Paneuropejskie wytyczne w sprawie zalesienia i ponownego zalesienia, uwzględniające w szczególności postanowienia UNFCCC

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Paneuropejskie wytyczne w sprawie zalesienia i ponownego zalesienia, uwzględniające w szczególności postanowienia UNFCCC"

Transkrypt

1 Paneuropejskie wytyczne w sprawie zalesienia i ponownego zalesienia, uwzględniające w szczególności postanowienia UNFCCC przyjęte przez Spotkaniu na Szczeblu Ekspertów MCPFE w dniu listopada 2008 r. i Biuro PEBLDS w imieniu Rady PEBLDS w dniu 4 listopada 2008 r. Cel i zakres Protokół z Kioto i Uzgodnienia z Marrakeszu do Ramowej Konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu (UNFCCC) obejmują zalesianie i ponowne zalesianie jako możliwe działania mające na celu ograniczenie poziomu dwutlenku węgla w atmosferze oraz określają odpowiednie mechanizmy i metody. Konwencja o różnorodności biologicznej (CBD) uznaje potrzebę synergii we wdrażaniu obu konwencji i podkreśla, że działania w zakresie sekwestracji dwutlenku węgla powinny być prowadzone zgodnie z zasadą zrównoważonego użytkowania i ochrony różnorodności biologicznej. Ponadto, należy uwzględnić potencjalne oddziaływanie zalesiania i ponownego zalesiania na różnorodność biologiczną lasów i innych ekosystemów. Co więcej, sygnatariusze CBD sami podjęli zobowiązanie do zajęcia się oddziaływaniami produkcji i użycia biomasy wykorzystywanej do celów energetycznych na różnorodność biologiczną lasów. Na poziomie paneuropejskim w ramach Ministerialnego Procesu Ochrony Lasów w Europie (MCPFE) zajęto się tymi zagadnieniami na konferencjach w Wiedniu (2003) i Warszawie (2007). W 5 Rezolucji Wiedeńskiej sygnatariusze zobowiązali się do wniesienia wkładu we wdrażanie UNFCCC m.in. poprzez zwiększenie sekwestracji dwutlenku węgla przez lasy i jednocześnie przyjęli wytyczną, głoszącą, że przy zalesianiu i ponownym zalesianiu uwzględnia się w stosowny sposób wartości środowiskowe, szczególnie związane z różnorodnością biologiczną, gospodarcze i społeczne, mając na względzie ograniczenie potencjalnych negatywnych skutków zalesień na dużą skalę. Ponadto, w swojej Rezolucji Kijowskiej w sprawie różnorodności biologicznej ministrowie europejscy właściwi do spraw lasów oraz ministrowie europejscy właściwi do spraw środowiska przyjęli cele i działania w ramach Podstaw Współpracy między MCPFE i procesem Środowisko dla Europy /Paneuropejską Strategią Ochrony Różnorodności Biologicznej i Krajobrazowej (EfE/PEBLDS), obejmujące również opracowanie Zaleceń dla wyboru miejsc zalesień w kontekście decyzji UNFCCC i jej Protokołu z Kioto. W Deklaracji Warszawskiej (2007) sygnatariusze zgodzili się kontynuować opracowywanie wytycznych w sprawie zalesiania i

2 ponownego zalesiania oraz zapewnić, że wszelka produkcja drewna będzie kierować się zasadami zrównoważonego rozwoju. W 1 i 2 Rezolucji Warszawskiej sygnatariusze zobowiązali się do przeprowadzenia oceny programów zalesiania i ponownego zalesiania oraz oddziaływań produkcji drewna do celów energetycznych. Niniejsze Paneuropejskie wytyczne w sprawie zalesienia i ponownego zalesienia, uwzględniające w szczególności postanowienia UNFCCC zostały opracowane w ramach powyższego mandatu oraz Programu Pracy MCPFE i Planu Działań na rzecz Różnorodności Biologicznej Lasów PEBLDS. Wytyczne paneuropejskie zostały przygotowane w celu uwzględnienia w programach zalesiania i ponownego zalesiania, mających na celu m.in. sekwestrację dwutlenku węgla i redukcję emisji CO2, w tym produkcję biomasy drzewnej. Wytyczne tworzą zbiór zaleceń do dobrowolnego stosowania. Zostały opracowane dla władz krajowych oraz innych właściwych instytucji i zainteresowanych podmiotów zaangażowanych w odpowiednich programach i projektach. Dają one wskazówki dla wdrażania ekonomicznie uzasadnionych, przyjaznych dla środowiska i społecznie sprawiedliwych oraz akceptowalnych kulturowo programów i projektów zalesiania i ponownego zalesiania. Wytyczne odnoszą się do konkretnych zagadnień paneuropejskich równoważąc potrzeby zalesiania i ponownego zalesiania z wymaganiami innych użytkowników ziemi oraz uwzględniając ochronę obszarów o wysokich wartościach ekologicznych, krajobrazowych i kulturowych. Ponadto, mogą one posłużyć jako przykład opracowywania i realizacji projektów CDM i innych odpowiednich programów międzynarodowych. Niniejsze wytyczne paneuropejskie uzupełniają istniejące zobowiązania i instrumenty MCPFE w zakresie zrównoważonej gospodarki leśnej, zwłaszcza Ogólne wytyczne dla zrównoważonej gospodarki leśnej w Europie (MCPFE, Rezolucja H1) i Paneuropejskie wytyczne operacyjne (PEOLG, MCPFE, załącznik 2 do Rezolucji L2). Uzupełniają one również dobrowolne wytyczne FAO dla odpowiedzialnego zarządzania lasami sadzonymi. Wspierają one synergię we wdrażaniu decyzji Forum Leśnego Narodów Zjednoczonych (UNFF), UNFCCC, CBD, Konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie zwalczania pustynnienia (UNCCD) i innych właściwych zobowiązań międzynarodowych dotyczących

3 lasów i mają na celu przyczynienie się do osiągnięcia odpowiednich celów ogólnych przyjętych na poziomie międzynarodowym. Wytyczne stanowią również wkład w rozważania w ramach UNFCCC związane z przeglądem metod i procedur zalesiania i ponownego zalesiania (w załączniku 1 podano definicję zalesiania i ponownego zalesiania). Ogólne wytyczne 1. Paneuropejskie kryteria i wskaźniki zrównoważonej gospodarki leśnej (SFM) powinny być stosowane jako ogólne ramy dla programów zalesiania i ponownego zalesiania, zaś wszystkie pokrewne działania powinny być spójne z SFM i z zastosowaniem podejścia ekosystemowego do ekosystemów leśnych w regionie paneuropejskim. 2. Paneuropejskie wytyczne operacyjne dla SFM powinny być stosowane jako instrument promowania i wdrażania zrównoważonej gospodarki leśnej na poziomie jednostki zarządzania. 3. Systemy produkcji biomasy drzewnej, obejmujące systemy krótkiego cyklu hodowli lasu / szybko rosnące plantacje, powinny uwzględniać gospodarcze, środowiskowe, społeczne i kulturowe aspekty gospodarki zrównoważonej. 4. W czasie wykonywania działań związanych z zalesianiem i ponownym zalesianiem należy promować synergię we wdrażaniu na poziomie krajowym i regionalnym zobowiązań międzynarodowych w ramach UNFF, UNFCCC, CBD i UNCCD. 5. Niniejsze wytyczne powinny być uwzględniane w krajowych politykach i programach dotyczących lasów i leśnictwa (np. Krajowych Programach Leśnych), różnorodności biologicznej (np. Krajowych Strategiach Różnorodności Biologicznej i Planach Działań), zmian klimatu, energii, planowania i zarządzania użytkowaniem ziemi, zintegrowanego zarządzania zasobami wodnymi i rolnictwa. 6. Należy ustanowić wyraźne kompetencje administracyjne w krajach odnoszące się do programów zalesiania i ponownego zalesiania oraz zapewnić efektywną wymianę informacji i współpracę międzysektorową między właściwymi władzami i zaangażowanymi zainteresowanymi podmiotami.

4 7. Jeśli jest to stosowne, należy ocenić gospodarcze, środowiskowe, społeczne i kulturowe oddziaływania planowanych programów zalesiania i ponownego zalesiania, zgodnie z procedurami ocen oddziaływania na środowisko oraz na podstawie konsultacji ze społecznościami lokalnymi i zainteresowanymi podmiotami. 8. W czasie opracowywania i wprowadzania programów zalesiania i ponownego zalesiania należy uwzględnić odpowiednią wiedzę tradycyjną. 9. Obszary zalesiania i ponownego zalesiania należy uwzględnić w prowadzonych lub planowanych krajowych systemach montoringu w celu oceny ich gospodarczych, środowiskowych, społecznych i kulturowych oddziaływań i odpowiednich bilansów węglowych. 10. Projekty zalesiania i ponownego zalesiania powinny przyczyniać się do utrzymania lub lepszego zapewnienia dóbr i usług ekosystemowych na poziomie krajobrazu. 11. Należy promować projekty zalesiania i ponownego zalesiania, które są korzystne dla łagodzenia zmian klimatu, produkcji biomasy, ochrony różnorodności biologicznej, ochrony gleb i wód oraz ograniczania erozji i pustynnienia. 12. Należy wykorzystać projekty zalesiania i ponownego zalesiania do łagodzenia zagrożeń naturalnych (wiatru, burz, osunięć ziemi itd.) i oddziaływań tych zagrożeń na osiedla ludzkie i infrastrukturę. 13. Należy chronić obszary zalesiania i ponownego zalesiania przed potencjalnie szkodliwymi szkodnikami i chorobami. 14. Należy ocenić zagrożenie pożarowe na obszarze przeznaczonym do zalesiania / ponownego zalesiania, zaś programy zalesiania i ponownego zalesiania powinny uwzględniać plany ochrony przeciwpożarowej lasów na poziomie odpowiednio krajowym i niższym niż krajowy. 15. Należy zachęcać do badań nad zalesianiem i ponownym zalesianiem, np. badań nad dostosowaniem gatunków i genotypów do zmian klimatu oraz badań

5 interdyscyplinarnych nad związanymi z tym aspektami gospodarczymi, środowiskowymi, społecznymi i kulturowymi. 16. Należy podnieść społeczną świadomość zagadnień zrównoważonego rozwoju związanych z zalesianiem i ponownym zalesianiem oraz wynikających z nich potencjalnych korzyści środowiskowych, społecznych i gospodarczych. Wytyczne ekologiczne 17. Należy stosować zasadę przezorności w procedurach planowania związanych z programami zalesiania i ponownego zalesiania. 18. W procedurach planowania dotyczących wyboru obszarów do realizacji projektów zalesiania i ponownego zalesiania należy uwzględnić oddziaływania na środowisko, aby uniknąć możliwych negatywnych skutków dla obszarów o wysokiej wartości ekologicznej, zwłaszcza w przypadku przekształcenia innych niż leśne ekosystemów naturalnych i pół-naturalnych oraz obszarów magazynujących duże ilości dwutlenku węgla (torfowisk). 19. Jeśli jest to stosowne, do zalesiania i ponownego zalesiania należy stosować rodzime gatunki drzew, genotypy i odmiany lub ekotypy, które są dobrze dostosowane do warunków na danym obszarze. 20. W czasie wyboru gatunków, genotypów i odmian lub ekotypów do zalesiania i ponownego zalesiania należy wziąć pod uwagę potrzebę uwzględnienia adaptacji do zmian klimatu. 21. Gatunki, genotypy, odmiany lub ekotypy powinny być wykorzystywane poza ich naturalnym zasięgiem tylko wtedy, gdy ich wprowadzenie nie zagrozi ważnym i/lub cennym rodzimym ekosystemom, florze i faunie. Należy unikać tych, które mają prawdopodobnie charakter inwazyjny, stosując Wiodące zasady CBD dotyczące zapobiegania, wprowadzania i łagodzenia oddziaływań gatunków obcych zagrażających ekosystemom, siedliskom i gatunkom.

6 22. Należy stosować zasadę przezorności wobec wykorzystywania genetycznie zmodyfikowanych drzew. Należy przeanalizować oddziaływania ekologiczne, społeczno-gospodarcze i kulturowe, m.in. skutki długofalowe, a także należy przeprowadzić gruntowną, wszechstronną i przejrzystą ocenę ryzyka, zgodnie z Protokołem z Cartageny w sprawie bezpieczeństwa biologicznego. W tym kontekście należy w pełni zbadać potencjalne oddziaływania genetycznie zmienionych drzew na rodzime pule genetyczne. 23. Należy promować skład gatunkowy i zróżnicowanie strukturalne odzwierciedlające naturalną różnorodność na poziomie krajobrazu. 24. Należy promować działania w zakresie zalesiania i ponownego zalesiania, które przyczyniają się do poprawy i odbudowy ciągłości ekologicznej. 25. Należy unikać stosowania substancji chemicznych lub innych wpływających w szkodliwy sposób na glebę, zasoby wodne i różnorodność biologiczną. Kiedy tylko jest to możliwe, należy promować naturalne zabiegi biologiczne i mechaniczne jako rozwiązanie alternatywne wobec substancji chemicznych. 26. Działania w zakresie zalesiania i ponownego zalesiania powinny mieć na celu utrzymanie i ochronę gleby, ziemi i powierzchniowych zasobów wodnych pod względem ilości i jakości. Wytyczne społeczno-gospodarcze i kulturowe 27. Należy promować programy zalesiania i ponownego zalesiania, które również wspierają i podnoszą dobrobyt społeczno-gospodarczy społeczności tubylczych i lokalnych, m.in. właścicieli ziemi, podmiotów gospodarczych, wykonawców prac i pracowników. 28. Należy stworzyć odpowiednie mechanizmy, m.in. prawne, tak aby w zalesianiu i ponownym zalesianiu stosowano praktyki zrównoważonej gospodarki i uwzględniano źródła dochodów, środki utrzymania na obszarach wiejskich i ograniczenie ubóstwa.

7 29. Przy opracowywaniu programów zalesiania i ponownego zalesiania należy zabezpieczyć posiadanie ziemi i prawa dostępu oraz należy wyjaśnić kompetencje w zakresie zarządzania zasobami oraz podział korzyści. 30. Jeśli jest to stosowne, należy rozważyć rozwój i zwiększenie zachęt dla programów zalesiania i ponownego zalesiania projektowanych zgodnie z niniejszymi zaleceniami. 31. Należy promować międzysektorową spójność między zachętami dla programów i projektów zalesiania i ponownego zalesiania w innych istotnych sektorach, m.in. w ramach polityki dotyczącej rozwoju obszarów wiejskich, energii, przemysłu, rolnictwa, planowania użytkowania ziemi, wód, środowiska i zmian klimatu. 32. Należy zachęcić publiczne i prywatne instytucje finansowe i fundacje finansujące odpowiednie projekty do stosowania niniejszych wytycznych jako instrumentu oceny w celu zapewnienia ekonomicznie uzasadnionego, przyjaznego dla środowiska i społecznie sprawiedliwego oraz akceptowalnego kulturowo zalesiania i ponownego zalesiania. 33. Decyzje dotyczące wdrażania polityk i programów zalesiania i ponownego zalesiania powinny uwzględniać konsultacje ze społecznościami tubylczymi i lokalnymi, m.in. właścicielami ziemi i innymi właściwymi zainteresowanymi podmiotami. 34. Przy opracowywaniu polityk i procedur planowania związanych z działaniami w zakresie zalesiania i ponownego zalesiania należy uwzględnić wartości krajobrazowe, m.in. utrzymanie krajobrazów kulturowych o wysokiej wartości i obiektów dziedzictwa kulturowego, w obu przypadkach zgodnych z definicją UNESCO, a także świętych obiektów kulturowych.

8 Załącznik 1 Definicja zalesiania i ponownego zalesiania Zalesianie i ponowne zalesianie zostały zdefiniowane przez UNFCCC jako bezpośrednie, spowodowane przez człowieka przekształcenie obszaru innego niż leśny w obszar leśny poprzez sadzenie drzew, użycie nasion i/lub hodowlę przez człowieka drzew wyrosłych z nasion w sposób naturalny. Zalesianie może mieć miejsce na ziemi, na której nie było lasu przez co najmniej 50 lat. Ponowne zalesianie może mieć miejsce na ziemi, na której kiedyś rósł las, ale która była wykorzystywana do innych celów. (Dla pierwszego okresu rozliczeniowego działania w zakresie ponownego zalesiania będą ograniczone do ponownego zalesiania mającego miejsce na ziemiach, na których nie było lasu w dniu 31 grudnia 1989 roku). Źródło: FCCC/CP/2001/13/Add.1, decyzja 11/CP7)

PROGRAM OPERACYJNY ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH

PROGRAM OPERACYJNY ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH PROGRAM OPERACYJNY ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH Priorytet 1. Ułatwianie transferu wiedzy i innowacji w rolnictwie, leśnictwie i na obszarach wiejskich 1a. Zwiększenie innowacyjności i bazy wiedzy na obszarach

Bardziej szczegółowo

RAMOWA KONWENCJA O OCHRONIE I ZRÓWNOWAŻONYM ROZWOJU KARPAT

RAMOWA KONWENCJA O OCHRONIE I ZRÓWNOWAŻONYM ROZWOJU KARPAT RAMOWA KONWENCJA O OCHRONIE I ZRÓWNOWAŻONYM ROZWOJU KARPAT Strony, Potwierdzając, iż Karpaty są unikalnym naturalnym skarbem o wyjątkowym pięknie i wartości przyrodniczej, ważną ostoją różnorodności biologicznej,

Bardziej szczegółowo

Środowisko w polityce spójności Spotkanie plenarne uczestników sieci Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju 8-9 grudnia 2011 r.

Środowisko w polityce spójności Spotkanie plenarne uczestników sieci Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju 8-9 grudnia 2011 r. Środowisko w polityce spójności Spotkanie plenarne uczestników sieci Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju 8-9 grudnia 2011 r. Agata Payne Dyrektoriat Środowisko Polityka spójności i ocen oddziaływania na

Bardziej szczegółowo

MIESZKAM NA TERENIE CHRONIONYM PRAWA I OBOWIĄZKI

MIESZKAM NA TERENIE CHRONIONYM PRAWA I OBOWIĄZKI MIESZKAM NA TERENIE CHRONIONYM PRAWA I OBOWIĄZKI PRAWNE I SPOŁECZNO- GOSPODARCZE UWARUNKOWANIA OCHRONY PRZYRODY NA OBSZARACH NATURA 2000 Zdzisław Cichocki, Małgorzata Hajto, Agnieszka Kuśmierz FORMY PRAWNEJ

Bardziej szczegółowo

ŚRODOWISKA NATURALNEGO I OCHRONY PRZYRODY Termin: 24 czerwca 2014 r. SESJA 1

ŚRODOWISKA NATURALNEGO I OCHRONY PRZYRODY Termin: 24 czerwca 2014 r. SESJA 1 Panel Ekspertów OCHRONA LASY I GOSPODARKA LEŚNA JAKO NARZĘDZIA KSZTAŁTOWANIA ŚRODOWISKA NATURALNEGO I OCHRONY PRZYRODY Termin: 24 czerwca 2014 r. SESJA 1 MIEJSCE LASÓW I LEŚNICTWA W POLSKIM SYSTEMIE OCHRONY

Bardziej szczegółowo

PLAN DZIAŁANIA KT 181 ds. Gospodarki Leśnej

PLAN DZIAŁANIA KT 181 ds. Gospodarki Leśnej Strona 1 PLAN DZIAŁANIA KT 181 ds. Gospodarki Leśnej STRESZCZENIE Komitet Techniczny 181 ds. Gospodarki Leśnej został powołany przez Prezesa Polskiego Komitetu Normalizacyjnego 28 kwietnia 1994 r. Komitet

Bardziej szczegółowo

14399/5/08 REV 5 (pl) ppa/zm 1 DG I - 2B LIMITE PL

14399/5/08 REV 5 (pl) ppa/zm 1 DG I - 2B LIMITE PL 14399/5/08 REV 5 (pl) ppa/zm 1 DG I - 2B LIMITE PL Konkluzje Rady na temat architektury: udział kultury w zrównoważonym rozwoju RADA UNII EUROPEJSKIEJ, 1. POWOŁUJĄC SIĘ na Traktat ustanawiający Wspólnotę

Bardziej szczegółowo

Zielona infrastruktura w Polsce. Anna Liro Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska

Zielona infrastruktura w Polsce. Anna Liro Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska Zielona infrastruktura w Polsce Anna Liro Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska Zielona infrastruktura priorytet nowej strategii Realizacja Strategii UE ochrony różnorodności biologicznej na lata 2020

Bardziej szczegółowo

o zrównoważonej turystyce do Ramowej Konwencji o ochronie i zrównoważonym rozwoju Karpat,

o zrównoważonej turystyce do Ramowej Konwencji o ochronie i zrównoważonym rozwoju Karpat, PROTOKÓŁ o zrównoważonej turystyce do Ramowej Konwencji o ochronie i zrównoważonym rozwoju Karpat, sporządzony w Bratysławie dnia 27 maja 2011 r. Przekład STRONY NINIEJSZEGO PROTOKOŁU ZGODNIE ze swoimi

Bardziej szczegółowo

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Ochrona przyrody i krajobrazu

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Ochrona przyrody i krajobrazu Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Ochrona przyrody i krajobrazu Warszawa 2013 Skutecznie i efektywnie wspieramy działania na rzecz środowiska. NFOŚiGW lider systemu finansowania ochrony

Bardziej szczegółowo

Proces informowania przedstawicieli pracowników i przeprowadzania z nimi konsultacji w zakresie efektywnego wykorzystania zasobów w europejskim

Proces informowania przedstawicieli pracowników i przeprowadzania z nimi konsultacji w zakresie efektywnego wykorzystania zasobów w europejskim Proces informowania przedstawicieli pracowników i przeprowadzania z nimi konsultacji w zakresie efektywnego wykorzystania zasobów w europejskim przemyśle stalowym Wnioski i zalecenia Kwiecień 2015 1 Przypomnienie

Bardziej szczegółowo

Inwestycje środowiskowe w perspektywie 2014-2020 wybór obszarów finansowania

Inwestycje środowiskowe w perspektywie 2014-2020 wybór obszarów finansowania Inwestycje środowiskowe w perspektywie 2014-2020 wybór obszarów finansowania Pytanie: Jak wykorzystać praktyczną wiedzę z zakresu wydawania decyzji środowiskowych w celu prawidłowej identyfikacji obszarów

Bardziej szczegółowo

Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej. Warszawa, 3 kwietnia 2013 r.

Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej. Warszawa, 3 kwietnia 2013 r. Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej Warszawa, 3 kwietnia 2013 r. Dokumenty strategiczne KOMUNIKAT KOMISJI EUROPA 2020 Strategia na rzecz inteligentnego i zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

RAPORT Z DRUGIEGO SPOTKANIA STRON. Aneks DECYZJA II/1 ORGANIZMY GENETYCZNIE ZMODYFIKOWANE

RAPORT Z DRUGIEGO SPOTKANIA STRON. Aneks DECYZJA II/1 ORGANIZMY GENETYCZNIE ZMODYFIKOWANE ORGANIZACJA NARODÓW ZJEDNOCZONYCH Rada Gospodarczo Społeczna ECE/MP.PP/2005/2/Add.2 20 czerwca 2005 r. Dystrybucja: ogólna Oryginał: angielski EUROPEJSKA KOMISJA GOSPODARCZA Spotkanie Stron Konwencji o

Bardziej szczegółowo

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa A A 1. Wstęp Prawo ochrony środowiska tworzą akty prawne o różnej randze. Najwyższym z nich jest Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, uchwalona w 1997

Bardziej szczegółowo

Analiza ciągłości edukacji dla zrównoważonego rozwoju w aspekcie środowiskowym na różnych poziomach kształcenia ogólnego w Polsce

Analiza ciągłości edukacji dla zrównoważonego rozwoju w aspekcie środowiskowym na różnych poziomach kształcenia ogólnego w Polsce Analiza ciągłości edukacji dla zrównoważonego rozwoju w aspekcie środowiskowym na różnych poziomach kształcenia ogólnego w Polsce Cel analizy: Uzyskanie odpowiedzi na pytania 1. Czy ogólne kształcenie

Bardziej szczegółowo

Warunki naboru Edukacja Ekologiczna 2015 r. (rodzaj przedsięwzięcia)

Warunki naboru Edukacja Ekologiczna 2015 r. (rodzaj przedsięwzięcia) Załącznik nr 1 Warunki naboru Edukacja Ekologiczna 2015 r. LP. TEMAT (KATEGORIA) Tematyka szczegółowa Działanie (rodzaj przedsięwzięcia) Grupa celowa Beneficjent (Wnioskodawca) Zasięg terytorialny (PODKATEGORIE)

Bardziej szczegółowo

Nr 1045. Informacja. Udział społeczeństwa we wdrażaniu Ramowej Dyrektywy Wodnej. Elżbieta Berkowska KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ

Nr 1045. Informacja. Udział społeczeństwa we wdrażaniu Ramowej Dyrektywy Wodnej. Elżbieta Berkowska KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH Udział społeczeństwa we wdrażaniu Ramowej Dyrektywy Wodnej Maj 2004 Elżbieta Berkowska Informacja Nr 1045 W preambule

Bardziej szczegółowo

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej. (Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej. (Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA 1.8.2014 L 230/1 II (Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE KOMISJI (UE) NR 834/2014 z dnia 22 lipca 2014 r. ustanawiające zasady stosowania wspólnych ram monitorowania

Bardziej szczegółowo

Konferencja Polityka energetyczna Państwa a innowacyjne aspekty gospodarowania energią w regionie 18 czerwca 2009 r. Warszawa

Konferencja Polityka energetyczna Państwa a innowacyjne aspekty gospodarowania energią w regionie 18 czerwca 2009 r. Warszawa 1 Mazowsze wobec wyzwań przyszłości Konferencja Polityka energetyczna Państwa a innowacyjne aspekty gospodarowania energią w regionie 18 czerwca 2009 r. Warszawa 2 Strategia Rozwoju Województwa Mazowieckiego

Bardziej szczegółowo

Powiązanie z ustawodawstwem krajowym

Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Strona 2 z 8 Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Opracowano w Instytucie Nafty i Gazu System KZR INiG-PIB/3 2 Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Strona 3 z 8 Spis

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W OLSZTYNIE

WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W OLSZTYNIE I GOSPODARKI WODNEJ W OLSZTYNIE Możliwości finansowania inwestycji w biomasę DZIAŁALNOŚĆ WFOŚIGW PRZYCHODY Przychody statutowe WF - ogółem Przychody z tytułu opłat za korzystanie ze środowiska WYDATKI

Bardziej szczegółowo

Programy rolnośrodowiskowe chroniące wody i bioróżnorodność w okresie programowania 2007-2013 stan wdrażania na 2012

Programy rolnośrodowiskowe chroniące wody i bioróżnorodność w okresie programowania 2007-2013 stan wdrażania na 2012 Programy rolnośrodowiskowe chroniące wody i bioróżnorodność w okresie programowania 2007-2013 stan wdrażania na 2012 Ewa Szymborska, MRiRW Kliknij, aby edytować styl wzorca podtytułu Kluczbork 11-12.04.2012

Bardziej szczegółowo

Karpaty łączą - mechanizm konsultacji i współpracy dla wdrażania Konwencji Karpackiej

Karpaty łączą - mechanizm konsultacji i współpracy dla wdrażania Konwencji Karpackiej Karpaty łączą - mechanizm konsultacji i współpracy dla wdrażania Konwencji Karpackiej Kodeks dobrej praktyki kształtowania przestrzeni w Karpatach 22 października 2015 ZAKOPANE PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY

Bardziej szczegółowo

MOŻLIWOŚCI SEKTORA LEŚNO-DRZEWNEGO W ROZWOJU REGIONALNYM

MOŻLIWOŚCI SEKTORA LEŚNO-DRZEWNEGO W ROZWOJU REGIONALNYM MOŻLIWOŚCI SEKTORA LEŚNO-DRZEWNEGO W ROZWOJU REGIONALNYM Dr inż. Anna Żornaczuk-Łuba Zastępca dyrektora Departamentu Leśnictwa i Ochrony Przyrody Ministerstwo Środowiska Polanica Zdrój 23 maja 2014 r.

Bardziej szczegółowo

Unijna strategia ochrony różnorodności biologicznej na okres do 2020 r.

Unijna strategia ochrony różnorodności biologicznej na okres do 2020 r. grudzień 2011 PL Różnorodność biologiczna Unijna strategia ochrony różnorodności biologicznej na okres do 2020 r. Prawie jedna czwarta dzikich gatunków w Europie jest zagrożona wyginięciem Różnorodność

Bardziej szczegółowo

'Wsparcie doradztwa w ramach Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 2020'

'Wsparcie doradztwa w ramach Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 2020' 'Wsparcie doradztwa w ramach Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 2020' Josefine LORIZ - HOFFMANN Komisja Europejska Komisja Rolnictwa i Rozwoju Wsi Senat Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 Departament Rozwoju Obszarów Wiejskich Przasnysz, 18 maja 2015 r. Komunikat Komisji Europejskiej WPR do 2020 r. Wyzwania Europa 2020 3 cele polityki

Bardziej szczegółowo

INTERREG IIIA Polska-Czechy Priorytety i działania

INTERREG IIIA Polska-Czechy Priorytety i działania INTERREG IIIA Polska-Czechy Priorytety i działania Departament Koordynacji Programów Operacyjnych UMWO Priorytety i działania Priorytet 1 Dalszy rozwój i modernizacja infrastruktury dla zwiększenia konkurencyjności

Bardziej szczegółowo

U S T A W A z dnia. o zmianie ustawy Prawo ochrony środowiska

U S T A W A z dnia. o zmianie ustawy Prawo ochrony środowiska Projekt U S T A W A z dnia o zmianie ustawy Prawo ochrony środowiska Art. 1. W ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150, z późn. zm. 1) ) wprowadza

Bardziej szczegółowo

LISTA PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH

LISTA PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH NA 2015 ROK I. Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach,

Bardziej szczegółowo

Odnawialne źródła energii a ochrona środowiska. Janina Kawałczewska

Odnawialne źródła energii a ochrona środowiska. Janina Kawałczewska Odnawialne źródła energii a ochrona środowiska Janina Kawałczewska 1. Wykorzystanie OZE jako przeciwdziałanie zmianom klimatu. OZE jak przeciwwaga dla surowców energetycznych (nieodnawialne źródła energii),

Bardziej szczegółowo

Aspekty formalne sporządzania planu ochrony dla Świętokrzyskiego Parku Narodowego

Aspekty formalne sporządzania planu ochrony dla Świętokrzyskiego Parku Narodowego PLAN OCHRONY ŚWIĘTOKRZYSKIEGO PARKU NARODOWEGO z uwzględnieniem zakresu planu ochrony dla obszaru Natura 2000 Łysogóry Aspekty formalne sporządzania planu ochrony dla Świętokrzyskiego Parku Narodowego

Bardziej szczegółowo

Mechanizm Finansowy EOG na lata 2009-14 Memorandum of Understanding Rzeczpospolita Polska. Ramy wdrażania

Mechanizm Finansowy EOG na lata 2009-14 Memorandum of Understanding Rzeczpospolita Polska. Ramy wdrażania Mechanizm Finansowy EOG na lata 2009-14 Memorandum of Understanding Rzeczpospolita Polska Ramy wdrażania ZAŁĄCZNIK B Zgodnie z Artykułem 2.1 Regulacji strony niniejszego Memorandum of Understanding uzgodniły

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 2. Dr Małgorzata Kłyś

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 2. Dr Małgorzata Kłyś KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. Ochrona Przyrody Protection of Nature Kod Punktacja ECTS* 2 Koordynator Dr Małgorzata Kłyś Zespół dydaktyczny dr Anna Chrzan, dr Małgorzata Kłyś Opis kursu (cele kształcenia)

Bardziej szczegółowo

PLAN GOSPODARKI NISKOEMISYJNEJ DLA MIASTA NOWY DWÓR MAZOWIECKI. lipiec, 2015

PLAN GOSPODARKI NISKOEMISYJNEJ DLA MIASTA NOWY DWÓR MAZOWIECKI. lipiec, 2015 PLAN GOSPODARKI NISKOEMISYJNEJ DLA MIASTA NOWY DWÓR MAZOWIECKI lipiec, 2015 Agenda 1. Wstęp 2. Ogólne informacje dotyczące gospodarki niskoemisyjnej 3. Porozumienie między burmistrzami 4. Harmonogram realizacji

Bardziej szczegółowo

Usługi środowiska w świetle bezpieczeństwa ekologicznego

Usługi środowiska w świetle bezpieczeństwa ekologicznego Artur Michałowski ZMN przy Komitecie Prognoz Polska 2000 Plus PAN Konferencja naukowa Zrównoważony rozwój w polityce spójności w latach 2014-2020. Istota, znaczenie oraz zakres monitorowania Augustów 3-4

Bardziej szczegółowo

L I S T A PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH DO DOFINANSOWANIA PRZEZ WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W KIELCACH w 2016 ROKU

L I S T A PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH DO DOFINANSOWANIA PRZEZ WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W KIELCACH w 2016 ROKU Załącznik do uchwały Nr 14/15 Rady Nadzorczej WFOŚiGW w Kielcach z dnia 29 czerwca 2015 r. L I S T A PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH DO DOFINANSOWANIA PRZEZ WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP

KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP SKLEP STACJONARNY I SPRZEDAŻ ONLINE Kryteria Certyfikatu Zielony Sklep zostały pogrupowane w zbiory, zgodnie z obszarem, którego dotyczą (centrala / punkt sprzedaży /

Bardziej szczegółowo

Turystyka w Konwencji o ochronie i zrównoważonym rozwoju Karpat, Konferencja Partnerstwo na rzecz rozwoju turystyki w Karpatach Kraków, 11.02.2015 r.

Turystyka w Konwencji o ochronie i zrównoważonym rozwoju Karpat, Konferencja Partnerstwo na rzecz rozwoju turystyki w Karpatach Kraków, 11.02.2015 r. .. Turystyka w Konwencji o ochronie i zrównoważonym rozwoju Karpat, Konferencja Partnerstwo na rzecz rozwoju turystyki w Karpatach Kraków, 11.02.2015 r. 1 Czym są Karpaty? Obszar: 190 tys km ² 7 państw:

Bardziej szczegółowo

Potrzeba usprawnienia różnych rodzajów oceny wymaganych w ramach prawa ochrony środowiska UE? Konferencja ELNI EIA Wrocław 23 Maja 2013

Potrzeba usprawnienia różnych rodzajów oceny wymaganych w ramach prawa ochrony środowiska UE? Konferencja ELNI EIA Wrocław 23 Maja 2013 Potrzeba usprawnienia różnych rodzajów oceny wymaganych w ramach prawa ochrony środowiska UE? Konferencja ELNI EIA Wrocław 23 Maja 2013 1 EU framework of Env. impact assessments Ocena skutków międzynarodowych

Bardziej szczegółowo

Prognoza oddziaływania na środowisko projektu Strategii Rozwoju Województwa 2011-2020

Prognoza oddziaływania na środowisko projektu Strategii Rozwoju Województwa 2011-2020 Prognoza oddziaływania na środowisko projektu Strategii Rozwoju Województwa 2011-2020 Zakres, ocena i rekomendacje Jakub Szymański Dyrektor Departamentu Polityki Regionalnej UMWM Cel i zakres Prognozy

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE ŚRODOWISKIEM

ZARZĄDZANIE ŚRODOWISKIEM ZARZĄDZANIE ŚRODOWISKIEM Co jest istotą systemu zarządzania środowiskowego wg normy ISO 14001? System zarządzania środowiskowego stanowi część systemu zarządzania organizacji. Istota SZŚ wg normy ISO 14001

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP

KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP SKLEP INTERNETOWY/SPRZEDAŻ ONLINE Kryteria Certyfikatu Zielony Sklep zostały pogrupowane w zbiory, zgodnie z obszarem, którego dotyczą (centrala / punkt sprzedaży / sprzedaż

Bardziej szczegółowo

Bibliografia. Akty prawne

Bibliografia. Akty prawne Bibliografia Akty prawne 1. Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska Dz. U. Nr 62, poz. 627; 2. Ustawa z dnia 18 lipca 2001 roku Prawo wodne. Dz. U. Nr 115, poz. 1229; 3. Ustawa z dnia

Bardziej szczegółowo

Connecting and Accelerating

Connecting and Accelerating Możliwości finansowania projektów ze źródeł międzynarodowych w 2012 Regionalny system gospodarki odpadami w Polsce. Wrocław, 19 marca 2012 Connecting and Accelerating 3/7/2012 1 OBSZARY WSPARCIA Obszar

Bardziej szczegółowo

Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie

Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Departament Hodowli i Ochrony Roślin Dorota Nowosielska (dorota.nowosielska@minrol.gov.pl; tel. (022)

Bardziej szczegółowo

NOWA PERSPEKTYWA FINANSOWA

NOWA PERSPEKTYWA FINANSOWA NOWA PERSPEKTYWA FINANSOWA PO IiŚ 2014-2020 stan prac Joanna Miniewicz WFOŚiGW w Gdańsku Fundusze polityki spójności 2014-2020 Infrastruktura i Środowisko 27 513,90 Inteligentny Rozwój 8 614,10 Wiedza,

Bardziej szczegółowo

Członkowie rodziny pracujący w gospodarstwie: założyciel i jego rodzina

Członkowie rodziny pracujący w gospodarstwie: założyciel i jego rodzina Wstęp: Na początku w gospodarstwie zajmowano się głównie produkcją wyrobów mleczarskich oraz działalnością w zakresie leśnictwa, np. sprzedażą drewna na opał. Aktualnie, po wdrożeniu idei wielofunkcyjności,

Bardziej szczegółowo

Ochrona przyrody SYLABUS A. Informacje ogólne

Ochrona przyrody SYLABUS A. Informacje ogólne Ochrona przyrody A. Informacje ogólne Elementy sylabusu Nazwa jednostki prowadzącej kierunek Nazwa kierunku studiów Poziom kształcenia Profil studiów Forma studiów Rodzaj Rok studiów /semestr Wymagania

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIA. ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (WE) nr 106/2008. z dnia 15 stycznia 2008 r. (Wersja przekształcona)

ROZPORZĄDZENIA. ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (WE) nr 106/2008. z dnia 15 stycznia 2008 r. (Wersja przekształcona) 13.2.2008 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 39/1 I (Akty przyjęte na mocy Traktatów WE/Euratom, których publikacja jest obowiązkowa) ROZPORZĄDZENIA ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

Bardziej szczegółowo

KONFERENCJA Infrastruktura wiejska drogą do sukcesu gospodarczego regionów

KONFERENCJA Infrastruktura wiejska drogą do sukcesu gospodarczego regionów KONFERENCJA Infrastruktura wiejska drogą do sukcesu gospodarczego regionów Panel W zgodzie z naturą i kulturą czyli jak skutecznie wspierać rozwój infrastruktury na wsi? Warszawa, 28 października 2010

Bardziej szczegółowo

MONITOROWANIE ZIELONEJ GOSPODARKI doświadczenia międzynarodowe

MONITOROWANIE ZIELONEJ GOSPODARKI doświadczenia międzynarodowe URZĄD STATYSTYCZNY W BIAŁYMSTOKU MONITOROWANIE ZIELONEJ GOSPODARKI doświadczenia międzynarodowe Dorota Wyszkowska Anna Rogalewska Białowieża, 4 6 grudzień 2013 Zielona gospodarka na forum międzynarodowym

Bardziej szczegółowo

X. Źródła finansowania Programu ochrony środowiska

X. Źródła finansowania Programu ochrony środowiska X. Źródła finansowania Programu ochrony środowiska Realizacja większości zadań ujętych w Programie wymaga nakładów finansowych. Orientacyjne koszty ich wykonania przedstawione zostały w Tabeli 11, dotyczącej

Bardziej szczegółowo

Wyzwania organizacyjne w rehabilitacji dzieci* i młodzieży* wynikające z ICF i Konwencji ONZ o prawach osób niepełnosprawnych

Wyzwania organizacyjne w rehabilitacji dzieci* i młodzieży* wynikające z ICF i Konwencji ONZ o prawach osób niepełnosprawnych Wyzwania organizacyjne w rehabilitacji dzieci* i młodzieży* wynikające z ICF i Konwencji ONZ o prawach osób niepełnosprawnych Maria Król POLSKIE FORUM OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH Stowarzyszenie Pomocy Dzieciom

Bardziej szczegółowo

Planowanie przestrzenne jako instrument ochrony środowiska. Aspekty prawne

Planowanie przestrzenne jako instrument ochrony środowiska. Aspekty prawne Planowanie przestrzenne jako instrument ochrony środowiska. Aspekty prawne Kraków 27 stycznia 2010 r. Źródła prawa Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (2003); Ustawa o ochronie przyrody

Bardziej szczegółowo

działanie 3.1 Retencjonowanie wody i zapewnienie bezpieczeństwa przeciwpowodziowego Projekty z zakresu małej retencji

działanie 3.1 Retencjonowanie wody i zapewnienie bezpieczeństwa przeciwpowodziowego Projekty z zakresu małej retencji III OŚ PRIORYTETOWA ZARZĄDZANIE ZASOBAMI I PRZECIWDZIAŁANIE ZAGROśENIOM ŚRODOWISKA działanie 3.1 Retencjonowanie wody i zapewnienie bezpieczeństwa przeciwpowodziowego Projekty z zakresu małej retencji

Bardziej szczegółowo

Ochrona przyrody. Test podsumowujący rozdział III. Wersja A

Ochrona przyrody. Test podsumowujący rozdział III. Wersja A ..................................... Imię i nazwisko Wersja A Test podsumowujący rozdział III Ochrona przyrody.............................. Data Klasa oniższy test składa się z 15 zadań. rzy każdym poleceniu

Bardziej szczegółowo

VI. Priorytety ekologiczne Powiatu Poznańskiego

VI. Priorytety ekologiczne Powiatu Poznańskiego VI. Priorytety ekologiczne Powiatu Poznańskiego Program ochrony środowiska dla Powiatu Poznańskiego, w myśl art. 17 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska opracowany został zgodnie z Polityką ekologiczną

Bardziej szczegółowo

Energia elektryczna. Karta produktu w ramach zielonych zamówień publicznych (GPP) 1 Zakres zastosowania

Energia elektryczna. Karta produktu w ramach zielonych zamówień publicznych (GPP) 1 Zakres zastosowania Energia elektryczna Karta produktu w ramach zielonych zamówień publicznych (GPP) Niniejsza karta produktu stanowi część zestawu narzędzi szkoleniowych Komisji Europejskiej w zakresie GPP, który można pobrać

Bardziej szczegółowo

12.08.2014, Łódź. Szkolenie z zakresu krajowych Programów Operacyjnych na lata 2014-2020

12.08.2014, Łódź. Szkolenie z zakresu krajowych Programów Operacyjnych na lata 2014-2020 12.08.2014, Łódź Szkolenie z zakresu krajowych Programów Operacyjnych na lata 2014-2020 Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko 2014-2020 12.08.2014, Łódź PLAN PREZENTACJI 1. Opis Programu Operacyjnego

Bardziej szczegółowo

Temat: Zielona Infrastruktura. Zespół: Andrzej Mizgajski Iwona Zwierzchowska Damian Łowicki

Temat: Zielona Infrastruktura. Zespół: Andrzej Mizgajski Iwona Zwierzchowska Damian Łowicki Temat: Zielona Infrastruktura Zespół: Andrzej Mizgajski Iwona Zwierzchowska Damian Łowicki Zielona infrastruktura Istota podejścia Zielona infrastruktura - strategicznie zaplanowana sieć obszarów naturalnych

Bardziej szczegółowo

ISO 14000 w przedsiębiorstwie

ISO 14000 w przedsiębiorstwie ISO 14000 w przedsiębiorstwie Rodzina norm ISO 14000 TC 207 ZARZADZANIE ŚRODOWISKOWE SC1 System zarządzania środowiskowego SC2 Audity środowiskowe SC3 Ekoetykietowanie SC4 Ocena wyników ekologicznych SC5

Bardziej szczegółowo

Kodeks postępowania dostawców Grupy NSG Komisja ds. kierowania zasadami działu zaopatrzenia

Kodeks postępowania dostawców Grupy NSG Komisja ds. kierowania zasadami działu zaopatrzenia Informacje ogólne Tytuł zasad Zatwierdzone przez Data zatwierdzenia Zakres Cel zasad Kodeks postępowania dostawców Grupy NSG Komisja ds. kierowania zasadami działu zaopatrzenia 17.06.2009 Niniejsze zasady

Bardziej szczegółowo

PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ W RAMACH SZWAJCARSKIEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z NOWYMI KRAJAMI CZŁONKOWSKIMI UNII EUROPEJSKIEJ

PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ W RAMACH SZWAJCARSKIEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z NOWYMI KRAJAMI CZŁONKOWSKIMI UNII EUROPEJSKIEJ Zrównoważony rozwój w strategii woj. wielkopolskiego wprowadzenie do części warsztatowej Patrycja Romaniuk, Związek Stowarzyszeń Polska Zielona Sieć Poznań, 04.03.2013 PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ

Bardziej szczegółowo

7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU. 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska

7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU. 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska 7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska Podstawową zasadą realizacji Programu Ochrony Środowiska dla Powiatu Pińczowskiego powinna być zasada wykonywania

Bardziej szczegółowo

STATUT Europejskiego Regionalnego Centrum Ekohydrologii w Łodzi, w Polsce pod auspicjami UNESCO

STATUT Europejskiego Regionalnego Centrum Ekohydrologii w Łodzi, w Polsce pod auspicjami UNESCO STATUT Europejskiego Regionalnego Centrum Ekohydrologii w Łodzi, w Polsce pod auspicjami UNESCO Artykuł 1 Status prawny i siedziba Centrum 1. Europejskie Regionalne Centrum Ekohydrologii z siedziba w Łodzi,

Bardziej szczegółowo

Warunki korzystania z wód regionu wodnego /zlewni - znaczenie, możliwości wprowadzenia potrzeb przyrodniczych

Warunki korzystania z wód regionu wodnego /zlewni - znaczenie, możliwości wprowadzenia potrzeb przyrodniczych Warunki korzystania z wód regionu wodnego /zlewni - znaczenie, możliwości wprowadzenia potrzeb przyrodniczych Przemysław Nawrocki WWF, Ptaki Polskie Jak dbać o obszar Natura 2000 i o wody - w procesach

Bardziej szczegółowo

Czy przyroda w Polsce jest lepiej chroniona po 2 latach: jakość regulacji i praktyki stosowania. dr Marcin Pchałek adw.

Czy przyroda w Polsce jest lepiej chroniona po 2 latach: jakość regulacji i praktyki stosowania. dr Marcin Pchałek adw. Czy przyroda w Polsce jest lepiej chroniona po 2 latach: jakość regulacji i praktyki stosowania dr Marcin Pchałek adw. Paulina Kupczyk Kluczowe etapy oceny habitatowej: Etap pierwszy: Screening Etap drugi:

Bardziej szczegółowo

PRAKTYCZNE ASPEKTY WDRAŻANIA BAT W SEKTORZE PRODUKCJI

PRAKTYCZNE ASPEKTY WDRAŻANIA BAT W SEKTORZE PRODUKCJI Seminarium Informacyjno-promocyjne projektu: Propagowanie wzorców produkcji i konsumpcji sprzyjających promocji zasad trwałego i zrównoważonego rozwoju. PRAKTYCZNE ASPEKTY WDRAŻANIA BAT W SEKTORZE PRODUKCJI

Bardziej szczegółowo

Dobre praktyki w BOŚ Banku

Dobre praktyki w BOŚ Banku 7 grudnia 2012 r. Bank Ochrony Środowiska Grażyna Kasprzak ekspert ds. inżynierii środowiska Dobre praktyki w BOŚ Banku Zielone Biuro Zielone standardy w biznesie, Fundacja Partnerstwo dla Środowiska,

Bardziej szczegółowo

Komunikat XVI posiedzenia Polsko-Niemieckiej Rady Ochrony Środowiska Göhren-Lebbin (Meklemburgia-Pomorze Przednie), 6 marca 2013 r.

Komunikat XVI posiedzenia Polsko-Niemieckiej Rady Ochrony Środowiska Göhren-Lebbin (Meklemburgia-Pomorze Przednie), 6 marca 2013 r. Komunikat XVI posiedzenia Polsko-Niemieckiej Rady Ochrony Środowiska Göhren-Lebbin (Meklemburgia-Pomorze Przednie), 6 marca 2013 r. W dniu 6 marca 2013 r. w Göhren-Lebbin (Meklemburgia-Pomorze Przednie)

Bardziej szczegółowo

Tereny chronione w Polsce i na świecie. Janusz Radziejowski Wszechnica Polska Szkoła Wyższa TWP w Warszawie POLEKO, Poznań, 2010 r

Tereny chronione w Polsce i na świecie. Janusz Radziejowski Wszechnica Polska Szkoła Wyższa TWP w Warszawie POLEKO, Poznań, 2010 r Tereny chronione w Polsce i na świecie Janusz Radziejowski Wszechnica Polska Szkoła Wyższa TWP w Warszawie POLEKO, Poznań, 2010 r Cele prezentacji Przedstawienie stanu obszarów chronionych na świecie Omówienie

Bardziej szczegółowo

Program rolnośrodowiskowy

Program rolnośrodowiskowy Program rolnośrodowiskowy Program rolnośrodowiskowy jest realizowany w ramach Osi II PROW 2007-2013 Poprawa środowiska naturalnego i obszarów wiejskich. Działanie to ma przyczynić się do zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

PROGRAMY OCHRONY POWIETRZA PROGRAMY POPRAWY JAKOŚCI POWIETRZA. Zagadnienia, problemy, wskazania

PROGRAMY OCHRONY POWIETRZA PROGRAMY POPRAWY JAKOŚCI POWIETRZA. Zagadnienia, problemy, wskazania PROGRAMY OCHRONY POWIETRZA PROGRAMY POPRAWY JAKOŚCI POWIETRZA Zagadnienia, problemy, wskazania Opracował: mgr inż. Jerzy Piszczek Katowice, grudzień 2009r. I. WPROWADZENIE Praktyczna realizacja zasad zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

Pozyskiwanie środków finansowych na zadania określone w założeniach energetycznych. Łukasz Polakowski

Pozyskiwanie środków finansowych na zadania określone w założeniach energetycznych. Łukasz Polakowski Pozyskiwanie środków finansowych na zadania określone w założeniach energetycznych Łukasz Polakowski Narodowa Strategia Spójności (NSS) (nazwa urzędowa: Narodowe Strategiczne Ramy Odniesienia) to dokument

Bardziej szczegółowo

rozwoju obszarów w wiejskich w Polsce Warszawa, 9 października 2007 r.

rozwoju obszarów w wiejskich w Polsce Warszawa, 9 października 2007 r. Stan i główne g wyzwania rozwoju obszarów w wiejskich w Polsce Warszawa, 9 października 2007 r. 1 Cele konferencji Ocena stanu i głównych wyzwań rozwoju obszarów wiejskich w Polsce Ocena wpływu reform

Bardziej szczegółowo

System handlu uprawnieniami CO 2 oraz system rozliczania emisji SO 2 i NO x do roku 2020 dla wytwórców energii elektrycznej i ciepła

System handlu uprawnieniami CO 2 oraz system rozliczania emisji SO 2 i NO x do roku 2020 dla wytwórców energii elektrycznej i ciepła Konferencja Przyszłość systemu handlu uprawnieniami CO 2 a poziom kosztów osieroconych Warszawa, 18 października 2011 System handlu uprawnieniami CO 2 oraz system rozliczania emisji SO 2 i NO x do roku

Bardziej szczegółowo

System integrowanej produkcji roślinnej (IP) a integrowana ochrona roślin

System integrowanej produkcji roślinnej (IP) a integrowana ochrona roślin System integrowanej produkcji roślinnej (IP) a integrowana ochrona roślin Grzegorz Gorzała Główny Inspektorat Ochrony Roślin i Nasiennictwa Al. Jana Pawła II 11, 00-828 Warszawa Podstawa prawna USTAWA

Bardziej szczegółowo

Podsumowanie strategicznej oceny oddziaływania na środowisko projektu Planu gospodarki niskoemisyjnej dla gminy Kołbaskowo wraz z uzasadnieniem

Podsumowanie strategicznej oceny oddziaływania na środowisko projektu Planu gospodarki niskoemisyjnej dla gminy Kołbaskowo wraz z uzasadnieniem Podsumowanie strategicznej oceny oddziaływania na środowisko projektu Planu gospodarki niskoemisyjnej dla gminy Kołbaskowo wraz z uzasadnieniem Kołbaskowo, 2015 Zespół autorski: mgr inż. Justyna Siudak

Bardziej szczegółowo

Wyzwania dla Podlasia Zielonej Krainy

Wyzwania dla Podlasia Zielonej Krainy Wyzwania dla Podlasia Zielonej Krainy Przemysław Nawrocki Projekt współfinansowany przez Szwajcarię w ramach SZWAJCARSKIEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z NOWYMI KRAJAMI CZŁONKOWSKIMI UNII EUROPEJSKIEJ 1 Województwo

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 3 - Sprawozdanie dotyczące strategicznej oceny oddziaływania na środowisko

Załącznik nr 3 - Sprawozdanie dotyczące strategicznej oceny oddziaływania na środowisko Załącznik nr 3 - Sprawozdanie dotyczące strategicznej oceny oddziaływania na środowisko Strategiczna ocena oddziaływania na środowisko projektu Programu Operacyjnego Rybactwo i Morze przeprowadzona została

Bardziej szczegółowo

NIEZGODNE Z ZASADAMI OCHRONY PRZYRODY I OCHRONY ŚRODOWISKA UDZIELANIE DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW UE DLA ROLNICTWA W POLSCE

NIEZGODNE Z ZASADAMI OCHRONY PRZYRODY I OCHRONY ŚRODOWISKA UDZIELANIE DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW UE DLA ROLNICTWA W POLSCE Maria Staniszewska Polski Klub Ekologiczny NIEZGODNE Z ZASADAMI OCHRONY PRZYRODY I OCHRONY ŚRODOWISKA UDZIELANIE DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW UE DLA ROLNICTWA W POLSCE BAŁTYCKI PLAN DZIAŁANIA Nasze zobowiązania:

Bardziej szczegółowo

PRSupport oferuje szeroki zakres szkoleń dopasowanych do indywidualnych wymagań klientów

PRSupport oferuje szeroki zakres szkoleń dopasowanych do indywidualnych wymagań klientów Oferta szkoleniowa CORPORATE SOCIAL RESPONSIBILIT Y S z k o l e n i a i t r e n i n g i d l a p r a c o w n i k ó w i z a r z ą d ó w PRSupport oferuje szeroki zakres szkoleń dopasowanych do indywidualnych

Bardziej szczegółowo

(Rezolucje, zalecenia i opinie) REZOLUCJE RADA (2008/C 241/01)

(Rezolucje, zalecenia i opinie) REZOLUCJE RADA (2008/C 241/01) 20.9.2008 C 241/1 I (Rezolucje, zalecenia i opinie) REZOLUCJE RADA Rezolucja Rady i przedstawicieli rządów państw członkowskich zebranych w Radzie z dnia 16 maja 2007 r. w sprawie realizacji wspólnych

Bardziej szczegółowo

JESSICA. Nowy sposób wykorzystania środków UE w celu wspierania trwałych inwestycji i wzrostu na obszarach miejskich. Czym jest JESSICA?

JESSICA. Nowy sposób wykorzystania środków UE w celu wspierania trwałych inwestycji i wzrostu na obszarach miejskich. Czym jest JESSICA? Wspólne europejskie wsparcie na rzecz trwałych inwestycji w obszarach miejskich JESSICA Nowy sposób wykorzystania środków UE w celu wspierania trwałych inwestycji i wzrostu na obszarach miejskich Czym

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA PRAWNE W ZAKRESIE OCHRONY ŚRODOWISKA W ASPEKCIE ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII ENERGIA BIOMASY. 07.11.2013 r.

ZAGADNIENIA PRAWNE W ZAKRESIE OCHRONY ŚRODOWISKA W ASPEKCIE ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII ENERGIA BIOMASY. 07.11.2013 r. ZAGADNIENIA PRAWNE W ZAKRESIE OCHRONY ŚRODOWISKA W ASPEKCIE ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII ENERGIA BIOMASY 07.11.2013 r. Zamiast wprowadzenia podsumowanie OŹE Dlaczego? Przyczyny: filozoficzno etyczne naukowe

Bardziej szczegółowo

Założenia programu Eko - Polska

Założenia programu Eko - Polska Założenia programu Eko - Polska dr Jarosław Klimczak Warszawa 17 Kwiecień 2013r. Cele programu Promocja Polski jako kraju który wykorzystał szanse pakietu klimatycznego Pokazanie Polski jako lidera w ekologii

Bardziej szczegółowo

STOWARZYSZENIE LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA WRZOSOWA KRAINA. Kryteria wyboru operacji dla działań PROW w ramach wdrażania LSR.

STOWARZYSZENIE LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA WRZOSOWA KRAINA. Kryteria wyboru operacji dla działań PROW w ramach wdrażania LSR. Kryteria wyboru operacji dla działań PROW w ramach wdrażania LSR Małe projekty L.p. Kryteria Opis Punkty 1 Doświadczenie wnioskodawcy 2 Członkostwo w Preferuje wnioskodawców, którzy nie realizowali dotąd

Bardziej szczegółowo

POLITYKA SPÓJNOŚCI NA LATA 2014 2020

POLITYKA SPÓJNOŚCI NA LATA 2014 2020 ZINTEGROWANE DZIAŁANIA NA RZECZ ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU OBSZARÓW MIEJSKICH POLITYKA SPÓJNOŚCI NA LATA 2014 2020 W grudniu 2013 r. Rada Unii Europejskiej formalnie przyjęła nowe zasady i przepisy dotyczące

Bardziej szczegółowo

Konwencja nr 187 dotycząca struktur promujących bezpieczeństwo i higienę pracy

Konwencja nr 187 dotycząca struktur promujących bezpieczeństwo i higienę pracy Konwencja nr 187 dotycząca struktur promujących bezpieczeństwo i higienę pracy Konferencja Ogólna Międzynarodowej Organizacji Pracy, zwołana do Genewy przez Radę Administracyjna Międzynarodowego Biura

Bardziej szczegółowo

Tematyczna giełda współpracy: Ochrona środowiska na polsko-saksońskim pograniczu. www.sn-pl.eu

Tematyczna giełda współpracy: Ochrona środowiska na polsko-saksońskim pograniczu. www.sn-pl.eu Tematyczna giełda współpracy: Ochrona środowiska na polsko-saksońskim pograniczu www.sn-pl.eu Cele główne Ochrona i poprawa stanu środowiska, w tym: Poprawa ochrony przeciwpowodziowej Stworzenie ukierunkowanej

Bardziej szczegółowo

Warunki I konkursu wniosków w ramach programu priorytetowego Edukacja ekologiczna w 2013 r.

Warunki I konkursu wniosków w ramach programu priorytetowego Edukacja ekologiczna w 2013 r. Warunki I konkursu wniosków w ramach programu priorytetowego Edukacja ekologiczna w 2013 r. 1. Termin naboru wniosków od 02.04.2013 r. do 06.05.2013 r. 1. Konkurs ogłoszony w ośmiu kategoriach. 2. Całkowita

Bardziej szczegółowo

Plany Gospodarki Niskoemisyjnej a Strategia ZIT. Piotr Zygadło Warszawa, 3 czerwca 2015 r.

Plany Gospodarki Niskoemisyjnej a Strategia ZIT. Piotr Zygadło Warszawa, 3 czerwca 2015 r. Plany Gospodarki Niskoemisyjnej a Strategia ZIT Piotr Zygadło Warszawa, 3 czerwca 2015 r. Podstawy prawne Obowiązek sporządzania Planów Gospodarki Niskoemisyjnej wynika z Umowy Partnerstwa Wszystkie projekty

Bardziej szczegółowo

Projekt: Inkubator liderów europejskiej ochrony przyrody

Projekt: Inkubator liderów europejskiej ochrony przyrody Projekt: Inkubator liderów europejskiej ochrony przyrody Zarys projektu Celem projektu, którego pierwszy, opisywany tu etap planujemy zrealizować w okresie od stycznia do sierpnia 2006, jest przygotowanie

Bardziej szczegółowo

Dofinansowanie zadań ze środków WFOŚiGW w Katowicach. Katowice, 2015 rok

Dofinansowanie zadań ze środków WFOŚiGW w Katowicach. Katowice, 2015 rok Dofinansowanie zadań ze środków WFOŚiGW w Katowicach Katowice, 2015 rok Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach został utworzony w czerwcu 1993 roku jako instrument regionalnej

Bardziej szczegółowo

UZASADNIENIE. 1. Przedstawienie istniejącego stanu rzeczy, który ma być unormowany oraz wyjaśnienie potrzeby i celu wydania przedmiotowego aktu

UZASADNIENIE. 1. Przedstawienie istniejącego stanu rzeczy, który ma być unormowany oraz wyjaśnienie potrzeby i celu wydania przedmiotowego aktu UZASADNIENIE 1. Przedstawienie istniejącego stanu rzeczy, który ma być unormowany oraz wyjaśnienie potrzeby i celu wydania przedmiotowego aktu Plan ochrony Bieszczadzkiego Parku Narodowego jest podstawowym

Bardziej szczegółowo

Program wodno-środowiskowy kraju

Program wodno-środowiskowy kraju Program wodno-środowiskowy kraju Art. 113 ustawy Prawo wodne Dokumenty planistyczne w gospodarowaniu wodami: 1. plan gospodarowania wodami 2. program wodno-środowiskowy kraju 3. plan zarządzania ryzykiem

Bardziej szczegółowo

Wprowadza zmiany w treści

Wprowadza zmiany w treści nak GB/ZP-MS/A5-1. Osowiec-Twierdza 8 dnia 08.03.2013r. Wykonanie ekspertyzy określającej warunki korzystania z wód wraz z prognozą ich wpływu na środowisko oraz zasady ochrony ilości i jakości zasobów

Bardziej szczegółowo