Polska jest najważniejsza

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Polska jest najważniejsza"

Transkrypt

1 P POLISH a n o r a m a Niezalezny magazyn kulturalny Independent Cultural Magazine POLSKA VO L. 1 8, N O 6 ( ) J U N E / C Z E RW I E C Polska jest najważniejsza W czerwcu, a dokładnie 20 czerwca tego roku, odbędzie się pierwsza tura wyborów prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej. Atmosfera w jakich przeprowadzana jest kampania wyborcza, oraz same wybory, jest zupełnie szczególna - nigdy jeszcze nie braliśmy udziału w wyborach prezydenckich spowodowanych tragiczną śmiercią urzędującego prezydenta. W jakimś sensie, powiedzieć można, że kampania wyborcza odbywa się w tempie ekspresowym i w istocie brakuje czasu na rzeczową dyskusję o programach i pomysłach na Polskę. Nie dość, że czas na zaprezentowanie kandydatów jest krótki i naznaczony dochodzeniem w sprawie tragedii smoleńskiej, to jeszcze na dodatek doszło do kolejnej katastrofy, jaką jest powódź dotykająca wiele regionów kraju i niszcząca dobytek tysięcy ludzi. Nic zatem dziwnego, że pomimo wystąpień kandydatów ubiegających się o najwyższy urząd w państwie, i trwającej dyskusji, obraz konkurentów postrzegany przez społeczeństwo to głównie odbicie wieloletniej kampanii medialnej. W tej zaś długotrwałej kampanii, w największych ośrodkach medialnych, sylwetki braci Kaczyńskich przedstawiane były bardzo negatywnie. Polityczne zdecydowanie i wyrazistą wizję polityki zagranicznej przestawiano jako rzekomą agresję i skłonność do konfliktów. Zaś nijakość kandydata Platformy Obywatelskiej (PO) reklamowano jako zaletę. Biorąc udział w dyskusji skupię się na dwóch postaciach, z których jedna już niedługo będzie prezydentem. W większości przedwyborczych sondaży prowadzi kandydat PO Bronisław Komorowski, marszałek Sejmu, zgodnie z konstytucją, w wyniku tragicznej śmierci prezydenta Kaczyńskiego, pełniący tymczasowo obowiązki głowy państwa. Zwolennicy tej kandydatury, zwracali uwagę na fakt, że pełnienie obowiązków głowy państwa i jednoczesne kandydowanie będzie utrudniało Bronisławowi Komorowskiemu skuteczną walkę o pałac prezydencki. Wydaje się jednak, że jest zupełnie inaczej. Z uwagi na pełnioną funkcje państwową, marszałek Komorowski ma skupioną na sobie uwagę mediów, a nic przecież nie ułatwia bardziej kampanii jak niepodzielna uwaga przychylnych mediów, pozwalająca wypromować swoja osobę i poglądy. Aby jednak promocja ta była skuteczna, konieczne jest opanowanie przez kandydata podstawowych umiejętności jakie powinien mieć przyszły prezydent, jak choćby klarownego wypowiadania się i respektowania nastrojów społecznych. Okazuje się, że Bronisław Komorowski ma z tym zasadnicze problemy. Jego zadowolona mina podczas uroczystości pogrzebowych Lecha Kaczyńskiego była co najmniej niestosowna. Nim jeszcze minęła oficjalna żałoba narodowa, Komorowski przystąpił do szybkiej akcji legislacyjnej i wbrew woli zmarłego prezydenta, podpisał ustawę całkowicie zmieniającą funkcjonowanie Instytutu Pamięci Narodowej (IPN), przypisując funkcjonowanie tej ważnej placówki politykom. W myśl nowej ustawy Sejm będzie decydował o losach IPN. Niektóre grupy społeczne szybko oceniły ten krok, kwitując go stwierdzeniem, że Komorowski dobił IPN. Nim ucichły echa tej kontrowersyjnej decyzji, marszałek podjął następną, budzącą zaskoczenie - na nowego szefa sztabu powołał generała Cieniucha, kilkakrotnie szkolonego w ZSRR a następnie w Rosji. Na konsekwencje tej decyzji nie trzeba było długo czekać - w połowie maja do dymisji podało się dwóch generałów. Gdy doda się do tego śmierć wielu innych dowódców, można powiedzieć, że w ciągu miesiąca w sztabie polskiej armii doszło do prawdziwej rewolucji, do której w dużym stopniu przyczynił się Bronisław Komorowski. Poważniejszym problemem jest zagubienie marszałka w obliczu katastrofy smoleńskiej Oprócz wspomnianego niedopasowania emocjonalnego do nastrojów społecznych w dniach żałoby, krytycznym zaniedbaniem było całkowite oddanie śledztwa stronie rosyjskiej w sprawie katastrofy lotniczej, w której zginęło dwóch prezydentów: obecnie urzędujący oraz były prezydent na uchodźstwie, przywódcy sił zbrojnych, szef Biura Bezpieczeństwa Narodowego, szef Narodowego Banku Polskiego i wiele innych osób kluczowych w funkcjonowaniu państwa. Dobrowolne oddanie śledztwa w obce ręce było z pewnością jednym z największych zaniedbań polskiej władzy w historii Polski. Pełną odpowiedzialność za owo zaniedbanie ponoszą premier Tusk oraz marszałek Komorowski. Być może właśnie próbując ukryć przed opinią publiczna skalę swojego zaniedbania marszałek lekceważył inne okoliczności tragedii, jak choćby pozostawienie na miejscu katastrofy części samolotu, przedmiotów osobistych ofiar, dokumentów (np. paszportu) oraz, co najtragiczniejsze, szczątków ofiar. Zapytany o to marszałek, stwierdził, że nie należy robić wielkiego problemu. Miejmy nadzieje, że osoba w ten sposób traktująca obywateli i własność polskiego społeczeństwa nie zostanie nigdy prezydentem. Bronisław Komorowski startuje w wyborach prezydenckich jako kandydat PO. Hasłem wyborczym tej partii w czasie ostatnich wyborów parlamentarnych było uczynienie z Polski Irlandii. Donald Tusk miał tu zapewne na myśli szybki wzrost gospodarczy i znikające bezrobocie. Po dwóch latach rządu PO nie widać zapowiadanej poprawy ekonomicznej, co więcej, sytuacja gospodarcza wygląda gorzej niż przed paroma laty gdy rządził PiS. Zamiast obiecywanej Irlandii wydaje się, że zmierzamy drogą, na końcu której czekają nas Chiny. A więc kraj o gospodarce rynkowej, społeczeństwo kontrolowane przez jedna partię, cenzurujące media i

2 2 internet (rząd PO podjął próbę cenzurowania internetu używając do tego celu tzw. ustawy hazardowej. W wyniku licznych protestów, z pomysłu zrezygnowano, nie wiadomo jednak czy nie wróci gdyby kandydat PO, marszałek Komorowski został prezydentem), oraz sądy zakazujące publikacji, które nie są po myśli elit (procesy sądowe wytaczane w Polsce historykom, jak choćby te przeciwko Cenckiewiczowi i Zyzakowi). Do tego dochodzi jaskrawe rozwarstwienie ekonomiczne społeczeństwa charakteryzującego się małą klasą średnią. Aby dorównać Chinom, potrzebny był by jednak dużo szybszy wzrost gospodarczy i gwałtowniejsza rozbudowa infrastruktury. Ale czy chcielibyśmy aby z Polski zrobiono Chiny? Na tym nie kończą się szokujące zachowania partii sprawującej władzę i Bronisława Komorowskiego. W ostatnich dniach tysiące ludzi straciło swój dobytek w wyniku powodzi jaka dotknęła wiele terenów w Polsce. Marszałek Komorowski komentując sytuację stwierdził, Strona Internetowa Polonii Kanadyjskiej w Edmontonie TODZIA AIRD Urzędnik Stanu Cywilnego Daje śluby cywilne w języku polskim i angielskim telefon: (780) MIS & MIS LLP BARRISTERS & SOLICITORS corporate commercial income tax real estate wills & estate planning Suite 2107, Avenue Edmonton, Alberta T5J 2Z1 Tel: (780) Fax: (780) że ludzie już oswoili się z żywiołem, a woda ma to do siebie ze spływa. Do poziomu kandydata PO dopasowali się główni członkowie komitetu honorowego powołanego do wspierania kampanii prezydenckiej Komorowskiego. Władysław Bartoszewski, komentując fakt, że Jarosław Kaczyński zaczął swoja kampanie wyborczą będąc jeszcze w żałobie po śmierci brata, zarzucił Jarosławowi Kaczyńskiemu nekrofilię. Znany polski satyryk Krzysztof Materna, oznajmił zaś, że wyłącza rozum i głosuje na Komorowskiego. Rzeczywiście odnieść można wrażenie, że głosować na Komorowskiego można tylko po wyłączeniu rozumu. Oprócz logiki, która wskazuje, że oddanie głosu na Komorowskiego nie było by mądrym posunięciem, fakty ekonomiczne przemawiają przeciwko PO oraz jej kandydatowi. W czasie gdy PO sprawuje władzę bezrobocie wzrosło z 11 do 13 %. Notowania złotego są obecnie jedne z najniższych od czasy wymiany waluty w 1994 roku. O ile niski kurs złotego może być korzystny dla eksporterów, to generalnie słabnący kurs wskazuje na słabnącą ekonomię. Wzmocnienie złotego jest jednym z kluczowych zadań dla rządzących przed wstąpieniem Polski do strefy Euro. Polska waluta była najsilniejsza gdy rząd Prawa i Sprawiedliwości (PiS) tracił władzę pod koniec 2007 roku. Rząd tej partii pod przewodnictwem Jarosława Kaczyńskiego doprowadził również do historycznego spadku bezrobocia w Polsce aż o przeszło 6% (spadek z ponad 17 do 11% w ciągu dwóch zaledwie lat). W parze szła dobra koniunktura gospodarcza i znaczący wzrost inwestycji. Jest faktem ekonomicznym, że współczesna Polska przeżywała okres największego rozkwitu pod rządami Jarosława Kaczyńskiego. Istnieje wiele innych powodów, dla których polityk ten zasługuje na piastowanie najwyższego urzędu w państwie. Przede wszystkim jest politykiem odważnym, który nie boi się mówić niepopularnej prawdy (np. potrzeba eliminowania korupcji z życia społecznego, uzależnienie kraju od zasobów innych państw, słaba pozycja międzynarodowa Polski w stosunku do jej potencjału). Posiada przy tym łatwość podejmowania decyzji, a właśnie taka cechę powinien posiadać prezydent. Rolą prezydenta jest między innymi reprezentowanie Polski na arenie międzynarodowej. Brat zmarłego prezydenta ma jasną i zdecydowaną wizję polskiej polityki zagranicznej opartej o wzmacnianie roli Polski w Unii Europejskiej oraz w NATO, ale także podkreślającą istotę sojuszów z państwami wschodnimi jak np. Ukraina. Wygłoszone ostatnio przez Jarosława Kaczyńskiego orędzie do Rosjan, akcentuje konieczność dobrych stosunków z narodem rosyjskim. Z polityką zagraniczną ściśle związany jest plan uniezależnienia energetycznego Polski. Pod przewodnictwem Jarosława Kaczyńskiego, Prawo i Sprawiedliwość próbowało wdrażać strategie jakie uniezależniałyby Polska energetykę od jednego dostawcy. Toczyła się dyskusja o rurociągu z Norwegii, trwały rozmowy w sprawie porozumień z innym krajami produkującymi ropę jak np. Azerbejdżan i June/Czerwiec 2010 Ukraina. Rząd PiS zorganizował w tej sprawie szereg międzynarodowych konferencji. Plan ten został poddany krytyce przez PO i ludzi skupionych wokół Gazety Wyborczej, oraz ostatecznie przekreślony przez zmianę rządu i objęcie władzy przez PO. Innym ważnym elementem wizji Jarosława Kaczyńskiego jest przeświadczenie, że państwo ma względem obywateli pewne obowiązki, jak na przykład zapewnienie dobrej jakości państwowej służby zdrowia i edukacji. Już przed paroma laty, w czasie swoich rządów PiS zaczął wdrażać kompleksowy plan budowania autostrad i rozwoju infrastruktury. Zakładał on, że najgorszy jej stan jest na wschodzie Polski i tam też zaczęto plan wprowadzać w życie. Przez niektóre media i tzw. grupy ekologiczne pomysł był torpedowany pod pretekstem ochrony przyrody w dolinie Rospudy. Podczas sprawowania władzy rząd PiS, któremu przewodził Jarosław Kaczyński, odniósł spektakularne sukcesy. Według mnie największym było, wspomniane już, obniżenie bezrobocia w skali nigdy wcześniej nie spotykanej oraz umocnienie waluty. Najwyższy kursy złoty notował gdy PiS tracił władzę z końcem 2007 roku. Silna waluta jest wyznacznikiem silnej ekonomii, a także czynnikiem niezbędnym przed wejściem Polski do strefy Euro. Zatem Jarosław Kaczyński przewodniczy PiS, partii sprawdzonej - jej rządy były okresem gwałtownego rozwoju ekonomicznego Polski nie dokonywanego kosztem rezygnacji z naszych tradycji i pielęgnowania naszej historii. Ta umiejętność pogodzenia transformacji państwa z jednoczesną dbałością o polskie tradycje, historie i dziedzictwo historyczne jak i kulturowe jest według mnie znakiem firmowym przywódcy PiS, wyraźnie dystansującym go od innych kandydatów Z powyższych względów zdecydowałem, że oddam swój głos w nadchodzących wyborach prezydenckich na Jarosława Kaczyńskiego. Mieszkając poza granicami Polski, wezmę udział w wyborze polskiego prezydenta. Jak powiedział mieszkający w Meksyku znany polski podróżnik i dokumentalista, Wojciech Cejrowski, Polska jest dla niego jak matka, a Meksyk jak małżonka. Wybiera się małżonkę i z nią idzie się przez życie, ale gdy matka jest w potrzebie, zawsze przychodzi się jej z pomocą. Myślę, że każdy, kto nie mieszka w Polsce, zgodzi się z tym trafnym stwierdzeniem. Po tragicznej katastrofie w Smoleńsku, i w świetle dramatu spowodowanego powodzią, Polska niewątpliwie jest w potrzebie. Potrzebuje naszej pomocy w postaci udziału w wyborach i wybrania zdecydowanego przywódcy, który będzie miał odwagę podejmować trudne decyzje i dbać o dobro społeczeństwa i kraju. Nawet jeżeli nie mieszkamy w Polsce, nosimy ją w sercu. Jest przecież dla nas jak matka i łączy nas wszystkich to, że jest najważniejsza. Piotr Weclaw Masz pytanie do autora? Wyślij na adres:

3 June/Czerwiec Jadwiga Kociołek przekazuje Ambasadorowi dyski z nagraniem serii cyklicznych programów radiowych pt. Żywa historia z udziałem polonijnych świadków wydarzeń, które z inicjatywy Jadwigi Kociołek ukazują się na antenie Polskiego Radia Edmonton. Ambasador RP z wizytą w Edmonton 12 maja br. w Domu Polskim, w siedzibie Towarzystwa Polskich Weteranów odbyło się spotkanie przedstawicieli Polonii z nowym Ambasadorem RP w Kanadzie. Jest nim pan Zenon Kosiniak-Kamysz (ur. w 1958 r. w Bieniaszowicach, woj. małopolskie). Ukończył studia na Wydziale Organizacji i Zarządzania Uniwersytetu Technicznego w Dreźnie. W latach 80. pracował w budownictwie. Pracę w polskiej dyplomacji rozpoczął w roku 1990, jako Pierwszy Sekretarz Ambasady RP w Budapeszcie. W latach pracował w Ministerstwie Spraw Zagranicznych oraz Ministerstwie Współpracy Gospodarczej z Zagranicą, gdzie pełnił funkcję dyrektora departamentu. W latach pracował jako Radca Handlowy przy Ambasadzie RP w Berlinie. W latach zatrudniony na stanowisku podsekretarza stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji. Od sierpnia 2003 roku do czerwca 2007 Ambasador Polski w Bratysławie. Od września 2007 roku do marca 2008 Radca Minister - Kierownik Wydziału Promocji Handlu i Inwestycji w Ambasadzie RP w Berlinie. Od marca 2008 roku do listopada 2009 r. był podsekretarzem stanu ds. uzbrojenia i modernizacji w Ministerstwie Obrony Narodowej. Od stycznia 2010 roku Ambasador Rzeczypospolitej Polskiej w Ottawie. Zna język niemiecki, angielski, słowacki, rosyjski. W Domu Polskim w Edmonton pana Ambasadora powitał dr Jarosław Nowinka, prezes Kongresu Polonii Kanadyjskiej Okręg Alberta. Podczas spotkania z przedstawicielami Polonii w Edmonton Ambasador wyraził chęć współpracy w sprawach dotyczących Polonii oraz międzynarodowej współpracy z tą częścią Zachodniej Kanady, które jego zdaniem powinny się znaleźć w kręgu zainteresowania władz polskich. W czasie kilkudniowej wizyty w Albercie pan Ambasador został przyjęty przez Eda Stelmacha, premiera Alberty i Tomasza Łukaszuka, ministra Zatrudnienia i Emigracji w rządzie Alberty. Spotkał się również ze Stephenem Mendelem, burmistrzem Edmontonu. Pan Ambasador nie pominął również okazji spotkania się z potencjalnymi kandydatami na kontrahentow do współpracy gospodarczej i ekonomicznej pomiędzy Polską i Albertą. Był mile zaskoczony entuzjazmem i informacjami o gotowości do takiej współpracy. W ostatnim dniu wizyty w Edmonton, w niedziele 16 maja, pan Ambasador wraz z małżonką, konsulem generalnym w Vancouver Krzysztofem Czaplą i członkami Stowarzyszenia Polskich Kombatantów w Kanadzie, Koło Nr. 6 wziął udział w uroczystej Mszy św. w kościele Różańca Świętego z okazji 66 rocznicy zwycięskiej bitwy pod Monte Cassino. W godzinach popołudniowych przybył ponownie do Domu Polskiego na uroczyste wręczenie Krzyży Zesłańców Sybiru dla 12 osób. Tradycyjnie, jeśli chodzi o Polonię w Zachodniej Kanadzie, każdy nowy Ambasador RP w tym kraju staje przed niełatwym zadaniem, jakim jest sprawa zbliżenia Polonii z tej dalekiej części Kanady do kraju ojczystego. Odzyskanie bezpośrednich lotów czarterowych pomiędzy Warszawą i Edmontonem, których pan Ambasador również widzi potrzebę, będzie dobrym początkiem takiego zbliżenia. Zygmunt Cynar Bezstresowe KURSY JĘZYKA ANGIELSKIEGO dla osób starszych Aktualnie dostępne w Edmonton: - bezpłatny kurs dla początkujących, - bezpłatny kurs dla średniozaawansowanych. W przygotowaniu kurs dla zaawansowanch. Nr telefonu kontaktowego: (780) $100,000 $250,000 $500,000 M M M wiek K K K $101 $109 $129 $154 $205 $295 $428 $115 $124 $149 $199 $256 $385 $584 $148 $175 $220 $275 $393 $603 $958 $193 $205 $273 $375 $532 $785 $1353 $200 $245 $320 $445 $670 $1085 $1795 $300 $320 $440 $665 $965 $1585 $2573

4 4 Pleasantview Professional Bldg. Suite 300, Avenue Edmonton, Alberta T6H 5B4 Fax: (780) (780) We speak English, Polish, and Russian Dr. Margaret Pokroy Dr. Mila Lutsky FAMILY DENTISTS M A R L I N T R AV E L Petroleum Plaza Street Edmonton, AB T5K 1G8 June/Czerwiec 2010 Potrzeba posiadania ubezpieczeń na czas podróży Kiedy kilka tygodni temu przeprowadzono badanie opinii publicznej, okazało się że tylko 16% respondentów nie kupuje ubezpieczeń na czas podróży (Travel Insurance). Jeśli założymy że 1% podróżujących nie potrzebuje lub nie może nabyć ubezpieczenia to pozostanie tylko 15%, które demonstrują brak odpowiedzialności i ponoszą zbyteczne ryzyko. Tak się składa że wydarzenia roku 2010 rzuciły nowe światło na potrzebę posiadania odpowiedniego ubezpieczenia przed opuszczeniem Kanady. Przypomnijmy tylko tysiące podróżnych zatrzymanych w Europie z powodu wybuchu wulkanu na Islandii. Ambasada Kanadyjska w Londynie ujawniła że musiała w ciągu tych kilku dni pomóc setkom Kanadyjczyków którzy nie mieli ani ubezpieczenia ani własnych środków na te krótkie opóżnienia. Innym wartym odnotowania wydarzeniem było wprowadzenie przez Kubę obowiązku posiadania ubezpieczenia przy wjeździe do tego kraju. Ci którzy go nie mają muszą je nabyć na lotnisku od miejscowego agenta. Jak donoszą powyżej przytoczone statystyki nie powinno to dotyczyć wielu podróżnych przybywających z Kanady. W chwili oddawania tego numeru do druku sprawa granicy kubańskiej nie jest w pełni dopracowana. Firmy ubezpieczeniowe donoszą że w pierwszych dniach po wprowadzeniu tego obowiązku służby graniczne Kuby uznawały prowincjonalne ubezpieczenia zdrowotne jako ubezpieczenia na czas podróży. Prowincje Kanady są skłonne pokryć tylko minimalne wydatki poza granicą. Zależnie od prowincji mówimy tutaj o kwocie od 100 do 200 dolarów dziennie w nagłych przypadkach. Czyli realistycznie, prowincjonalne ubezpieczenie lekarskie nie przedstawiają wielkiej wartości. Zachęcają one tylko do poważniejszego zainteresowania się sposobami uniknięcia ryzyka. W rzeczywistości jeśli mielibyśmy dla przykładu potrzebę poddania się operacji wyrostka robaczkowego w Winnipeg lub w Portland w stanie Oregon, to osobiście nie chciałbym być w Portland bez własnego ubezpieczenia. Oczywiście większość podróżnych nie może znać wszystkich szczegółów dostępnych nam rodzajów ubezpieczeń. Co powinniśmy zatem wiedzieć na temat ubezpieczeń na czas podróży? Zacznijmy od tego że firmy ubezpieczeniowe nie mogą oferować polisy na rodzaj ryzyka, które jest już pokryte przez ubezpieczenie prowincjonalne. Zasada ta dotyczy również ubezpieczeń na czas podróży. Nie ma zatem obawy że kupimy ubezpieczenie na coś co jest pokryte przez Alberta Health Care Insurance Plan. No dobrze, ale co można ubezpieczyć na czas podróży a co trzeba mieć koniecznie ubezpieczone? Jest wiele firm ubezpieczeniowych oferujących tego rodzaju ubezpieczenia. Ich oferty i ceny są zbliżone, zrozumienie różnic pomiędzy pakietami nawet tej samej firmy niestety wymaga poświęcenia więcej niż pięciu minut. W ramach ubezpieczeń na czas podróży mamy dwie grupy: medyczne i niemedyczne. Wśród medycznych mamy ubezpieczenia wielowyjazdowe i jednowyjazdowe. Dostępne są one dla mieszkańców Kanady. W grupie ubezpieczeń medycznych mamy też ubezpieczenia dla gości odwiedzających Kanadę. Ponieważ ubezpieczenia medyczne to absolutne minimum i bez nich nie powinniśmy opuszczać domu, przyjrzyjmy się co takie standartowe ubezpieczenie zawiera. Polisa taka pokrywa wydatki w razie wypadku lub choroby wymagającej natychmiastowej opieki lekarskiej lub pobytu w szpitalu poza miejscem zamieszkania, najczęściej do sumy pięciu milionów dolarów. Oprócz wymaganej opieki polisa pokrywa koszty karetki, opiekę dentystyczną, lekarstwa, koszt transportu medycznego, transport rodziny poszkodowanego do szpitala w którym on się znajduje, pokrycie zakwaterowania i kosztów posiłkow chorego i jego rodziny. Jeśli poszkodowany podróżował z dziećmi to ich powrot do domu oraz opieka w czasie podróży. Jeśli poszkodowany podróżował samochodem to przyprowadzanie samochodu do domu też jest pokryte przez tę samą polisę. Jeśli natomiast ubezpieczony zmarł w czasie podróży to oczywiście sprowadzenie zwłok będzie pokryte. Mimo iż ubezpieczenia te pokrywają szeroką gamę ryzyka to ich cena pozostaje bardzo przystępna. Wśrod ubezpieczeń niemedycznych mamy ubezpieczenia na wypadek odwołania podróży lub jej przerwania już po rozpoczęciu, na wypadek nagłej śmierci, ubezpieczenie bagażu i wynajętego samochodu. Szczegóły każdego powyższego ubezpieczenia może dokladnie wyjaśnić wasz przyjazny doradca finansowy. Bardzo popularne są pakiety które zawierają pełne pokrycie medyczne i niemedyczne. Moja rodzina nigdy nie podróżuje bez takiego właśnie pakietu. Podróże zawodowe a zwłaszcza wakacje to nie czas aby ryzykować utrudnienia spowodowane drobnymi nawet problemami zdrowotnymi czy zaginioną walizką. Rok bieżący wydaje się być nieprzeciętny pod względem ilości kataklizmów, tym bardziej musimy być przygotowani na różne niespodzianki. Wybuch wulkanu na Islandii 15 kwietnia spowodował zawieszenie ruchu lotniczego nad Europą na prawie tydzień. Od tamtej pory co kilka dni publikatory donoszą o możliwości powtórnego ograniczenia ruch lotniczego. Znowu tysiące podróżnych mogą mieć niezaplanowane przerwy w podróży związane z dodatkowymi kosztami. Wydatki które mogą być ubezpieczone za dosłownie parę centów na dzień. Inni nie wylecą z Kanady z tego samego powodu. Oczywiście koszty takich utrudnień są sprawą indywidualną. Inne koszty ponosi emeryt wracający kilka dni później z odwiedzin u brata, a inne czteroosobowa rodzina, która nie może polecieć na opłacone z góry wakacje. Szanowni państwo ubezpieczenia które dzisiaj omawialiśmy zaliczają się do najtańszych ale ich brak może zaliczać się do naszych najkosztowniejszych błędów. Zastanówmy się przez chwilę zanim odpowiemy na pytanie naszego agenta czy je potrzebujemy. Nie pozwólmy na zrujnownie naszego lata. Mieczysław Piórkowski (780) KOMUNIKAT Polsko-Kanadyjskie Towarzystwo Humanitarne w Edmonton rozpoczęło zbiórkę funduszy na rzecz pomocy ofiarom powodzi w Polsce. Czek można wystawić na Polish-Canadian Humanitarian Society of Edmonton, z dopiskiem, Flood in Poland i przesłać pod następujący adres: Polish Canadian Humanitarian Society of Edmonton 423, 1130 Tory Rd. Edmonton, Alberta T5R 3W2 Za dotacje od sumy $ 25 wydaje się poświadczenie tzw. tax deductible receipt.

5 June/Czerwiec W dniu 15 maja 2010 r. w sali bankietowej Towarzystwa Polskich Weteranów odbył się uroczysty bankiet z okazji 55 rocznicy powstania Klubu Męskiego przy parafii Różańca Świętego w Edmonton. Na bankiet przybyli księża z polskich parafii, siostry zakonne, prezesi organizacji polonijnych, przedstawiciele Rycerzy Kolumba. Wśród gości znaleźli się między innymi dr Jarosław Nowinka, prezes Kongresu Polonii Kanadyjskiej Okręg Alberta, ks. Roman Majek, proboszcz parafii Różańca Świętego i ks. Sławomir Obłąk, proboszcz parafii Matki Bożej Królowej Polski. Wszystkich dostojnych gości i ponad 300 osób na sali powitał Zenon Futerski, obecny prezes Klubu Męskiego. Role konferansjerów pełnili Lila Futerski i Bogdan Koral Konikowski. W czasie kolacji wzniesiono toast za pomyślność Klubu Męskiego. Uroczysty bankiet uświetnił swym występem zespół muzyczny Barka, działający przy parafii Różańca Świętego. Krotki zarys działalności klubu przedstawił mówca okolicznościowy - Henry Urban. Szczegółową działalność Klubu w ostatnich 5 latach przedstawiła Lila Futerski Wielu członków klubu otrzymało dyplomy za zasługi i długoletnią przynależność. Liczni goście składali gratulacje wyrażając uznanie za 55 lat wspanialej działalności, oraz życząc wielu sukcesów w przyszłości. 55 lat temu złączyła ich wspólna idea bezinteresownej pomocy innym. Dziś, patrząc wstecz, nie sposób nie docenić ogromnego dorobku, który w całości jest Wyróznieni dyplomami członkowie Klubu. 55 lat w służbie Kościoła, Polonii i ludzi w potrzebie wynikiem społecznej pracy członków Klubu, kierujących się życzliwością, chęcią niesienia pomocy, oraz troską o innych. W Klubie panuje prawdziwie rodzinna atmosfera, szczególnie widoczna w czasie wspólnych spotkań, czy to podczas świat Bożego Narodzenia, czy też podczas wycieczek. Wśród Polaków istnieje długoletnia tradycja pomagania sobie wzajemnie, szczególnie w okresie wojen i kataklizmów, a działalność dobroczynna jest obecna również w Kościele. Miłość okazana bliźnim jest najlepszym świadectwem oraz wspaniałym przykładem autentycznej wiary zwłaszcza dla młodego pokolenia. Miłym akcentem zaskoczenia części oficjalnej bankietu, było wyróżnienie i obdarowanie kwiatkiem osób, które podczas tego wieczoru obchodziły urodziny bądź imienny, a wśród nich między innymi panie Zofie. Po zakończeniu części oficjalnej uczestnicy bankietu mieli możliwość podzielenia się wspomnieniami oglądając wystawę archiwalnych zdjęć przygotowanych specjalnie na tę okazję. W części artystycznej wystąpiły zespoły taneczne Łowicz i Polonez, po czym rozpoczęła się zabawa taneczna, która trwała do późnych godzin wieczornych. Na zakończenie należy wyrazić uznanie za wspaniałą organizacje bankietu. Panowała tu wspaniała, serdeczna, niemal rodzinna atmosfera. Z okazji tego pięknego jubileuszu należą się Klubowi gratulacje i życzenia wielu sukcesów w przyszłości. Zygmunt Cynar % & ' & % ( )! "# $!

6 6! " # $ % " & ' # ( & )" # & * ( # + #, # -. / ' 0 " # (1 " ' & $ & '# # # June/Czerwiec 2010 CZAS PRAWDY Ostatni znaczący sukces Edmonton Eskimos zanotowali w 2005 roku wygrywając w finale rozgrywek Grey Cup z zespołem z Montrealu w dogrywce 38:35. W tym meczu jak i w całym sezonie funkcję trenera pełnił wówczas, obecny General Manager i Director of Football Operations, Danny Maciocia. Wielu złośliwych w owym czasie twierdziło, że sukces ten był zasługą poprzedniego trenera Eskimosów, Toma Higginsa a nie trenera Macioci. Życie pokazało kto miał rację, krytycy trenera Macioci. Sezon 2006 to sezon w którym po raz pierwszy od 35 lat zespół zielono złotych nie zakwalifikował sie do rozgrywek playoffs. Następny sezon to również ogromne rozczarowanie i znowu kibicom pozostało pasjonowanie się rywalizacją innych zespołów a nie Eskimosów. Rok 2008 to powrót do marzeń i nadzieja, że wracają dobre czasy. Niestety w finale Eastern Division przegrana z Montreal Alouettes i do finału Grey Cup awansowali zawodnicy z Montrealu. Ostatni sezon to mnóstwo zmian w kadrze zawodniczej i trenerskiej. Danny Maciocia przestał pełnić funkcję trenera zespołu, a na to miejsce został powołany Richie Hall, który przez ostatnie 15 lat związany był z drużyna Saskatchewan Roughriders. Do zespołu przybyli z Hamilton Jesse Lumsden i Gerald Davies. Z Saskatchewan Kitwana Jones i Joe McGrath a z Winnipeg Kai Ellis i Jason Nugent. Wszystko wskazywało na to że finał w Calgary będzie należał do Eskimosów. Początek sezonu również zaczął się obiecująco. Eskimosi wygrali z Winnipeg lecz również w tym meczu stracili na cały sezon Jesse Lumsdena, który doznał poważnej kontuzji barku. Tak więc z wielkich nadziei pokładanych w tym zawodniku pozostały tylko marzenia. Następne mecze również pokazały że apetyty na końcowy sukces mają również inne zespoły. Wyniki meczów były bardzo wyrównane, raz na korzyść Eskimosów a raz na na korzyść ich przeciwników. W końcowym rozrachunku, zespół zakwalifikował się do rozgrywek finałowych (playoffs), lecz niestety po przegranym meczu 21 do 24 z odwiecznymi rywalami z Calgary, Eskimosi musieli uznać wyższość zespołu Stampeders i odpadli z dalszych rozgrywek. Wszyscy, którzy znają się choć trochę na sporcie wiedzą, że zespołu nie buduje się w ciągu jednego czy dwóch miesięcy. Tak więc trener Hall dostał kredyt zaufania, który jednak trzeba będzie spłacić. Nadchodzący sezon chyba będzie tym czasem, czasem prawdy, gdyż właśnie w Edmonton odbędzie się finał tegorocznych rozgrywek CFL. Oczywiście chcemy, aby edmontoński zespół zagrał w finale. Czy będzie w stanie wygrać mistrzostwo ligi, to zupełnie inna sprawa. Zaistnienie znowu w lidze, jak jeszcze nie tak dawno, to sprawa honoru zarówno trenera Halla jak i całego zespołu. Tak więc szykujmy się na nadchodzący sezon, który rozpocznie mecz towarzyski z zespołem z Calgary 13 czerwca. Regularny sezon zaczynamy 4 lipca meczem w Edmonton z zespołem z Vancouver. Bilety na poszczególne mecze jak i również na cały sezon, można nabywać w siedzibie klubu nieopodal stadionu Commonwealth. Tak więc do zobaczenia na stadionie. GO ESK GO! Jacek Dastych

7 June/Czerwiec 2010 Uczestniczyłam w interesującym spotkaniu z Garym Gildnerem. Jest pisarzem amerykańskim o polskim rodowodzie. Pisarz i poeta, Gary Gildner był wykładowcą uniwersyteckim, ale zrezygnował z kariery pedagogicznej, kiedy okazało się, ze jego tworczość literacka wzbudzila zainteresowanie. W ślad za tym przyszly propozycje wydawnicze. Gildner w uznaniu swych literackich osiągnięć uzyskał szereg poważnych nagród literackich. Pisarz należy do trzeciego pokolenia emigrantów. Przodkowie przybyli do Stanow w pierwszej dekadzie XX wieku z południowej Polski. Jego dziadek stanął na amerykańskiej ziemi jako młody chłopak. Nie znał języka, nie miał wykształcenia. Musiał zdobywać środki do życia. Przez lata pracował u Forda, w stalowni, założył rodzine, a potem kupił kilka akrow ziemi i przeniósł się na farmę. Wrócił do swoich korzeni wiejskich. ** Gary urodził się w Michigan. Często dziadka widywał i spędzał z nim wakacje. Dobrze go pamięta. Chłopcu wydawał się wysoki, silny, niezłomny. Najbardziej utkwiły mu w pamięci blizny na twarzy, na ramionach, na plecach dziadka. Były jak obrazy wspomina. Dzisiaj, dojrzały już pisarz zauważa Uderzajacy to był kontrast pomiedzy jego silnym ciałem a bliznami. Były rzucające się w oczy, ale kiedy dziadek zmarł a ja pytałem najbliższych o to, niemal By Thomas A. Lukaszuk, Minister of Employment and Immigration Whether you are unemployed, underemployed or looking for a career change, the ministry of Alberta Employment and Immigration has programs and staff to help you. As Minister of Employment and Immigration, I am proud to share information with you about our programs that help Albertans find work. The International Qualifications Assessment Service (IQAS) is a first step for newly-arrived immigrants. This service evaluates your education credentials from outside of Canada and compares them to Canadian education levels. After evaluation, you will be given a certificate that you may use with employers, post-secondary institutions, and professional organizations to help them understand your education. More information can be found at employment.alberta.ca/iqas. Employment and Immigration, along with the federal government, funds many settlement service agencies throughout Alberta. In addition to general settlement Spotkanie autorskie nikt o tych bliznach nie pamiętał. Szramy, jakie szramy? pytano, dopiero po chwili mówiono, a wiesz, rzeczywiście miał. To naturalne, dziadek pracowal w stalowni, a tam wypadki sie zdarzaly. Kiedy dziadek Stefan zmarł, Gary miał jedenaście lat. Zapamiętał, że było dużo ludzi i dużo jedzenia. Zapamiętał też, że do trumny, w której spoczywał dziadek, babcia włożyła ksiażkę. Wnuk pamiętał, że za życia dziadek czytał jedna, jedyną książkę. To była powieść Jozefa Conrada Korzeniowskiego. Dziadek był bardzo dumny ze swego rodaka. Nic tylko, Korzeniowski i Korzeniowski, opowiadała matka Garemu. Tak więc dziadek do grobu zabrał książkę Conrada. Książek było w domu niewiele, a moze nawet tylko ta jedna, snując swe wspomnienia, mówi amerykański pisarz, wnuk przybyłego kiedyś z Polski Stefana Szostaka. ** Słucham tej opowieści Garego z zainteresowaniem. Mówi do studentów, chyba nieco znudzonych. Nie widzę by mial jakiś kontakt ; co ich obchodzi czyjś dziadek, skoro o własnym pewnie nie myślą zbyt często? I tylko cisza odpowiada na pytanie Garego Gildnera Czy znacie powieści Josepha Conrada...? ** Gary uznał że nadszedł czas by się odwrocić w Help to Find a Job assistance, settlement agencies also provide employment preparation and referral services. Click on employment. alberta.ca/immigration-services for the nearest settlement agency. Visit an Alberta Works office. Staff in 59 offices across the province will help you in your job search. In addition to the up-to-date job postings, these centres also host career fairs and staff can help with your resume and job hunt. For a list of offices, go to employment.alberta. ca/awoffices. Employer Connections are held at Alberta Works offices on a regular basis. Job seekers have the chance to meet with employers who are hiring on site. Bring a current resumé and meet with potential employers. In some cases, people are hired on the spot. To see where the next Employer Connections event is taking place, click on employment.alberta.ca/employerconnections. Youth Connections is a program for youth aged who are looking for work. This program is for youth who are in school or who have left school early or not continued with post-secondary education. Youth Connections is free and helps young people find employers who are hiring. Go to employment.alberta. ca/youthconnections to find Youth Connections near you. przeszłość i przypomnieć rodzinną historię. Zawsze lubił pisać. Od dziecka. Mama nazywała go żartobliwie Szekspir. I kiedy obudziło się w nim zainteresowanie historią rodziny zaczął wypytywać o szczegóły. Dzwonił do zakładów Forda. Dokumenty jego dziadka Stefana, ciagle jeszcze tam są. Wypytywał rodzinę. A co Szekspir chcesz może o nas pisać? pytała matka. Chciał. I tak powstała ta ciekawa, wzruszająca opowieść o dziadku i polskich korzeniach amerykańskiego Autora. The Grandfather`s book to historia pokolenia emigrantów z Polski, którzy zachowali tradycje, wiarę i obyczaje kraju, z którego pochodzili. Gary Gildner niewiele rozmawiał z dziadkiem za jego życia. Mówili różnymi jezykami. Po blisko pół wieku od czasu śmierci dziadka, Gary napisał o nim książkę. Gary nauczył się języka przodków, pojechał do Polski by odszukać wieś, z której przed wiekiem wyjechał dziadek. Poznał polskie krajobrazy i ludzi. Książkę o polskim dziadku napisał po angielsku, oczywiście. Z całą pewnością Stefan Szostak byłby równie dumny z osiągnięć swego wnuka,uznanego amerykańskiego pisarza. Byłby tak dumny jak z tego, iż Józef Conrad Korzeniowski był Polakiem. Ryszarda L. Pelc Alberta Learning Information Service (ALIS) This website will help you explore career choices, give you information on a career field, find labour market information, and access jobs boards to search for work. Go to alis.alberta.ca to start your job hunt. The Career Information Hotline is a telephone and e- mail service that offers help and advice on job searches, careers and training. Call the career advisors at in Edmonton or from anywhere in Alberta, or them at for career advice and planning. The Canada-Alberta Job Order Bank Service (JOBS) is a federal and provincial program that matches employers with job seekers. Employers can create profiles and post job ads for free, while those looking for work can browse the postings online. You can also go to employment.alberta.ca/jobs for more information. Your comments or concerns related to this article, or any future article, are always welcome. You can contact me by calling or through at Thomas A. Lukaszuk Minister of Employment and Immigration MLA, Edmonton Castle Downs 7

8 8 Prosto z Ottawy W dniach maja w ottawskim Domu Polskiego Kombatanta gościła niecodzienna, wydaje się, że pierwsza tego rodzaju w ogóle wystawa prac plastycznych w Ottawie. Autorami ok. 50 sztuk naprawdę wspaniałych eksponatów; obrazów i grafik przywiezionych z Polski przez księdza Tadeusza Isakowicza-Zaleskiego byli niepełnosprawni artyści z Fundacji im.brata Alberta, której ksiądz Tadeusz jest prezesem. Do stolicy Kanady eksponaty dotarły po przedstawieniu ich publiczności Montrealu i Toronto. A otwarcie wystawy w Ottawie miało wyjątkowo uroczysty charakter; uświetnili je pan Jim Watson - były burmistrz Ottawy, a zarazem kandydat w zbliżających się wyborach, pani Monika Zuchniak-Pazdan, rodem z Nowego Sącza - RP oraz Bogdan Gajewski - prezes Stowarzyszenia Twórców Ottawskich. Ciężar organizacji całego spotkania spoczywał w znacznej mierze na barkach Edwarda Olszówki, businessmena polonijnego. Wystawa trwała zatem 3 dni a jej finałem była aukcja kilkunastu prac, połączona z autorską promocją publikacji księdza Tadeusza, gdyż jak on sam to powiedział: zrzekłem się honorarium a moje książki rozprowadzane są jako cegiełki na remonty Fundacjioraz ze spotkaniem i rozmową z autorem. Rozprowadzono wiele książek a i aukcja została przyjęta z uznaniem, bo chociaż miała ona miejsce jedynie w Ottawie, to sprzedano wszystkie obrazy. Nawet piszący te słowa stał się właścicielem kolorowego płótna: Celem tej wystawy była chęć zaprezentowania Polonii efektów aktywności twórczej osób upośledzonych intelektualnie co w rezultacie propaguje prawdziwy BYĆ DOBRYM JAK CHLEB obraz tych osób w społeczeństwie. Jest to jednocześnie doskonała sposobność zaprezentowania osiągnięć twórczych podopiecznych z wielu oddziałów fundacji w ramach t.zw. terapii zajęciowych. Poza malarstwem i grafiką zajmują się oni też ceramiką artystyczną, dziewiarstwem, witrażownictwem, muzyką, teatrem. Oglądając wystawę zwiedzający uświadamiają sobie jakie znaczenie ma aktywność twórcza dla osób upośledzonych. Pozwala ona nie tylko rozwijać talent i umiejętności ale daje radość i pozwala zapomnieć o chorobie. Osoby te wiedzą o wystawie, słyszą że wyjeżdża ona za ocean, widzą swoje prace w katalogach. Wszystko to daje i twórcom i ich rodzinom wprost nieocenioną dawkę satysfakcji... Prace tutaj zaprezentowane były zróżnicowane, malowane różnymi technikami ale miały jedną cechę wspólną; zostały wykonane przez ludzi upośledzonych, nie umiejących pisać, czytać a nawet czasami niemymi i nie słyszącymi. I przez to są nieocenione... June/Czerwiec 2010 Czasem porównuje się twórczość wychowanków Fundacji do działalności Nikifora. I słusznie; on też był niesprawny intelektualnie. Obecna galeria zaprezentowała jednak dokonania jak gdyby wielu Nikiforów z podobnymi jemu a czasem zupełnie innymi problemami i stąd także wynika jej unikalny charakter... Wystawianie prac artystycznych ludzi niepełnosprawnych ma też aspekt edukacyjnowychowawczy pokazując, że ludzie upośledzeni to nie tylko ci, których trzeba nakarmić i dać im dach nad głową ale którzy poprzez sztukę potrafią wnieść coś pożytecznego do społeczeństwa. W Polsce istnieje wiele wspaniałych fundacji, które opiekują się dziećmi będącymi w potrzebie. Niewiele osób zadaje sobie jednak pytanie co dzieje się z niepełnosprawnymi dziećmi z chwilą, gdy w swietle prawa stają się one dorosłe. one przecież nadal potrzebują pomocy i wsparcia a w większości przypadków są ich pozbawione... I to właśnie tymi osobami od ponad 23 lat opiekuje się Fundacja Brata Alberta prowadząc dla nich schroniska, świetlice i warsztaty. Każdego dnia w 27 placówkach ponad 900 osób niepełnosprawnych uczestniczy intelektualnie w różnorodnych zajęciach od rehabilitacyjnych do muzycznych i tanecznych a także rzemieślniczych, rękodzielniczych, modelarskich i artystycznych. Z tej liczby 142 osoby niepełnosprawne przebywają w ośrodkach na stałe a pozostali są dowożeni na zajęcia dzienne. Opiekunowie - pracownicy i wolontariusze, przyjaciele fundacji tworzą tam wraz z podopiecznymi prawdziwe wspólnoty. Ich wzorem pozostaje zawsze św. Brat Albert, który mieszkał razem z ubogimi w prowadzonym dla nich przytułku. Dr. Malgorzata (Margaret) Nowak przyjmuje pacjentów na południu Millwoods Cedars Family Dental Clinic # Hewes Way Edmonton Tel i na północy- Northeast Casselman Dental Centre Str. Edmonton Tel Dr ANITA DORCZAK ADWOKAT / NOTARIUSZ CALGARY Tel lub Services also available in Spanish ODSZKODOWANIA POWYPADKOWE EDMONTON Tel

9 June/Czerwiec 2010 W codziennej pracy Fundacja od 1987 roku prowadzi domy stałego pobytu, domy pobytu dziennego, warsztaty terapii zajęciowej, świetlice terapeutyczne, ośrodki adaptacyjne, szkoły i przedszkola. Pomaga rodzinom podopiecznych. Organizuje także obozy rehabilitacyjne, koncerty charytatywne spotkania integracyjne a także wystawy i przeglądy twórczosci osób niepełnosprawnych. Zajmuje się też działalnością wydawniczą jak kalendarze, katalogi, albumy, pocztówki okolicznościowe. Jako non profitorganizacja pozarządowa działa w oparciu o subwencje państwowe i samorządowe oraz o prywatne darowizny i kwesty. W Edmonton poznałem Cezarego Malinowskiego. Jego ojciec urodził się w tej samej miejscowości co i mój ojciec tj. w Monasterzyskach powiat Buczacz, Ziemia Tarnopolska. Cezary był organizatorem mego pobytu w Edmonton w ubiegłym roku, który wspominam mile do dzisiaj. Załączam pozdrowienia dla Czytelników Panoramy Polskiej. Tadeusz Isakowicz-Zaleski Z Fundacji narodziły się także trzy samodzielne organizacje pozarządowe: Fundacja Anny Dymnej Mimo wszystko w Krakowie zajmująca się działalnością teatralną, Fundacja Przyjazny Dom we Wrocławiu i Integracyjne Towarzystwo Oświatowe, które prowadzi integracyjną szkołę podstawową i przedszkole. Jesienią bieżącego roku ksiądz Tadeusz Isakowicz-Zaleski planuje przywieźć dzieła wychowanków Fundacji Brata Alberta do Edmonton i Calgary. Kolekcję malarstwa i grafiki zamierza wówczas powiększyć o witraże i ceramikę artystyczną, które niewątpliwie wzbogacą wystawę, gdyż są bardzo wizualne. Kilka ośrodków specjalizuje się w stosownej działalności; Wrocław i Lubin w witrażach, Toruń, Wrocław, Kraków, Radwanowice, Chełmek w ceramice. Część prac tego typu jest już od wielu lat włączona do stałej kolekcji zlokalizowanej w Radwanowicach ale praktycznie będącej na ogół w drodze, bo jest często wystawiana w Polsce oraz w niektórych krajach Unii. Za oceanem premiera odbędzie się w Albercie. Stanisław Koprowicz na podstawie wielu wypowiedzi księdza Tadeusza Isakowicza-Zaleskiego 9

10 10 June/Czerwiec 2010 Ważne jest, żeby rodzice, dziadkowie zdążyli uwrażliwić młodych na życie. Pewnych spraw nie można odkładać. Z czasem w człowieku ubywa tej otwartej przestrzeni, coś się zamyka. W miarę upływu lat wiemy, jak trudno jest się na nowo odradzać. Trzeba pilnować, żeby się nie wycofać za wcześnie nawet w drobnych sprawach. Cieszę się, że nauczyłam się ostatnio robić zdjęcia komórką i wysyłać je z podpisem! Syn cierpliwie uczył mnie wysyłać SMS-y. Myślałam, że nie dam rady. Ale syn był bardzo cierpliwy. Pamiętam pierwszy SMS, chciałam, żeby był ważny, bo pierwszy, więc napisałam: synku, kocham cię. Dostałam odpowiedź: mamo, brawo!. - Upływ czasu, starzenie się ograniczają wolność czy ją wyzwalają? To zależy, w jakim jesteśmy stanie fizycznym. Jeśli ciało nam przeszkadza, utrudnia nam życie, jeśli chorujemy, tracimy sprawność, jesteśmy skazani na pomoc innych ludzi, wtedy trudno poczuć wolność. Ale jeśli mamy szczęście, nasze ciało wytrzymuje próbę czasu, posuwanie się w latach może być ciekawe. Z KLĘSK CZŁOWIEK SIĘ ODRADZA Z MAJĄ KOMOROWSKĄ rozmawia Marek Różycki jr. Maja Komorowska rzadko udziela wywiadów. Nie lubi medialnego szumu wokół swojej osoby. Dni ma szczelnie wypełnione zajęciami. Bywa, że w ciągu jednego tygodnia pracuje w trzech różnych miastach Polski. Na ulicy widać ją z daleka, gdy idzie szybkim, młodzieńczym krokiem. Może sprawiać wrażenie osoby roztargnionej, czasem ogarniętej wątpliwościami, ale podczas rozmowy jest uważna. Wierzy, że słowa mają wartość. Pilnuje, by jak najściślej przylegały do jej myśli. ** - Pani ojciec z powodu wojny stracił wszystko: majątek na Litwie, pozycję społeczną, jako arystokrata miał trudności z dostaniem pracy, a mimo to, jak pani wspomina, codziennie podejmował mozół życia. Nie myśli pani, że wolność i godność musiał mieć w sobie? - Myślę, że ojciec był człowiekiem wolnym. Zewnętrzne zniewolenie jakby do niego nie dotarło. Mógł wyjechać za granicę, ale uważał, że tu jest jego miejsce. Pamiętam, jak codziennie czyścił swoje zniszczone buty, które musiały błyszczeć. Miał dwa garnitury, które nosił przez lata, ale zawsze był schludny. Im było ciężej, tym bardziej należało dbać o swoje rzeczy. Nie mieliśmy łazienki, wodę czerpaliśmy ze studni, mama wielokrotnie przerabiała mi tę samą sukienkę. Było trudno, ale rodzice nigdy się nie uskarżali. Ojciec powtarzał, że nikt nam nie obiecał, że będziemy szczęśliwi, ale jeśli nam się uda, no to wspaniale. - W książce Pejzaże, rozmowie z Barbarą Osterloff, znalazłem cytat z pani: te obrazy, pejzaże, które w nas są, żyją, te szczegóły, które w danym momencie nie wydawały się takie ważne, teraz stoją na straży wyobraźni. Dzieciństwo w podwarszawskim Komorowie tak mocno w panią zapadło? - Wierzę, że tak jest i że to wszystko jest gdzieś w nas zakodowane. Dlatego dzieciństwo jest tak ważne. Moje, mimo że przypadło na bardzo trudne czasy, jak mówiłam, było szczęśliwe. Czuliśmy się kochani. Pamiętam, że rodzice zwracali uwagę na różne drobne sprawy, właśnie na te szczegóły: na sposób, w jaki się je (nie można było położyć łokci na stole), jak się kroi chleb. Zawsze przed pokrojeniem chleba ojciec lub matka kreślili znak krzyża. Wymagali, żebyśmy na wszystkie uroczystości przebrali się w to, co każdy miał najlepszego. Rodzice pilnowali, żebyśmy zawsze sami ścielili łóżka. Do dziś, jak wyjeżdżam z hotelu, łapię się na tym, że dbam, żeby nie było bałaganu. Mojej matce jestem wdzięczna między innymi za to, że nauczyła mnie cieszyć się kwiatami. Mama układała kwiaty w wazonach. Dobierała odpowiedni wazon do rodzaju kwiatów. O, widzi pan, ta zielona duża właściwie filiżanka, bo trudno ją nazwać wazonem, jest z Komorowa. Kiedy kwitną nasturcje, układam je zawsze właśnie w niej. Kiedy ktoś z domowników obchodził imieniny, oplatało się kwiatami fotel lub krzesło przeznaczone dla solenizanta. Wcześnie poczułam, jak bardzo ważne jest czekanie na to, co ma się wydarzyć, dotyczyło to też kwiatów. Najpierw czekałam na bzy, piwonie, potem jeszcze na jaśminy, lipy, kasztany, floksy, astry. A kiedy pojawiały się wrzosy, mama mówiła: no, to już jesień. I znowu cały rok trzeba czekać na kwiaty. Pamięć tych szczegółów zostaje na zawsze. Wspomnienia idą z nami, dlatego warto kreować rzeczywistość, uwypuklać drobiazgi. - Pani ma szczęście, bo jest kobietą, której upływ czasu nie dotyczy. Sylwetka, chód, wyprostowane plecy wszystko w pani jest młodzieńcze. Trudno się dziwić, że w teatrze może pani grać młodsze kobiety. - Myślałam, że jak ma się 50, no 60 lat, to człowiek jakoś się trzyma, ale 70? Jak? Dlaczego? Tymczasem okazuje się, że można sobie z tym poradzić. Ciągle dużo pracuję i cieszę się z tego. Chciałam zrezygnować z uczenia w Akademii, ale poradzono mi, żebym została. - Studenci mówią, że nie mogą za panią nadążyć. Oni wykończeni padają ze zmęczenia, a pani jakby nigdy nic pracuje przez kilka godzin z rzędu. - Oczywiście posuwam się w latach, widzę swoją twarz, czasem zmęczenie, ale mimo wszystko mam jeszcze energię, siłę. Tak, mam poczucie wielkiego daru. Kiedy w spektaklu Krystiana Lupy tańczyłam flamenco (taniec był zawsze dla mnie ważny), dostałam od mojej wnuczki Kasi piękny list: Babi, ty nigdy nie będziesz stara. Ona też zaczęła tańczyć flamenco i zatańczyła pięknie na moim siedemdziesięcioleciu. Czasami sobie myślę: może ja gdzieś swoją duszę zaprzedałam? -Znając panią, to pewnie czemuś dobremu. - Każdy z nas ma ciemne strony, tylko nie zawsze chcemy o tym myśleć, a zwłaszcza mówić. Ale zdarzają się sytuacje, które zmuszają nas do zastanowienia się nad sobą. Dla mnie takim momentem był wypadek. Po latach nazywam go błogosławionym. Nie chcę wchodzić w szczegóły, ale zostałam napadnięta w windzie i wtedy w ułamku sekundy, jakby z lotu ptaka zobaczyłam całe swoje życie: Jak to? To już koniec? Nic nie poprawię, nikogo nie przeproszę? W szafie nie posprzątam? Wtedy obiecałam sobie, że jeśli uda mi się przeżyć, to będę się starała porządkować w szafie. Tak, nie jesteśmy aniołami. Mamy w sobie i zło, i dobro. Ważne,

11 June/Czerwiec 2010 żeby zdawać sobie z tego sprawę. Nasze życie jest nieustannym balansowaniem, szukaniem właściwej drogi. Ludzie wierzący robią rachunek sumienia, który pomaga im zobaczyć, co zrobili dobrze, co źle. Ale nawet człowiekowi, który nie nazywa siebie wierzącym, podsumowanie tego, co było w ciągu dnia, może pomóc się zmienić. Czytałam ostatnio sporo Simone Weil. Wydaje mi się, że rozumiem, co pisze o uwadze: nie ma ważniejszej rzeczy niż uwaga. Jej zdaniem szkoła powinna uczyć właśnie uważności. Jeśli dziecko lub młody człowiek rozwiązuje zadania geometryczne, to nawet jeśli nie ma dobrych wyników, wysiłek włożony w tę czynność może zaowocować w innej sprawie. Spytałam kiedyś Witolda Lutosławskiego, jak komponuje. Odpowiedział, że pracuje codziennie przez kilka godzin. I nawet jak nie wychodzi, jak wszystko, co napisał niszczy, to po jakimś czasie ten codzienny trud zaczyna owocować. Dzieło nabiera kształtu. Jest w nas potencjał, który trzeba drążyć, cierpliwie, długo, uważnie, a wtedy możemy osiągnąć rzeczy, o których nie myśleliśmy, że nas na nie stać. - Od 20 lat żyjemy w wolnym kraju. Nauczyliśmy się korzystać z wolności? Jesteśmy uważni, wystarczająco wytrwali? - Żyjemy w bardzo ciekawych czasach, ale są sprawy, które mnie martwią. Mamy wolność, o której marzyliśmy, wszystko można głośno powiedzieć i to jest wspaniałe. Z drugiej strony, kiedy słyszę, co ludzie potrafią wypisywać o innych, np. w Internecie, ogarnia mnie przerażenie. Byłam na wakacjach w Dębkach, gdzie jest jedna z najpiękniejszych plaż nad Bałtykiem. Na wydmach były tabliczki z napisami, że nie wolno po nich chodzić, nie wolno ich niszczyć. A tymczasem dzieci na oczach rodziców zjeżdżały po tych wydmach. Dawniej pewnie bym nie interweniowała, a teraz podeszłam i spytałam dorosłych, dlaczego na to pozwalają. Dlaczego na przykład w Alejach Niepodległości czy na Stawkach widzę niedawno odnowione domy znowu pokryte graffiti? Trudno się z tym pogodzić, nawet myślę, że nie wolno. Czy można to zmienić? Przecież jeśli dzieci nie nauczą się być wierne drobnym sprawom, to jak potem mogą być zdolne do walki o jakieś dobro? Wierzę, że jeśli rodzice będą dzieciom powtarzać, że to jest nasza wspólna własność, to one nauczą się ją szanować. Przypominam sobie, jak Ojciec Święty mówił, że każdy z nas ma swoje Westerplatte. Jak można mieć swoje Westerplatte, jeśli się zaniedbuje człowiecze codzienne obowiązki? Gdzieś głęboko tkwi w nas pozostałość dawnego myślenia, że nic od nas nie zależy, że to nie nasze. - Chyba najtrudniej oswoić się z myślą, która brzmi banalnie, że wolność to zobowiązanie? - Tak, to wielkie zobowiązanie. Ciągle się tego uczymy, bo dokonaliśmy ogromnego skoku. Człowiek w gruncie rzeczy w środku się nie zmienia, w każdym razie nie tak bardzo, żeby nadążyć za zmianami, które zachodzą w świecie. Czytałam, jak Zbigniew Herbert pisał o Ameryce, że tam obywatele respektują prawo. Ale demokracja w USA ma już 200 lat. My jeszcze nie przywykliśmy do przestrzegania zakazów. Jesteśmy wspaniali w dramatycznych chwilach, podczas wojny, powodzi, ale bohaterstwo dnia codziennego nie jest naszą najmocniejszą stroną. Byłam u siostry w Niemczech, patrzyłam na zadbane drogi, na porządek panujący nawet gdzieś na uboczu. Przejeżdżałyśmy koło pola słoneczników i zauważyłam nożyczki, sznurek i puszkę. Można było ściąć słoneczniki, wrzucić do puszki pieniądze. U nas to jest chyba jeszcze niemożliwe. Zaraz zniknęłyby nożyczki, sznurek, nie mówiąc o puszce. - Jesteśmy skoncentrowani na sobie, na swojej pracy, na najbliższych. Reszta jest nam obojętna. Czy obojętność właśnie nie stała się wyznacznikiem naszego czasu? - Wolałabym myśleć, że nie. Ciągle mamy dużo do zrobienia. Nigdy nie przypuszczałam, że moje życie zakończy się w bloku. Ale bardzo lubię to osiedle, bo domy zostały odnowione, wokół jest piękna zieleń. Cieszę się tym. Wymyśliłam sobie, że zawsze na Boże Narodzenie i Wielkanoc będę zostawiać w windzie kartkę z życzeniami. To wymaga pewnego wysiłku, bo trzeba czekać do późna w nocy, aż winda przestanie chodzić, napisać życzenia, które nikogo nie urażą. Jednego roku wyjechałam i nie zdążyłam napisać. Po powrocie spotkałam kogoś z sąsiedztwa, kto mi powiedział, że brakowało życzeń w windzie. Ucieszyłam się, bo to znaczyło, że te życzenia stały się ważne także dla innych, że ludzie na nie czekają. Przełamywanie obojętności nie wymaga jakichś heroicznych gestów. Wystarczy powiedzieć: dzień dobry z uśmiechem, zamienić na schodach parę słów. Zainteresować się, kiedy ktoś jest chory, albo po prostu uścisnąć kogoś, komu zmarła bliska osoba. - Udaje się pani zachować właściwe proporcje w życiu? - Nie zawsze, często się nie udaje. - A znaleźć równowagę między pracą a czasem tylko dla siebie? Czy są takie chwile, kiedy pani odpoczywa, czuje się wolna od wszystkiego? - Najlepiej odpoczywam, kiedy jestem w ruchu. Chodzenie pomaga mi w myśleniu. Kiedy idę, to myśli jakby posuwają się ze mną. Zaczynają się układać. Tworzy się taka topografia myśli. Czasem z kolei mam poczucie, że myśli są przede mną, że je dogonię, że rozwiązanie jakiegoś problemu czeka na mnie. Innym razem udaje mi się myśli zostawić, wyjść z nich. Wtedy to najlepszy odpoczynek. - Wolność jest dla pani najwyższą wartością? W imię wolności pomagała pani internowanym w stanie wojennym, jeździła do więzień. - Nie wiem, czy wolność jest dla mnie najważniejsza... Może nadzieja? Chyba nie można być wolnym bez nadziei. Każdy z nas trochę inaczej rozumie wolność. W stanie wojennym nie zastanawiałam się, dlaczego to robię. Wielu naszych znajomych było internowanych. To był odruch, działanie spontaniczne. I dobrze. W danym momencie wstępuje w nas jakaś siła, dzięki której stajemy się trochę lepsi. Ja zresztą nic nadzwyczajnego nie robiłam. Mnie po prostu było bardziej widać niż innych. - Przytoczyła pani słowa Ojca Świętego, że każdy z nas ma swoje Westerplatte. Pani ma własne? - Te słowa tak bardzo zapadły mi w pamięć, bo mieści się w nich i zwycięstwo, i klęska. U Zbigniewa Herberta przeczytałam, że w Ameryce drażniło go, że wszystko musi kończyć się sukcesem, zawsze musi być o`kay. Tymczasem on pisze, że mogą być wspaniałe klęski, że z klęsk człowiek się odradza. I w tym sensie każdy ma swoje Westerplatte. Trzeba walczyć, żeby mieć świadomość, że zrobiliśmy wszystko, co możliwe. A jeśli się nie udało... Musimy przyjąć klęskę. Tak chyba wygląda nasze życie? ** Maja Komorowska ur. w 1937 r. w Warszawie, wybitna aktorka filmowa i teatralna. W latach 60. związana z zespołem Jerzego Grotowskiego, występowała w jego słynnych przedstawieniach, m.in. w Kordianie wg Juliusza Słowackiego, Akropolis wg Wyspiańskiego czy Księciu Niezłomnym wg Calderona/Słowackiego. Po odejściu z Teatru Laboratorium grała w teatrach wrocławskich: Współczesnym i Polskim. W początku lat 70. została zaangażowana przez Erwina Axera do Teatru Współczesnego w Warszawie, z którym związana jest do dziś. Występowała u najwybitniejszych reżyserów: Wajdy, Kieślowskiego, Zanussiego, Konwickiego, Bajona. Od lat bierze czynny udział w życiu społecznym i kulturalnym, np. wspierając budowę warszawskiego hospicjum onkologicznego. Ma syna Pawła. Babcia czworga wnucząt. Napisała książkę 31 dni maja i jest bohaterką książki Barbary Osterloff Pejzaż. Rozmowy z Mają Komorowską. FIRMA RENOWACYJNA WODNIK 1960 INTERNATIONAL INC. OFERUJE USŁUGI W ZAKRESIE; -wykładzin dywanowych -podlogi drewniane -laminat / lino -kafle podłogowe -prace renowacyjne (łazienki, kuchnie) Kontakt: tel. domowy: tel. komórkowy: Posiadam 15 lat praktyki. Adam 11

12 12 Losy Baranowa Trudno znaleźć zmotoryzowanemu turyście piękny pałac w Baranowie. Kluczy się najpierw na drodze między Łoniowem a Nową Dębą, wiadomo, że za mostem na Wiśle trzeba skręcić, ale gdzie konkretnie i dokąd? Informacja turystyczna jeszcze kuleje w Polsce, są nadal spore luki w tym względzie do nadrobienia. A miejscowi i tak wiedzą... Ale ponieważ od kilkudziesięciu lat marzyłem o zwiedzeniu manierystycznego pałacu w Baranowie Sandomierskim, nie daję się łatwo pokonać przez takie braki: znam język, pytam. Pokazują mi rozmówcy kolejne etapy, zbliżające mnie do obiektu. W ten sposób docieram do bramy wjazdowej, która wprowadza w inny świat grupy turystów, pragnących zwiedzić słynny pałac. W tej chwili jest on prywatną własnością firmy, urządzającej tutaj bankiety, bale, przyjęcia, wesela. W części pałacu mieści się hotel. Wygląda na luksusowy. Zadbano zatem markentingowo o to, by przybywali turyści z całej kuli ziemskiej. Na parterze mieści się bardzo elegancka restauracja, serwująca posiłki na zewnątrz, jeśli pogoda na to pozwoli. Dziś pogoda pozwala na wszystko, czyli na cieszenie się bezchmurnym niebem i wysoką temperaturą powietrza. Żeby nie wszystko było idealne, czuję przez skórę, przechadzając się po świetnie utrzymanym parku z fontannami, że mnie kąsają komary. Ten przykry fakt przenosi mnie myślami na krótko do Włoch, gdzie najczęściej walczy się właśnie z komarami jako z wrogami turystyki. Słusznie zresztą mam skojarzenia z Włochami, jako że pałac w Baranowie zbudował w latach Santi Gucci. Czy to pradziad słynnej firmy, której wyroby podziwiałem kiedyś w sklepie na 5th Avenue w Nowym Jorku? Nie wiem. Wnętrza wykonał Giovanni Battista Falconi. Włoska robota na polskiej ziemi może być podziwiana do dziś. Początki były skromne. Stał tu dwór, niedaleko wszak od Wisły, drewniany, w XIII wieku, należący do Baranowskich. Stąd Baranów. Potem właściciele zmieniali się jak w kalejdoskopie: Leszczyńscy, Wiśniowieccy, Potoccy, Krasiccy, dbając o elementy wystroju, wzbogacając sale, komnaty, pomieszczenia dziełami sztuki. Zgromadzono też piękną bibliotekę. Arystokratyczna atmosfera kwitła w tym wielkim pałacu zbudowanym na planie prostokąta. Wokół park, zadbany, przepiękny, spokojny polską prowincjonalną aurą. Celowo wytwarzam idylliczny obraz, który jest jedynie ułudą. Już idzie kontrast! Na polskich ziemiach toczyły się bez przerwy konflikty zbrojne, szlachta traciła swe dobra, wspaniałe dzieła sztuki albo były rozgrabiane przez najeźdźców, albo paliły się w pożarach. Tu w Baranowie taki pożar strawił sporą część substancji w rewolucyjnym roku Rodzina Dolańskich miała pałac do czasów II wojny światowej. A potem mieszkali tu Niemcy, później przedstawiciele Armii Czerwonej, palący ogniska w salonach. W czasach PRL działy się tu różne metamorfozy. Architekt Alfred Majewski zasłużył się w dziele gruntownej renowacji obiektu. Wyobrażam sobie jego przerażenie w oczach, kiedy tu przybył pierwszy raz z misją ratowania Baranowa. Ja już oglądam pałac w całej krasie, w całym spokoju wolnych lat, po zmianie politycznej, w atmosferze braku indoktrynacji. Zresztą zostałem zaproszony do zwiedzania pałacu przez napis nad głównym wejściem, nad słonecznym zegarem. Wymalowano tu miły napis po łacinie Amicis qualibet hora, czyli Dla przyjaciół każda godzina jest dobra. Miło. Ale w czasach PRL zadbano doktrynalnie, aby z kaplicy na parterze powstała gustowna restauracyjka, gdzie goście rządowi i partyjni mogli krzepić się trunkami. Bo zimy (dosłowne i historyczne) dotyczą też Baranowa... Teraz znowu jest tu kaplica jak w porządnym pałacu przystało. Wokół witraże Józefa Mehoffera, stylistycznie jakże inne od tych, które oglądałem w szwajcarskich Fribourgu. Tam dokonał Mehoffer gigantycznej pracy w katedrze św. Mikołaja. Wracam nad Wisłę. W 1997 roku prywatna agencja przejęła pałac baranowski od Siarkopolu. Na podwórcu, robiącym nader intymne wrażenie, oglądam z zachwytem wachlarzowe schody, czyli podwójną elegancką klatkę. Wchodzę po tych krętych schodach. Zamiast patrzeć pod nogi, gapię się w górę, jako że zgromadzono tu freski ukazujące sporą kolekcję June/Czerwiec 2010 Na górze:pałac w Baranowie, Na dole: Renesansowy podwórzec herbów polskiej szlachty. Kto szuka arystokratycznych antenatów, kogo ciekawi heraldystyka, ten musi skierować swe kroki do Baranowa. Podziwiam przykładowo herb Wieniawa (rodziny Leszczyńskich), czyli łeb byka z metalowym pierścieniem w nozdrzach. Taki ograniczający wolność pierścień w nosie ma czasami cały naród, przez wiele lat, aż do ostatecznego zerwania tego upokorzającego jarzma... Przechadzam się po wewnętrznej loggii, jaka eleganckim rytmem biegnie wokół podwórca. W renesansowych krużgankach podziwiam stiukowe rozety. Każda z nich jest inna! Setki przeróżnych deseni, pomysłów, jedynie po to, abym je po setkach lat podziwiał! Doceniam prace renowacyjne, wspaniałość słońca nad Baranowem,

13 June/Czerwiec 2010 zmianę pozytywną w losach Polski, zdając sobie sprawę, iż wolno mi podziwiać mały Wawel. W sali portretowej na piętrze, roi się od magnaterii, ukazanej olejem w namaszczonych pozach: Stefan Batory, Jan III Sobieski, Stanisław Leszczyński z piękną córką Marią, Józef i Michał Potoccy oraz Stanisław Lubomirski, pan na Wiśniczu. Czas przejść do galerii tylmanowskiej. Dobudował ją Tylman z Gameren. Dziś prezentuje się ta galeria w pełni lata przepysznie: morze światła wpada od parku przez wielkie renesansowe okna. W dodatku pękate żyrandole u sufitu, stylowe fotele, rząd paprotek w doniczkach, ale przede wszystkim rokokowe stiuki oraz na ścianie wewnętrznej galeria obrazów, ukazujących panoramy różnych włoskich(!) miast. Jest to ukłon wobec architektów-artystów z Italii, którzy starali się dogodzić gustom polskich arystokratów z minionych epok. Przechadzam się wzdłuż obrazów, zadzierając głowę, usiłując odgadnąć miasto, ukazane na fresku. To mini powtórka z przybytych podróży. Znowu myśl przenosi się do Włoch, tej kuźni wspaniałych talentów, dochodzących do ideałów piękna w każdej sferze działalności artystycznej. Europa byłaby niepomiernie uboższa, gdyby nie było w niej Włoch... W kolejnych komnatach wita nas na obrazach, w wielu pozach piękna i powabna kobieco i arystokratycznie Róża Potocka. Oczy jej oglądają teraz ciche tłumy turystów, mogących tu na własnej skórze poczuć wielkość Polski, zapoznać się z estetyką historii oraz westchnąć nad niestabilnością czasów. To odczuł Baranów też z kolei na swojej skórze... Przesuwam się po kolejnych salonach, nazwanych tak jak w innych pałacach wedle dominującego koloru: malinowy, klubowy, zielony... W tym pierwszym z bliska, pochylając się, pożeram wzrokiem precyzyjne intarsje włoskie na autentycznych starych meblach. To skarb! Zważywszy właśnie na trudne, kręte, zygzakowate Ogród losy Baranowa, oglądanie takich antyków należy do przywilejów turysty. Są tu w rogach instrumenty, spokojnie czekające na użycie ich w trakcie pałacowych koncertów. Są tu wspaniałe lustra, kojarzące się ramami z epoką wyszukanego rokoko. Odbijają postaci turystów, zasłuchanych w lekki wiatr historii, wpadający od parku i powiewający zwiewnymi firankami. Są tu fotele-uszaki, zapraszające teoretycznie do krótkiego choć spoczynku, pozwalające ułożyć w głowie oglądane zabytki w jednym ledwie pałacu nad Wisłą. Ale nie! Trzeba iść dalej. Nie można tu wypocząć. Wchodzę do baszt. W nich też są Galeria salony, skąd widok przepyszny. Baszty zwieńczone są patynowo zielonymi hełmami metalowymi, regularnie otaczającymi biały prostokąt pałacu. Jeśli dodamy czerwień dachówek, to w syntezie otrzymamy formę trókolorową zielono-biało-czerwoną, czyli narodową flagę Włoch. Znowu ukłon wobec wszechobecnych Włoch w Baranowie. 13 Wiesław PIECHOCKI Baranów, lipiec 2009 Fronton pałacu

14 14 Silent Auction Donors Silent Auction Donors Framed photograph green and yellow leaves Paul & Ewa Stroemich Framed photograph chestnut Paul & Ewa Stroemich Framed photograph bee among white flowers Paul & Ewa Stroemich Thailand blue and green tablecloth by J. Thompson B. & J. Szaszkiewicz Thailand tablecloth (flowers) by J. Thompson B. & J. Szaszkiewicz Ladies leather handbag B. & J. Szaszkiewicz Hand painted batik B. & J. Szaszkiewicz 2 large Ùowicz cutouts B. & J. Szaszkiewicz 2 small Ùowicz cutouts B. & J. Szaszkiewicz Large white scarf Helene Mankowski Body Shop gift basket Jean Szaszkiewicz June/Czerwiec 2010 Polish Canadian Humanitarian Society Fundraiser Donations Fundraiser April 10th, 2010 Polonia Foundation in Alberta $5,000 Drs. Stanislaw and Mira Krolczyk $3,600 Christopher and Alina Szaszkiewicz $2,100 Families: Chodkiewicz, Muszynski, Sawicki $2,500 Polish Canadian Association Calgary, $2,000 Aleksandra Drohomirecka $1,000 Polish Combatatnts Association of Edmontoni Br.# 6 $1,000 Friends of John Paul II Catholic University of Lublin $1,000 Polish Combatatnts Association of Calgary, Br.# 18 $1,000 The Magda Tomczak Children s Aid Foundation $1,000 Knights of Columbus Council #11334 $1,000 Joseph and Barbara Szaszkiewicz $600 Anonymous $500 Polish Cultural Society of Edmonton $500 Polish Women Society of Edmonton $500 Polonia Choir of Edmonton Society $500 Holy Rosary Men s Club $500 Servus Credit Union $500 Andre Szaszkiewicz $400 Polish Veterans Society of Edmonton $300 Canadian Polish Congress, AB $250 Dr. Christopher Klajn $250 Helena Mankowska $250 Walter and Joan Mis $200 Brent Rathgeber MP Edmonton-St.Albert $200 Anonymous $150 Ewa Grecki $100 Ed & Sue Leszczynski $100 Jan Mamos $100 Polskie Radio Bogdan Koral & Izabella Konikowski $100 Genowefa Kasprzyk $100 Polly Roskewich $100 Stanislawa Mazurek $100 Helen Fita $60 Hanlina Gradzka $50 Bronislawa Stelmaczonek $50 Our thanks and gratitude to all donors. Your support of our Fundraiser on April 10th, 2010 was greatly appreciated. Your generous donations will make a big difference to those most in need. On behalf of the Board of Directors of the Polish Canadian Humanitarian Society, and the Organizing Committee: Maryla Hasek, Helen Fita, Sylvia and Mike Kozicki. William Chodkiewicz, President Crystal vase A. & C. Szaszkiewicz Crystal vase A. & C. Szaszkiewicz Plastic cake plate with cover A. & C. Szaszkiewicz St. John Ambulance Sports Kit Doug Elniski, MLA Coffee go-cup Doug Elniski, MLA Travel Blanket Hon. Ed Stelmach Company s Coming Cookbooks Company s Coming Polish Club Syrena $100 gift certificate Mr. Z. Kubiczek Continental Treat $100 gift certificate Mr. Sylvester Borowka

15 June/Czerwiec 2010 Four Books on History of Democracy Speaker Ken Kowalski Ukrainian Easter Egg Janice Sarich, MLA Edmonton Decore Skin Care Products Rose Chodkiewicz Carafe with wine glasses Bronislaw and Czeslawa Kadela Vase Allen and Larysa Wasnea Shower Kit Allen and Larysa Wasnea Flower Arrangement Sweet Idea M. Hasek Subway Platter Subway 2 pillows Gizela Plachcinska 2 books and a flag of Canada Sonia Wenger Painting by a Mexican Artist Drs. Mira and Stanislaw Krolczyk Inuit Print by Eliyakota Samuellie Rose Chodkiewicz Inuit Print by Lucy Qinnuayuak Rose Chodkiewicz Nutri-Metics Facial and Body Care Rose Chodkiewicz Pottery Bowl The Honorable Gene Zwozdesky Wine Gift Basket John Szumlas, Honorary Consul Republic of Poland, North Alberta Traditions of Polish Diplomacy Zygmunt Potocki, Honorary Consul Republic of Poland, South Alberta Blender and set of glasses Krystyna Siry 33x25 framed photo of Whyte Ave in 1900 Connelly-McKinley Funeral Home Wall Clock Sylvia & Mike Kozicki, Century 21 Royal Real Estate Furnace and duct cleaning Dareck Makowski, The Furnace Compan Live Auction Donors Oil Painting Izabella & Bogdan Konikowski Air Baloon Ride 2 guests P. Kubiczek Re/Max Real Estate Timeshare resort in Sweden available for 1 week - July 31 to Aug.6/ star, 2 bedroom for 6 people, right on the water. Walter Szwender Installation and equipment of Lennox Air Conditioning Dareck Makowski, The Furnace Company MAGDA KLIMA Real Estate Agent (19 lat praktyki w Vancouver i okolicach) Tel: AMEX BROADWAY WEST REALTY Vancouver, BC Pomogę Państwu znaleźć najlepsze okazje, decyduj przed wprowadzeniem tax HST Dr. Elizabeth M. Opara, D.D.S Ave., N.W. Edmonton, AB T5L 4Y8 Phone: Fax: Serenity Funeral Service Princess Elizabeth Avenue NW Edmonton, AB T5G 0X9 Tel Fax YOUR COMMUNITY OWNED NOT-FOR-PROFIT SOCIETY PA N O R A M A P O L S K A T H E P O L I S H PA N O R A M A Editorial Board Zespół Readakcyjny: Executive Editor- Redaktor Naczelny Marek Stepczyński Mariusz Dastych Edward Możejko Piotr Węcław Conrtibutors Współpraca: Zygmunt Cynar Marek Kopaczyk Tomasz Kornecki Wiesław Piechocki Marek Różycki Jr. Internet Edition Wydanie Internetowe: Marcin Janiszewski Desktop Publishing Skład komputerowy: Asia Zawaduk Advertizing Dział Reklam: Tel Reklamy i ogłoszenia oraz życzenia można zamawiać nadsyłając ich treść wraz z odpowiednią opłatą na adres redakcji: Suite 1240, 5328 Calgary Trail S. Edmonton, Alberta T6H 4J8, Canada Czeki lub przekazy pienieżne należy wystawiać na Panoramę Polską. Redakcja nie odpowiada za treść, ani za formę zamieszczonych ogłoszeń, jak również za poglądy autorów publikowanych tekstów, z którymi często się nie zgadzamy. Advertizing Deadlines: advertizing space must be reserved no later than on the 15th of the month preceding publication date (e.g. January 15 for February edition). Advertizing discounts: 6 inserts 10% off, 12 inserts 20% off. Make your cheque or money order payable to Panorama Polska. Please send letters to the editor to: Include address and telephone number. We reserve the right to edit all letters. Przyjmujemy do druku tylko teksty nadesłane pocztą elektroniczną (MS Word z polskimi znakami). Zastrzegamy sobie prawo skracania i adjustacji tekstów oraz zmiany tytułów. Redakcja nie zwraca nadesłanych materiałów. 15

16 Fundacja Pomocy Dzieciom im. Magdy Tomczak The Magda Tomczak Children s Aid Foundation Celem fundacji jest niesienie pomocy medycznej i humanitarnej zwiazanej ze zdrowiem dzieci. c/o Street, AB T5G 2P8 Tel/Fax Z dumą wspieramy edmontońską Polonię Kontakt w języku polskim Zofia Kathy servuscu.ca Szybkie bezwysilkowe i bezpieczne odchudzanie s Studio Zdrowia i Urody Cellenergie Studio Cellenergie oferuje pakiety modelujace sylwetke, w ktorych wykorzystuje sie miedzy innymi elektrostymulacje miesni brzucha, plecow ud i posladkow polaczona z masazem prozniowym, terapia laserowa oraz kabina na podczerwien. Ponadto zapraszamy na szeroki zakres zabiegow kosmetycznych, pielegnacyjnych na twarz i cialo jak i usuwanie cellulitu i terapeutyczne masaze. West Edmonton Commerce Park street Edmonton. AB Tel: POLISH FOOD CENTER Tel: (780) Princess Elizabeth Ave. (Otwarci 7 dni w tygodniu) AGENT Western Union Dr Agnieszka Palczak i dr Renata Wachowska przyjmują pacjentów w gabinecie dentystycznym Ave. Edmonton Tel Meat Products & Delicatessen ACADIA SHOPPNG CENTRE 347 Heritage Drive S.E. Calgary, Alberta, Canada T2H 1H8 Tel: (403)

W MOJEJ RODZINIE WYWIAD Z OPĄ!!!

W MOJEJ RODZINIE WYWIAD Z OPĄ!!! W MOJEJ RODZINIE WYWIAD Z OPĄ!!! W dniu 30-04-2010 roku przeprowadziłem wywiad z moim opą -tak nazywam swojego holenderskiego dziadka, na bardzo polski temat-solidarność. Ten dzień jest może najlepszy

Bardziej szczegółowo

Copyright 2015 Monika Górska

Copyright 2015 Monika Górska 1 Wiesz jaka jest różnica między produktem a marką? Produkt się kupuje a w markę się wierzy. Kiedy używasz opowieści, budujesz Twoją markę. A kiedy kupujesz cos markowego, nie zastanawiasz się specjalnie

Bardziej szczegółowo

Szczęść Boże, wujku! odpowiedział weselszy już Marcin, a wujek serdecznie uściskał chłopca.

Szczęść Boże, wujku! odpowiedział weselszy już Marcin, a wujek serdecznie uściskał chłopca. Sposób na wszystkie kłopoty Marcin wracał ze szkoły w bardzo złym humorze. Wprawdzie wyjątkowo skończył dziś lekcje trochę wcześniej niż zwykle, ale klasówka z matematyki nie poszła mu najlepiej, a rano

Bardziej szczegółowo

Podziękowania naszych podopiecznych:

Podziękowania naszych podopiecznych: Podziękowania naszych podopiecznych: W imieniu swoim jak i moich rodziców składam ogromne podziękowanie Stowarzyszeniu za pomoc finansową. Dzięki działaniu właśnie tego Stowarzyszenia osoby niepełnosprawne

Bardziej szczegółowo

Kolejny udany, rodzinny przeszczep w Klinice przy ulicy Grunwaldzkiej w Poznaniu. Mama męża oddała nerkę swojej synowej.

Kolejny udany, rodzinny przeszczep w Klinice przy ulicy Grunwaldzkiej w Poznaniu. Mama męża oddała nerkę swojej synowej. Kolejny udany, rodzinny przeszczep w Klinice przy ulicy Grunwaldzkiej w Poznaniu. Mama męża oddała nerkę swojej synowej. 34-letnia Emilia Zielińska w dniu 11 kwietnia 2014 otrzymała nowe życie - nerkę

Bardziej szczegółowo

HANS CHRISTIAN ANDERSEN. Przygotawała Katarzyna Semla SP-5 Żywiec

HANS CHRISTIAN ANDERSEN. Przygotawała Katarzyna Semla SP-5 Żywiec HANS CHRISTIAN ANDERSEN Przygotawała Katarzyna Semla SP-5 Żywiec HANS CHRISTIAN ANDERSEN Żył w latach 1805 1875; Prozaik, poeta, dramaturg i baśniopisarz duński; W wieku 14 lat, po śmierci ojca, we wrześniu

Bardziej szczegółowo

Moje pierwsze wrażenia z Wielkiej Brytanii

Moje pierwsze wrażenia z Wielkiej Brytanii Moje pierwsze wrażenia z Wielkiej Brytanii Polska Szkoła Sobotnia im. Jana Pawla II w Worcester Opracował: Maciej Liegmann 30/03hj8988765 03/03/2012r. Wspólna decyzja? Anglia i co dalej? Ja i Anglia. Wielka

Bardziej szczegółowo

Każdy może zostać fundraiserem wywiad z Becky Gilbert z Deutscher Fundraising Verband

Każdy może zostać fundraiserem wywiad z Becky Gilbert z Deutscher Fundraising Verband Centrum KLUCZ w ramach realizacji projektu PWP OWES INSPRO rozwiązania ponadnarodowe prezentuje wywiad z Becky Gilbert z Deutscher Fundraising Verband, przybliżający dobre praktyki z zakresu zachodniego

Bardziej szczegółowo

TEST SPRAWDZAJĄCY UMIEJĘTNOŚĆ CZYTANIA ZE ZROZUMIENIEM DLA KLASY IV NA PODSTAWIE TEKSTU PT. DZIEŃ DZIECKA

TEST SPRAWDZAJĄCY UMIEJĘTNOŚĆ CZYTANIA ZE ZROZUMIENIEM DLA KLASY IV NA PODSTAWIE TEKSTU PT. DZIEŃ DZIECKA TEST SPRAWDZAJĄCY UMIEJĘTNOŚĆ CZYTANIA ZE ZROZUMIENIEM DLA KLASY IV NA PODSTAWIE TEKSTU PT. DZIEŃ DZIECKA Drogi uczniu! Instrukcja dla użytkownika testu Najpierw przeczytaj uważnie tekst. Następnie rozwiązuj

Bardziej szczegółowo

ZESPÓŁ SZKÓŁ INTEGRACYJNYCH IM. POWSTAŃCÓW WIELKOPOLSKICH W INOWROCŁAWIU

ZESPÓŁ SZKÓŁ INTEGRACYJNYCH IM. POWSTAŃCÓW WIELKOPOLSKICH W INOWROCŁAWIU ZESPÓŁ SZKÓŁ INTEGRACYJNYCH IM. POWSTAŃCÓW WIELKOPOLSKICH W INOWROCŁAWIU JAN PAWEŁ II ORĘDOWNIK RODZINY NASZA SPOŁECZNOŚĆ SZKOLNA ŁĄCZY SIĘ Z TYMI SŁOWAMI PAMIĘTAMY 27 kwietnia 2015 roku odbył się w naszej

Bardziej szczegółowo

KATARZYNA POPICIU WYDAWNICTWO WAM

KATARZYNA POPICIU WYDAWNICTWO WAM KATARZYNA ŻYCIEBOSOWSKA POPICIU WYDAWNICTWO WAM Zamiast wstępu Za każdym razem, kiedy zaczynasz pić, czuję się oszukana i porzucona. Na początku Twoich ciągów alkoholowych jestem na Ciebie wściekła o to,

Bardziej szczegółowo

Nazywam się Maria i chciałabym ci opowiedzieć, jak moja historia i Święta Wielkanocne ze sobą się łączą

Nazywam się Maria i chciałabym ci opowiedzieć, jak moja historia i Święta Wielkanocne ze sobą się łączą Nazywam się Maria i chciałabym ci opowiedzieć, jak moja historia i Święta Wielkanocne ze sobą się łączą Jako mała dziewczynka miałam wiele marzeń. Chciałam pomagać innym ludziom. Szczególnie starzy, samotni

Bardziej szczegółowo

Proszę bardzo! ...książka z przesłaniem!

Proszę bardzo! ...książka z przesłaniem! Proszę bardzo!...książka z przesłaniem! Przesłanie, które daje odpowiedź na pytanie co ja tu właściwie robię? Przesłanie, które odpowie na wszystkie twoje pytania i wątpliwości. Z tej książki dowiesz się,

Bardziej szczegółowo

Sytuacja zawodowa pracujących osób niepełnosprawnych

Sytuacja zawodowa pracujących osób niepełnosprawnych Sytuacja zawodowa pracujących osób niepełnosprawnych dr Renata Maciejewska Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Administracji w Lublinie Struktura próby według miasta i płci Lublin Puławy Włodawa Ogółem

Bardziej szczegółowo

Zasady Byłoby bardzo pomocne, gdyby kwestionariusz został wypełniony przed 3 czerwca 2011 roku.

Zasady Byłoby bardzo pomocne, gdyby kwestionariusz został wypełniony przed 3 czerwca 2011 roku. Opieka zdrowotna przyjazna dziecku - Dzieci i młodzież: powiedz nam co myślisz! Rada Europy jest międzynarodową organizacją, którą tworzy 47 krajów członkowskich. Jej działania obejmują 150 milionów dzieci

Bardziej szczegółowo

Każdy patron. to wzór do naśladowania. Takim wzorem była dla mnie. Pani Ania. Mądra, dobra. i zawsze wyrozumiała. W ciszy serca

Każdy patron. to wzór do naśladowania. Takim wzorem była dla mnie. Pani Ania. Mądra, dobra. i zawsze wyrozumiała. W ciszy serca Autor wiersza: Anna Sobotka PATRON Każdy patron to wzór do naśladowania. Takim wzorem była dla mnie Pani Ania. Mądra, dobra i zawsze wyrozumiała. W ciszy serca uszczęśliwić mnie umiała. Myśli moje do Niej

Bardziej szczegółowo

DEKLARACJE UCZESTNICTWA I PREFERENCJE W WYBORACH PREZYDENCKICH NA NIESPEŁNA DWA MIESIĄCE PRZED GŁOSOWANIEM NR 40/2015

DEKLARACJE UCZESTNICTWA I PREFERENCJE W WYBORACH PREZYDENCKICH NA NIESPEŁNA DWA MIESIĄCE PRZED GŁOSOWANIEM NR 40/2015 Warszawa, marzec 2015 ISSN 2353-5822 NR 40/2015 DEKLARACJE UCZESTNICTWA I PREFERENCJE W WYBORACH PREZYDENCKICH NA NIESPEŁNA DWA MIESIĄCE PRZED GŁOSOWANIEM Znak jakości przyznany CBOS przez Organizację

Bardziej szczegółowo

Wywiady. Pani Halina Glińska. Tancerka, właścicielka sklepu Just Dance z akcesoriami tanecznymi

Wywiady. Pani Halina Glińska. Tancerka, właścicielka sklepu Just Dance z akcesoriami tanecznymi Wywiady Pani Aleksandra Machnikowska Przedsiębiorca od 2009 roku, najpierw w spółce cywilnej prowadziła sklep Just Dance. Od 2012 roku prowadzi restaurację EL KAKTUS. W styczniu 2014 restauracja EL KAKTUS

Bardziej szczegółowo

Izabella Mastalerz siostra, III kl. S.P. Nr. 156 BAJKA O WARTOŚCIACH. Dawno, dawno temu, w dalekim kraju istniały następujące osady,

Izabella Mastalerz siostra, III kl. S.P. Nr. 156 BAJKA O WARTOŚCIACH. Dawno, dawno temu, w dalekim kraju istniały następujące osady, Laura Mastalerz, gr. IV Izabella Mastalerz siostra, III kl. S.P. Nr. 156 BAJKA O WARTOŚCIACH Dawno, dawno temu, w dalekim kraju istniały następujące osady, w których mieszkały wraz ze swoimi rodzinami:

Bardziej szczegółowo

Warszawa, czerwiec 2012 BS/79/2012 POKOLENIE PRZYSZŁYCH WYBORCÓW PREFERENCJE PARTYJNE NIEPEŁNOLETNICH POLAKÓW

Warszawa, czerwiec 2012 BS/79/2012 POKOLENIE PRZYSZŁYCH WYBORCÓW PREFERENCJE PARTYJNE NIEPEŁNOLETNICH POLAKÓW Warszawa, czerwiec 2012 BS/79/2012 POKOLENIE PRZYSZŁYCH WYBORCÓW PREFERENCJE PARTYJNE NIEPEŁNOLETNICH POLAKÓW Znak jakości przyznany CBOS przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 11 stycznia 2012

Bardziej szczegółowo

Wstęp. W ramach serii Angielski dla dzieci na rynku pojawiły się ponadto następujące zestawy:

Wstęp. W ramach serii Angielski dla dzieci na rynku pojawiły się ponadto następujące zestawy: ANGIELSKI DLA DZIECI Wstęp Zapraszamy rodziców i dzieci do zabawy z książką i kartami obrazkowymi 100 pierwszych słówek. Jest to zestaw 100 kart, które ułatwią dziecku poznanie i utrwalenie słownictwa

Bardziej szczegółowo

Hektor i tajemnice zycia

Hektor i tajemnice zycia François Lelord Hektor i tajemnice zycia Przelozyla Agnieszka Trabka WYDAWNICTWO WAM Był sobie kiedyś chłopiec o imieniu Hektor. Hektor miał tatę, także Hektora, więc dla odróżnienia rodzina często nazywała

Bardziej szczegółowo

OKOLICZNOŚCIOWE WYDANIE GAZETKI SZKOLNEJ KLASY III PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. ARMII KRAJOWEJ

OKOLICZNOŚCIOWE WYDANIE GAZETKI SZKOLNEJ KLASY III PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. ARMII KRAJOWEJ OKOLICZNOŚCIOWE WYDANIE GAZETKI SZKOLNEJ KLASY III PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. ARMII KRAJOWEJ 1 Drogi Czytelniku! Życzymy Ci przyjemnej lektury Szkolnego Newsa. Zachęcamy do refleksji nad pytaniem

Bardziej szczegółowo

Twoje prawa obywatelskie

Twoje prawa obywatelskie Twoje prawa obywatelskie Osoba niepełnosprawna w obliczu prawa Inclusion Europe Raport Austria Anglia Belgia Bułgaria Chorwacja Cypr Czechy Dania Estonia Finlandia Francja Grecja Hiszpania Holandia Islandia

Bardziej szczegółowo

Archiwa Przełomu 1989-1991 w czasach przełomu

Archiwa Przełomu 1989-1991 w czasach przełomu Pod Honorowym Patronatem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Bronisława Komorowskiego Archiwa Przełomu 1989-1991 w czasach przełomu Przegląd źródeł ocena stanu zachowania i mapa rozmieszczenia Materiały

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z KURSU METODYCZNO- JĘZYKOWEGO W WIELKIEJ BRYTANII

SPRAWOZDANIE Z KURSU METODYCZNO- JĘZYKOWEGO W WIELKIEJ BRYTANII SPRAWOZDANIE Z KURSU METODYCZNO- JĘZYKOWEGO W WIELKIEJ BRYTANII W dniach 24 lipca- 6 sierpnia 2011r. uczestniczyłam w kursie metodycznojęzykowym pt. Teachers of English Course w ramach programu Comenius-

Bardziej szczegółowo

Co wiemy o Wielkiej Brytanii?

Co wiemy o Wielkiej Brytanii? Co wiemy o Wielkiej Brytanii? Konkurs międzyszkolny 3 marca, godzina 10:00. Podbiegam do drzwi biblioteki, chwytam za klamkę, wchodzę. Mimo że wszyscy zajęli już swoje miejsca, nadal panuje dookoła chaos.

Bardziej szczegółowo

1 Ojcostwo na co dzień. Czyli czego dziecko potrzebuje od ojca Krzysztof Pilch

1 Ojcostwo na co dzień. Czyli czego dziecko potrzebuje od ojca Krzysztof Pilch 1 2 Spis treści Wstęp......6 Rozdział I: Co wpływa na to, jakim jesteś ojcem?...... 8 Twoje korzenie......8 Stereotypy.... 10 1. Dziecku do prawidłowego rozwoju wystarczy matka.... 11 2. Wychowanie to

Bardziej szczegółowo

PATRIOTYZM WE WSPÓŁCZESNEJ SZKOLE

PATRIOTYZM WE WSPÓŁCZESNEJ SZKOLE PATRIOTYZM WE WSPÓŁCZESNEJ SZKOLE Co to jest patriotyzm? Zgodnie z definicją podaną w słowniku Władysława Kopalińskiego patriotyzm oznacza: miłość ojczyzny, własnego narodu, połączoną z gotowością do ofiar

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE Maj jest miesiącem nabożeństw majowych. Zachęcamy dziecin do udziału w majówkach.

OGŁOSZENIE Maj jest miesiącem nabożeństw majowych. Zachęcamy dziecin do udziału w majówkach. Nr 56 MAJ 2009 r. W MAJOWYM WYDANIU Matce Bożej Królowej Polski.2 Uroczystość bierzmowania 3 Święto patrona naszej szkoły 3 Komunia Święta w naszej parafii..4 Dzień naszych mam 5 01.05. - św. Józefa, Rzemieślnika

Bardziej szczegółowo

to jest właśnie to, co nazywamy procesem życia, doświadczenie, mądrość, wyciąganie konsekwencji, wyciąganie wniosków.

to jest właśnie to, co nazywamy procesem życia, doświadczenie, mądrość, wyciąganie konsekwencji, wyciąganie wniosków. Cześć, Jak to jest, że rzeczywistość mamy tylko jedną i czy aby na pewno tak jest? I na ile to może przydać się Tobie, na ile to może zmienić Twoją perspektywę i pomóc Tobie w osiąganiu tego do czego dążysz?

Bardziej szczegółowo

Kto chce niech wierzy

Kto chce niech wierzy Kto chce niech wierzy W pewnym miejscu, gdzie mieszka Bóg pojawił się mały wędrowiec. Przysiadł na skale i zapytał: Zechcesz Panie ze mną porozmawiać? Bóg popatrzył i tak odpowiedział: mam wiele czasu,

Bardziej szczegółowo

Wyobraźnia jest ważniejsza niż wiedza. (Albert Einstein)

Wyobraźnia jest ważniejsza niż wiedza. (Albert Einstein) Wiesław Ozga TreningAntystresowy.pl Afirmacje - modlitwa dziękczynna Powinniśmy wiedzieć czego chcemy, widzieć to, cieszyć się i z wielką wdzięcznością dziękować Bogu za to, że nasz doskonały plan staje

Bardziej szczegółowo

Modlitwa ciągła nieustająca dopomaga do działania we wszystkim w imieniu Pana Jezusa, a wtenczas wszystkie zwroty na siebie ustają.

Modlitwa ciągła nieustająca dopomaga do działania we wszystkim w imieniu Pana Jezusa, a wtenczas wszystkie zwroty na siebie ustają. Modlitwa ciągła nieustająca dopomaga do działania we wszystkim w imieniu Pana Jezusa, a wtenczas wszystkie zwroty na siebie ustają. /Matka Celina Zapiski -17.VI.1883r./...dziecko drogie, chcę ci objaśnić...ogólną

Bardziej szczegółowo

Łukasz Gibała Poseł na Sejm RP

Łukasz Gibała Poseł na Sejm RP Kraków, czerwca 2012 r. Szanowny Pan Donald Tusk Prezes Rady Ministrów INTERPELACJA w sprawie konieczności udziału Polski w międzynarodowym porozumieniu Partnerstwo Otwartych Rządów (Open Government Partnership)

Bardziej szczegółowo

Wyższa frekwencja w drugiej turze?

Wyższa frekwencja w drugiej turze? Warszawa, 22.05.2015 Wyższa frekwencja w drugiej turze? Frekwencja podczas I tury wyborów była najniższa spośród wszystkich wyborów prezydenckich po 1990 roku - do urn poszło zaledwie 48,8% wyborców. Jest

Bardziej szczegółowo

Test mocny stron. 1. Lubię myśleć o tym, jak można coś zmienić, ulepszyć. Ani pasuje, ani nie pasuje

Test mocny stron. 1. Lubię myśleć o tym, jak można coś zmienić, ulepszyć. Ani pasuje, ani nie pasuje Test mocny stron Poniżej znajduje się lista 55 stwierdzeń. Prosimy, abyś na skali pod każdym z nich określił, jak bardzo ono do Ciebie. Są to określenia, które wiele osób uznaje za korzystne i atrakcyjne.

Bardziej szczegółowo

Liczą się proste rozwiązania wizyta w warsztacie

Liczą się proste rozwiązania wizyta w warsztacie Liczą się proste rozwiązania wizyta w warsztacie Szybciej poznaję ceny. To wszystko upraszcza. Mistrz konstrukcji metalowych, Martin Elsässer, w rozmowie o czasie. Liczą się proste rozwiązania wizyta w

Bardziej szczegółowo

Sprawdzian kompetencji trzecioklasisty 2014

Sprawdzian kompetencji trzecioklasisty 2014 Imię i nazwisko Klasa III Sprawdzian kompetencji trzecioklasisty 2014 Zestaw humanistyczny Kurs fotografii Instrukcja dla ucznia 1. Wpisz swoje imię i nazwisko oraz klasę. 2. Bardzo uważnie czytaj tekst

Bardziej szczegółowo

Warszawa, marzec 2013 BS/25/2013 CO ZROBIĆ Z WRAKIEM PREZYDENCKIEGO TUPOLEWA, KTÓRY ROZBIŁ SIĘ POD SMOLEŃSKIEM

Warszawa, marzec 2013 BS/25/2013 CO ZROBIĆ Z WRAKIEM PREZYDENCKIEGO TUPOLEWA, KTÓRY ROZBIŁ SIĘ POD SMOLEŃSKIEM Warszawa, marzec 2013 BS/25/2013 CO ZROBIĆ Z WRAKIEM PREZYDENCKIEGO TUPOLEWA, KTÓRY ROZBIŁ SIĘ POD SMOLEŃSKIEM Znak jakości przyznany CBOS przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 11 stycznia 2013

Bardziej szczegółowo

Wielkie Powroty. Wytrwać. Odnieść sukces. Być inspiracją dla innych.

Wielkie Powroty. Wytrwać. Odnieść sukces. Być inspiracją dla innych. Wielkie Powroty Wytrwać. Odnieść sukces. Być inspiracją dla innych. Wielkie Powroty Rolf Benirschke twórca programu Po operacji wyłonienia stomii, która odbyła się w 1979 r., Rolf wrócił do profesjonalnej

Bardziej szczegółowo

Strona I CEREMONIAŁ SZKOŁY PODSAWOWEJ IM. H. SIENKIEWICZA W STEKLINIE

Strona I CEREMONIAŁ SZKOŁY PODSAWOWEJ IM. H. SIENKIEWICZA W STEKLINIE CEREMONIAŁ SZKOŁY PODSAWOWEJ IM. H. SIENKIEWICZA W STEKLINIE 1 Uroczystość rozpoczęcia roku szkolnego 1. Szkoła powstań. 2. Szkoła baczność. 3. Poczet sztandarowy do szkoły wmaszerować. 4. Do hymnu szkoły.

Bardziej szczegółowo

Analiza wyników ankiety p.t. KOMPUTERY I ICH ZAGROŻENIA przeprowadzonej wśród uczniów klas młodszych (I III)

Analiza wyników ankiety p.t. KOMPUTERY I ICH ZAGROŻENIA przeprowadzonej wśród uczniów klas młodszych (I III) Analiza wyników ankiety p.t. KOMPUTERY I ICH ZAGROŻENIA przeprowadzonej wśród uczniów klas młodszych (I III) opracowały: mgr Agnieszka Kicman mgr Danuta Wiatr 2 Spis treści : 1.Wstęp... 3 2.Charakterystyka

Bardziej szczegółowo

GAZETKA NASZE PRZEDSZKOLE Nr 3

GAZETKA NASZE PRZEDSZKOLE Nr 3 Miejskie Przedszkole Nr 18 w Puławach ul. Norwida 32 A GAZETKA NASZE PRZEDSZKOLE Nr 3 / styczeń - luty 2010 / Zimo, zimo przybądź biała Przynieś śniegu po kolana Zimo, zimo to nie wszystko Chcemy jeszcze

Bardziej szczegółowo

Pamiętamy i czekamy na IV RP!

Pamiętamy i czekamy na IV RP! Szanowni Państwo, Oddajemy do Waszych rąk drugi numer naszego pisma, które jest poświęcone pierwszej rocznicy katastrofy w Smoleńsku. Dodatkowo prezentujemy wybrane wydarzenia z życia Prawa i Sprawiedliwości

Bardziej szczegółowo

Laureat: Nagrody Nobla 80 Nagrody NIKE 98

Laureat: Nagrody Nobla 80 Nagrody NIKE 98 Laureat: Nagrody Nobla 80 Nagrody NIKE 98 Nadchodzi dla Miłosza czas przełomowy zmierzenie się ze sławą i popularnością. Milczenie krytyki polskiej na temat Miłosza ; nieśmiałe upominanie się o jego miejsce.

Bardziej szczegółowo

Warszawa, styczeń 2012 BS/8/2012 ROLA DZIADKÓW W NASZYM ŻYCIU

Warszawa, styczeń 2012 BS/8/2012 ROLA DZIADKÓW W NASZYM ŻYCIU Warszawa, styczeń 2012 BS/8/2012 ROLA DZIADKÓW W NASZYM ŻYCIU Znak jakości przyznany przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 13 stycznia 2011 roku Fundacja Centrum Badania Opinii Społecznej ul. Żurawia

Bardziej szczegółowo

CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ OPINIA PUBLICZNA NA TEMAT SONDAŻY BS/55/2004 KOMUNIKAT Z BADAŃ WARSZAWA, MARZEC 2004

CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ OPINIA PUBLICZNA NA TEMAT SONDAŻY BS/55/2004 KOMUNIKAT Z BADAŃ WARSZAWA, MARZEC 2004 CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT OŚRODEK INFORMACJI 629-35 - 69, 628-37 - 04 693-46 - 92, 625-76 - 23 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 INTERNET http://www.cbos.pl

Bardziej szczegółowo

ZGŁOSZENIE PRZYKŁADU DOBREJ PRAKTYKI

ZGŁOSZENIE PRZYKŁADU DOBREJ PRAKTYKI ZGŁOSZENIE PRZYKŁADU DOBREJ PRAKTYKI Nazwa szkoły, w której realizowane jest działanie Zespół Szkół w Nowej Wsi Imię i nazwisko dyrektora szkoły/placówki Adres Krzysztof Kaczmarek Nowa Wieś 26a 59-730

Bardziej szczegółowo

MIEĆ WYOBRAŹNIĘ MIŁOSIERDZIA

MIEĆ WYOBRAŹNIĘ MIŁOSIERDZIA MIEĆ WYOBRAŹNIĘ MIŁOSIERDZIA Działamy przy Zespole szkół Miejskich Nr 1 W Mszanie Dolnej od 2009 roku. Zachęceni wezwaniem Jana Pawła II do gotowości niesienia pomocy potrzebującym, przystąpiliśmy do projektu,,mieć

Bardziej szczegółowo

RYSZARD SADAJ KRAKÓW 2010

RYSZARD SADAJ KRAKÓW 2010 RYSZARD SADAJ KRAKÓW 2010 MARKOWI MIDURZE NIGDY BY DO GŁOWY NIE PRZYSZŁO, ŻE UŻYJE SUPER GLUE PRZECIWKO CZŁOWIEKOWI aatakowałem w tramwaju. Była wtedy jedenasta w nocy. Miałem w kieszeni tubkę super glue,

Bardziej szczegółowo

Znów jesteśmy w szkole!!!

Znów jesteśmy w szkole!!! Znów jesteśmy w szkole!!! 1 września 2003r. uroczystymi apelami rozpoczęliśmy nowy rok szkolny. Pani dyrektor Elżbieta Pytka powitała nas i naszych rodziców bardzo serdecznie. Następnie wprowadzony został

Bardziej szczegółowo

NAUKA JAK UCZYĆ SIĘ SKUTECZNIE (A2 / B1)

NAUKA JAK UCZYĆ SIĘ SKUTECZNIE (A2 / B1) NAUKA JAK UCZYĆ SIĘ SKUTECZNIE (A2 / B1) CZYTANIE A. Mówi się, że człowiek uczy się całe życie. I jest to bez wątpienia prawda. Bo przecież wiedzę zdobywamy nie tylko w szkole, ale również w pracy, albo

Bardziej szczegółowo

Andrzej Siemi ń ski. malarstwo. 27 V 2011-24 VII 2011 - Galeria J

Andrzej Siemi ń ski. malarstwo. 27 V 2011-24 VII 2011 - Galeria J Andrzej Siemi ń ski malarstwo 90-408, ul. Próchnika 3 tel. +48 42 632 67 07 e-mail: galeria.j@interia.pl www.galeriaj.pl Organizacja wystawy: Anna Niedzielska Julia Sowińska-Heim 27 V 2011-24 VII 2011

Bardziej szczegółowo

JAK CZYTAĆ WYKRESY I DANE STATYSTYCZNE PRZYKŁADY ZADAŃ

JAK CZYTAĆ WYKRESY I DANE STATYSTYCZNE PRZYKŁADY ZADAŃ JAK CZYTAĆ WYKRESY I DANE STATYSTYCZNE PRZYKŁADY ZADAŃ 1. Polityk roku 2003 w Polsce i na Świecie. Badanie CBOS 1. Wyjaśnij kim są poszczególne osoby wymienione w sondażu; 2. Jakie wydarzenia sprawiły,

Bardziej szczegółowo

Gazetka Szkoły Podstawowej im. Bohaterów Westerplatte w Gardnie. Rok szkolny 2013/2014 WAŻNE WYDARZENIA Z ŻYCIA SZKOŁY

Gazetka Szkoły Podstawowej im. Bohaterów Westerplatte w Gardnie. Rok szkolny 2013/2014 WAŻNE WYDARZENIA Z ŻYCIA SZKOŁY .KROPECZKA. Gazetka Szkoły Podstawowej im. Bohaterów Westerplatte w Gardnie Rok szkolny 2013/2014 WAŻNE WYDARZENIA Z ŻYCIA SZKOŁY 1. ROZPOCZĘCIE ROKU SZKOLNEGO 2013/2014 Nowy rok szkolny powitaliśmy 2

Bardziej szczegółowo

II POWSZECHNA WYSTAWA KRAJOWA KONKURENCYJNA POLSKA POZNAŃ, 2-15 CZERWCA 2014

II POWSZECHNA WYSTAWA KRAJOWA KONKURENCYJNA POLSKA POZNAŃ, 2-15 CZERWCA 2014 M i ędzynarodo w e Targ i P oznańsk i e II POWSZECHNA WYSTAWA KRAJOWA KONKURENCYJNA POLSKA POZNAŃ, 2-15 CZERWCA 2014 Honorowy Patronat Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Bronisława Komorowskiego WWW.PEWUKA.PL

Bardziej szczegółowo

Mercedes-Benz Bank Polska SA

Mercedes-Benz Bank Polska SA Mercedes-Benz Bank Polska SA Mercedes-Benz Bank jest częścią grupy Daimler - międzynarodowego koncernu motoryzacyjnego, będącego właścicielem marki Mercedes-Benz, znanej z produkcji samochodów osobowych,

Bardziej szczegółowo

Bóg Ojciec kocha każdego człowieka

Bóg Ojciec kocha każdego człowieka 1 Bóg Ojciec kocha każdego człowieka Bóg kocha mnie, takiego jakim jestem. Raduje się każdym moim gestem. Alleluja Boża radość mnie rozpiera, uuuu (słowa piosenki religijnej) SŁOWA KLUCZE Bóg Ojciec Bóg

Bardziej szczegółowo

Głos Jutrzenki. Już w tym numerze: *Wywiad z Panią Ewą Żylińskąpracownikiem

Głos Jutrzenki. Już w tym numerze: *Wywiad z Panią Ewą Żylińskąpracownikiem Głos Jutrzenki 1 grudnia 2011 Już w tym numerze: *Wywiad z Panią Ewą Żylińskąpracownikiem socjalnym. *Andrzejki w Jutrzence *Chrzciny Amandy, Miłosza i Anastazji. I inne artykuły Andrzejki 2011! Dnia 25.11.2011

Bardziej szczegółowo

KWESTIONARIUSZ ANKIETY

KWESTIONARIUSZ ANKIETY KWESTIONARIUSZ ANKIETY Płeć: Kobieta Mężczyzna Wiek: 18-25 lat 26-30 lat 31-35 lat 36-40 lat 41-40 lat powyżej 50 lat Wykształcenie: Staż pracy: podstawowe gimnazjalne zawodowe średnie techniczne średnie

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWAWCZY KLASY V SZKOŁY PODSTAWOWEJ W ZAWADCE OSIECKIEJ

PROGRAM WYCHOWAWCZY KLASY V SZKOŁY PODSTAWOWEJ W ZAWADCE OSIECKIEJ PROGRAM WYCHOWAWCZY KLASY V SZKOŁY PODSTAWOWEJ W ZAWADCE OSIECKIEJ Tematy i zagadnienia (cele edukacyjne) 1. Wybór samorządu klasowego prawa i obowiązki ucznia -kształtowanie postaw patriotycznych i świadomości

Bardziej szczegółowo

5. To, jak Ci idzie w szkole jest dla Twoich rodziców (opiekunów): A niezbyt ważne B ważne C bardzo ważne 1 ANKIETA DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM

5. To, jak Ci idzie w szkole jest dla Twoich rodziców (opiekunów): A niezbyt ważne B ważne C bardzo ważne 1 ANKIETA DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM ANKIETA DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM 5. To, jak Ci idzie w szkole jest dla Twoich rodziców (opiekunów): A niezbyt ważne B ważne C bardzo ważne 1 kod ucznia Drodzy Pierwszoklasiści! Niedawno rozpoczęliście naukę

Bardziej szczegółowo

XV OGÓLNOPOLSKI KONKURS NA PRACĘ Z LITERATURY REGULAMIN

XV OGÓLNOPOLSKI KONKURS NA PRACĘ Z LITERATURY REGULAMIN Szanowni Państwo Nauczyciele Poloniści, uczniowie klas I i II szkół ponadgimnazjalnych. Serdecznie zapraszamy do udziału w XV Ogólnopolskim Konkursie na Pracę z Literatury dla uczniów klas I i II szkół

Bardziej szczegółowo

KONSPEKT ZAJĘĆ Z JĘZYKA POLSKIEGO ZŁOTA KACZKA

KONSPEKT ZAJĘĆ Z JĘZYKA POLSKIEGO ZŁOTA KACZKA KONSPEKT ZAJĘĆ Z JĘZYKA POLSKIEGO ZŁOTA KACZKA GRUPA zaawansowana Cel ogólny: ocena decyzji podjętej przez bohatera legendy. Cele operacyjne: uczeń będzie znał legendę o Złotej kaczce w wersji współczesnej,

Bardziej szczegółowo

Za kołem podbiegunowym. O 12UTC notowano 30.5 C w Kevo (69 45 N), 29.7 C w Tanabru (70 12 N), 29.2 C było w Karasjok.

Za kołem podbiegunowym. O 12UTC notowano 30.5 C w Kevo (69 45 N), 29.7 C w Tanabru (70 12 N), 29.2 C było w Karasjok. Dziś jeszcze cieplej Za kołem podbiegunowym. O 12UTC notowano 30.5 C w Kevo (69 45 N), 29.7 C w Tanabru (70 12 N), 29.2 C było w Karasjok. Ponownie padły rekordy ciepła m.in. w Tromsø, gdzie temperatura

Bardziej szczegółowo

SOPOCKI DWUMIESIĘCZNIK POZARZĄDOWY STYCZEŃ LUTY

SOPOCKI DWUMIESIĘCZNIK POZARZĄDOWY STYCZEŃ LUTY SOPOCKI DWUMIESIĘCZNIK POZARZĄDOWY STYCZEŃ LUTY SPOŁECZEŃSTWO / POMOC SPOŁECZNA / ZDROWIE / GOSPODARKA... 2 NAUKA / EDUKACJA... 5 KULTURA I SZTUKA... 7 EKOLOGIA/OCHRONA ŚRODOWISKA/TURYSTYKA I KRAJOZNAWSTWO...

Bardziej szczegółowo

TRAVEL COACHING. WYSPY KANARYJSKIE

TRAVEL COACHING. WYSPY KANARYJSKIE Będąc szczęśliwym jesteś niemal jak słońce emanujesz wewnętrznym ciepłem i energią. Blask, który się z Ciebie emanuje ma moc oświetlenia wszystkich ścieżek, którymi chcesz pójść. Czasami jednak boisz się

Bardziej szczegółowo

5 kroków do skutecznego wprowadzania zmian w życiu

5 kroków do skutecznego wprowadzania zmian w życiu 5 kroków do skutecznego wprowadzania zmian w życiu Jak zarządzać zmianą w życiu osobistym i w pracy www.dorotasoida.pl 5 kroków do skutecznego wprowadzania zmian w życiu Jak zarządzać zmianą w życiu osobistym

Bardziej szczegółowo

Darmowy artykuł, opublikowany na: www.fluent.com.pl

Darmowy artykuł, opublikowany na: www.fluent.com.pl Copyright for Polish edition by Bartosz Goździeniak Data: 4.06.2013 Tytuł: Pytanie o czynność wykonywaną w czasie teraźniejszym Autor: Bartosz Goździeniak e-mail: bgozdzieniak@gmail.com Darmowy artykuł,

Bardziej szczegółowo

20 sposobów na wspieranie dziecka - w nauce i emocjach. Opracowała: Katarzyna Maszkowska- pedagog szkolny

20 sposobów na wspieranie dziecka - w nauce i emocjach. Opracowała: Katarzyna Maszkowska- pedagog szkolny 20 sposobów na wspieranie dziecka - w nauce i emocjach Opracowała: Katarzyna Maszkowska- pedagog szkolny Kiedy się uczymy, emocje są niezwykle ważne. Gdybyśmy uczyli się tylko biorąc suche fakty, które

Bardziej szczegółowo

CALLED BY NAME. Bulletin Inserts (page 1 of 3 - POLISH) January 7-8, 2012

CALLED BY NAME. Bulletin Inserts (page 1 of 3 - POLISH) January 7-8, 2012 (page 1 of 3 - POLISH) (You may wish to use these images instead of the text found in the Bulletin Announcement on the previous pages. These images are available in electronic format on www.dioceseofbrooklyn.org/vocations/

Bardziej szczegółowo

Jaki jest Twój ulubiony dzień tygodnia? Czy wiesz jaki dzień tygodnia najbardziej lubią Twoi bliscy?

Jaki jest Twój ulubiony dzień tygodnia? Czy wiesz jaki dzień tygodnia najbardziej lubią Twoi bliscy? Kogo podziwiasz dzisiaj, a kogo podziwiałeś w przeszłości? Jaki jest Twój ulubiony dzień tygodnia? Czy wiesz jaki dzień tygodnia najbardziej lubią Twoi bliscy? Jaka jest Twoja ulubiona potrawa? Czy wiesz

Bardziej szczegółowo

Anioły zawsze są obok ciebie i cały czas coś do

Anioły zawsze są obok ciebie i cały czas coś do Anioły zawsze są obok ciebie i cały czas coś do ciebie mówią zwłaszcza wtedy, kiedy się do nich modlisz. Ich subtelny głos, który dociera do nas w postaci intuicyjnych odczuć i myśli ciężko usłyszeć w

Bardziej szczegółowo

Czy warto przygotować kampanię wyborczą w mediach społecznościowych i jak to zrobić?

Czy warto przygotować kampanię wyborczą w mediach społecznościowych i jak to zrobić? Czy warto przygotować kampanię wyborczą w mediach społecznościowych i jak to zrobić? Warsztat, Kongres Kobiet 9.05.2014 Czy social media są potrzebne w kampanii? Z internetu korzysta 61,4% Polaków (18,51

Bardziej szczegółowo

Ł AZIENKI K RÓLEWSKIE

Ł AZIENKI K RÓLEWSKIE Ł AZIENKI K RÓLEWSKIE Pałac na Wyspie Pałac Myślewicki Biały Domek Stara Pomarańczarnia Podchorążówka Stara Kordegarda Amfiteatr Stajnie i wozownie Wejścia do Łazienek Królewskich 2 3 O CO TU CHODZI? Kto

Bardziej szczegółowo

WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA

WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA Pochwała jest jednym z czynników decydujących o prawidłowym rozwoju psychicznym i motywacyjnym dziecka. Jest ona ogromnym bodźcem motywującym dzieci do działania oraz potężnym

Bardziej szczegółowo

To My! W numerze: Wydanie majowe! Redakcja gazetki: Lektury - czy warto je czytać Wiosna - czas na zabawę Strona patrona Dzień MAMY Święta Krzyżówka

To My! W numerze: Wydanie majowe! Redakcja gazetki: Lektury - czy warto je czytać Wiosna - czas na zabawę Strona patrona Dzień MAMY Święta Krzyżówka To My! Wydanie majowe! W numerze: Lektury - czy warto je czytać Wiosna - czas na zabawę Strona patrona Dzień MAMY Święta Krzyżówka Redakcja gazetki: redaktor naczelny - Julia Duchnowska opiekunowie - pan

Bardziej szczegółowo

Przedstawienie. Kochany Tato, za tydzień Dzień Ojca. W szkole wystawiamy przedstawienie. Pani dała mi główną rolę. Będą występowa-

Przedstawienie. Kochany Tato, za tydzień Dzień Ojca. W szkole wystawiamy przedstawienie. Pani dała mi główną rolę. Będą występowa- Przedstawienie Agata od kilku dni była rozdrażniona. Nie mogła jeść ani spać, a na pytania mamy, co się stało, odpowiadała upartym milczeniem. Nie chcesz powiedzieć? mama spojrzała na nią z troską. Agata

Bardziej szczegółowo

Jan Paweł II JEGO OBRAZ W MOIM SERCU

Jan Paweł II JEGO OBRAZ W MOIM SERCU Jan Paweł II JEGO OBRAZ W MOIM SERCU Jan Paweł II Jan Paweł II właściwie Karol Józef Wojtyła, urodził się 18 maja 1920 w Wadowicach, zmarł 2 kwietnia 2005 w Watykanie polski biskup rzymskokatolicki, biskup

Bardziej szczegółowo

się do woli Bożej może być nieraz tak samo trudne jak samo jej pełnienie. Czasami bywa nawet trudniejsze.

się do woli Bożej może być nieraz tak samo trudne jak samo jej pełnienie. Czasami bywa nawet trudniejsze. WSTęP Pytanie zadane przez Autora w tytule może brzmieć jak obiecujące hasło reklamowe: przeczytaj książkę, a przekonasz się, że wszystkie trudności i problemy twojego życia duchowego i wspólnotowego zostaną

Bardziej szczegółowo

Przed podróŝą na Litwę

Przed podróŝą na Litwę Przed podróŝą na Litwę Źródło: http://www.hotels-europe.com/lithuania/images/lithuania-map-large.jpg BirŜai to niewielkie miasto litewskie wyznaczone jako miejsce kolejnego, juŝ piątego spotkania przedstawicieli

Bardziej szczegółowo

bez względu na to jak się ubierasz, jakiej słuchasz muzyki, gdzie mieszkasz i z kim się przyjaźnisz,

bez względu na to jak się ubierasz, jakiej słuchasz muzyki, gdzie mieszkasz i z kim się przyjaźnisz, Światowy Dzień AIDS obchodzony jest co roku 1 grudnia. Uroczyste obchody niosą przesłanie współczucia, nadziei, solidarności z ludźmi żyjącymi z HIV i AIDS, a także zrozumienia problemów związanych z HIV,

Bardziej szczegółowo

S T A T U T FUNDACJI IM. MARSZAŁKA MARKA NAWARY

S T A T U T FUNDACJI IM. MARSZAŁKA MARKA NAWARY S T A T U T FUNDACJI IM. MARSZAŁKA MARKA NAWARY ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE 1. 1. Monika Karlińska Nawara, zwana dalej,,fundatorem ustanowiła w Krakowie Aktem Notarialnym z dnia 25 kwietnia 2013 r.,

Bardziej szczegółowo

PLAN PRACY SAMORZĄDU UCZNIOWSKIEGO SZKOŁY PODSTAWOWEJ W KOSZALINIE NA ROK SZKOLNY 2014/2015

PLAN PRACY SAMORZĄDU UCZNIOWSKIEGO SZKOŁY PODSTAWOWEJ W KOSZALINIE NA ROK SZKOLNY 2014/2015 PLAN PRACY SAMORZĄDU UCZNIOWSKIEGO SZKOŁY PODSTAWOWEJ W KOSZALINIE NA ROK SZKOLNY 2014/2015 Plan pracy Samorządu Uczniowskiego został opracowany w oparciu o: 1. Wnioski wynikające z realizacji planu pracy

Bardziej szczegółowo

T R A V E L C O A C H I N G 5 0 +

T R A V E L C O A C H I N G 5 0 + A K T Y W N I 5 0 + C o t o z a p r o j e k t? Chcę realizować swoje marzenia, Chcę poznawać ludzi, Chcę zobaczyć przyrodnicze ciekawostki, Jestem ciekawy świata!. Takie głosy osób po 50-tym roku życia

Bardziej szczegółowo

W imię Ojca i Syna i Ducha Świętego

W imię Ojca i Syna i Ducha Świętego W imię Ojca i Syna i Ducha Świętego Sens życia Gdy na początku dnia czynię z wiarą znak krzyża, wymawiając słowa "W imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego", Bóg uświęca cały czas i przestrzeń, która otworzy

Bardziej szczegółowo

Program Wychowawczy Zespół Szkół Samorządowych w Ełku SZKOŁA PODSTAWOWA SPORTOWA NR 6. W zdrowym ciele zdrowy duch

Program Wychowawczy Zespół Szkół Samorządowych w Ełku SZKOŁA PODSTAWOWA SPORTOWA NR 6. W zdrowym ciele zdrowy duch Program Wychowawczy Zespół Szkół Samorządowych w Ełku SZKOŁA PODSTAWOWA SPORTOWA NR 6 W zdrowym ciele zdrowy duch W sprawach wychowania mówmy jednym głosem Jan Paweł II Program Wychowawczy w naszej szkole

Bardziej szczegółowo

Ocena nr 2/05 sprawozdania z działalności Fundacji Moje Wojenne Dzieciństwo

Ocena nr 2/05 sprawozdania z działalności Fundacji Moje Wojenne Dzieciństwo U R ZĄ D D O S P R A W K O M B A T A N T Ó W I O S Ó B R E P R E S J O N O W A N Y C H B I U R O D Y R E K T O R A G E N E R A L N E G O S t a n o w i s k o d s. K o n t r o l i Warszawa, 16 czerwca 2005

Bardziej szczegółowo

Osoby starsze o sprawowaniu opieki nieformalnej nad seniorem w Polsce

Osoby starsze o sprawowaniu opieki nieformalnej nad seniorem w Polsce Badanie realizowane w ramach Finansowanie działalności polegającej na prowadzeniu badań naukowych lub prac rozwojowych oraz zadań z nimi związanych, służących rozwojowi młodych naukowców oraz uczestników

Bardziej szczegółowo

Czy znacie kogoś kto potrafi opowiadać piękne historie? Ja znam jedną osobę, która opowiada nam bardzo piękne, czasem radosne, a czasem smutne

Czy znacie kogoś kto potrafi opowiadać piękne historie? Ja znam jedną osobę, która opowiada nam bardzo piękne, czasem radosne, a czasem smutne Czy znacie kogoś kto potrafi opowiadać piękne historie? Ja znam jedną osobę, która opowiada nam bardzo piękne, czasem radosne, a czasem smutne historie. Tą osobą jest Maryja, mama Pana Jezusa. Maryja opowiada

Bardziej szczegółowo

Janusz Korczak, właściwie Henryk Goldszmit, ps. Stary Doktor lub pan doktor (ur. 22 lipca 1878 w Warszawie, zm. około 6 sierpnia 1942 w komorze

Janusz Korczak, właściwie Henryk Goldszmit, ps. Stary Doktor lub pan doktor (ur. 22 lipca 1878 w Warszawie, zm. około 6 sierpnia 1942 w komorze Janusz Korczak, właściwie Henryk Goldszmit, ps. Stary Doktor lub pan doktor (ur. 22 lipca 1878 w Warszawie, zm. około 6 sierpnia 1942 w komorze gazowej obozu zagłady w Treblince) polski pedagog, publicysta,

Bardziej szczegółowo

Pytania konkursowe. 3. Kim z zawodu był ojciec Karola Wojtyły i gdzie pracował? 4. Przy jakiej ulicy w Wadowicach mieszkali Państwo Wojtyłowie?

Pytania konkursowe. 3. Kim z zawodu był ojciec Karola Wojtyły i gdzie pracował? 4. Przy jakiej ulicy w Wadowicach mieszkali Państwo Wojtyłowie? Pytania konkursowe 1. Podaj imię i nazwisko Jana Pawła II. 2. Podaj imię brata Karola Wojtyły. 3. Kim z zawodu był ojciec Karola Wojtyły i gdzie pracował? 4. Przy jakiej ulicy w Wadowicach mieszkali Państwo

Bardziej szczegółowo

Warszawa, luty 2015 ISSN 2353-5822 NR 22/2015 O SYTUACJI NA UKRAINIE I POLSKIEJ POMOCY DLA WSCHODNIEGO SĄSIADA

Warszawa, luty 2015 ISSN 2353-5822 NR 22/2015 O SYTUACJI NA UKRAINIE I POLSKIEJ POMOCY DLA WSCHODNIEGO SĄSIADA Warszawa, luty 2015 ISSN 2353-5822 NR 22/2015 O SYTUACJI NA UKRAINIE I POLSKIEJ POMOCY DLA WSCHODNIEGO SĄSIADA Znak jakości przyznany CBOS przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 14 stycznia roku

Bardziej szczegółowo

Trzebinia - Moja mała ojczyzna Szczepan Matan

Trzebinia - Moja mała ojczyzna Szczepan Matan Trzebinia - Moja mała ojczyzna Szczepan Matan Na świecie żyło wielu ludzi, których losy uznano za bardzo ciekawe i zamieszczono w pięknie wydanych książkach. Zdarzało się też to w gminie Trzebina, gdzie

Bardziej szczegółowo

Drodzy czytelnicy, Klaudia Urban. Redator Naczelna

Drodzy czytelnicy, Klaudia Urban. Redator Naczelna Drodzy czytelnicy, W wasze ręce składam pierwszy tegoroczny numer naszej gazetki, wydawanej pod patronatem Studenckiego Koła Naukowego Etyki. Wraz z nowym rokiem startujemy z nową ekipą redakcji i nowym

Bardziej szczegółowo

Cykl życia sprzętu elektrycznego i elektronicznego

Cykl życia sprzętu elektrycznego i elektronicznego Cykl życia sprzętu elektrycznego i elektronicznego Spis treści: 1. Wstęp. 2. Cykl życia urządzeń elektrycznych i elektronicznych. 3. Cykl życia mojego starego komputera w porównaniu z kosztami eksploatacyjnymi.

Bardziej szczegółowo

Jak Zarobić Na Fakcie Własnego Rozwoju I Edukacji. Czyli propozycja, której NIKT jeszcze nie złożył w e-biznesie ani w Polsce ani na świecie.

Jak Zarobić Na Fakcie Własnego Rozwoju I Edukacji. Czyli propozycja, której NIKT jeszcze nie złożył w e-biznesie ani w Polsce ani na świecie. Jak Zarobić Na Fakcie Własnego Rozwoju I Edukacji Czyli propozycja, której NIKT jeszcze nie złożył w e-biznesie ani w Polsce ani na świecie. Przede wszystkim dziękuję Ci, że chciałeś zapoznać się z moją

Bardziej szczegółowo

Konferencja prasowa koalicji Masz głos, masz wybór KAMPANIA GDZIEKOLWIEK BĘDZIESZ, ZAGŁOSUJ 31 maja 2010, Warszawa

Konferencja prasowa koalicji Masz głos, masz wybór KAMPANIA GDZIEKOLWIEK BĘDZIESZ, ZAGŁOSUJ 31 maja 2010, Warszawa Konferencja prasowa koalicji Masz głos, masz wybór KAMPANIA GDZIEKOLWIEK BĘDZIESZ, ZAGŁOSUJ 31 maja 2010, Warszawa Koalicja Masz głos, masz wybór Koalicję tworzą organizacje pozarządowe, agencje reklamowe

Bardziej szczegółowo

Regulamin Nagrody Pary Prezydenckiej za wybitne osiągnięcia w twórczości dla dzieci i młodzieży

Regulamin Nagrody Pary Prezydenckiej za wybitne osiągnięcia w twórczości dla dzieci i młodzieży Regulamin Nagrody Pary Prezydenckiej za wybitne osiągnięcia w twórczości dla dzieci i młodzieży Postanowienia ogólne 1 1. Organizatorem Nagrody Pary Prezydenckiej za wybitne osiągnięcia w twórczości dla

Bardziej szczegółowo