Od prewencji do ablacji: nowoczesne leczenie migotania przedsionków - zmiany w stosunku do wcześniejszych wytycznych wg ESC, cz.

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Od prewencji do ablacji: nowoczesne leczenie migotania przedsionków - zmiany w stosunku do wcześniejszych wytycznych wg ESC, cz."

Transkrypt

1 Od prewencji do ablacji: nowoczesne leczenie migotania przedsionków - zmiany w stosunku do wcześniejszych wytycznych wg ESC, cz. II Nowoczesne leczenie pacjenta z migotaniem przedsionków to złożony proces. Wymaga on stratyfikacji ryzyka, podjęcia decyzji o rozpoczęciu prewencji farmakologicznej, wyborze strategii kontroli rytmu lub częstości pracy serca i rozważenia wskazań do leczenia zabiegowego. Poniższy artykuł przedstawia kluczowe elementy kompleksowej opieki nad chorym z migotaniem przedsionków w kontekście ostatnich wytycznych Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego. Autorzy: Maciej Bartoszek, Łukasz Kołtowski I Katedra i Klinika Kardiologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego Zamknięcie uszka lewego przedsionka Uszko lewego przedsionka (LAA) jest najważniejszym miejscem tworzenia się skrzeplin, które mogą wywołać udar niedokrwienny mózgu u chorych z AF. Echokardiografia przezprzełykowa pozwala wykryć większość skrzeplin w LAA. Badania wskazują na małą częstość udarów u chorych po chirurgicznym zamknięciu LAA. Zamknięcie LAA jest możliwe przez chirurgiczne wycięcie lub zaszycie, minimalnie inwazyjne techniki (od strony nasierdzia lub poprzez punkcję transseptalną. Te zabiegi (kiedy ich skuteczność i bezpieczeństwo zostaną jednoznacznie udowodnione) mogą stanowić alternatywę do OAC u chorych z AF z dużym ryzykiem udaru, a jednocześnie mających przeciwwskazania do przewlekłej terapii OAC. Nie ma jednoznacznych dowodów wskazujących, że chirurgiczne zamknięcia LAA zmniejsza częstość udarów u chorych z AF. LAA nie jest jedynym źródłem powstawania skrzeplin, więc nawet po zamknięciu/usunięciu LAA leczenie przeciwzakrzepowe wciąż może być konieczne. Po zabiegu istnieje ryzyko dużego krwawienia oraz niecałkowitego zamknięcia LAA, co sprawia, że ryzyko udaru nadal istnieje. Istnieje możliwość przezskórnego zamknięcia LAA. Obecnie w Europie dostępne są dwa samorozprężające się urządzenia: WATCHMAN oraz Amplatzer Cardiac Plug umieszczane w LAA przez punkcję transseptalną (ocena ich skuteczności w trakcie badań kontrolowanych). W badaniu PROTECT AF z zastosowaniem urządzenia WATCHMANN lub OAC (INR w granicach 2,0-3,0) częstość zdarzeń (udary mózgu, zgony sercowo-naczyniowe i zatory obwodowe) w grupie pacjentów poddanych zamknięciu LAA nie była większa niż w grupie leczonej OAC. W pierwszej grupie zaobserwowano jednak dużą liczbę zdarzeń niepożądanych, głównie okołozabiegowych Activeweb Medical Solutions. Wszelkie prawa zastrzeżone. str. 1/6

2 Obecnie brak wystarczających dowodów na skuteczność i bezpieczeństwo zabiegu, aby zalecać tę metodę u wszystkich chorych, oprócz tych, u których przeciwwskazana jest długoterminowa terapia OAC. Jednak to zalecenie opiera się jedynie na zdaniu ekspertów. Kardiowersja farmakologiczna Kardiowersja farmakologiczna zalecana jest jako postępowanie z wyboru u chorych z napadem migotania przedsionków o niedawnym początku. Dotychczas do dyspozycji mieliśmy 4 leki: amiodaron, propafenon, flekainid i ibutilid. W najnowszych wytycznych pojawił się nowy lek antyarytmiczny wernakalant. Podajemy go w kardiowersji lekowej AF, która trwa <= 7 dni lub wystąpiło <= 3 dni po operacji kardiochirurgicznej. Lek działa głównie w przedsionkach prowadząc do wydłużenia ich refrakcji oraz zwolnienia przewodzenia. Zapewnia szybki efekt antyarytmiczny, przywracając rytm zatokowy u około 50% chorych po 90 minutach od rozpoczęcia leczenia (średni czas do konwersji wynosił 8-11 minut). Wernakalant podaje się we wlewie 10-minutowym w dawce 3 mg/kg, a jeśli AF utrzymuje się po 15 minutach, można podać kolejny wlew w dawce 2 mg/kg. W badaniu ACT wernakalant był istotnie skuteczniejszy niż placebo w konwersji AF trwającym <= 7 dni. U większości pacjentów powrót do rytmu zatokowego nastąpił po pierwszej dawce leku. W bezpośrednim porównaniu wernakalant okazał się istotnie skuteczniejszy od podawanego dożylnie amiodaronu w przywracaniu rytmu zatokowego po 90 minutach oraz po 4 godzinach wlewu. Wernakalant utrzymał swoją skuteczność u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi, bez istotnego zwiększenia częstości działań niepożądanych, tj. spadku ciśnienia, bradykardii lub arytmii komorowych. Wernakalant był nieskuteczny w przypadku konwersji AF trwających dłużej niż 7 dni lub w konwersji typowego trzepotania przedsionków. Najczęstszym działaniem niepożądanym wernakalantu była zmiana smaku (około 30%), katar (16%), parestezje (10%) i nudności (9%). Istotne działania niepożądane obserwowano z porównywalną częstością po przyjmowaniu wernakalantu i po placebo. Przemijający spadek ciśnienia wystąpił u około 5-7% pacjentów, a hipotensja w pierwszych 2 godzinach występowała najczęściej u chorych z niewydolnością serca (16,1%), powodując zaprzestanie terapii u 2,9% pacjentów. Nie obserwowano zwiększenia częstości arytmii komorowej w porównaniu z placebo. Lek jest przeciwwskazany u chorych ze skurczowym ciśnieniem tętniczym < 100 mm Hg, OZW w ciągu ostatnich 30 dni, niewydolnością serca klasy III lub IV, ciężką stenozą zastawki aortalnej i wydłużeniem odstępu QT (nieskorygowany QT > 440 ms) Activeweb Medical Solutions. Wszelkie prawa zastrzeżone. str. 2/6

3 Doustna terapia antyarytmiczna Można rozważyć leczenie za pomocą doustnych leków antyarytmicznych w przypadku nawracającego AF (napadowego i przetrwałego). Wyniki kilku metaanaliz potwierdziły skuteczność leczenia antyarytmicznego, jednak jednocześnie pojawiły się niepokojące sygnały związane ze zdarzeniami niepożądanymi i śmiertelnością. W związku z tym leki antyarytmiczne można stosować jedynie w celu zmniejszenia nasilenia uporczywych objawów wywołanych nawrotami AF. Nie należy stosować leków antyarytmicznych w celu kontroli częstotliwości rytmu komór (HR) u chorych z utrwalonym AF (wyjątek: leczenie za pomocą leków kontrolujących częstotliwość komór jest nieskuteczne) Krótkoterminowa terapia (4 tygodnie po kardiowersji) za pomocą leków antyarytmicznych, zmniejsza częstość napadów przetrwałego AF, wydłuża czas do kolejnego napadu AF oraz pozwala na skrócenie okresu leczenia. Celem badania Flec-SL była weryfikacja hipotezy, że terapia krótkoterminowa nie jest gorsza od długoterminowej. Obserwacja chorych trwała 6 miesięcy i była realizowana poprzez codzienny telemetryczny zapis EKG, natomiast punktem końcowym badania był nawrót przetrwałego AF lub zgon. Badanie wykazało, że terapia krótkoterminowa miała tylko nieznacznie słabszy efekt antyarytmiczny (80% efektu uzyskiwanego przy zastosowaniu terapii długoterminowej). Dostepne informacje wskazują, że krótkoterminowa terapia antyarytmiczna po kardiowersji nie powinna stanowić reguły oraz że amiodaron nie jest właściwym lekiem do tego rodzaju terapii. Może być ona użyteczna u chorych o wysokim ryzyku wystąpienia polekowych objawów niepożądanych lub u pacjentów z rzadkimi nawrotami AF. Żadne z badań z zastosowaniem blokerów receptora angiotensyny (ARB) i większość badań z użyciem wielonasyconych kwasów tłuszczowych nie potwierdziły skuteczności terapii uzupełniającej w prewencji AF (upstream therapy). Jednak wciąż uzasadnione pozostaje łączenie leczenia za pomocą ARB lub inhibitora ACE z lekiem antyarytmicznym w celu zwiększenia prawdopodobieństwa utrzymania rytmu zatokowego po kardiowersji. Dronedaron Activeweb Medical Solutions. Wszelkie prawa zastrzeżone. str. 3/6

4 Dronedaron jest strukturalnie podobny do amiodaronu. Został niedawno zatwierdzony do leczenia napadowego i przetrwałego AF. Lek jest bardziej skuteczny w utrzymaniu rytmu zatokowego od placebo, ale mniej skuteczny od amiodaronu. W badaniu ATENA dronedaron powodował zmniejszenie zdarzeń sercowo-naczyniowych, liczby hospitalizacji oraz śmiertelność całkowitą. Inne analizy potwierdziły istotne zmniejszenie śmiertelności z przyczyn arytmicznych, sercowo-naczyniowej (włączając śmiertelność z przyczyn arytmicznych) i udaru. W badaniu PALLAS u chorych z utrwalonym AF porównano dronedaron z placebo: badanie zostało przedwcześnie przerwane z powodu zwiększenia częstości zdarzeń sercowo-naczyniowych (w tym śmiertelności sercowo-naczyniowej) u osób przyjmujących dronedaron w porównaniu z grupą kontrolną. Jeden z pierwszorzędowych punktów końcowych (takich jak: udar, MI, zator obwodowy i śmiertelność sercowo-naczyniowa) wystąpił u 43 chorych otrzymujących dronedaron i u 19 w grupie placebo (p = 0,002). Drugi z pierwszorzędowych punktów końcowych (pierwsza nieplanowana hospitalizacja lub zgon) wystąpił u 127 chorych otrzymujących dronedaron i u 67 w grupie placebo (p < 0,001). Nie do końca są jasne przyczyny tak dużych różnic między badaniem ATHENA i PALLAS. Pacjenci w badaniu PALLAS byli bardziej obciążeni chorobami sercowo-naczyniowymi i występowało u nich utrwalone AF. Konsekwencją badania PALLAS jest zalecenie:,,chorzy z utrwalonym AF, a zwłaszcza ci z istotnymi chorobami sercowo-naczyniowymi, nie powinni być leczeni dronedaronem". Dodatkowo w badaniu PALLAS zaobserwowano, że dronedaron u chorych przyjmujących digoksynę zwiększał ryzyko nagłego zgonu. Nie powinno się łączyć tych leków. Dronaderon można podawać u chorych z napadowym lub przetrwałym AF po kardiowersji. Leczenie to powinno być nadzorowane i monitorowane przez specjalistów (zespół szpitalny lub pracujący w przychodni posiadający doświadczenie w stosowaniu leków antyarytmicznych). Obecnie zezwala się po kardiowersji na użycie dronedaronu w celu utrzymania rytmu zatokowego. Nawrót AF, które utrzymuje się i nie ustępuje samoistnie, wymaga od lekarza i pacjenta podjęcia decyzji czy zostanie podjęta próba konwersji do rytmu zatokowego (np. poprzez wykonanie kardiowersji elektrycznej). Jeśli tak, terapia dronedaronem może być utrzymana, a jeśli chorego pozostawiamy z AF (utrwalone AF), wówczas dronedaron należy odstawić. W ostatnim uaktualnieniu EMA, dronedaron był przeciwwskazany u chorych niestabilnych hemodynamicznie, z wywiadem albo obecnie występującą niewydolnością serca lub dysfunkcją lewej komory. W badaniu ANDROMEDA wykazano, że u pacjentów z niewydolnością serca III lub IV klasy podanie dronedaronu może być szkodliwe. Ablacja przezskórna w migotaniu przedsionków Activeweb Medical Solutions. Wszelkie prawa zastrzeżone. str. 4/6

5 U chorych z objawowym nawracającym napadowym AF ablację przezskórną (wykonywaną przez doświadczonego operatora) zaleca się jako alternatywną metodę leczenia w stosunku do antyarytmicznej terapii farmakologicznej. Od czasu publikacji wytycznych ESC w 2010 roku ukazało się kilka nowych doniesień. W badaniu MANTRA-PAF porównywano ablację przezskórną AF z terapią antyarytmiczną stosowaną jako leczenie pierwszego rzutu w celu kontroli rytmu serca. Ablacja przezskórna okazała się skuteczniejsza niż terapia lekowa w utrzymaniu rytmu zatokowego. U istotnie większej liczby chorych w grupie leczonej ablacją nie występowały jakiekolwiek napady AF lub objawowe AF. Te obserwacje potwierdzono w badaniu RAAFT II. W związku z tym zalecane jest stosowanie ablacji przezskórnej jako terapii pierwszego rzutu u wybranych chorych, czyli u pacjentów z napadowym AF, którzy preferują leczenie zabiegowe, a ryzyko powikłań okołozabiegowych jest u nich niskie. W badaniu FAST porównywano ablację przezskórną z ablacją chirurgiczną. Po ablacji chirurgicznej częściej utrzymywał się rytm zatokowy, jednak częstość powikłań po tym zabiegu była istotnie większa w porównaniu z ablacją przezskórną. Po ablacji przezskórnej bardzo istotna jest częstość nawrotów AF w obserwacji długoterminowej. Późne nawroty AF są częste, nawet jeśli ablacja przezskórna wykonywana jest w doświadczonym ośrodku. Najczęstszym celem zabiegu ablacji przezskórnej AF jest izolacja żył płucnych. Obecnie trwają badania oceniające to postępowanie. Mimo skuteczności technika ta bowiem wiąże się ze stosunkowo dużą częstością istotnych powikłań: 0,6% dla udaru; 1,3% dla tamponady; 1,3% dla obwodowych powikłań naczyniowych i około 2% dla zapalenia osierdzia. W analizie obejmującej 4156 chorych, u których wykonano pierwszą ablację w latach , częstość powikłań wynosiła 5%, a częstość wszystkich hospitalizacji w pierwszym roku po zabiegu 38,5%. Zaleca się staranną ocenę ryzyka zabiegu ablacji w stosunku do korzyści zmniejszenia objawów u chorego. Leczenie chorych z AF z współistniejącą niewydolnością serca z obniżoną frakcją wyrzutową (HF-REF) jest wyzwaniem, jeśli istnieje potrzeba kontroli rytmu serca. W farmakologicznej terapii antyarytmicznej wskazuje się na amiodaron jako jedyny dostępny środek w tej sytuacji. Dzięki tej terapii wielu chorych staje się bezobjawowymi lub nieznacznie objawowymi (EHRA I lub II), zwłaszcza przy dobrej kontroli rytmu serca. W przypadku objawowych nawrotów AF podczas terapii amiodaronem większe korzyści uzyskamy dzięki ablacji przezskórnej. Antykoagulanty doustne (OAC) zapobiegają powikłaniom zakrzepowo-zatorowym w okresie okołoablacyjnym. Sam zabieg ablacji zwiększa ryzyko udaru w okresie okołoproceduralnym w związku z tym stosowanie OAC dotyczy zarówno chorych bez czynników ryzyka udaru oraz tych mających wskazania do terapii długoterminowej. Od czasu publikacji wytycznych ESC w 2010 ukazało się kilka doniesień wskazujących, że częstość powikłań może być mniejsza, jeśli podczas przezskórnej ablacji AF kontynuuje się terapię OAC. Te doniesienia wskazują, że kontynuowanie leczenia OAC podczas zabiegów ablacji jest bezpieczne. Obecnie u chorych stosujących OAC zaleca się wykonanie ablacji przezskórnej AF, kontynuując terapię przeciwzakrzepową. Terapia przeciwzakrzepowa powinna być utrzymana na niskim poziomie terapeutycznym (INR 2,0-2,5) podczas ablacji. Może to przyczynić się do zmniejszenia częstości udarów okołozabiegowych i niemych zawały mózgu. Kontynuację przewlekłej terapii OAC po zabiegu ablacji rekomenduje się u wszystkich chorych z punktacją w skali CHA 2 DS 2 -VASC >= 2, niezależnie od wyniku zabiegu. W wytycznych ESC z 2010 roku ablacja przezskórna objawowego napadowego AF po nieskutecznej lekowej terapii antyarytmicznej była wskazaniem klasy IIa. Biorąc pod uwagę wyniki Activeweb Medical Solutions. Wszelkie prawa zastrzeżone. str. 5/6

6 badań z randomizacją wydaje się rozsądne podwyższenie klasy wskazań do I, pod warunkiem, że ablację wykonują doświadczeni operatorzy. Jako terapię pierwszego rzutu ablację przezskórna powinno się rozważyć w przypadku chorych z bardzo objawowym napadowym AF. Obecnie nie ma dowodów, aby zalecać ablację przezskórną AF u bezobjawowych chorych Activeweb Medical Solutions. Wszelkie prawa zastrzeżone. str. 6/6

Przywrócenie rytmu zatokowego i jego utrzymanie

Przywrócenie rytmu zatokowego i jego utrzymanie Przywrócenie rytmu zatokowego i jego utrzymanie Jak wspomniano we wcześniejszych artykułach cyklu, strategia postępowania w migotaniu przedsionków (AF) polega albo na kontroli częstości rytmu komór i zapobieganiu

Bardziej szczegółowo

Migotanie przedsionków czynniki ograniczające dostępności do współczesnej terapii

Migotanie przedsionków czynniki ograniczające dostępności do współczesnej terapii Migotanie przedsionków czynniki ograniczające dostępności do współczesnej terapii Piotr Pruszczyk, Klinika Chorób Wewnętrznych i Kardiologii Warszawski Uniwersytet Medyczny Centrum Diagnostyki i Leczenia

Bardziej szczegółowo

Definicja MIGOTANIE PRZEDSIONKÓW. Epidemiologia. Etiologia 2015-04-23

Definicja MIGOTANIE PRZEDSIONKÓW. Epidemiologia. Etiologia 2015-04-23 Definicja MIGOTANIE PRZEDSIONKÓW tachyarytmia nadkomorowa, którą cechuje szybka (350-600/min), nieskoordynowana aktywacja przedsionków, z niemiarową czynnością komór II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK II KATEDRA

Bardziej szczegółowo

MIGOTANIE PRZEDSIONKÓW

MIGOTANIE PRZEDSIONKÓW MIGOTANIE PRZEDSIONKÓW II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK 2014 2014 Definicja tachyarytmia nadkomorowa, którą cechuje szybka (350-600/min), nieskoordynowana aktywacja przedsionków,

Bardziej szczegółowo

Migotanie przedsionków Aleksandra Jarecka Studenckie Koło Naukowe przy Klinice Chorób Wewnętrznych i Kardiologii Szpitala Klinicznego Dzieciątka Jezus w Warszawie Kierownik Kliniki - prof. dr hab. Piotr

Bardziej szczegółowo

Postępowanie w migotaniu przedsionków

Postępowanie w migotaniu przedsionków Postępowanie w migotaniu przedsionków Najnowsze wytyczne American College of Cardiology, American Heart Association i European Society of Cardiology Na podstawie: ACC/AHA/ESC 2006 Guidelines for the Management

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych Rada Przejrzystości Stanowisko Rady Przejrzystości nr 37/2013 z dnia 4 lutego 2013 w sprawie zasadności wydawania zgody na refundację produktu leczniczego Tambocor

Bardziej szczegółowo

Marcin Leszczyk SKN przy Klinice Chorób Wewnętrznych i Kardiologii WUM

Marcin Leszczyk SKN przy Klinice Chorób Wewnętrznych i Kardiologii WUM Marcin Leszczyk SKN przy Klinice Chorób Wewnętrznych i Kardiologii WUM Definicja NS to zespół kliniczny, w którym wskutek dysfunkcji serca jego pojemność minutowa jest zmniejszona w stosunku do zapotrzebowania

Bardziej szczegółowo

Od prewencji do ablacji: nowoczesne leczenie migotania przedsionków - zmiany w stosunku do wcześniejszych wytycznych wg ESC, cz. I

Od prewencji do ablacji: nowoczesne leczenie migotania przedsionków - zmiany w stosunku do wcześniejszych wytycznych wg ESC, cz. I Od prewencji do ablacji: nowoczesne leczenie migotania przedsionków - zmiany w stosunku do wcześniejszych wytycznych wg ESC, cz. I Nowoczesne leczenie pacjenta z migotaniem przedsionków to złożony proces.

Bardziej szczegółowo

Podstawowe wskazania do ablacji RF wg ACC/AHA/ ESC

Podstawowe wskazania do ablacji RF wg ACC/AHA/ ESC Podstawowe wskazania do ablacji RF wg A/AHA/ ES Najprostsze wskazania do konsultacji Udokumentowany częstoskurcz z wąskimi QRS Udokumentowany częstoskurcz z szerokimi QRS Nieokreślony, napadowy częstoskurcz

Bardziej szczegółowo

Migotanie przedsionków. arytmia dojrzałego wieku. Lek med Piotr Anders specjalista chorób wewnętrznych kardiolog

Migotanie przedsionków. arytmia dojrzałego wieku. Lek med Piotr Anders specjalista chorób wewnętrznych kardiolog Migotanie przedsionków arytmia dojrzałego wieku Lek med Piotr Anders specjalista chorób wewnętrznych kardiolog MIGOTANIE PRZEDSIONKÓW ATRIAL FIBRILATION AF Afib/ FAP/ FAC Migotanie przedsionków stanowi

Bardziej szczegółowo

Przygotowanie i opieka nad chorym kierowanym do ablacji. lek. Janusz Śledź

Przygotowanie i opieka nad chorym kierowanym do ablacji. lek. Janusz Śledź Przygotowanie i opieka nad chorym kierowanym do ablacji lek. Janusz Śledź Kwalifikacja do EPS i ablacji Wnikliwa ocena EKG w czasie arytmii i w czasie rytmu zatokowego Badanie echokardiograficzne EKG m.

Bardziej szczegółowo

Testy wysiłkowe w wadach serca

Testy wysiłkowe w wadach serca XX Konferencja Szkoleniowa i XVI Międzynarodowa Konferencja Wspólna SENiT oraz ISHNE 5-8 marca 2014 roku, Kościelisko Testy wysiłkowe w wadach serca Sławomira Borowicz-Bieńkowska Katedra Rehabilitacji

Bardziej szczegółowo

Co możemy zaoferować chorym z rozpoznanym migotaniem przedsionków? Możliwości terapii przeciwkrzepliwej.

Co możemy zaoferować chorym z rozpoznanym migotaniem przedsionków? Możliwości terapii przeciwkrzepliwej. Adam Sokal Śląskie Centrum Chorób Serca Zabrze Kardio-Med Silesia Co możemy zaoferować chorym z rozpoznanym migotaniem przedsionków? Możliwości terapii przeciwkrzepliwej. AF i udar U ok. 1 z 3 chorych

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Przedmowa Badanie pacjenta z chorobami sercowo-naczyniowymi... 13

Spis treści. Przedmowa Badanie pacjenta z chorobami sercowo-naczyniowymi... 13 Spis treści Przedmowa................ 11 1. Badanie pacjenta z chorobami sercowo-naczyniowymi.................. 13 Najważniejsze problemy diagnostyczne....... 13 Ból w klatce piersiowej........... 14 Ostry

Bardziej szczegółowo

Nowe leki w terapii niewydolności serca.

Nowe leki w terapii niewydolności serca. Nowe leki w terapii niewydolności serca. Michał Ciurzyński Klinika Chorób Wewnętrznych i Kardiologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego z Centrum Diagnostyki i Leczenia Żylnej Choroby Zakrzepowo Zatorowej

Bardziej szczegółowo

Stosowanie preparatu BioCardine900 u chorych. z chorobą wieńcową leczonych angioplastyką naczyń

Stosowanie preparatu BioCardine900 u chorych. z chorobą wieńcową leczonych angioplastyką naczyń Jan Z. Peruga, Stosowanie preparatu BioCardine900 u chorych z chorobą wieńcową leczonych angioplastyką naczyń wieńcowych II Katedra Kardiologii Klinika Kardiologii Uniwersytetu Medycznego w Łodzi 1 Jednym

Bardziej szczegółowo

Maksymilian Mielczarek. Kliniczne Centrum Kardiologii Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego

Maksymilian Mielczarek. Kliniczne Centrum Kardiologii Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego Miejsce przezskórnego zamknięcia uszka lewego przedsionka w prewencji powikłań zakrzepowo-zatorowych u pacjentów z migotaniem przedsionków dowody z badań klinicznych Maksymilian Mielczarek Kliniczne Centrum

Bardziej szczegółowo

Frakcja wyrzutowa lewej komory oraz rozpoznanie i leczenie ostrej i przewlekłej niewydolności serca

Frakcja wyrzutowa lewej komory oraz rozpoznanie i leczenie ostrej i przewlekłej niewydolności serca Frakcja wyrzutowa lewej komory oraz rozpoznanie i leczenie ostrej i przewlekłej niewydolności serca Zbigniew Gugnowski GRK Giżycko 2014 Opracowano na podstawie: Wytycznych ESC dotyczących rozpoznania oraz

Bardziej szczegółowo

Migotanie przedsionków i leczenie przeciwzakrzepowe. Małgorzata Kuzin Instytut Kardiologii Klinika Intensywnej Terapii Kardiologicznej

Migotanie przedsionków i leczenie przeciwzakrzepowe. Małgorzata Kuzin Instytut Kardiologii Klinika Intensywnej Terapii Kardiologicznej Migotanie przedsionków i leczenie przeciwzakrzepowe Małgorzata Kuzin Instytut Kardiologii Klinika Intensywnej Terapii Kardiologicznej (ang. atrial fibrillation, AF) Migotanie przedsionków - definicja

Bardziej szczegółowo

Ostra niewydolność serca

Ostra niewydolność serca Ostra niewydolność serca Prof. dr hab. Jacek Gajek, FESC Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu Niewydolność serca Niewydolność rzutu minutowego dla pokrycia zapotrzebowania na tlen tkanek i narządów organizmu.

Bardziej szczegółowo

Migotanie i trzepotanie przedsionków.

Migotanie i trzepotanie przedsionków. Migotanie i trzepotanie przedsionków. Migotanie przedsionków (AF) DEFINICJA I ETIOPATOGENEZA Najczęstsza tachyarytmia nadkomorowa, którą cechuje szybka (350 700/min), nieskoordynowana aktywacja przedsionków,

Bardziej szczegółowo

SYMPOZJUM PODYPLOMOWEJ SZKOŁY KARDIOLOGICZNEJ

SYMPOZJUM PODYPLOMOWEJ SZKOŁY KARDIOLOGICZNEJ SYMPOZJUM PODYPLOMOWEJ SZKOŁY KARDIOLOGICZNEJ XXIV ORDYNATORSKIE ZAKOPIAŃSKIE DNI KARDIOLOGICZNE 12-15 października 2017 Kierownik Naukowy: Śródmiejskie Centrum Kliniczne II Oddział Kardiologii 00-685

Bardziej szczegółowo

Porównanie amerykańskich i europejskich standardów farmakoterapii w przewlekłej niewydolności serca

Porównanie amerykańskich i europejskich standardów farmakoterapii w przewlekłej niewydolności serca Porównanie amerykańskich i europejskich standardów farmakoterapii w przewlekłej niewydolności serca Standardy European Society of Cardiology (ESC):[1] Inhibitory ACE (inhibitory konwertazy angiotensyny

Bardziej szczegółowo

SYMPOZJUM PODYPLOMOWEJ SZKOŁY KARDIOLOGICZNEJ

SYMPOZJUM PODYPLOMOWEJ SZKOŁY KARDIOLOGICZNEJ SYMPOZJUM PODYPLOMOWEJ SZKOŁY KARDIOLOGICZNEJ XXIV ORDYNATORSKIE ZAKOPIAŃSKIE DNI KARDIOLOGICZNE 12-15 października 2017 Kierownik Naukowy: Śródmiejskie Centrum Kliniczne II Oddział Kardiologii 00-685

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych www.aotm.gov.pl Rekomendacja nr 143/2014 z dnia 2 czerwca 2014 r. Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych w sprawie zasadności wydawania zgód na refundację produktu

Bardziej szczegółowo

Wpływ badań klinicznych na jakość świadczeń w oddziale kardiologicznymdoświadczenia

Wpływ badań klinicznych na jakość świadczeń w oddziale kardiologicznymdoświadczenia Wpływ badań klinicznych na jakość świadczeń w oddziale kardiologicznymdoświadczenia własne Marek Bronisz, Eligiusz Patalas PSZOZ Szpital Powiatowy im. L. Błażka w Inowrocławiu Definicja Jakość opieki zdrowotnej,

Bardziej szczegółowo

SYMPOZJUM PODYPLOMOWEJ SZKOŁY KARDIOLOGICZNEJ

SYMPOZJUM PODYPLOMOWEJ SZKOŁY KARDIOLOGICZNEJ SYMPOZJUM PODYPLOMOWEJ SZKOŁY KARDIOLOGICZNEJ XXIV ORDYNATORSKIE ZAKOPIAŃSKIE DNI KARDIOLOGICZNE 12-15 października 2017 Kierownik Naukowy: Śródmiejskie Centrum Kliniczne II Oddział Kardiologii 00-685

Bardziej szczegółowo

Pytania i dopowiedzi na temat analizy nie-selektywnych niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) oraz ryzyka chorób układu sercowo-naczyniowego.

Pytania i dopowiedzi na temat analizy nie-selektywnych niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) oraz ryzyka chorób układu sercowo-naczyniowego. 18 października 2012 EMA/653433/2012 EMEA/H/A-5(3)/1319 Pytania i dopowiedzi na temat analizy nie-selektywnych niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) oraz ryzyka chorób układu sercowo-naczyniowego.

Bardziej szczegółowo

Aneks III. Zmiany w odpowiednich punktach skróconej charakterystyki produktu leczniczego i ulotce dla pacjenta.

Aneks III. Zmiany w odpowiednich punktach skróconej charakterystyki produktu leczniczego i ulotce dla pacjenta. Aneks III Zmiany w odpowiednich punktach skróconej charakterystyki produktu leczniczego i ulotce dla pacjenta. Uwaga: Niniejsze zmiany w odpowiednich punktach skróconej charakterystyki produktu leczniczego

Bardziej szczegółowo

Wytyczne ACCF/AHA 2010: Ocena ryzyka sercowo-naczyniowego u bezobjawowych dorosłych

Wytyczne ACCF/AHA 2010: Ocena ryzyka sercowo-naczyniowego u bezobjawowych dorosłych Wytyczne ACCF/AHA 2010: Ocena ryzyka sercowo-naczyniowego u bezobjawowych dorosłych Jednym z pierwszych i podstawowych zadań lekarza jest prawidłowa i rzetelna ocena ryzyka oraz rokowania pacjenta. Ma

Bardziej szczegółowo

Pradaxa jest lekiem zawierającym substancję czynną eteksylan dabigatranu. Lek jest dostępny w postaci kapsułek (75, 110 i 150 mg).

Pradaxa jest lekiem zawierającym substancję czynną eteksylan dabigatranu. Lek jest dostępny w postaci kapsułek (75, 110 i 150 mg). EMA/47517/2015 EMEA/H/C/000829 Streszczenie EPAR dla ogółu społeczeństwa eteksylan dabigatranu Niniejszy dokument jest streszczeniem Europejskiego Publicznego Sprawozdania Oceniającego (EPAR) dotyczącego

Bardziej szczegółowo

Nitraty -nitrogliceryna

Nitraty -nitrogliceryna Nitraty -nitrogliceryna Poniżej wpis dotyczący nitrogliceryny. - jest trójazotanem glicerolu. Nitrogliceryna podawana w dożylnym wlewie: - zaczyna działać po 1-2 minutach od rozpoczęcia jej podawania,

Bardziej szczegółowo

Fluorochinolony i ryzyko wydłużenia odstępu QT. <X>: gemifloksacyna i moksyfloksacyna [+ sparfloksacyna, grepaflkosacyna, gatyfloksacyna]

Fluorochinolony i ryzyko wydłużenia odstępu QT. <X>: gemifloksacyna i moksyfloksacyna [+ sparfloksacyna, grepaflkosacyna, gatyfloksacyna] Fluorochinolony i ryzyko wydłużenia odstępu QT : gemifloksacyna i moksyfloksacyna [+ sparfloksacyna, grepaflkosacyna, gatyfloksacyna] CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 4.3 Przeciwwskazania Zarówno

Bardziej szczegółowo

Annex I. Podsumowanie naukowe i uzasadnienie dla wprowadzenia zmiany w warunkach pozwolenia

Annex I. Podsumowanie naukowe i uzasadnienie dla wprowadzenia zmiany w warunkach pozwolenia Annex I Podsumowanie naukowe i uzasadnienie dla wprowadzenia zmiany w warunkach pozwolenia Podsumowanie naukowe Biorąc pod uwagę Raport oceniający komitetu PRAC dotyczący Okresowego Raportu o Bezpieczeństwie

Bardziej szczegółowo

Aneks III. Zmiany w odpowiednich punktach charakterystyki produktu leczniczego i ulotkach dla pacjenta

Aneks III. Zmiany w odpowiednich punktach charakterystyki produktu leczniczego i ulotkach dla pacjenta Aneks III Zmiany w odpowiednich punktach charakterystyki produktu leczniczego i ulotkach dla pacjenta Uwaga: Konieczna może być późniejsza aktualizacja zmian w charakterystyce produktu leczniczego i ulotce

Bardziej szczegółowo

Postępowanie z chorym przed i po implantacji leczonym doustnymi lekami p-zakrzepowymi

Postępowanie z chorym przed i po implantacji leczonym doustnymi lekami p-zakrzepowymi Postępowanie z chorym przed i po implantacji leczonym doustnymi lekami p-zakrzepowymi Dr hab.n.med.barbara Małecka Krakowski Szpital Specjalistyczny im.jana Pawła II 1 1. Leczenie przeciwzakrzepowe wiąże

Bardziej szczegółowo

Inhibitory enzymu konwertującego angiotensyny w prewencji ostrych zespołów wieńcowych

Inhibitory enzymu konwertującego angiotensyny w prewencji ostrych zespołów wieńcowych Inhibitory enzymu konwertującego angiotensyny w prewencji ostrych zespołów wieńcowych Od chwili wprowadzenia inhibitorów konwertazy angiotensyny (ACE-I) do lecznictwa szczególne zainteresowanie budzi zastosowanie

Bardziej szczegółowo

MIGOTANIE PRZEDSIONKÓW INFORMATOR PACJENTA

MIGOTANIE PRZEDSIONKÓW INFORMATOR PACJENTA MIGOTANIE PRZEDSIONKÓW INFORMATOR PACJENTA WSTĘP Jeżeli zostało u Ciebie rozpoznane migotanie przedsionków lub trzepotanie przedsionków lub Twój lekarz podejrzewa jedną z tych chorób, niniejszy informator

Bardziej szczegółowo

Materiały edukacyjne. Diagnostyka i leczenie nadciśnienia tętniczego

Materiały edukacyjne. Diagnostyka i leczenie nadciśnienia tętniczego Materiały edukacyjne Diagnostyka i leczenie nadciśnienia tętniczego Klasyfikacja ciśnienia tętniczego (mmhg) (wg. ESH/ESC )

Bardziej szczegółowo

Udary mózgu w przebiegu migotania przedsionków

Udary mózgu w przebiegu migotania przedsionków Udary mózgu w przebiegu migotania przedsionków Dr hab. med. Adam Kobayashi INSTYTUT PSYCHIATRII I NEUROLOGII, WARSZAWA Pacjenci z AF cechują się w pięciokrotnie większym ryzykiem udaru niedokrwiennego

Bardziej szczegółowo

Przy przyjęciu w EKG AFL z czynnością komór 120/min. Bezpośrednio przed zabiegiem, na sali elektrofizjologicznej,

Przy przyjęciu w EKG AFL z czynnością komór 120/min. Bezpośrednio przed zabiegiem, na sali elektrofizjologicznej, Opis przypadku Częstoskurcz z szerokimi zespołami QRS u pacjenta po zawale serca czy zawsze VT? Wide QRS complex tachycardia in a patient after myocardial infarction: is it always ventricular tachycardia?

Bardziej szczegółowo

Ablacja w leczeniu migotania przedsionków kwalifikacja, bezpieczeństwo, postępowanie po zabiegu

Ablacja w leczeniu migotania przedsionków kwalifikacja, bezpieczeństwo, postępowanie po zabiegu Ablacja w leczeniu migotania przedsionków kwalifikacja, bezpieczeństwo, postępowanie po zabiegu Jarosław Kaźmierczak Klinika Kardiologii Pomorskiego UM, Szczecin Konflikt interesów: Dotyczy tematu wykładu

Bardziej szczegółowo

Aktualizacja ChPL i ulotki dla produktów leczniczych zawierających jako substancję czynną hydroksyzynę.

Aktualizacja ChPL i ulotki dla produktów leczniczych zawierających jako substancję czynną hydroksyzynę. Aktualizacja ChPL i ulotki dla produktów leczniczych zawierających jako substancję czynną hydroksyzynę. Aneks III Poprawki do odpowiednich punktów Charakterystyki Produktu Leczniczego i Ulotki dla pacjenta

Bardziej szczegółowo

ANALIZA PROFILU METABOLICZNEGO PACJENTÓW Z PRZEWLEKŁĄ NIEWYDOLNOŚCIĄ SERCA I WSPÓŁISTNIEJĄCYM MIGOTANIEM PRZEDSIONKÓW

ANALIZA PROFILU METABOLICZNEGO PACJENTÓW Z PRZEWLEKŁĄ NIEWYDOLNOŚCIĄ SERCA I WSPÓŁISTNIEJĄCYM MIGOTANIEM PRZEDSIONKÓW ANALIZA PROFILU METABOLICZNEGO PACJENTÓW Z PRZEWLEKŁĄ NIEWYDOLNOŚCIĄ SERCA I WSPÓŁISTNIEJĄCYM MIGOTANIEM PRZEDSIONKÓW Rozprawa doktorska Autor: lek. Marcin Wełnicki Promotor: prof. dr hab. n. med Artur

Bardziej szczegółowo

LECZENIE TĘTNICZEGO NADCIŚNIENIA PŁUCNEGO SILDENAFILEM I EPOPROSTENOLEM (TNP) (ICD-10 I27, I27.0)

LECZENIE TĘTNICZEGO NADCIŚNIENIA PŁUCNEGO SILDENAFILEM I EPOPROSTENOLEM (TNP) (ICD-10 I27, I27.0) Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 719 Poz. 27 Załącznik B.68. LECZENIE TĘTNICZEGO NADCIŚNIENIA PŁUCNEGO SILDENAFILEM I EPOPROSTENOLEM (TNP) (ICD-10 I27, I27.0) ŚWIADCZENIOBIORCY I. Terapia sildenafilem

Bardziej szczegółowo

Lek. Olgierd Woźniak. Streszczenie rozprawy doktorskiej

Lek. Olgierd Woźniak. Streszczenie rozprawy doktorskiej Lek. Olgierd Woźniak Streszczenie rozprawy doktorskiej Ocena czynników ryzyka adekwatnych interwencji kardiowerteradefibrylatora u pacjentów z arytmogenną kardiomiopatią prawej komory. Wstęp Arytmogenna

Bardziej szczegółowo

Wskazania do implantacji CRT 2012

Wskazania do implantacji CRT 2012 Wskazania do implantacji CRT 2012 Czy i jak wskazania europejskie różnią się od amerykaoskich? dr hab. n. med. Maciej Sterlioski* dr n. med. Michał Chudzik, dr Ewa Nowacka Klinika Elektrokardiologii Katedry

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka i zabiegi elektrofizjologiczne

Diagnostyka i zabiegi elektrofizjologiczne Diagnostyka i zabiegi elektrofizjologiczne Przygotowanie chorego Opieka po zabiegu Powikłania KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK 2014 1. Weryfikacja objawów, które mogą być skutkiem zaburzeń rytmu serca (omdlenia,

Bardziej szczegółowo

VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dla produktu Zanacodar Combi przeznaczone do publicznej wiadomości

VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dla produktu Zanacodar Combi przeznaczone do publicznej wiadomości VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dla produktu Zanacodar Combi przeznaczone do publicznej wiadomości VI.2.1 Omówienie rozpowszechnienia choroby Szacuje się, że wysokie ciśnienie krwi jest przyczyną

Bardziej szczegółowo

Podsumowanie wytycznych ESC 2010 dotyczących postępowania w migotaniu przedsionków

Podsumowanie wytycznych ESC 2010 dotyczących postępowania w migotaniu przedsionków Podsumowanie wytycznych ESC 2010 dotyczących postępowania w migotaniu przedsionków Migotanie przedsionków (AF) jest najczęstszym zaburzeniem rytmu serca. Występuje u 1-2% populacji. AF istotnie zwiększa

Bardziej szczegółowo

Stymulacja serca w wybranych sytuacjach klinicznych

Stymulacja serca w wybranych sytuacjach klinicznych Stymulacja serca w wybranych sytuacjach klinicznych Zalecenia ESC 2013! dr med. Artur Oręziak Klinika Zaburzeń Rytmu Serca Instytut Kardiologii, Warszawa Stymulacja serca po zabiegach kardiochirurgicznych

Bardziej szczegółowo

Postępowanie w migotaniu przedsionków z uwzględnieniem profilaktyki udaru mózgu

Postępowanie w migotaniu przedsionków z uwzględnieniem profilaktyki udaru mózgu Postępowanie w migotaniu przedsionków z uwzględnieniem profilaktyki udaru mózgu Piotr Pruszczyk, Klinika Chorób Wewnętrznych i Kardiologii Warszawski Uniwersytet Medyczny Centrum Diagnostyki i Leczenia

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych Rada Przejrzystości Stanowisko Rady Przejrzystości nr 115/2012 z dnia 12 listopada w sprawie zasadności finansowania leku Procoralan (EAN 5909990340439) we wskazaniu:

Bardziej szczegółowo

Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa Niedoceniany problem?

Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa Niedoceniany problem? Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa Niedoceniany problem? Żylna Choroba Zakrzepowo-Zatorowa (ŻChZZ) stanowi ważny ny, interdyscyplinarny problem współczesnej medycyny Zakrzepica żył głębokich (ZŻG) (Deep

Bardziej szczegółowo

NIEWYDOLNOŚĆ SERCA- DIAGNOSTYKA I LECZENIE. Barbara Niedźwiecka, 6.rok barniedzwiecka@gmail.com

NIEWYDOLNOŚĆ SERCA- DIAGNOSTYKA I LECZENIE. Barbara Niedźwiecka, 6.rok barniedzwiecka@gmail.com NIEWYDOLNOŚĆ SERCA- DIAGNOSTYKA I LECZENIE Barbara Niedźwiecka, 6.rok barniedzwiecka@gmail.com Podział Świeża (pierwszy epizod), przemijająca (nawracająca, epizodyczna), przewlekła (stabilna, pogarszająca

Bardziej szczegółowo

Aneks II. Uzupełnienia odpowiednich punktów Charakterystyki Produktu Leczniczego i Ulotki dla pacjenta

Aneks II. Uzupełnienia odpowiednich punktów Charakterystyki Produktu Leczniczego i Ulotki dla pacjenta Aneks II Uzupełnienia odpowiednich punktów Charakterystyki Produktu Leczniczego i Ulotki dla pacjenta 7 Dla produktów zawierających inhibitory enzymu konwertującego angiotensynę (inhibitory ACE) benazepryl,

Bardziej szczegółowo

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA. VICEBROL, 5 mg, tabletki. Vinpocetinum

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA. VICEBROL, 5 mg, tabletki. Vinpocetinum ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA VICEBROL, 5 mg, tabletki Vinpocetinum Należy zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem leku. - Należy zachować tę ulotkę, aby w razie potrzeby móc

Bardziej szczegółowo

Czy dobrze leczymy w Polsce ostre zespoły wieńcowe?

Czy dobrze leczymy w Polsce ostre zespoły wieńcowe? Czy dobrze leczymy w Polsce ostre zespoły wieńcowe? co można jeszcze poprawić? Grzegorz Opolski I Katedra i Klinika Kardiologii WUM Porównanie liczby ppci/mln mieszkańców w 37 krajach (dane za 2007 i

Bardziej szczegółowo

Nowe wytyczne ACCP. Jak długo stosować leczenie przeciwzakrzepowe po ostrym epizodzie zatorowości płucnej? Bożena Sobkowicz

Nowe wytyczne ACCP. Jak długo stosować leczenie przeciwzakrzepowe po ostrym epizodzie zatorowości płucnej? Bożena Sobkowicz Nowe wytyczne ACCP Jak długo stosować leczenie przeciwzakrzepowe po ostrym epizodzie zatorowości płucnej? Bożena Sobkowicz Klinika Kardiologii Uniwersytet Medyczny w Białymstoku Konflikt interesów Brak

Bardziej szczegółowo

Chory ze stentem wieńcowym do operacji niekardiochirurgicznej

Chory ze stentem wieńcowym do operacji niekardiochirurgicznej Trudni chorzy na sali operacyjnej Chory ze stentem wieńcowym do operacji niekardiochirurgicznej Anna Dylczyk-Sommer Klinika Anestezjologii i Intensywnej Terapii Gdański Uniwersytet Medyczny Deklaruję brak

Bardziej szczegółowo

LECZENIE TĘTNICZEGO NADCIŚNIENIA PŁUCNEGO SILDENAFILEM, EPOPROSTENOLEM I MACYTENTANEM (TNP) (ICD-10 I27, I27.0)

LECZENIE TĘTNICZEGO NADCIŚNIENIA PŁUCNEGO SILDENAFILEM, EPOPROSTENOLEM I MACYTENTANEM (TNP) (ICD-10 I27, I27.0) Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 731 Poz. 66 Załącznik B.68. LECZENIE TĘTNICZEGO NADCIŚNIENIA PŁUCNEGO SILDENAFILEM, EPOPROSTENOLEM I MACYTENTANEM (TNP) (ICD-10 I27, I27.0) ŚWIADCZENIOBIORCY I. Terapia

Bardziej szczegółowo

Burza elektryczna - aktualne zasady postępowania Część 3 rokowanie, profilaktyka

Burza elektryczna - aktualne zasady postępowania Część 3 rokowanie, profilaktyka Burza elektryczna - aktualne zasady postępowania Część 3 rokowanie, profilaktyka Maciej Kempa, Szymon Budrejko Klinika Kardiologii i Elektroterapii Serca, Gdański Uniwersytet Medyczny 1 Konsekwencje burzy

Bardziej szczegółowo

Aneks III Zmiany w charakterystyce produktu leczniczego oraz w ulotce dla pacjenta

Aneks III Zmiany w charakterystyce produktu leczniczego oraz w ulotce dla pacjenta Aneks III Zmiany w charakterystyce produktu leczniczego oraz w ulotce dla pacjenta Uwaga: Niniejsze zmiany do streszczenia charakterystyki produktu leczniczego i ulotki dla pacjenta są wersją obowiązującą

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia rytmu serca. Monika Panek-Rosak

Zaburzenia rytmu serca. Monika Panek-Rosak Zaburzenia rytmu serca Monika Panek-Rosak załamek P depolaryzacja przedsionków QRS depolaryzacja komór załamek T repolaryzacja komór QRS < 0,12 sek PR < 0,2 sek ROZPOZNAWANIE ZAPISU EKG NA MONITORZE 1.

Bardziej szczegółowo

Zadanie pytania klinicznego (PICO) Wyszukanie i selekcja wiarygodnej informacji. Ocena informacji o metodzie leczenia

Zadanie pytania klinicznego (PICO) Wyszukanie i selekcja wiarygodnej informacji. Ocena informacji o metodzie leczenia Praktykowanie EBM Krok 1 Krok 2 Krok 3 Krok 4 Zadanie pytania klinicznego (PICO) Wyszukanie i selekcja wiarygodnej informacji Ocena informacji o metodzie leczenia Podjęcie decyzji klinicznej na podstawie

Bardziej szczegółowo

Opieka kardiologiczna w Polsce

Opieka kardiologiczna w Polsce Opieka kardiologiczna w Polsce aktualny stan i wyzwania Konsultant Krajowy w dziedzinie kardiologii Grzegorz Opolski Zmiany umieralności z powodu chorób układu sercowonaczyniowego w Polsce w latach 1991-2005

Bardziej szczegółowo

Delegacje otrzymują w załączeniu dokument D043528/02 Annex.

Delegacje otrzymują w załączeniu dokument D043528/02 Annex. Rada Unii Europejskiej Bruksela, 8 marca 2016 r. (OR. en) 6937/16 ADD 1 TRANS 72 PISMO PRZEWODNIE Od: Komisja Europejska Data otrzymania: 7 marca 2016 r. Do: Nr dok. Kom.: Dotyczy: Sekretariat Generalny

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych Rada Przejrzystości Stanowisko Rady Przejrzystości nr 61/2013 z dnia 15 kwietnia 2013 r. w sprawie zakwalifikowania świadczenia opieki zdrowotnej Przezcewnikowa nieoperacyjna

Bardziej szczegółowo

ANEKS II WNIOSKI NAUKOWE I PODSTAWY DO ZMIANY CHARAKTERYSTYK PRODUKTU LECZNICZEGO I ULOTEK DLA PACJENTA PRZEDSTAWIONE PRZEZ EUROPEJSKĄ AGENCJĘ LEKÓW

ANEKS II WNIOSKI NAUKOWE I PODSTAWY DO ZMIANY CHARAKTERYSTYK PRODUKTU LECZNICZEGO I ULOTEK DLA PACJENTA PRZEDSTAWIONE PRZEZ EUROPEJSKĄ AGENCJĘ LEKÓW ANEKS II WNIOSKI NAUKOWE I PODSTAWY DO ZMIANY CHARAKTERYSTYK PRODUKTU LECZNICZEGO I ULOTEK DLA PACJENTA PRZEDSTAWIONE PRZEZ EUROPEJSKĄ AGENCJĘ LEKÓW 108 WNIOSKI NAUKOWE OGÓLNE PODSUMOWANIE OCENY NAUKOWEJ

Bardziej szczegółowo

VI KONFERENCJA POSTĘPY TERAPII PRZECIWKRZEPLIWEJ I PRZECIWPŁYTKOWEJ

VI KONFERENCJA POSTĘPY TERAPII PRZECIWKRZEPLIWEJ I PRZECIWPŁYTKOWEJ VI KONFERENCJA POSTĘPY TERAPII PRZECIWKRZEPLIWEJ I PRZECIWPŁYTKOWEJ PIĄTEK, 24 LISTOPADA 2017 ROKU 09.00 10.05 Sesja 1. Migotanie przedsionków w codziennej praktyce... Przewodniczący: prof. dr hab. n.

Bardziej szczegółowo

CHIRURGICZNE LECZENIE ZWĘŻEŃ TĘTNIC SZYJNYCH

CHIRURGICZNE LECZENIE ZWĘŻEŃ TĘTNIC SZYJNYCH CHIRURGICZNE LECZENIE ZWĘŻEŃ TĘTNIC SZYJNYCH KATEDRA I KLINIKA CHIRURGII NACZYŃ I ANGIOLOGII AKADEMII MEDYCZNEJ W LUBLINIE Kierownik: Dr hab.n. med. Jacek Wroński UDROŻNIENIE T. SZYJNEJ WEWNĘTRZNEJ WSKAZANIA

Bardziej szczegółowo

Urząd Miasta Bielsko-Biała - um.bielsko.pl Wygenerowano: /14:10: listopada - Światowym Dniem Walki z Cukrzycą

Urząd Miasta Bielsko-Biała - um.bielsko.pl Wygenerowano: /14:10: listopada - Światowym Dniem Walki z Cukrzycą 14 listopada - Światowym Dniem Walki z Cukrzycą Cukrzyca jest chorobą, która staje się obecnie jednym z najważniejszych problemów dotyczących zdrowia publicznego. Jest to przewlekły i postępujący proces

Bardziej szczegółowo

Wytyczne ACC/AHA dla STEMI

Wytyczne ACC/AHA dla STEMI Wytyczne ACC/AHA dla STEMI Podsumowanie wytyczne ACC/AHA postępowania z pacjentami z zawałem serca z uniesieniem odcinka ST (STEMI). Podsumowanie wytyczne ACC/AHA postępowania z pacjentami z zawałem serca

Bardziej szczegółowo

Migotanie przedsionków - Patofizjologia i skutki kliniczne

Migotanie przedsionków - Patofizjologia i skutki kliniczne Migotanie przedsionków - Patofizjologia i skutki kliniczne Migotanie przedsionków (AF) to tachyarytmia nadkomorowa charakteryzująca się nieskoordynowanym pobudzaniem przedsionków oraz upośledzeniem ich

Bardziej szczegółowo

MIGOTANIE PRZEDSIONKÓW INFORMATOR PACJENTA

MIGOTANIE PRZEDSIONKÓW INFORMATOR PACJENTA WSTĘP Jeżeli zostało u Ciebie rozpoznane migotanie przedsionków lub trzepotanie przedsionków lub Twój lekarz podejrzewa jedną z tych chorób, niniejszy informator ma pomóc w zrozumieniu istoty choroby oraz

Bardziej szczegółowo

Rejestr codziennej praktyki lekarskiej dotyczący cy leczenia nadciśnienia nienia tętniczego t tniczego. czynnikami ryzyka sercowo- naczyniowego

Rejestr codziennej praktyki lekarskiej dotyczący cy leczenia nadciśnienia nienia tętniczego t tniczego. czynnikami ryzyka sercowo- naczyniowego Rejestr codziennej praktyki lekarskiej dotyczący cy leczenia nadciśnienia nienia tętniczego t tniczego współwyst występującego z innymi czynnikami ryzyka sercowo- naczyniowego Nr rejestru: HOE 498_9004

Bardziej szczegółowo

II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK

II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK 2015 Kardiologia inwazyjna - terminologia DIAGNOSTYKA: Koronarografia Cewnikowanie prawego serca Badanie elektrofizjologiczne LECZENIE: Angioplastyka wieńcowa Implantacje

Bardziej szczegółowo

Treatment of the atrial fibrilation in the elderly

Treatment of the atrial fibrilation in the elderly Akademia Medycyny ARTYKUŁ POGLĄDOWY/REVIEW PAPER Wpłynęło: 05.12.2008 Poprawiono: 12.12.2008 Zaakceptowano: 18.12.2008 Leczenie migotania przedsionków u osób w podeszłym wieku Treatment of the atrial fibrilation

Bardziej szczegółowo

Leczenie przeciwpłytkowe w niewydolności nerek (PCHN) Dr hab. Dorota Zyśko, prof. nadzw Łódź 2014

Leczenie przeciwpłytkowe w niewydolności nerek (PCHN) Dr hab. Dorota Zyśko, prof. nadzw Łódź 2014 Leczenie przeciwpłytkowe w niewydolności nerek (PCHN) Dr hab. Dorota Zyśko, prof. nadzw Łódź 2014 Leki przeciwpłytkowe (ASA, clopidogrel) Leki przeciwzakrzepowe (heparyna, warfin, acenocumarol) Leki trombolityczne

Bardziej szczegółowo

UNIWERSYTET MEDYCZNY W LUBLINIE KATEDRA I KLINIKA REUMATOLOGII I UKŁADOWYCH CHORÓB TKANKI ŁĄCZNEJ PRACA DOKTORSKA.

UNIWERSYTET MEDYCZNY W LUBLINIE KATEDRA I KLINIKA REUMATOLOGII I UKŁADOWYCH CHORÓB TKANKI ŁĄCZNEJ PRACA DOKTORSKA. UNIWERSYTET MEDYCZNY W LUBLINIE KATEDRA I KLINIKA REUMATOLOGII I UKŁADOWYCH CHORÓB TKANKI ŁĄCZNEJ PRACA DOKTORSKA Małgorzata Biskup Czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego u chorych na reumatoidalne zapalenie

Bardziej szczegółowo

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA. VICEBROL FORTE; 10 mg, tabletki Vinpocetinum

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA. VICEBROL FORTE; 10 mg, tabletki Vinpocetinum ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA VICEBROL FORTE; 10 mg, tabletki Vinpocetinum Należy zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem leku. - Należy zachować tę ulotkę, aby w razie potrzeby

Bardziej szczegółowo

Aneks I Wnioski naukowe i podstawy zawieszenia pozwolenia na dopuszczenie do obrotu przedstawione przez Europejską Agencję Leków

Aneks I Wnioski naukowe i podstawy zawieszenia pozwolenia na dopuszczenie do obrotu przedstawione przez Europejską Agencję Leków Aneks I Wnioski naukowe i podstawy zawieszenia pozwolenia na dopuszczenie do obrotu przedstawione przez Europejską Agencję Leków 1 Wnioski naukowe Ogólne podsumowanie oceny naukowej dotyczącej kwasu nikotynowego/laropiprantu

Bardziej szczegółowo

ANEKS III UZUPEŁNIENIA DO CHARAKTERYSTYKI PRODUKTU LECZNICZEGO ORAZ ULOTKI PLA PACJENTA

ANEKS III UZUPEŁNIENIA DO CHARAKTERYSTYKI PRODUKTU LECZNICZEGO ORAZ ULOTKI PLA PACJENTA ANEKS III UZUPEŁNIENIA DO CHARAKTERYSTYKI PRODUKTU LECZNICZEGO ORAZ ULOTKI PLA PACJENTA 42 UZUPEŁNIENIA ZAWARTE W ODPOWIEDNICH PUNKTACH CHARAKTERYSTYKI PRODUKTU LECZNICZEGO DLA PRODUKTÓW ZAWIERAJĄCYCH

Bardziej szczegółowo

Ostre zespoły wieńcowe

Ostre zespoły wieńcowe Ostre zespoły wieńcowe II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK 2014 1 Zespół kliniczny charakteryzujący się utrzymującymi się dolegliwościami dławicowymi z towarzyszący podwyższeniem markerów martwicy mięśnia sercowego

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka różnicowa omdleń

Diagnostyka różnicowa omdleń Diagnostyka różnicowa omdleń II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK 2014 Omdlenie - definicja Przejściowa utrata przytomności spowodowana zmniejszeniem perfuzji mózgu (przerwany przepływ mózgowy na 6-8sek lub zmniejszenie

Bardziej szczegółowo

OCENA RYZYKA OPERACYJNEGO U CHORYCH KARDIOLOGICZNYCH Klinika Anestezjologii i Intensywnej Terapii Kardiologicznej I Katedry Kardiologii i Kardiochirurgii UM w Łodzi Jak ocenić ryzyko i zakwalifikować chorego

Bardziej szczegółowo

Którzy pacjenci OIT mogą odnieść korzyści z wprowadzenia cewnika do tętnicy płucnej

Którzy pacjenci OIT mogą odnieść korzyści z wprowadzenia cewnika do tętnicy płucnej Którzy pacjenci OIT mogą odnieść korzyści z wprowadzenia cewnika do tętnicy płucnej D. Payen i E. Gayat Critical Care, listopad 2006r. Opracowała: lek. Paulina Kołat Cewnik do tętnicy płucnej PAC, Pulmonary

Bardziej szczegółowo

Nadciśnienie tętnicze punkt widzenia lekarza i dietetyka. prof. nadzw. dr hab. n. med. J. Niegowska dr inż. D. Gajewska

Nadciśnienie tętnicze punkt widzenia lekarza i dietetyka. prof. nadzw. dr hab. n. med. J. Niegowska dr inż. D. Gajewska Nadciśnienie tętnicze punkt widzenia lekarza i dietetyka prof. nadzw. dr hab. n. med. J. Niegowska dr inż. D. Gajewska Wszechnica Żywieniowa SGGW Warszawa 2016 Ciśnienie tętnicze krwi Ciśnienie wywierane

Bardziej szczegółowo

Patofizjologia i symptomatologia. Piotr Abramczyk

Patofizjologia i symptomatologia. Piotr Abramczyk Patofizjologia i symptomatologia niewydolności serca Piotr Abramczyk Definicja Objawy podmiotowe i przedmiotowe niewydolności serca Obiektywny dowód dysfunkcji serca i i Odpowiedź na właściwe leczenie

Bardziej szczegółowo

STAN PADACZKOWY. postępowanie

STAN PADACZKOWY. postępowanie STAN PADACZKOWY postępowanie O Wytyczne EFNS dotyczące leczenia stanu padaczkowego u dorosłych 2010; Meierkord H., Boon P., Engelsen B., Shorvon S., Tinuper P., Holtkamp M. O Stany nagłe wydanie 2, red.:

Bardziej szczegółowo

Nazwa programu LECZENIE NADPŁYTKOWOŚCI SAMOISTNEJ ICD - 10 D75.2 - nadpłytkowość samoistna Dziedzina medycyny: hematologia.

Nazwa programu LECZENIE NADPŁYTKOWOŚCI SAMOISTNEJ ICD - 10 D75.2 - nadpłytkowość samoistna Dziedzina medycyny: hematologia. Załącznik nr 10 do Zarządzenia Nr 59/2011/DGL Prezesa NFZ z dnia 10 października 2011 roku Nazwa programu LECZENIE NADPŁYTKOWOŚCI SAMOISTNEJ ICD - 10 D75.2 - nadpłytkowość samoistna Dziedzina medycyny:

Bardziej szczegółowo

Badania obserwacyjne w ocenie bezpieczeństwa leków This gentle murmur it could be stings of remorse

Badania obserwacyjne w ocenie bezpieczeństwa leków This gentle murmur it could be stings of remorse Badania obserwacyjne w ocenie bezpieczeństwa leków This gentle murmur it could be stings of remorse Magdalena Władysiuk 1. Pharmacovigilance: Co to jest pharmacovigilance? Podstawowe założenia systemu

Bardziej szczegółowo

Wywiad z prof. dr hab. Wandą Kawalec, kierownikiem Kliniki Kardiologii Instytutu,,Pomnik - Centrum Zdrowia Dziecka"

Wywiad z prof. dr hab. Wandą Kawalec, kierownikiem Kliniki Kardiologii Instytutu,,Pomnik - Centrum Zdrowia Dziecka Wywiad z prof. dr hab. Wandą Kawalec, kierownikiem Kliniki Kardiologii Instytutu,,Pomnik - Centrum Zdrowia Dziecka" Wywiad z prof. dr hab. Wandą Kawalec, kierownikiem Kliniki Kardiologii Instytutu,,Pomnik

Bardziej szczegółowo

Aneks III. Uzupełnienia odpowiednich punktów Charakterystyki Produktu Leczniczego i Ulotki dla pacjenta

Aneks III. Uzupełnienia odpowiednich punktów Charakterystyki Produktu Leczniczego i Ulotki dla pacjenta Aneks III Uzupełnienia odpowiednich punktów Charakterystyki Produktu Leczniczego i Ulotki dla pacjenta Uwaga: Charakterystyka Produktu Leczniczego i Ulotka dla pacjenta są wynikiem zakończenia procedury

Bardziej szczegółowo

Rodzaje omdleń. Stan przedomdleniowy. Omdlenie - definicja. Diagnostyka różnicowa omdleń

Rodzaje omdleń. Stan przedomdleniowy. Omdlenie - definicja. Diagnostyka różnicowa omdleń Omdlenie - definicja Diagnostyka różnicowa omdleń Przejściowa utrata przytomności spowodowana zmniejszeniem perfuzji mózgu (przerwany przepływ mózgowy na 6-8sek lub zmniejszenie ilości tlenu dostarczonego

Bardziej szczegółowo

Około 400 tysięcy chorych w Polsce Migotanie przedsionków

Około 400 tysięcy chorych w Polsce Migotanie przedsionków Około 400 tysięcy chorych w Polsce Najczęstsza przyczyna zatorów w krążeniu mózgowym Lekarz kardiolog: Serce to główna siła napędowa układu krwionośnego człowieka Serce najważniejsza pompa świata aorta

Bardziej szczegółowo

Holter. odprowadzeń CM5, CS2, IS.

Holter. odprowadzeń CM5, CS2, IS. Norman Jefferis Jeff (1.1.1914-21.7.1983) amerykański biofizyk skonstruował urządzenie rejestrujące EKG przez 24 godziny, tzw. EKG. W zależności od typu aparatu sygnał EKG zapisywany jest z 2, 3, rzadziej

Bardziej szczegółowo

D. Dudek (Kraków), W. Wojakowski (Katowice), A. Ochała (Katowice), Denerwacja tętnic nerkowych przełom, czy efekt placebo?

D. Dudek (Kraków), W. Wojakowski (Katowice), A. Ochała (Katowice), Denerwacja tętnic nerkowych przełom, czy efekt placebo? SALA 8 CZWARTEK, 18 WRZEŚNIA 2014 ROKU 09:00 10:30 Sesja Sekcji Niewydolności Serca PTK Dlaczego wciąż tak liczni chorzy giną w pierwszym roku po zawale? Pozawałowa niewydolność serca wnioski z Rejestru

Bardziej szczegółowo

Ostre Zespoły Wieńcowe znaczenie leczenia przeciwpłytkowego, możliwości realizacji w polskich warunkach

Ostre Zespoły Wieńcowe znaczenie leczenia przeciwpłytkowego, możliwości realizacji w polskich warunkach Ostre Zespoły Wieńcowe znaczenie leczenia przeciwpłytkowego, możliwości realizacji w polskich warunkach Andrzej Budaj Przewodniczący komisji Wytycznych i Szkolenia PTK Kierownik Kliniki Kardiologii CMKP,

Bardziej szczegółowo