ZESPOŁY AKT ARMII GENERAŁA HALLERA. 1. Uwagi wstępne

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "ZESPOŁY AKT ARMII GENERAŁA HALLERA. 1. Uwagi wstępne"

Transkrypt

1 Tadeusz Wojciechowski ZESPOŁY AKT ARMII GENERAŁA HALLERA 1. Uwagi wstępne W dotychczasowej literaturze historycznej, obejmującej dzieje polskich formacji wojskowych w okresie I wojny światowej oraz początkowy okres kształtowania siły zbrojnej po odzyskaniu niepodległości w roku 1918, niewiele uwagi poświęcano sprawom związanym z armią generała Hallera. W okresie międzywojennym, badaniem dziejów powstałej na obczyźnie armii zajmowało się m.in. Wojskowe Biuro Historyczne, którego wytwór aktowy przechowywany jest obecnie w Centralnym Archiwum Wojskowym. W oparciu o bazę zgromadzoną wówczas, ukazało się kilka prac. Stosunkowo najpełniej wykorzystał ją Wacław Lipiński 1. Na uwagę zasługują też: dwutomowe dzieło Wacława Gąsiorowskiego, oparte na dokumentacji własnej i zbiorach Stowarzyszenia Weteranów Armii Polskiej w Ameryce 2 oraz prace Edwarda Ligockiego 3 i Jana Sierocińskiego 4, do których autorzy wykorzystali archiwalia i wspomnienia. Zagadnienia związane z dziejami armii Hallera poruszył, w formie fragmentarycznej, Marian Seyda zajmując się szczególnie sprawami natury polityczno-społecznej 5. 1 W. L i p i ń s k i, Bajończycy i Armia Polska we Francji, Warszawa W. G ą s i o r o w s k i, Historia Armii Polskiej we Francji, t. 1, Warszawa 1931; t 2, Łódź E. L i g o c k i, Dzieje Armii Generała Hallera na obczyźnie. Warszawa J. S i e r o c i ń s k i, Armia Polska we Francji. Dzieje wojsk generała Hallera na obczyźnie. Warszawa M. S e y d a, Polska na przełomie dziejów, t. 1, Poznań 1927 i t. 2, Poznań 1931.

2 Po drugiej wojnie światowej kwestie, dotyczące tej. armii nie były przedmiotem zainteresowania badaczy. Publikacje, o których wspomniano, w dużym stopniu uwzględniają dostępną wówczas dokumentację aktową. Nie obejmują jednak wszystkich zagadnień organizacyjnych, w małym stopniu poruszają problem związany z powrotem armii generała Hallera do kraju. Wynikało to ze stanu uporządkowania interesujących nas archiwaliów, które odzwierciedlają nie tylko zagadnienia natury wojskowej, lecz także bieg wydarzeń polityczno-społecznych w latach Zarys dziejów armii w świetle archiwaliów Idea organizacji Armii Polskiej we Francji wyszła od grona przebywających tam działaczy polskich, którzy wyjednali u władz francuskich zgodę na jej utworzenie. Podstawą prawną stał się dekret prezydenta Francji z dnia 4 czerwca 1917 roku. Dekret ten zapewniał formowanej armii autonomię, własny sztandar, francuskie zwierzchnictwo i wzory organizacyjne oraz pomoc materialną rządu francuskiego. Dnia 8 czerwca 1917 roku utworzono specjalną Misję Wojskową Francusko- Polską do kierowania rekrutacją i pracami nad organizacją Armii Polskiej. W dniu 15 sierpnia 1917 roku został powołany Komitet Narodowy Polski, który stał się politycznym reprezentantem organizowanej Armii Polskiej 6. W jego skład wchodziły: Wydział Wojskowy oraz Dział Opieki Moralnej nad Żołnierzem. Misja Wojskowa Francusko-Polska i Komitet Narodowy Polski rozwijały akcję rekrutacyjną początkowo w Stanach Zjednoczonych, Kanadzie i Brazylii, a następnie w Anglii, Belgii i we Włoszech. Działalność ta przyniosła w roku 1918 pozytywne rezultaty, w postaci dużej liczby zgłaszających się ochotników 7. 6 Ukształtowanie się Komitetu Narodowego Polskiego, jego program polityczny i organizację, stosunki Komitetu z Francją i jej sojusznikami przedstawia w swej pracy M. L e c z y k, Komitet Narodowy Polski a Ententa i Stany Zjednoczone , Warszawa Dla przykładu: na terenie USA i Kanady zgłosiło się 26 tys. osób, a z Włoch przybyło 32 tys. ochotników, głównie jeńców Polaków, żołnierzy armii austriackiej. Por. Sprawozdania zachowane w teczce

3 W celu koncentracji ochotników oraz ich szkolenia utworzono obozy i centra instrukcyjne w szeregu miejscowościach na terenie Francji. Pierwszy obóz powstał w Sille le Guillaume (27 czerwca 1917 roku), a następne w Domfront, Mans, Erigné, Alencon, Lessay, Potigny i Vitré. Obozy te stały się bazami organizacyjnymi dla pierwszych polskich jednostek wojskowych na ziemi francuskiej. I tak np. dnia 10 stycznia 1918 roku w Laval utworzono 1 pułk strzelców polskich 8. W lutym tegoż roku w Mayenne sformowano 2, a w Mailly 3 pułk oraz jednostki pomocnicze, które weszły następnie w skład 1 dywizji strzelców polskich. W dniu 28 września 1918 roku zawarty został układ między rządem francuskim a Komitetem Narodowym Polskim, na mocy którego uległy rozszerzeniu podstawy organizacyjne polskich sił zbrojnych. Przewidywano w nim utworzenie stanowiska naczelnego dowódcy wojska polskiego oraz Sztabu Generalnego, na czele którego miał stanąć oficer francuski. W myśl tego układu dowództwo organizowanej armii powierzone zostało w dniu 4 października 1918 roku gen. Józefowi Hallerowi 9. W tym czasie obozy polskie przepełnione były ochotnikami, odczuwano też brak kadry oficerskiej. Dla zapobieżenia powstającym trudnościom, z dniem 1 lipca 1918 roku powołano dowództwo formacji strefy wewnętrznej oraz inspekcję wyszkolenia w Caen. Wkrótce też utworzono dwa dowództwa regionalne dla oddziałów polskich: I w Caen, obejmujące obozy w Sillé, Domfront, Vitré, Erigné, Mans, Alencon oraz II w Sens z obozami w Voulse, Véron, Saint Marden, Othe i Ervy. Ponadto funkcjonowały centra instrukcyjne w Rotigny, Lessay, Quintin, Lannion, Pluaret, Ruchard. Zawieszenie działań wojennych na froncie zachodnim, przyspieszyło organizację dalszych formacji polskich we Francji oraz zapewniło dopływ kadr francuskich, gdyż oficerów polskich we Francji było niewielu. Istniejąca bowiem szkoła podchorążych w Ruchard nie mogła sprostać potrzebom. Przystąpiono do tworzenia jednostek polskich, wykorzystując kadrę reorganizowanych formacji 8 W czerwcu 1918 r. pułk ten został skierowany na front do walki z Niemcami; brał udział w składzie armii francuskiej w działaniach bojowych pod Reims. Por. raport z inspekcji 1 psp w dniu r. CAW, Por. J. H a l l e r, Pamiętniki, Londyn 1964, s. 178 oraz CAW, Sprawy związane z układem zawartym pomiędzy KNP a rządem francuskim występują w teczce

4 francuskich. W styczniu 1919 roku do obozu w Saffais skierowano 2 dywizję marokańską, która została przeformowana na 2 dywizję strzelców polskich. W okresie zimy zorganizowano dalsze dywizje: 3 w Darney (na bazie 71 dywizji francuskiej), 6 w Arches (na bazie 74 dywizji francuskiej), 7 w Lure (na bazie 154 dywizji francuskiej) oraz dywizję szkolną w rejonie Sens (na bazie 68 dywizji francuskiej). Ponadto utworzono dowództwa 1 i 3 korpusu, na bazie 36 oraz 38 korpusu francuskiego 10. W dniu 28 marca 1919 roku Armia Polska we Francji liczyła już żołnierzy (w tym oficerów i podoficerów z armii francuskiej). Żołnierze 1 i 2 dywizji strzelców polskich w większości pochodzili z rekrutacji amerykańskiej; częściowo byli tam też jeńcy Polacy z armii niemieckiej. W pozostałych dywizjach dominowali Polacy byli żołnierze armii austriackiej. W dniu 21 kwietnia 1919 roku dowództwo armii, 1 dywizja strzelców polskich i niektóre inne oddziały przybyły z Francji do Polski. Transport następnych jednostek wojskowych zakończony został w czerwcu 1919 roku W kraju armia ta, zorganizowana i wyposażona przez Francję, została nazwana Armią Generała Hallera. Równocześnie do Polski przybyła Francuska Misja Wojskowa. W dniu 10 maja 1919 roku dowództwo armii zostało przeniesione do Lublina, a gen. J. Haller objął kierownictwo nad działaniami wojennymi w Galicji Wschodniej (w akcji tej wzięły udział jednostki 1 korpusu). W czerwcu tegoż roku dowództwo armii przeniesiono do Krakowa, gdzie przemianowane zostało na Dowództwo Frontu Południowo-Zachodniego (śląskiego). Natomiast dowództwo 1 korpusu stacjonowało w Częstochowie. Przybyłe do kraju dowództwo 3 korpusu zostało mianowane Dowództwem Frontu Mazowieckiego. Jak wykazują materiały archiwalne, według danych na dzień 7 lipca 1919 roku, armia gen. Hallera liczyła osób, w tym było żołnierzy armii francuskiej; jej kadrę stanowili wówczas Francuzi w liczbie oficerów oraz Polacy, których było Utworzone jednostki weszły w skład korpusów. Tak więc 1 i 2 dywizja stanowiły 1 korpus, a 3, 6 i 7 3 korpus. 11 Zestawienie stanu liczebnego kadry AGH. CAW,

5 W myśl rozkazu Ministerstwa Spraw Wojskowych, z dnia 1 września 1919 roku, zarządzono reorganizację jednostek polskich przybyłych z Francji oraz ich zjednoczenie z armią krajową 12. Opracowane zostały też zasady reorganizacji oddziałów. Wszystkie te czynności miały być zakończone w terminie do 31 października tegoż roku 13. Z jednostek armii gen. Hallera utworzono czteropułkowe dywizje piechoty. I tak z 2, 6 i 1 dywizji strzelców powstały 11, 12 oraz 13 dywizja piechoty. Pozostałe 3, 7 i 8 utworzyły grupy taktyczne, będące czasowo pod dowództwem francuskim. Sam personel francuski był stopniowo redukowany; część jego przeszła do szkolnictwa, organizowanego w Polsce przez Francuską Misję Wojskową. Równocześnie z pracami reorganizacyjnymi rozpoczęła się demobilizacja Polaków pochodzenia amerykańskiego, którzy w liczbie około 10 tys. opuścili Polskę. 3. Prace porządkowe przy zespołach akt Na zbiór akt armii gen. Hallera (AGH) składa się szereg zespołów, powstałych w wyniku działalności dowództwa i związków taktycznych, wchodzących w jej skład. Stan ilościowy grupy uzupełniają też akta misji i delegacji, zajmujących się sprawami rekrutacji Polaków do armii, a ponadto kolekcje materiałów o charakterze ewidencyjnym i finansowym. Omawianą grupę zespołów akt zgromadzono w latach w Archiwum Wojskowym. Wśród przekazanych tam materiałów znalazły się wówczas akta wyższych dowództw 14, które były w posiadaniu Wojskowego Biura Historycznego. Podjęte w następnych latach prace porządkowe, przy otrzymanych archiwaliach, przeciągnęły się do początków 1939 roku. Etapem końcowym 12 CAW, Naczelne Dowództwo WP Oddział I, t Z uwagi na trudności kadrowe prace reorganizacyjne przeciągnęły się do początku roku Nie zachowały się akta jednostek niższego szczebla: pułków, batalionów oraz innych samodzielnych pododdziałów broni i służb AGH.

6 opracowania akt było sporządzenie inwentarza ciągłego, który nie obejmował jednak wszystkich zespołów. W latach powojennych odnaleziono jeszcze wiele materiału aktowego, który wiąże się z produkcją kancelaryjną jednostek wojskowych, wchodzących w skład armii gen. Hallera. W Centralnym Archiwum Wojskowym podjęte zostały dalsze prace porządkowe. W latach uzupełniony został stan ilościowy zespołów. Do wielu z nich włączono nowe jednostki archiwalne. Po przeprowadzeniu badań w zakresie struktury organizacyjnej, dokonana została rekonstrukcja układu grupy zespołów. W pojedynczych wypadkach trzeba było przeprowadzić korekty w zakresie sygnatur jednostek archiwalnych. Wydzielono też akta bezwartościowe, jako oczywistą makulaturę. 4. Charakterystyka zasobu aktowego Przechowywane w Centralnym Archiwum Wojskowym akta grupy zespołów armii generała Hallera, pozwalają badaczowi zapoznać się z działalnością sztabów związków operacyjnych i taktycznych. Stan ilościowy zasobu aktowego, po ostatecznym uporządkowaniu i opracowaniu, przedstawia poniższy wykaz: Lp. Nazwa zespołu Ilość jedn. archiwal. 1 Dowództwo AGH Dowództwo 1 korpusu Dowództwo 1 dywizji strzelców polskich 18 4 Jednostki 1 dywizji strzelców polskich 39 5 Dowództwo 2 dywizji strzelców polskich 44 6 Dowództwo 3 korpusu Wielkie jednostki 3 korpusu 50 8 Władze etapowe AGH 13 9 Ewidencja AGH 163

7 10 Akta rachunkowe AGH Akcja wojskowa w Ameryce Południowej 4 12 Polska Misja Wojskowa w Anglii Wydział Wojskowy Komitetu Narodowego Polskiego Delegacja Komitetu Narodowego Polskiego w Belgii 3 15 Delegacja Armii Polskiej we Włoszech Komisja Odbiorcza Materiałów AGH Ministerstwa Spraw 27 Wojskowych 17 Dowództwo Grupy Wojsk Polskich we Francji 102 W sumie CAW posiada obecnie jednostek, archiwalnych (44 mb), zawierających akta związane z powstaniem Armii Polskiej we Francji, jej przyjazdem do kraju oraz z jej działalnością do chwili rozformowania i włączenia w skład Wojska Polskiego. Akta D o w ó d z t w a AGH zostały wytworzone w okresie od 6 października 1918 do 20 października 1819 roku. W zespole tym zachowała się produkcja kancelaryjna Biura Dowódcy oraz 1, 2 i 3 Biura Sztabu. Tylko szczupły zasób aktowy odzwierciedla działalność 4 Biura Sztabu, dowództw artylerii, inżynierii, łączności i lotnictwa, wydziałów sprawiedliwości i służby zdrowia oraz Centralnego Biura Rachunkowego. Podstawowym, zwięzłym dokumentem do poznania dziejów dowództwa AGH i jego działalności w kraju wraz z zarysem wypadków na frontach, jest dziennik operacyjny, przechowywany w Biurze Dowódcy. Informuje on o przyjeździe armii do Polski, skierowaniu jednostek wojskowych na front wschodni, mianowaniu gen. Hallera dowódcą Frontu Południowo-Zachodniego, a następnie Frontu Pomorskiego (sygn ). Wśród archiwaliów tej komórki, z okresu od 2 czerwca do 23 października 1919 roku, zachowało się wiele akt ukazujących sytuację polityczną i militarną na Górnym Śląsku i Śląsku Cieszyńskim, wydarzenia na froncie polsko-niemieckim i

8 polsko-czeskim, przebieg 1 powstania śląskiego 15 i działalność ruchu robotniczego w kraju 16. Ponadto występuje korespondencja prywatna gen. J. Hallera (18 jedn. arch.) Pierwsze Biuro Sztabu zawiera rozkazy i zarządzenia wojskowych władz francuskich i polskich wraz z korespondencją, dotyczącą organizacji jednostek broni i służb. W tej grupie znajdują się sprawozdania z inspekcji i raporty o stanie organizacyjnym dywizji, pułków, obozów i centrów wyszkolenia oraz o sytuacji oddziałów polskich w Rosji i we Włoszech. Zachowały się też ze- stawienia wyników rekrutacji, prowadzonej w Europie i w Ameryce wśród jeńców i wychodźstwa polskiego. Zestawienia stanu liczebnego związków i oddziałów pozwalają ustalić rozwój i wzrost szeregów armii, ilość zaangażowanego ochotniczo personelu francuskiego, zaś schematy Ordre de Bataille informują o strukturze organizacyjnej armii. W 1 Biurze znajduje się bogata korespondencja, odnosząca się do spraw personalnych oficerów, w tym i oficerów z armii francuskiej, którzy po zjednoczeniu AGH z armią w kraju, stanowili zasadniczą kadrę Francuskiej Misji Wojskowej w Polsce. Na uwagę zasługują też protokoły z posiedzeń Komisji Zjednoczenia AGH z armią krajową, powołanej przy Ministerstwie Spraw Wojskowych. Z obrad, które odbyły się 29 i 30 lipca 1919 roku wynika, że wówczas postulowano, aby z sześciu istniejących dywizji utworzyć pięć krajowych (11, 12, 13, 14 i 15); w rezultacie zorganizowano tylko trzy (11, 12, 13) 17. W 2 Biurze Sztabu zachowały się komunikaty informujące o sytuacji politycznej w kraju i za granicą oraz o sprawach militarnych. Bardziej szczegółowe dane zawierają biuletyny, traktujące o sytuacji na poszczególnych frontach i w kraju, incydentach zbrojnych i przejawach działalności ruchu robotniczego oraz podejmowanych próbach oddziaływania na nastroje wojska. Zachowały się też 15 Wiele z tych interesujących materiałów ogłoszonych zostało drukiem. Por. Źródła do dziejów powstań śląskich, t. 1, cz. 1, Wrocław Warszawa Kraków Informacje o tych aktach podane zostały w specjalnym wydawnictwie Naczelnej Dyrekcji Archiwów Państwowych pt. Rewolucja Październikowa i jej wpływ na sprawy polskie w latach Informator archiwalny. Warszawa Por. też: T. W a w r z y ń s k i, Materiały źródłowe do działalności Komunistycznej Partii Polski w wojsku , Biuletyn Wojskowej Służby Archiwalnej nr 1, 1969, s CAW,

9 sprawozdania z pracy oświatowo-wychowawczej w oddziałach, prowadzonej przez oficerów. W komórce tej są również raporty i sprawozdania z prowadzonej rekrutacji (głównie w roku 1918) na terenie USA, Włoch, Holandii i w innych krajach oraz wśród jeńców Polaków pochodzących z armii niemieckiej i austro-węgierskiej. Na uwagę zasługują przekazy źródłowe przedstawiające organizację i położenie oddziałów polskich na terenie Rosji. Trzecie Biuro zawiera interesujące materiały, które dotyczą organizacji obozów i centrów szkolenia kadr Armii Polskiej, położonych w tzw. strefie wewnętrznej, m.in. w miejscowościach: Sille le Guillaume, Le Mans, Domfront, Lessay i w regionie Sens. Akta wytworzone w kraju związane są z działaniami operacyjnymi w Galicji Wschodniej i z sytuacją na Górnym Śląsku. Ponadto znajdują się tam skrypty wykładów francuskiego Centrum Sztabu Generalnego z zakresu organizacji i ogólnej taktyki broni i służb oraz operacyjnej działalności sztabów, w okresie od 29 października 1918 roku do 28 marca 1919 roku. Czwarte Biuro Sztabu i dowództwa (artylerii, inżynierii, łączności i lotnictwa) posiadają skromny zasób aktowy, powstały po 21 kwietnia 1919 roku, a ukazujący ich pracę na froncie południowo-zachodnim, do 23 października tegoż roku. Akta Wydziału Sprawiedliwości dotyczą przestępstw, których dopuszczali się żołnierze AGH. Znajdują się tam sprawozdania szefa służby sprawiedliwości i dywizyjnych sądów polowych oraz rozkazy i zarządzenia, informujące o ustroju sądownictwa. Wydział Służby Zdrowia posiada 6 jednostek archiwalnych, zawierających akta o specjalistycznej tematyce, związanej z jego organizacją i działalnością. Centralne Biuro Rachunkowe AGH utworzono w celu ustalenia kosztów utrzymania armii i przedstawienia odpowiednich rozliczeń. Obok akt o charakterze rachunkowym występują tam także rozkazy i zarządzenia Francuskiej Misji Wojskowej w Polsce, związane z organizacją grup doradczych personelu francuskiego.

10 Zespół d o w ó d z t w a 1 k o r p u s u zawiera akta wytworzone przez 1, 2 i 3 biura Sztabu, dowództwa artylerii (park artylerii), inżynierii, łączności oraz szefostwa służb (wydziałów) intendentury, zdrowia, weterynarii i żandarmerii. Akta 1 korpusu pochodzą z okresu marzec październik 1919 roku. Zachowały się tam też materiały wcześniejsze, wytworzone przez dowództwo 36 korpusu armii francuskiej. Wśród archiwaliów 1 Biura Sztabu są akta ukazujące zmiany organizacyjne, strukturę i skład korpusu. Ponadto znajduje się tam dziennik działań i operacji 1 korpusu w okresie od 19 lutego do 22 października 1919 roku (sygn ). Na uwagę zasługują też źródła do dziejów 1 i 2 dywizji strzelców polskich oraz czasowo podległej 7 dywizji piechoty. Akta wytworzone w okresie od 30 maja do 22 października 1919 roku zawierają wiele informacji, związanych z rejonem Częstochowy i terenem pobliskiego Śląska. Odzwierciedlają one ciężkie położenie klasy robotniczej Częstochowy i Zagłębia oraz ucisk polskiej ludności przez władze niemieckie na Górnym Śląsku. Meldunki i sprawozdania dowództw dywizji oraz placówek wywiadu, mogą służyć pomocą w badaniach nad zagadnieniami przebiegu pierwszego powstania śląskiego. Pozwalają też poznać nastroje ludności spowodowane biernością oddziałów polskich stacjonujących na granicy. W aktach 2 Biura Sztabu znajduje swe odzwierciedlenie aktywna działalność Komunistycznej Partii Robotniczej Polski na terenie Zagłębia i Częstochowy. W trzecim Biurze Sztabu zachowały się głównie dokumenty o charakterze operacyjnym, związane z działaniami 1 i 2 dywizji strzelców polskich, na terenie Galicji Wschodniej i pograniczu śląskim. Akta pozostałych komórek dowództwa korpusu są uzupełnieniem wytworu Sztabu, dotyczącego pracy służb. Odzwierciedlają one organizację i działalność służb w zakresie zaopatrzenia materiałowego.

11 Akta d o w ó d z t w a 1 d y w i z j i s t r z e l c ó w p o l s k i c h są bardzo szczupłe i pochodzą głównie z okresu jej działalności w Polsce, na froncie w Galicji Wschodniej. Zachowały się więc rozkazy operacyjne i dzienne, komunikaty oraz sprawozdania z działań bojowych na terenie Wołynia. Wśród tej dokumentacji zawarte są informacje o postępowaniu żołnierzy wobec ludności, o stanie dyscypliny w oddziałach oraz nastrojach społeczeństwa. W zarządzeniu dowództwa dywizji z dnia 16 września 1919 roku, ustalającym środki ostrożności dla oddziałów, wspomina się o złym stosunku ludności do wojsk polskich w niektórych miejscowościach... Zdarzają się wypadki czytamy w nim że jednostki nam wrogie przecinają sieć telefoniczną, dla utrudnienia komunikacji między oddziałami. W związku z tym zalecano obserwację agitatorów we wsiach i usuwanie... takowych jako niebezpiecznych. (sygn ). W omawianym zespole znajdują się też akta z okresu od 22 maja do 27 czerwca 1919 roku wytworzone przez dowództwo 1 dywizji na terenie frontu południowo-zachodniego. Są to plany obrony pozycji w rejonie Częstochowy, schematy łączności i sieci drogowej oraz dyslokacji wojsk niemieckich na terenie Górnego Śląska. W zespole jest też dokumentacja służby intendentury dywizji, dotycząca zaopatrzenia mundurowego, żywnościowego i finansowego oraz zarządzania w sprawach działalności kooperatyw i kas oszczędnościowych w wojsku. Obszerniejsze materiały, ilustrujące organizację dywizji, jej O de B i zestawienia stanu liczebnego, znajdują się w zespołach dowództwa armii i 1 korpusu. W okresie jesiennym 1919 roku dywizja została przemianowana na 13 dywizję piechoty i zreorganizowana, pozostając nadal w składzie frontu galicyjskowołyńskiego; właśnie w zasobie aktowym tego frontu należy szukać akt do dziejów tej formacji. Wśród akt j e d n o s t e k 1 d y w i z j i s t r z e l c ó w p o l s k i c h występują głównie materiały 1 pułku strzelców polskich oraz szczątki rozkazów dziennych 2 i 3 pułku z lat

12 Akta 1 pułku strzelców zostały wytworzone w okresie od 10 stycznia 1918 roku do 22 września 1919 roku; znajdują się tu także źródła 43 pułku strzelców kresowych z miesięcy późniejszych, gdyż sama reorganizacja trwała do 31 października 1919 roku. W zespole zachowały się też rozkazy dzienne pułku i dowództw nadrzędnych, akta wytworzone we Francji oraz materiały związane z działaniami na froncie w Galicji Wschodniej, organizacją i zaopatrzeniem. Znikoma ilość przekazów źródłowych dotyczy walk pułku na froncie w Szampanii, w roku Zespół akt d o w ó d z t w a 2 d y w i z j i s t r z e l c ó w p o l s k i c h zorganizowanej na początku roku 1919 zawiera także dokumentację, wytworzoną przez 2 dywizję marokańską, a nawet jej poprzedniczkę 63 dywizję piechoty. W przeważającej części są to rozkazy i zarządzenia wyższych dowództw armii francuskiej. Źródła wytworzone przez dowództwo 2 dywizji w kraju od początku maja 1919 roku ukazują działania tej formacji przeciwko wojskom ukraińskim na terenie Galicji Wschodniej. Na uwagę zasługują rozkazy operacyjne, komunikaty i biuletyny informacyjne, szkice ugrupowania i schematy łączności oraz raporty i sprawozdania oddziałów wchodzących w skład dywizji. Akta operacyjne wytworzone w czasie od 5 czerwca do końca września 1919 roku związane są z terenem pogranicznym Górnego Śląska i sytuacją militarną tego rejonu. W zespole zachowały się plany obrony zajmowanych pozycji w okolicach Ząbkowic, instrukcje operacyjne, schematy sieci łączności i sprawozdania z prowadzonego rozpoznania sił niemieckich na Śląsku. Na uwagę badacza zasługują też akta referatu oświatowego dywizji, a między innymi: instrukcje i wytyczne dla kierowników oświatowych w oddziałach, programy

13 pracy oświatowo-wychowawczej, sprawozdania ze zjazdów kierowników oświatowych oraz ich okresowe raporty 18. Zasadniczą część zasobu aktowego dywizji stanowią rozkazy dzienne, zarządzenia administracyjne i gospodarcze oraz obszerna korespondencja z podległymi jednostkami, dotycząca spraw personalnych i zaopatrzenia. Dokumenty z końcowego okresu istnienia, związane są z reorganizacją tej formacji i przemianowaniem na 11 dywizję piechoty. Zespół d o w ó d z t w a 3 k o r p u s u zawiera akta z okresu od 15 stycznia do 31 października 1919 roku. Archiwalia wytworzone we Francji (rozkazy, zarządzenia) obrazują rolę dowództwa i sztabu 38 korpusu armii francuskiej w zakresie organizacji jednostek broni i służb dla 1 i 3 korpusu. Dokumentacja aktowa dowództwa korpusu (rozkazy, zarządzenia, meldunki i sprawozdania), powstała po jego przyjeździe do Polski, informuje badacza o sprawach organizacji i dyslokacji jednostek, wchodzących w skład Frontu Mazowieckiego. Większość dokumentów 1 Biura Sztabu wiąże się z organizacją wojsk na terenie frontu. Są to zestawienia stanu liczebnego, O de B i obsady oficerskiej jednostek oraz korespondencją w sprawach personalnych żołnierzy. Drugie Biuro Sztabu posiada materiały informujące o sytuacji na froncie i na pograniczu Prus Wschodnich. Ponadto zachowała się korespondencja związana z kontrolą ruchu granicznego. Na uwagę zasługują materiały odnoszące się do oddziaływania ruchu robotniczego na żołnierzy. Wśród tych archiwaliów znajduje się odezwa Komunistycznej Partii Robotniczej Polski do żołnierzy armii Hallera z maja 1919 roku (sygn ). Dokumenty wytworzone przez 3 Biuro Sztabu dotyczą spraw operacyjnych. Są to plany obrony Frontu Mazowieckiego i rejonu Modlina oraz opisy terytorium 18 Obowiązkowa praca oświatowa została zorganizowana w oddziałach w oparciu o rozkaz dowództwa AGH nr 44 z dnia r. CAW,

14 pomocnego Mazowsza. Ponadto występuje korespondencja w sprawach zmian dyslokacji oddziałów. W zespole zachowały się również akta wytworzone przez dowództwo artylerii korpusu oraz szefostwa służb: intendentury, zdrowia i weterynarii. Zainteresować mogą też dokumenty przedstawiające sprawy likwidacji 3 korpusu i Frontu Mazowieckiego 19. Akta w i e l k i c h j e d n o s t e k 3 k o r p u s u obejmują zespoły 3, 6, 7 i 8 dywizji strzelców polskich; zachowały się one w stanie szczątkowym. Występują głównie archiwalia wytworzone przez służbę. intendentury tych dywizji. Większej wagi dokumentacja aktowa do dziejów wymienionych jednostek jest rozproszona w różnych zespołach, m.in.: Naczelnego Dowództwa Wojsk Polskich, Dowództwa Frontu Galicyjskiego i Dowództwa Frontu Mazowieckiego. Zespoły w ł a d z e t a p o w y c h zawierają akta wytworzone przez służbę intendentury Dyrekcji Etapów AGH w Warszawie, Stację Zborną w Skierniewicach i Obóz im. gen. Pułaskiego w Grupie k. Grudziądza, w okresie roku. Wiążą się one z prowadzoną demobilizacją żołnierzy AGH oraz ich wyjazdem do Francji i Stanów Zjednoczonych. Grupa akt pod nazwą E w i d e n c j a AGH stanowi kolekcję dokumentów personalnych żołnierzy. Materiały te powstały w wyniku działalności różnych urzędów prowadzących rekrutację ochotników do Armii Polskiej we Francji w latach 19 Są to przede wszystkim archiwalia powstałe w wyniku działalności Sztabu Dowództwa Frontu, istniejącego do dnia r. oraz specjalnej Komisji Likwidacyjnej, która zakończyła swą pracę w dniu r. Por. CAW,

15 W grupie tej znajdują się również: ewidencja żołnierzy z poszczególnych obozów, spisy imienne obsady etatowej jednostek wojskowych, wykazy oficerów wyższych dowództw armii z roku Zachowane akta ewidencyjne mogą stanowić przedmiot zainteresowań badaczy z uwagi na to, że informują o pochodzeniu społecznym, miejscu zgłoszenia i zamieszkania ochotników, wstępujących do Armii Polskiej. Wielu z nich pochodziło z polskiej emigracji zarobkowej z Europy Zachodniej, Stanów Zjednoczonych i Kanady. Bogatym źródłem do poznania zagadnień demograficznych są tutaj zwłaszcza księgi immatrykulacji ochotników, tzw. registre matricule; w sumie zachowało się 68 ksiąg z okresu od lipca 1917 roku do maja 1919 roku. Kolekcja materiałów pod nazwą A k t a r a c h u n k o w e AGH zawiera faktury za sprzęt i żywność dostarczone Armii Polskiej we Francji przez francuskie organa wojskowe w latach Powyższe dowody finansowe zostały zgromadzone przez Sekcję Francusko-Polską SIDE 20 instytucję międzyresortową powołaną do kontroli wydatków zagranicznych poniesionych przez Francję w czasie I wojny światowej. W kolekcji tej znajdują się także zestawienia wydatków poniesionych na rzecz Armii Polskiej we Francji przez Stany Zjednoczone, Kanadę i Włochy 21. Ponadto zachowały się dokumenty pozwalające określić wydatki Francji i Czechosłowacji na tzw. akcję wojskową na terenie Rosji Radzieckiej w okresie roku, w której to akcji uczestniczyły również formacje polskie 22. Zbiór akt pod nazwą A k c j a w o j s k o w a w A m e r y c e P o ł u d n i o w e j zawiera dokumentację Komitetu Obrony Narodowej oraz Związku 20 Direction Controle Franco-Polonais Service Interministeriel de Depenses a 1'Entranger (Guerre). 21 Pisma w tej sprawie zachowały się też w zespole akt Gabinetu Ministra Spraw Wojskowych, t Por. też: CAW, Wojskowa Kontrola Generalna, t. 107 oraz Sztab MSWojsk. Oddział IV, t. 1.

16 Polskich Demokratów w Kurytybie 23. Akta te wytworzone zostały w okresie od 1913 roku do 1920 roku i ukazują związki łączące Komitet Obrony Narodowej w Kurytybie z działającym w Krakowie Naczelnym Komitetem Narodowym oraz Komitetem Obrony Narodowej w Chicago. Są to przede wszystkim protokoły z posiedzeń KON w Kurytybie (od 21 sierpnia 1914 roku do 15 lipca 1919 roku), sprawozdania z podsumowaniem jego działalności, korespondencja z organizacjami polonijnymi oraz ewidencja składek na Polski Skarb Wojskowy i cele propagandy niepodległościowej. Zespół akt P o l s k i e j M i s j i W o j s k o w e j w A n g l i i powstał w wyniku jej działalności, związanej z rekrutacją ochotników do Armii Polskiej prowadzonej wśród emigracji na terenie Anglii oraz wśród Polaków jeńców wojennych i internowanych, pochodzących z zaboru pruskiego. Misja prowadziła akcję agitacyjną, ustalała przynależność narodową zgłaszających się ochotników i załatwiała formalności, związane z ich zaciągiem i przejazdem do Francji. W zespole znajduje się korespondencja Misji z odpowiednimi czynnikami w sprawach jej powołania i współpracy w zakresie rekrutacji. Ponadto zachowały się raporty i sprawozdania z jej działalności, listy imienne zwerbowanych oraz korespondencja z ochotnikami i ich rodzinami. Zespół akt W y d z i a ł u W o j s k o w e g o K o m i t e t u N a r o d o w e g o P o l s k i e g o w Paryżu zawiera dokumentację z okresu od 1 lipca 1918 roku do 30 czerwca 1919 roku. Została ona wytworzona zarówno przez 23 Związek Polskich Demokratów w Kurytybie powstał po likwidacji Komitetu Obrony Narodowej w r, 1919, który zajmował się propagowaniem idei niepodległościowych oraz gromadzeniem funduszy na Polski Skarb Wojskowy wśród Polonii na terenie Brazylii. Por. księga protokółów posiedzeń KON. CAW,

17 Wydział Wojskowy jak i przez Biuro Wojskowe 24, Biuro Ewidencji Wydziału oraz Wydział Opieki Moralnej i Materialnej nad Żołnierzem Polskim. Zachowane materiały archiwalne wiążą się z wytworem kancelaryjnym Komitetu Narodowego Polskiego i Naczelnego Dowództwa Armii Polskiej we Francji, a zwłaszcza z jego 1 i 2 Biurem Sztabu, którego był zaczątkiem. Odzwierciedlają one koncepcje rozbudowy Armii Polskiej i jej charakteru prawnego oraz podstawy organizacyjnej. Występujące w zespole zarządzenia i rozkazy informują o powołaniu Naczelnego Dowództwa WP we Francji oraz podporządkowaniu mu wszystkich oddziałów rozproszonych na różnych frontach i organizacji wojskowych, działających w okupowanym kraju. Do grupy interesujących archiwaliów zaliczyć należy też m.in. regulamin i protokoły z pięciu posiedzeń Komisji Wojskowej 25, w okresie od 16 października do 20 listopada 1918 roku, odezwę Polskiego Związku Narodowego we Francji z dnia 17 lutego 1918 roku (sygn ), oświadczenie Komitetu Wolnej Polski we Francji z dnia 14 lipca 1918 roku adresowane do rządu polskiego w Warszawie (sygn ), oświadczenie Rady Obywatelskiej Kolonii Polskiej we Francji z dnia 17 listopada 1918 roku (sygn ) oraz szereg sprawozdań omawiających sytuację polityczną i militarną kraju na przełomie roku 1918/1919. Ponadto na uwagę zasługują dokumenty ewidencyjne dotyczące żołnierzy poszukiwanych, chorych, rannych i poległych. Wartość poznawczą ma również ogólny spis żołnierzy Polaków poległych i zmarłych we Francji w okresie wojny roku. Zespół akt D e l e g a c j i P o l s k i e g o K o m i t e t u N a r o d o w e g o w B e l g i i zawiera jedynie deklaracje ochotników i listy 24 Biuro Wojskowe zostało utworzone na mocy uchwały Prezydium KNP z dnia r. z zamiarem przekształcenia w Naczelne Dowództwo WP; jego kierownictwo objął dnia następnego gen. Józef Haller. CAW, Komisja Wojskowa powołana została przez Komitet Narodowy Polski w dniu r. w składzie: mjr F. Pronczak, gen. J. Haller (przewodniczący), J. Wielowieyski a później dr S. Hubicki. Zadaniem jej było zapewnienie jedności prac Naczelnego Dowództwa Armii Polskiej i Wydziału Wojskowego oraz instytucji polskich służących sprawom wojska polskiego. Komisja działała do dnia r. CAW, i

18 imienne zgłoszeń ochotników Polaków z Belgii do Armii Polskiej we Francji w roku Zespół akt D e l e g a c j i A r m i i P o l s k i e j we W ł o s z e c h zawiera materiały z okresu od 4 października 1918 roku do 8 listopada 1919 roku. Obok akt wytworzonych przez Misję Wojskową w Rzymie znajdują się m.in. rozkazy komend obozów polskich w Santa Maria Capua Vetere k. Neapolu i La Mandria di Chivasso k. Turynu oraz komplet tygodnika Żołnierz Polski we Włoszech (nr 1 12) z okresu styczeń czerwiec 1919 roku, wydawanego przez komendę obozu w La Mandria. Zachowana w zespole korespondencja Misji Wojskowej w Rzymie z włoskim Ministerstwem Wojny i jego organami dla spraw jeńców oraz sprawozdania i raporty misji, sporządzane dla Francusko-Polskiej Misji Wojskowej i Naczelnego Dowództwa Armii Polskiej w Paryżu, przedstawiają zabiegi delegatów polskich u rządu włoskiego. Chodziło wówczas o wydzielenie jeńców Polaków b. armii austriackiej z ogólnych obozów jenieckich na terenie Włoch oraz o zwiększenie rekrutacji i uzyskanie pomocy w formowaniu pułków polskich. Zespół akt K o m i s j i O d b i o r c z e j M a t e r i a ł ó w AGH M i n i s t e r s t w a S p r a w W o j s k o w y c h 26 zawiera dokumentację z okresu od 1 czerwca 1919 roku do 30 lipca 1920 roku, w tym także instrukcje wydane przez dowództwo AGH dla komisji weryfikacyjnych, mających za zadanie przygotowanie inwentaryzacji materiałów przywiezionych z Francji do kraju. Komisja odbiorcza zbierała dane ilościowe, dotyczące uzbrojenia i wyposażenia wojskowego, 26 Komisja Odbiorcza została powołana dnia r. i podlegała szefowi Departamentu Gospodarczego MSWojsk. Jej przewodniczącym był gen. dyw. B. Czarnota de Bojary-Bojarski. W lipcu 1920 r. prace Komisji zostały częściowo zawieszone, a jej ostateczne rozwiązanie nastąpiło dnia r. CAW,

19 znajdującego się w różnych jednostkach broni i służb oraz w magazynach rozrzuconych na terenie całego kraju. W zespole zachowały się spisy inwentarzowe materiałów przywiezionych z Francji; sporządzali je komisyjnie oficerowie polscy i francuscy i uzgadniali następnie z właściwą komórką organizacyjną Ministerstwa Wojny w Paryżu 27. Celem tych prac było ustalenie kosztów utrzymania i wyekwipowania armii gen. Hallera, poniesionych przez Francję 28. Zespół akt Komisji Odbiorczej zawiera też wytwór kancelaryjny Komisji Likwidacyjnej Frontu Mazowieckiego, a mianowicie korespondencję i spisy sprzętu wojskowego, przywiezionego z Francji przez jednostki 3 korpusu 29. D o w ó d z t w o G r u p y W o j s k P o l s k i c h we F r a n c j i jest zespołem złożonym, zawiera on oprócz akt własnych, także wytwór kancelaryjny Dowództwa Formacji Strefy Wewnętrznej, Inspekcji Wyszkolenia w Caen oraz Dowództwa Oddziałów Polskich Regionu Caen, w tym również podległych im dowództw obozów i centrów szkoleniowych. Zachowana w zespole korespondencja dotyczy przede wszystkim organizacji obozów i centrów wyszkolenia oraz ich administrowania i likwidacji, która nastąpiła w czerwcu 1919 roku. W zbiorze występują akta: obozów i centrów wyszkolenia Domfront, Sille le Guillaume, Vitré, Mans, Potigny-Ussy; baz misji zakupów Montoir, Saint Nazaire; batalionu etapowego w Ambronay oraz 5 i 6 kompanii WP. Wszystkie akta zachowane w omawianym zespole, pochodzą z okresu od 7 lipca 1917 roku do 30 czerwca 1921 roku. 5. Uwagi końcowe 27 Była to wspomniana już Sekcja Francusko-Polska SIDE, która za kończyła swą działalność w styczniu 1923 r. CAW, Wysokość kosztów poniesionych przez Francję oraz inne kraje, przedstawia sprawozdanie ppłka T. Wilusza z dnia r. CAW, Gabinet Ministra Spraw Wojskowych, t Zespół akt Komisji Odbiorczej swoją zawartością związany jest z materiałami o charakterze finansowym. Por. omówienie kolekcji pod nazwą: Akta rachunkowe AGH.

20 Zachowane w zespołach AGH akta zostały wytworzone w języku francuskim, gdyż kluczowe stanowiska w sztabach dowództw armii, korpusów i dywizji, zajmowali oficerowie francuscy. Na niższym szczeblu powstawało więcej dokumentacji w języku polskim. Szereg materiałów o charakterze ogólnym (rozkazy, komunikaty itp.) sporządzano w obu językach, zaś podawane do wiadomości niższego szczebla, zawierają w załączeniu tekst polski. Dokumenty niższego szczebla adresowane do władz wyższych, sporządzano w języku francuskim. Akta te posiadają w zasadzie wszystkie cechy kancelarii i registratury francuskiej. W końcowym okresie istnienia armii nie przestrzegano w pełni zasad biurowości, co też można dostrzec w archiwaliach. Przechowywane w Centralnym Archiwum Wojskowym zespoły akt armii generała Hallera zawierają interesujące źródła do badań dziejów tej formacji, szczególnie w drugim okresie jej istnienia tj. od października 1918 roku do czasu likwidacji, po przyjeździe do kraju, co nastąpiło we wrześniu 1919 roku. Sprawy dotyczące omawianej problematyki mają też swoje odbicie w innych zespołach archiwalnych, przechowywanych w CAW. Na uwagę zasługuje dokumentacja aktowa wytworzona, szczególnie w ostatnim kwartale 1919 roku przez Oddział I Naczelnego Dowództwa WP. Wiele interesujących źródeł zachowało się w zbiorze akt formacji wschodnich, a przede wszystkim w dowództwie 4 dywizji strzelców. Sprawy armii gen. Hallera mają też swoje odbicie wśród oddzielnych zespołów akt Dowództwa Frontu Południowo-Zachodniego i Dowództwa Frontu Mazowieckiego. Wymienić można też produkcję kancelaryjną niektórych komórek organizacyjnych Ministerstwa Spraw Wojskowych (Gabinet Ministra, pojedyncze departamenty) oraz Sztabu Generalnego (szczególnie Oddział I). Badacza zainteresować mogą materiały zgromadzone w dziale Kolekcji. Na szczególną uwagę zasługują tzw. Teki Laudańskiego oraz teki Teslara. Te ostatnie

AKTA ZESPOŁÓW JEDNOSTEK OCHRONY Z LAT 1944 1945. 1. Uwagi wstępne

AKTA ZESPOŁÓW JEDNOSTEK OCHRONY Z LAT 1944 1945. 1. Uwagi wstępne Czesław Tokarz AKTA ZESPOŁÓW JEDNOSTEK OCHRONY Z LAT 1944 1945 1. Uwagi wstępne Stosunkowo najmniej liczną grupę aktową jednostek bojowych z lat 1944 1945, przechowywanych w Centralnym Archiwum Wojskowym,

Bardziej szczegółowo

AKTA INSTYTUCJI NAUKOWO-SZKOLNYCH MINISTERSTWA SPRAW WOJSKOWYCH Z LAT 1918 1921

AKTA INSTYTUCJI NAUKOWO-SZKOLNYCH MINISTERSTWA SPRAW WOJSKOWYCH Z LAT 1918 1921 Danuta Duszak AKTA INSTYTUCJI NAUKOWO-SZKOLNYCH MINISTERSTWA SPRAW WOJSKOWYCH Z LAT 1918 1921 W latach 1918 1921 w składzie Ministerstwa Spraw Wojskowych istniały trzy instytucje o charakterze naukowo-szkolnym,

Bardziej szczegółowo

ZAWARTOŚĆ AKTOWA ZESPOŁÓW SZKÓŁ OFICERSKICH LUDOWEGO WOJSKA POLSKIEGO 1943 1945. 1. Uwagi wstępne

ZAWARTOŚĆ AKTOWA ZESPOŁÓW SZKÓŁ OFICERSKICH LUDOWEGO WOJSKA POLSKIEGO 1943 1945. 1. Uwagi wstępne Czesław Tokarz ZAWARTOŚĆ AKTOWA ZESPOŁÓW SZKÓŁ OFICERSKICH LUDOWEGO WOJSKA POLSKIEGO 1943 1945 1. Uwagi wstępne Ludowe Wojsko Polskie, którego zalążkiem, były regularne jednostki utworzone na terenie Związku

Bardziej szczegółowo

Maria Baran Archiwalia organów kontroli administracji wojskowej okresu międzywojennego.

Maria Baran Archiwalia organów kontroli administracji wojskowej okresu międzywojennego. BIBLIOGRAFIA WAŻNIEJSZYCH PUBLIKACJI OGŁOSZONYCH DRUKIEM PRZEZ PRACOWNIKÓW WOJSKOWEJ SŁUŻBY ARCHIWALNEJ Maria Baran Archiwalia organów kontroli administracji wojskowej okresu międzywojennego. [W:] Wybrane

Bardziej szczegółowo

WERYFIKACJA KLAUZUL TAJNOŚCI DOKUMENTÓW ARCHIWALNYCH WOJSKA POLSKIEGO WYTWORZONYCH PRZED DNIEM 10 MAJA 1990 ROKU

WERYFIKACJA KLAUZUL TAJNOŚCI DOKUMENTÓW ARCHIWALNYCH WOJSKA POLSKIEGO WYTWORZONYCH PRZED DNIEM 10 MAJA 1990 ROKU Bogusław Stachula WERYFIKACJA KLAUZUL TAJNOŚCI DOKUMENTÓW ARCHIWALNYCH WOJSKA POLSKIEGO WYTWORZONYCH PRZED DNIEM 10 MAJA 1990 ROKU Art. 21 ust. 1 oraz art. 86 ust. 2 ustawy z 22 stycznia 1999 roku o ochronie

Bardziej szczegółowo

MATERIAŁY DO HISTORII WOJSKOWYCH STOSUNKÓW POLSKO-FRANCUSKICH 1917 1939 W CENTRALNYM ARCHIWUM WOJSKOWYM

MATERIAŁY DO HISTORII WOJSKOWYCH STOSUNKÓW POLSKO-FRANCUSKICH 1917 1939 W CENTRALNYM ARCHIWUM WOJSKOWYM Jacek Woyno MATERIAŁY DO HISTORII WOJSKOWYCH STOSUNKÓW POLSKO-FRANCUSKICH 1917 1939 W CENTRALNYM ARCHIWUM WOJSKOWYM Lata 1918 1939 to okres, w którym nastąpiło szczególne uaktywnienie kontaktów politycznych,

Bardziej szczegółowo

Poczty w Armii Hallera 1917-1920. Ciechocinek 2011

Poczty w Armii Hallera 1917-1920. Ciechocinek 2011 Poczty w Armii Hallera 1917-1920 Ciechocinek 2011 Komitet Narodowy Polski 15.8.1917 16.1.1919 1. Przywódcy: R. Dmowski, J. Paderewski, 2. Uznany przez rządy Francji, Włoch, W. Brytanii i USA, 3. Po 16.1.19

Bardziej szczegółowo

MATERIAŁY ŹRÓDŁOWE CENTRALNEGO ARCHIWUM WOJSKOWEGO DOTYCZĄCE OCHRONY GRANIC PRL W LATACH 1945 1948

MATERIAŁY ŹRÓDŁOWE CENTRALNEGO ARCHIWUM WOJSKOWEGO DOTYCZĄCE OCHRONY GRANIC PRL W LATACH 1945 1948 Rozalia Markowska MATERIAŁY ŹRÓDŁOWE CENTRALNEGO ARCHIWUM WOJSKOWEGO DOTYCZĄCE OCHRONY GRANIC PRL W LATACH 1945 1948 Po wyzwoleniu ziem polskich powstała konieczność zapewnienia bezpieczeństwa i stabilizacji

Bardziej szczegółowo

Chcesz pracować w wojsku?

Chcesz pracować w wojsku? Praca w wojsku Chcesz pracować w wojsku? Marzysz o pracy w służbie mundurowej, ale nie wiesz, jak się do niej dostać? Przeczytaj nasz poradnik! str. 1 Charakterystyka Sił Zbrojnych RP Siły Zbrojne Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

Polacy podczas I wojny światowej

Polacy podczas I wojny światowej Polacy podczas I wojny światowej 1. Orientacje polityczne Polaków przed rokiem 1914 Orientacja proaustriacka (koncepcja austropolska) Szansa to unia z Austrią, a największym wrogiem Rosja 1908 r. we Lwowie

Bardziej szczegółowo

ARCHIWALIA OBRAZUJĄCE POMOC MATERIAŁOWĄ ZSRR DLA LWP W LATACH 1943 1945 * * *

ARCHIWALIA OBRAZUJĄCE POMOC MATERIAŁOWĄ ZSRR DLA LWP W LATACH 1943 1945 * * * Czesław Tokarz ARCHIWALIA OBRAZUJĄCE POMOC MATERIAŁOWĄ ZSRR DLA LWP W LATACH 1943 1945 W kwietniu 1943 r. działający na terenie Związku Radzieckiego Związek Patriotów Polskich wszczął, uwieńczone powodzeniem,

Bardziej szczegółowo

CZTERDZIEŚCI LAT CENTRALNEGO ARCHIWUM WOJSKOWEGO

CZTERDZIEŚCI LAT CENTRALNEGO ARCHIWUM WOJSKOWEGO Zygmunt Baranowski CZTERDZIEŚCI LAT CENTRALNEGO ARCHIWUM WOJSKOWEGO Już po raz czterdziesty drugi ludowe Wojsko Polskie obchodzi swoje święto. 12 października 1943 roku żołnierze 1 Dywizji Piechoty im.

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 24 lipca 2013 r. Poz. 196

Warszawa, dnia 24 lipca 2013 r. Poz. 196 Warszawa, dnia 24 lipca 2013 r. Poz. 196 Departament Administracyjny DECYZJA Nr 214/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 24 lipca 2013 r. w sprawie bezpośredniego podporządkowania jednostek organizacyjnych

Bardziej szczegółowo

ARCHIWALIA GŁÓWNEGO ZARZĄDU INFORMACJI MON

ARCHIWALIA GŁÓWNEGO ZARZĄDU INFORMACJI MON Wanda Roman ARCHIWALIA GŁÓWNEGO ZARZĄDU INFORMACJI MON Dnia 30 września 1944 roku Naczelnego Dowódca Wojska Polskiego, gen. Michał Rola-Żymierski podpisał rozkaz i ustawę o Zarządzie Informacji Naczelnego

Bardziej szczegółowo

FORMACJE LOTNICZE BŁĘKITNEJ ARMII GEN. J.HALLERA W DOKUMENTACJI POCZTOWEJ

FORMACJE LOTNICZE BŁĘKITNEJ ARMII GEN. J.HALLERA W DOKUMENTACJI POCZTOWEJ FORMACJE LOTNICZE BŁĘKITNEJ ARMII GEN. J.HALLERA W DOKUMENTACJI POCZTOWEJ POLSKA AKADEMIA FILATELISTYKI CIECHOCINEK 28 MAJ 2011 JACEK KOSMALA 1 TŁO HISTORYCZNE 22.01.1917 - Orędzie Prezydenta USA W. Wilsona

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 9 października 2013 r. Poz. 246. DECYZJA Nr 296/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 9 października 2013 r.

Warszawa, dnia 9 października 2013 r. Poz. 246. DECYZJA Nr 296/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 9 października 2013 r. Warszawa, dnia 9 października 2013 r. Poz. 246 Zarząd Organizacji i Uzupełnień P1 DECYZJA Nr 296/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 9 października 2013 r. w sprawie wdrożenia do eksploatacji użytkowej

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA MATERIAŁÓW ARCHIWALNYCH DO DZIAŁALNOŚCI WYŻSZEGO SZKOLNICTWA WOJSKOWEGO W OKRESIE MIĘDZYWOJENNYM

CHARAKTERYSTYKA MATERIAŁÓW ARCHIWALNYCH DO DZIAŁALNOŚCI WYŻSZEGO SZKOLNICTWA WOJSKOWEGO W OKRESIE MIĘDZYWOJENNYM Kazimierz Bar CHARAKTERYSTYKA MATERIAŁÓW ARCHIWALNYCH DO DZIAŁALNOŚCI WYŻSZEGO SZKOLNICTWA WOJSKOWEGO W OKRESIE MIĘDZYWOJENNYM Do organizacji szkół wojskowych i szkolenia wojska oraz kadr wojskowych przystąpiono

Bardziej szczegółowo

Andrzej Rossa Profesor Tadeusz Kmiecik - żołnierz, uczony, wychowawca, przyjaciel. Słupskie Studia Historyczne 13, 11-14

Andrzej Rossa Profesor Tadeusz Kmiecik - żołnierz, uczony, wychowawca, przyjaciel. Słupskie Studia Historyczne 13, 11-14 Profesor Tadeusz Kmiecik - żołnierz, uczony, wychowawca, przyjaciel Słupskie Studia Historyczne 13, 11-14 2007 Profesor Tadeusz Kmiecik... 11 AP SŁUPSK PROFESOR TADEUSZ KMIECIK ŻOŁNIERZ, UCZONY, WYCHOWAWCA,

Bardziej szczegółowo

DECYZJA Nr 263/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 19 września 2013 r. w sprawie naboru na szkolenie wojskowe kandydatów na oficerów w 2014 r.

DECYZJA Nr 263/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 19 września 2013 r. w sprawie naboru na szkolenie wojskowe kandydatów na oficerów w 2014 r. Warszawa, dnia 20 września 2013 r. Poz. 229 Departament Kadr DECYZJA Nr 263/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 19 września 2013 r. w sprawie naboru na szkolenie wojskowe kandydatów na oficerów w 2014

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 10 marca 2014 r. Poz. 85. DECYZJA Nr 75/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 7 marca 2014 r.

Warszawa, dnia 10 marca 2014 r. Poz. 85. DECYZJA Nr 75/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 7 marca 2014 r. Warszawa, dnia 10 marca 2014 r. Poz. 85 Departament Kadr DECYZJA Nr 75/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 7 marca 2014 r. w sprawie oceny sytuacji kadrowej w resorcie obrony narodowej Na podstawie 1

Bardziej szczegółowo

ZESPOŁY AKT SZKÓŁ LOTNICZYCH, OBRONY PRZECIWLOTNICZEJ I PRZECIWGAZOWEJ, BRONI PANCERNYCH, SAPERÓW I ŁĄCZNOŚCI Z LAT 1918 1939

ZESPOŁY AKT SZKÓŁ LOTNICZYCH, OBRONY PRZECIWLOTNICZEJ I PRZECIWGAZOWEJ, BRONI PANCERNYCH, SAPERÓW I ŁĄCZNOŚCI Z LAT 1918 1939 Kazimierz Bar ZESPOŁY AKT SZKÓŁ LOTNICZYCH, OBRONY PRZECIWLOTNICZEJ I PRZECIWGAZOWEJ, BRONI PANCERNYCH, SAPERÓW I ŁĄCZNOŚCI Z LAT 1918 1939 Istniejące w latach 1918 1939 szkoły wojskowe lotnicze, obrony

Bardziej szczegółowo

ARCHIWA WOJSKOWE WE FRANCJI

ARCHIWA WOJSKOWE WE FRANCJI Tadeusz Wojciechowski ARCHIWA WOJSKOWE WE FRANCJI Archiwa wojskowe we Francji są wydzielone z ogólnej sieci podległej Dyrekcji Archiwów Francji (obok archiwów dyplomatycznych Ministerstwa Spraw Zagranicznych

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 28 lutego 2014 r. Poz. 75. DECYZJA Nr 61/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 26 lutego 2014 r.

Warszawa, dnia 28 lutego 2014 r. Poz. 75. DECYZJA Nr 61/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 26 lutego 2014 r. Warszawa, dnia 28 lutego 2014 r. Poz. 75 Zarząd Szkolenia P7 DECYZJA Nr 61/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie struktur wychowania fizycznego i sportu w resorcie obrony narodowej

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 3 lipca 2012 r. Poz. 241. ZARZĄDZENIE Nr 55/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 02 lipca 2012 r.

Warszawa, dnia 3 lipca 2012 r. Poz. 241. ZARZĄDZENIE Nr 55/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 02 lipca 2012 r. Warszawa, dnia 3 lipca 2012 r. Poz. 241 Komenda Główna Żandarmerii Wojskowej ZARZĄDZENIE Nr 55/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 02 lipca 2012 r. zmieniające zarządzenie w sprawie szczegółowego zakresu

Bardziej szczegółowo

SŁUŻBA PRZYGOTOWAWCZA NOWA FORMA SŁUŻBY WOJSKOWEJ

SŁUŻBA PRZYGOTOWAWCZA NOWA FORMA SŁUŻBY WOJSKOWEJ SZTAB GENERALNY WOJSKA POLSKIEGO ZARZĄD ORGANIZACJI I UZUPEŁNIEŃ P1 SŁUŻBA PRZYGOTOWAWCZA NOWA FORMA SŁUŻBY WOJSKOWEJ ppłk Korneliusz ŁANIEWSKI WROCŁAW PAŹDZIERNIK 2015 rok 1 GENEZA TWORZENIA NARODOWYCH

Bardziej szczegółowo

Administracja obrony kraju Służba wojskowa Obrona cywilna oprac. Tomasz A. Winiarczyk

Administracja obrony kraju Służba wojskowa Obrona cywilna oprac. Tomasz A. Winiarczyk Administracja obrony kraju Służba wojskowa Obrona cywilna oprac. Tomasz A. Winiarczyk Administracja obrony kraju Na straży suwerenności i niepodległości Narodu Polskiego oraz jego bezpieczeństwa i pokoju

Bardziej szczegółowo

ZAWARTOŚĆ AKTOWA ZESPOŁU AKT DEPARTAMENTU KAWALERII MINISTERSTWA SPRAW WOJSKOWYCH

ZAWARTOŚĆ AKTOWA ZESPOŁU AKT DEPARTAMENTU KAWALERII MINISTERSTWA SPRAW WOJSKOWYCH Andrzej Wrona ZAWARTOŚĆ AKTOWA ZESPOŁU AKT DEPARTAMENTU KAWALERII MINISTERSTWA SPRAW WOJSKOWYCH Początek rozwoju organizacyjnego Departamentu Kawalerii MSWojsk. datuje się od 22 sierpnia 1921 roku. Wówczas

Bardziej szczegółowo

DECYZJA Nr 397/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 15 października 2015 r. w sprawie naboru na szkolenie wojskowe kandydatów na oficerów w 2016 r.

DECYZJA Nr 397/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 15 października 2015 r. w sprawie naboru na szkolenie wojskowe kandydatów na oficerów w 2016 r. Warszawa, dnia 16 października 2015 r. Poz. 284 Departament Kadr DECYZJA Nr 397/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 15 października 2015 r. w sprawie naboru na szkolenie wojskowe kandydatów na oficerów

Bardziej szczegółowo

ARCHIWALIA WOJSKOWYCH MISJI ZAGRANICZNYCH Z LAT 1918 1939

ARCHIWALIA WOJSKOWYCH MISJI ZAGRANICZNYCH Z LAT 1918 1939 Danuta Skrzypczak ARCHIWALIA WOJSKOWYCH MISJI ZAGRANICZNYCH Z LAT 1918 1939 Przedmiotem niniejszego artykułu jest omówienie zasadniczych zadań i zmian strukturalnych wojskowych misji zagranicznych oraz

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wykaz skrótów... XIX Przedmowa... XXV. Część I. Administracja w okresie II Rzeczypospolitej

Spis treści. Wykaz skrótów... XIX Przedmowa... XXV. Część I. Administracja w okresie II Rzeczypospolitej Spis treści Wykaz skrótów... XIX Przedmowa... XXV Część I. Administracja w okresie II Rzeczypospolitej Rozdział I. Pojęcie oraz geneza II Rzeczypospolitej... 7 1 1. Problem tożsamości i ciągłości państwa

Bardziej szczegółowo

DECYZJA Nr 136/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 17 maja 2013 r.

DECYZJA Nr 136/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 17 maja 2013 r. Warszawa, dnia 20 maja 2013 r. Poz. 132 Departament Wychowania i Promocji Obronności DECYZJA Nr 136/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 17 maja 2013 r. w sprawie przeprowadzenia w 2013 r. centralnych

Bardziej szczegółowo

DECYZJA Nr 457/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 16 listopada 2015 r.

DECYZJA Nr 457/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 16 listopada 2015 r. Warszawa, dnia 7 listopada 05 r. Poz. 6 Departament Kadr DECYZJA Nr 457/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 6 listopada 05 r. w sprawie osób właściwych do opracowania modeli przebiegu służby wojskowej

Bardziej szczegółowo

AKTA SZKÓŁ WOJSKOWYCH PIECHOTY, KAWALERII I ARTYLERII Z LAT 1918 1939

AKTA SZKÓŁ WOJSKOWYCH PIECHOTY, KAWALERII I ARTYLERII Z LAT 1918 1939 Kazimierz Bar AKTA SZKÓŁ WOJSKOWYCH PIECHOTY, KAWALERII I ARTYLERII Z LAT 1918 1939 W okresie międzywojennym władze wojskowe niejednokrotnie zajmowały się problemem szkolnictwa. Poszczególne rodzaje broni

Bardziej szczegółowo

DECYZJA Nr 375/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 9 września 2014 r. w sprawie naboru na szkolenie wojskowe kandydatów na oficerów w 2015 r.

DECYZJA Nr 375/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 9 września 2014 r. w sprawie naboru na szkolenie wojskowe kandydatów na oficerów w 2015 r. Warszawa, dnia 9 września 2014 r. Poz. 305 Departament Kadr DECYZJA Nr 375/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 9 września 2014 r. w sprawie naboru na szkolenie wojskowe kandydatów na oficerów w 2015 r.

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 9 marca 2010 r. w sprawie powoływania do zawodowej służby wojskowej

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 9 marca 2010 r. w sprawie powoływania do zawodowej służby wojskowej Dziennik Ustaw Nr 45 4044 Poz. 265 265 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 9 marca 2010 r. w sprawie powoływania do zawodowej służby wojskowej Na podstawie art. 16 ustawy z dnia 11 września

Bardziej szczegółowo

POLSKIE PAŃSTWO PODZIEMNE

POLSKIE PAŃSTWO PODZIEMNE POLSKIE PAŃSTWO PODZIEMNE "PRZED 75 LATY, 27 WRZEŚNIA 1939 R., ROZPOCZĘTO TWORZENIE STRUKTUR POLSKIEGO PAŃSTWA PODZIEMNEGO. BYŁO ONO FENOMENEM NA SKALĘ ŚWIATOWĄ. TAJNE STRUKTURY PAŃSTWA POLSKIEGO, PODLEGŁE

Bardziej szczegółowo

AKTA ODDZIAŁÓW KAWALERII I ARTYLERII 1918 1939. 1. Sprawy organizacyjne

AKTA ODDZIAŁÓW KAWALERII I ARTYLERII 1918 1939. 1. Sprawy organizacyjne Tadeusz Wawrzyński AKTA ODDZIAŁÓW KAWALERII I ARTYLERII 1918 1939 1. Sprawy organizacyjne Formowanie pułków kawalerii Wojska Polskiego II Rzeczypospolitej odbywało się w latach 1918 1922 i było procesem

Bardziej szczegółowo

Sprzęt radiotelegraficzny (radiowy) sił lądowych w okresie II Rzeczypospolitej

Sprzęt radiotelegraficzny (radiowy) sił lądowych w okresie II Rzeczypospolitej ppłk dr Mirosław Pakuła Sprzęt radiotelegraficzny (radiowy) sił lądowych w okresie II Rzeczypospolitej 1. Wstęp Po odzyskaniu niepodległości, organizująca się polska radiotelegrafia wojskowa otrzymała

Bardziej szczegółowo

POLSKIE PRZYGOTOWANIA OBRONNE W ZWIĄZKU Z GROŹBĄ AGRESJI NIEMIECKIEJ W ROKU 1919 W ŚWIETLE MATERIAŁÓW CENTRALNEGO ARCHIWUM WOJSKOWEGO

POLSKIE PRZYGOTOWANIA OBRONNE W ZWIĄZKU Z GROŹBĄ AGRESJI NIEMIECKIEJ W ROKU 1919 W ŚWIETLE MATERIAŁÓW CENTRALNEGO ARCHIWUM WOJSKOWEGO Tadeusz Wawrzyński POLSKIE PRZYGOTOWANIA OBRONNE W ZWIĄZKU Z GROŹBĄ AGRESJI NIEMIECKIEJ W ROKU 1919 W ŚWIETLE MATERIAŁÓW CENTRALNEGO ARCHIWUM WOJSKOWEGO W historiografii polskiej brak jest dotąd pełnego

Bardziej szczegółowo

ARCHIWUM POMORSKIEGO OKRĘGU WOJSKOWEGO W LATACH 1947 1969

ARCHIWUM POMORSKIEGO OKRĘGU WOJSKOWEGO W LATACH 1947 1969 Zygmunt Gołębiowski ARCHIWUM POMORSKIEGO OKRĘGU WOJSKOWEGO W LATACH 1947 1969 Materiały zgromadzone w archiwach wojskowych umożliwiają badania nad historią wojen i rozwojem siły zbrojnej w okresie pokojowym.

Bardziej szczegółowo

DECYZJA Nr 414/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 23 grudnia 2013 r.

DECYZJA Nr 414/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 23 grudnia 2013 r. Warszawa, dnia 23 grudnia 2013 r. Poz. 370 Zarząd Szkolenia P7 DECYZJA Nr 414/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 23 grudnia 2013 r. w sprawie Grupy Negocjacyjnej oraz warunków i trybu odpłatnego udostępniania

Bardziej szczegółowo

ORGANIZACJA ORAZ ZADANIA ODDZIAŁU IV I WOJSKOWEJ SŁUŻBY KOMUNIKACYJNEJ SZTABU GŁÓWNEGO (GENERALNEGO) WP W LATACH 1921 1939

ORGANIZACJA ORAZ ZADANIA ODDZIAŁU IV I WOJSKOWEJ SŁUŻBY KOMUNIKACYJNEJ SZTABU GŁÓWNEGO (GENERALNEGO) WP W LATACH 1921 1939 Regina Czarnecka ORGANIZACJA ORAZ ZADANIA ODDZIAŁU IV I WOJSKOWEJ SŁUŻBY KOMUNIKACYJNEJ SZTABU GŁÓWNEGO (GENERALNEGO) WP W LATACH 1921 1939 Ukazanie się dekretu Naczelnego Wodza Józefa Piłsudskiego 7 stycznia

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 24 lipca 2012 r. Poz. 284. DECYZJA Nr 217 /MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 23 lipca 2012 r.

Warszawa, dnia 24 lipca 2012 r. Poz. 284. DECYZJA Nr 217 /MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 23 lipca 2012 r. Warszawa, dnia 24 lipca 2012 r. Poz. 284 Dowództwo Sił Powietrznych DECYZJA Nr 217 /MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 23 lipca 2012 r. w sprawie trybu wykorzystania wojskowych statków powietrznych przez

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 27 czerwca 2012 r. Poz. 724 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 14 czerwca 2012 r.

Warszawa, dnia 27 czerwca 2012 r. Poz. 724 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 14 czerwca 2012 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 27 czerwca 2012 r. Poz. 724 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 14 czerwca 2012 r. w sprawie organizacji oraz działania Komisji Badania

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 3 grudnia 2013 r. Poz. 1418

Warszawa, dnia 3 grudnia 2013 r. Poz. 1418 Warszawa, dnia 3 grudnia 2013 r. Poz. 1418 OBWIESZCZENIE PREZESA RADY MINISTRÓW z dnia 14 sierpnia 2013 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie służby wojskowej

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 24 marca 2014 r. Poz. 96. DECYZJA Nr 94/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 21 marca 2014 r.

Warszawa, dnia 24 marca 2014 r. Poz. 96. DECYZJA Nr 94/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 21 marca 2014 r. Warszawa, dnia 24 marca 2014 r. Poz. 96 Departament Budżetowy DECYZJA Nr 94/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 21 marca 2014 r. w sprawie wydatków reprezentacyjnych i okolicznościowych Na podstawie art.

Bardziej szczegółowo

AKTA DOTYCZĄCE ORGANIZACJI I DZIAŁALNOŚCI SŁUŻBY ZDROWIA WP W LATACH 1918 1939. 1. Uwagi wstępne

AKTA DOTYCZĄCE ORGANIZACJI I DZIAŁALNOŚCI SŁUŻBY ZDROWIA WP W LATACH 1918 1939. 1. Uwagi wstępne Tadeusz Wawrzyński AKTA DOTYCZĄCE ORGANIZACJI I DZIAŁALNOŚCI SŁUŻBY ZDROWIA WP W LATACH 1918 1939 1. Uwagi wstępne Materiały źródłowe dotyczące organizacji i działalności służby zdrowia w Wojsku Polskim

Bardziej szczegółowo

Mieczysław HUCAŁ 25 PUŁK ŁĄCZNOŚCI

Mieczysław HUCAŁ 25 PUŁK ŁĄCZNOŚCI Mieczysław HUCAŁ 25 PUŁK ŁĄCZNOŚCI Swoją karierę zawodową rozpoczynałem w 25 pułku łączności, który stacjonował wtedy w Twierdzy Modlin. Jako świeżo upieczony absolwent Wojskowej Akademii Technicznej trafiłem

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 21 grudnia 2015 r. Poz. 95 ZARZĄDZENIE NR 98 KOMENDANTA GŁÓWNEGO STRAŻY GRANICZNEJ. z dnia 21 grudnia 2015 r.

Warszawa, dnia 21 grudnia 2015 r. Poz. 95 ZARZĄDZENIE NR 98 KOMENDANTA GŁÓWNEGO STRAŻY GRANICZNEJ. z dnia 21 grudnia 2015 r. DZIENNIK URZĘDOWY KOMENDY GŁÓWNEJ STRAŻY GRANICZNEJ Warszawa, dnia 21 grudnia 2015 r. Poz. 95 ZARZĄDZENIE NR 98 KOMENDANTA GŁÓWNEGO STRAŻY GRANICZNEJ z dnia 21 grudnia 2015 r. w sprawie trybu brakowania

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 5 marca 2015 r. Poz. 307 OBWIESZCZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 4 lutego 2015 r.

Warszawa, dnia 5 marca 2015 r. Poz. 307 OBWIESZCZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 4 lutego 2015 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 5 marca 2015 r. Poz. 307 OBWIESZCZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 4 lutego 2015 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra

Bardziej szczegółowo

ZMIANY ORGANIZACYJNE ZEGRZYŃSKIEGO OŚRODKA SZKOLENIA KADR ŁĄCZNOŚCI (1919-2014)

ZMIANY ORGANIZACYJNE ZEGRZYŃSKIEGO OŚRODKA SZKOLENIA KADR ŁĄCZNOŚCI (1919-2014) ppłk dr Mirosław Pakuła ZMIANY ORGANIZACYJNE ZEGRZYŃSKIEGO OŚRODKA SZKOLENIA KADR ŁĄCZNOŚCI (1919-2014) Polskie wojska łączności powstały w czasie I wojny światowej. Podczas wojny szkolenie łącznościowców

Bardziej szczegółowo

Płk L. Okulicki z Bronisławą Wysłouchową na tarasie budynku Dowództwa Armii Polskiej w ZSRR (wrzesień 1941 r.)

Płk L. Okulicki z Bronisławą Wysłouchową na tarasie budynku Dowództwa Armii Polskiej w ZSRR (wrzesień 1941 r.) Rozkaz gen. W. Andersa do wstępowania w szeregi Armii Polskiej Wyżsi oficerowie Armii Polskiej w ZSRR. W pierwszym rzędzie siedzą gen.m. Tokarzewski-Karaszewicz (pierwszy z lewej), gen. W. Anders, gen.m.

Bardziej szczegółowo

Gesundheitskammer im Generalgouvernement (Izba Zdrowia w Generalnym Gubernatorstwie) [1939] 1940-1942 [po 1945]

Gesundheitskammer im Generalgouvernement (Izba Zdrowia w Generalnym Gubernatorstwie) [1939] 1940-1942 [po 1945] Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego w Warszawie Gesundheitskammer im Generalgouvernement (Izba Zdrowia w Generalnym Gubernatorstwie) [1939] 1940-1942 [po 1945] Sygn. 251 Opracował: mgr Bernard

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI 1) z dnia 19 lipca 2007 r. w sprawie mianowania policjantów na stopnie policyjne

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI 1) z dnia 19 lipca 2007 r. w sprawie mianowania policjantów na stopnie policyjne ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI 1) z dnia 19 lipca 2007 r. w sprawie mianowania policjantów na stopnie policyjne (Dz. U. z dnia 10 sierpnia 2007 r.) Na podstawie art. 57 ustawy

Bardziej szczegółowo

WPŁYW WOJSKOWYCH PRZEPISÓW KANCELARYJNYCH I ARCHIWALNYCH NA KSZTAŁTOWANIE ZASOBU ARCHIWALNEGO W LATACH 1945 1955. Uwagi wstępne

WPŁYW WOJSKOWYCH PRZEPISÓW KANCELARYJNYCH I ARCHIWALNYCH NA KSZTAŁTOWANIE ZASOBU ARCHIWALNEGO W LATACH 1945 1955. Uwagi wstępne Stanisław Grobelny WPŁYW WOJSKOWYCH PRZEPISÓW KANCELARYJNYCH I ARCHIWALNYCH NA KSZTAŁTOWANIE ZASOBU ARCHIWALNEGO W LATACH 1945 1955 Uwagi wstępne Celem niniejszego opracowania jest próba przedstawienia

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE Nr 22/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 29 lipca 2014 r.

ZARZĄDZENIE Nr 22/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 29 lipca 2014 r. Warszawa, dnia 30 lipca 2014 r. Poz. 251 Zarząd Organizacji i Uzupełnień P1 ZARZĄDZENIE Nr 22/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 29 lipca 2014 r. zmieniające zarządzenie w sprawie szczegółowego zakresu

Bardziej szczegółowo

Wstęp do inwentarza. zespołu/ zbioru: KOLEKCJA OSOBISTA HENRYKA EBERSA

Wstęp do inwentarza. zespołu/ zbioru: KOLEKCJA OSOBISTA HENRYKA EBERSA ARCHIWUM OŚRODKA KARTA 02-536 Warszawa ul. Narbutta 29 Wstęp do inwentarza zespołu/ zbioru: KOLEKCJA OSOBISTA HENRYKA EBERSA 1884; 1887; 1889-1891; 1893-1896; 1898-1899; 1903-1904; 1906-1907; 1909-1910;

Bardziej szczegółowo

WYTYCZNE. do harmonogramu prowadzenia prac inwentaryzacyjnych droga spisu z natury

WYTYCZNE. do harmonogramu prowadzenia prac inwentaryzacyjnych droga spisu z natury Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Nr 200/2011 Szefa Obrony Cywilnej Województwa Wojewody Łódzkiego z dnia 22 czerwca 2011 r. w sprawie przeprowadzenia inwentaryzacji drogą spisu z natury oraz powołania Wojewódzkiej

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 17 sierpnia 2015 r. Poz. 1184 OBWIESZCZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 15 lipca 2015 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 17 grudnia 2013 r. Poz. 340

Warszawa, dnia 17 grudnia 2013 r. Poz. 340 Biuro Koordynacyjne SG WP Warszawa, dnia 17 grudnia 2013 r. Poz. 340 DECYZJA Nr 388/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie określenia funkcji i zadań administratorów w systemie

Bardziej szczegółowo

Fond 280 Opis 1 Dyrekcja Okręgu Pocztowo-Telegraficznego we Lwowie 1919 1942 Akta osobowe pracowników z lat 1904-1942

Fond 280 Opis 1 Dyrekcja Okręgu Pocztowo-Telegraficznego we Lwowie 1919 1942 Akta osobowe pracowników z lat 1904-1942 1 Centralne Państwowe Archiwum Historyczne Ukrainy we Lwowie Fond 280 Opis 1 Dyrekcja Okręgu Pocztowo-Telegraficznego we Lwowie 1919 1942 Akta osobowe pracowników z lat 1904-1942 Opis dokumentów: 1. Materiały

Bardziej szczegółowo

WYKAZ MIKROFILMÓW POWSTANIA ŚLĄSKIE 1919 1921. Lp. Tytuł Rok Sygn. BŚ Sygn. Inst. MF 9579 5 spisy imienne obozu w Oświęcimiu

WYKAZ MIKROFILMÓW POWSTANIA ŚLĄSKIE 1919 1921. Lp. Tytuł Rok Sygn. BŚ Sygn. Inst. MF 9579 5 spisy imienne obozu w Oświęcimiu WYKAZ MIKROFILMÓW POWSTANIA ŚLĄSKIE 1919 1921 Lp. Tytuł Rok Sygn. BŚ Sygn. Inst. 1. Główne Dowództwo Milicji Górnośląskiej 1919-1920 MF 9575 1 raporty 2. Główne Dowództwo Milicji Górnośląskiej 1919 MF

Bardziej szczegółowo

DECYZJA Nr 250/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 26 czerwca 2015 r. w sprawie organizacji w resorcie obrony narodowej systemu skargowo-wnioskowego

DECYZJA Nr 250/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 26 czerwca 2015 r. w sprawie organizacji w resorcie obrony narodowej systemu skargowo-wnioskowego Warszawa, dnia 29 czerwca 2015 r. Poz. 192 Biuro Skarg i Wniosków DECYZJA Nr 250/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 26 czerwca 2015 r. w sprawie organizacji w resorcie obrony narodowej systemu skargowo-wnioskowego

Bardziej szczegółowo

Obrona lotniska. CAW, kol. 60/14

Obrona lotniska. CAW, kol. 60/14 Janusz Gzyl KOLEKCJA FOTOGRAFII PRZEWRÓT MAJOWY 1926 R. Jedną z kolekcji wyodrębnionych z zasobu ikonograficznego Pracowni Zbiorów Specjalnych Centralnego Archiwum Wojskowego, jest kolekcja Nr 60 Przewrót

Bardziej szczegółowo

KOMENDANT NACZELNIK MARSZAŁEK

KOMENDANT NACZELNIK MARSZAŁEK Dał Polsce wolność, granice, moc i szacunek. Warsztaty historyczne KOMENDANT NACZELNIK MARSZAŁEK Śladami Józefa Piłsudskiego Część 2: DAŁ POLSCE WOLNOŚĆ, GRANICE, MOC SZACUNEK Podczas studiów Józef zaangażował

Bardziej szczegółowo

WYKAZ TEMATÓW OBLIGATORYJNYCH DO SZKOLENIA ŻOŁNIERZY W PODODDZIAŁACH ZAWODOWYCH /szkolenie programowe w JW 3 lata/

WYKAZ TEMATÓW OBLIGATORYJNYCH DO SZKOLENIA ŻOŁNIERZY W PODODDZIAŁACH ZAWODOWYCH /szkolenie programowe w JW 3 lata/ MINISTERSTWO OBRONY NARODOWEJ DEPARTAMENT KOMUNIKACJI SPOŁECZNEJ WYKAZ TEMATÓW OBLIGATORYJNYCH DO SZKOLENIA ŻOŁNIERZY W PODODDZIAŁACH ZAWODOWYCH /szkolenie programowe w JW 3 lata/ ORAZ PODZIAŁ GODZIN NA

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PRZYSPOSOBIENIA OBRONNEGO

PROGRAM PRZYSPOSOBIENIA OBRONNEGO PROGRAM PRZYSPOSOBIENIA OBRONNEGO Cel kształcenia Opanowanie przez studentów i studentki podstawowej wiedzy o bezpieczeństwie narodowym, w szczególności o organizacji obrony narodowej oraz poznanie zadań

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 3 marca 2015 r. Poz. 294 OBWIESZCZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 4 lutego 2015 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra

Bardziej szczegółowo

SŁUŻBA PRZYGOTOWAWCZA; NARODOWE SIŁY REZERWOWE

SŁUŻBA PRZYGOTOWAWCZA; NARODOWE SIŁY REZERWOWE SŁUŻBA PRZYGOTOWAWCZA; NARODOWE SIŁY REZERWOWE Służba przygotowawcza to nowy rodzaj czynnej służby wojskowej dla ochotników posiadających uregulowany stosunek do służby wojskowej, a także innych osób niepodlegających

Bardziej szczegółowo

MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. Warszawa, dnia 10 czerwca 2002 r. DECYZJE:

MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. Warszawa, dnia 10 czerwca 2002 r. DECYZJE: WD A W Dziennik Urzędowy DZIENNIK 1 URZĘDOWY Warszawa, dnia 10 czerwca 2002 r. Nr 9 TREŚĆ: Poz.: ZARZĄDZENIA: 82 Nr 17/MON w sprawie likwidacji Przedszkola Nr 161 w Białymstoku przy Jednostce Wojskowej

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 5 czerwca 2012 r. Poz. 214. DECYZJA Nr 175/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 5 czerwca 2012 r.

Warszawa, dnia 5 czerwca 2012 r. Poz. 214. DECYZJA Nr 175/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 5 czerwca 2012 r. Warszawa, dnia 5 czerwca 2012 r. Poz. 214 Departament Administracyjny DECYZJA Nr 175/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 5 czerwca 2012 r. w sprawie bezpośredniego podporządkowania jednostek organizacyjnych

Bardziej szczegółowo

ARCHIWUM INSTYTUCJI MINISTERSTWA OBRONY NARODOWEJ STRUKTURA ORGANIZACYJNA I ZASÓB ARCHIWALNY

ARCHIWUM INSTYTUCJI MINISTERSTWA OBRONY NARODOWEJ STRUKTURA ORGANIZACYJNA I ZASÓB ARCHIWALNY Katarzyna Ciemięga ARCHIWUM INSTYTUCJI MINISTERSTWA OBRONY NARODOWEJ STRUKTURA ORGANIZACYJNA I ZASÓB ARCHIWALNY Archiwa jednostek organizacyjnych podległych i nadzorowanych przez Ministra Obrony Narodowej

Bardziej szczegółowo

R O Z P O R ZĄDZENIE M I N I S T R A O B R O N Y N A R O D O W E J. z dnia 2015 r.

R O Z P O R ZĄDZENIE M I N I S T R A O B R O N Y N A R O D O W E J. z dnia 2015 r. R O Z P O R ZĄDZENIE M I N I S T R A O B R O N Y N A R O D O W E J z dnia 2015 r. w sprawie przestrzegania przepisów o ochronie środowiska w komórkach i jednostkach organizacyjnych podległych Ministrowi

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 11 marca 2016 r. Poz. 227 OBWIESZCZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 4 marca 2016 r.

Warszawa, dnia 11 marca 2016 r. Poz. 227 OBWIESZCZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 4 marca 2016 r. MONITOR POLSKI DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 11 marca 2016 r. Poz. 227 OBWIESZCZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 4 marca 2016 r. w sprawie wykazu jednostek organizacyjnych

Bardziej szczegółowo

Zbigniew Popławski Problemy motoryzacji Wojska Polskiego w latach 1919-1939. Przegląd Naukowo-Metodyczny. Edukacja dla Bezpieczeństwa nr 1, 76-83

Zbigniew Popławski Problemy motoryzacji Wojska Polskiego w latach 1919-1939. Przegląd Naukowo-Metodyczny. Edukacja dla Bezpieczeństwa nr 1, 76-83 Zbigniew Popławski Problemy motoryzacji Wojska Polskiego w latach 1919-1939 Przegląd Naukowo-Metodyczny. Edukacja dla Bezpieczeństwa nr 1, 76-83 2008 76 Zbigniew POPŁAWSKI Wyższa Szkoła Bezpieczeństwa

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY KOMENDY GŁÓWNEJ STRAŻY GRANICZNEJ

DZIENNIK URZĘDOWY KOMENDY GŁÓWNEJ STRAŻY GRANICZNEJ DZIENNIK URZĘDOWY KOMENDY GŁÓWNEJ STRAŻY GRANICZNEJ Warszawa, dnia 5 października 2012 r. Poz. 65 ZARZĄDZENIE NR 73 KOMENDANTA GŁÓWNEGO STRAŻY GRANICZNEJ z dnia 1 października 2012 r. w sprawie regulaminu

Bardziej szczegółowo

Reorganizacja oraz przebudowa polskiej armii wymusiła nowe warunki naboru oraz szkolenia kandydatów na żołnierzy zawodowych.

Reorganizacja oraz przebudowa polskiej armii wymusiła nowe warunki naboru oraz szkolenia kandydatów na żołnierzy zawodowych. ZOSTAŃ ŻOŁNIERZEM ZAWODOWYM Reorganizacja oraz przebudowa polskiej armii wymusiła nowe warunki naboru oraz szkolenia kandydatów na żołnierzy zawodowych. Z dniem 1 lipca 2004 r. weszła w życie ustawa z

Bardziej szczegółowo

BAZY DANYCH FUNKCJONUJĄCE W CENTRALNYM ARCHIWUM WOJSKOWYM

BAZY DANYCH FUNKCJONUJĄCE W CENTRALNYM ARCHIWUM WOJSKOWYM Elżbieta Wyrzykowska BAZY DANYCH FUNKCJONUJĄCE W CENTRALNYM ARCHIWUM WOJSKOWYM W Centralnym Archiwum Wojskowym prace nad komputeryzacją zasobu archiwalnego rozpoczęto w 1991 r., kiedy zakupiono pierwszy

Bardziej szczegółowo

ZAWARTOŚĆ AKTOWA DOWÓDZTWA LOTNICTWA MINISTERSTWA SPRAW WOJSKOWYCH 1919 1939. 1. Zarys organizacyjny

ZAWARTOŚĆ AKTOWA DOWÓDZTWA LOTNICTWA MINISTERSTWA SPRAW WOJSKOWYCH 1919 1939. 1. Zarys organizacyjny Danuta Duszak ZAWARTOŚĆ AKTOWA DOWÓDZTWA LOTNICTWA MINISTERSTWA SPRAW WOJSKOWYCH 1919 1939 1. Zarys organizacyjny W grudniu 1918 roku zorganizowana została w Ministerstwie Spraw Wojskowych pierwsza instytucja

Bardziej szczegółowo

Wstęp do inwentarza. zespołu/ zbioru: KOLEKCJA OSOBISTA HENRYKA EBERSA

Wstęp do inwentarza. zespołu/ zbioru: KOLEKCJA OSOBISTA HENRYKA EBERSA ARCHIWUM OŚRODKA KARTA 02-536 Warszawa ul. Narbutta 29 Wstęp do inwentarza zespołu/ zbioru: KOLEKCJA OSOBISTA HENRYKA EBERSA 1884, 1887, 1889-1891, 1893-1896, 1898-1899, 1903-1904, 1906-1907, 1909-1910,

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 26/2011 STAROSTY RAWSKIEGO SZEFA OBRONY CYWILNEJ POWIATU. z dnia 20 lipca 2011 r.

ZARZĄDZENIE NR 26/2011 STAROSTY RAWSKIEGO SZEFA OBRONY CYWILNEJ POWIATU. z dnia 20 lipca 2011 r. ZARZĄDZENIE NR 26/2011 STAROSTY RAWSKIEGO SZEFA OBRONY CYWILNEJ POWIATU w sprawie zakresu oraz sposobu organizacji działania w przypadku, gdy ewakuację I stopnia zarządzi organ kierujący akcją ratunkową

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 24 lutego 2015 r. Poz. 252 OBWIESZCZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 4 lutego 2015 r.

Warszawa, dnia 24 lutego 2015 r. Poz. 252 OBWIESZCZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 4 lutego 2015 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 24 lutego 2015 r. Poz. 252 OBWIESZCZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 4 lutego 2015 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

STOWARZYSZENIA SAPERÓW POLSKICH

STOWARZYSZENIA SAPERÓW POLSKICH STOWARZYSZENIE SAPERÓW POLSKICH WARSZAWA STOWARZYSZENIE SAPERÓW POLSKICH Zarząd Główny 03-435 WARSZAWA ul. 11 Listopada 17/19 STOWARZYSZENIE SAPERÓW POLSKICH WARSZAWA PROGRAM DZIAŁANIA ZARZĄDU GŁÓWNEGO

Bardziej szczegółowo

Prawo tworzenia stowarzyszeń, członkowstwo, władze.

Prawo tworzenia stowarzyszeń, członkowstwo, władze. Prawo tworzenia stowarzyszeń, członkowstwo, władze. 1. Komu przysługuje prawo tworzenia. Prawo tworzenia stowarzyszeń przysługuje: obywatelom polskim, mającym pełną zdolność do czynności prawnych, którzy

Bardziej szczegółowo

ZAKRES TEMATYCZNY ANALIZY DZIAŁAŃ RATOWNICZYCH

ZAKRES TEMATYCZNY ANALIZY DZIAŁAŃ RATOWNICZYCH ZAKRES TEMATYCZNY ANALIZY DZIAŁAŃ RATOWNICZYCH I. Dane podstawowe. Załącznik nr 13 1. Numer ewidencyjny zdarzenia, data zgłoszenia do Powiatowego (Miejskiego) Stanowiska Kierowania lub podmiotu ksrg. 2.

Bardziej szczegółowo

W dniach 28 i 29 stycznia br. w Centrum Szkolenia Na Potrzeby Sił Pokojowych w Kielcach pożegnaliśmy 6 cio osobową grupę oficerów i podoficerów,

W dniach 28 i 29 stycznia br. w Centrum Szkolenia Na Potrzeby Sił Pokojowych w Kielcach pożegnaliśmy 6 cio osobową grupę oficerów i podoficerów, W dniach 28 i 29 stycznia br. w Centrum Szkolenia Na Potrzeby Sił Pokojowych w Kielcach pożegnaliśmy 6 cio osobową grupę oficerów i podoficerów, którzy służbę w kieleckim garnizonie, a potem w Centrum,

Bardziej szczegółowo

Bitwa o Bochnię 5 września 2009 r.

Bitwa o Bochnię 5 września 2009 r. Bitwa o Bochnię 5 września 2009 r. WSTĘP Mamy przyjemność przedstawić wydarzenie plenerowe, będące rekonstrukcją bitwy o miasto, która miała miejsce we wrześniu 1939 roku. PoniŜej znajdziecie Państwo informacje

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI SZTAB WOJSKOWY W LUBLINIE

WOJEWÓDZKI SZTAB WOJSKOWY W LUBLINIE Służba przygotowawcza Narodowe Siły Rezerwowe Służba kandydacka - Szkolnictwo wojskowe Zawodowa Służba Wojskowa Służba przygotowawcza to nowy element systemu szkolenia obywateli w warunkach armii zawodowej,

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 26 sierpnia 2013 r. Poz. 215. ZARZĄDZENIE Nr 23/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 26 sierpnia 2013 r.

Warszawa, dnia 26 sierpnia 2013 r. Poz. 215. ZARZĄDZENIE Nr 23/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 26 sierpnia 2013 r. Służba Kontrwywiadu Wojskowego Warszawa, dnia 26 sierpnia 2013 r. Poz. 215 ZARZĄDZENIE Nr 23/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 26 sierpnia 2013 r. zmieniające zarządzenie w sprawie zasad i trybu postępowania

Bardziej szczegółowo

Protokóły posiedzeń plenum 1 R.N. Protokóły posiedzeń plenum 2 R.N. Protokóły posiedzeń Prezydium R.N.

Protokóły posiedzeń plenum 1 R.N. Protokóły posiedzeń plenum 2 R.N. Protokóły posiedzeń Prezydium R.N. A. 5 1 2 3 4 5 6 6a 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 Protokóły posiedzeń plenum 1 R.N. Protokóły posiedzeń plenum 2 R.N. Protokóły posiedzeń plenum 2 R.N. Protokóły posiedzeń plenum 2 R.N. Protokóły

Bardziej szczegółowo

5 Organizacja rachunkowości zagadnienia wstępne 18

5 Organizacja rachunkowości zagadnienia wstępne 18 Kluge P.D., Kużdowicz D., Kużdowicz P., Materiały do zajęć z przedmiotu Rachunkowość finansowa 29 5 Organizacja rachunkowości zagadnienia wstępne 18 5.1 Istota i zakres Do zasadniczych atrybutów wyróżniających

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ORGANIZACYNY MAZOWIECKIEGO ZESPOŁU PARKÓW KRAJOBRAZOWYCH

REGULAMIN ORGANIZACYNY MAZOWIECKIEGO ZESPOŁU PARKÓW KRAJOBRAZOWYCH REGULAMIN ORGANIZACYNY MAZOWIECKIEGO ZESPOŁU PARKÓW KRAJOBRAZOWYCH Rozdział I Przepis ogólny 1. Regulamin Organizacyjny Mazowieckiego Zespołu Parków Krajobrazowych, zwany dalej Regulaminem, określa wewnętrzną

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE Nr 4/2016 PREZYDENTA MIASTA RZESZOWA z dnia 07 stycznia 2016r w sprawie szkolenia obronnego

ZARZĄDZENIE Nr 4/2016 PREZYDENTA MIASTA RZESZOWA z dnia 07 stycznia 2016r w sprawie szkolenia obronnego ZARZĄDZENIE Nr 4/2016 PREZYDENTA MIASTA RZESZOWA z dnia 07 stycznia 2016r w sprawie szkolenia obronnego Na podstawie 1 O ust. 1, pkt. 7 lit. b, oraz 11 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 8 października

Bardziej szczegółowo

STOWARZYSZENIE SENIORÓW LOTNICTWA WOJSKOWEGO RP GŁÓWNA KOMISJA REWIZYJNA

STOWARZYSZENIE SENIORÓW LOTNICTWA WOJSKOWEGO RP GŁÓWNA KOMISJA REWIZYJNA STOWARZYSZENIE SENIORÓW LOTNICTWA WOJSKOWEGO RP GŁÓWNA KOMISJA REWIZYJNA REGULAMIN KOMISJI REWIZYJNYCH STOWARZYSZENIA SENIORÓW LOTNICTWA WOJSKOWEGO RP Uchwała Zarządu Głównego SSLW RP Nr 5/2010 z dnia

Bardziej szczegółowo

ZARZĄ DZENIE NR 34/07 Wójta Gminy Przytuł y z dnia 5 listopada 2007 roku

ZARZĄ DZENIE NR 34/07 Wójta Gminy Przytuł y z dnia 5 listopada 2007 roku ZARZĄ DZENIE NR 34/07 Wójta Gminy Przytuł y z dnia 5 listopada 2007 roku w sprawie wprowadzenia instrukcji archiwalnej Na podstawie Rozporządzenia Ministra Kultury z dnia 16 września 2002 roku w sprawie

Bardziej szczegółowo

AKTA ODDZIAŁÓW PIECHOTY 1918 1939. 1. Sprawy organizacyjne

AKTA ODDZIAŁÓW PIECHOTY 1918 1939. 1. Sprawy organizacyjne Tadeusz Wawrzyński AKTA ODDZIAŁÓW PIECHOTY 1918 1939 1. Sprawy organizacyjne Organizowanie oddziałów piechoty Wojska Polskiego II Rzeczypospolitej było procesem długim i dość skomplikowanym. Pierwsze pułki

Bardziej szczegółowo

Żołnierze 1. Armii Wojska Polskiego spuszczają łodzie na wodę (fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe)

Żołnierze 1. Armii Wojska Polskiego spuszczają łodzie na wodę (fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe) Żołnierze 1. Armii Wojska Polskiego spuszczają łodzie na wodę (fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe) Powstanie. 1. Armia Wojska Polskiego utworzona 29 lipca 1944 roku z przemianowania 1. Armii Polskiej w ZSRR

Bardziej szczegółowo

PRZYSPOSOBIENIE OBRONNE STUDENTEK I STUDENTÓW WYŻSZEJ SZKOŁY TECHNOLOGII TELEINFORMATYCZNYCH W ŚWIDNICY

PRZYSPOSOBIENIE OBRONNE STUDENTEK I STUDENTÓW WYŻSZEJ SZKOŁY TECHNOLOGII TELEINFORMATYCZNYCH W ŚWIDNICY PRZYSPOSOBIENIE OBRONNE STUDENTEK I STUDENTÓW WYŻSZEJ SZKOŁY TECHNOLOGII TELEINFORMATYCZNYCH W ŚWIDNICY NIEOBOWIĄZKOWY PRZEDMIOT NAUKI, PROWADZONY W SYSTEMIE SAMOKSZTAŁCENIA I KONSULTACJI Znowelizowana

Bardziej szczegółowo