady, Nowej Zelandii i w końcu Europy. Świńska grypa - ten temat nie schodzi od dłuższego czasu z pierwszych stron gazet, portali internetowych oraz mediów naziemnych. Zimowy sezon imprezowy - jeśli tak to możemy określić, właśnie się zaczął.

Bardziej szczegółowo

WSKAZÓWKI DLA RODZICÓW JAK POSTĘPOWAĆ I ROZMAWIAĆ Z DZIEĆMI W PRZYPADKU PROBLEMÓW ZWIĄZANYCH Z GRYPĄ WYWOŁANĄ NOWYM WIRUSEM A/H1N1

WSKAZÓWKI DLA RODZICÓW JAK POSTĘPOWAĆ I ROZMAWIAĆ Z DZIEĆMI W PRZYPADKU PROBLEMÓW ZWIĄZANYCH Z GRYPĄ WYWOŁANĄ NOWYM WIRUSEM A/H1N1 Materiał edukacyjny przygotowany przez Krajowy Punkt Centralny ds. Międzynarodowych Przepisów Zdrowotnych Przy zakładzie Epidemiologii NIZP PZH W oparciu o rekombinację CDC WSKAZÓWKI DLA RODZICÓW JAK POSTĘPOWAĆ

Bardziej szczegółowo

Co robię, aby nie zachorować na AIDS? Mateusz Hurko kl. III AG

Co robię, aby nie zachorować na AIDS? Mateusz Hurko kl. III AG Co robię, aby nie zachorować na AIDS? Mateusz Hurko kl. III AG -Czym jest HIV? -HIV jest wirusem. Jego nazwa pochodzi od: H human I immunodeficiency ludzki upośledzenia odporności V virus wirus -To czym

Bardziej szczegółowo

Funkcjonowanie szkół w warunkach pandemii grypy A/H1N1

Funkcjonowanie szkół w warunkach pandemii grypy A/H1N1 Gimnazjum w Skórzewie Funkcjonowanie szkół w warunkach pandemii grypy A/H1N1 Skórzewo. 2009 r. 1 Wirus A/H1N1 Informacje ogólne Wirus A/H1N1 to nowy szczep mieszanka świńskich, ludzkich i ptasich wirusów

Bardziej szczegółowo

18 listopada. Europejski Dzień Wiedzy o Antybiotykach

18 listopada. Europejski Dzień Wiedzy o Antybiotykach 18 listopada Europejski Dzień Wiedzy o Antybiotykach Dlaczego obchodzimy Europejski Dzień Wiedzy o Antybiotykach? Antybiotyki stały się ofiarą własnego sukcesu. Ich powszechne nadużywanie w leczeniu i

Bardziej szczegółowo

Dobierając optymalny program szczepień, jesteśmy w stanie zapobiec chorobom, które mogą być zagrożeniem dla zdrowia Państwa pupila.

Dobierając optymalny program szczepień, jesteśmy w stanie zapobiec chorobom, które mogą być zagrożeniem dla zdrowia Państwa pupila. SZCZEPIENIA KOTÓW Działamy według zasady: Lepiej zapobiegać niż leczyć Wychodząc naprzeciw Państwa oczekiwaniom oraz dbając o dobro Waszych pupili opisaliśmy program profilaktyczny chorób zakaźnych psów,

Bardziej szczegółowo

Europejski Tydzień Szczepień kwietnia 2017 r.

Europejski Tydzień Szczepień kwietnia 2017 r. Europejski Tydzień Szczepień 24-30 kwietnia 2017 r. Europejski Tydzień Szczepień Inicjatywa Światowej Organizacji Zdrowia WHO (World Health Organization). Celem wydarzenia jest zwrócenie uwagi na znaczenie

Bardziej szczegółowo

PLAN METODYCZNY LEKCJI BIOLOGII W II KLASIE GIMNAZJUM

PLAN METODYCZNY LEKCJI BIOLOGII W II KLASIE GIMNAZJUM PLAN METODYCZNY LEKCJI BIOLOGII W II KLASIE GIMNAZJUM Temat: Powtórzenie wiadomości dotyczących działu ODDYCHANIE. Zakres treści programowych: narządy budujące układ oddechowy, fazy oddychania, mechanizm

Bardziej szczegółowo

Polski /Pólska. Informacje dla rodziców i innych członków rodzin na temat. szczepień dzieci

Polski /Pólska. Informacje dla rodziców i innych członków rodzin na temat. szczepień dzieci Polski /Pólska Informacje dla rodziców i innych członków rodzin na temat szczepień dzieci Wrzesień 2013 Informacje dla rodziców i innych członków rodzin na temat szczepień dzieci Krajowa Izba Lekarska

Bardziej szczegółowo

GRYPA JAK ZAPOBIEC ZAKAŻENIOM GRYPY?

GRYPA JAK ZAPOBIEC ZAKAŻENIOM GRYPY? Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w m. st. Warszawie ul. Kochanowskiego 21,, ul. Cyrulików 35; tel. 22/311-80-07 08; e-mail: oswiatazdrowotna@pssewawa.pl GRYPA JAK ZAPOBIEC ZAKAŻENIOM GRYPY?

Bardziej szczegółowo

PROCEDURY POSTĘPOWANIA Z DZIECKIEM CHORYM OBOWIĄZUJĄCE w Miejskim Przedszkolu Specjalnym nr 5 w Legnicy

PROCEDURY POSTĘPOWANIA Z DZIECKIEM CHORYM OBOWIĄZUJĄCE w Miejskim Przedszkolu Specjalnym nr 5 w Legnicy PROCEDURY POSTĘPOWANIA Z DZIECKIEM CHORYM OBOWIĄZUJĄCE w Miejskim Przedszkolu Specjalnym nr 5 w Legnicy Podstawa prawna: Ustawa z dnia 26 stycznia 1982r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2006r. Nr 97 poz. 674

Bardziej szczegółowo

POLIOMYELITIS. (choroba Heinego Medina, nagminne porażenie dziecięce, porażenie rogów przednich rdzenia, polio)

POLIOMYELITIS. (choroba Heinego Medina, nagminne porażenie dziecięce, porażenie rogów przednich rdzenia, polio) W latach 50. na chorobę Heinego-Medina chorowało w Europie i USA jedno na 5000 dzieci. Po wdrożeniu w Polsce masowych szczepień przeciw poliomyelitis, już w 1960 roku zarejestrowano mniej zachorowań. W

Bardziej szczegółowo

Szczepienia fakty i mity

Szczepienia fakty i mity GRUPA Co to są szczepionki? Szczepionka zawiera odpowiednio przygotowane, osłabione lub martwe drobnoustroje albo ich części, pozbawione zdolności wywołania choroby. Po wprowadzeniu ich do organizmu układ

Bardziej szczegółowo

Ostre infekcje u osób z cukrzycą

Ostre infekcje u osób z cukrzycą Ostre infekcje u osób z cukrzycą Sezon przeziębień w pełni. Wokół mamy mnóstwo zakatarzonych i kaszlących osób. Chorować nikt nie lubi, jednak ludzie przewlekle chorzy, jak diabetycy, są szczególnie podatni

Bardziej szczegółowo

Grypa sezonowa Dlaczego warto się zaszczepić

Grypa sezonowa Dlaczego warto się zaszczepić Grypa sezonowa Dlaczego warto się zaszczepić Grypa. Chroń siebie i innych. GRYPA SEZONOWA: DLACZEGO WARTO SIĘ ZASZCZEPIĆ Ostatnio dużo się mówiło o różnych rodzajach wirusa grypy, włącznie z sezonową i

Bardziej szczegółowo

Polish translation of Protecting your child against flu - Vaccination for your 2 or 3 year old child

Polish translation of Protecting your child against flu - Vaccination for your 2 or 3 year old child Chroń dziecko przed grypą Szczepienia dla dwu- i trzylatków Polish translation of Protecting your child against flu - Vaccination for your 2 or 3 year old child Chroń dziecko przed grypą Program corocznych

Bardziej szczegółowo

MenB Information - Polish

MenB Information - Polish Meningokoki grupy B Na tej stronie można znaleźć krótkie podsumowanie informacji o zapobieganiu chorobie i szczepionce, która jest dostępna. Łącza do bardziej szczegółowych informacji można znaleźć u dołu

Bardziej szczegółowo

zdrowia Zaangażuj się

zdrowia Zaangażuj się Ochrona Twojego zdrowia Zaangażuj się Niniejszy projekt jest finansowany przez Ochrona Twojego zdrowia Zaangażuj się www.oha.com 1. Zainteresuj się ochroną swojego zdrowia. Jeśli masz pytania lub wątpliwości

Bardziej szczegółowo