Rozwijanie współpracy

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Rozwijanie współpracy"

Transkrypt

1 Rozwijanie współpracy pomiędzy kształceniem zawodowym, szkolnictwem wyższym i uczeniem się dorosłych w odpowiedzi na wyzwania uczenia się przez całe życie Developing Cooperation between VET, Higher Education and Adult Learning in Response to Challenges of Lifelong Learning

2

3 Rozwijanie współpracy pomiędzy kształceniem zawodowym, szkolnictwem wyższym i uczeniem się dorosłych w odpowiedzi na wyzwania uczenia się przez całe życie Developing Cooperation between VET, Higher Education and Adult Learning in Response to the Challenge of Lifelong Learning

4 2 Niniejsza publikacja jest podsumowaniem konferencji Rozwijanie współpracy pomiędzy kształceniem zawodowym, szkolnictwem wyższym i uczeniem się dorosłych w odpowiedzi na wyzwania uczenia się przez całe życie, która odbyła się w dniu 23 września 2011 r., w czasie polskiej prezydencji w Radzie UE. Wydawca dziękuje wszystkim osobom i instytucjom zaangażowanym w organizację tego wydarzenia. This publication sums up the results of the conference Developing Cooperation between VET, Higher Education and Adult Learning in Response to the Challenge of Lifelong Learning held on 23 September 2011 during the Polish Presidency in the Council of the European Union. The Publisher wishes to thank all individuals and institutions involved in the organisation of this event. Szczególny wkład w przygotowanie i prowadzenie konferencji wnieśli przedstawiciele reprezentujący wymienione poniżej instytucje. Representatives of the following institutions contributed to the success of the conference. Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Foundation for the Development of the Education System: Anna Atłas, Anna Dębska (koordynatorki konferencji conference coordinators), Izabela Laskowska, Agnieszka Pietrzak, Konrad Romaniuk, Agnieszka Znój Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego Ministry of Science and Higher Education: Andrzej Kurkiewicz, Maria Bołtruszko Ministerstwo Edukacji Narodowej Ministry of National Education: Ewa Konikowska-Kruk, Piotr Bartosiak Europejskie Centrum Rozwoju Kształcenia Zawodowego (CEDEFOP) European Centre for the Development of Vocational Training: Mara Brugia, Isabelle Le Mouillour Biuro Edukacji Urzędu Miasta st. Warszawy The Capital City of Warsaw Municipal Office: Joanna Gospodarczyk Krajowy Ośrodek Wspierania Edukacji Zawodowej i Ustawicznej National Centre for Supporting Vocational and Continuing Education: Teresa Kazimierska, Monika Wojciechowska

5 Rozwijanie współpracy pomiędzy kształceniem zawodowym, szkolnictwem wyższym i uczeniem się dorosłych w odpowiedzi na wyzwania uczenia się przez całe życie Developing Cooperation between VET, Higher Education and Adult Learning in Response to the Challenge of Lifelong Learning Redakcja naukowa Editor Marek Polak Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Foundation for the Development of the Education System Warszawa 2012 Warsaw 2012

6 4 Redaktor naukowy Editor dr Marek Polak Redaktor prowadzący Managing editor Anna Dębska Recenzja naukowa Reviewer prof. dr hab. Grażyna Prawelska-Skrzypek Współpraca wydawnicza Editing cooperation Weronika Walasek Redakcja językowa Editing Anna Kamińska (język polski/the Polish language) dr James Richards (język angielski/the English language) Korekta Proof reading Agnieszka Pawłowiec (język polski/the Polish language) dr James Richards (język angielski/the English language) Tłumaczenie Translation Anna Podoracka, Biuro Tłumaczeń Poliglota Fotoedycja Photoediting Malwina Górecka Opracowanie graficzne, skład i łamanie Graphic design, typesetting and composition Justyna Marciniak Druk Printing Wydawnictwo Diecezjalne i Drukarnia w Sandomierzu Wydawca Publisher Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Narodowa Agencja Programu Uczenie się przez całe życie Foundation for the Development of the Education System (FRSE) National Agency for the Lifelong Learning Programme ul. Mokotowska Warszawa Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji, Warszawa 2012 ISBN Publikacja sfinansowana z funduszy Komisji Europejskiej w ramach programu Uczenie się przez całe życie. Komisja Europejska nie ponosi odpowiedzialności za treść umieszczoną w publikacji. The publication was funded with the support from the European Commission under the Lifelong Learning Programme. The European Commission cannot be held responsible for any use which may be made of the information contained herein. Publikacja bezpłatna Free copy

7 5 Szanowni Państwo, W zetknięciu z rozbudzonymi w całej Europie potrzebami kształcenia, a zwłaszcza masowym napływem kandydatów na studia, obejmującym w wielu krajach, w tym w Polsce, ponad połowę każdego rocznika maturzystów, zrodziło się szereg istotnych i nowych pytań o jakość masowego kształcenia, o szanse na pogodzenie tradycji edukacyjnych ze zmieniającymi się potrzebami rynku pracy, o sprawiedliwy dostęp do szkół wyższych, o rolę szkolnictwa wyższego w rozwoju kraju. Część tych pytań znalazła się w centrum uwagi konferencji Rozwijanie współpracy pomiędzy kształceniem zawodowym, szkolnictwem wyższym i uczeniem się dorosłych w odpowiedzi na wyzwania uczenia się przez całe życie, zorganizowanej w czasie polskiej prezydencji w UE. Uczestnicy zgodzili się, że uczelnie muszą zdecydowanie silniej związać się ze swoim otoczeniem społecznym i gospodarczym, niż czyniły to jeszcze dwadzieścia trzydzieści lat temu. Źródłem tej konieczności jest niezwykle dynamicznie dokonujący się postęp technologiczny i konkurencyjność gospodarek. Tylko te gospodarki, które okażą zdolność do skutecznego konkurowania, będą liczyły się w świecie. Rola nauki jest w tym procesie trudna do przecenienia. Nie ma innego sposobu na wzrost innowacyjności niż poprzez badania i umiejętność ich dalszego stosowania. Ale to tylko jedna strona postępu. Drugą stanowią kadry, czyli poziom umiejętności, kompetencje zarówno tych osób, które wytyczać będą ścieżki rozwoju, jak i tych, które zostaną zatrudnione w modernizujących się zakładach i instytucjach. ROZWIJANIE WSPÓŁPRACY POMIĘDZY KSZTAŁCENIEM ZAWODOWYM, SZKOLNICTWEM WYŻSZYM I UCZENIEM SIĘ DOROSŁYCH W ODPOWIEDZI NA WYZWANIA UCZENIA SIĘ PRZEZ CAŁE ŻYCIE Tempo zachodzących zmian zmusiło do porzucenia przeświadczenia, że wystarczy raz w życiu porządnie się wykształcić. Nie ma już profesji, które można by wykonywać w ten sam sposób, przy użyciu tych samych narzędzi i środków, przez cały okres życia zawodowego. Z tej refleksji wypływają konsekwencje dla szkolnictwa wyższego. Musi ono lepiej obserwować rynek pracy, potrzeby pracodawców i potencjalnych studentów, z których większość nastawiona jest na zdobycie dobrego, dającego satysfakcję zawodu. To z myślą o nich rozwinąć się powinna szeroka oferta kształcenia zawodowego, nastawionego na rozwijanie praktycznych umiejętności i kompetencji, również tych, które decydują o sukcesie pracy zespołowej, projektowej, dobrej komunikacji, radzeniu sobie z rozwiązywaniem problemów, krytycznym myśleniu, wyrażaniu myśli, zarządzaniu choćby własnym czasem, swobodzie poruszania się w e-środowisku. Jak łatwo się zorientować, biegłość we wszystkich tych obszarach byłaby trudna do osiągnięcia bez kontaktów z otoczeniem społecznym i gospodarczym, bez coraz większego zaangażowania pracodawców, dopuszczenia ich do procesu tworzenia programów studiów oraz prowadzenia zajęć na uczelniach. Dobre poznanie przyszłego środowiska pracy pozwoli studentom lepiej przygotować się do stawianych przed nimi zadań i na pewno przybliży szanse zatrudnienia.

8 6 Drugą istotną potrzebą współczesności jest zwiększenie nacisku na rozwój oferty pozwalającej większości osób czynnych zawodowo na systematyczne doskonalenie się, uzupełnianie wiedzy i umiejętności bądź przekwalifikowania się. Żyjemy w czasach, w których wiele zawodów na naszych oczach zanika, ale i wiele powstaje. Stąd kształcenie ustawiczne i uczenie się przez całe życie odgrywają stale rosnącą rolę. Niestety w wielu krajach, także i w Polsce, nie ma tradycji systematycznego podnoszenia kwalifikacji czy też dzielenia procesu zdobywania kwalifikacji na etapy, przerywane pozyskiwaniem doświadczenia zawodowego. Nowe zadania dla uczelni oznaczać muszą określenie procedur, które pozwolą ludziom już życiowo ukształtowanym na zaliczenie zdobytego doświadczenia na poczet zamierzonych studiów. Wydaje się zatem, i na ten temat uczestnicy konferencji wyrazili zbieżne poglądy, że modernizacja szkolnictwa wyższego polegająca na wzmocnieniu szkolnictwa zawodowego i rozwoju systemu szkolnictwa wspierającego proces uczenia się przez całe życie jest podstawowym warunkiem skutecznej realizacji Strategii Europa Zakłada ona, że w 2020 r. co najmniej 40 proc. osób w wieku od 30 do 34 lat powinno posiadać wyższe wykształcenie. Nieuwzględnienie obydwu wskazanych potrzeb grozić może osiągnięciem wskaźnika skolaryzacji, ale i jednoczesnym przyrostem liczby osób z wyższym wykształceniem mających wielkie trudności w znalezieniu zatrudnienia. Polska bardzo poważnie podchodzi do kwestii umożliwiania studiowania jak największej liczbie osób przy jednoczesnym zapewnieniu wysokiej jakości kształcenia, co stało się ideą przewodnią wprowadzanej w życie od 1 października 2012 r. głębokiej reformy szkolnictwa wyższego w Polsce. Zatem jakość traktujemy z równą siłą jak wskaźniki ilościowe. W upowszechnieniu wykształcenia wyższego wśród osób w wieku lat Polska osiąga już wynik nieco przewyższający średnią dla UE, jednakże, co istotniejsze, tempo tego upowszechnienia w ostatnim 10-leciu należy do najwyższych w UE (wzrost o ponad 20 punktów procentowych od roku 2000). Dlatego możemy postawić sobie ambitniejszy cel, by w 2020 r. wskaźnik osób w tej grupie wiekowej posiadających wyższe wykształcenie osiągnął poziom 45 proc. W związku z tym stawiamy nacisk na podział oferty kształcenia formułowanej przez uczelnie na dwa profile: badawczy i zawodowy, uznając, że profil zawodowy winien dominować w uczelniach i na wydziałach nieposiadających uprawnień do doktoryzowania. Jasność tego podziału winna studentom ułatwiać podejmowanie decyzji o tym, w której uczelni pragną zdobyć, a potem uzupełniać wykształcenie. Życzę Państwu, aby lektura tej publikacji odwołującej się do różnych doświadczeń państw Unii Europejskiej pozwoliła na aktywny udział w dyskusji o przyszłości i kierunkach rozwoju szkolnictwa wyższego. dr hab. Daria Lipińska-Nałęcz podsekretarz stanu w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego 23 września 2012 r.

9 7 Dear Readers, Due to extensive educational needs across Europe and the mass influx of candidates for studies, which in many countries, including Poland, exceeds 50% of all secondary school graduates in a given year, many urgent and vital questions appear concerning the quality of mass education, possibilities for reconciling educational traditions with fast changing needs of the labour market, equitable access to higher education institutions, and the role higher education plays in a country s development. Some of these questions formed the focal point of attention during the conference entitled Developing Cooperation between VET, Higher Education and Adult Learning in Response to Challenges of Lifelong Learning organised during Polish Presidency in the Council of the European Union. Conference participants agreed that higher education institutions must be more closely related to their social and economic environment than it was the case twenty or thirty years ago. The reason for this is the fast technological progress and competition between individual economies. Only the economies capable of effective competing with others will be significant players on the global scale, and the role of education in the process is not to be underestimated. There is no other method for boosting innovativeness than through research and the application of its results. However, this is only one element of progress. The other is human resources and their skills level, i.e. competences of those who will mark the development paths and those who will be employed at modernised companies and institutions. DEVELOPING COOPERATION BETWEEN VET, HIGHER EDUCATION AND ADULT LEARNING IN RESPONSE TO THE CHALLENGE OF LIFELONG LEARNING The fast rate of changes has resulted in the abandonment of the confidence that initial education is sufficient for life. There is not a single profession that can be practiced in the same way and with the use of the same tools and means throughout one s professional life. This reflection has significant consequences for higher education, which should more closely observe the labour market and the needs of employers and prospective students, majority of whom expect to obtain education leading to attractive and satisfactory job. It is for them that a broad offer of vocational education focused on the development of practical skills and competences should be prepared. Such skills and competences should contribute to the success of team and project work, effective communication, problem solving ability, critical thinking, expressing thoughts, managing free time and being acquainted with e-environment. Obviously, it would be difficult to arrive at proficiency in all these areas if not for contacts with social and economic environment and greater commitment on the part of employers, as well as including them in the curriculum development processes and their staging lectures and classes at HEIs. Being well acquainted with the future work environment helps students better prepare for the tasks they will face and boosts their employability. Another urgent need at the modern times is to place more emphasis on the development of the offer for people in service in order to train and

10 8 retrain them as well as consistently expand their knowledge and skills. We live in the era when a lot of professions disappear and a lot of new ones are formed. Therefore, continuing education and lifelong learning constantly gain on importance. Unfortunately, in many countries, and also in Poland, there is no tradition for consistent qualifications improvement and for dividing the process of acquiring the competences into stages interrupted by periods of professional activity. New tasks performed by higher education institutions should also include setting the procedures for adults to have professional experience recognized on account of intended studies. Also with reference to the above topic, the participants of the conference agreed that the modernisation of higher education, which consists in strengthening vocational education and training and in the development of a system of education that supports the lifelong learning process is a precondition for efficient implementation of the Europe 2020 strategy. The strategy provides that in 2020, at least 40% of the population aged should have a tertiary degree or an equivalent. Disregardment of these two needs may result in the attainment of the gross enrolment ratio and at the same time in the raise in the number of higher education graduates who have big difficulty with finding employment. Poland cares deeply about providing study opportunities to possibly the highest number of people and for ensuring quality education. This premise formed a guiding idea of a profound reform of higher education introduced on 1 October We attach the same significance to both quality and quantity. As far as the accessibility of higher education to people aged is concerned, Poland has already exceeded the average result for the European Union and its growth rate over the past decade by more than 20 percentage points (since 2000) has been one of the highest in Europe. Therefore, Poland can set a more ambitious goal and the 2020 target for the age group in Poland may reach 45%. This is why we insist on dividing the HEIs educational offer into two profiles; research and vocation oriented one. We believe that HEIs and individual departments, which are not authorized to award doctoral degrees should concentrate on vocation-oriented teaching. Such a clear division should facilitate decision taking by future students concerning the selection of a higher education institution in which they would wish to study and continue education. I sincerely hope that this publication, which also refers to the examples of other EU countries, will contribute to the discussion on the future and directions for the development of higher education in Europe. Prof. Daria Lipińska-Nałęcz Undersecretary of State at the Ministry of Science and Higher Education, 23 September 2012

11 9 Szanowni Państwo, Polska prezydencja zainicjowała dyskusję na ważne tematy w obszarze edukacji, którą następnie kontynuowały prezydencje duńska i cypryjska. Wskazywaliśmy na wartość dodaną wynikającą z zacieśniania powiązań miedzy instytucjami edukacyjnymi, pracodawcami i otoczeniem społecznym jako warunku koniecznego do nabywania umiejętności niezbędnych na rynku pracy w skomplikowanej sytuacji ekonomicznej i społecznej, jakiej obecnie stawia czoła część państw Unii Europejskiej. Podkreślaliśmy rolę europejskiej polityki językowej jako narzędzia budowania Europy spójnej społecznie, doceniającej aktywność swoich obywateli. Podczas polskiego przewodnictwa w Radzie podkreślano także rolę i potencjał mobilności, szczególnie mobilności edukacyjnej i zawodowej osób młodych, który można i należy wykorzystywać dla zapewnienia Europie stabilności gospodarczej i perspektyw rozwoju. Otwieranie się systemów edukacyjnych na współpracę międzynarodową oraz wymiana doświadczeń i dobrych praktyk zostały dowartościowane jako elementy niezbędne do wdrażania innowacyjnych rozwiązań, pozwalających lepiej dostosować systemy edukacji do aktualnych wyzwań. ROZWIJANIE WSPÓŁPRACY POMIĘDZY KSZTAŁCENIEM ZAWODOWYM, SZKOLNICTWEM WYŻSZYM I UCZENIEM SIĘ DOROSŁYCH W ODPOWIEDZI NA WYZWANIA UCZENIA SIĘ PRZEZ CAŁE ŻYCIE Niniejsza publikacja jest jedną z trzech przygotowanych przez Fundację Rozwoju Systemu Edukacji w ramach podsumowania rezultatów polskiej prezydencji w obszarze edukacji poświęcamy je dyskusjom o wielojęzyczności, mobilności oraz współpracy miedzy szkolnictwem zawodowym a szkołami wyższymi. W publikacji przedstawiającej dorobek konferencji Rozwijanie współpracy pomiędzy kształceniem zawodowym, szkolnictwem wyższym i uczeniem się dorosłych w odpowiedzi na wyzwania uczenia się przez całe życie, która odbyła się w Warszawie w dniu 23 września 2011r. przedstawiamy refleksje ekspertów, w jaki sposób skuteczna kooperacja ze światem biznesu i rozwijanie trójkąta wiedzy: edukacji, badań i innowacji może przyczyniać się do podnoszenia jakości kształcenia na wszystkich poziomach. Podkreślono między innymi konieczność włączania pracodawców i innych podmiotów z lokalnego otoczenia uczelni w proces tworzenia nie tylko programów studiów, lecz także programów kształcenia w szkołach ponadgimnazjalnych, i wskazano na zalety współpracy uczelni ze środowiskiem społecznym i biznesowym. Dołączenie do misji szkół wyższych tworzenia nowych powiązań z sektorem biznesu może ułatwić młodym ludziom aktywne wchodzenie na rynek pracy oraz pozytywnie wpływać na kreowanie lokalnych strategii rozwoju. Z drugiej zaś strony, poprzez walidację kwalifikacji uzyskanych w drodze nieformalnej i pozaformalnej, można skuteczniej kształtować elastyczne ścieżki kariery zawodowej pracowników i lepiej reagować na zmieniające się zapotrzebowanie na coraz wyższe kwalifikacje. Ważny wkład w rozwijanie odpowiedzialności społecznej uczelni i promowanie podejścia opartego na uczeniu się przez całe życie jako źródła sukcesu na rynku pracy wnoszą dwa flagowe programy edukacyjne Unii Europejskiej wdrażane przez FRSE: Uczenie się przez cale życie oraz Młodzież w działaniu. To one między innymi wskazują na

12 10 konkretne korzyści wynikające z międzynarodowej współpracy między sektorem edukacji, szkolnictwem wyższym, biznesem czy organizacjami pozarządowymi. W ramach współpracy partnerskiej i mobilności tworzą one konkretne możliwości do włączania pracodawców w przygotowywanie i realizację programów studiów i programów nauczania oraz do podejmowania społecznej odpowiedzialności przez instytucje edukacyjne. Programy edukacyjne Unii Europejskiej wspierają także proces internacjonalizacji szkół wyższych, który jest nieunikniony, jeśli uwzględnimy fakt, że już za kilkanaście lat około 35% miejsc pracy w Europie wymagać będzie wysokich kwalifikacji. Konieczne jest zatem dalsze zacieśnianie kontaktów między szkołami wyższymi, pracodawcami i instytucjami rynku pracy, po to, by w programach studiów lepiej uwzględniać potrzeby rynku pracy oraz skuteczniej dopasowywać umiejętności absolwentów do rosnących wymagań. Wpisuje się to dokładnie w jedno z postanowień Konkluzji Rady w sprawie modernizacji szkolnictwa wyższego, przyjętych podczas polskiej prezydencji, zachęcających uczelnie do tego by poza misją edukacyjną dzieliły się wiedzą i wspierały innowacyjność, angażowały się w życie społeczności lokalnych oraz oddziaływały na rozwój lokalny i regionalny. Na konferencji podkreślono także znaczenie takich instrumentów europejskich, jak europejskie i krajowe ramy kwalifikacji dla potwierdzania i uznawania kwalifikacji nabytych zarówno w systemie edukacji formalnej, jak i poza nim. Przedstawione przykłady działań w ramach programu Uczenie się przez całe życie w szczególności programów Erasmus i Leonardo da Vinci wzbogaciły dyskusję, w jaki sposób zachęcać instytucje szkolnictwa wyższego do inwestowania w doskonalenie zawodowe pracowników uczelni i podnoszenie poziomu nauczania z wykorzystaniem ponadnarodowej mobilności oraz jak tworzyć partnerstwa na rzecz transferu innowacji do polskiego systemu edukacji. Warto mieć przy tym na uwadze głębszy sens celu strategicznego zapisanego w dokumencie Europa 2020: aby zwiększenie liczby osób z wykształceniem wyższym wiązało się z rzeczywistym wykorzystaniem ich talentów i wiedzy na rynku pracy. Mam nadzieję, że publikacja, którą właśnie trzymają Państwo w ręku skłaniać będzie do refleksji nad wyzwaniami, jakie stoją przed polską edukacją w zakresie wykorzystania potencjału współpracy między różnymi sektorami przy wdrażaniu przemian systemowych na rzecz podnoszenia jakości i efektywności kształcenia zawodowego na wszystkich poziomach z jednoczesnym uwzględnieniem jego różnorodności. Mirosław Marczewski dyrektor generalny Fundacji Rozwoju Systemu Edukacji 23 września 2012 r.

13 11 Dear Readers, The Polish Presidency of the Council of the European Union initiated a discussion on major topics in the field of education, continued during the Danish and Cypriot Presidency. We highlighted the added value of strengthening cooperation between educational institutions, employers and social environment as a precondition for acquiring skills that are indispensable in the labour market in the complex economic and social situation faced by many member states of the European Union. We emphasized the role of European language policy as a tool for building a Europe of social cohesion, which appreciates the activity of its citizens. During Polish Presidency the role and potential of educational and professional mobility of young people was constantly stressed. This potential can and should be used to ensure economic stability and development perspectives in Europe. Opening systems of education to international cooperation and exchange of good practices were appreciated as elements indispensable for the implementation of innovative solutions helping systems of education better adapt to current challenges. DEVELOPING COOPERATION BETWEEN VET, HIGHER EDUCATION AND ADULT LEARNING IN RESPONSE TO THE CHALLENGE OF LIFELONG LEARNING This publication is one of three books published by the Foundation for the Development of the Education System (FRSE) to sum up the results of the Polish Presidency in the field of education. They discuss issues relating to multilingualism, mobility and cooperation between vocational education and higher education institutions. In the publication presenting the output of the conference entitled Developing Cooperation between VET, Higher Education and Adult Learning in Response to the Challenge of Lifelong Learning held in Warsaw on 23 September 2011 we present experts reflections on how successful cooperation with the business sector and the development of knowledge triangle comprising education, research and innovations can contribute to improving the quality of education at all levels. During the conference, the need to involve employers and other entities in HEIs local environment in the design of not only study programmes, but also upper secondary school curricula, and the benefits of cooperation between HEIs and social and business environment were highlighted. Expanding the mission of higher education institutions by establishing new links with the business sector may smooth the progress of young people s entering the labour market and positively impact the development of local development strategies. Thanks to the validation of qualifications acquired as part of informal and non-formal education you can shape flexible pathways of career development and better react to ever changing demand for higher qualifications. Two flagship programmes of the European Union in the field of education that are implemented by FRSE; the Lifelong Learning Programme and Youth in Action, contribute greatly to the development of social responsibility of HEIs and promote an approach based on lifelong learning as a success factor in the labour market. These two programmes highlight specific benefits resulting from international cooperation between the sectors of education and higher education, business and NGOs. As part of partnership and mobility programmes, they provide opportunities

14 12 for committing employers to the development and implementation of curricula and study programmes and for assuming greater social responsibility by higher education institutions. Educational programmes of the European Union support the process of higher education institutions internationalisation, which is inevitable, especially if we take into consideration the fact that in a decade approx. 35% of jobs in Europe would require high qualifications. Therefore, further strengthening of cooperation between HEIs, employers, and labour market institutions is indispensable for ensuring that study programmes and graduates skills are better adapted to the growing needs of the labour market. This approach is consistent with Council conclusions on the modernisation of higher education adopted during Polish Presidency, which postulate that HEIs develop third stream activities such as knowledge-sharing and innovation, community engagement, and relevance to regional and local development on top of traditional missions of teaching and research. During the conference, the importance of European and National Qualifications Frameworks as European instruments for validating and recognizing qualifications acquired as part of formal education and outside it was stressed. Good practices in the Lifelong Learning Programme, especially in Erasmus and Leonardo da Vinci, were presented and enriched the discussion on how to encourage higher education institutions to investments in inservice training of their staff and to raising education standards with the use of international mobility. Other topics of discussion included such issues, as how to establish partnerships focusing on transfer of innovations to the Polish system of education. In this context, a deeper sense of a strategic goal included in Europe 2020 strategy: that increasing the number of people with higher education is related with actual use of their talents and knowledge in the labour market gains special importance. I hope that this publication encourages reflection on challenges faced by Polish and European education that are related to realising the potential offered by cooperation between various sectors during the implementation of systemic reforms aimed at raising the quality and effectiveness of vocational education at all levels with taking its diversity into due consideration. Mirosław Marczewski General Director of the Foundation for the Development of the Education System 23 rd September 2012

15 13 ROZWIJANIE WSPÓŁPRACY POMIĘDZY KSZTAŁCENIEM ZAWODOWYM, SZKOLNICTWEM WYŻSZYM I UCZENIEM SIĘ DOROSŁYCH W ODPOWIEDZI NA WYZWANIA UCZENIA SIĘ PRZEZ CAŁE ŻYCIE Spis treści Contents

16 14 Spis treści Contents Wprowadzenie Introduction...PL18...EN174 Wstęp Foreword... Informacja o rezultatach konferencji Information on Conference Results... PL23...EN179 PL27...EN183 PROGRAMY EUROPEJSKIE A WSPÓŁPRACA MIĘDZY SEKTORAMI EDUKACJI EUROPEAN PROGRAMMES AND THE COOPERATION BETWEEN DIFFERENT SECTORS OF EDUCATION Zbigniew Włodkowski Europejska idea uczenia się przez całe życie w kontekście zmian w polskiej edukacji European Concept of Lifelong Learning in the Context of Changes in Polish Education...PL31...EN187 Mirosław Marczewski Współpraca między środowiskami edukacji, szkoleń i pracy w europejskich programach edukacyjnych Cooperation between the World of Education, Training and Work in the European Educational Programmes....PL35...EN191 BUDOWANIE KOMPETENCJI UCZENIA SIĘ PRZEZ CAŁE ŻYCIE DEVELOPMENT OF LIFELONG LEARNING COMPETENCES Richard Lewis Szkolnictwo wyższe oraz kształcenie i szkolenie zawodowe: poprawa jakości poprzez wzmacnianie powiązań z szerszymi kręgami społecznymi HE and VET; Enhancing Quality by Strengthening Links with the Wider Community... PL41...EN197 Mara Brugia, Isabelle Le Mouillour Propagowanie uczenia się przez całe życie w Europie poprzez współpracę i rozwój kształcenia i szkolenia Fostering Lifelong Learning in Europe by Way of Cooperation and Progress in Education and Training...PL49...EN205

17 15 Raimo Vuorinen Indywidualne ścieżki kształcenia i elastyczne możliwości uczenia się zarządzanie karierą przez całe życie oraz wszechstronne systemy poradnictwa Individual Learning Pathways and Flexible Learning Opportunities Implications for Lifelong Career Management Skills and Comprehensive Guidance Systems... PL57...EN211 Agnieszka Chłoń-Domińczak Walidacja kompetencji nabytych w drodze uczenia się w ramach edukacji pozaformalnej oraz uczenia się nieformalnego w Polsce w kontekście nowego systemu kwalifikacji Validation of Competencies Acquired through Non-formal and Informal Learning in Poland in the Context of New Qualifications Framework... PL65...EN219 ROZWIJANIE WSPÓŁPRACY POMIĘDZY KSZTAŁCENIEM ZAWODOWYM, SZKOLNICTWEM WYŻSZYM I UCZENIEM SIĘ DOROSŁYCH W ODPOWIEDZI NA WYZWANIA UCZENIA SIĘ PRZEZ CAŁE ŻYCIE Tomasz Saryusz-Wolski Czy ECVET może być wartością dodaną dla ECTS? Can ECVET Be an Added Value to ECTS?... PL71...EN225 Marek Góra Edukacja dla aktywności przez całe życie Education for Lifelong Activity... PL79...EN233 Tibor Bors Borbély-Pecze Rozwój systemu i polityki poradnictwa przez całe życie na Węgrzech zgodnie z trendami europejskimi Development of a Lifelong Guidance System and Policy in Hungary in Line with Europe... PL85...EN239 WSTĘPNE KSZTAŁCENIE ZAWODOWE A SZANSA NA ZATRUDNIENIE INITIAL VOCATIONAL EDUCATION AND EMPLOYABILITY Michael Ryan Podnoszenie jakości kształcenia i szkolenia zawodowego we współpracy z pracodawcami i sektorem szkolnictwa wyższego pobudzanie współpracy pomiędzy światem edukacji, szkolenia i pracy Raising Quality of VET in Cooperation with Employers and Higher Education Encouraging Cooperation between the Worlds of Education, Training and Work... PL91...EN245 Karin Luomi-Messerer Szanse i wyzwania dla drożności systemowej pomiędzy kształceniem i szkoleniem zawodowym a szkolnictwem wyższym na przykładzie Austrii Opportunities and Challenges for Permeability between VET and HE Examples from Austria...PL101...EN255

18 16 SPIS TREŚCI CONTENTS Mieczysława Nowotniak Współpraca warszawskich szkół zawodowych z uczelniami i pracodawcami Collaboration of Vocational Schools in Warsaw with Universities and Employers...PL EN265 BUDOWANIE PODSTAW TRWAŁEJ WSPÓŁPRACY W DOSKONALENIU ZAWODOWYM SETTING GROUNDS FOR COOPERATION IN THE FIELD OF VOCATIONAL EDUCATION AND TRAINING Barbara Pużańska, Maciej Siemiątkowski Potrzeba ustawicznego kształcenia zawodowego w sektorze budownictwa wyrównywanie szans na europejskim rynku pracy The Need for Continuing Vocational Education in the Construction Sector for Equal Opportunities on the European Labour Market...PL125...EN277 Clementina Marinoni ECCE Obserwatorium inżynierskie programów nauczania opartych na kompetencjach dla ulepszania miejsc pracy podstawą trwałej europejskiej współpracy pomiędzy uczelniami a przedsiębiorstwami w dziedzinie inżynierii ECCE The Engineering Observatory on Competence-Based Curricula for Job Enhancement the Basis for a European Permanent Alliance between Universities and Enterprises in the Engineering Field...PL131...EN283 Barbara Höller QALLL Zapewnienie jakości w uczeniu się przez całe życie, ze szczególnym uwzględnieniem kształcenia i szkolenia zawodowego oraz kształcenia dorosłych QALLL Quality Assurance in Lifelong Learning with a Focus on Vocational Education & Training and Adult Education....PL147...EN297 Monika Wojciechowska, Jolanta Podłowska Podnoszenie jakości kształcenia i szkolenia zawodowego we współpracy z pracodawcami i szkolnictwem wyższym wizyta studyjna w ramach programu Uczenie się przez całe życie Wizyty Studyjne Raising Quality of VET in Cooperation with Employers and Higher Education a study visit organised within the Framework of the Lifelong Learning Programme Study Visits... PL153...EN303 Biogramy Biographies... PL163...EN311 Malwina Górecka Reportaż: Wkład Fundacji Rozwoju Systemu Edukacji w przewodnictwo Polski w Radzie Unii Europejskiej Reportage: The contribution of the Foundation for the Development of the Education System to Polish Presidency of The Council of The European Union... PL321...EN321

19 Rozwijanie współpracy pomiędzy kształceniem zawodowym, szkolnictwem wyższym i uczeniem się dorosłych w odpowiedzi na wyzwania uczenia się przez całe życie

20 Wprowadzenie Konferencja Rozwijanie współpracy pomiędzy kształceniem zawodowym, szkolnictwem wyższym i uczeniem się dorosłych w odpowiedzi na wyzwania uczenia się przez całe życie, zorganizowana przez FRSE we wrześniu 2011 r., była ciekawym wydarzeniem eksperckim towarzyszącym polskiej prezydencji. Ze względu na szeroką perspektywę poruszanych zagadnień, uwzględniającą zarówno aspekty uczenia się przez całe życie, rolę uczelni wyższych w zapewnianiu jakości wstępnego kształcenia zawodowego (IVET), jak i kwestie budowania współpracy między uczelniami a instytucjami zaangażowanymi w doskonalenie zawodowe osób już funkcjonujących na rynku pracy (CVET), konferencja stała się istotnym polskim wkładem do dyskusji prowadzonej w Europie na temat konieczności ściślejszej kooperacji między światem edukacji a światem pracy. Dyskusja ta znajduje wyraz w dokumentach określających priorytety Unii Europejskiej, takich jak Europa Strategia na rzecz inteligentnego i zrównoważonego rozwoju sprzyjającego włączeniu społecznemu, Strategiczne ramy europejskiej współpracy w dziedzinie kształcenia i szkolenia (ET 2020), czy w Programie na rzecz nowych umiejętności i zatrudnienia. Także inicjatywa Mobilna młodzież ( Youth on the Move ), ogłoszona przez Komisję Europejską w roku 2010, zakładała wykorzystanie potencjału mobilności edukacyjnej dla podnoszenia jakości i atrakcyjności edukacji na wszystkich szczeblach, ze szczególnym uwzględnieniem szkolnictwa wyższego. Kolejna inicjatywa Komisji, przedstawiona do publicznej wiadomości już po polskiej prezydencji, na początku 2012 r., Możliwości dla młodzieży ( Youth Opportunities Initiative ), promuje rozwiązania umożliwiające młodzieży uczącej się, w tym studentom, zdobywanie praktycznych doświadczeń już trakcie kształcenia w formie staży i praktyk w przedsiębiorstwach, ze szczególnym wykorzystaniem możliwości programów sektorowych Erasmus i Leonardo da Vinci. Dlatego warto w tym miejscu podkreślić, dlaczego to właśnie program Uczenie się przez całe życie (LLP) mógł w szczególny sposób włączyć się w przygotowanie ww. konferencji i przedstawić swój dorobek w omawianym obszarze. Program Uczenie się przez całe życie jest bowiem od roku 2007 istotnym narzędziem wspierającym osiąganie celów politycznych na poziomie europejskim, a zgodnie z zapisem zawartym w artykule 1. decyzji ustanawiającej 1, ma przyczyniać się do rozwoju Unii Europejskiej jako społeczeństwa opartego na wiedzy, charakteryzującego się trwałym rozwojem gospodarczym i lepszymi miejscami pracy ( ). Drogę do osiągnięcia tego 1 Decyzja nr 1720/2006/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 listopada 2006 r. ustanawiająca program działań w zakresie uczenia się przez całe życie.

PROGRAM WSPIERAJĄCY EDUKACJĘ, SZKOLENIA, MŁODZIEŻ I SPORT NA LATA 2014-2020

PROGRAM WSPIERAJĄCY EDUKACJĘ, SZKOLENIA, MŁODZIEŻ I SPORT NA LATA 2014-2020 PROGRAM WSPIERAJĄCY EDUKACJĘ, SZKOLENIA, MŁODZIEŻ I SPORT NA LATA 2014-2020 E R A S M U S+ 1 stycznia 2014 roku ruszy nowy program Unii Europejskiej ERASMUS+. Będzie wspierał edukację, szkolenia, inicjatywy

Bardziej szczegółowo

Proces Boloński co oferuje i jak z niego skorzystać? Katarzyna Martowska Zespół Ekspertów Bolońskich

Proces Boloński co oferuje i jak z niego skorzystać? Katarzyna Martowska Zespół Ekspertów Bolońskich Proces Boloński co oferuje i jak z niego skorzystać? Katarzyna Martowska Zespół Ekspertów Bolońskich Uniwersytet Rzeszowski, 18-19.01.2010 Proces Boloński (1999) Stworzenie Europejskiego Obszaru Szkolnictwa

Bardziej szczegółowo

Program Erasmus+ będzie wspierał:

Program Erasmus+ będzie wspierał: Zawartość Program Erasmus+ będzie wspierał:... 2 EDUKACJA SZKOLNA... 3 Mobilność kadry... 3 Partnerstwa strategiczne... 3 Wsparcie dla reform w obszarze edukacji... 3 SZKOLNICTWO WYŻSZE... 4 Mobilność

Bardziej szczegółowo

Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme

Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme Pracownia Naukowo-Edukacyjna Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme and the contribution by ESF funds towards the results achieved within specific

Bardziej szczegółowo

PROGRAM. Partnerskie Projekty Szkół Program sektorowy Programu Uczenie się przez całe życie. Tytuł projektu: My dream will change the world

PROGRAM. Partnerskie Projekty Szkół Program sektorowy Programu Uczenie się przez całe życie. Tytuł projektu: My dream will change the world PROGRAM Partnerskie Projekty Szkół Program sektorowy Programu Uczenie się przez całe życie Tytuł projektu: My dream will change the world Państwa partnerskie: Hiszpania i Włochy Czas realizacji projektu:

Bardziej szczegółowo

Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713

Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713 Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713 Piąte spotkanie grupy partnerskiej w Katowicach (Polska) 19-20 maj 2015 Program Uczenie się przez całe życie Grundtvig Tytył projektu: Osoby 50+ na rynku

Bardziej szczegółowo

AKCJA 2 Partnerstwa Strategiczne. Fundacja Rozwoju Społeczeństwa Przedsiębiorczego

AKCJA 2 Partnerstwa Strategiczne. Fundacja Rozwoju Społeczeństwa Przedsiębiorczego AKCJA 2 Partnerstwa Strategiczne Fundacja Rozwoju Społeczeństwa Przedsiębiorczego CELE Rozwój oraz wdrażanie innowacyjnych rozwiązań i praktyk w obszarze edukacji pozaformalnej młodzieży i osób pracujących

Bardziej szczegółowo

Planowanie zrównoważonego transportu miejskiego w Polsce. Sustainable Urban Mobility Planning Poland. Wprowadzenie. Introduction

Planowanie zrównoważonego transportu miejskiego w Polsce. Sustainable Urban Mobility Planning Poland. Wprowadzenie. Introduction Planowanie zrównoważonego transportu miejskiego w Polsce Sustainable Urban Mobility Planning Poland Wprowadzenie Introduction Wyzwania polityki UE w zakresie transportu miejskiego Zatłoczenie centrów miast

Bardziej szczegółowo

KSZTAŁCENIE I ROZWÓJ ZAWODOWY MŁODZIEŻY PO WSTĄPIENIU POLSKI DO UNII EUROPEJSKIEJ

KSZTAŁCENIE I ROZWÓJ ZAWODOWY MŁODZIEŻY PO WSTĄPIENIU POLSKI DO UNII EUROPEJSKIEJ mgr Maria Pelc KSZTAŁCENIE I ROZWÓJ ZAWODOWY MŁODZIEŻY PO WSTĄPIENIU POLSKI DO UNII EUROPEJSKIEJ Polityka edukacyjna UE System oświatowy to bardzo ważny czynnik rozwoju gospodarczego i społecznego, który

Bardziej szczegółowo

Łukasz Reszka Wiceprezes Zarządu

Łukasz Reszka Wiceprezes Zarządu Łukasz Reszka Wiceprezes Zarządu Time for changes! Vocational activisation young unemployed people aged 15 to 24 Projekt location Ząbkowice Śląskie project produced in cooperation with Poviat Labour Office

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STAŻU. Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o.

PROGRAM STAŻU. Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o. PROGRAM STAŻU Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o. Miejsce odbywania stażu / Legal address Muchoborska 8, 54-424 Wroclaw Stanowisko, obszar działania/

Bardziej szczegółowo

Program Erasmus + w sektorze Kształcenie i szkolenia zawodowe Akcja 2 - Partnerstwa Strategiczne

Program Erasmus + w sektorze Kształcenie i szkolenia zawodowe Akcja 2 - Partnerstwa Strategiczne Program Erasmus + w sektorze Kształcenie i szkolenia zawodowe Akcja 2 - Partnerstwa Strategiczne Program Erasmus+ Kształcenie i szkolenia zawodowe Program wspiera działania instytucji partnerskich, które

Bardziej szczegółowo

ERASMUS+ 1 stycznia 2014 roku ruszy nowy program Unii Europejskiej ERASMUS+.

ERASMUS+ 1 stycznia 2014 roku ruszy nowy program Unii Europejskiej ERASMUS+. ERASMUS+ 1 stycznia 2014 roku ruszy nowy program Unii Europejskiej ERASMUS+. Będzie wspierał edukację, szkolenia, inicjatywy młodzieżowe oraz sportowe w całej Europie. Połączy w jedną całość 7 dotychczasowych

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowe programy stażowe z zakresu nowoczesnych form poradnictwa zawodowego

Międzynarodowe programy stażowe z zakresu nowoczesnych form poradnictwa zawodowego Międzynarodowe programy stażowe z zakresu nowoczesnych form poradnictwa zawodowego Opracowanie: Katarzyna Podobińska Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Gdańsku Gdańsk, 30 września 2014 r. Jednym z zadań

Bardziej szczegółowo

Uw a r u n k o w a n i a r o z w o j u Do l n e g o Śl ą s k a. Redaktor naukowy Teresa Kupczyk

Uw a r u n k o w a n i a r o z w o j u Do l n e g o Śl ą s k a. Redaktor naukowy Teresa Kupczyk Uw a r u n k o w a n i a r o z w o j u Do l n e g o Śl ą s k a w perspektywie roku 2020 Redaktor naukowy Teresa Kupczyk Wrocław 2010 Spis treści Wprowadzenie...7 1. Szanse i zagrożenia dla rozwoju Polski

Bardziej szczegółowo

Program Leonardo da Vinci www.leonardo.org.pl

Program Leonardo da Vinci www.leonardo.org.pl Projekt Wymiana doświadczeń w zakresie bezpieczeństwa imprez masowych (WYDOBEZIMAS) Program Leonardo da Vinci www.leonardo.org.pl Joanna Mucha, Śl.UW w Katowicach Program Unii Europejskiej Program Leonardo

Bardziej szczegółowo

Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji. www.frse.org.pl

Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji. www.frse.org.pl Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji www.frse.org.pl Foundation for the Development of the Education System www.frse.org.pl Program Erasmus Podsumowania 1998-2011 Erasmus w Polsce Wyjazdy 1998/99 2010/11

Bardziej szczegółowo

PROGRAM LEONARDO DA VINCI

PROGRAM LEONARDO DA VINCI Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Narodowa Agencja Programu Uczenie się przez całe Ŝycie Prezentacja programu. Konkurs 2011 Warszawa, 6 grudnia 2010 r. Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji jest fundacją Skarbu

Bardziej szczegółowo

Effective Governance of Education at the Local Level

Effective Governance of Education at the Local Level Effective Governance of Education at the Local Level Opening presentation at joint Polish Ministry OECD conference April 16, 2012, Warsaw Mirosław Sielatycki Ministry of National Education Doskonalenie

Bardziej szczegółowo

Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Narodowa Agencja Programu Uczenie się przez całe Ŝycie. Internacjonalizacja w szkołach wyŝszych w Polsce

Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Narodowa Agencja Programu Uczenie się przez całe Ŝycie. Internacjonalizacja w szkołach wyŝszych w Polsce Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Narodowa Agencja Programu Uczenie się przez całe Ŝycie Program Erasmus Internacjonalizacja w szkołach wyŝszych w Polsce z obserwacji i przemyśleń oraz w oparciu o literaturę

Bardziej szczegółowo

Please fill in the questionnaire below. Each person who was involved in (parts of) the project can respond.

Please fill in the questionnaire below. Each person who was involved in (parts of) the project can respond. Project CARETRAINING PROJECT EVALUATION QUESTIONNAIRE Projekt CARETRAINING KWESTIONARIUSZ EWALUACJI PROJEKTU Please fill in the questionnaire below. Each person who was involved in (parts of) the project

Bardziej szczegółowo

ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS.

ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS. ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS. Strona 1 1. Please give one answer. I am: Students involved in project 69% 18 Student not involved in

Bardziej szczegółowo

Rezultaty projektów transferu innowacji. Warszawa, 17 czerwca 2013

Rezultaty projektów transferu innowacji. Warszawa, 17 czerwca 2013 Rezultaty projektów transferu innowacji Warszawa, 17 czerwca 2013 Cel programu Uczenie się przez całe życie Włączenie uczenia się przez całe życie w kształtowanie Unii Europejskiej jako zaawansowanej,

Bardziej szczegółowo

-ogólna charakterystyka i zasady finansowania

-ogólna charakterystyka i zasady finansowania Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Narodowa Agencja Programu Uczenie się przez całe życie Projekty partnerskie Leonardo da Vinci -ogólna charakterystyka i zasady finansowania Projekty partnerskie LdV (1)

Bardziej szczegółowo

Uczenie się dorosłych w nowej perspektywie finansowej. Warszawa, 5 kwietnia 2013

Uczenie się dorosłych w nowej perspektywie finansowej. Warszawa, 5 kwietnia 2013 Uczenie się dorosłych w nowej perspektywie finansowej Warszawa, 5 kwietnia 2013 Porządek prezentacji 1. Nowe podejście do kształcenia dorosłych w polityce LLL 2. Inicjowanie i monitorowanie krajowej polityki

Bardziej szczegółowo

Erasmus+ Erasmus+ Edukacja dorosłych 2014-2020. Grundtvig 2007-2013

Erasmus+ Erasmus+ Edukacja dorosłych 2014-2020. Grundtvig 2007-2013 Edukacja dorosłych Erasmus+ program Komisji Europejskiej, który zastąpił m.in. wcześniejsze programy Uczenie się przez całe życie i Młodzież w działaniu. Grundtvig 2007-2013 Erasmus+ Edukacja dorosłych

Bardziej szczegółowo

Europejskie Ramy kwalifikacji a Polska Rama Kwalifikacji. Standardy Kompetencji Zawodowych.

Europejskie Ramy kwalifikacji a Polska Rama Kwalifikacji. Standardy Kompetencji Zawodowych. Europejskie Ramy kwalifikacji a Polska Rama Kwalifikacji. Standardy Kompetencji Zawodowych. System ECTS i ECVET. Kształcenie z udziałem różnych partnerów i podmiotów. Idea Europejskich Ram Kwalifikacji

Bardziej szczegółowo

Rola samorządu terytorialnego w realizacji ponadnarodowych projektów edukacyjnych w programie Erasmus+

Rola samorządu terytorialnego w realizacji ponadnarodowych projektów edukacyjnych w programie Erasmus+ Rola samorządu terytorialnego w realizacji ponadnarodowych projektów edukacyjnych w programie Erasmus+ Liliana Budkowska Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji PROGRAM WSPIERAJĄCY EDUKACJĘ, SZKOLENIA, MŁODZIEŻ

Bardziej szczegółowo

Erasmus+ Erasmus+ Szkolnictwo wyższe 2014-2020. Erasmus 2007-2013

Erasmus+ Erasmus+ Szkolnictwo wyższe 2014-2020. Erasmus 2007-2013 Szkolnictwo wyższe Erasmus+ program Komisji Europejskiej, który zastąpił między innymi wcześniejsze programy sektorowe Uczenie się przez całe życie i Młodzież w działaniu. Erasmus 2007-2013 Erasmus+ Szkolnictwo

Bardziej szczegółowo

Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism

Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism Projekt finansowany Fundusze Europejskie z budżetu państwa dla rozwoju oraz ze Polski środków Wschodniej Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Adam Kozierkiewicz JASPERS

Adam Kozierkiewicz JASPERS Adam Kozierkiewicz JASPERS Europa 2020 Flagship initiatives Priorities Targets Digital agenda for Europe Innovation Union Youth on the move Resource efficient Europe An industrial policy for the globalisation

Bardziej szczegółowo

Program Leonardo da Vinci

Program Leonardo da Vinci Program Leonardo da Vinci Program Leonardo da Vinci propaguje działania zmierzające do poprawy jakości systemów kształcenia i szkolnictwa zawodowego oraz dostosowania rynku edukacyjnego do wymogów rynku

Bardziej szczegółowo

Procedura organizacji i realizacji współpracy międzynarodowej Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Głogowie z dnia 6 października 2014

Procedura organizacji i realizacji współpracy międzynarodowej Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Głogowie z dnia 6 października 2014 Załącznik do zarządzenia nr 52/2014 z dn. 6 października 2014 r. Procedura organizacji i realizacji współpracy międzynarodowej Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Głogowie z dnia 6 października 2014

Bardziej szczegółowo

Tytuł projektu: Osoby 50 + na rynku pracy Project title: People over 50 on the labour market

Tytuł projektu: Osoby 50 + na rynku pracy Project title: People over 50 on the labour market Dzień dobry Good morning Hyvää huomenta Buenos dĺas Projekt Partnerski Grundtviga Spotkanie w Katowicach 26-29 Listopad 2013 Grundtvig partnership project Kick off meeting in Katowice 26 29 November 2013

Bardziej szczegółowo

Strategia EUROPA 2020 i wyzwania stojące przed edukacją. dr Violetta Florkiewicz

Strategia EUROPA 2020 i wyzwania stojące przed edukacją. dr Violetta Florkiewicz Strategia EUROPA 2020 i wyzwania stojące przed edukacją dr Violetta Florkiewicz Strategia Europa 2020 Jest to unijna strategia wzrostu do 2020 roku. Jej celem jest osiągnięcie wzrostu gospodarczego, który

Bardziej szczegółowo

DEPARTAMENT KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO I USTAWICZNEGO. Współpraca partnerska na rzecz kształcenia zawodowego w nowej perspektywie finansowej 2014-2020

DEPARTAMENT KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO I USTAWICZNEGO. Współpraca partnerska na rzecz kształcenia zawodowego w nowej perspektywie finansowej 2014-2020 DEPARTAMENT KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO I USTAWICZNEGO Współpraca partnerska na rzecz kształcenia zawodowego w nowej perspektywie finansowej 2014-2020 Współpraca partnerska na rzecz kształcenia zawodowego Jaka

Bardziej szczegółowo

No matter how much you have, it matters how much you need

No matter how much you have, it matters how much you need CSR STRATEGY KANCELARIA FINANSOWA TRITUM GROUP SP. Z O.O. No matter how much you have, it matters how much you need Kancelaria Finansowa Tritum Group Sp. z o.o. was established in 2007 we build trust among

Bardziej szczegółowo

Program Uczenie się przez całe Ŝycie

Program Uczenie się przez całe Ŝycie Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Program Uczenie się przez całe Ŝycie Akcje zdecentralizowane w Polsce - przegląd, skala działania i oddziaływania oraz Synergia z innymi działaniami FRSE Tadeusz Wojciechowski

Bardziej szczegółowo

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl Back Twoje konto Wyloguj magda.szewczyk@slo-wroc.pl BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students Tworzenie ankiety Udostępnianie Analiza (55) Wyniki

Bardziej szczegółowo

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers 1 z 7 2015-05-14 18:32 Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl Back Twoje konto Wyloguj magda.szewczyk@slo-wroc.pl BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers Tworzenie ankiety Udostępnianie

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Kapitał Ludzki

Program Operacyjny Kapitał Ludzki 4 marca 2009 Priorytet IV Szkolnictwo wyższe i nauka Program Operacyjny Kapitał Ludzki Paulina Gąsiorkiewicz-Płonka Zastępca Dyrektora Departament Wdrożeń i Innowacji Priorytet IV Szkolnictwo wyższe i

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowy wymiar projektów centralnych programu Erasmus+ warunkiem sukcesu

Międzynarodowy wymiar projektów centralnych programu Erasmus+ warunkiem sukcesu Międzynarodowy wymiar projektów centralnych programu Erasmus+ warunkiem sukcesu Małgorzata Gramala Biuro Międzynarodowych Projektów Edukacyjnych Uniwersytet Łódzki Spotkanie informacyjne na temat akcji

Bardziej szczegółowo

Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji

Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Narodowa Agencja Programu Uczenie się przez całe życie Comenius Partnerskie Projekty REGIO Plan prezentacji 1. Oferta programów Fundacji Rozwoju Systemu Edukacji 2. Założenia

Bardziej szczegółowo

Deklaracja polityki w programie

Deklaracja polityki w programie Deklaracja polityki w programie Uczelnia, przypisując programowi Erasmus trudną do przecenienia rolę w umiędzynarodowieniu, modernizacji i indywidualizacji procesu kształcenia, pragnie w dalszym ciągu

Bardziej szczegółowo

Adult Education and Lifelong Learning

Adult Education and Lifelong Learning Adult Education and Lifelong Learning Adult Education Centers can provide a number of courses many of which are free to the learner. For information on the courses they provide visit www.lincolnshire.gov.uk/

Bardziej szczegółowo

Magdalena Drabek (Politechnika Łódzka) Żaneta Mucha (ESN SGGW) Joanna Jóźwik (FRSE) Warszawa, 27 listopada 2015 r.

Magdalena Drabek (Politechnika Łódzka) Żaneta Mucha (ESN SGGW) Joanna Jóźwik (FRSE) Warszawa, 27 listopada 2015 r. Przygotowanie Porozumienia o programie studiów/praktyki rola studenta, uczelni wysyłającej (wydziałowego i uczelnianego koordynatora Erasmusa+) i uczelni przyjmującej. Magdalena Drabek (Politechnika Łódzka)

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowe programy stażowe z zakresu nowoczesnych form poradnictwa zawodowego

Międzynarodowe programy stażowe z zakresu nowoczesnych form poradnictwa zawodowego Międzynarodowe programy stażowe z zakresu nowoczesnych form poradnictwa zawodowego Opracowanie: Katarzyna Podobińska Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Gdańsku Gdańsk, 30 września 2014 r. Jednym z zadań

Bardziej szczegółowo

Erasmus+ Erasmus+ Szkolnictwo wyższe 2014-2020. Erasmus 2007-2013

Erasmus+ Erasmus+ Szkolnictwo wyższe 2014-2020. Erasmus 2007-2013 Szkolnictwo wyższe Erasmus+ program Komisji Europejskiej, który zastąpił między innymi wcześniejsze programy sektorowe Uczenie się przez całe życie i Młodzież w działaniu. Erasmus 2007-2013 Erasmus+ Szkolnictwo

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH Studia I stopnia stacjonarne i niestacjonarne Kierunek Międzynarodowe Stosunki Gospodarcze Specjalność PROGRAM OF BACHELOR STUDIES Graduate profile Graduate has a general theoretical knowledge in the field

Bardziej szczegółowo

Raport końcowy do Umowy finansowej nr za okres od do Fundusz Stypendialny i Szkoleniowy Mobilność Studentów i Pracowników Uczelni

Raport końcowy do Umowy finansowej nr za okres od do Fundusz Stypendialny i Szkoleniowy Mobilność Studentów i Pracowników Uczelni Raport końcowy do Umowy finansowej nr za okres od do Mobilność Studentów i Pracowników Uczelni Numer dokumentu: Identyfikacja projektu Nazwa Beneficjenta Numer Karty Uczelni Erasmusa EUC Prawny przedstawiciel

Bardziej szczegółowo

Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Program Uczenie się przez całe życie. Program Leonardo da Vinci

Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Program Uczenie się przez całe życie. Program Leonardo da Vinci Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Program Uczenie się przez całe życie Program Leonardo da Vinci Spotkanie informacyjne dla nowych wnioskodawców Konkurs 2013 Warszawa, 30 listopada 2012 Fundacja Rozwoju

Bardziej szczegółowo

Program Erasmus + Kształcenie i szkolenia zawodowe

Program Erasmus + Kształcenie i szkolenia zawodowe Program Erasmus + Kształcenie i szkolenia zawodowe Akcja 2 Partnerstwa Strategiczne Warszawa, 4,18 lutego 2015 W ramach partnerstw strategicznych dąży się do wspierania opracowywania, przekazywania lub

Bardziej szczegółowo

Projekt Dyslexia for Teachers of English as a Foreign Language i jego znaczenie dla Uniwersytetu Łódzkiego

Projekt Dyslexia for Teachers of English as a Foreign Language i jego znaczenie dla Uniwersytetu Łódzkiego Projekt Dyslexia for Teachers of English as a Foreign Language i jego znaczenie dla Uniwersytetu Łódzkiego Marcin Podogrocki, Uniwersytet Łódzki Seminarium Znaczenie udziału w międzynarodowych sieciach

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WSPIERAJĄCY EDUKACJĘ, SZKOLENIA, MŁODZIEŻ I SPORT NA LATA 2014-2020

PROGRAM WSPIERAJĄCY EDUKACJĘ, SZKOLENIA, MŁODZIEŻ I SPORT NA LATA 2014-2020 PROGRAM WSPIERAJĄCY EDUKACJĘ, SZKOLENIA, MŁODZIEŻ I SPORT NA LATA 2014-2020 ERASMUS+ Nowy program Unii Europejskiej na lata 2014-2020 Połączył w jedną całość 7 dotychczasowych programów: 2014 2020 E R

Bardziej szczegółowo

Temat wystąpienia UNIJNE INWESTYCJE W KAPITAŁ LUDZKI AGNIESZKA KOSICKA JOANNA KICA PMC-PROJECT MANAGEMENT CONSULTING

Temat wystąpienia UNIJNE INWESTYCJE W KAPITAŁ LUDZKI AGNIESZKA KOSICKA JOANNA KICA PMC-PROJECT MANAGEMENT CONSULTING Temat wystąpienia UNIJNE INWESTYCJE W AGNIESZKA KOSICKA JOANNA KICA PMC-PROJECT MANAGEMENT CONSULTING UNIJNE INWESTYCJE W JAK ZWIĘKSZYĆ EFEKTYWNOŚĆ ZARZĄDZANIA KADRAMI Z WYKORZYSTANIEM FUNDUSZY UE? JAKIE

Bardziej szczegółowo

About the Program. Beneficiaries of the Program. Top 500 Innovators Society building modern science-industry collaboration

About the Program. Beneficiaries of the Program. Top 500 Innovators Society building modern science-industry collaboration Top 500 Innovators Society building modern science-industry collaboration Dariusz Janusek Science for Industry: Necessity is the mother of invention Second Networking Event in the field of modern techniques

Bardziej szczegółowo

Społeczna odpowiedzialność biznesu perspektywy i kierunki rozwoju

Społeczna odpowiedzialność biznesu perspektywy i kierunki rozwoju Społeczna odpowiedzialność biznesu perspektywy i kierunki rozwoju Redakcja Robert Karaszewski Anna Paluszek Spis treści Wstęp Janina Ochojska... 7 Robert Karaszewski... 11 I. Pierwsze refleksje Katarzyna

Bardziej szczegółowo

Rozwijanie kompetencji matematycznych, podstawowych kompetencji naukowych i

Rozwijanie kompetencji matematycznych, podstawowych kompetencji naukowych i Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Program Uczenie się przez całe Ŝycie Rozwijanie kompetencji matematycznych, podstawowych kompetencji naukowych i technicznych w projektach współpracy europejskiej programu

Bardziej szczegółowo

Po czym poznać lidera? roczne brytyjski czterech

Po czym poznać lidera? roczne brytyjski czterech Po czym poznać lidera? Wyższa Szkoła Zarządzania / Polish Open University we współpracy z brytyjskim partnerem, Oxford Brookes University (Oxford, Wielka Brytania), już od września 2011 roku uruchamia

Bardziej szczegółowo

Program Europa Master Opole-Moguncja-Dijon. Seminarium Wspólne studia - korzyść czy kłopot? Warszawa, 7 listopada 2014 r.

Program Europa Master Opole-Moguncja-Dijon. Seminarium Wspólne studia - korzyść czy kłopot? Warszawa, 7 listopada 2014 r. Program Europa Master Opole-Moguncja-Dijon Seminarium Wspólne studia - korzyść czy kłopot? Warszawa, 7 listopada 2014 r. Program Europa Master Czym jest? STUDY EUROPE LIVE EUROPE! Program Europa Master

Bardziej szczegółowo

Wirtualne kampusy Erasmusa stan bieżący i przyszłość

Wirtualne kampusy Erasmusa stan bieżący i przyszłość Dorota Rytwińska Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Wirtualne kampusy Erasmusa stan bieżący i przyszłość W powszechnej świadomości Erasmus to wyjazdy studentów. Jest to uzasadnione skojarzenie, bo corocznie

Bardziej szczegółowo

Financial support for start-uppres. Where to get money? - Equity. - Credit. - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł)

Financial support for start-uppres. Where to get money? - Equity. - Credit. - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł) Financial support for start-uppres Where to get money? - Equity - Credit - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł) - only for unymployed people - the company must operate minimum

Bardziej szczegółowo

III Zjazd Akademii Zarządzania Dyrektora Szkoły 2010/2011 Efektywność uczenia a ocena pracy szkoły 24 maja 2011 r., Warszawa

III Zjazd Akademii Zarządzania Dyrektora Szkoły 2010/2011 Efektywność uczenia a ocena pracy szkoły 24 maja 2011 r., Warszawa Opracowanie założeń merytorycznych i instytucjonalnych wdrażania Krajowych Ram Kwalifikacji oraz Krajowego Rejestru Kwalifikacji dla uczenia się przez całe życie Beata Balińska III Zjazd AZDS, Efektywność

Bardziej szczegółowo

Centrum Badań nad Szkolnictwem Wyższym Uniwersytetu Jagiellońskiego. Prof. dr hab. Tadeusz Marek Warszawa, 18 maja 2009r.

Centrum Badań nad Szkolnictwem Wyższym Uniwersytetu Jagiellońskiego. Prof. dr hab. Tadeusz Marek Warszawa, 18 maja 2009r. Centrum Badań nad Szkolnictwem Wyższym Uniwersytetu Jagiellońskiego Prof. dr hab. Tadeusz Marek Warszawa, 18 maja 2009r. Agenda Tematyka badawcza Udział w grantach Udział w konferencjach Planowane wydarzenia

Bardziej szczegółowo

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society Prof. Piotr Bledowski, Ph.D. Institute of Social Economy, Warsaw School of Economics local policy, social security, labour market Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing

Bardziej szczegółowo

STRATEGIA WYDZIAŁU MATEMATYCZNO-PRZYRODNICZEGO AKADEMII im. JANA DŁUGOSZA w CZĘSTOCHOWIE NA LATA 2014-2020

STRATEGIA WYDZIAŁU MATEMATYCZNO-PRZYRODNICZEGO AKADEMII im. JANA DŁUGOSZA w CZĘSTOCHOWIE NA LATA 2014-2020 STRATEGIA WYDZIAŁU MATEMATYCZNO-PRZYRODNICZEGO AKADEMII im. JANA DŁUGOSZA w CZĘSTOCHOWIE NA LATA 2014-2020 I. CELE STRATEGICZNE W ZAKRESIE NAUKI I WDROŻEŃ Cel strategiczny 1 - Opracowanie i realizacja

Bardziej szczegółowo

Walidacja i uznawanie efektów uczenia się zdobytych poza uczelnią

Walidacja i uznawanie efektów uczenia się zdobytych poza uczelnią Walidacja i uznawanie efektów uczenia się zdobytych poza uczelnią RECOGNITION OF PRIOR LEARNING AND VALIDATIONOF NON-FORMAL AND INFORMAL LEARNING, A CHALLENGE FOR POLISH HIGHER EDUCATION SYSTEM University

Bardziej szczegółowo

Working Tax Credit Child Tax Credit Jobseeker s Allowance

Working Tax Credit Child Tax Credit Jobseeker s Allowance Benefits Depending on your residency status (EU citizen or not) there are various benefits available to help you with costs of living. A8 nationals need to have been working for a year and be registered

Bardziej szczegółowo

www.erasmusplus.org.pl Erasmus+ Szkolnictwo wyższe

www.erasmusplus.org.pl Erasmus+ Szkolnictwo wyższe Szkolnictwo wyższe Mobilność edukacyjna (KA 1) Mobilność edukacyjna (KA 1) Akcja 1 Wyjazdy studentów na zagraniczne studia i praktyki Akcja 1 Wyjazdy pracowników uczelni i specjalistów z przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

MOBILNOŚĆ STUDENTÓW, PRACOWNIKÓW NAUKOWYCH I SYSTEM PUNKTÓW KREDYTOWYCH ECTS IMPLEMENTACJA POSTULATÓW BOLOŃSKICH W POLSKICH SZKOŁACH WYŻSZYCH

MOBILNOŚĆ STUDENTÓW, PRACOWNIKÓW NAUKOWYCH I SYSTEM PUNKTÓW KREDYTOWYCH ECTS IMPLEMENTACJA POSTULATÓW BOLOŃSKICH W POLSKICH SZKOŁACH WYŻSZYCH Zarządzanie Publiczne vol. 4(13) pp. 135-149 Kraków 2011 Published online February 10, 2012 MOBILNOŚĆ STUDENTÓW, PRACOWNIKÓW NAUKOWYCH I SYSTEM PUNKTÓW KREDYTOWYCH ECTS IMPLEMENTACJA POSTULATÓW BOLOŃSKICH

Bardziej szczegółowo

Erasmus+ nowa odsłona ciekawych możliwości współpracy dla szkół wyższych. Beata Skibińska, Warszawa, 26 marca 2014 r.

Erasmus+ nowa odsłona ciekawych możliwości współpracy dla szkół wyższych. Beata Skibińska, Warszawa, 26 marca 2014 r. Erasmus+ nowa odsłona ciekawych możliwości współpracy dla szkół wyższych Beata Skibińska, Warszawa, 26 marca 2014 r. Plan prezentacji Erasmus+ (2014-2020) a poprzednie odsłony programu Erasmus (1987 -

Bardziej szczegółowo

Indywidualne stypendium Marie Curie jak skutecznie aplikować. Aleksandra Gaweł Katedra Strategii i Polityki Konkurencyjności Międzynarodowej

Indywidualne stypendium Marie Curie jak skutecznie aplikować. Aleksandra Gaweł Katedra Strategii i Polityki Konkurencyjności Międzynarodowej Indywidualne stypendium Marie Curie jak skutecznie aplikować Aleksandra Gaweł Katedra Strategii i Polityki Konkurencyjności Międzynarodowej 7 Program Ramowy 4 główne programy szczegółowe: Cooperation (Współpraca)

Bardziej szczegółowo

Szkoła zawodowa szkołą pozytywnego wyboru. Mielec, 6 września 2013 r.

Szkoła zawodowa szkołą pozytywnego wyboru. Mielec, 6 września 2013 r. Szkoła zawodowa szkołą pozytywnego wyboru Mielec, 6 września 2013 r. Zmiany ustawy o systemie oświaty Zmiany w kształceniu zawodowym zostały wprowadzone ustawą z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy

Bardziej szczegółowo

ZREFORMOWANY SYSTEM NAUCZANIA JĘZYKÓW OBCYCH NA LEKTORATACH NA UNIWERSYTECIE WARSZAWSKIM

ZREFORMOWANY SYSTEM NAUCZANIA JĘZYKÓW OBCYCH NA LEKTORATACH NA UNIWERSYTECIE WARSZAWSKIM ZREFORMOWANY SYSTEM NAUCZANIA JĘZYKÓW OBCYCH NA LEKTORATACH NA UNIWERSYTECIE WARSZAWSKIM Rok akademicki 2002/2003 jest drugim rokiem reformy nauczania języków obcych na lektoratach na Uniwersytecie Warszawskim.

Bardziej szczegółowo

THE PROFILE OF PRIMARY LANGUAGE TEACHER. Mariola Bogucka Warszawa, 29.9.2011

THE PROFILE OF PRIMARY LANGUAGE TEACHER. Mariola Bogucka Warszawa, 29.9.2011 THE PROFILE OF PRIMARY LANGUAGE TEACHER Mariola Bogucka Warszawa, 29.9.2011 Cross European Studies quality FL teaching & learning for YLs Nikolov M., Curtain H. (2000) An early Start: Young Learners and

Bardziej szczegółowo

Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji http://www.frse.org.pl/

Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji http://www.frse.org.pl/ Jak przygotować i realizować projekt, pozyskiwanie środków, partnerów, wątpliwości, pytania, wymiana doświadczeń - fora, przykłady dobrych praktyk, narzędzia pomocne w realizacji Fundacja Rozwoju Systemu

Bardziej szczegółowo

System kształcenia a zatrudnialność absolwentów szkół wyższych

System kształcenia a zatrudnialność absolwentów szkół wyższych System kształcenia a zatrudnialność absolwentów szkół wyższych Bartłomiej Banaszak, Rzecznik Praw Absolwenta Ogólnopolska Konferencja Biur Karier Wrocław, 13-14 września 2012r. Zatrudnialność co to jest?

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STAŻU Nazwa podmiotu oferującego staż IBM GSDC SP.Z.O.O

PROGRAM STAŻU Nazwa podmiotu oferującego staż IBM GSDC SP.Z.O.O PROGRAM STAŻU Nazwa podmiotu oferującego staż IBM GSDC SP.Z.O.O Miejsce odbywania stażu IBM, ul. Muchoborska 8, 54-424 Wrocław, Poland Stanowisko, obszar działania Młodszy Koordynator Zarządzania Bazą

Bardziej szczegółowo

Próba odpowiedzi na pytania

Próba odpowiedzi na pytania Internacjonalizacja jako narzędzie wspierające jakość kształcenia Mobilność studentów i uznawalność akademicka w Erasmusie + wciąż wyzwaniem dla polskich uczelni? dr inż. Tomasz Saryusz-Wolski Politechnika

Bardziej szczegółowo

Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Narodowa Agencja Programu Uczenie się przez całe życie. Program Leonardo da Vinci

Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Narodowa Agencja Programu Uczenie się przez całe życie. Program Leonardo da Vinci Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Narodowa Agencja Programu Uczenie się przez całe życie Program Leonardo da Vinci Dokumenty ustanawiające Program Uczenie się przez całe życie (Lifelong Learning Programme):

Bardziej szczegółowo

Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Narodowa Agencja Programu Uczenie się przez całe życie

Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Narodowa Agencja Programu Uczenie się przez całe życie Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Narodowa Agencja Programu Uczenie się przez całe życie Program Erasmus Wrocław, 05-06-2012 Zasady programu Erasmus odnoszące się do zaliczenia okresu studiów zrealizowanego

Bardziej szczegółowo

Działanie 9.1 Wyrównywanie szans edukacyjnych i zapewnienie wysokiej jakości usług edukacyjnych świadczonych w systemie oświaty

Działanie 9.1 Wyrównywanie szans edukacyjnych i zapewnienie wysokiej jakości usług edukacyjnych świadczonych w systemie oświaty Priorytet IX Rozwój wykształcenia i kompetencji w regionach Działanie 9.1 Wyrównywanie szans edukacyjnych i zapewnienie wysokiej jakości usług edukacyjnych świadczonych w systemie oświaty Cel Działania:

Bardziej szczegółowo

Część I. Kryteria oceny programowej

Część I. Kryteria oceny programowej Część I Kryteria oceny programowej 1. Jednostka formułuje koncepcję rozwoju ocenianego kierunku. 1) Koncepcja kształcenia nawiązuje do misji Uczelni oraz odpowiada celom określonym w strategii jednostki,

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STAŻU. Nazwa podmiotu oferującego staż IBM GSDC SP.Z.O.O. Miejsce odbywania stażu IBM, ul. Muchoborska 8, 54-424 Wrocław, Poland

PROGRAM STAŻU. Nazwa podmiotu oferującego staż IBM GSDC SP.Z.O.O. Miejsce odbywania stażu IBM, ul. Muchoborska 8, 54-424 Wrocław, Poland PROGRAM STAŻU Nazwa podmiotu oferującego staż IBM GSDC SP.Z.O.O Miejsce odbywania stażu IBM, ul. Muchoborska 8, 54-424 Wrocław, Poland Stanowisko, obszar działania Młodszy Koordynator w Departamencie Zarządzania

Bardziej szczegółowo

Finasowanie Oświaty w perspektywie 2014 2020. Środki UE. www.bras-edukacja.pl

Finasowanie Oświaty w perspektywie 2014 2020. Środki UE. www.bras-edukacja.pl Finasowanie Oświaty w perspektywie 2014 2020. Środki UE Działalność szkół, placówek oświatowych, instytucji wsparcia oświaty finansowana będzie w ramach dwóch głównych Programów Operacyjnych: 1. Regionalny

Bardziej szczegółowo

Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami

Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami Seweryn SPAŁEK Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami MONOGRAFIA Wydawnictwo Politechniki Śląskiej Gliwice 2004 SPIS TREŚCI WPROWADZENIE 5 1. ZARZĄDZANIE PROJEKTAMI W ORGANIZACJI 13 1.1. Zarządzanie

Bardziej szczegółowo

WDRAŻANIE SYSTEMU ECVET DOŚWIADCZENIA EUROPEJSKIE Monitoring ECVET implementation strategies in Europe in 2013 CEDEFOP

WDRAŻANIE SYSTEMU ECVET DOŚWIADCZENIA EUROPEJSKIE Monitoring ECVET implementation strategies in Europe in 2013 CEDEFOP WDRAŻANIE SYSTEMU ECVET DOŚWIADCZENIA EUROPEJSKIE Monitoring ECVET implementation strategies in Europe in 2013 CEDEFOP Jolanta Urbanikowa, Uniwersytet Warszawski 11 grudnia 2014 Cele ECVET umożliwienie

Bardziej szczegółowo

Angielski Biznes Ciekawie

Angielski Biznes Ciekawie Angielski Biznes Ciekawie Conditional sentences (type 2) 1. Discuss these two types of mindsets. 2. Decide how each type would act. 3. How would you act? Czy nauka gramatyki języka angielskiego jest trudna?

Bardziej szczegółowo

THINK-TANK FRP-ISW - aktualnie prowadzone i planowane studia, badania i ekspertyzy, dotyczące szkolnictwa wyŝszego i innowacyjności

THINK-TANK FRP-ISW - aktualnie prowadzone i planowane studia, badania i ekspertyzy, dotyczące szkolnictwa wyŝszego i innowacyjności 1 THINK-TANK FRP-ISW - aktualnie prowadzone i planowane studia, badania i ekspertyzy, dotyczące szkolnictwa wyŝszego i innowacyjności 1. Wprowadzenie 2. Przykładowe obszary badań w FRP-ISW 3. Podsumowanie

Bardziej szczegółowo

Cracow University of Economics Poland. Overview. Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005

Cracow University of Economics Poland. Overview. Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 Cracow University of Economics Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 - Key Note Speech - Presented by: Dr. David Clowes The Growth Research Unit CE Europe

Bardziej szczegółowo

Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Narodowa Agencja Programu Uczenie się przez całe życie Wizyty Studyjne

Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Narodowa Agencja Programu Uczenie się przez całe życie Wizyty Studyjne Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Narodowa Agencja Programu Uczenie się przez całe życie Wizyty Studyjne Wizyty studyjne dla kadry zarządzającej, decydentów i specjalistów z zakresu edukacji oraz kształcenia

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet dziecięcy jako laboratorium

Uniwersytet dziecięcy jako laboratorium Uniwersytet dziecięcy jako laboratorium Źródło: pixabay.com II Kongres Uniwersytetów Dziecięcych, Warszawa, 26 marca 2015 Anna Grąbczewska, Uniwersytet Dzieci Laboratorium - eksperymenty - narzędzia i

Bardziej szczegółowo

PROJECT. Syllabus for course Global Marketing. on the study program: Management

PROJECT. Syllabus for course Global Marketing. on the study program: Management Poznań, 2012, September 20th Doctor Anna Scheibe adiunct in the Department of Economic Sciences PROJECT Syllabus for course Global Marketing on the study program: Management I. General information 1. Name

Bardziej szczegółowo

Erasmus+ Młodzież w działaniu 2007-2013. Erasmus+ Młodzież 2014-2020

Erasmus+ Młodzież w działaniu 2007-2013. Erasmus+ Młodzież 2014-2020 Erasmus+ program Komisji Europejskiej, który zastąpił między innymi wcześniejsze programy sektorowe Uczenie się przez całe życie i Młodzież w działaniu. Młodzież w działaniu 2007-2013 Erasmus+ Młodzież

Bardziej szczegółowo

PROGRAMY EDUKACYJNE UE

PROGRAMY EDUKACYJNE UE 1. 2. LLP/COMENIUS 3. LLP/GRUNDTVIG 4. LLP/LEONARDO DA VINCI 5. FUNDUSZ STYPENDIALNY I SZKOLENIOWY 6. ERASMUS-MUNDUS 7. TEMPUS : 1. DZIAŁANIA ZDECENTRALIZOWANE: 1.1 MOBILNOŚĆ STUDENTÓW I KADRY (SMS, SMP,

Bardziej szczegółowo

Cracow University of Economics Poland

Cracow University of Economics Poland Cracow University of Economics Poland Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 - Keynote Speech - Presented by: Dr. David Clowes The Growth Research Unit,

Bardziej szczegółowo

EPALE Elektroniczna platforma na rzecz uczenia się dorosłych w Europie ec.europa.eu/epale

EPALE Elektroniczna platforma na rzecz uczenia się dorosłych w Europie ec.europa.eu/epale EPALE Elektroniczna platforma na rzecz uczenia się dorosłych w Europie ec.europa.eu/epale Prezentacja informacyjna o platformie EPALE, 28 lipca 2015 Czym jest EPALE? Wielojęzyczna ogólnoeuropejska platforma

Bardziej szczegółowo