Wyzwania organizacyjne w rehabilitacji dzieci* i młodzieży* wynikające z ICF i Konwencji ONZ o prawach osób niepełnosprawnych

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Wyzwania organizacyjne w rehabilitacji dzieci* i młodzieży* wynikające z ICF i Konwencji ONZ o prawach osób niepełnosprawnych"

Transkrypt

1 Wyzwania organizacyjne w rehabilitacji dzieci* i młodzieży* wynikające z ICF i Konwencji ONZ o prawach osób niepełnosprawnych Maria Król POLSKIE FORUM OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH Stowarzyszenie Pomocy Dzieciom Niepełnosprawnym Krok za krokiem w Zamościu * z niepełnosprawnością

2 Ważne dokumenty Konwencja ONZ o prawach dziecka (1989) ICF (2001) oraz ICF- CY (2007) Konwencja ONZ o prawach osób niepełnosprawnych (2006) Plan działań Rady Europy w celu promocji praw i pełnego uczestnictwa osób niepełnosprawnych w społeczeństwie: podnoszenie jakości życia osób niepełnosprawnych w Europie Europejska strategia w sprawie niepełnosprawności : Odnowione zobowiązanie do budowania Europy bez barier

3 Konwencja ONZ o prawach dziecka (1989) Umysłowo lub fizycznie niepełnosprawne dziecko powinno korzystać z pełnego i satysfakcjonującego życia w warunkach, które zapewniają godność, promują niezależność i sprzyjają aktywnemu uczestnictwu w życiu społecznym. (Artykuł 23(1)) Ratyfikowana przez Polskę 7 lipca 1991 roku.

4 ICF (2001) i ICF CY (2007) United Nations Family of Economic and Social International Classifications Ramy standaryzacji: narzędzie statystyczne narzędzie badawcze narzędzie kliniczne narzędzie polityki społecznej narzędzie edukacyjne Wdrożenie ICF na całym świecie: strategiczne zalecenia WHO (2005) 4

5 Schemat pojęciowy ICF Kondycja zdrowotna [zaburzenie/choroba/stan wg ICD] Funkcje i struktura ciała Aktywność (poznawcza, komunikacji, samoobsługi, poruszanie się, społeczna, obywatelska) UCZESTNICTWO Czynniki środowiskowe (postawy, dostępność śr. fiz., technologii, wsparcia, usług ) Czynniki osobowe (strategie radzenia sobie)

6 ICF - gdzie leży przyczyna niepełnosprawności? Pytanie: Czy w środowisku wskutek obecności barier lub braku ułatwień, czy w ograniczonej zdolności samej jednostki, czy też wynika z obu tych czynników razem? Odpowiedź: Wielodyscyplinarna diagnoza funkcjonowania (z uwzględnieniem struktur/ funkcji ciała, aktywności i uczestnictwa, czynników środowiskowych i osobowych). 6

7 Aktywność - Uczestnictwo CEL: Zwiększenie/podniesienie poziomu Uczestnictwa Uczenie się funkcji: poznawczej komunikacji, samoobsługi, poruszania się, społecznej, obywatelskiej. TRANSFER na czynności życia codziennego.

8 Usługi skoncentrowane na rodzinie Funkcjonowanie dziecka w kontekście układu rodzinnego - nie może ono być rozpatrywane w oderwaniu od tego układu (postawy, wsparcie..). Rodzina jest podstawowym środowiskiem oddziaływującym na dziecko. Istnieje dodatnia korelacja między samopoczuciem rodziców a dobrem i osiągnięciami dziecka (Family centred services, Rosenbaum, 2011).

9 Kształtowanie osobowości WYCHOWANIE Radzenie sobie w życiu wymaga: Samodzielności (sprawczość, decydowanie) Motywacji Odporności emocjonalnej Optymizmu Samoakceptacji (i racjonalnej samooceny) Mobilności, samosterowności, odpowiedzialności Komunikatywności, uspołecznienia..

10 Skuteczne uczestnictwo Świadomość społeczna wiedza, postawy, wsparcie Likwidacja barier społecznych, prawnych Dostępność środowiska projektowanie uniwersalne Rówieśnicy trening społeczny w grupie Edukacja główny nurt życia społecznego Dostęp do zintegrowanych działań, programów i usług nastawionych na CEL

11 Konwencja ONZ o prawach ON 13 grudnia 2006 roku (61 sesja Zgromadzenia Ogólnego Narodów Zjednoczonych (rezolucja nr 61/106). 23 grudnia 2010 roku (z mocą od 22 stycznia 2011 roku) Decyzja Rady 2010/48/EC z 26 listopada 2009 roku w sprawie zawarcia przez Wspólnotę Europejską Konwencji NZ o prawach osób niepełnosprawnych. Polska ratyfikowała Konwencję ONZ 6 września 2012 roku (bez protokołu fakultatywnego).

12 Konwencja ONZ /Art.1/ Cel: popieranie, ochrona i zapewnienie pełnego i równego korzystania ze wszystkich praw człowieka i podstawowych wolności przez wszystkie osoby niepełnosprawne oraz popieranie poszanowania ich przyrodzonej godności.

13 Konwencja ONZ /Preambuła/ samodzielność niezależność wolność dokonywania wyborów udział w procesie podejmowania decyzji

14 Niepełnosprawność - pojęcie ewoluujące Wynik interakcji między osobami z dysfunkcjami a barierami wynikającymi z postaw ludzkich i środowiskowymi, które utrudniają tym osobom pełny i skuteczny udział w życiu społeczeństwa, na zasadzie równości z innymi osobami Osoba NIEPEŁNOSPRAWNOŚĆ Bariery Definicje niepełnosprawności w Konwencji ONZ wywodzą się z ICF

15 Biopsychospołeczny model Problem zwiększenia uczestnictwa w życiu społecznym jako cel rehabilitacji - pomimo istniejącego uszkodzenia - domaga się działań społecznych wchodzących w zakres zarówno indywidualnej, jak i zbiorowej odpowiedzialności /Wojciechowski, 2007/ OD PACJENTA DO OBYWATELA

16 REHABILITACJA Konwencja ONZ Wszechstronna rehabilitacja: /Art.26/ - od możliwie najwcześniejszego etapu, - oparta na wielodyscyplinarnej ocenie indywidualnych potrzeb i potencjału, - dostępna możliwie blisko społeczności, w których ON żyją, w tym na obszarach wiejskich,

17 ZDROWIE, REHABILITACJA Konwencja ONZ /Art.25,26/ Podnoszenie świadomości w zakresie praw człowieka, godności, niezależności i potrzeb osób niepełnosprawnych przy wykorzystaniu szkoleń i poprzez rozpowszechnianie norm etycznych w publicznej i prywatnej opiece zdrowotnej; Szkolenie wstępne i ustawiczne specjalistów i personelu; Promocja dostępności, znajomości i korzystania z urządzeń i technologii wspomagających, zaprojektowanych dla osób niepełnosprawnych.

18 Konwencja ONZ /Art.9/ Dostępność na zasadzie równości z innymi osobami do środowiska fizycznego, środków transportu, informacji i komunikacji. (..w tym szkół, mieszkań, instytucji zapewniających opiekę medyczną..) Szkolenia, oznakowanie w alfabecie Braille a, tłumacz j.migowego

19 Plan Działań Rady Europy CEL: zapobieganie ograniczeniom w funkcjonowaniu i w uczestnictwie Zapewnienie pełnego udziału osób niepełnosprawnych w życiu społecznym Wprowadzenie do wszystkich dziedzin polityki kwestii niepełnosprawności

20 Plan działań Rady Europy Konkretne działania do realizacji w państwach członkowskich (Kierunek działań nr 9: Opieka zdrowotna) 2. Konsultacje z ON (lub z jej przedstawicielem, opiekunem lub osobą wspierającą) ocen, projektowania i realizacji jej planu opieki zdrowotnej, interwencji medycznych i leczenia; 6. Dostęp do informacji w formie zrozumiałej dla osób niepełnosprawnych;

21 Plan działań Rady Europy Konkretne działania do realizacji w państwach członkowskich (Kierunek działań nr 9: Opieka zdrowotna) 7. Standardy informowania o niepełnosprawności; 9. Szkolenie specjalistów opieki zdrowotnej; 10. Uznanie potrzeby wczesnej interwencji, opracowanie skutecznych wytycznych;

22 Plan działań Rady Europy Konkretne działania do realizacji w państwach członkowskich (Kierunek działań nr 10:Rehabilitacja) 1. Opracowanie, wdrożenie i regularny przegląd krajowej polityki w zakresie rehabilitacji oraz zapewnienie jej ciągłego doskonalenia; 2. Zapewnienie osobom niepełnosprawnym, ich rodzinom i reprezentatywnym organizacjom udziału w projektowaniu holistycznych programów rehabilitacji, w ich realizacji i ocenie; 3. Zapewnienie, by programy rehabilitacji były dostępne i dostosowane do indywidualnych potrzeb osoby niepełnosprawnej; przy czym programy te wymagają zgody osoby niepełnosprawnej lub jej przedstawiciela;

23 Plan działań Rady Europy Konkretne działania do realizacji w państwach członkowskich (Kierunek działań nr 10:Rehabilitacja) 4. Zapewnienie możliwie pełnego wyposażenia specjalistycznych ośrodków rehabilitacyjnych, z dostosowaniem do usług, które świadczą, a także zapewnienie im multidyscyplinarnego zespołu; 5. Rozwój usług rehabilitacyjnych i wsparcia poprzez dokonywanie indywidualnych ocen multidyscyplinarnych z zastosowaniem podejścia holistycznego;

24 Plan działań Rady Europy Konkretne działania do realizacji w państwach członkowskich (Kierunek działań nr 10:Rehabilitacja) 6. Współpraca międzysektorowa oraz zapewnienie zintegrowanego zarządzania sprawami rehabilitacji, jeśli jest to konieczne dla zapewnienia równości szans osób niepełnosprawnych; 7. Zapewnienie, by w procesie edukacji dzieci niepełnosprawne miały dostęp do programów rehabilitacji pedagogicznej i innych zasobów umożliwiających im pełne wykorzystanie swojego potencjału;

25 Europejska strategia w sprawie niepełnosprawności Cel - zwiększenie uczestnictwa w życiu społecznym i gospodarczym Realizacja: eliminowanie barier w obszarach: Dostępność Uczestnictwo Równość Zatrudnienie Kształcenie i szkolenie Ochrona socjalna Zdrowie Działania zewnętrzne

26 Nowe wyzwania Podnoszenie świadomości społecznej Standaryzacja ocen/orzekania o potrzebach i potencjale osób niepełnosprawnych (ICF ramy standaryzacji) Opracowanie, wdrożenie i regularny przegląd krajowej polityki w zakresie rehabilitacji oraz zapewnienie jej ciągłego doskonalenia Rekomendacje działań/metod/kierunków/systemów: WYTYCZNE Zapewnienie osobom niepełnosprawnym, ich rodzinom i reprezentatywnym organizacjom udziału w projektowaniu holistycznych programów rehabilitacji, w ich realizacji i ocenie

27 Nowe wyzwania Diagnoza wielodyscyplinarna (z uwzględnieniem struktur/funkcji ciała, aktywności i uczestnictwa, czynników środowiskowych i osobowych) Zintegrowanie działań nastawionych na Cel: zwiększenie uczestnictwa w życiu społecznym Indywidualny Zintegrowany PLAN na Życie, holistyczny program (w tym prawo wyboru, rehabilitacja współodpowiedzialna S.Kowalik) Współpraca międzysektorowa skoordynowana, zintegrowane zarządzanie sprawami rehabilitacji Organizacja usług w środowisku lokalnym, rehabilitacja pedagogiczna (dzieci w przedszkolu/szkole!) OD PACJENTA DO UCZNIA, OD PACJENTA DO OBYWATELA

28 Nowe wyzwania Oddziaływanie na środowisko: Wzmocnienie rodziny: Family Centred Services Kształcenie psychologów rehabilitacji, ergoterapeutów, specjalistów AAC Rozszerzenie kształcenia kadr medycznych o aspekty psychospołeczne, etyczne, nowe technologie Dostępność - projektowanie uniwersalne, racjonalne usprawnienia, nowe technologie

29 Nowe wyzwania Oddziaływanie na czynniki osobowe: Wychowanie/strategia radzenia sobie w życiu mimo uszkodzenia (rodzice, nauczyciele i terapeuci) Udział psychologów rehabilitacji, specjalistów AAC i ergoterapeutów

30 Od pacjenta do obywatela Zmiany polityczne, gospodarcze, społeczne i technologiczne spowodowały wzrost społecznych nadziei i oczekiwań w odniesieniu do działań na rzecz zdrowia i rehabilitacji. Zmiana medycznego modelu niepełnosprawności na model BIOPSYCHOSPOŁECZNY oparty na prawach społecznych i prawach człowieka.

Rozumienie niepełnosprawności jako kwestii praw człowieka

Rozumienie niepełnosprawności jako kwestii praw człowieka Rozumienie niepełnosprawności jako kwestii praw człowieka Maria Król POLSKIE FORUM OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH Stowarzyszenie Pomocy Dzieciom Niepełnosprawnym Krok za krokiem w Zamościu 1 Konwencja ONZ/Preambuła/

Bardziej szczegółowo

-jako narzędzie badawcze dla pomiaru wyników badań, jakości życia lub czynników środowiskowych;

-jako narzędzie badawcze dla pomiaru wyników badań, jakości życia lub czynników środowiskowych; Międzynarodowa Klasyfikacja Funkcjonowania, Niepełnosprawności i Zdrowia (ICF) należy do rodziny międzynarodowych klasyfikacji opracowanych przez Światową Organizację Zdrowia (WHO) i stosowanych do opisu

Bardziej szczegółowo

Reintegracja zawodowa osób z niepełnosprawnościami a działania podejmowane przez śląskie samorządy

Reintegracja zawodowa osób z niepełnosprawnościami a działania podejmowane przez śląskie samorządy Reintegracja zawodowa osób z niepełnosprawnościami a działania podejmowane przez śląskie samorządy Jakie działania na rzecz reintegracji społecznej i zawodowej osób z niepełnosprawnościami mogą podejmować

Bardziej szczegółowo

Konwencja ONZ o prawach osób niepełnosprawnych

Konwencja ONZ o prawach osób niepełnosprawnych Konwencja ONZ o prawach osób niepełnosprawnych sporządzona w Nowym Jorku dnia 13 grudnia 2006 r. Podstawa prawna: Dz. U. z 2012 r. poz. 1169 - dokument ratyfikacyjny podpisany przez Prezydenta RP w dniu

Bardziej szczegółowo

KONWENCJA ONZ O PRAWACH OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH (UN CRPD) Jan A. Monsbakken Prezydent Rehabilitation International

KONWENCJA ONZ O PRAWACH OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH (UN CRPD) Jan A. Monsbakken Prezydent Rehabilitation International KONWENCJA ONZ O PRAWACH OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH (UN CRPD) Jan A. Monsbakken Prezydent Rehabilitation International Przyjęta 13 grudnia 2006 r. podczas 61. Sesji Zgromadzenia Generalnego ONZ w Nowym Jorku

Bardziej szczegółowo

II Dolnośląski Konwent Regionalny Organizacji i Środowisk Osób z Niepełnosprawnościami "Dostępność = niezależność"

II Dolnośląski Konwent Regionalny Organizacji i Środowisk Osób z Niepełnosprawnościami Dostępność = niezależność II Dolnośląski Konwent Regionalny Organizacji i Środowisk Osób z Niepełnosprawnościami "Dostępność = niezależność" Konwencja ONZ o prawach osób niepełnosprawnych- główne wyzwania" Magdalena Kocejko Plan

Bardziej szczegółowo

Częstochowa Niepełnosprawnym Program Działań Na Rzecz Osób z Niepełnosprawnością na lata 2014-2020

Częstochowa Niepełnosprawnym Program Działań Na Rzecz Osób z Niepełnosprawnością na lata 2014-2020 Program Działań Na Rzecz Osób z Niepełnosprawnością na lata 2014-2020. Program wytycza cele i określa kierunki działań podejmowanych na rzecz osób z niepełnosprawnością na terenie naszego miasta. Działania

Bardziej szczegółowo

Status i ochrona osób z niepełnosprawnością w prawie międzynarodowym

Status i ochrona osób z niepełnosprawnością w prawie międzynarodowym Małgorzata Joanna Adamczyk Kolegium MISH UW Collegium Invisibile m.adamczyk@ci.edu.pl Status i ochrona osób z niepełnosprawnością w prawie międzynarodowym Ewolucja czy rewolucja? Zdobywanie przez osoby

Bardziej szczegółowo

KPON ONZ: Cel, ogólne zasady i kluczowe koncepcje

KPON ONZ: Cel, ogólne zasady i kluczowe koncepcje Seminarium dla osób pracujących w wymiarze sprawiedliwości Kraków, 3-4 września 2013 r. Rozwój międzynarodowych standardów w zakresie niepełnosprawności KPON ONZ: Cel, ogólne zasady i kluczowe koncepcje

Bardziej szczegółowo

Znaczenie Międzynarodowej Klasyfikacji Funkcjonowania, Niepełnosprawności i Zdrowia (ICF)

Znaczenie Międzynarodowej Klasyfikacji Funkcjonowania, Niepełnosprawności i Zdrowia (ICF) Znaczenie Międzynarodowej Klasyfikacji Funkcjonowania, Niepełnosprawności i Zdrowia (ICF) Konferencja "Rehabilitation - value for societies in Europe", październik 2014, Warszawa Prof. nadzwyczajny dr

Bardziej szczegółowo

Nauczanie języków obcych w różnorodnym środowisku: uczniowie z niepełnosprawnością w szkołach ogólnodostępnych

Nauczanie języków obcych w różnorodnym środowisku: uczniowie z niepełnosprawnością w szkołach ogólnodostępnych Nauczanie języków obcych w różnorodnym środowisku: uczniowie z niepełnosprawnością w szkołach ogólnodostępnych Katarzyna Karpińska-Szaj Uniwersytet im. Adama Mickiewicza Poznań Wartośd społeczna i wartośd

Bardziej szczegółowo

Konwencja o prawach osób z niepełnosprawnościami. Postulaty ze Społecznego Raportu Alternatywnego z realizacji w Polsce Konwencji

Konwencja o prawach osób z niepełnosprawnościami. Postulaty ze Społecznego Raportu Alternatywnego z realizacji w Polsce Konwencji Konwencja o prawach osób z niepełnosprawnościami. Postulaty ze Społecznego Raportu Alternatywnego z realizacji w Polsce Konwencji Wrocław, 7 czerwca 2016 r. Dolnośląski Konwent Regionalny II Kongresu Osób

Bardziej szczegółowo

Zasady działania ONZ na rzecz osób starszych

Zasady działania ONZ na rzecz osób starszych Zasady działania ONZ na rzecz osób starszych Dodać życia do lat, które zostały dodane do życia Zgromadzenie Ogólne ONZ: Doceniając wkład, jaki wnoszą osoby starsze w życie społeczeństw, Uwzględniając fakt,

Bardziej szczegółowo

Istota edukacji włączającej w podnoszeniu jakości edukacji wszystkich uczniów cz-1. Wojciech Otrębski Instytut Psychologii KUL

Istota edukacji włączającej w podnoszeniu jakości edukacji wszystkich uczniów cz-1. Wojciech Otrębski Instytut Psychologii KUL Istota edukacji włączającej w podnoszeniu jakości edukacji wszystkich uczniów cz-1 Wojciech Otrębski Instytut Psychologii KUL Plan wystąpienia 1. O czym tu mówimy? 2. O kim tu mówimy? 3. Jak to robid (sensownie)?

Bardziej szczegółowo

Arkusz indywidualnego programu edukacyjno-terapeutycznego w kontekście nowych regulacji prawnych Romana Cybulska, Barbara Łaska 1

Arkusz indywidualnego programu edukacyjno-terapeutycznego w kontekście nowych regulacji prawnych Romana Cybulska, Barbara Łaska 1 Arkusz indywidualnego programu edukacyjno-terapeutycznego w kontekście nowych regulacji prawnych Romana Cybulska, Barbara Łaska 1 Lp. 1 2 INDYWIDUALNY PROGRAM EDUKACYJNO-TERAPEUTYCZNY dla ucznia realizującego

Bardziej szczegółowo

Wsparcie osób z niepełnosprawnościami w nowym okresie programowania 2014-2020. Warszawa, 23 marca 2015 r.

Wsparcie osób z niepełnosprawnościami w nowym okresie programowania 2014-2020. Warszawa, 23 marca 2015 r. Wsparcie osób z niepełnosprawnościami w nowym okresie programowania 2014-2020 Warszawa, 23 marca 2015 r. Kontekst programowania 2014-2020 Konieczność zapewnienia dostępności dla osób o różnych potrzebach

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie Rzecznika Praw Obywatelskich z realizacji przez Polskę zobowiązań wynikających z Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych

Sprawozdanie Rzecznika Praw Obywatelskich z realizacji przez Polskę zobowiązań wynikających z Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych Sprawozdanie Rzecznika Praw Obywatelskich z realizacji przez Polskę zobowiązań wynikających z Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych Konferencja podsumowująca badania pt. Polityka publiczna wobec osób

Bardziej szczegółowo

Organizacja pomocy psychologiczno-pedagogicznej w systemie edukacji w Polsce oraz system orzecznictwa wymagają udoskonalenia i rozwoju.

Organizacja pomocy psychologiczno-pedagogicznej w systemie edukacji w Polsce oraz system orzecznictwa wymagają udoskonalenia i rozwoju. Nowy system udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej Ostatnie lata to czas intensywnych przemian w każdym obszarze funkcjonowania naszego społeczeństwa. Jednym z takich obszarów, podlegających intensywnym

Bardziej szczegółowo

wykorzystanie funduszy Unii Europejskiej w celu przejścia od opieki instytucjonalnej do opieki świadczonej na poziomie lokalnych społeczności

wykorzystanie funduszy Unii Europejskiej w celu przejścia od opieki instytucjonalnej do opieki świadczonej na poziomie lokalnych społeczności wykorzystanie funduszy Unii Europejskiej w celu przejścia od opieki instytucjonalnej do opieki świadczonej na poziomie lokalnych społeczności Co rozumiemy przez deinstytucjonalizację Deinstytucjonalizacja

Bardziej szczegółowo

Aktywizacja zawodowa osób niepełnosprawnych ze szczególnymi trudnościami w wejściu i utrzymaniu się w zatrudnieniu.

Aktywizacja zawodowa osób niepełnosprawnych ze szczególnymi trudnościami w wejściu i utrzymaniu się w zatrudnieniu. Krystyna Mrugalska Aktywizacja zawodowa osób niepełnosprawnych ze szczególnymi trudnościami w wejściu i utrzymaniu się w zatrudnieniu. Przegląd trudności, wynikających z nich potrzeb oraz niezbędnych form

Bardziej szczegółowo

Katarzyna Karpińska-Szaj UAM Poznań. PTN Lublin wrzesień 2010

Katarzyna Karpińska-Szaj UAM Poznań. PTN Lublin wrzesień 2010 Katarzyna Karpińska-Szaj UAM Poznań PTN Lublin wrzesień 2010 Plan: 1. Szkolna integracja indywidualna: dyskusja pojęcia w kontekście organizacji edukacji dzieci z niepełnosprawnością 2. Cele nauczania

Bardziej szczegółowo

Szczegółowe informacje dotyczące założeń merytorycznych konkursu. Katowice 23 maja 2016 r.

Szczegółowe informacje dotyczące założeń merytorycznych konkursu. Katowice 23 maja 2016 r. Szczegółowe informacje dotyczące założeń merytorycznych konkursu Katowice 23 maja 2016 r. Działanie 9.1 Aktywna integracja Osoba/rodzina zagrożona ubóstwem lub wykluczeniem społecznym Diagnoza problemów,

Bardziej szczegółowo

Konwencja Rady Europy o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej

Konwencja Rady Europy o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej Konwencja Rady Europy o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej Katarzyna Wolska-Wrona Biuro Pełnomocniczki Rządu do Spraw Równego Traktowania Footer Text 12/3/2013 1 Postęp

Bardziej szczegółowo

POWIATOWY PROGRAM DZIAŁAŃ NA RZECZ OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH Z ZAKRESU REHABILITACJI SPOŁECZNEJ, ZAWODOWEJ I ZATRUDNIANIA ORAZ

POWIATOWY PROGRAM DZIAŁAŃ NA RZECZ OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH Z ZAKRESU REHABILITACJI SPOŁECZNEJ, ZAWODOWEJ I ZATRUDNIANIA ORAZ Załącznik do Uchwały Nr XXV/149/2008 Rady Powiatu Średzkiego z dnia 30 grudnia 2008 roku POWIATOWY PROGRAM DZIAŁAŃ NA RZECZ OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH Z ZAKRESU REHABILITACJI SPOŁECZNEJ, ZAWODOWEJ I ZATRUDNIANIA

Bardziej szczegółowo

Predyspozycje zawodowe życiowym drogowskazem dla młodzieży

Predyspozycje zawodowe życiowym drogowskazem dla młodzieży Załącznik nr 6 Wewnątrzszkolny System Doradztwa Zawodowego w Gimnazjum im. A. Mickiewicza w Drawsku Pomorskim. Predyspozycje zawodowe życiowym drogowskazem dla młodzieży 1. Podstawowe przepisy prawa polskiego

Bardziej szczegółowo

Program aktywizacji społecznej w powiecie rzeszowskim

Program aktywizacji społecznej w powiecie rzeszowskim Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Rzeszowie Program aktywizacji społecznej w powiecie rzeszowskim P O W I A T O W E C E N T R U M P O M O C Y R O D Z I N I E W R Z E S Z O W I E ul. Grunwaldzka 15, 35-959

Bardziej szczegółowo

Zasady równości szans i niedyskryminacji, w tym dostępności dla osób z niepełnosprawnościami w ramach funduszy unijnych na lata 2014-2020

Zasady równości szans i niedyskryminacji, w tym dostępności dla osób z niepełnosprawnościami w ramach funduszy unijnych na lata 2014-2020 Zasady równości szans i niedyskryminacji, w tym dostępności dla osób z niepełnosprawnościami w ramach funduszy unijnych na lata 2014-2020 Konwencja ONZ o prawach osób niepełnosprawnych Cele Strategii Europa

Bardziej szczegółowo

Wczesne wspomaganie rozwoju dziecka i jego rodziny

Wczesne wspomaganie rozwoju dziecka i jego rodziny Wczesne wspomaganie rozwoju dziecka i jego rodziny Podstawa prawna Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 sierpnia 2017r. w sprawie organizowania wczesnego wspomagania rozwoju dzieci (DZ.

Bardziej szczegółowo

MISJA I STRATEGIA ROZWOJU SZKOŁY WYŻSZEJ IMIENIA PAWŁA WŁODKOWICA W PŁOCKU

MISJA I STRATEGIA ROZWOJU SZKOŁY WYŻSZEJ IMIENIA PAWŁA WŁODKOWICA W PŁOCKU Załącznik do uchwały nr 02/12012 Senatu SWPW w Płocku z dnia 19 marca 2012 roku. MISJA I STRATEGIA ROZWOJU SZKOŁY WYŻSZEJ IMIENIA PAWŁA WŁODKOWICA W PŁOCKU 1 Szkoła Wyższa im. Pawła Włodkowica w Płocku

Bardziej szczegółowo

Zrozumieć prawa pacjenta

Zrozumieć prawa pacjenta Zrozumieć prawa pacjenta Historia praw dziecka w pigułce 1819 r. - Wielka Brytania, Robert Owen proponuje prawem zagwarantowany zakaz zatrudnienia małych dzieci w kopalniach i fabrykach; 1908 r. zakaz

Bardziej szczegółowo

Wewnątrzszkolny System Doradztwa Zawodowego w Gimnazjum im. A. Mickiewicza w Drawsku Pomorskim.

Wewnątrzszkolny System Doradztwa Zawodowego w Gimnazjum im. A. Mickiewicza w Drawsku Pomorskim. Wewnątrzszkolny System Doradztwa Zawodowego w Gimnazjum im. A. Mickiewicza w Drawsku Pomorskim. Predyspozycje zawodowe życiowym drogowskazem dla młodzieży 1. Podstawowe przepisy prawa polskiego i unijnego

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 125/XIII/2011 Rady Miasta i Gminy Szczekociny z dnia 20.10.2011.

Uchwała Nr 125/XIII/2011 Rady Miasta i Gminy Szczekociny z dnia 20.10.2011. Uchwała Nr 125/XIII/2011 Rady Miasta i Gminy Szczekociny z dnia 20.10.2011. w sprawie: przyjęcia Programu Promocji Zdrowia Psychicznego dla Gminy Szczekociny na lata Na podstawie art. 18 ust 2 pkt 15 ustawy

Bardziej szczegółowo

Ocena kończyny górnej w świetle. Niepełnosprawności i Zdrowia, ICF

Ocena kończyny górnej w świetle. Niepełnosprawności i Zdrowia, ICF Ocena kończyny górnej w świetle Międzynarodowej Klasyfikacji Funkcjonowania, Niepełnosprawności i Zdrowia, ICF Dr n. med. Anna Czernuszenko Mazowieckie Centrum Neuropsychiatrii i Rehabilitacji Dzieci i

Bardziej szczegółowo

Ośrodek Interwencji Kryzysowej (OIK) Liczba podjętych działań. 2. Propagowanie informacji dotyczących profilaktyki zaburzeń psychicznych.

Ośrodek Interwencji Kryzysowej (OIK) Liczba podjętych działań. 2. Propagowanie informacji dotyczących profilaktyki zaburzeń psychicznych. Załącznik do Programu Cel główny 1: promocja zdrowia psychicznego i zapobieganie zaburzeniom psychicznym Cel szczegółowy 1.1: upowszechnienie wiedzy na temat zdrowia psychicznego, kształtowanie zachowań

Bardziej szczegółowo

Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój-

Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój- Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój- www.power.gov.pl 1.Oś priorytetowa I Osoby młode na rynku pracy Zwiększenie możliwości zatrudnienia osób młodych do 29 roku życia bez pracy, w tym w szczególności

Bardziej szczegółowo

1) ustawy o systemie oświaty i wydanych na jej podstawie aktów wykonawczych;

1) ustawy o systemie oświaty i wydanych na jej podstawie aktów wykonawczych; Ośrodek Rehabilitacyjno - Edukacyjno - Wychowawczy w Staszowie jest niepubliczną, specjalistyczną, wielofunkcyjną placówką prowadzoną przez Polskie Stowarzyszenie na Rzecz Osób z Upośledzeniem Umysłowym

Bardziej szczegółowo

MIEJSKI PROGRAM NA RZECZ WSPIERANIA OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH

MIEJSKI PROGRAM NA RZECZ WSPIERANIA OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH Załącznik do Uchwały Nr Rady Miejskiej Leszna z dnia MIEJSKI PROGRAM NA RZECZ WSPIERANIA OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH na lata 2014-2016 1 OPIS PROBLEMU Niepełnosprawność, zgodnie z treścią ustawy o rehabilitacji

Bardziej szczegółowo

Nowa perspektywa finansowa założenia do nowego okresu programowania.

Nowa perspektywa finansowa założenia do nowego okresu programowania. Nowa perspektywa finansowa 2014-2020 założenia do nowego okresu programowania.. Spotkanie współfinansowane ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Podstawa prawna: - Pakiet

Bardziej szczegółowo

OPIS DOBREJ PRAKTYKI. w radach i komitetach utworzonych przez władze publiczne. w radach i komitetach zorganizowanych z inicjatywy mieszkańców

OPIS DOBREJ PRAKTYKI. w radach i komitetach utworzonych przez władze publiczne. w radach i komitetach zorganizowanych z inicjatywy mieszkańców OPIS DOBREJ PRAKTYKI 1. Dane dotyczące podmiotu ubiegającego się o wpis nazwa inicjatywy Od pacjenta do obywatela podnoszenie świadomości społecznej o niepełnosprawności jako kwestii praw człowieka nazwa

Bardziej szczegółowo

Konwencja o prawach osób niepełnosprawnych

Konwencja o prawach osób niepełnosprawnych Konwencja o prawach osób niepełnosprawnych Jakie prawa mają osoby niepełnosprawne? W czym Rzecznik może pomóc? Jak się skontaktować? Infolinia Obywatelska 800 676 676 BROSZURA_RPO_A5_20120927_1050.indd

Bardziej szczegółowo

Załącznik do uchwały Nr XXXIX/313/2014 Rady Powiatu w Ostródzie z dnia 29 października 2014r.

Załącznik do uchwały Nr XXXIX/313/2014 Rady Powiatu w Ostródzie z dnia 29 października 2014r. Załącznik do uchwały Nr XXXIX/313/2014 Rady Powiatu w Ostródzie z dnia 29 października 2014r. Powiatowy Program Profilaktyczny w zakresie promowania i wdrożenia prawidłowych metod wychowawczych w stosunku

Bardziej szczegółowo

Plan działań Rady Europy w celu promocji praw i pełnego uczestnictwa osób

Plan działań Rady Europy w celu promocji praw i pełnego uczestnictwa osób RADA EUROPY KOMITET MINISTRÓW Zalecenie nr Rec(2006)5 Komitetu Ministrów dla państw członkowskich Plan działań Rady Europy w celu promocji praw i pełnego uczestnictwa osób niepełnosprawnych w społeczeństwie:

Bardziej szczegółowo

Przy konstruowaniu programu wzięte zostały po uwagę następujące akty prawne:

Przy konstruowaniu programu wzięte zostały po uwagę następujące akty prawne: SZKOLNY PROGRAM WYCHOWAWCZY AKADEMICKIEGO LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO przy Polsko-Japońskiej Akademii Technik Komputerowych ul. Koszykowa 86 02-008 Warszawa Podstawowym zadaniem naszej szkoły jest zapewnienie

Bardziej szczegółowo

Konwencja o prawach osób niepełnosprawnych wdrażanie w Polsce. Rehabilitation value for societies in Europe

Konwencja o prawach osób niepełnosprawnych wdrażanie w Polsce. Rehabilitation value for societies in Europe Konwencja o prawach osób niepełnosprawnych wdrażanie w Polsce Rehabilitation value for societies in Europe Warszawa, 7 października 2014 Droga do ratyfikacji Podpisanie Konwencji 30 marca 2007 Przegląd

Bardziej szczegółowo

Załącznik Nr 1. do Strategii Rozwiązywania Problemów Społecznych w Gminie Lipusz na lata 2008-2013 WYKAZ ZAŁOŻONYCH CELÓW STRATEGICZNYCH,

Załącznik Nr 1. do Strategii Rozwiązywania Problemów Społecznych w Gminie Lipusz na lata 2008-2013 WYKAZ ZAŁOŻONYCH CELÓW STRATEGICZNYCH, Załącznik Nr 1 do Strategii Rozwiązywania Problemów Społecznych w Gminie Lipusz na lata WYKAZ ZAŁOŻONYCH CELÓW STRATEGICZNYCH, OPERACYJNYCH, SZCZEGÓŁOWYCH (OPIS DZIAŁAŃ) Załącznik nr 1 WYKAZ ZAŁOŻONYCH

Bardziej szczegółowo

Prawa pacjenta w Polsce

Prawa pacjenta w Polsce Prawa pacjenta w Polsce Dr Dorota Karkowska Uniwersytet Łódzki Katedra Prawa Ubezpieczeń Społecznych i Polityki Społecznej Źródła a rozwoju koncepcji praw pacjenta Płaszczyzna etyczna Płaszczyzna prawna

Bardziej szczegółowo

Kształtowanie poczucia bezpieczeństwa lokalnego

Kształtowanie poczucia bezpieczeństwa lokalnego Andrzej Karasiński Zastępca Prezydenta Gliwic Kształtowanie poczucia bezpieczeństwa lokalnego Gliwice, 5 6 października 2006 Oczekiwania mieszkańców wobec władz Gliwic 2006 100% 80% 80,10% 77,40% 60% 47,10%

Bardziej szczegółowo

Prawa człowieka prawa dziecka ucznia oraz jego obowiązki

Prawa człowieka prawa dziecka ucznia oraz jego obowiązki Prawa człowieka prawa dziecka ucznia oraz jego obowiązki Podstawowe dokumenty mówiące o ochronie praw człowieka Karta Narodów Zjednoczonych z 1945 r. Powszechna Deklaracja Praw Człowieka z 1948 r. Wszyscy

Bardziej szczegółowo

ZAKRES PRZEDMIOTOWY PROGRAMU SZKOLENIOWEGO

ZAKRES PRZEDMIOTOWY PROGRAMU SZKOLENIOWEGO Załącznik nr 1 ZAKRES PRZEDMIOTOWY PROGRAMU SZKOLENIOWEGO I Program szkolenia w zakresie podstawowych umiejętności udzielania profesjonalnej pomocy psychologicznej obejmuje: 1) Trening interpersonalny

Bardziej szczegółowo

Załącznik do uchwały Sejmiku Województwa Śląskiego Nr III/22/6/2008 z dnia 19 marca 2008 roku

Załącznik do uchwały Sejmiku Województwa Śląskiego Nr III/22/6/2008 z dnia 19 marca 2008 roku Załącznik do uchwały Sejmiku Województwa Śląskiego Nr III/22/6/2008 z dnia 19 marca 2008 roku Wojewódzki program wyrównywania szans osób niepełnosprawnych oraz przeciwdziałania ich wykluczeniu społecznemu

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ

MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ Temat wiodący: MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ Ogólnopolska społeczna debata nad koncepcją docelowego systemu wspierania osób niepełnosprawnych Obecny system aktywizacji i wspierania zatrudniania

Bardziej szczegółowo

Fundusze Europejskie bez barier. Usprawnienia dla osób z niepełnosprawnością

Fundusze Europejskie bez barier. Usprawnienia dla osób z niepełnosprawnością Fundusze Europejskie bez barier Usprawnienia dla osób z niepełnosprawnością Dostępne Fundusze Europejskie Jedna na sześć osób w Unii Europejskiej posiada jakiś rodzaj niepełnosprawności. Osoby z niepełnosprawnością

Bardziej szczegółowo

PL 1 PL. Konkluzja pokonferencyjna. Uczestnicy Konferencji z zadowoleniem przyjmują:

PL 1 PL. Konkluzja pokonferencyjna. Uczestnicy Konferencji z zadowoleniem przyjmują: 1st European Day of the Brain. Ageing, Stroke, and Alzheimer s Disease - Finding Innovative Solutions - Experts Conference during Polish Presidency of the European Union Council (18 November 2011, Learning

Bardziej szczegółowo

PROJEKT REALIZOWANY W NOWYM SĄCZU W OKRESIE OD DNIA 01.01.2015 ROKU DO DNIA 31.12.2015 ROKU

PROJEKT REALIZOWANY W NOWYM SĄCZU W OKRESIE OD DNIA 01.01.2015 ROKU DO DNIA 31.12.2015 ROKU Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr Rady Miasta Nowego Sącza z dnia PROJEKT SOCJALNY SĄDECKA POMOCNA DŁOŃ PROJEKT REALIZOWANY W NOWYM SĄCZU W OKRESIE OD DNIA 01.01.2015 ROKU DO DNIA 31.12.2015 ROKU PROJEKTODAWCA

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA POLITYKI SPOŁECZNEJ 1) z dnia 22 września 2005 r. w sprawie specjalistycznych usług opiekuńczych

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA POLITYKI SPOŁECZNEJ 1) z dnia 22 września 2005 r. w sprawie specjalistycznych usług opiekuńczych Dz.U.2005.189.1598 2006.08.09 zm. Dz.U.2006.134.943 1 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA POLITYKI SPOŁECZNEJ 1) z dnia 22 września 2005 r. w sprawie specjalistycznych usług opiekuńczych (Dz. U. z dnia 30 września

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA nr XLII/935/10 RADY MIASTA GDYNI z 28 kwietnia 2010 r.

UCHWAŁA nr XLII/935/10 RADY MIASTA GDYNI z 28 kwietnia 2010 r. UCHWAŁA nr XLII/935/10 RADY MIASTA GDYNI z 28 kwietnia 2010 r. w sprawie: przyjęcia Deklaracji Barcelońskiej. Działając na podstawie art. 4 ust. 1 pkt. 5 oraz art. 92 ust. 1 pkt. 1 Ustawy z 5 czerwca 1998r.

Bardziej szczegółowo

Wstęp...3. I. Założenia teoretyczne programu...4. Adresaci programu...5. III. Cele programu...6. IV. Zadania Programu...6

Wstęp...3. I. Założenia teoretyczne programu...4. Adresaci programu...5. III. Cele programu...6. IV. Zadania Programu...6 POWIATOWY PROGRAM DZIAŁAŃ PROFILAKTYCZNYCH W ZAKRESIE PROMOWANIA I WDROŻENIA PRAWIDŁOWYCH METOD WYCHOWAWCZYCH W STOSUNKU DO DZIECI W RODZINACH ZAGROŻONYCH PRZEMOCĄ W RODZINIE Sandomierz 2013r. Spis treści

Bardziej szczegółowo

Kwestie społeczne w Strategii Rozwoju Powiatu Tarnogórskiego do roku 2022

Kwestie społeczne w Strategii Rozwoju Powiatu Tarnogórskiego do roku 2022 Kwestie społeczne w Strategii Rozwoju Powiatu Tarnogórskiego do roku 2022 Wizja Powiat tarnogórski będzie miejscem życia harmonijnie rozwijających się społeczności, które szanują wartości budowane przez

Bardziej szczegółowo

Wyzwania pielęgniarstwa

Wyzwania pielęgniarstwa Wyzwania pielęgniarstwa dr n. med. Grażyna Rogala-Pawelczyk Naczelna Rada Pielęgniarek i Położnych Uniwersytet Medyczny w Lublinie Medyczny Uprawniający do udzielania świadczeń zdrowotnych Samodzielny

Bardziej szczegółowo

POMOC UCZNIOWI I JEGO RODZINIE SPRAWOZDANIE ZA I PÓŁROCZE ROKU SZKOLNEGO 2015/2016

POMOC UCZNIOWI I JEGO RODZINIE SPRAWOZDANIE ZA I PÓŁROCZE ROKU SZKOLNEGO 2015/2016 POMOC UCZNIOWI I JEGO RODZINIE SPRAWOZDANIE ZA I PÓŁROCZE ROKU SZKOLNEGO 2015/2016 Zagrożenie cywilizacyjne cyberprzemoc W związku z narastającą przemocą i demoralizacją w Internecie zorganizowano: spotkania

Bardziej szczegółowo

MISJA I WIZJA. Gimnazjum im. Rady Europy w Kostrzynie

MISJA I WIZJA. Gimnazjum im. Rady Europy w Kostrzynie MISJA I WIZJA Załącznik nr 02 do Statutu Gimnazjum im. Rady Europy w Kostrzynie Gimnazjum im. Rady Europy w Kostrzynie Kostrzyn 2012 r. 1 S t r o n a MISJA SZKOŁY J WYCHOWUJEMY POLAKA I EUROPEJCZYKA esteśmy

Bardziej szczegółowo

Zasada równości szans i niedyskryminacji, w tym dostępności dla osób z niepełnosprawnościami

Zasada równości szans i niedyskryminacji, w tym dostępności dla osób z niepełnosprawnościami Zasadę równości szans i niedyskryminacji, w tym dostępności dla osób z regulują m.in. Wytyczne w zakresie realizacji zasady równości szans i niedyskryminacji, w tym dostępności dla osób z oraz zasady równości

Bardziej szczegółowo

Środki europejskie na edukację - perspektywa finansowa

Środki europejskie na edukację - perspektywa finansowa Departament Funduszy Strukturalnych Środki europejskie na edukację - perspektywa finansowa Warszawa, 31 stycznia 2014 roku Fundusze unijne dla oświaty 1. Środki EFS dla edukacji w latach 2007-2013 2. olityka

Bardziej szczegółowo

Specjalistyczne usługi opiekuńcze

Specjalistyczne usługi opiekuńcze Specjalistyczne usługi opiekuńcze Specjalistyczne usługi opiekuńcze określone zostały w Rozporządzeniu Ministra Polityki Społecznej z dnia 22 września 2005 roku w sprawie specjalistycznych usług opiekuńczych

Bardziej szczegółowo

Pani Krystyna Szumilas Minister Edukacji Narodowej. al. Szucha WARSZAWA

Pani Krystyna Szumilas Minister Edukacji Narodowej. al. Szucha WARSZAWA RZECZPOSPOLITA POLSKA Rzecznik Praw Obywatelskich Irena LIPOWICZ RPO - 604478 - I/08/AB 00-090 Warszawa Tel. centr. 0-22 551 77 00 Al. Solidarności 77 Fax 0-22 827 64 53 Pani Krystyna Szumilas Minister

Bardziej szczegółowo

Walka z dyskryminacją osób niepełnosprawnych jest NASZĄ wspólną sprawą.

Walka z dyskryminacją osób niepełnosprawnych jest NASZĄ wspólną sprawą. 1 EUROPEJSKIE FORUM OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH 1997 2007: 10 lat walki o prawa osób niepełnosprawnych Walka z dyskryminacją osób niepełnosprawnych jest NASZĄ wspólną sprawą. W roku 1997 europejskie i krajowe

Bardziej szczegółowo

Powiatowy Program Działań na Rzecz Osób Niepełnosprawnych na lata 2007-2013

Powiatowy Program Działań na Rzecz Osób Niepełnosprawnych na lata 2007-2013 Załącznik do Uchwały Nr XV/109/07 Rady Powiatu w Śremie z dnia 19 grudnia 2007 r. A B C Powiatowy Program Działań na Rzecz Osób Niepełnosprawnych na lata 2007-2013 Spis Treści: 1. Wprowadzenie...3-4 2.

Bardziej szczegółowo

POLITYKA SPÓJNOŚCI na lata

POLITYKA SPÓJNOŚCI na lata ZINTEGROWANE DZIAŁANIA NA RZECZ ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU OBSZARÓW MIEJSKICH POLITYKA SPÓJNOŚCI na lata 2014-2020 Komisja Europejska przyjęła propozycje ustawodawcze dotyczące polityki spójności na lata 2014-2020

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ORGANIZACYJNY ŚRODOWISKOWEGO DOMU SAMOPOMOCY Razem I. POSTANOWIENIA OGÓLNE

REGULAMIN ORGANIZACYJNY ŚRODOWISKOWEGO DOMU SAMOPOMOCY Razem I. POSTANOWIENIA OGÓLNE REGULAMIN ORGANIZACYJNY ŚRODOWISKOWEGO DOMU SAMOPOMOCY Razem I. POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 Środowiskowy Dom Samopomocy Razem, zwany dalej Domem, działa na podstawie: 1) ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy

Bardziej szczegółowo

Integracja osób niepełnosprawnych

Integracja osób niepełnosprawnych Integracja osób niepełnosprawnych Europejska strategia równych szans Komisja Europejska Równe szanse dla równych praw Europejska wartość dodana Europejski Rok Osób Niepełnosprawnych (ERON) w 2003 r. skłonił

Bardziej szczegółowo

Wychowanie i profilaktyka w szkole; jak opracować program wychowawczoprofilaktyczny , SOD Częstochowa Joanna Biczak Katarzyna Patrzykont

Wychowanie i profilaktyka w szkole; jak opracować program wychowawczoprofilaktyczny , SOD Częstochowa Joanna Biczak Katarzyna Patrzykont Wychowanie i profilaktyka w szkole; jak opracować program wychowawczoprofilaktyczny 6.09.2017, SOD Częstochowa Joanna Biczak Katarzyna Patrzykont Co to jest wychowanie? wspieranie dziecka w rozwoju ku

Bardziej szczegółowo

POWIATOWY PROGRAM DZIAŁAŃ NA RZECZ OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH W ZAKRESIE REHABILITACJI SPOŁECZNEJ, ZAWODOWEJ I ZATRUDNIANIA ORAZ

POWIATOWY PROGRAM DZIAŁAŃ NA RZECZ OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH W ZAKRESIE REHABILITACJI SPOŁECZNEJ, ZAWODOWEJ I ZATRUDNIANIA ORAZ Załącznik do uchwały Nr XXXII/219/2006 Rady Powiatu Średzkiego z dnia 23 marca 2006 roku POWIATOWY PROGRAM DZIAŁAŃ NA RZECZ OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH W ZAKRESIE REHABILITACJI SPOŁECZNEJ, ZAWODOWEJ I ZATRUDNIANIA

Bardziej szczegółowo

Program promocji zdrowia psychicznego

Program promocji zdrowia psychicznego Załącznik nr 1 Psychicznego na. Program promocji zdrowia psychicznego Cel główny 1: Promocja zdrowia psychicznego i zapobieganie zaburzeniom psychicznym. Cel szczegółowy 1.1: upowszechnienie wiedzy na

Bardziej szczegółowo

Arkusz1 STRATEGICZNYCH

Arkusz1 STRATEGICZNYCH Załącznik Nr 2 HARMONOGRAM REALIZACJI CELÓW STRATEGICZNYCH 2008 2009 2010 2011 2012 2013 Cel strategiczny 1:Tworzenie warunków do wzmacniania funkcji rodziny Cel operacyjny 1: Przeciwdziałanie patologiom

Bardziej szczegółowo

Planowanie kariery zawodowej osób z niepełnosprawnością - - na przykładzie doświadczeń Polskiego Stowarzyszenia na rzecz Osób z Niepełnosprawnością

Planowanie kariery zawodowej osób z niepełnosprawnością - - na przykładzie doświadczeń Polskiego Stowarzyszenia na rzecz Osób z Niepełnosprawnością Planowanie kariery zawodowej osób z niepełnosprawnością - - na przykładzie doświadczeń Polskiego Stowarzyszenia na rzecz Osób z Niepełnosprawnością Intelektualną WYNIKI RAPORTU KOŃCOWEGO INSTYTUTU BADAŃ

Bardziej szczegółowo

MIEJSKI PROGRAM NA RZECZ WSPIERANIA OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH. na lata /PROJEKT/

MIEJSKI PROGRAM NA RZECZ WSPIERANIA OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH. na lata /PROJEKT/ Załącznik do Uchwały Nr.. Rady Miejskiej Leszna z dnia.. MIEJSKI PROGRAM NA RZECZ WSPIERANIA OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH na lata 2006-2007 /PROJEKT/ OPIS PROBLEMU Niepełnosprawność, zgodnie z treścią ustawy

Bardziej szczegółowo

Z LABORATORIUM DO KLINIKI CZYLI O REHABILITACJI NEUROPSYCHOLOGICZNEJ. Maria Nalberczak

Z LABORATORIUM DO KLINIKI CZYLI O REHABILITACJI NEUROPSYCHOLOGICZNEJ. Maria Nalberczak Z LABORATORIUM DO KLINIKI CZYLI O REHABILITACJI NEUROPSYCHOLOGICZNEJ Maria Nalberczak PLAN WYPOWIEDZI Neuronauka -> Neuropsychologia Zaburzenia neuropsychologiczne Holistyczna metoda rehabilitacji neuropsychologicznej

Bardziej szczegółowo

Po co nam Konwencja?

Po co nam Konwencja? Po co nam Konwencja? Promowanie, ochrona oraz umożliwienie wszystkim osobom niepełnosprawnym nieograniczonego korzystania ze wszystkich fundamentalnych swobód i praw człowieka oraz promowanie poszanowania

Bardziej szczegółowo

OPIEKA DŁUGOTERMINOWA PERSPEKTYWA EUROPEJSKA

OPIEKA DŁUGOTERMINOWA PERSPEKTYWA EUROPEJSKA OPIEKA DŁUGOTERMINOWA PERSPEKTYWA EUROPEJSKA Pomoc Osobom Niesamodzielnym Prezentacja Projektu Ustawy Senat RP, Komisja Rodziny i Polityki Społecznej, 14 maja 2013 Zofia Czepulis-Rutkowska Instytut Pracy

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr VIII/55/2015 Rady Miasta Nowego Sącza z dnia 24 lutego 2015 r.

Uchwała Nr VIII/55/2015 Rady Miasta Nowego Sącza z dnia 24 lutego 2015 r. Uchwała Nr VIII/55/2015 Rady Miasta Nowego Sącza z dnia 24 lutego 2015 r. w sprawie: zatwierdzenia Powiatowego Programu Działań na Rzecz Osób Niepełnosprawnych na lata 2015-2020 w Mieście Nowy Sącz. Na

Bardziej szczegółowo

Warsztaty dla początkujących czyli o co chodzi w Funduszach Europejskich?

Warsztaty dla początkujących czyli o co chodzi w Funduszach Europejskich? Warsztaty dla początkujących czyli o co chodzi w Funduszach Europejskich? Irena Romańczuk Departament Programów Regionalnych Główny Punkt Informacyjny Funduszy Europejskich Urząd Marszałkowski Województwa

Bardziej szczegółowo

STRATEGIA ROZWOJU STOWARZYSZENIA MONAR NA LATA 2014-2020

STRATEGIA ROZWOJU STOWARZYSZENIA MONAR NA LATA 2014-2020 STRATEGIA ROZWOJU STOWARZYSZENIA MONAR NA LATA 2014-2020 PREAMBUŁA Celem nadrzędnym Stowarzyszenia Monar jest prowadzenie działalności społecznie użytecznej, ochrona zdrowia społeczeństwa, świadczenie

Bardziej szczegółowo

VIII Oś Priorytetowa RPO WP Integracja Społeczna. Kryteria w zakresie dostępności dla osób z niepełnosprawnościami

VIII Oś Priorytetowa RPO WP Integracja Społeczna. Kryteria w zakresie dostępności dla osób z niepełnosprawnościami VIII Oś Priorytetowa RPO WP 2014-2020 Integracja Społeczna Kryteria w zakresie dostępności dla osób z niepełnosprawnościami Wojewódzki Urząd Pracy w Rzeszowie Wydział Integracji Społecznej EFS Rzeszów

Bardziej szczegółowo

ZASADY ORGANIZACJI I UDZIELANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ W PUBLICZNYCH PRZEDSZKOLACH, SZKOŁACH I PLACÓWKACH. Krakowska Małgorzata

ZASADY ORGANIZACJI I UDZIELANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ W PUBLICZNYCH PRZEDSZKOLACH, SZKOŁACH I PLACÓWKACH. Krakowska Małgorzata ZASADY ORGANIZACJI I UDZIELANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ W PUBLICZNYCH PRZEDSZKOLACH, SZKOŁACH I PLACÓWKACH Krakowska Małgorzata REGULACJE PRAWNE Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA KIERUNKOWE rok akademicki 2014/2015. Pedagogika, studia II stopnia

ZAGADNIENIA KIERUNKOWE rok akademicki 2014/2015. Pedagogika, studia II stopnia ZAGADNIENIA KIERUNKOWE 1. Pedagogika jako nauka źródła pedagogiki jako nauki teoretycznej i praktycznej, miejsce pedagogiki w systemie nauk oraz jej powiązania z innymi dyscyplinami; interdyscyplinarność

Bardziej szczegółowo

Program wychowawczy. Zespołu Szkół. W Świątnikach Górnych

Program wychowawczy. Zespołu Szkół. W Świątnikach Górnych ,, Uczę się, aby wiedzieć, uczę się, aby działać, uczę się, aby żyć wspólnie uczę się, aby być. Program wychowawczy Zespołu Szkół W Świątnikach Górnych Świątniki Górne, wrzesień 2013 1 Cele Zespołu Szkół

Bardziej szczegółowo

POJĘCIE NIEPEŁNOSPRAWNOŚCI

POJĘCIE NIEPEŁNOSPRAWNOŚCI NIEPEŁNOSPRAWNOŚĆ POJĘCIE NIEPEŁNOSPRAWNOŚCI W roku 1980 Światowa Organizacja Zdrowia opracowała i opublikowała definicję niepełnosprawności w Międzynarodowej klasyfikacji uszkodzeń, upośledzeń i niepełnosprawności.

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY PRZEDSZKOLA NR 7 W ŁOWICZU

KONCEPCJA PRACY PRZEDSZKOLA NR 7 W ŁOWICZU KONCEPCJA PRACY PRZEDSZKOLA NR 7 W ŁOWICZU Każde dziecko ma prawo do pełnego dostępu do edukacji bez względu na to, jaki prezentuje potencjał rozwojowy. Przedszkole daje szansę rozwoju dzieciom uczy tolerancji,

Bardziej szczegółowo

ŚWIATOWY KONGRES BEZPIECZEŃSTWA CHEMICZNEGO KIELCE, 18-20 KWIETNIA 2016 www.chemss2016.org DEKLARACJA

ŚWIATOWY KONGRES BEZPIECZEŃSTWA CHEMICZNEGO KIELCE, 18-20 KWIETNIA 2016 www.chemss2016.org DEKLARACJA ŚWIATOWY KONGRES BEZPIECZEŃSTWA CHEMICZNEGO KIELCE, 18-20 KWIETNIA 2016 www.chemss2016.org DEKLARACJA na temat rozwoju współpracy międzynarodowej w celu umacniania bezpieczeństwa chemicznego oraz rozwoju

Bardziej szczegółowo

i zrównoważonego rozwoju

i zrównoważonego rozwoju SCANMED S.A. Strategia CSR i zrównoważonego rozwoju Preambuła Jako Grupa Scanmed pragniemy rozwijać tworzenie pełnoprofilowej prywatnej opieki medycznej w oparciu o normy najwyższej jakości. Naszym celem

Bardziej szczegółowo

(Akty przyjęte przed dniem 1 grudnia 2009 r. na mocy Traktatu WE, Traktatu o UE i Traktatu Euratom)

(Akty przyjęte przed dniem 1 grudnia 2009 r. na mocy Traktatu WE, Traktatu o UE i Traktatu Euratom) 27.1.2010 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 23/35 IV (Akty przyjęte przed dniem 1 grudnia 2009 r. na mocy Traktatu WE, Traktatu o UE i Traktatu Euratom) DECYZJA RADY z dnia 26 listopada 2009 r. w sprawie

Bardziej szczegółowo

PROGRAM DORADCZO - COACHINGOWY

PROGRAM DORADCZO - COACHINGOWY PROGRAM DORADCZO - COACHINGOWY PI Model wielostronnej diagnozy kompetencji ON szansą na ich skuteczną aktywizacją zawodową w Wielkopolsce I. Testowanie ścieżki diagnostycznej Zalecenia: Podział grupy osób

Bardziej szczegółowo

PROGRAM DZIAŁAŃ NA RZECZ OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH W MIEŚCIE OPOLU na 2003 rok

PROGRAM DZIAŁAŃ NA RZECZ OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH W MIEŚCIE OPOLU na 2003 rok Załącznik do uchwały Nr XV/121/03 Rady Miasta Opola z dnia 26 czerwca PROGRAM DZIAŁAŃ NA RZECZ OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH W MIEŚCIE OPOLU na 2003 rok Zadania przeznaczone do wykonania w ramach programu działań

Bardziej szczegółowo

Wsparcie dla wspierających w świetle projektu pozakonkursowego Opracowanie instrumentów do prowadzenia diagnozy psychologiczno-pedagogicznej Gorzów

Wsparcie dla wspierających w świetle projektu pozakonkursowego Opracowanie instrumentów do prowadzenia diagnozy psychologiczno-pedagogicznej Gorzów Wsparcie dla wspierających w świetle projektu pozakonkursowego Opracowanie instrumentów do prowadzenia diagnozy psychologiczno-pedagogicznej Gorzów Wielkopolski, 28 sierpnia 2017 r. Planowane kierunki

Bardziej szczegółowo

Strategia Rozwiązywania Problemów Społecznych Powiatu Gorlickiego

Strategia Rozwiązywania Problemów Społecznych Powiatu Gorlickiego Załącznik do Uchwały X/89/11 Rady Powiatu Gorlickiego z dnia 20 października Strategia Rozwiązywania Problemów Społecznych Powiatu Gorlickiego Wskaźniki realizacji działao Gorlice październik 2011 I. CEL

Bardziej szczegółowo

STRATEGIA ROZWIĄZYWANIA PROBLEMÓW SPOŁECZNYCH DLA MIASTA BOCHNIA

STRATEGIA ROZWIĄZYWANIA PROBLEMÓW SPOŁECZNYCH DLA MIASTA BOCHNIA STRATEGIA ROZWIĄZYWANIA PROBLEMÓW SPOŁECZNYCH DLA MIASTA BOCHNIA DIAGNOZA Dane GUS Dane instytucji Dane ankietowe Dane i obserwacje MOPS DEMOGRAFIA - spadek dzietności - wzrost liczby osób starszych -

Bardziej szczegółowo

Miasto Zabrze przyjazne osobom niepełnosprawnym

Miasto Zabrze przyjazne osobom niepełnosprawnym Miasto Zabrze przyjazne osobom niepełnosprawnym Projekt trwa od: 01/01/2012r do do 31/12/2020 r. Wykonawca dobrej praktyki: Samorządowa jednostka terytorialna Nazwa jednostki: Miasto na prawach powiatu:

Bardziej szczegółowo