DODATEK DYSTRYBUOWANY WRAZ Z DZIENNIKIEM METRO ZAWIERA WYŁĄCZNIE MATERIAŁY PRZYGOTOWANE I POCHODZĄCE OD MEDIAPLANET

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "DODATEK DYSTRYBUOWANY WRAZ Z DZIENNIKIEM METRO ZAWIERA WYŁĄCZNIE MATERIAŁY PRZYGOTOWANE I POCHODZĄCE OD MEDIAPLANET"

Transkrypt

1 DODATEK DYSTRYBUOWANY WRAZ Z DZIENNIKIEM METRO ZAWIERA WYŁĄCZNIE MATERIAŁY PRZYGOTOWANE I POCHODZĄCE OD MEDIAPLANET Back to school Nr 2/ Sierpień 2014 SPRAWDŹ JAK PRZYGOTOWAĆ SWOJĄ POCIECHĘ NA POWRÓT DO SZKOŁY Przedstawiamy WYPRAWKA SZKOLNA Gdzie po kredyt gotówkowy? DIETA MALUCHA Jak przygotować optymalną wielkość porcji? ODPORNOŚĆ DZIECKA Zaczeła się nauka a dzieci chorują? Nowy rok szkolny Co możemy zrobić, aby przejście od wakacji do nowego roku szkolnego przebiegało sprawnie i bezboleśnie?

2 2 SIERPIEŃ 2014 WYZWANIA DODATEK DYSTRYBUOWANY WRAZ Z DZIENNIKIEM METRO ZAWIERA WYŁĄCZNIE MATERIAŁY PRZYGOTOWANE I POCHODZĄCE OD MEDIAPLANET Ważnym elementem żywienia ucznia są posiłki jedzone w szkole. Proces nauki wymaga od organizmu dużego nakładu energii, której należy dostarczać regularnie. Drugie śniadanie STOPKA REDAKCYJNA dr n. med. Ewa Duszczyk STR. 7 Ospa wietrzna spa wietrzna jest ostrą chorobą zakaźną wywołaną pierwotnym zakażeniem wirusem ospy wietrznej i półpaśca (VZV). ZAJRZYJ NA: w szkole 2 EDYCJA SIERPIEŃ 2014 Project Manager: Daria Rosińska Tel.: Business Developer: Łukasz Chaciński Content and Production Manager: Karolina Kukiełka Managing Director: Adam Jabłoński Treść: Agnieszka Grzechowiak Dystrybuowane z: Metro Druk: AGORA S.A. Nakład: egz. Skład: Graphics & Design Studio, Marcin Ziółkowski, Fotografie: shutterstock.com, zasoby własne Drugie śniadanie ważne dla całej rodziny! Bez czynnego udziału rodziców dziecko nie nauczy się, jak racjonalnie przygotować drugie śniadanie. Dzieci uczą się przez naśladownictwo. Jeśli rodzice nie jedzą rano śniadania, w pośpiechu wybiegają z dodr Katarzyna Wolnicka INSTYTUT ŻYWNOŚCI I ŻYWIENIA W WARSZAWIE Dzieci powinny wypić w ciągu dnia 4 6 szklanek płynów. Zdecydowana większość pije niestety o wiele za mało. 1 Co powinno zawierać drugie śniadanie? Drugie śniadanie nie jest posiłkiem obfitym, ma pokrywać proc. dziennego zapotrzebowania energetycznego dziecka. Powinien być to jednak posiłek w pełni wartościowy i dostarczać dziecku wszystkie składniki odżywcze. Najczęściej drugie śniadanie to gotowa kanapka. Najlepiej kanapkę wykonać z pieczywa pełnoziarnistego (pieczywo razowe, graham, pumpernikiel). Spożywanie pieczywa z grubego przemiału wpływa na regulowanie pracy przewodu pokarmowego, zapewnia odpowiednią podaż energii, białka, witamin z grupy B, magnezu, cynku i błonnika pokarmowego. Do kanapki dodajmy produkt białkowy (z mięs preferowane: wędlina chuda, mięsa pieczone). Kanapka może być także z dodatkiem twarogu, plasterka żółtego sera. Dobrymi dodatkami do kanapki będą: sałata, cykoria, plasterki pomidora czy kawałki papryki. Do kanapki warto dołączyć obrane i pokrojone warzywa, tak przygotowane, aby dziecko mogło łatwo je zjeść, np. pokrojone w słupki (papryka, marchewka, kalarepka) lub podane w całości (rzodkiewka, pomidorki koktajlowe). Można także dla urozmaicenia dać dziecku owoc sezonowy. Pokrojone owoce i warzywa dziecko może zabrać ze sobą w plastikowym pojemniku na żywność. Napojami uzupełniającymi drugie śniadanie powinny być: woda mineralna, soki owocowe i warzywne lub napoje mleczne: kefir, jogurt oraz maślanka, które dodatkowo stanowią dobre źródło wapnia. 2 Zamiast chipsów Dzieci preferują słodycze oraz słone przekąski. Produkty te jedynie tłumią uczucie głodu, nie dostarczając organizmowi składników odżywczych. Zjedzenie pełnowartościowego drugiego śniadania może w dużym stopniu ograniczyć sięganie dziecka po batonika czy chipsy. To samo dotyczy słodkich napojów, których picie wypiera spożycie soków czy napojów mlecznych. Słodkie napoje mają ponadto duże ilości kalorii. 3 mu do codziennych obowiązków, trudno będzie przekonać dziecko, aby spożywało ten posiłek. Dlatego dobrym pomysłem jest uczenie dziecka wspólnego robienia kanapek. W przypadku starszych dzieci możemy umówić się, że każdy członek rodziny raz w tygodniu przygotuje drugie śniadanie dla wszystkich. Ważne jest abyśmy pamiętali, że zdrowe drugie śniadanie nie wymaga dużych nakładów finansowych. Dobre nawyki żywieniowe zaprocentują w przyszłości i przygotowanie śniadania nie będzie problemem. Często zdarza się, że rodzice dają dziecku do szkoły pieniądze na zakup żywności. Niestety przy niewłaściwym asortymencie sklepiku szkolnego lub nieprawidłowych nawykach żywieniowych dziecka, taka forma dostępności posiłku powodować może zakup produktów niewartościowych, które nie spełniają założeń posiłku jakim jest drugie śniadanie. Akcja wspólnych zdrowych drugich śniadań z nauczycielem w szkole wdrażana jest w ramach programu Szwajcarsko-Polskiej Współpracy dotyczącego zwalczania nadwagi i otyłości. Więcej informacji na stronie: Kontakt z Mediaplanet: Fax: Znajdź nas na: Mediaplanet jest wiodącym domem wydawniczym na rynku europejskim. Specjalizujemy się w tworzeniu wysokiej jakości publikacji tematycznych w prasie codziennej oraz online. Mediaplanet nie ponosi odpowiedzialności za treść reklam. Redakcja ani wydawca dziennika Metro nie ponoszą odpowiedzialności za żadne treści ani materiały zaprezentowane w dodatku.

3 DODATEK DYSTRYBUOWANY WRAZ Z DZIENNIKIEM METRO ZAWIERA WYŁĄCZNIE MATERIAŁY PRZYGOTOWANE I POCHODZĄCE OD MEDIAPLANET SIERPIEŃ DŁONIE ROZŁOŻONE W KSZTAŁCIE MISECZKI Miara porcji świeżych warzyw/ owoców ŚRODEK DŁONI Miara dla porcji produktów białkowych, np. mięsa czy ryby PIĘŚĆ Miara dla produktów skrobiowych, czyli makaronu, ryżu, kaszy ziemniaków zdrowiai Porcjowanie zdrowia O tym, jak ważna w przygotowaniu zbilansowanej i zdrowej diety dla dziecka jest wielkość porcji, opowiada nam Agnieszka Piskała dietetyk i specjalista ds. żywienia, Nestlé Polska S.A. Czy wielkość porcji ma znaczenie? Oczywiście jakość żywności ma znaczenie, ale tak naprawdę każdy produkt spożywczy, który jest dozwolony do sprzedaży, nie może zagrażać zdrowiu konsumentów. Więc gdzie tkwi problem? W częstotliwości spożywania pewnych produktów, ich roli w zdrowej, zbilansowanej diecie, ale przede wszystkim w wielkości porcji jakie sami spożywamy lub serwujemy naszym dzieciom. Czy jest coś takiego jak porcja na raz? Niewiele osób zdaje sobie z tego sprawę, ale kiedy dziecko się rodzi, ma żołądek wielkości swojej pięści, je mało, ale za to często, a mimo to rośnie szybko, zdrowo i proporcjonalnie. Wraz z wiekiem nasz żołądek się powiększa, tak, jak cały organizm, ale nadal powinien mieć on wielkość naszej pięści. Niezależnie od tego, czy jesteśmy dzieckiem, nastolatkiem czy dorosłym, miernik wielkości naszego żołądka mamy zawsze pod ręką, a zjedzenie posiłku dwóch naszych pięści powinno dawać nam uczucie sytości. Kiedy jednak pomyślimy o możliwości zjedzenia całej pizzy, dwudaniowym obiedzie z deserem u babci, to ta objętość pięści wydaje nam się być wręcz homeopatyczna. Niestety, mamy bardzo rozciągnięte żołądki, a przez to jemy zdecydowanie za dużo, co potem przekłada się na nadprogramowe kilogramy zbędnego tłuszczyku. Ale nie zawsze wszystko da się przeliczyć na pięści? To prawda, dlatego komponując codziennie posiłki powinniśmy posługiwać się prostymi metodami odmierzania porcji i komponowania menu. Oczywiście nikt z nas nie nosi przy sobie domowej wagi, dlatego nieprzydatne są informacje, że codziennie musimy zjeść 150 g mięsa, 500 g warzyw i owoców czy 150 g produktów nabiałowych. Jeśli zapamiętamy proste zasady, że np. dla dziecka porcja owoców i warzyw to tyle, ile mieści mu się w garści, mięso do obiadu nie większe niż jego dłoń, a dodatek skrobiowy ryż, makaron, kasza, ziemniaki wielkości piłki tenisowej, jesteśmy w stanie serwować mu optymalne dla niego ilości jedzenia. A którą metodę Pani uważa za najlepszą? Metoda garstkowa jest dla mnie optymalna pod względem uniwersalności, a jednocześnie indywidualności. Każdy z nas ma inną dłoń, dlatego każdemu z nas przypada inna porcja. Mama, serwując obiad domownikom, jest w stanie każdemu nałożyć odpowiednią porcję, wiedząc, że dziecko ma relatywnie mniejszą dłoń, pięść, garść, palec czy kciuk niż tata. Czy producenci żywności mogą jakoś pomóc rodzicom serwować dzieciom zdrowe porcje? Oczywiście, warto przede wszystkim dobrze przeczytać etykietę. Możemy tam znaleźć informacje o rekomendowanej porcji np. 3 czekoladki, 5 żelków, 2 ciasteczka lub np. jednoporcjowa słodka przekąska (która również może znaleźć się w diecie dziecka!), która dostarcza nie więcej niż 170 kcal. Pamiętajmy również, że niektóre produkty spożywcze mogą stanowić zdrowy, prawidłowo zbilansowany posiłek dla dziecka wraz z produktami komplementarnymi np. kakao przygotowane na mleku staje się doskonałym i pysznym źródłem białka, witamin i składników mineralnych, a połączenie porcji pysznego kisielu ze startym jabłkiem to nie tylko smaczny sposób na przemycenie tych ważnych produktów w diecie dziecka, ale również propozycja smacznego podwieczorku. Skoro wiemy, że nasze dziecko je jednak za dużo, to jak bezboleśnie zmniejszyć mu porcje? Przede wszystkim nauczmy dziecko jedzenia 5-ciu, regularnych posiłków, pewna powtarzalność sprawi, że będzie jadło mniej, a to już ogromny krok do zmiany nawyków żywieniowych na dobre. Pamiętajmy również, że je się oczami, jeśli nałożymy dziecku obiad na mniejszy talerz, to zadziała efekt złudzenia optycznego, czyli będzie poczucie, że porcja jest naprawdę duża. Dodatkowo warto dać dziecku do jedzenia mniejsze sztućce łyżkę, widelec. Dziecko, nakładając na nie mniejsze porcje, rozłoży posiłek w czasie, a w związku z tym zje znacznie mniej. Dla zdesperowanych rodziców polecam również metodę niebieskiej zastawy. Kolor niebieski hamuje wydzielanie hormonu głodu Agnieszka Piskała DIETETYK I SPECJALISTA DS. ŻYWIENIA, NESTLÉ POLSKA S.A. greliny. Związane jest to z tym, że w naturze nie występuje niebieska żywność (taki kolor przyjmuje coś nieświeżego, zepsutego, spleśniałego, dlatego organizm naturalnie broni się przed taką żywnością). Niebieskie talerze lub wyposażenie kuchni skutecznie ogranicza łaknienie i łakomstwo. A może lepiej żeby dzieciaki się ruszały i spalały nadmiar spożytych kalorii? Ruch to podstawa piramidy zdrowego odżywiania, bez niego nie ma zdrowego stylu życia. Ważne jest, aby ruch bilansował spożytą w ciągu dnia energię, a jednocześnie sprzyjał prawidłowemu rozwojowi fizycznemu dziecka. Jedną z metod, która również pozwala rodzicom i dzieciom dawkować, np. odpowiedną porcję słodyczy dziennie, jest przeliczenie ich kaloryczności właśnie na aktywność fizyczną. Myślę, że niewiele dzieci i rodziców wie, że zjadając pięć żelków powinniśmy jeździć na deskorolce co najmniej 20 minut! Dla niektórych ta metoda działa mobilizująco, dopingująco do aktywności fizycznej, dla niektórych odstraszająco do przejadania się słodyczami, ale zawsze edukacyjnie i z korzyścią dla zdrowia. OTWARTA DŁOŃ Jedna garść to miara dla suszonych owoców i orzechów KCIUK Miara dla 1 porcji sera żółtego OPUSZKA KCIUKA/ SZCZYT KCIUKA Miara dla porcji masła, oleju, oliwy

4 4 SIERPIEŃ 2014 INSPIRACJE DODATEK DYSTRYBUOWANY WRAZ Z DZIENNIKIEM METRO ZAWIERA WYŁĄCZNIE MATERIAŁY PRZYGOTOWANE I POCHODZĄCE OD MEDIAPLANET Szkolne wydatki czekają na nas najczęściej w niezbyt fortunnym momencie. Domowy budżet cierpi jeszcze po wakacyjnych szaleństwach, a kilkaset złotych na podręczniki i przybory szkolne to dodatkowy finansowy ciężar. Nierzadko oznacza on konieczność sięgnięcia po finansowe wsparcie. Jak sfinansować szkolną wyprawkę? Michał Kisiel ANALITYK BANKIER.PL Zdecydowanie najtańszym sposobem finansowania szkolnej wyprawki jest wcześniejsze przygotowanie się na nadchodzące wydatki. Odkładając drobne kwoty z wyprzedzeniem nie będziemy musieli zdawać się na łaskę pożyczkodawców podpowiada Michał Kisiel, Bankier.pl. Sposobów na zdobycie środków potrzebnych do zapewnienia latorośli wszystkiego, co niezbędne w szkole jest co najmniej kilka. Każdy z nich ma swoje wady i zalety. Karta kredytowa tylko na krótko Jeśli mamy już kartę kredytową, to skorzystanie z plastikowego pieniądza jest jednym z najszybszych sposobów sięgnięcia po dodatkowe środki. Może to być też najtańsze wyjście, ale tylko gdy spełnimy dwa warunki. Po pierwsze, zadłużenie na karcie nie jest oprocentowane, jeśli spłacimy je w całości w tzw. okresie bezodsetkowym. Z reguły wynosi on około 50 dni. Po drugie, musimy płacić kartą. Wypłata z bankomatu oznacza, że odsetki zostaną naliczone od razu. Karta kredytowa to jeden z najdroższych typów kredytu, ale jeśli kłopoty z płynnością są tylko chwilowe, to okaże się ona dobrym rozwiązaniem. Linia kredytowa albo debet Dodatkowe środki na niezbędne wydatki można zdobyć także w inny sposób korzystając z konta. Przyznając nam linię kredytową w ROR, bank powiększa kwotę, którą możemy dowolnie dysponować. Jeśli nie jesteśmy na minusie, nie płacimy odsetek, lecz tylko coroczną opłatę. W większości banków jednak odsetki nalicza się od razu, gdy skorzystamy z pożyczonych środków. Bardzo podobnie działa dopuszczalne saldo debetowe. Pozwala ono wydać więcej niż mamy na rachunku. Różnica leży m.in. w kwocie pożyczki (dopuszczalny debet nie jest z reguły pokaźny) oraz procedurze. Przyznanie linii kredytowej wymaga złożenia wniosku i dodatkowych zaświadczeń dokumentujących dochody. Dopuszczalne saldo debetowe bank może przydzielić automatycznie po pewnym czasie utrzymywania regularnie zasilanego rachunku. Szkolne wydatki czekają na nas najczęściej w niezbyt fortunnym momencie. Domowy budżet cierpi jeszcze po wakacyjnych szaleństwach, a kilkaset złotych na podręczniki i przybory szkolne to dodatkowy finansowy ciężar. Kredyt gotówkowy na poważniejsze wydatki Kredytem gotówkowym można sfinansować dowolne wydatki. Proponuje go wiele banków i SKOK-ów, a oprocentowanie takiego zobowiązania może być atrakcyjne, jeśli trafimy na promocję. Pewnym ograniczeniem tego produktu jest minimalna pożyczana kwota (z reguły kilka tysięcy złotych). Kredyt gotówkowy spłaca się w miesięcznych ratach banki pożyczają na okres od jednego miesiąca do nawet 10 lat. Zdecydowanie najtańszym sposobem jest wcześniejsze przygotowanie się na nadchodzące wydatki. Odkładając drobne kwoty z wyprzedzeniem nie będziemy musieli zdawać się na łaskę pożyczkodawców. Szkolny dress code Stroje, w których dziecko będzie chodzić do szkoły powinny być nie tylko wygodne i podobać się dziecku, ale również odpowiednie dla tego miejsca. Ubranie powinno być przede wszystkim czyste i schludne. Najlepsze są ubrania bawełniane, które dobrze przepuszczają powietrze i z pewnością nie podrażnią delikatnej skóry dziecka. Ważne, aby nie były zbyt obcisłe, dzieci lubią luźniejsze stroje, bo nie krępują ich ruchów. Jednakże najważniejsze, aby ubrania podobały się dziecku. Przecież będzie je nosić w szkole, pośród rówieśników, co zazwyczaj ma duże znaczenie, jeżeli chodzi o akceptację w grupie. Rodzice powinni pamiętać, że niekiedy coś co podoba się dziecku, nie jest odpowiednie do pójścia w tym na lekcje. Takie sytuacje najczęściej dotyczą nastolatków, poszukujących własnej tożsamości i walczących o niezależność. Dlatego tak ważna jest rola rodzica i dobry kontakt na linii dziecko rodzic, gdyż to oni powinni w ostateczności decydować o tym, co dziecko założy do szkoły, jeżeli jego ubiór budzi obawy. Nie chodzi o narzucanie dziecku swojego zdania, ale o rozmowę i przekonanie argumentami, co niekorzystnego jest w jego stylu. Strój szkolny nie powinien wyróżniać dziecka spośród innych i powodować podziałów między rówieśnikami, dzieląc ich na dzieci pochodzące z biedniejszych i bogatszych rodzin. Ubranie powinno być w miarę jednolite i schludne. Pamiętajmy, iż strój, w który ubieramy dziecko ma być głównie czysty i skromny. Dziecko nie powinno się zbytnio wyróżniać, a już na pewno nie wzbudzać kontrowersji swoim wyglądem, co szczególnie dotyczy starszych dzieci i nastolatków.

5 NOWOŚCI DODATEK DYSTRYBUOWANY WRAZ Z DZIENNIKIEM METRO ZAWIERA WYŁĄCZNIE MATERIAŁY PRZYGOTOWANE I POCHODZĄCE OD MEDIAPLANET SIERPIEŃ Powrót do szkoły zbiega się z początkiem jesieni. Jest to okres, w którym najłatwiej o różnego rodzaju infekcje wśród dzieci. Możemy jednak zadbać o odporność najmłodszych odpowiednio modyfikując codzienną dietę. Odporność na piątkę Ekspert w dziedzinie pediatrii, prof. Piotr Socha z Centrum Zdrowia Dziecka uważa, że należy przede wszystkim zadbać o zróżnicowanie menu dziecka. Posiłki powinny dostarczać niezbędnych składników odżywczych. Niektóre z nich mają szczególną wartość i znaczenie. Sprzymierzeńcy odporności Podczas jesieni i zimy bardzo ważną rolę odgrywa witamina D. Ograniczona dawka promieni słonecznych i brak wewnętrznego źródła produkcji tej witaminy, oznacza konieczność jej pobierania z pożywienia. Jak zaznaczył prof. Socha, skuteczność witaminy D we wzmacnianiu odporności zostala dowiedziona naukowo. Okazało się, że zmniejsza ryzyko zachorowania na tak poważne infekcje jak grypa. Naturalnym źródłem witaminy D są ryby, ale ich spożycie w Polsce jest niestety stosunkowo niskie. Poza tym dzieci, zwłaszcza te wybredne, często nie lubią smaku ryb i odmawiają ich jedzenia. Jeżeli więc zależy nam na wzmocnieniu sił odpornościowych malucha, to suplementacja witaminy D jest konieczna. Innym składnikiem odżywczym, którego dodatni wpływ na odporność potwierdziły badania kliniczne, jest DHA, jeden z kwasów tłuszczowych. Jak wspomniał profesor Socha, są medyczne dowody na to, że podaż tego kwasu u niemowląt i małych dzieci ogranicza zachorowalność, a także warunkuje prawidłowy rozwój układu nerwowego. Kwas DHA znajdziemy również w rybach, ale ponieważ je się ich w naszym kraju zbyt mało, to niezbędne jest wyrównanie niedoborów DHA w diecie odpowiednią suplementacją. Prawda czy mit? Układ odpornościowy dziecka kształtuje się do ok. 12. roku życia. To dlatego najmłodsi częściej niż osoby dorosłe ulegają infekcjom, których przebieg jest zwykle cięższy i dłuższy. W latach 50. i 60. dzieciom zalecano regularne picie tranu, który w tamtych czasach był najlepszym dostępnym źródłem witamny D i kwasu DHA. Jednak obecnie, jak zauważa pediatra z Centrum Zdrowia Dziecka, tran nie jest już najlepszym medykamentem. Dziś lekarze zwracają uwagę na to, aby podać odpowiednie składniki w odpowiedniej dawce, a nie preparat kombinowany. Od lat mamy i babcie próbują też różnych domowych sposobów, aby podreperować stan zdrowia swoich latorośli. Mleko z miodem czy herbatka z sokiem malinowym uchodzą za sprzymierzeńców w walce o powrót do zdrowia. Niektórzy sięgają po wyciągi z grejpfruta, jeżówki czy aloesu w nadziei, że pomogą one zwiększyć odporność u dziecka. Prof. Socha zwraca jednak uwagę na to, że żaden z tych preparatów nie został dobrze przebadany i nie mamy naukowych dowodów na to, że faktycznie wzmacniają one naturalne siły organizmu. Ekspert wspomniał jednak o ostatnich badaniach dotyczących właściwości miodu. Okazało się, że łagodzi kaszel. Może być więc z powodzeniem stosowany w terapii dziecka, które przechodzi już infekcję. NIE dla multiwitaminy Profesor Piotr Socha krytykuje modę na stostowanie preparatów multiwitaminowych. Swoją popularność zawdzięczają one reklamom i rekomendacjom farmaceutów, a także wierze konsumentów w ich magiczne działanie. Tymczasem, jak podkreśla lekarz, to nie wielość witamin, ale konkretne składniki odżywcze oraz ich odpowiednia ilość, rzeczywiście poprawiają odporność. Jeżeli więc chcemy wzmocnić organizm swojego dziecka, pamiętajmy aby podawać mu tylko wyselekcjonowane składniki, których działanie zostało potwierdzone badaniami klinicznymi. 100 ml, ok. 20 zł SOLbaby TUSSI SOLbaby TUSSI to bezpieczny, skuteczny i przyjazny syrop dla dzieci powyżej 1. roku życia do stosowania w stanach: kaszel mokry i suchy, niedrożne zatoki. Preparat SOLbaby TUSSI został opracowany na bazie naturalnego miodu (74 proc.) z dodatkiem roślinnych ekstraktów z młodych pędów świerku i tymianku oraz witamin: C i A. Syrop nie zawiera w swoim składzie konserwantów, alkoholu i barwników, a swój smak i zapach zawdzięcza naturalnym substancjom słodzącym (miód) oraz naturalnym aromatom. Ponadto działanie składników syropu SOLbaby TUSSI potwierdzają wartościowe badania naukowe.

6 6 SIERPIEŃ 2014 WYZWANIA DODATEK DYSTRYBUOWANY WRAZ Z DZIENNIKIEM METRO ZAWIERA WYŁĄCZNIE MATERIAŁY PRZYGOTOWANE I POCHODZĄCE OD MEDIAPLANET Czy moje dziecko jest prześladowane w szkole? O poważnym problemie, jaki stanowi przemoc w szkole oraz sposobach jej przeciwdziałania rozmawiamy z Mirosławą Kątną przewodniczącą Komitetu Ochrony Praw Dziecka. Kontynuacja wywiadu na stronie: Dzieci, które padają ofiarą przemocy w szkole często ukrywają ten fakt przed rodzicami i nauczycielami. Jak rozpoznać, że nasze dziecko spotyka się z agresją ze strony rówieśników? Mirosława Kątna, przewodnicząca Komitetu Ochrony Praw Dziecka: O przemocy można i należy rozmawiać z dzieckiem już od lat przedszkolnych. Ważne, żeby zaufanie z dzieckiem budować od najmłodszych lat. Dziecko, które słyszy: Ale jesteś gapa!, ile razy zapomni czegoś lub zgubi, może się bać rozmawiać z rodzicami o problemach szkolnych. Jeśli jednakże wie, że nie spotka się z kpiną ze strony rodziców, szanse są znacznie większe, że zaufa im i powie, gdy ktoś je prześladuje lub wyśmiewa. Co robić, jeśli jednak wstydzi się przyznać? M.K.: Niezbędna jest wówczas obserwacja ze strony rodziców. Dziecko będące ofiarą przemocy często nie może spać, obniża się mu apetyt, wymyśla problemy, aby nie pójść do szkoły, wagaruje, nie chce uczestniczyć w zawodach i wycieczkach szkolnych, jest nienaturalnie smutne i zamyślone. Jeśli np. odbiera SMS-y, po których zamyka się w pokoju i płacze, lub nikt go nie odwiedza, możemy to uznać za sygnały alarmowe. Bardzo ważnym elementem, którego rodzice często zupełnie nie doceniają, są wizyty koleżeńskie. Kiedy dziecko mówi często: Idę do Wojtka, Maćka, a z kolei ani Wojtek ani Maciek nigdy nie przychodzą do naszego domu, jest to powód do niepokoju. Rodzice czasem chwalą się, jakie mają spokojne dziecko: Idzie do szkoły, wraca, siedzi przed komputerem, wyprowadza psa i nie sprawia żadnych kłopotów. To też jest niepokojące. Trzeba sobie zadać pytanie, dlaczego nie wychodzi na podwórko, dlaczego nikt go nie odwiedza, dlaczego po chorobie nie chce od nikogo pożyczyć zeszytów. Jeśli koledzy i koleżanki przychodzą do naszego domu, to czy możemy mieć pewność, że wszystko jest w porządku? M.K.: Wówczas również można dyskretnie obserwować, jak dziecko zachowuje się w grupie rówieśniczej. Nie mówię o tym, żeby siedzieć z nimi cały czas, ale przyjrzeć się, np. podczas podawania dzieciom kanapki lub picia co robią i jak się do siebie zwracają. Dobrze jest też rozmawiać z nauczycielami, pytać, jak oceniają relacje dziecka w klasie. I jeśli usłyszymy, że nie jest lubiane, nie można rzucać się nauczycielowi do gardła, tylko musimy spytać, dlaczego tak jest i razem spróbować znaleźć odpowiedź na to pytanie. Czy rodzic może coś zrobić, żeby jego dziecko nie stało się ofiarą przemocy? M.K.: Musimy od początku mówić dziecku, że nikt nie ma prawa go obrażać, naśmiewać się z niego. Oczywiście, nasze dziecko nie może też dokuczać innym dzieciom. Z najmłodszymi możemy wykorzystywać przykłady ze świata zwierząt, bajki itp. aby zilustrować, czym jest przemoc i jak na nią reagować. Wychowanie w poszanowaniu praw człowieka jest kluczowe, gdyż buduje bazę, rusztowanie dla dalszego kształtowania się osobowości dziecka. Wówczas nie będzie wszystkiego kontestować, nie będzie nadmiernie ekscentryczne i ma mniejsze szanse paść ofiarą agresji ze strony rówieśników. Oczywiście może się i tak zdarzyć, że to nauczyciele stosują techniki mające znamiona przemocy psychicznej. Jeśli uważamy, że nauczyciel źle postąpił wobec dziecka, należy mu to szczerze powiedzieć: Twoja nauczycielka źle się zachowała. Nie miała prawa mówić, że przydałyby ci się drugie okulary. To było nieładne z jej strony. Jeśli sytuacja się powtarza, rodzic musi być obrońcą, musi pójść do szkoły i porozmawiać, postawić pewne granice. Jeśli się nie uda dojść do porozumienia z nauczycielem, trzeba iść do dyrektora. A co jeśli rodzic nie wie, jak pomóc dziecku? M.K.: Nie każdy rodzic jest pedagogiem i wcale nie musi wiedzieć, jak postępować i jak rozmawiać z dziećmi o przemocy. Wówczas zawsze powtarzam: to żaden wstyd poprosić o pomoc, spytać pedagoga lub psychologa. Jednakże wielu rodziców w Polsce nadal reaguje na takie sugestie oburzeniem: No co Pani mówi? Moje dziecko nie jest wariatem, żebym do psychologa z nim chodziła!. Niestety rodzice zbyt często ignorują problem, czasem latami. Infekcja przedszkolaka Dobre przedszkole to znakomita sprawa, ale nawet w najlepszym dziecko może często łapać infekcje. Zdarza się to także tym maluchom, które dotąd nie chorowały, gdy przebywały w domu z mamą. Co z tym fantem zrobić? Przede wszystkim uważnie obserwować brzdąca. Wtedy bez trudu rozpoznasz, gdy coś z nim zaczyna być nie tak. Więcej dzieci, więcej wirusów Przeziębienie jest najczęstszą chorobą u małych dzieci. To infekcja wirusowa nosa i gardła. Zdarza się im nawet kilka razy w roku, zwłaszcza jesienią i zimą, gdy wszędzie panoszą się tzw. wirusy oddechowe. Znajdują się głównie na błonach śluzowych gardła i nosa przeziębionego malucha, dlatego, gdy tylko zakaszle on lub mocno wydmucha nosek, rozsiewa zarazki. Podobnie się dzieje, gdy chory przedszkolak dotyka wspólnych zabawek albo sprzętów w ten sposób zakaża wielu kolegów. O tym, czy choroba wygaśnie, czy przeciwnie rozwinie się, decydują w dużym stopniu pierwsze trzy dni. Dlatego dziecko, które ma objawy przeziębienia, powinno pozostać w domu. Jeśli w tym czasie będzie miało dobre warunki do walki z infekcją (odpoczynek, ciepło, brak nadmiernego wysiłku), jest większa szansa, że jego organizm znajdzie siły, by ją pokonać. Większa odporność to jest to Małe dzieci nie mają jeszcze w pełni sprawnego systemu odpornościowego. Nie potrafią więc dobrze rozpoznać wirusowego wroga i szybko zmobilizować swoich sił obronnych do walki. Dopiero gdy poznają wiele wirusów i oswoją się z nimi, będą je sprawniej zwalczać i rzadziej chorować. Dlatego każde kolejne przeziębienie jest trochę jak szczepienie, czyli ćwiczenie organizmu do walki z zakażeniami.

7 DODATEK DYSTRYBUOWANY WRAZ Z DZIENNIKIEM METRO ZAWIERA WYŁĄCZNIE MATERIAŁY PRZYGOTOWANE I POCHODZĄCE OD MEDIAPLANET SIERPIEŃ Ospa wietrzna jest ostrą chorobą zakaźną wywołaną pierwotnym zakażeniem wirusem ospy wietrznej i półpaśca (VZV). Po przebyciu ospy wietrznej VZV pozostaje w postaci utajonej w komórkach zwojów nerwowych. Wirus pod kontrolą dr n. med. Ewa Duszczyk SAMODZIELNY PUBLICZNY WOJEWÓDZKI SZPITAL ZAKAŹNY W WARSZAWIE Wsytuacji obniżenia odporności dochodzi do uaktywnienia się VZV, zmian zapalnych w zwoju nerwowym i wysypki pęcherzykowej na obszarze unerwionym przez uszkodzony zwój, która manifestuje się jako półpasiec. Półpasiec może wystąpić w dzieciństwie. Ryzyko zachorowania jest 20 razy wyższe, jeśli ospa wystąpiła w pierwszych dwóch latach życia. Na ospę wietrzną choruje się zwykle jeden raz w życiu. Na półpasiec można chorować kilka razy. Źródłem i jedynym rezerwuarem VZV w środowisku jest osoba chora na ospę wietrzną lub półpasiec. Ospa wietrzna jest jedną z najbardziej zaraźliwych chorób zakaźnych. Zakażenie szerzy się drogą kropelkową. Podatność na zakażenie VZV jest powszechna. W bezpośrednich kontaktach domowych zakaża się około 90 proc. osób wrażliwych na zakażenie. Po kontakcie z chorym na półpasiec ryzyko zachorowania na ospę wietrzną jest niższe i wynosi około proc. Może zachorować każdy, kto nie przebył wcześniej choroby lub nie był szczepiony. Okres wylęgania ospy wietrznej wynosi dni, najczęściej Zakaźność dla otoczenia zaczyna się na 1 2 dni przed wystąpieniem wysypki i trwa do przyschnięcia wykwitów, zwykle około tygodnia. W Polsce ospa wietrzna jest postrzegana przez pacjentów, a często i przez pediatrów oraz lekarzy rodzinnych, jako choroba niezbyt groźna i nie wymagająca specjalnego nadzoru, nawet obowiązkowa. Lekarze chorób zakaźnych częściej obserwują wymagające hospitalizacji powikłania tej łagodnej z pozoru choroby. U dotychczas zdrowych osób mogą wystąpić powikłania bakteryjne, neurologiczne, hematologiczne, kardiologiczne, dotyczące układu oddechowego. Powikłania bakteryjne obejmują nadkażenie wykwitów ospowych, płonicę przyranną, różę, ropowicę, nacieki zapalne, ropnie skóry. W tych ostatnich niezbędne jest leczenie chirurgiczne. Zdarzają się zakażenia inwazyjne pod postacią sepsy. Powikłania neurologiczne to zapalenie móżdżku (zespół ataksji móżdżkowej) występuje głównie u dzieci powyżej 15. r.ż., zazwyczaj w tygodniu choroby, przebieg jest na ogół łagodny. Zaburzenia równowagi o różnym nasileniu ustępuje w ciągu 3 4 tygodni. Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, poprzeczne zapalenie rdzenia, zespół Guillaina i Barrégo, porażenie nerwów czaszkowych, zapalenie siatkówki. Inne powikłania to zapalenie płuc i zapalenie mięśnia sercowego. Wysiew wykwitów ospy wietrznej do błon śluzowych jamy ustnej, niechęć do przyjmowania płynów drogą doustną i objawy odwodnienia są przyczyną hospitalizacji i koniecznością nawodnienia dożylnego. Inne powikłania to małopłytkowość, zapalenie stawów, zapalenie spojówek i rogówki. Najlepszym sposobem profilaktyki są szczepienia ochronne. Najwcześniej można zaszczepić dziecko po ukończeniu 9. miesięcy życia. WHO zaleca szczepienie powyżej 1. roku życia. Powszechne szczepienia przeciwko ospie wietrznej, prowadzone obecnie w kilkunastu krajach, spowodowały istotny spadek zachorowań, powikłań, hospitalizacji i zgonów. Szczepionkę podaje się w dwóch dawkach w odstępie co najmniej 6. tygodni. Zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych bezpłatnie są szczepione dzieci do ukończenia 12. roku życia z upośledzeniem odporności o wysokim ryzyku ciężkiego przebiegu choroby, z ostrą białaczką limfoblastyczną w okresie remisji, zakażone HIV, przed leczeniem immunosupresyjnym lub chemioterapią oraz dzieci z ich najbliższego otoczenia. Bezpłatnie są szczepione też dzieci przebywające w żłobkach, klubach malucha, domach dziecka, zakładach opieki długoterminowej i innych zakładach opiekuńczych. Szczepionka znajduje się na liście szczepień zalecanych przez Głównego Inspektora Sanitarnego. Jest ona wówczas pełnopłatna. Obserwacje z krajów, które szczepią populacyjnie wskazują na długotrwałą odporność i wyraźne zmniejszenie liczby przypadków półpaśca. Szczepionka jest dobrze tolerowana. Niepożądane odczyny poszczepienne występują rzadko i obejmują: obrzęk i zaczerwienie w Cutterguide: No Printing Process: Offset GD: SA miejscu Rodzicu, możesz chronić Swoje dziecko przed ospą wietrzną! Średnio 489 zachorowań dziennie w 2013 roku w Polsce 2 Zdjęcie obrazuje przykładowy przebieg ospy wietrznej: GSK Commercial Sp. z o.o., ul. Rzymowskiego 53, Warszawa, tel , fax: , podania szczepionki, ból, stan podgorączkowy lub gorączkę, rozdrażnienie, brak łaknienia, zmęczenie, ból stawów, głowy, mięśni. Sporadycznie mogą wystąpić na skórze pojedyncze grudki lub pęcherzyki. Przeciwwskazaniem do szczepienia są poważne niedobory odporności, leczenie immunosupresyjne, choroba infekcyjna przebiegająca z gorączką lub bez. Nie można zaszczepić kobiet w ciąży hospitalizacje w 2013 roku w Polsce 2 Swędzące pęcherzyki mogą się pojawić na całym ciele 3,4 Ospa wietrzna nie zawsze jest lekką chorobą. W jej przebiegu mogą wystąpić powikłania wymagające hospitalizacji, a nawet zgony. Najczęstszą przyczyną hospitalizacji są zakażenia bakteryjne i powikłania neurologiczne, które na długo wyłączają dziecko z normalnego życia. Szczepienia przeciwko ospie wietrznej mogą przyczynić się do spadku liczby zachorowań Size: 183 X 267 Pages: 1 Colors: C M Y K (4 Colors) Native File: Indesign CS5 Windows Generated in: Acrobat Distiller 9.0 i ilości niebezpiecznych powikłań. Zdjęcie obrazuje przykładowy przebieg ospy wietrznej, źródło: kadr ze spotu TV. Jedna z najbardziej zakaźnych chorób o nieprzewidywalnym przebiegu 5,6 Szczepienie przeciwko ospie wietrznej daje ochronę o udowodnionej skuteczności i bezpieczeństwie 7,8 Julka ospę złapała w przedszkolu, wszystko miała zsypane krostami buzia, w buzi, uszy, dziurki od nosa, pachwiny... 1 Mama 3-letniej dziewczynki, Warszawa Szczepienie, podobnie jak podanie leku, może wiązać się z wystąpieniem działań niepożądanych. Wszystkie działania niepożądane należy zgłaszać do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, al. Jerozolimskie 181 C, , Warszawa, tel. (22) fax (22) , zgodnie z zasadami monitorowania bezpieczeństwa produktów leczniczych. Formularz zgłoszenia niepożądanego działania produktu leczniczego dostępny jest na stronie Urzędu: Referencje: 1. Raport z badania jakościowego MillwardBrown dostępny na 2. Choroby zakaźne i zatrucia w Polsce, NIZP-PZH, 2014, dostępne na: 3. Magdzik W. i wsp. Choroby zakaźne i pasożytnicze - epidemiologia i profilaktyka, -medica Press, 2007, Centers for Disease Control and Prevention. Epidemiology and Prevention of Vaccine-Preventable Diseases. Atkinson W, Wolfe S, Hamborsky J, McIntyre L, eds. 11 th ed. Washington DC: Public Health Fundation Ołdak E., Możliwe powikłania ospy wietrznej i zakażeń rotawirusowych u dzieci, w: Profilaktyka immunologiczna zakażeń, nr.3, 2012r., str Wywiad z dr med. Ewą Duszczyk z Kliniki Chorób Zakaźnych Wieku Dziecięcego, Medycyna Praktyczna, 14 stycznia 2013 r., dostępny na: 7. Chiu SS., Lau YL, Review of the Varilrix varicella vaccine, Expert Review Of Vaccines, 2005, v. 4 n. 5, p Ołdak E., Czy szczepienie przeciwko ospie wietrznej jest skuteczne i jak długo utrzymuje się ochrona przed zachorowaniem?, Developmental Period Medicine, 2013, XVII, 4. Treści zamieszczone na plakacie mają wyłącznie charakter informacyjny, nie mogą być traktowane jako forma konsultacji medycznej i nie mogą zastąpić konsultacji lekarza, do którego należy ostateczna decyzja o sposobie i zakresie stosowanego leczenia. Więcej informacji: Data przygotowania materiału: sierpień 2014 Data ważności: sierpień 2015 PL/VAR/0037/13(1)

8 8 SIERPIEŃ 2014 INSPIRACJE DODATEK DYSTRYBUOWANY WRAZ Z DZIENNIKIEM METRO ZAWIERA WYŁĄCZNIE MATERIAŁY PRZYGOTOWANE I POCHODZĄCE OD MEDIAPLANET Dlaczego drugie śniadanie jest ważne? Rola drugiego śniadania: Wpływ na lepszą koncentrację Zapobieganie nadwadze i otyłości regularne jedzenie posiłków gwarantuje utrzymanie odpowiedniego tempa przemiany materii, dzięki czemu organizm nie jest zmuszony do gromadzenia energii na okresy głodu Dostarczenie organizmowi energii i składników pokarmowych Wpływ na sprawność, dobre samopoczucie kontakt z rówieśnikami Kształtowanie prawidłowych nawyków żywieniowych Jak zachęcić i przekonać dziecko do picia wody? Picie wody jest ważne dla rozwoju dziecka, o czym wie chyba każda mama. Małe dziecko, gdy nie jest jeszcze narażone na słodkie pokusy, zwykle chętnie uczy się picia wody i zaspokajania pragnienia w ten właśnie sposób. Problem pojawia się, gdy dziecko przyzwyczaiło się już do picia tylko słodkich napojów. Co wtedy? Jeśli będziemy kształtowali w naszych dzieciach zdrowy nawyk picia wody, możemy mieć większą pewność, że dziecko ominą problemy zarówno z próchnicą, jak i nadwagą. To ważne, byśmy mieli tego świadomość, bo przekonanie dziecka do picia wody czasami nie jest łatwe, ale nie jest niemożliwe! Istnieje wiele sposobów przekonania dzieci do wody. Poniżej prezentujemy niektóre z nich. Najważniejsze to: Starać się jak najwcześniej wprowadzić zwyczaj picia wody Eksperymentować z dodatkami do wody Podarować kubek ze słomką do picia wody, kolorowy bidon czy butelkę z ustnikiem Tłumaczyć dlaczego woda jest zdrowa Zachęcać do gaszenia pragnienia wodą, a nie sokami Uczyć przez zabawę, np. wymyślając, że woda to magiczny eliksir Wykorzystywać do zabawy butelki i zakrętki po samodzielnie wypitej wodzie Dawać dobry przykład i samemu pić wodę

PRAWIDŁOWE ODŻYWIANIE NASTOLATKÓW

PRAWIDŁOWE ODŻYWIANIE NASTOLATKÓW PRAWIDŁOWE ODŻYWIANIE NASTOLATKÓW Młody organizm, aby mógł prawidłowo się rozwijać potrzebuje wielu różnorodnych składników odżywczych, które powinny być nieodłączną częścią diety każdego dojrzewającego

Bardziej szczegółowo

Rola poszczególnych składników pokarmowych

Rola poszczególnych składników pokarmowych Zdrowy styl życia Rola poszczególnych składników pokarmowych 1. Białka Pełnią w organizmie funkcję budulcową. Są składnikiem wszystkich tkanek oraz kości. 2. Tłuszcze Pełnią w organizmie funkcję energetyczną.

Bardziej szczegółowo

Szkoła Podstawowa nr 6 im.bł.ks. Jerzego Popiełuszki w Nowym Sączu

Szkoła Podstawowa nr 6 im.bł.ks. Jerzego Popiełuszki w Nowym Sączu Szkoła Podstawowa nr 6 im.bł.ks. Jerzego Popiełuszki w Nowym Sączu Symbole Szkoły Podstawowej nr 6 SKLEPIK WZOROWY SMACZNY I ZDROWY Zdrowe odżywianie to podstawa!!! Jeść musimy, bowiem to podstawowy składnik

Bardziej szczegółowo

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY W WIEKU SZKOLNYM

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY W WIEKU SZKOLNYM ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY W WIEKU SZKOLNYM (Instytutu Żywności i Żywienia 2009) 1. Jedz codziennie różne produkty z każdej grupy uwzględnionej w piramidzie. 2. Bądź codziennie aktywny

Bardziej szczegółowo

ZBILANSOWANA DIETA TALERZ ZDROWIA SMACZNIE, ZDROWO, KOLOROWO. Anna Oblacińska Instytut Matki i Dziecka

ZBILANSOWANA DIETA TALERZ ZDROWIA SMACZNIE, ZDROWO, KOLOROWO. Anna Oblacińska Instytut Matki i Dziecka ZBILANSOWANA DIETA TALERZ ZDROWIA SMACZNIE, ZDROWO, KOLOROWO Anna Oblacińska Instytut Matki i Dziecka TALERZ CZY PIRAMIDA? Przedstawione w modelach zdrowego żywienia zalecenia żywieniowe to sugestie ogólne,

Bardziej szczegółowo

Znaczenie pierwszego śniadania, czyli zdrowe odżywianie dzieci i młodzieży. Na podstawie materiałów ORE- Anna Pisowacka

Znaczenie pierwszego śniadania, czyli zdrowe odżywianie dzieci i młodzieży. Na podstawie materiałów ORE- Anna Pisowacka Znaczenie pierwszego śniadania, czyli zdrowe odżywianie dzieci i młodzieży Na podstawie materiałów ORE- Anna Pisowacka JAK PRAWIDŁOWO SIĘ ODŻYWIAĆ? Zalecenia żywieniowe 6 + 1 U według S. Bergera Urozmaicenie

Bardziej szczegółowo

ZASADY PRAWIDŁOWEGO ŻYWIENIA W OKRESIE

ZASADY PRAWIDŁOWEGO ŻYWIENIA W OKRESIE ZASADY PRAWIDŁOWEGO ŻYWIENIA W OKRESIE SZKOLNYM Opracowała: Iwona Konowalska Prawidłowe żywienie powinno stanowić bardzo istotny element promocji zdrowia. Tworząc szkolne programy prozdrowotne należy koncentrować

Bardziej szczegółowo

Sklepik wzorowy smaczny i zdrowy

Sklepik wzorowy smaczny i zdrowy Sklepik wzorowy smaczny i zdrowy To NASZ Zielony sklepik w Zespole Szkół im. Jana Pawła II w Zielonkach! ZIELONKI = Zielony Sklepik = zdrowe i smaczne jedzenie Mamy coś do powiedzenia o piramidzie zdrowego

Bardziej szczegółowo

Zasady zdrowego żywienia i aktywności fizycznej młodzieży

Zasady zdrowego żywienia i aktywności fizycznej młodzieży Zasady zdrowego żywienia i aktywności fizycznej młodzieży Pamiętaj o codziennym spożywaniu produktów zawartych w piramidzie! PRODUKTY ZBOŻOWE ( mąki, kasza, ryż, płatki, pieczywo i makarony) Sągłównym

Bardziej szczegółowo

Żywność. zapewnia prawidłowe funkcjonowanie. poprawia samopoczucie

Żywność. zapewnia prawidłowe funkcjonowanie. poprawia samopoczucie Warsztaty żywieniowe Żywność buduje i regeneruje dostarcza energii zapewnia prawidłowe funkcjonowanie poprawia samopoczucie Żaden pojedynczy produkt nie dostarczy Ci wszystkiego, czego potrzebujesz dlatego

Bardziej szczegółowo

Wpływ żywienia na funkcjonowanie psychospołeczne dzieci.

Wpływ żywienia na funkcjonowanie psychospołeczne dzieci. Wpływ żywienia na funkcjonowanie psychospołeczne dzieci. ZDROWIE definicja Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) to stan cechujący się uzyskaniem dobrego samopoczucia na poziomie fizycznym, psychicznym i

Bardziej szczegółowo

ZALECENIA ŻYWIENIOWE DLA DZIECI I MŁODZIEŻY. Gimnazjum nr 1 w Piastowie Lidia Kaczor, 2011r

ZALECENIA ŻYWIENIOWE DLA DZIECI I MŁODZIEŻY. Gimnazjum nr 1 w Piastowie Lidia Kaczor, 2011r ZALECENIA ŻYWIENIOWE DLA DZIECI I MŁODZIEŻY Gimnazjum nr 1 w Piastowie Lidia Kaczor, 2011r PRAWIDŁOWE ODŻYWIANIE - definicja Prawidłowe odżywianie to nie tylko dostarczenie organizmowi energii, ale także

Bardziej szczegółowo

8. Scenariusz lekcji dla klasy IV-VI szkoły podstawowej i I klasy gimnazjum

8. Scenariusz lekcji dla klasy IV-VI szkoły podstawowej i I klasy gimnazjum 8. Scenariusz lekcji dla klasy IV-VI szkoły podstawowej i I klasy gimnazjum Temat: Wybory żywieniowe produkty zalecane i niezalecane w żywieniu. Cel: Kształtowanie prawidłowych nawyków żywieniowych. Zdobyte

Bardziej szczegółowo

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA ANETA SADOWSKA

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA ANETA SADOWSKA ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA ANETA SADOWSKA I PATRYCJA SZAFRAŃSKA HASŁO PORADNIKA Nie wystarczy jeść - należy się odżywiać - to mądre słowa. Nie należy wpychać w siebie wszystkiego co jest na stole, czy w

Bardziej szczegółowo

10 kroków do wzmocnienia organizmu dziecka

10 kroków do wzmocnienia organizmu dziecka 10 kroków do wzmocnienia organizmu dziecka Krok pierwszy - pełnowartościowa dieta Drogi Rodzicu, prawidłowo dobrana dieta jest podstawowym czynnikiem, który pomoże w zapobieganiu chorobom. Konieczne jest

Bardziej szczegółowo

Analiza sytuacji epidemiologicznej zachorowań na ospę wietrzną na terenie powiatu raciborskiego w latach 2010 2014

Analiza sytuacji epidemiologicznej zachorowań na ospę wietrzną na terenie powiatu raciborskiego w latach 2010 2014 PSSE RACIBÓRZ Analiza sytuacji epidemiologicznej zachorowań na ospę wietrzną na terenie powiatu raciborskiego w latach 21 214 CEL OPRACOWANIA: Celem niniejszego opracowania była ocena sytuacji epidemiologicznej

Bardziej szczegółowo

Talerz zdrowia skuteczne

Talerz zdrowia skuteczne Talerz zdrowia skuteczne narzędzie zdrowego odżywiania PSSE Chełm Kierownik Sekcji OZiPZ Alicja Bork PRAWIDŁOWE ŻYWIENIE Gwarancją właściwego rozwoju fizycznego, sprawności umysłu oraz dobrego zdrowia

Bardziej szczegółowo

Produkty Mleczne Tłuszcze Mięso, ryby, jaja Piramida żywienia Czego powinniśmy unikać Napoje gazowane, Chipsy Słodycze, Fast Foody PAMIĘTAJ!!

Produkty Mleczne Tłuszcze Mięso, ryby, jaja Piramida żywienia Czego powinniśmy unikać Napoje gazowane, Chipsy Słodycze, Fast Foody PAMIĘTAJ!! Zdrowy tryb życia Co robić żeby zdrowo żyć? Co otrzymujemy dzięki zdrowemu stylowi życia? Jak wygląda plan zdrowego żywienia? Chcesz być szczupła? Zdrowe odżywianie Węglowodany Warzywa i owoce Produkty

Bardziej szczegółowo

Zalecenia dotyczące żywienia dzieci w przedszkolach

Zalecenia dotyczące żywienia dzieci w przedszkolach Zalecenia dotyczące żywienia dzieci w przedszkolach NORMY ŻYWIENIA DLA DZIECI W WIEKU PRZEDSZKOLNYM I SZKOLNYM W POLSCE OPRACOWANO W INSTYTUCIE ŻYWNOŚCI I ŻYWIENIA I ZATWIERDZONE ZOSTAŁY PRZEZ INSTYTUT

Bardziej szczegółowo

4 JUNIOR PHARMA PREZENTUJE. suplementy stworzone z myślą o najmłodszych sportowcach

4 JUNIOR PHARMA PREZENTUJE. suplementy stworzone z myślą o najmłodszych sportowcach 4 JUNIOR PHARMA PREZENTUJE suplementy stworzone z myślą o najmłodszych sportowcach JESTEŚ RODZICEM MŁODEGO SPORTOWCA? Czy Twoje dziecko uczęszcza na treningi minimum 2 razy w tygodniu? Zdarzyło się, że

Bardziej szczegółowo

Piramida przedstawia zasady prawidłowego odżywiania. Informuje o tym, ile porcji różnych grup produktów powinno znaleźć się w posiłkach, które

Piramida przedstawia zasady prawidłowego odżywiania. Informuje o tym, ile porcji różnych grup produktów powinno znaleźć się w posiłkach, które DROGI RODZICU Piramida przedstawia zasady prawidłowego odżywiania. Informuje o tym, ile porcji różnych grup produktów powinno znaleźć się w posiłkach, które zjadamy w ciągu dnia. Przy czym obowiązuje zasada,

Bardziej szczegółowo

11. Scenariusz lekcji dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych

11. Scenariusz lekcji dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych 11. Scenariusz lekcji dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych Temat: Samodzielna ocena swojego żywienia i aktywności fizycznej. Cele: zapoznanie ucznia z praktycznymi aspektami układania prawidłowo zbilansowanej

Bardziej szczegółowo

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY. 26.10.2015r.

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY. 26.10.2015r. ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY 26.10.2015r. ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY Żywienie, szczególnie zbiorowe, nie powinno być realizowane w sposób doraźny. Jest to istotny problem

Bardziej szczegółowo

Rola warzyw i owoców w diecie dzieci i młodzieży, czyli jak powinny jeść nasze dzieci.

Rola warzyw i owoców w diecie dzieci i młodzieży, czyli jak powinny jeść nasze dzieci. Rola warzyw i owoców w diecie dzieci i młodzieży, czyli jak powinny jeść nasze dzieci. Alicja Kalińska Najczęstsze problemy w żywieniu dzieci Eksperci potwierdzają, że dieta dzieci w wieku szkolnym nie

Bardziej szczegółowo

Wybieram zdrowie i zdrowe odżywianie

Wybieram zdrowie i zdrowe odżywianie Wybieram zdrowie i zdrowe odżywianie Doktorze Zdrówko, co to znaczy być zdrowym? Być zdrowym, to nie tylko nie chorować, ale też czuć się dobrze, być radosnym i sprawnym fizycznie. Czy wiesz, co pomaga

Bardziej szczegółowo

Interwencje żywieniowe u dzieci otyłych aktualne spojrzenie

Interwencje żywieniowe u dzieci otyłych aktualne spojrzenie Interwencje żywieniowe u dzieci otyłych aktualne spojrzenie H. Dyląg, 1 H. Weker 1, M. Barańska 2 1 Zakład Żywienia 2 Zakład Wczesnej Interwencji Psychologicznej karmienie na żądanie 7-5 posiłków 3 posiłki

Bardziej szczegółowo

ZDROWE ODŻYWIANIE = ZDROWE ŻYCIE

ZDROWE ODŻYWIANIE = ZDROWE ŻYCIE ZDROWE ODŻYWIANIE = ZDROWE ŻYCIE RACJONALNIE = ZDROWO Zdrowa dieta jest jednym z najważniejszych elementów umożliwiających optymalny wzrost, rozwój i zdrowie. Ma przez to wpływ na fizyczną i umysłową

Bardziej szczegółowo

SZCZEPIENIA OCHRONNE U DOROSŁYCH lek. Kamil Chudziński Klinika Anestezjologii i Intensywnej Terapii CSK MSW w Warszawie 10.11.2015 Szczepionki Zabite lub żywe, ale odzjadliwione drobnoustroje/toksyny +

Bardziej szczegółowo

Nowy asortyment sklepików szkolnych nie taki straszny, czyli dlaczego warto jeść zdrowo?!

Nowy asortyment sklepików szkolnych nie taki straszny, czyli dlaczego warto jeść zdrowo?! Nowy asortyment sklepików szkolnych nie taki straszny, czyli dlaczego warto jeść zdrowo?! Rozporządzenie Z dniem 01.09.2015 roku weszło w życie nowe Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 26 sierpnia 2015

Bardziej szczegółowo

Gazetka uczniów Publicznej Szkoły Podstawowej im. Bohaterów Września w Węgrzynowie

Gazetka uczniów Publicznej Szkoły Podstawowej im. Bohaterów Września w Węgrzynowie Gazetka uczniów Publicznej Szkoły Podstawowej im. Bohaterów Września w Węgrzynowie Opracowali uczestnicy/uczestniczki koła dziennikarskiego Numer poświęcony programowi Owoce i warzywa w szkole 1 Program

Bardziej szczegółowo

Zadbaj o swoje zdrowie już dziś

Zadbaj o swoje zdrowie już dziś Zadbaj o swoje zdrowie już dziś Jurata Jurkun Specjalista ds. odżywiania i kontroli wagi Centrum Zdrowego Odżywiania i Kontroli Wagi w Suwałkach Zmiany cywilizacyjne Zmiany cywilizacyjne Transport Zbiory

Bardziej szczegółowo

W WIEKU PRZEDSZKOLNYM

W WIEKU PRZEDSZKOLNYM 10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI W WIEKU PRZEDSZKOLNYM 1.Jedz codziennie różne produkty z każdej grupy uwzględnionej w piramidzie. 2.Bądź codziennie aktywny fizycznie ruch korzystnie wpływa na sprawność

Bardziej szczegółowo

ZDROWIE Zasady zdrowego stylu życia NA TALERZU Poradnik dla

ZDROWIE Zasady zdrowego stylu życia NA TALERZU Poradnik dla ZDROWIE Zasady zdrowego stylu życia NA TALERZU Poradnik dla Ucznia Rodzica Nauczyciela Zdrowie człowieka to fundament, na którym opiera się całe jego szczęście i wszystkie umiejętności. Benjamin Disraeli

Bardziej szczegółowo

SPOŁECZEŃSTWO OD KUCHNI Integracja międzypokoleniowa mieszkańców Śliwkowego Szlaku

SPOŁECZEŃSTWO OD KUCHNI Integracja międzypokoleniowa mieszkańców Śliwkowego Szlaku SPOŁECZEŃSTWO OD KUCHNI Integracja międzypokoleniowa mieszkańców Śliwkowego Szlaku NASZE KULINARNE TRADYCJE NASZE KULINARNE TRADYCJE Co składa się na nie? Bez jakich produktów i potraw nie wyobrażamy sobie

Bardziej szczegółowo

Scenariusz zajęć Smacznie i zdrowo przy rodzinnym stole

Scenariusz zajęć Smacznie i zdrowo przy rodzinnym stole Scenariusz zajęć Smacznie i zdrowo przy rodzinnym stole CELE: 1. Uświadomienie dzieciom, że śniadanie jest podstawowym posiłkiem w ciągu dnia. 2. Przekazanie wiedzy na temat zależności pomiędzy właściwym

Bardziej szczegółowo

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY W WIEKU SZKOLNYM

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY W WIEKU SZKOLNYM ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY W WIEKU SZKOLNYM (Instytutu Żywności i Żywienia 2009) 1. Jedz codziennie różne produkty z każdej grupy uwzględnionej w piramidzie. 2. Bądź codziennie aktywny

Bardziej szczegółowo

Europejski Tydzień Walki z Rakiem

Europejski Tydzień Walki z Rakiem 1 Europejski Tydzień Walki z Rakiem 25-31 maj 2014 (http://www.kodekswalkizrakiem.pl/kodeks/) Od 25 do 31 maja obchodzimy Europejski Tydzień Walki z Rakiem. Jego celem jest edukacja społeczeństwa w zakresie

Bardziej szczegółowo

Powszechne mity dotyczące diety. Zofia Kwiatkowska

Powszechne mity dotyczące diety. Zofia Kwiatkowska Powszechne mity dotyczące diety 1 Zofia Kwiatkowska Struktura prezentacji O Historia O Czym jest dieta? O Czym jest żywienie? O Zasady zdrowego żywienia O Najczęstsze mity dotyczące diety O Podsumowanie

Bardziej szczegółowo

Przetrwać jesienne choroby

Przetrwać jesienne choroby Przetrwać jesienne choroby Jesień, podobnie jak i wiosna, wyjątkowo sprzyja chorobom. Przedszkolak potrafi w tym okresie kilka razy złapać katar, kaszel i gorączkę. Pamiętaj, by nie szpikować go antybiotykami,

Bardziej szczegółowo

Najbardziej rozpowszechnione błędy żywieniowe: nieregularność spożywania posiłków; niespożywanie pierwszego śniadania przed wyjściem do szkoły oraz drugiego w szkole; nieprawidłową częstość konsumpcji

Bardziej szczegółowo

Warsztaty dla Rodziców. Wiosenne śniadanie. Warszawa 26.05.2015 r.

Warsztaty dla Rodziców. Wiosenne śniadanie. Warszawa 26.05.2015 r. Warsztaty dla Rodziców Wiosenne śniadanie Warszawa 26.05.2015 r. Urozmaicenie Uregulowanie Umiarkowanie Umiejętności Unikanie Prawidłowe żywienie 7 zasad wg prof. Bergera + Uprawianie sportu + Uśmiech

Bardziej szczegółowo

MAGDALENA KRZYSZKA studentka WYDZIAŁU WYCHOWANIA FIZYCZNEGO I PROMOCJI ZDROWIA UNIWERSYTET SZCZECIŃSKI ZDROWY STYL ŻYCIA

MAGDALENA KRZYSZKA studentka WYDZIAŁU WYCHOWANIA FIZYCZNEGO I PROMOCJI ZDROWIA UNIWERSYTET SZCZECIŃSKI ZDROWY STYL ŻYCIA MAGDALENA KRZYSZKA studentka WYDZIAŁU WYCHOWANIA FIZYCZNEGO I PROMOCJI ZDROWIA UNIWERSYTET SZCZECIŃSKI ZDROWY STYL ŻYCIA Na czym polega zdrowy styl życia? ZDROWY STYL ŻYCIA Prawidłowe odżywianie Aktywność

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK O ŻYWNOŚCI I RYBACTWA

WYDZIAŁ NAUK O ŻYWNOŚCI I RYBACTWA WYDZIAŁ NAUK O ŻYWNOŚCI I RYBACTWA ZAKŁAD PODSTAW ŻYWIENIA CZŁOWIEKA Dr inż. Edyta Balejko, dr inż. Anna Bogacka, dr inż. Anna Sobczak-Czynsz Przedmiot: Podstawy żywienia człowieka (ZBiJŻ) Ćwiczenie nr

Bardziej szczegółowo

Witaminy i minerały dla osób z przewlekłą chorobą nerek i po przeszczepieniu nerki

Witaminy i minerały dla osób z przewlekłą chorobą nerek i po przeszczepieniu nerki Dietetyczny środek spożywczy specjalnego przeznaczenia medycznego Witaminy i minerały dla osób z przewlekłą chorobą nerek i po przeszczepieniu nerki Zestaw witamin i składników mineralnych przygotowany

Bardziej szczegółowo

5 porcji warzyw, owoców lub soku

5 porcji warzyw, owoców lub soku KONFERENCJA PRASOWA 5 porcji warzyw, owoców lub soku Witamy serdecznie! Warszawa, 6 marca 2012 r. Dziś zadbaj o zdrowie, byś nie musiał o nim marzyć, gdy będziesz w niemocy (Pliniusz Starszy) Postaramy

Bardziej szczegółowo

Żyjmy zdrowo kolorowo

Żyjmy zdrowo kolorowo Żyjmy zdrowo kolorowo Publiczna Szkoła Podstawowa u Ujeździe już od lat promuje zdrowy tryb życia pod hasłem Żyjmy zdrowo kolorowo. Podejmowane w ramach tego przedsięwzięcia działania mają na celu wypracowanie

Bardziej szczegółowo

Żywienie w sporcie, czyli po co mojemu dziecku dietetyk?

Żywienie w sporcie, czyli po co mojemu dziecku dietetyk? Żywienie w sporcie, czyli po co mojemu dziecku dietetyk? Podczas intensywnego treningu organizm produkuje energię znacznie szybciej, niż wówczas, gdy aktywność jest mała. W trakcie ćwiczeń serce bije częściej,

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z realizacji programu Owoce w szkole realizowanego w I i w II półroczu roku szkolnego 2013/2014

Sprawozdanie z realizacji programu Owoce w szkole realizowanego w I i w II półroczu roku szkolnego 2013/2014 Sprawozdanie z realizacji programu Owoce w szkole realizowanego w I i w II półroczu roku szkolnego 2013/2014 W I i II półroczu roku szkolnego 2013/ 2014 Szkoła Podstawowa im. Marii Konopnickiej w Brzeźnie

Bardziej szczegółowo

Zdrowo jem - więcej wiem

Zdrowo jem - więcej wiem Zdrowo jem - więcej wiem Co to znaczy być zdrowym??? Być zdrowym: 1. nie chorować, 2. czuć się dobrze, 3. być radosnym, 4. być sprawnym fizycznie. Prawidłowe odżywianie! Jeśli właściwie się odżywiamy,

Bardziej szczegółowo

ZDROWO AKTYWNI SZKOŁA PODSTAWOWA NR 8 W TARNOWIE

ZDROWO AKTYWNI SZKOŁA PODSTAWOWA NR 8 W TARNOWIE ZDROWO AKTYWNI SZKOŁA PODSTAWOWA NR 8 W TARNOWIE PIRAMIDY EGIPSKIE Piramidy to budowle, które przetrwały tysiące lat. Najbardziej trwała była ich podstawa, czyli część zbudowana na ziemi. PIRAMIDA ZDROWEGO

Bardziej szczegółowo

ŚWIADOME ŻYWIENIE A ROZWÓJ DZIECKA

ŚWIADOME ŻYWIENIE A ROZWÓJ DZIECKA ŚWIADOME ŻYWIENIE A ROZWÓJ DZIECKA mgr Katarzyna Liptak Nauczyciel wych. wczesnoszkolnego, Trener Wellness Co to jest ODŻYWIANIE? To proces życiowy polegający na pozyskiwaniu przez organizm ze środowiska

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK O ŻYWNOŚCI I RYBACTWA

WYDZIAŁ NAUK O ŻYWNOŚCI I RYBACTWA WYDZIAŁ NAUK O ŻYWNOŚCI I RYBACTWA ZAKŁAD PODSTAW ŻYWIENIA CZŁOWIEKA Dr inż. Edyta Balejko, dr inż. Anna Bogacka, dr inż. Anna Sobczak-Czynsz Przedmiot: Podstawy żywienia człowieka (MS i TŻiŻCz z uz.)

Bardziej szczegółowo

Dziecko przebyło infekcję kiedy szczepić? Dr n. med. Ewa Duszczyk

Dziecko przebyło infekcję kiedy szczepić? Dr n. med. Ewa Duszczyk Dziecko przebyło infekcję kiedy szczepić? Dr n. med. Ewa Duszczyk Częste pytania rodziców Dziecko miało kontakt z chorobą zakaźną czy szczepić, czy czekać? Dziecko przebyło infekcję, kiedy i czy szczepić?

Bardziej szczegółowo

kształtującym zdrowe nawyki żywieniowe dzieci Wyniki oceny programu

kształtującym zdrowe nawyki żywieniowe dzieci Wyniki oceny programu Program Owoce w szkole skutecznym narzędziem kształtującym zdrowe nawyki żywieniowe dzieci Wyniki oceny programu Warszawa, 2012 OCENA SKUTECZNOŚCI PROGRAMU I. Podstawa prawna Przeprowadzanie regularnej

Bardziej szczegółowo

ŻYWIENIE CZŁOWIEKA. Racjonalne żywienie jest jednym z podstawowych warunków prawidłowego funkcjonowania organizmu ludzkiego i dobrego zdrowia.

ŻYWIENIE CZŁOWIEKA. Racjonalne żywienie jest jednym z podstawowych warunków prawidłowego funkcjonowania organizmu ludzkiego i dobrego zdrowia. ŻYWIENIE CZŁOWIEKA Racjonalne żywienie jest jednym z podstawowych warunków prawidłowego funkcjonowania organizmu ludzkiego i dobrego zdrowia. Prawidłowe żywienie należy do najważniejszych czynników środowiskowych,

Bardziej szczegółowo

Zasady diety piłkarskiej lek. med. Jarosław Madej

Zasady diety piłkarskiej lek. med. Jarosław Madej Zasady diety piłkarskiej lek. med. Jarosław Madej 1 Zasady ogólne 1. Częstość i regularność posiłków 2. Śniadanie - najważniejszy posiłek dnia 3. Ostatni posiłek -2 godz. przed snem 4. Posiłek budulcem

Bardziej szczegółowo

10. Scenariusz lekcji dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych

10. Scenariusz lekcji dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych 10. Scenariusz lekcji dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych Temat: Potrawy typu fast food a żywność przygotowywana w domu. Cele: uświadomienie różnic pomiędzy daniami typu fast food a żywnością przygotowywaną

Bardziej szczegółowo

Zdrowe odżywianie - sposób odżywiania, polegający na przyjmowaniu substancji korzystnych dla zdrowia w celu zapewnienia lub poprawy zdrowia.

Zdrowe odżywianie - sposób odżywiania, polegający na przyjmowaniu substancji korzystnych dla zdrowia w celu zapewnienia lub poprawy zdrowia. Łukasz Sujecki IIIA Zdrowe odżywianie - sposób odżywiania, polegający na przyjmowaniu substancji korzystnych dla zdrowia w celu zapewnienia lub poprawy zdrowia. Piramida zdrowego Odżywiania Pyyyszne mięsko

Bardziej szczegółowo

Program Owoce w szkole i jego ocena

Program Owoce w szkole i jego ocena Program Owoce w szkole i jego ocena Warszawa, marzec 2012 Od roku szkolnego 2009/2010 Agencja Rynku Rolnego administruje programem Wspólnej Polityki Rolnej Owoce w szkole Obecnie trwa trzeci rok szkolny

Bardziej szczegółowo

Scenariusz zajęć świetlicowych

Scenariusz zajęć świetlicowych Scenariusz zajęć świetlicowych - żywe słowo Kampania Wiem, co jem Temat zajęć: Śniadanie może być pyszne i zdrowe. Cele wychowawczo dydaktyczne: 1. Kształtowanie nawyków zdrowego odżywiania się. 2. Nauka

Bardziej szczegółowo

2011-03-17. Woda. Rola wody. Jestem tym co piję-dlaczego woda jest niezbędna dla zdrowia?

2011-03-17. Woda. Rola wody. Jestem tym co piję-dlaczego woda jest niezbędna dla zdrowia? Jestem tym co piję-dlaczego woda jest niezbędna dla zdrowia? A. Jarosz Woda głównym składnikiem ciała i podstawowym składnikiem pożywienia stanowi 50 80 %masy ciała zasoby wodne organizmu muszą być stale

Bardziej szczegółowo

Mały Dietetyk. Fot.: uwazaj.bo@gmail.com. Fot.: uwazaj.bo@gmail.com. Fot.: uwazaj.bo@gmail.com

Mały Dietetyk. Fot.: uwazaj.bo@gmail.com. Fot.: uwazaj.bo@gmail.com. Fot.: uwazaj.bo@gmail.com Mały Dietetyk Mały Dietetyk - edukacja żywieniowa dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym. Jest to cykl sześciu warsztatów żywieniowych. Tematy warsztatów skupiają się wokół wybranych grup produktów

Bardziej szczegółowo

Rozwój człowieka, stan jego zdrowia i wydajność pracy oraz długość życia są ściśle uzależnione od sposobu żywienia.

Rozwój człowieka, stan jego zdrowia i wydajność pracy oraz długość życia są ściśle uzależnione od sposobu żywienia. Rozwój człowieka, stan jego zdrowia i wydajność pracy oraz długość życia są ściśle uzależnione od sposobu żywienia. Nieprawidłowe odżywianie w wieku niemowlęcym, przedszkolnym i szkolnym: hamuje rozwój

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ WYBIERAM ZDROWIE I ZDROWE ODŻYWIANIE

SCENARIUSZ WYBIERAM ZDROWIE I ZDROWE ODŻYWIANIE SCENARIUSZ WYBIERAM ZDROWIE I ZDROWE ODŻYWIANIE CELE: 1. Uczenie dzieci odpowiedzialności za własne zdrowie. 2. Uświadomienie dzieciom roli właściwego stylu życia w trosce o zdrowie i dobre samopoczucie.

Bardziej szczegółowo

10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA

10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA 10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA 10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. Należy spożywać produkty z różnych grup żywności (dbać o urozmaicenie posiłków) Kontroluj masę ciała (dbaj o zachowanie

Bardziej szczegółowo

Akcja 5 razy dziennie warzywa i owoce. 31 marca 2007r.

Akcja 5 razy dziennie warzywa i owoce. 31 marca 2007r. Akcja 5 razy dziennie warzywa i owoce 31 marca 2007r. Cele akcji: wzrost spożycia warzyw i owoców do co najmniej 5 porcji dziennie uprawianie aktywności fizycznej utrzymywanie prawidłowej masy ciała Hasło

Bardziej szczegółowo

POMIARY CIAŁA. 1 K r e a t o r Z d r o w i a. c o m

POMIARY CIAŁA. 1 K r e a t o r Z d r o w i a. c o m 1 K r e a t o r Z d r o w i a. c o m Aby zamówić Indywidualny Plan Żywieniowy należy wypełnić formularz. Czas potrzebny do wypełnia to ok 30 minut. Proszę o dokładne i szczegółowe wypeł formularza. Wypełniony

Bardziej szczegółowo

7 00 L - karnityna + chrom + aminokwasy rozgałęzione, 7 30 I ŚNIADANIE, (głównie węglowodany złożone + owoce + warzywa):*

7 00 L - karnityna + chrom + aminokwasy rozgałęzione, 7 30 I ŚNIADANIE, (głównie węglowodany złożone + owoce + warzywa):* Przykładowe jadłospisy na redukcję masy ciała 1. Przykładowy jadłospis na zrzucenie wagi (zalecenia ogólne, na podstawie wywiadu z zawodnikiem trójboju siłowego): CZĘŚĆ I 3 TYGODNIE: 7 00 L - karnityna

Bardziej szczegółowo

dr inż. Marta Jeruszka-Bielak Wszechnica żywieniowa Warszawa, 21 października 2015 r.

dr inż. Marta Jeruszka-Bielak Wszechnica żywieniowa Warszawa, 21 października 2015 r. Rozporządzenie Ministra Zdrowia dotyczące żywienia w stołówkach i asortymentu w sklepikach szkolnych szansą na poprawę sposobu żywienia i stanu zdrowia dzieci i młodzieży. dr inż. Marta Jeruszka-Bielak

Bardziej szczegółowo

Jedzmy zdrowo na kolorowo!

Jedzmy zdrowo na kolorowo! Jedzmy zdrowo na kolorowo! Dlaczego powinniśmy jeść warzywa? Ponieważ są źródłem: -witamin: głównie: beta-karoten, witamina C, kwas foliowy oraz witaminy K, niacyna oraz witaminy E -składników mineralnych:

Bardziej szczegółowo

Materiałpomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie:

Materiałpomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie: Materiałpomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie: TECHNIK ŻYWIENIA I USŁUG GASTRONOMICZNYCH przygotowany w ramach projektu Praktyczne kształcenie nauczycieli zawodów branży hotelarsko-turystycznej

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 28 sierpnia 2015 r. Poz. 1256 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 26 sierpnia 2015 r. w sprawie grup środków spożywczych przeznaczonych do

Bardziej szczegółowo

Prezentacja materiałów przygotowanych. programu edukacyjnego Trzymaj formę!

Prezentacja materiałów przygotowanych. programu edukacyjnego Trzymaj formę! Prezentacja materiałów przygotowanych do realizacji V edycji programu edukacyjnego Trzymaj formę! KONFERENCJA PODSUMOWUJĄCA REALIZACJĘ IV EDYCJI PROGRAMU EDUKACYJNEGO PT. TRZYMAJ FORMĘ! ZAKOPANE, 6 8 PAŹDZIERNIKA

Bardziej szczegółowo

Prawidłowe żywienie jest jednym z najważniejszych czynników środowiskowych, wpływających na rozwój człowieka i utrzymanie przez niego dobrego stanu

Prawidłowe żywienie jest jednym z najważniejszych czynników środowiskowych, wpływających na rozwój człowieka i utrzymanie przez niego dobrego stanu Prawidłowe żywienie jest jednym z najważniejszych czynników środowiskowych, wpływających na rozwój człowieka i utrzymanie przez niego dobrego stanu zdrowia. Polega ono na całkowitym pokryciu zapotrzebowania

Bardziej szczegółowo

Myślę co jem - profilaktyka otyłości i chorób dietozależnych wśród dzieci. Temat 2: Jak jem? Opracowanie: mgr Agnieszka Augustyniak

Myślę co jem - profilaktyka otyłości i chorób dietozależnych wśród dzieci. Temat 2: Jak jem? Opracowanie: mgr Agnieszka Augustyniak 1. Cel główny Uczeń ocenia swój sposób żywienia Temat 2: Jak jem? Opracowanie: mgr Agnieszka Augustyniak 2. Cele szczegółowe Uczeń: ocenia wielkość porcji poszczególnych grup produktów spożywczych identyfikuje

Bardziej szczegółowo

RACJONALNE ŻYWIENIE. Zespół Szkół Rolnicze Centrum Mokrzeszów. 2007 r.

RACJONALNE ŻYWIENIE. Zespół Szkół Rolnicze Centrum Mokrzeszów. 2007 r. RACJONALNE ŻYWIENIE Zespół Szkół Rolnicze Centrum Mokrzeszów 2007 r. RACJONALNE ŻYWIENIE Polega na systematycznym dostarczaniu do organizmu wszystkich niezbędnych składników odżywczych w ilościach i proporcjach

Bardziej szczegółowo

Zasady racjonalnego żywienia dzieci w wieku przedszkolnym i szkolnym. mgr inż. Joanna Wierzbicka

Zasady racjonalnego żywienia dzieci w wieku przedszkolnym i szkolnym. mgr inż. Joanna Wierzbicka Zasady racjonalnego żywienia dzieci w wieku przedszkolnym i szkolnym mgr inż. Joanna Wierzbicka Najczęstsze wady w żywieniu dzieci i młodzieży Do osób najbardziej narażonych na skutki nieprawidłowego żywienia

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z realizacji akcji Zboża zjadamy, energię z nich mamy przeprowadzonej w oddziale przedszkolnym przy Szkole Podstawowej w Piasecznie

Sprawozdanie z realizacji akcji Zboża zjadamy, energię z nich mamy przeprowadzonej w oddziale przedszkolnym przy Szkole Podstawowej w Piasecznie Sprawozdanie z realizacji akcji Zboża zjadamy, energię z nich mamy przeprowadzonej w oddziale przedszkolnym przy Szkole Podstawowej w Piasecznie Akcja została przeprowadzona w październiku, listopadzie

Bardziej szczegółowo

ŻYWIENIE MA ZNACZENIE. Opracowanie prezentacji: Agnieszka Danielewicz, dietetyk, edukator społeczny w cukrzycy

ŻYWIENIE MA ZNACZENIE. Opracowanie prezentacji: Agnieszka Danielewicz, dietetyk, edukator społeczny w cukrzycy ŻYWIENIE MA ZNACZENIE Opracowanie prezentacji: Agnieszka Danielewicz, dietetyk, edukator społeczny w cukrzycy Oczekiwania wobec Młodych Wyniki w nauce Osiągnięcia w sporcie Przebojowość Pewność siebie

Bardziej szczegółowo

Jak oceniasz swój stan zdrowia? Czy przed wyjściem do szkoły zjadasz śniadanie?

Jak oceniasz swój stan zdrowia? Czy przed wyjściem do szkoły zjadasz śniadanie? Ankietowanymi byli uczniowie dwóch klas piątych oraz dwóch klas szóstych. Łącznie w ankiecie wzięło udział 67 osób. Jak oceniasz swój stan zdrowia? Zły; ; % Dobry; ; 6% Bardzo dobry; 0; 7% Wszystkie dzieci

Bardziej szczegółowo

DODAJ KOLORÓW DO SWOJEJ DIETY

DODAJ KOLORÓW DO SWOJEJ DIETY DODAJ KOLORÓW DO SWOJEJ DIETY DODAJ KOLORÓW DO SWOJEJ DIETY WPROWADZENIE DO PREZENTACJI Carl Rehnborg i Nutrilite historia Wyzwania związane ze zdrowym sposobem odżywiania się Pokoloruj swoją dietę Zdrowy

Bardziej szczegółowo

Twój Program Odchudzania. -20 kg

Twój Program Odchudzania. -20 kg Twój Program Odchudzania -20 kg Warto wiedzieć Wszyscy marzymy o pięknym, płaskim i wyrzeźbionym brzuchu. Niestety często zamiast kaloryfera mamy niechcianą oponkę wylewającą się ze spodni, której nie

Bardziej szczegółowo

NIE NARAŻAJ SWOJEGO ZDROWIA! STOP PRZEDSTAWIAMY RECEPTĘ NA SKUTECZNĄ PROFILAKTYKĘ

NIE NARAŻAJ SWOJEGO ZDROWIA! STOP PRZEDSTAWIAMY RECEPTĘ NA SKUTECZNĄ PROFILAKTYKĘ NIE NARAŻAJ SWOJEGO ZDROWIA! POWIEDZ grypie STOP PRZEDSTAWIAMY RECEPTĘ NA SKUTECZNĄ PROFILAKTYKĘ Jedną z najpowszechniej występujących i wciąż niedocenianych chorób jest grypa, choroba, która w sezonie

Bardziej szczegółowo

ZDROWE ODŻYWIANIE NASTOLATKÓW PORADNIK DLA RODZICÓW I UCZNIÓW

ZDROWE ODŻYWIANIE NASTOLATKÓW PORADNIK DLA RODZICÓW I UCZNIÓW ZDROWE ODŻYWIANIE NASTOLATKÓW PORADNIK DLA RODZICÓW I UCZNIÓW SPIS TREŚCI 1. Zasady zdrowego żywienia 2. Zapotrzebowanie energetyczne nastolatków 3. Zapotrzebowanie energetyczne nastolatków 4. Zalecenia

Bardziej szczegółowo

NIEMOWLĘ- JAK OCENIĆ ŻYWIENIE?

NIEMOWLĘ- JAK OCENIĆ ŻYWIENIE? NIEMOWLĘ- JAK OCENIĆ ŻYWIENIE? Klinika Gastroenterologii, Hepatologii, Zaburzeń Odżywiania i Pediatrii, Instytut Pomnik Centrum Zdrowia Dziecka, Warszawa MGR INŻ. MAŁGORZATA MATUSZCZYK ILE ML MLEKA POWINNO

Bardziej szczegółowo

Jak dbać o swoją kondycję fizyczną, jak żyć i odżywiać się zdrowo? Sondaż

Jak dbać o swoją kondycję fizyczną, jak żyć i odżywiać się zdrowo? Sondaż Jak dbać o swoją kondycję fizyczną, jak żyć i odżywiać się zdrowo? Sondaż Sprawozdanie z zadania numer 2 SP2 im. Marii Skłodowskiej Curie w Sobótce W dn. 5 listopada 2014 r. w kl. III VI (75 uczniów) przeprowadzono

Bardziej szczegółowo

Co należy jeść, a czego lepiej unikać, by odżywiać się zdrowo?

Co należy jeść, a czego lepiej unikać, by odżywiać się zdrowo? Co należy jeść, a czego lepiej unikać, by odżywiać się zdrowo? Według definicji zdrowe odżywianie to sposób jedzenia, polegający na przyjmowaniu substancji korzystnych dla zdrowia w celu jego zapewnienia

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ PIJMY WODĘ NA ZDROWIE!

SCENARIUSZ PIJMY WODĘ NA ZDROWIE! SCENARIUSZ PIJMY WODĘ NA ZDROWIE! CELE: 1. Przekazanie dzieciom wiedzy na temat znaczenia wody dla ludzi, zwierząt i roślin. 2. Uświadomienie dzieciom wagi picia wody. 3. Przekazanie dzieciom wiedzy na

Bardziej szczegółowo

POLIOMYELITIS. (choroba Heinego Medina, nagminne porażenie dziecięce, porażenie rogów przednich rdzenia, polio)

POLIOMYELITIS. (choroba Heinego Medina, nagminne porażenie dziecięce, porażenie rogów przednich rdzenia, polio) W latach 50. na chorobę Heinego-Medina chorowało w Europie i USA jedno na 5000 dzieci. Po wdrożeniu w Polsce masowych szczepień przeciw poliomyelitis, już w 1960 roku zarejestrowano mniej zachorowań. W

Bardziej szczegółowo

Grupa SuperTaniaApteka.pl Utworzono : 25 czerwiec 2016

Grupa SuperTaniaApteka.pl Utworzono : 25 czerwiec 2016 CIĄŻA I KARMIENIE PIERSIĄ > Model : 4075211 Producent : MERCK KGAA FEMINATAL N - Podwójne zdrowie dziecka i mamy Zestaw witamin i minerałów dla kobiet w ciąży i karmiących piersią - najczęściej stosowany

Bardziej szczegółowo

Kl. I Kl. II Kl. III Kl. IV Kl. V Kl. VI Inne

Kl. I Kl. II Kl. III Kl. IV Kl. V Kl. VI Inne ANALIZA ANKIETY: PROMOCJA ZDROWIA W SZKOLE ANKIETA DLA RODZICÓW 1. Ankieta została przeprowadzona w styczniu podczas zebrań z rodzicami. 2. W ankiecie wzięło udział 200 rodziców, w tym: z klasy I 10 osób

Bardziej szczegółowo

Czym jest program Trzymaj

Czym jest program Trzymaj Trzymaj formę! Czym jest program Trzymaj formę"? "Trzymaj formę" " to inicjatywa propagująca zdrowy styl życia o unikalnym dwukierunkowym podejściu: promującym zbilansowane odżywianie połą łączone z regularną

Bardziej szczegółowo

Śniadanie jeść czy nie jeść? To nie jest trudne pytanie.

Śniadanie jeść czy nie jeść? To nie jest trudne pytanie. Katedra Żywienia Człowieka Uniwersytet Warmińsko-Mazurski Komitet Nauki o Żywieniu Człowieka Wydział V Nauk Medycznych Polska Akademia Nauk Polskie Towarzystwo Nauk Żywieniowych Śniadanie jeść czy nie

Bardziej szczegółowo

ANKIETA DLA RODZICÓW dotycząca ALERGII oraz NIETOLERANCJI ŻYWIENIOWYCH dla uczestników obozów organizowanych przez SportFun

ANKIETA DLA RODZICÓW dotycząca ALERGII oraz NIETOLERANCJI ŻYWIENIOWYCH dla uczestników obozów organizowanych przez SportFun NAZWISKO i IMIĘ DZIECKA Data urodzenia dziecka MIEJSCE i TERMIN turnusu TELEFON do rodzica/opiekuna ANKIETA DLA RODZICÓW dotycząca ALERGII oraz NIETOLERANCJI ŻYWIENIOWYCH dla uczestników obozów organizowanych

Bardziej szczegółowo

UWAGA na NAPOJE ENERGETYZUJĄCE

UWAGA na NAPOJE ENERGETYZUJĄCE UWAGA na NAPOJE ENERGETYZUJĄCE Dlaczego dzieci i młodzież nie powinny pić napojów energetyzujących? Niektórzy sądzą, że napoje energetyzujące są źródłem energii, która jest szybko przyswajalna przez organizm

Bardziej szczegółowo

Dietetyk Anna Jelonek : Dzień dobry :) już jesteśmy, zapraszamy do zadawania pytań.

Dietetyk Anna Jelonek : Dzień dobry :) już jesteśmy, zapraszamy do zadawania pytań. Czat z Anną Jelonek Dietetyk Anna Jelonek : Dzień dobry :) już jesteśmy, zapraszamy do zadawania pytań. Jaka jest różnica pomiędzy makaronami i ryżami białymi a brązowymi? Czy ma to wielkie znaczenie w

Bardziej szczegółowo

21.04.2016 r., OZiPZ PSSE Opole Lubelskie

21.04.2016 r., OZiPZ PSSE Opole Lubelskie 24-30 kwietnia 2016 r. ph DOMKNIJMY LUKĘ W SZCZEPIENIACH! Główny cel inicjatywy: zwiększenie liczby osób zaszczepionych poprzez podniesienie wiedzy i świadomości społeczeństwa na temat znaczenia szczepień

Bardziej szczegółowo