Gruzja Przewodnik globtrotera

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Gruzja Przewodnik globtrotera"

Transkrypt

1

2 Gruzja Przewodnik globtrotera

3

4 Gruzja Przewodnik globtrotera Dawid Dudek Poznań 2012

5 Copyright 2012 by Dawid Dudek Korekta, projekt typograficzny, skład i łamanie: Dawid Dudek Opracowanie graficzne okładki: Dawid Dudek Poznań 2012 ISBN: W projekcie okładki wykorzystano zdjęcie wykonane przez Autora w Tbilisi. Mapki zawarte w książce zostały opracowane przez Autora na podstawie materiałów udostępnionych z prawem do ogólnego rozpowszechniania przez Ministerstwo Turystyki Gruzji. Autor dołożył wszelkich starań, aby informacje zawarte w tej książce były kompletne i rzetelne, nie bierze jednak żadnej odpowiedzialności za ich wykorzystanie oraz ewentualne szkody z tego wynikłe. Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kserograficzną, fotograficzną, a także kopiowanie książki na jakimkolwiek innym nośniku, powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji. Printed in Poland. Druk: P. H. U. Multikram, ul. Mławska 20 D, Rypin

6

7 14 Gruzja. Przewodnik globtrotera 1. Adżaria (gruz. აჭარა) właściwa nazwa to Autonomiczna Republika Adżarii. Region w południowo-zachodniej Gruzji od zachodu otoczony Morzem Czarnym. Stolicą regionu jest Batumi. Podstawowe informacje geograficzno-administracyjne Mimo, że obszar ten graniczy z morzem, to jest to kraina górzysta. Od północy i wschodu granicą tego obszaru są Góry Mescheckie (najwyższy szczyt to Chewa 2812 m n.p.m). Linia brzegowa jest słabo rozwinięta (przy morzu biegnie linia kolejowa) a plaże są kamieniste. Główną rzeką regionu jest Czoroch. Ponad 60% obszaru zajmują lasy, a najbardziej znanym kompleksem roślinnym jest słynny w świecie Ogród Botaniczny w Batumi. Obszar podzielony jest na sześć regionów (powiatów) miasto Batumi oraz pięć dystryktów: Keda, Kobuleti, Khelvachauri, Shuakhevi oraz Khulo. Klimat Klimat, jaki tutaj występuje, jest określany jako podzwrotnikowy morski. Temperatury są tutaj dość wysokie (rzadko poniżej zera stopni). Charakterystyczne, że można tutaj znaleźć zarówno bardzo wilgotny klimat (przy morzu), jak i suchy (w górach). Historia Człowiek osiedlił się tutaj już w Neolicie (około 9 tysięcy lat przed Chrystusem). W VII III wieku przed Chrystusem stanowiła część Królestwa Kolchidy. Potem znaczna część tego obszaru jako saeristavo weszła w skład Królestwa Iberii. Od IV wieku p.n.e. zaczęli się tutaj osiedlać Grecy. Założyli oni najważniejsze dzisiaj miasta tego regionu: Bathus (Bathys) dzisiejsze Batumi, oraz Apsaros (Apsaruntos) dzisiejsze Gonio. Niedaleko Kobuleti (dojazd z Batumi marszrutką spod dworca kolejowego) można oglądać ruiny greckiej kolonii Pichvnari. Następnie obszar dostał się pod władzę Cesarstwa rzymskiego. W IV wieku powstało tutaj niezależne królestwo Lazyki. W tym okresie wiąże się z Gruzją takie postacie, jak św. Andrzej i św. Szymon Apostoł. Zgodnie z miejscowymi legendami, w mieście Gonio został pochowany św. Mateusz. W późniejszych wiekach o region ten rywalizowali ze sobą Rzymianie i Persowie, Bizantyjczycy i Arabowie. Ostatecznie w VII wieku zajęli go Arabowie. W X wieku Adżaria stała się częścią Zjednoczonego Królestwa Gruzji. Pokój nie trwał jednak długo, gdyż w tym samym wieku prowincję najechali Turcy Seldżuccy, a w XIII wieku Mongołowie. Chwilową stabilizację przyniosły wieki XIV XVI, kiedy to prowincja była częścią Księstwa Gruzji. Na początku XVII wieku obszar zajęli Turcy seldżuccy. Nastał okres przymusowej islamizacji. Ludność broniła się przed nią zawzięcie, czego efektem były

8 ADŻARIA 15 liczne powstania przeciwko najeźdźcy. W drugiej połowie XIX wieku obszar stał się prowincją Imperium rosyjskiego, a w latach 20. XX wieku w wyniku rywalizacji turecko- -brytyjskiej zajęli go Brytyjczycy i przyłączyli do Gruzji. Niezależność nie trwała dłużej niż rok, gdy w 1921 region ten podobnie jak całą Gruzję zajęli bolszewicy, tworząc z Adżarii Adżarską Autonomiczną Socjalistyczną Republikę Radziecką, stanowiącą część Gruzińskiej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej. W 1991 roku Adżaria stała się autonomiczną republiką w ramach państwa gruzińskiego z Asłanem Abaszydze na czele. W praktyce była wówczas niezależnym państwem. Po tzw. Rewolucji Róż w 2004 roku Adżaria została przyłączona do Gruzji i stanowi jej integralną część. Kultura i tradycja Jest to jeden z najbardziej multi kulturowych regionów Gruzji. Są tutaj reprezentowane wszystkie religie i nacje występujące w tej części świata: chrześcijanie (greccy, rzymscy, gruzińscy), muzułmanie (zarówno sunnici jak i szyici) oraz żydzi. Mieszkają tutaj poza Gruzinami: Rosjanie, Ormianie, Grecy, Abchazowie, Ukraińcy oraz kilka pomniejszych nacji. Mieszkańcy słyną ze swojego zamiłowania do śpiewu, a adżarskie pieśni wielogłosowe należą do najdłuższych w Gruzji. Zamiłowanie do muzyki potwierdzają wykopaliska archeologiczne, które dowodzą, że setki lat temu używano tutaj takich samych instrumentów, jak obecnie. Można posłuchać tutaj gry na takich instrumentach, jak: piszczałki, naibuli, kviristviti, ghorototo, chiboni, panduri, chonguri, bębnach, tamburynach, lirach oraz bobghani. Część instrumentów jest na tyle unikalna, że spotyka się je tylko tutaj i nie mają nawet odpowiedników swoich nazw w żadnym innym języku. W Adżarii odbywa się kilka festiwali miejscowej kultury. Festiwal Selimoba we wsi Bako w gminie Khulo. Jest to doroczny feztiwal organizowany 3 lipca, upamiętniający życie Selima Khimshiashvili. Odbywają się wówczas koncerty, można też obejrzeć (i kupić) miejscowe rękodzieło. Festiwal Shuamtoba w dwóch gminach: Khulo i Shuakhevi. Jest to rodzaj gminnego festiwalu urządzanego przez pastrzerzy w pierwszy weekend sierpnia. Przy akompaniamencie ludowych zespołów odbywają się wyścigi konne oraz prezentuje się miejscowe rękodzieło. Festiwal Machakhloba odbywa się w wąwozie o tej samej nazwie w gminie Khelvachauri w drugiej połowie września. Festiwal zaczyna się przy pomniku we wsi Machakhispiri, a kończy w miejscowości Zeda Chkhutuneti. Festiwal Kolkhoba to starożytne święto Lazów (ludu o wielosetletniej tradycji, którego ostatni potomkowie nadal żyją w tym regionie). Odbywa się pod koniec sierpnia lub na początku września we wsi Sarpi w dystrykcie Khelvachauri. W czasie festiwalu na scenie odgrywane jest przedstawienie oparte o mit o Argonautach. Kuchnia Zarówno przyrządzanie, jak i spożywanie posiłku, są w Adżarii niemal rytuałem. Adżarskie dania są wyjątkowe z uwagi na

9 IMERETIA 43 I a IV wiekiem bito tutaj srebrne monety, nazywane kolchidzkim tetrisami. Niedługo potem popadło Królestwo Kolchidy w zależność od Królestwa Iberii i trwało w niej do III wieku p.n.e. W I wieku powstało tutaj Królestwo Egrisi, ale dość szybko stało się zależne od Cesarstwa rzymskiego. Jego król w roku 523 przyjął chrześcijaństwo jako oficjalną religię państwową. Obszar ten był miejscem, w którym ścierały się wpływy Cesarstwa bizantyjskiego oraz Persów. W VII wieku, kiedy podbił je Murvan Głuchy, popadło w zależność od Imperium arabskiego, lecz mimo to nie przestało być centrum życia kulturalnego Gruzinów. W latach Imeretia była częścią zjednoczonego Królestwa Gruzji. Na czoło wybiło się tutaj Kutaisi, które stało się w VIII wieku stolicą zachodniej Gruzji, a między X a XII wiekiem całego kraju. W tych dwóch wiekach Imeretia przeżywała renesans. Dowodzą tego arcydzieła sztuki architektonicznej, które wybudowano w tym czasie. Należą do nich Katedra Bagrati i Monastyr Gelati (oba na liście UNESCO). W XV wieku za sprawą ataków Imperium Osmańskiego Gruzja pogrążyła się w chaosie, a Imeretia stała się niezależnym królestwem. Król posiadał wtedy swoją radę przyboczną. W XVII XVIII wieku częste najazdy Turków znacznie osłabiły Imeretię. W rezultacie, jako słaba prowincja, od 1810 roku znalazła się ona pod panowaniem Imperium rosyjskiego. Najważniejszym miastem w Imeretii pozostało cały czas Kutaisi. Z uwagi na strategiczne znaczenie było wielokrotnie burzone, zawsze jednak je odbudowywano. Ostatnim królem Imeretii był Solomon II ( ). W latach Imeretia stała się częścią niezależnej Demokratycznej Republiki Gruzji. W latach była częścią Republiki Związku Radzieckiego, wchodząc w skład Zakaukaskiej Federacyjnej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej, natomiast od 1936 do 1991 roku leżała w granicach Gruzińskiej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej. Po odzyskaniu przez Gruzję niepodległości w 1991 roku, Imeretia stała się regionem ze stolicą w Kutaisi. Kultura i tradycja Imeretia znana jest z bardzo rozwiniętej kultury duchowej oraz bogatego życia rodzinnego. Uważa się, że jest to pozostałość po starożytnych Kolchidczykach. Mieszkańcy tych ziem znani są z uprawy winorośli, hodowli bydła i drobiu, pszczelarstwa, umiejętności przetwarzania mleka oraz ogrodnictwa. Ważnym elementem w życiu mieszkańców jest także uprawa kukurydzy i sadownictwo. Imeretia posiada kilka gatunków win, które występują jedynie w tym miejscu. Trunek ten był tutaj produkowany od starożytności. Dowodów na to można znaleźć wiele: od starożytnych dzbanów do przechowywania wina, narzędzi do wyciskania soku, aż do miejscowych opowieści i historii sięgających najodleglejszych czasów, w których wino odgrywało istotną rolę. Świętowanie i zabawa są integralną częścią życia ludzi zamieszkujących Imeretię. Podobnie rzecz ma się ze śpiewem, bez którego nie może się odbyć żaden wspólny posiłek. Stąd pochodzi też współczesna tradycja gry na gitarze przy wykonywaniu tradycyjnych piosenek. Jeśli interesujecie się tradycyjną ludową muzyką, warto udać się na któryś z festiwali lub świąt ludowych, a będziecie mogli posłuchać wielogłosowych, lirycznych bądź radosnych pieśni.

10 TBILISI I OKOLICE 73 w górnej części liczne szczeliny) zobaczymy stację meteorologiczną, która stanowi bazę wypadową dla grup alpinistycznych. Można za 10 dolarów przespać się w budynku, bądź za darmo rozbić swój namiot obok. Planując wyprawę należy pamiętać, że jest to długi i czasochłonny odcinek, dlatego trzeba wyjść jak najwcześniej rano. Ponadto zawsze po południu ma tu miejsce załamanie pogody. Czym dłuższa aklimatyzacja w tym miejscu, tym oczywiście lepiej. Można przejść pierwszy odcinek, który podczas ataku szczytowego trzeba będzie pokonać nocą, bądź wspiąć się na pobliskie szczyty. Atak szczytowy najlepiej zacząć około 3 w nocy (cała droga zajmie najprawdopodobniej około 12). Jeśli ktoś nie czuje się na siłach, to warto już w Tbilisi skontaktować się z przewodnikiem (ci stacjonujący w stacji meteo są o wiele drożsi). Szlak wyznaczają kopczyki kamieni. Jednak o drogę i porady zawsze warto zapytać alpinistów w stacji meteo. Same mapy regionu i trasy na Kazbek można nabyć w wiosce Kazbegi w ekostacji World Wild Found. Za miejscowością Kazbeg Gruzińska Droga Wojenna prowadzi Doliną Sono, charakteryzującą się wolnostojącymi basztami i deniwelacjami sięgającymi 2000 m. Na granicy Gruzji z Czeczenią znajduje się wspaniały Wąwóz Darialski. Ma on 8 km długości, zaś w najwęższym miejscu tylko 100 m szerokości. Po obu stronach wręcz pionowe ściany sięgają 1800 me. Był to od wieków najtrudniejszy do sforsowania odcinek Gruzińskiej Drogi Wojennej, nazywany Wrotami Iberii, bądź też Wrotami Kaukazu. O jego znaczeniu najlepiej świadczą ruiny tzw. zamku Tamar. Z kolei po rosyjskiej stronie znajduje się fort Damar. Fortyfikacje obronne istniały tu już od 150 r. p.n.e. Turyści zdołają dotrzeć do wąwozu (jeśli naprawiona zostanie droga za Kazbegi), natomiast samą granicę przekroczyć mogą jedynie Gruzini. Gori Miasto to jest powszechnie znane jako miejsce narodzin Stalina. Tutaj znajduje się jego dom rodzinny oraz szkoła, do której uczęszczał. Nie brakuje tu także innych pamiątek, jak wagon pociągu, którym podróżował przywódca. Muzeum Stalina (ul. Stalina 32, Tel.: ) otwarte jest codziennie od 10:00 do 18:00. Dojazd możliwy z Dworca Didube w Tbilisi. Koszt biletu to 4 GEL, a podróż zajmuje półtora godziny. Samo miasto znajduje się na zbiegu dwóch rzek: Mtkwari i Liachwi wśród żyznych pól i sadów. Znaleziska archeologiczne dowiodły, że istniała tu kultura już w trzecim tysiącleciu p.n.e. Dzięki umiejscowieniu na przecięciu szlaków handlowych zawsze pełniło istotną rolę strategiczną, a w czasie oblężenia Tbilisi także i administracyjną. : Znajduje się na szczycie w centralnej części miasta. Archeolodzy znaleźli tu m.in.: monety, biżuterię, gliniane naczynia. Sama twierdza składa się z kilku warstw, które były dobudowywane w każdej epoce na ruinach poprzednich budynków. W XI w. odbudował ją Dawid Budowniczy, król Rostom w XVII, wiek później król Herakliusz i w końcu w XX wieku Rosjanie. Warownia uznawana była jednak za niezdobytą i nawet do potocznego języka gruzińskiego weszło powiedzenie oto twierdza Gori, które stanowi synonim zwycięstwa nad wrogiem bądź pokonania niemożliwego. Faktycznie była to budowla ogromna, w której podczas ataku mogli się schronić także mieszkańcy z sąsiednich wiosek. Ostatni raz twierdza Gori

11 Notatki

12 Notatki

13

14

UKRAINA - GRUZJA- ARMENIA Kaukaz dla Ambitnych

UKRAINA - GRUZJA- ARMENIA Kaukaz dla Ambitnych UKRAINA - GRUZJA- ARMENIA Kaukaz dla Ambitnych Cena 1400 zł plus 400 euro Data: 30.07-08.08.2014r. - 10 dni przejazd klimatyzowanym autokarem Toruń- Lwów- Toruń przelot Ukraina- Gruzja oraz z powrotem

Bardziej szczegółowo

Biuro Kotla Travel poleca! Super atrakcyjna wycieczka!

Biuro Kotla Travel poleca! Super atrakcyjna wycieczka! Biuro Kotla Travel poleca! Super atrakcyjna wycieczka! Cena już od: 3 199 zł/os. Terminy: od czerwca do września 2017! Wyloty: Warszawa Cena zawiera: * 7 noclegów w hotelach klasy turystycznej**/*** na

Bardziej szczegółowo

Biuro Turystyczne Bezkresy

Biuro Turystyczne Bezkresy WYCIECZKA DO GRUZJI: GRUZJA Perła Kaukazu 13 DNI Od: Do Cena: 2017 05 11 2017 05 23 3350 zł 2017 09 04 2017 09 16 3350 zł Opis: Kraje: Gruzja, Transport: samolot Ilość dni: 13 Dopłata do jedynki: 570 zł

Bardziej szczegółowo

Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi. nie ponoszą również żadnej odpowiedzialności za ewentualne szkody wynikłe

Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi. nie ponoszą również żadnej odpowiedzialności za ewentualne szkody wynikłe Autorstwo: Paulina Mechło (rozdziały 1-4), Jolanta Grzelka (rozdziały 1-4). Wszelkie Autorstwo: prawa Paulina zastrzeżone. Mechło (rozdziały Nieautoryzowane 1-4), Jolanta rozpowszechnianie Grzelka (rozdziały

Bardziej szczegółowo

Wędrówki odbędą się 8-mego i 10-stego listopada (sobota i poniedziałek).

Wędrówki odbędą się 8-mego i 10-stego listopada (sobota i poniedziałek). Plan wędrówek XXI Ogólnopolskiego Zlotu Harcerzy Akademików i Wędrowników Diablak W ramach zlotu przewidzieliśmy dla was wędrówki górskie i nie tylko. Nowy Targ leży na Podhalu, z którego blisko jest do

Bardziej szczegółowo

Częstochowa - Kraków - Jurajski Szlak Rowerowy Orlich Gniazd

Częstochowa - Kraków - Jurajski Szlak Rowerowy Orlich Gniazd Strona 1 / 5 Częstochowa - Kraków - Jurajski Szlak Rowerowy Orlich Gniazd Opis autor: Admin Pierwszym ważniejszym obiektem na śląskim odcinku rowerowego szlaku Szlaku Orlich Gniazd jest miejscowość Smoleń,

Bardziej szczegółowo

Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towarowymi ich właścicieli.

Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towarowymi ich właścicieli. Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kserograficzną, fotograficzną,

Bardziej szczegółowo

1 dzień Wylot z Polski do Delhi z przesiadką w jednym z azjatyckich portów.

1 dzień Wylot z Polski do Delhi z przesiadką w jednym z azjatyckich portów. 1 dzień Wylot z Polski do Delhi z przesiadką w jednym z azjatyckich portów. 2 dzień Przylot do stolicy Indii Delhi. Ten dzień poświęcimy na aklimatyzację i zapoznanie się z indyjskimi realiami. Udamy się

Bardziej szczegółowo

Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towarowymi ich właścicieli.

Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towarowymi ich właścicieli. Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kserograficzną, fotograficzną,

Bardziej szczegółowo

Koperta 2 Grupa A. Szukanie śladów w dawnej twierdzy Kostrzyn Widzieć, czytać i opowiadać historię

Koperta 2 Grupa A. Szukanie śladów w dawnej twierdzy Kostrzyn Widzieć, czytać i opowiadać historię Szukanie śladów w dawnej twierdzy Kostrzyn Widzieć, czytać i opowiadać historię Koperta 2 Grupa A Podczas dzisiejszego szukania śladów przeszłości w starym mieście Kostrzyn, dla waszej grupy ciekawe będą

Bardziej szczegółowo

Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towarowymi ich właścicieli.

Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towarowymi ich właścicieli. Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kserograficzną, fotograficzną,

Bardziej szczegółowo

Copyright by Wydawnictwo Lingo sp. j., Warszawa 2014 ISBN:

Copyright by Wydawnictwo Lingo sp. j., Warszawa 2014 ISBN: HISTORIA Autorzy: Szymon Krawczyk, Mariusz Włodarczyk Redaktor serii: Marek Jannasz Korekta: Paweł Pokora Koncepcja graficzna serii: Teresa Chylińska-Kur, KurkaStudio Opracowanie graficzne: Piotr Korolewski

Bardziej szczegółowo

Trapani i zachodnia Sycylia. Przewodnik globtrotera

Trapani i zachodnia Sycylia. Przewodnik globtrotera Trapani i zachodnia Sycylia Przewodnik globtrotera Agnieszka Ptaszyńska Trapani i zachodnia Sycylia Przewodnik globtrotera Poznań 2014 Copyright by Dawid Dudek, www.davidiacus.pl, Poznań 2014 Wszystkie

Bardziej szczegółowo

Europejskie Dni Dziedzictwa w Lubuskiem

Europejskie Dni Dziedzictwa w Lubuskiem Europejskie Dni Dziedzictwa w Lubuskiem 13 września, o godz. 10:00 w Sali Kryształowej Pałacu w Zaborze odbyły się Wojewódzkie Obchody Europejskich Dni Dziedzictwa. -Samorząd województwa bardzo aktywnie

Bardziej szczegółowo

HISTORIA KLASA I GIMNAZJUM SZKOŁY BENEDYKTA

HISTORIA KLASA I GIMNAZJUM SZKOŁY BENEDYKTA 2016-09-01 HISTORIA KLASA I GIMNAZJUM SZKOŁY BENEDYKTA Cele kształcenia wymagania ogólne I. Chronologia historyczna. Uczeń sytuuje wydarzenia, zjawiska i procesy historyczne w czasie oraz porządkuje je

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Sztuka zarabiania na wypoczynku Aleksandra Ruta Uniwersytet w Białymstoku 8 października 2015 r. Sztuka. zarabiania Sztuka (łac.ars, grec. techne) w starożytności i średniowieczu

Bardziej szczegółowo

Działanie nr 7 - druga wymiana.

Działanie nr 7 - druga wymiana. Realizacja projektu "MAM PRAWO! Transfer nowoczesnych programów i metod terapii i edukacji dzieci i młodzieży niepełnosprawnej do Centrum dla dzieci niepełnosprawnych ORIONI w Zestafoni" Działanie nr 7

Bardziej szczegółowo

Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towarowymi ich właścicieli.

Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towarowymi ich właścicieli. Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kserograficzną, fotograficzną,

Bardziej szczegółowo

Gruzja i Armenia Tam, gdzie narodziło się wino sierpnia 2011

Gruzja i Armenia Tam, gdzie narodziło się wino sierpnia 2011 Gruzja i Armenia Tam, gdzie narodziło się wino 3-12 sierpnia 2011 Gruzja, to kraj bardzo urozmaicony pod względem krajobrazu, gleb i klimatu, w większej części górzysty, od północy i południa ujęty w klamry

Bardziej szczegółowo

Bieszczady Ustrzyki Górne Połonina Caryńska Kruhly Wierch (1297 m n.p.m.) Tarnica(1346 m n.p.m.) Wielką Rawkę (1307 m n.p.m.

Bieszczady Ustrzyki Górne Połonina Caryńska Kruhly Wierch (1297 m n.p.m.) Tarnica(1346 m n.p.m.) Wielką Rawkę (1307 m n.p.m. Bieszczady Gdzieś na krańcu Polski, na południowym wschodzie leży legendarna i trudno dostępna kraina górska, czyli słynne Bieszczady. Dostać się tutaj środkiem komunikacji publicznej jest niezwykle ciężko.

Bardziej szczegółowo

ATRACKJE TURYSTYCZNE BUKOWINY :

ATRACKJE TURYSTYCZNE BUKOWINY : BUKOWINA TATRZAŃSKA Bukowina Tatrzańska to piękna podhalańska miejscowość w województwie małopolskim,leżąca na wschód od Zakopanego,blisko granicy ze Słowacją. Z Bukowiny położonej na wysokości 860 do

Bardziej szczegółowo

W czasach Jezusa Chrystusa Palestyna liczyła ok. mln mieszkańców.

W czasach Jezusa Chrystusa Palestyna liczyła ok. mln mieszkańców. 1 Zanim wyruszysz w wędrówkę śladami Chrystusa, przygotuj ważne informacje o Ziemi Zbawiciela. Opracuj podręczny Przewodnik po Ziemi Świętej, uzupełniając brakujące informacje. Położenie Palestyny Ziemia

Bardziej szczegółowo

Lubisz historię? Znasz Włochy i Rzym? Tak? To spróbuj rozwiązać quiz. Możesz korzystać z pomocy całej rodziny, oraz wujka Google i ciotki Wikipedii,

Lubisz historię? Znasz Włochy i Rzym? Tak? To spróbuj rozwiązać quiz. Możesz korzystać z pomocy całej rodziny, oraz wujka Google i ciotki Wikipedii, QUIZ ROMA AETERNA Lubisz historię? Znasz Włochy i Rzym? Tak? To spróbuj rozwiązać quiz. Możesz korzystać z pomocy całej rodziny, oraz wujka Google i ciotki Wikipedii, jeśli sądzisz, że Ci pomogą :-) Obejrzyj

Bardziej szczegółowo

Materiały wypracowane w ramach projektu Szkoła Dialogu - projektu edukacyjnego Fundacji Form

Materiały wypracowane w ramach projektu Szkoła Dialogu - projektu edukacyjnego Fundacji Form Materiały wypracowane w ramach projektu Szkoła Dialogu - projektu edukacyjnego Fundacji Form Nasze zajęcia w ramach Szkoły Dialogu odbyły się 27 i 28 kwietnia oraz 26 i 27 maja. Nauczyły nas one sporo

Bardziej szczegółowo

MORZE BAŁTYCKIE W KONCEPCJACH I POLITYCE POLSKI I LITWY: SPOJRZENIE NA PODRĘCZNIKI LITEWSKIE

MORZE BAŁTYCKIE W KONCEPCJACH I POLITYCE POLSKI I LITWY: SPOJRZENIE NA PODRĘCZNIKI LITEWSKIE 2015.05.11 1 BALTIJOS JŪRA LENKIJOS IR LIETUVOS KONCEPCIJOSE IR POLITIKOJE: ŽVILGSNIS Į LIETUVIŠKUS VADOVĖLIUS / MORZE BAŁTYCKIE W KONCEPCJACH I POLITYCE POLSKI I LITWY: SPOJRZENIE NA PODRĘCZNIKI LITEWSKIE

Bardziej szczegółowo

Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towarowymi ich właścicieli.

Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towarowymi ich właścicieli. Tytuł oryginału: The LEGO MINDSTORMS EV3 Idea Book Tłumaczenie: Dorota Konowrocka-Sawa ISBN: 978-83-283-1246-3 Copyright 2015 by Yoshihito Isogawa. Title of English-language original: The LEGO MINDSTORMS

Bardziej szczegółowo

Szanowna Pani / Szanowny Pan Prezes Zarządu Banku Spółdzielczego. Zapraszamy Państwa do uczestnictwa w wyjeździe studyjnym MAJÓWKA W GRUZJI

Szanowna Pani / Szanowny Pan Prezes Zarządu Banku Spółdzielczego. Zapraszamy Państwa do uczestnictwa w wyjeździe studyjnym MAJÓWKA W GRUZJI Szanowna Pani / Szanowny Pan Prezes Zarządu Banku Spółdzielczego Zapraszamy Państwa do uczestnictwa w wyjeździe studyjnym MAJÓWKA W GRUZJI 29 kwietnia 05 maja 2014 GRUZJA kraj kontrastów, położony w południowym

Bardziej szczegółowo

Bohdan Babacki. Umowy o dzieło. Jak się bronić przed atakiem ZUS. Konsultacje: kancelaria OPC (www.opclegal.pl)

Bohdan Babacki. Umowy o dzieło. Jak się bronić przed atakiem ZUS. Konsultacje: kancelaria OPC (www.opclegal.pl) Bohdan Babacki Umowy o dzieło Jak się bronić przed atakiem ZUS Konsultacje: kancelaria OPC (www.opclegal.pl) Copyright by Bohdan Babacki 2015 Kontakt z autorem: bohdan.babacki@tlen.pl Projekt okładki:

Bardziej szczegółowo

matematyka dla opornych i ich korepetytorów michalina malinowska Matematyka matura raz, dwa, trzy poziom podstawowy

matematyka dla opornych i ich korepetytorów michalina malinowska Matematyka matura raz, dwa, trzy poziom podstawowy matematyka dla opornych i ich korepetytorów michalina malinowska Matematyka matura raz, dwa, trzy poziom podstawowy Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej

Bardziej szczegółowo

W latach miejscowość była siedzibą gminy Tatrzańskiej.

W latach miejscowość była siedzibą gminy Tatrzańskiej. Zakopane miasto i gmina w województwie małopolskim, siedziba powiatu tatrzańskiego. Według danych z 31 grudnia 2009 r. miasto miało 26 737 mieszkańców i było drugim co do wielkości po Nowym Targu miastem

Bardziej szczegółowo

1. Arabia przed Mahometem

1. Arabia przed Mahometem Świat islamu 1. Arabia przed Mahometem 2. Pojawienie się islamu Członkowie licznych plemion arabskich byli politeistami; ważną rolę odgrywała pielgrzymka do Mekki (tutaj tzw. Czarny Kamień w świątyni Al-Kaaba)

Bardziej szczegółowo

Ośrodek Szkoleniowo - Wypoczynkowy Ministerstwa Sprawiedliwości Albrechtówka. Albrechtówka

Ośrodek Szkoleniowo - Wypoczynkowy Ministerstwa Sprawiedliwości Albrechtówka. Albrechtówka Ośrodek Szkoleniowo Wypoczynkowy w Kazimierzu Dolnym malowniczo położony na skarpie wiślanej, jest jednym z najpiękniejszych miejsc na trasie Kazimierz Męćmierz. W otoczeniu lasu, ciszy i spokoju każdy

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z przedmiotu specjalizacyjnego Kuchnie różnych narodów dla klasy IV TŻ Technik żywienia i gospodarstwa domowego.

Wymagania edukacyjne z przedmiotu specjalizacyjnego Kuchnie różnych narodów dla klasy IV TŻ Technik żywienia i gospodarstwa domowego. Wymagania edukacyjne z przedmiotu specjalizacyjnego Kuchnie różnych narodów dla klasy IV TŻ Technik żywienia i gospodarstwa domowego. Opracowała : Jolanta Próchniewicz Dział programowy Dopuszczający Dostateczny

Bardziej szczegółowo

Zapewne każdy z was wie, jak wyglądają tradycyjne Święta Wielkiej Nocy w Polsce. Święcenie jajek w kościele, suto zastawiony stół, na którym króluje

Zapewne każdy z was wie, jak wyglądają tradycyjne Święta Wielkiej Nocy w Polsce. Święcenie jajek w kościele, suto zastawiony stół, na którym króluje Zapewne każdy z was wie, jak wyglądają tradycyjne Święta Wielkiej Nocy w Polsce. Święcenie jajek w kościele, suto zastawiony stół, na którym króluje baranek, zajączek i kurczaczek. Wiele jest w naszej

Bardziej szczegółowo

Gruzja, Batumi nad wodami Morza Czarnego

Gruzja, Batumi nad wodami Morza Czarnego Gruzja, Batumi nad wodami Morza Czarnego Opis Cena od: 4500 PLN Liczba dni: 5 dni Kraj: Gruzja Malowniczo położona miejscowość kusi swoim urokiem i nie pozwala o sobie zapomnieć, tym którzy choć raz już

Bardziej szczegółowo

Trasa wycieczki: Twierdza Poznań. czas trwania: 1 dzień, typ: samochodowa, liczba miejsc: 8, stopień trudności: średnia

Trasa wycieczki: Twierdza Poznań. czas trwania: 1 dzień, typ: samochodowa, liczba miejsc: 8, stopień trudności: średnia Trasa wycieczki: Twierdza czas trwania: 1 dzień, typ: samochodowa, liczba miejsc: 8, stopień trudności: średnia Opis wycieczki W 1253 roku miasto uzyskało przywilej lokacyjny od Przemysła I. W tym samym

Bardziej szczegółowo

Uzbekistan Przewodnik globtrotera

Uzbekistan Przewodnik globtrotera Uzbekistan Przewodnik globtrotera Uzbekistan Przewodnik globtrotera Dawid Dudek Poznań 2013 Copyright 2013 by Dawid Dudek Projekt typograficzny, skład i łamanie: Czarek Falkowski Korekta: Dawid Dudek

Bardziej szczegółowo

MACEDONIA Vranec. NOWOŚĆ W OFERCIE TiM S.A. Kryje w sobie ducha macedońskiego winiarstwa. czerwone półwytrawne

MACEDONIA Vranec. NOWOŚĆ W OFERCIE TiM S.A. Kryje w sobie ducha macedońskiego winiarstwa. czerwone półwytrawne MACEDONIA Vranec czerwone półwytrawne NOWOŚĆ W OFERCIE TiM S.A. Produkt wprost z Macedonii rekomendowany przez Ambasadora Republiki Macedonii w Polsce Kryje w sobie ducha macedońskiego winiarstwa Macedonia

Bardziej szczegółowo

1. Podpisz na mapce główne rzeki i miasta Polski i Słowacji, a następnie zakoloruj obszar Tatr. Wpisz kierunki świata przy róży wiatrów.

1. Podpisz na mapce główne rzeki i miasta Polski i Słowacji, a następnie zakoloruj obszar Tatr. Wpisz kierunki świata przy róży wiatrów. Palcem po mapie m e c l Pa apie po m Projekt współfinansowany przez Unię Europejską z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego za pośrednictwem Euroregionu Tatry w ramach Programu Współpracy Transgranicznej

Bardziej szczegółowo

Poznaj zupełnie nową jakość podróży Rejsy promowe

Poznaj zupełnie nową jakość podróży Rejsy promowe Poznaj zupełnie nową jakość podróży Rejsy promowe Skorzystaj z najbardziej przyjaznych środowisku rejsów promowych pomiędzy Norwegią, a Unią Europejską. Rejs napędzany zieloną energią Statek Kajuty Posiłki

Bardziej szczegółowo

Test z zakresu rozwoju świata greckiego do czasów Aleksandra Macedońskiego

Test z zakresu rozwoju świata greckiego do czasów Aleksandra Macedońskiego Test z zakresu rozwoju świata greckiego do czasów Aleksandra Macedońskiego 1. Na załączonej mapie zakreśl obszar Hellady i Wielkiej Hellady z właściwą legendą. 2. Analizując mapę przedstawiającą obszar

Bardziej szczegółowo

Wieczór Albański. Butrintit i Zamek Lekursi

Wieczór Albański. Butrintit i Zamek Lekursi Wieczór Albański Specjalnie dla Państwa w każdą niedzielę odbywa się wieczór albański przy dźwiękach tradycyjnej polifonicznej muzyki. Cały wieczór to degustacja wspaniałych albańskich potraw oraz niezwykle

Bardziej szczegółowo

Dane kontaktowe. Gruzja Od Kaukazu do Morza Czarnego. Trasa. Atuty. Dostępne wyjazdy. Połączone wyjazdy. klub@laurazja.

Dane kontaktowe. Gruzja Od Kaukazu do Morza Czarnego. Trasa. Atuty. Dostępne wyjazdy. Połączone wyjazdy. klub@laurazja. Dane kontaktowe klub@laurazja.pl +48 513 933 413 Gruzja Od Kaukazu do Morza Czarnego Trasa Tbilisi - Kachetia (półpustynia Dawid Garedża, monaster Udabno, Sighnaghi, monaster Bodbe, Park Narodowy Lagodekhi,

Bardziej szczegółowo

Zapoznaj się z opisem trzech sytuacji. Twoim zadaniem będzie odegranie wskazanych ról.

Zapoznaj się z opisem trzech sytuacji. Twoim zadaniem będzie odegranie wskazanych ról. 11. W ramach wymiany młodzieżowej gościsz u siebie kolegę / koleżankę z Danii. Chcesz go / ją lepiej poznać. Zapytaj o jego/jej: miejsce zamieszkania, rodzeństwo, zainteresowania. Po przyjeździe do Londynu

Bardziej szczegółowo

The Lost Crown: A Ghosthunting Adventure

The Lost Crown: A Ghosthunting Adventure Nieoficjalny polski poradnik GRY-OnLine do gry The Lost Crown: A Ghosthunting Adventure autor: Antoni HAT Józefowicz Copyright wydawnictwo GRY-OnLine S.A. Wszelkie prawa zastrzeżone. www.gry-online.pl

Bardziej szczegółowo

I DZIEŃ WARSZAWA. Zbiórka uczestników w Warszawie na lotnisku Okęcie godz. 20:00. Wylot z Warszawy do Erewania o godz. 22.30. II DZIEN.

I DZIEŃ WARSZAWA. Zbiórka uczestników w Warszawie na lotnisku Okęcie godz. 20:00. Wylot z Warszawy do Erewania o godz. 22.30. II DZIEN. Armenia, choć jest niewielkim krajem zachwyca ogromem zabytków oraz górskimi krajobrazami. Można tam podziwiać pierwsze kościoły, ale i hellenistyczną świątynię. Nieformalnym symbolem tej kolebki cywilizacji

Bardziej szczegółowo

Wiosna na "Przedmościu Piła"

Wiosna na Przedmościu Piła Wiosna na "Przedmościu Piła" pieszy rajd tropem pilskich fortyfikacji z okresu II wojny światowej 12.04.2014 Niedziela 12 kwietnia drugi termin naszego Rajdu przywitała nas słoneczną pogodą. Przed godziną

Bardziej szczegółowo

Centrum Szkoleo w Sochaczewie. Grzegorz Domaoski. grzegorz.domanski@wszim-sochaczew.edu.pl. MS Access 2010

Centrum Szkoleo w Sochaczewie. Grzegorz Domaoski. grzegorz.domanski@wszim-sochaczew.edu.pl. MS Access 2010 Centrum Szkoleo Wyższa Szkoła Zarządzania i Marketingu Grzegorz Domaoski Centrum Szkoleń grzegorz.domanski@wszim-sochaczew.edu.pl Cześd, jestem Stasiek, będę Ci podpowiadał, wskazywał rozwiązania MS Access

Bardziej szczegółowo

Copyright by Złote Myśli & Elizabeth Gnocco, rok 2011

Copyright by Złote Myśli & Elizabeth Gnocco, rok 2011 Copyright by Złote Myśli & Elizabeth Gnocco, rok 2011 Autor: Elizaberh Gnocco Tytuł: Gotowa na sukces Wydanie I Data: 17.11.2011 ISBN: 978 83 7701 294 9 Projekt okładki: Piotr Łabuz Redakcja: Magdalena

Bardziej szczegółowo

JAK ZROBIĆ KARIERĘ W MLM I UNIKNĄĆ PUŁAPEK

JAK ZROBIĆ KARIERĘ W MLM I UNIKNĄĆ PUŁAPEK JAK ZROBIĆ KARIERĘ W MLM I UNIKNĄĆ PUŁAPEK Bartłomiej Kowalski Wszelkie prawa zastrzeżone. Kopiowanie i rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione.

Bardziej szczegółowo

Zakochaj się w Szczawnicy

Zakochaj się w Szczawnicy Zakochaj się w Szczawnicy Szczawnica jest pięknie położonym miasteczkiem w malowniczym terenie pomiędzy Beskidem Sądeckim a Pieninami. To tutaj kończy sie obecnie spływ Dunajcem. Początkowe wzmianki o

Bardziej szczegółowo

900 euro + koszt przelotu 800-1000 zł. Ceny zawierają: Ceny nie zawierają:

900 euro + koszt przelotu 800-1000 zł. Ceny zawierają: Ceny nie zawierają: Biuro podróży Gdynia Dive we współpracy z Trójmiejskim Centrum Nurkowym MANTA zaprasza na kolejną egzotyczną wyprawę do Gruzji Termin: 14 dni między 10.07 a 27.07.2016 Cena: Możliwość zapłaty w ratach:

Bardziej szczegółowo

Nowa funkcja w starych murach rewitalizacja terenów fortecznych jako szansa na rozwój i promocję regionu (na wybranych przykładach)

Nowa funkcja w starych murach rewitalizacja terenów fortecznych jako szansa na rozwój i promocję regionu (na wybranych przykładach) Nowa funkcja w starych murach rewitalizacja terenów fortecznych jako szansa na rozwój i promocję regionu (na wybranych przykładach) Ewa Wojtoń Instytut Dziedzictwa Europejskiego, Międzynarodowe Centrum

Bardziej szczegółowo

Program pielgrzymki. TURCJA - GRUZJA pod biblijną górą Ararat

Program pielgrzymki. TURCJA - GRUZJA pod biblijną górą Ararat Program pielgrzymki TURCJA - GRUZJA pod biblijną górą Ararat Trasa: Trabzon Batumi - Kars Dogubeyazit Van Mardin Nemrod Dag Sanli Urfa Kapadocja Istambuł DZIEŃ 1 Zbiórka na lotnisku w Warszawie, wylot

Bardziej szczegółowo

Podróż w Bieszczady. 2. Różnica wysokości między Tarnicą a Połoniną Wetlińską wynosi A. 99 m B. 93 m C. 9 m D. 7 m

Podróż w Bieszczady. 2. Różnica wysokości między Tarnicą a Połoniną Wetlińską wynosi A. 99 m B. 93 m C. 9 m D. 7 m Podróż w Bieszczady Bieszczady to najbardziej na południowy-wschód wysunięty skrawek Polski. Ten malowniczy i najsłabiej zaludniony zakątek polskich Karpat o powierzchni 1560 km 2 zamieszkuje około sześćdziesiąt

Bardziej szczegółowo

KONKURS z HISTORII DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ z WOJEWÓDZTWA PODKARPACKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2016/17

KONKURS z HISTORII DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ z WOJEWÓDZTWA PODKARPACKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2016/17 KONKURS z HISTORII DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ z WOJEWÓDZTWA PODKARPACKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2016/17 Temat konkursu: Szczęk oręża przez wieki. Motto: Wojna jest tylko kontynuacją polityki innymi środkami.

Bardziej szczegółowo

HISTORIA KLASA 8. Projektas Standartizuotų mokinių pasiekimų vertinimo ir įsivertinimo įrankių bendrojo lavinimo mokykloms kūrimas, II etapas

HISTORIA KLASA 8. Projektas Standartizuotų mokinių pasiekimų vertinimo ir įsivertinimo įrankių bendrojo lavinimo mokykloms kūrimas, II etapas Projektas Standartizuotų mokinių pasiekimų vertinimo ir įsivertinimo įrankių bendrojo lavinimo mokykloms kūrimas, II etapas 2014 MOKSLAS EKONOMIKA SANGLAUDA EUROPOS SĄJUNGA EUROPOS SOCIALINIS FONDAS Kuriame

Bardziej szczegółowo

Na podstawie art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2016 r., poz. 446) zarządza się, co następuje:

Na podstawie art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2016 r., poz. 446) zarządza się, co następuje: ZARZĄDZENIE Nr 2291/2016 PREZYDENTA MIASTA KRAKOWA 05.09.2016 r. w sprawie przyjęcia i przekazania pod obrady Rady Miasta Krakowa projektu uchwały Rady Miasta Krakowa w sprawie ogłoszenia o podjęciu prac

Bardziej szczegółowo

Centrum Szkoleo w Sochaczewie. Grzegorz Domaoski. MS Access 2010

Centrum Szkoleo w Sochaczewie. Grzegorz Domaoski. MS Access 2010 Centrum Szkoleo Wyższa Szkoła Zarządzania i Marketingu Grzegorz Domaoski Centrum Szkoleń grzegorz.domanski@wszim-sochaczew.edu.pl Cześd, jestem Stasiek, będę Ci podpowiadał, wskazywał rozwiązania MS Access

Bardziej szczegółowo

Karolina Anna Berent. Burunduk w domu. Wydawnictwo EscapeMagazine.pl

Karolina Anna Berent. Burunduk w domu. Wydawnictwo EscapeMagazine.pl Karolina Anna Berent Burunduk w domu Wydawnictwo EscapeMagazine.pl Burunduk w domu Karolina Anna Berent Wydanie pierwsze, Toruń 2014 ISBN: 978-83-61744-67-2 Wszelkie prawa zastrzeżone! Autorzy oraz Wydawnictwo

Bardziej szczegółowo

Adżaria Batumi KONTAKT A J A R A. facebook.com/visitbatumi

Adżaria Batumi KONTAKT A J A R A. facebook.com/visitbatumi Adżaria Batumi KONTAKT Departament Turystyki i Miejsc Wypoczynkowych Autonomicznego Regionu Adżarii ul. Parnavaz Mepe 84/86, Batumi, 6010, Gruzja Tel: +995 422 274719 E-mail: info@gobatumi.com www.gobatumi.com

Bardziej szczegółowo

Wycieczki i Wyprawy Piesze z Kempingiem

Wycieczki i Wyprawy Piesze z Kempingiem Jarosław Tylutki Wycieczki i Wyprawy Piesze z Kempingiem Poradnik Podróżnika /fragment ebooka/ Ebook dostępny jest w różnych formatach obsługiwanych przez wiele czytników, w tym Kindle. Papierowa wersja

Bardziej szczegółowo

Źródło: Opracowanie własne na podkładzie "Mapa turystyczna Powiatu Konińskiego" wyd. I, 2013 r. ISBN - 978-83-63691-02-8, ARTEM Janusz Malinowski

Źródło: Opracowanie własne na podkładzie Mapa turystyczna Powiatu Konińskiego wyd. I, 2013 r. ISBN - 978-83-63691-02-8, ARTEM Janusz Malinowski 2.1.8. Gmina Kramsk Na terenie gminy Kramsk biegnie jeden rowerowy szlak łącznikowy oraz w ramach inwestycji gminnych utworzono ponad 5 km ścieżek rowerowych (częściowo z nową nawierzchnią z kostki betonowej).

Bardziej szczegółowo

Ł AZIENKI K RÓLEWSKIE

Ł AZIENKI K RÓLEWSKIE Ł AZIENKI K RÓLEWSKIE Pałac na Wyspie Pałac Myślewicki Biały Domek Stara Pomarańczarnia Podchorążówka Stara Kordegarda Amfiteatr Stajnie i wozownie Wejścia do Łazienek Królewskich 2 3 O CO TU CHODZI? Kto

Bardziej szczegółowo

1. Przynależność administracyjna przed 1945 rokiem. Kraina Pomarenia z Obszarem sławieńskim, mapa z 1913 roku.

1. Przynależność administracyjna przed 1945 rokiem. Kraina Pomarenia z Obszarem sławieńskim, mapa z 1913 roku. 1. Przynależność administracyjna przed 1945 rokiem. Kraina Pomarenia z Obszarem sławieńskim, mapa z 1913 roku. Kraina sławieńska z podziałem na poszczególne miejscowości. 2. Przynależność administracyjna

Bardziej szczegółowo

Copyright by Wydawnictwo EPROFESS. Żory 2009. Wydanie I ISBN: 978-83-929643-8-4. Projekt okładki: Jacek Piekarczyk. Skład: EPROFESS, Żory

Copyright by Wydawnictwo EPROFESS. Żory 2009. Wydanie I ISBN: 978-83-929643-8-4. Projekt okładki: Jacek Piekarczyk. Skład: EPROFESS, Żory Copyright by Wydawnictwo EPROFESS Żory 2009 Wydanie I ISBN: 978-83-929643-8-4 Projekt okładki: Jacek Piekarczyk Skład: EPROFESS, Żory Żory www.eprofess.pl email: wydawnictwo@eprofess.pl Autor oraz wydawnictwo

Bardziej szczegółowo

IZRAEL. Wykład 1. Dlaczego Izrael?

IZRAEL. Wykład 1. Dlaczego Izrael? IZRAEL Wykład 1 Dlaczego Izrael? Zanim rozpoczniemy wykład na temat Izraela, należy się zastanowić co wpłynęło na fakt, że ten niewielki skrawek lądu budzi zainteresowanie całego świata. Spójrzmy przede

Bardziej szczegółowo

Copyright by Wydawnictwo EPROFESS Żory 2009. Wydanie I ISBN: 978-83-929643-0-8. Projekt okładki: Jacek Piekarczyk Skład: EPROFESS, Żory

Copyright by Wydawnictwo EPROFESS Żory 2009. Wydanie I ISBN: 978-83-929643-0-8. Projekt okładki: Jacek Piekarczyk Skład: EPROFESS, Żory Copyright by Wydawnictwo EPROFESS Żory 2009 Wydanie I ISBN: 978-83-929643-0-8 Projekt okładki: Jacek Piekarczyk Skład: EPROFESS, Żory Wydawnictwo EPROFESS Żory www.eprofess.pl email: wydawnictwo@eprofess.pl

Bardziej szczegółowo

Tytuł: Język angielski metodą skojarzeń. Autorzy - Michael Gruneberg, Patrycja Kamińska. Opracowanie i skład - Joanna Kozłowska, Patrycja Kamińska

Tytuł: Język angielski metodą skojarzeń. Autorzy - Michael Gruneberg, Patrycja Kamińska. Opracowanie i skład - Joanna Kozłowska, Patrycja Kamińska Tytuł: Język angielski metodą skojarzeń Autorzy - Michael Gruneberg, Patrycja Kamińska Opracowanie i skład - Joanna Kozłowska, Patrycja Kamińska Projekt okładki - Adam Antoszczak Copyright by Michael Gruneberg

Bardziej szczegółowo

Zachodniopomorskie wita 2015-10-05 10:35:56

Zachodniopomorskie wita 2015-10-05 10:35:56 Zachodniopomorskie wita 2015-10-05 10:35:56 2 Zachodniopomorskie leży w północno-zachodniej Polsce, na wybrzeżu Morza Bałtyckiego. Stolicą województwa jest Szczecin. Granica morska w Zachodniopomorskiem

Bardziej szczegółowo

28 sierpień, wylot z Katowic o godzinie 20:50, linie PLL LOT

28 sierpień, wylot z Katowic o godzinie 20:50, linie PLL LOT Program Wycieczki do Gruzji 28 sierpień, wylot z Katowic o godzinie 20:50, linie PLL LOT Dzień 1-29 sierpień 04:10 przylot do Tbilisi 04:30 spotkanie na lotnisku w Tbilisi 04:45 transfer z lotniska do

Bardziej szczegółowo

ZAPRASZAMY NA WYSPĘ TYSIĄCA ŚWIĄTYŃ BALI

ZAPRASZAMY NA WYSPĘ TYSIĄCA ŚWIĄTYŃ BALI ZAPRASZAMY NA WYSPĘ TYSIĄCA ŚWIĄTYŃ BALI Wyspa Bali należąca do Archipelagu Małych Wysp Sundajskich położona jest na wschód od Jawy, od której dzieli ją cieśnina o szerokości 3 km. Niepowtarzalne piękno

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z ferii zimowych w roku 2015

Sprawozdanie z ferii zimowych w roku 2015 Sprawozdanie z ferii zimowych w roku 2015 1 Ferie zimowe to wymarzony czas dla dzieci. Jak co roku nasza placówka zorganizowała wiele ciekawych zajęć, które rozpoczęły się już 14 lutego w sobotę. Chętne

Bardziej szczegółowo

ZADANIE WIELOCZYNNOŚCIOWE (I) Moje miasto Gorzów Wlkp. 2. Co oznacza skrót MZK?... Ilość uczniów... Cena biletu ulgowego. Obliczenia..

ZADANIE WIELOCZYNNOŚCIOWE (I) Moje miasto Gorzów Wlkp. 2. Co oznacza skrót MZK?... Ilość uczniów... Cena biletu ulgowego. Obliczenia.. ZADANIE WIELOCZYNNOŚCIOWE (I) Moje miasto Gorzów Wlkp. Nazwisko i imię... Klasa.. 1. Udaj się na przystanek autobusowy lub tramwajowy znajdujący się w pobliŝu Twojej szkoły. 2. Co oznacza skrót MZK?...

Bardziej szczegółowo

RZEKI I LUDZIE. 6-7 czerwca 2015 r. Podgrodzie. sobota, 6 czerwca 2015 roku

RZEKI I LUDZIE. 6-7 czerwca 2015 r. Podgrodzie. sobota, 6 czerwca 2015 roku RZEKI I LUDZIE XI Ogólnopolski Festiwal Kultury Słowiańskiej i Cysterskiej w Lądzie 6-7 czerwca 2015 r. Podgrodzie sobota, 6 czerwca 2015 roku 9.30 Rozpoczęcie Festiwalu 9.30-19.00 Życie na podgrodziu

Bardziej szczegółowo

wyjazd z Polski zgodnie z rozkładem jazdy, przejazd przez Czechy, Słowację, Węgry, Serbię, w okolicach Belgradu obiadokolacja, nocleg.

wyjazd z Polski zgodnie z rozkładem jazdy, przejazd przez Czechy, Słowację, Węgry, Serbię, w okolicach Belgradu obiadokolacja, nocleg. RIWIERA OLIMPIJSKA, OLIMPIC BEACH, DELFI, KORYNT, KANAŁ KORYNCKI, EPIDAVROS, NAFPLIO, ARGOS, MYKENY, PIREUS, ATENY, THERMOPILE. PROGRAM: Dzień 1 Wyjazd z Polski wyjazd z Polski zgodnie z rozkładem jazdy,

Bardziej szczegółowo

Grupa A TEST Które terytorium było zależne od Królestwa Polskiego? TEST. Na podstawie mapy wykonaj zadanie 1.1. i 1.2.

Grupa A TEST Które terytorium było zależne od Królestwa Polskiego? TEST. Na podstawie mapy wykonaj zadanie 1.1. i 1.2. Grupa A Imię i nazwisko Data Klasa 3 Na podstawie mapy wykonaj zadanie 1.1. i 1.2. 1.1. Które terytorium było zależne od Królestwa Polskiego? A. Księstwa Wierchowskie. B. Mołdawia. C. Republika Nowogrodzka.

Bardziej szczegółowo

Trasa wycieczki: Siemiatycze na Podlasiu. czas trwania: 3 godziny, typ: piesza, liczba miejsc: 8, stopień trudności: bardzo łatwa

Trasa wycieczki: Siemiatycze na Podlasiu. czas trwania: 3 godziny, typ: piesza, liczba miejsc: 8, stopień trudności: bardzo łatwa Trasa wycieczki: na Podlasiu czas trwania: 3 godziny, typ: piesza, liczba miejsc: 8, stopień trudności: bardzo łatwa Opis wycieczki Zapraszamy Państwa do Siemiatycz, miasta powiatowego na Podlasiu. Historię

Bardziej szczegółowo

X wieku Cladzco XIII wieku zamek Ernesta Bawarskiego Lorenza Krischke

X wieku Cladzco XIII wieku zamek Ernesta Bawarskiego Lorenza Krischke Twierdza Kłodzko Twierdza Kłodzko to jeden z najlepiej zachowanych obiektów tego typu nie tylko w Polsce ale i w Europie, której losy są ściśle powiązane z miastem, na którego historię miało wpływ położenie

Bardziej szczegółowo

Co można robić w Krakowie?

Co można robić w Krakowie? Co można robić w Krakowie? ...można zwiedzać Kraków ma najwięcej wysokiej klasy zabytków w Polsce, o których piszą wszystkie przewodniki. Ale są tez miejsca znane tylko wtajemniczonym. ...można zwiedzać

Bardziej szczegółowo

Dzień czwarty - 2 lipca 2015r. - Historia Portugalii - dynastie portugalskie, kontakty z Europą i światem

Dzień czwarty - 2 lipca 2015r. - Historia Portugalii - dynastie portugalskie, kontakty z Europą i światem Dzień czwarty - 2 lipca 2015r. - Historia Portugalii - dynastie portugalskie, kontakty z Europą i światem Kolejnego dnia powitało nas gorące, portugalskie słońce. W tym dniu poznać mamy związki z Europą

Bardziej szczegółowo

Kraków druga stolica Polski

Kraków druga stolica Polski polonistyczna Ad@ i J@ś na matematycznej wyspie materiały dla ucznia, klasa II, pakiet 9, s. Kraków druga stolica Polski Przeczytaj legendę. Trębacz, który uratował Kraków Dawno temu, kiedy grody* otoczone

Bardziej szczegółowo

Spis treêci. I. Wprowadzenie do historii. II. Początki cywilizacji. Od autorów... 8

Spis treêci. I. Wprowadzenie do historii. II. Początki cywilizacji. Od autorów... 8 Od autorów....................................... 8 I. Wprowadzenie do historii 1. Dzieje historia historiografia...................... 12 Czym jest historia?............................... 12 Przedmiot

Bardziej szczegółowo

Patryk D. Garkowski. Repetytorium z historii ogólnej

Patryk D. Garkowski. Repetytorium z historii ogólnej Patryk D. Garkowski Repetytorium z historii ogólnej R e p e t y t o r i u m z h i s t o r i i o g ó l n e j 3 Copyright by Patryk Daniel Garkowski & e-bookowo 2010 ISBN 978-83-62480-21-0 Wydawca: Wydawnictwo

Bardziej szczegółowo

PRÓBNY EGZAMIN GIMNAZJALNY Z NOWĄ ERĄ 2016/2017 HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE

PRÓBNY EGZAMIN GIMNAZJALNY Z NOWĄ ERĄ 2016/2017 HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE PRÓBNY EGZAMIN GIMNAZJALNY Z NOWĄ ERĄ 2016/2017 HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE ZASADY OCENIANIA ROZWIĄZAŃ ZADAŃ Copyright by Nowa Era Sp. z o.o. Zadanie 1. (0 1) 6. Dziedzictwo antyku. Uczeń: 1) charakteryzuje

Bardziej szczegółowo

Rzymskie prowincje wokół granic dzisiejszej Polski

Rzymskie prowincje wokół granic dzisiejszej Polski 28.11.2013 Rzymskie prowincje wokół granic dzisiejszej Polski Autor: Wieczorna Image not found http://wieczorna.pl/uploads/photos/middle_ W pobliżu ziem obecnej Polski istniało kilka prowincji cesarstwa

Bardziej szczegółowo

MOJA RELACJA Z KURSU W DUBLINIE

MOJA RELACJA Z KURSU W DUBLINIE MOJA RELACJA Z KURSU W DUBLINIE Po przyjeździe do Dublina to było ł jedno z pierwszych miejsc, jakie zobaczyłam. ł I miałam je oglądać codziennie przez dwa tygodnie. Znalazłam się w sercu Dublina. Ten

Bardziej szczegółowo

WYBRZEŻEM BAŁTYKU 17-25 SIERPNIA 2013....czyli rowerowa wyprawa szlakiem polskich latarni morskich

WYBRZEŻEM BAŁTYKU 17-25 SIERPNIA 2013....czyli rowerowa wyprawa szlakiem polskich latarni morskich WYBRZEŻEM BAŁTYKU 17-25 SIERPNIA 2013...czyli rowerowa wyprawa szlakiem polskich latarni morskich Plan wyprawy Piątek (16 sierpnia) To tzw. dzień zero, kiedy odbędzie się pakowanie rowerów do busa. Miejsce:

Bardziej szczegółowo

OD STAROŻYTNOŚCI DO R.

OD STAROŻYTNOŚCI DO R. Spis treści WSTĘP 13 Rozdział 1 Dzieje CYPRU OD STAROŻYTNOŚCI DO 1878 R. 1.1. Historia Cypru do podboju tureckiego w 1571 r. 21 1.2. Cypr pod rządami Turków w latach 1571-1878 27 1.3. Sytuacja międzynarodowa

Bardziej szczegółowo

Darmowa publikacja dostarczona przez PatBank.pl - bank banków

Darmowa publikacja dostarczona przez PatBank.pl - bank banków Powered by TCPDF (www.tcpdf.org) Ten ebook zawiera darmowy fragment publikacji "Jak zdobyć popularność i zjednać sobie wyszukiwarki?" Darmowa publikacja dostarczona przez PatBank.pl - bank banków Copyright

Bardziej szczegółowo

Koperta 2 Grupa B. Szukanie śladów w dawnej twierdzy Kostrzyn Widzieć, czytać i opowiadać historię

Koperta 2 Grupa B. Szukanie śladów w dawnej twierdzy Kostrzyn Widzieć, czytać i opowiadać historię Szukanie śladów w dawnej twierdzy Kostrzyn Widzieć, czytać i opowiadać historię Koperta 2 Grupa B Podczas dzisiejszego szukania śladów przeszłości dla waszej grupy ciekawe będą przede wszystkim: Ratusz,

Bardziej szczegółowo

CZAJKA TRAVEL ul. Szlak 65, pok. 803 (8 piętro) Kraków

CZAJKA TRAVEL ul. Szlak 65, pok. 803 (8 piętro) Kraków CZAJKA TRAVEL ul. Szlak 65, pok. 803 (8 piętro) 31-153 Kraków tel. 12 444 72 25; kom. 506 965 755 www.czajka.travel.pl NIP 685-216-22-22 Oman w krainie kadzidła Dlaczego warto? Zwiedzisz najpiękniejsze

Bardziej szczegółowo

Opracowanie Mateusz Olszewski

Opracowanie Mateusz Olszewski Opracowanie Mateusz Olszewski Flaga Senegalu HERB SENEGALU To francuskojęzyczne afrykańskie państwo słynie z piaszczystych plaż i niezwykłych walorów krajobrazowych. Jest położone nad Morzem Atlantyckim

Bardziej szczegółowo

Trasa wycieczki: Biała Piska - małe mazurskie miasteczko. czas trwania: 3 godziny, typ: piesza, liczba miejsc: 7, stopień trudności: bardzo łatwa

Trasa wycieczki: Biała Piska - małe mazurskie miasteczko. czas trwania: 3 godziny, typ: piesza, liczba miejsc: 7, stopień trudności: bardzo łatwa Trasa wycieczki: - małe mazurskie miasteczko czas trwania: 3 godziny, typ: piesza, liczba miejsc: 7, stopień trudności: bardzo łatwa Opis wycieczki to małe miasteczko w powiecie piskim. Gdybyście byli

Bardziej szczegółowo

REZERWAT PRZYRODY NIEDŹWIEDZIE WIELKIE Geneza powstania nazwy.

REZERWAT PRZYRODY NIEDŹWIEDZIE WIELKIE Geneza powstania nazwy. REZERWAT PRZYRODY NIEDŹWIEDZIE WIELKIE Geneza powstania nazwy. Nadleśnictwo Dobrocin, Kiełkuty, Dobrocinek, Leśnica. Kolejny raz ruszamy ścieżkami historii, która skrywa się przed nami z prawdziwymi gratkami

Bardziej szczegółowo

Copyright by Wydawnictwo EPROFESS. Żory 2009. Wydanie I ISBN: 978-83-929643-7-7. Projekt okładki: Jacek Piekarczyk. Skład: EPROFESS, Żory

Copyright by Wydawnictwo EPROFESS. Żory 2009. Wydanie I ISBN: 978-83-929643-7-7. Projekt okładki: Jacek Piekarczyk. Skład: EPROFESS, Żory Copyright by Wydawnictwo EPROFESS Żory 2009 Wydanie I ISBN: 978-83-929643-7-7 Projekt okładki: Jacek Piekarczyk Skład: EPROFESS, Żory Żory www.eprofess.pl email: wydawnictwo@eprofess.pl Autor oraz wydawnictwo

Bardziej szczegółowo

HISTORIA POWSZECHNA USTROJU I PRAWA. Autor: TADEUSZ MACIEJEWSKI. Część I. Starożytność

HISTORIA POWSZECHNA USTROJU I PRAWA. Autor: TADEUSZ MACIEJEWSKI. Część I. Starożytność HISTORIA POWSZECHNA USTROJU I PRAWA Autor: TADEUSZ MACIEJEWSKI Część I. Starożytność Rozdział I. Monarchie despotyczne i wielkie imperia Wschodu 1. Rys historyczny 2. Ustrój społeczny despotii 3. Ustrój

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr 134/XXVIII/2009 Rady Gminy Rogów z dnia 4 czerwca 2008 r.

UCHWAŁA Nr 134/XXVIII/2009 Rady Gminy Rogów z dnia 4 czerwca 2008 r. UCHWAŁA Nr 134/XXVIII/2009 Rady Gminy Rogów z dnia 4 czerwca 2008 r. w sprawie zmiany Uchwały Nr 92/XVIII/2008 Rady Gminy Rogów za dnia 30 czerwca 2008 r. w sprawie zatwierdzenia Planu Odnowy Miejscowości

Bardziej szczegółowo

Rodzinny wyjazd nurkowy Molunat Chorwacja(19-07-2014-02-08-2014)

Rodzinny wyjazd nurkowy Molunat Chorwacja(19-07-2014-02-08-2014) Rodzinny wyjazd nurkowy Molunat Chorwacja(19-07-2014-02-08-2014) Cena: 100 Euro Cena 100 Euro dotyczy wynajmu apartamentu dla 4 osób na dobę. Molunat jest najbardziej na południe wysuniętym miejscem turystycznym

Bardziej szczegółowo

Publikacje dostępne w Powiatowym Centrum Informacji Turystycznej, Rynek 14, Gniezno

Publikacje dostępne w Powiatowym Centrum Informacji Turystycznej, Rynek 14, Gniezno Publikacje dostępne w Powiatowym Centrum Informacji Turystycznej, Rynek 14, Gniezno Encyklopedia Gniezna i Ziemi Gnieźnieńskiej Jednotomowa encyklopedia stanowiąca kompendium wiedzy o Gnieźnie i regionie.

Bardziej szczegółowo