Prognozowanie deformacji na terenach górniczych metodą badań modelowych (MES) weryfikowanych pomiarami geodezyjnymi

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Prognozowanie deformacji na terenach górniczych metodą badań modelowych (MES) weryfikowanych pomiarami geodezyjnymi"

Transkrypt

1 WARSZTATY z cyklu Zagrożenia naturalne w górnictwie Mat. Symp. str Krzysztof PIETRUSZKA Akademia Górniczo-Hutnicza, Kraków Prognozowanie deformacji na terenach górniczych metodą badań modelowych (MES) weryfikowanych pomiarami geodezyjnymi Streszczenie W górotworze naruszonym działalnością górniczą występują deformacje, które powinny być kontrolowane na powierzchni i w całym górotworze ze względu na ich wpływ na bezpieczeństwo obiektów. Prawidłowy projekt wyrobisk musi więc uwzględniać prognozę ich wpływu na cały górotwór i może być przeprowadzony z wykorzystaniem nowoczesnych środków informatycznych i specjalistycznego oprogramowania. Przeprowadzone badania pozwoliły na postawienie tezy, że w modelowaniach zachowania górotworu, ze względu na specyfikę ośrodka, należy uwzględnić pomiary geodezyjne i sukcesywnie weryfikować prognozy w zależności od geodezyjnie zarejestrowanych zmian w górotworze i na powierzchni. 1. Wstęp Szybki rozwój zastosowań środków informatycznych w badaniach naukowych i praktyczne ich wykorzystania w pracach inżynierskich stwarza szerokie możliwości w rozwiązywaniu istotnych problemów związanych z szeroko rozumianą działalnością górniczą. Problematyka związana z bezpieczeństwem oraz ochroną środowiska przed skutkami będącymi naturalnym następstwem zaburzenia równowagi w górotworze naruszonym działalnością górniczą, może i powinna uwzględniać nowoczesne technologie informatyczne. W tej dziedzinie można uzyskać wiele wymiernych rezultatów których zastosowanie pozwoli na lepsze, racjonalne sterowanie działalnością górniczą. Ze względu właśnie na tak szerokie możliwości wykorzystania wysoko specjalistycznego oprogramowania, interpretacja wyników musi być poprzedzona bardzo wnikliwą analizą zastosowanej metody. 2. Sposób modelowania zachowania się górotworu Górotwór naruszony działalnością górniczą reaguje na zaistniałe w nim zmiany i w konsekwencji obserwowane są deformacje wewnątrz górotworu, na powierzchni i w obiektach tam zlokalizowanych. Proces ten podlega naturalnym prawom zmierzając do równowagi wtórnej, lecz zanim to nastąpi, mogą wystąpić okoliczności, które należy z góry przewidzieć tak, aby zabezpieczyć się przed ich skutkami na powierzchni (np. deformacje budowli), i w górotworze (np. deformacje szybów). Aby można było przewidzieć reakcję górotworu należy uwzględnić jego charakterystykę. Bardzo rozpowszechnione stały się w ostatnim czasie badania modelowe, które wprawdzie stosowane są szeroko od wielu już lat, a obecnie znalazły również zastosowanie w badaniach górotworu. Górotwór z punktu widzenia badań modelowych może powo- 285

2 K. PIETRUSZKA Prognozowanie deformacji na terenach górniczych metodą badań... dować wystąpienie problemów trudnych do rozwiązania. Jednak możliwe jest uzyskanie zadawalających wyników drogą ustalenia pewnych założeń modelowych i sposobu przeprowadzenia obliczeń. Badania modelowe można prowadzić dla prognozowania zmian w górotworze i na powierzchni. Wnioski z tych badań muszą uwzględniać fakt że wyciągane są na bazie założeń modelowych. W latach , w ramach grantu KBN, przeprowadzono szereg badań zmierzających do opracowania koncepcji zastosowania deterministycznych badań modelowych za pomocą Metody Elementów Skończonych do analizy górotworu naruszonego działalnością górniczą. W wyniku tych badań autor opracował metodę GAMMA (Geotechnical Applications Method of Modelling Analysis) (Pietruszka 1998). Główna koncepcja metody przedstawiona została na poniższym schemacie (rys. 2.1.). GAMMA geometria modelu podział na warstwy podział na elementy lokalizacja wyrobiska elementy nieskończone typ elementów, ilość elementy kontaktowe własności górotworu własności wytrzymałościowe warstw kryterium zniszczenia moduł Younga, wspł. Poissona Algorytm obliczenia Metoda Elementów Skończonych Korekta założeń Pomiary geodezyjne Rys Schemat metody GAMMA Fig The scheme of GAMMA method W badaniach przyjęto że górotwór ze względu na jego specyfikę wymaga wyjątkowej staranności w opracowaniu założeń modelowych i w przypadku potwierdzenia wyników przez metody geodezyjne można wyciągać racjonalne wnioski i interpretować wyniki. Należy więc wstępne wyniki poddać szczegółowej analizie i ocenie pod kątem: charakteru zjawisk na powierzchni: kształtu niecki osiadań (rys. 2.2.), deformacji obiektów; charakteru zjawisk w rejonie wyrobisk: 286

3 WARSZTATY z cyklu Zagrożenia naturalne w górnictwie obniżenia stropu, wypiętrzenia spągu, zaciśnięcia wyrobiska, skali deformacji w rejonach objętych wpływami. Rys Analiza zmian przemieszczenia pionowego w czasie dla kontroli poprawności obliczeń Fig The analysis of vertical displacement changes in time to control the calculation correctness Skala i charakter zjawisk są dobrze znane na podstawie wieloletnich doświadczeń w badaniach deformacji górotworu metodami geodezyjnymi, i mogą być na bieżąco kontrolowane. W przeciwnym wypadku, jeżeli nie nastąpi korelacja wyników obliczeń z pomiarami wykonanymi na terenach górniczych, może się okazać że wyniki obliczeń będą znacznie odbiegały od rzeczywistości. 3. Przykłady badań modelowych Przeprowadzono wiele obliczeń wykorzystując Metodę Elementów Skończonych jednak należy podkreślić, że nie jest tu najważniejsza metoda lecz sposób zdefiniowania zadania i poprawność założeń oraz ich wstępna korekta na podstawie wyników pomiarów geodezyjnych. Obliczenia wykonano specjalistycznym oprogramowaniem ABAQUS [1], w wersji przeznaczonej do badań geomechaniczych górotworu [2]. Przygotowanie modelu i analiza wyników jest przeprowadzana programem PATRAN. Obliczenia wykonano w Akademickim Centrum Komputerowym CYFRONET AGH, komputerem SGI Przeprowadzono badania modelowe w płaskich i przestrzennych modelach obejmujących niekiedy bardzo dużą ilość elementów siatki modelu. Na szczególną uwagę zasługuje fakt, że cały proces liczenia w kolejnych etapach jest na bieżąco śledzony w kolejnych krokach iteracyjnych zmierzających do uzyskania ostatecznej równowagi w górotworze. Przedstawiono niektóre przykłady przeprowadzonych badań. 287

4 K. PIETRUSZKA Prognozowanie deformacji na terenach górniczych metodą badań Przestrzenny model górotworu z eksploatacją w rejonie szybu W badaniach modelowych (Pietruszka 1997) uzyskano wyniki pokazane na rysunkach: rysunek 3.1. przestrzenny model górotworu w rejonie szybu przedstawiający skalę i ocenę wpływu eksploatacji na obudowę szybu, rysunek 3.2. wpływ na powierzchnię i ukształtowanie niecki osiadań oraz deformacje szybu i warstwy pokładu eksploatowanego, rysunek 3.3. i 3.4. deformacje obudowy szybu lokalizacja miejsc najbardziej narażonych na deformacje. Rys Model górotworu 3D Fig D rock mass model Rys Deformacje powierzchni i na poziomie eksploatowanym Fig The surface deformations over mining area 288

5 WARSZTATY z cyklu Zagrożenia naturalne w górnictwie Przedstawione wyniki w formie graficznej są tylko jednym z przykładów. Informacje o stanie górotworu można również uzyskać w formie cyfrowej. Na uwagę zasługuje sytuacja przedstawiona na rysunku 3.3. gdzie pokazano możliwość uwzględnienia nieciągłości w strefie największych naprężeń rozciągających. Rys Deformacje w obudowie szybu rzut ukośny Fig Deformations in shaft lining bird view Rys Deformacje obudowy szybu Fig Deformations in shaft lining side view 289

6 K. PIETRUSZKA Prognozowanie deformacji na terenach górniczych metodą badań Modelowanie eksploatacji rudy miedzi systemem komorowo - filarowym Obliczenia wykonano dla płaskiego model górotworu (rys. 3.5). Wymiary komór i filarów przyjęto według danych podanych przez Bauera i in. (2001). W obliczeniach uwzględniono wpływ deformacji powierzchni na budowle położone w różnych rejonach i odległościach od eksploatacji. Rys Geometria i siatka obliczeniowa modelu Fig Geometry and calculating mesh of the model Przeprowadzone badania modelowe pozwalają na szczegółową analizę zmian zaistniałych w górotworze. Na rysunkach od 3.6. do 3.7. przedstawiono niektóre wyniki badań: Rys Deformacje w sąsiedztwie wyrobiska Fig Deformations around opening 290

7 WARSZTATY z cyklu Zagrożenia naturalne w górnictwie deformacje w rejonie wyrobisk pozwalają na wskazanie miejsc gdzie strop jest szczególnie zagrożony zniszczeniem (rys i 3.7.); deformacje obiektów budowlanych na powierzchni w rejonie objętych wpływami np. w rejonie największych naprężeń rozciągających, pozwalają na prognozę szkód górniczych i ich wpływu na budynki, gdzie w szczególności należy przeprowadzać pomiary kontrolne (rys. 3.8.). Rys Deformacje stropu Fig The roof deformations 4. Wnioski Rys Deformacje budynku w rejonie wpływów eksploatacji Fig The deformations in building influenced by mining W ramach grantu KBN nr 9S oraz badań własnych KBN nr przeprowadzono szczegółowe badania modelowe w różnych warunkach analizując różne sytuacje geologiczno-górnicze np.: eksploatację pokładów z zawałem stropu, wpływ kierunku eksploatacji na deformacje powierzchni, wpływ pochylenia pokładów eksploatowanych warstw w górotworze. Uzyskane wyniki pozwalają na wyciągnięcie następujących wniosków: 291

8 K. PIETRUSZKA Prognozowanie deformacji na terenach górniczych metodą badań... ustalając własności wytrzymałościowe warstw skalnych górotworu należy zweryfikować parametry na podstawie pomiarów geodezyjnych i doświadczeń wynikających z obserwacji na terenach górniczych, ograniczenie modelu do fragmentu obszaru objętego wpływami może prowadzić do błędnych wniosków, wymiary elementów obliczeniowych należy dostosować do sytuacji górniczo-geologiczej, dobrze zdefiniowany problem nie wymaga żadnych ingerencji w czasie liczenia i wprowadzania przybliżonych metod w algorytmie, wyniki skorelowane z pomiarami geodezyjnymi deformacji na terenach górniczych, mogą być źródłem szerokiej i globalnej analizy zjawiska. Literatura [1] ABAQUS Theory Manual, Version 5.5, 1996: Hibbitt, Karlsson & Sorensen, Inc. Michigan. [2] Analysis of geotechnical Problems with ABAQUS, 1996: Hibbitt, Karlsson & Sorensen, Inc. Michigan. [3] Bauer J., Bilikowski M., Butra J., Dębkowski R., Wróbel J. 2001: Wyznaczanie Szerokości Filarów Technologicznych w kopalniach rud miedzi z Wykorzystaniem MES, w aspekcie stateczności stropu wyrobisk eksploatacyjnych, Prace naukowe Instytutu Geotechniki i Hydrotechniki Politechniki Wrocławskiej Nr. 40, Geotechnika Górnicza i Budownictwo Podziemne na początku XXI wieku, XXIV Zimowa Szkoła Mechaniki Górotworu, Lądek Zdrój, marca 2001 r. [4] Pielok J., Pietruszka K., Szostak-Chrzanowski A. 2000: Modelling of subsidence in area of room and pillar salt mining using finite element method. Technical report No. 205, Department of Geodesy and Geomatics Engineering, University of New Brunswick, January 2000, Fredericton, Canada. [5] Pietruszka K. 1997: Numerical Modelling of Stress and deformations in the rock mass as a part of mining information system. Xth International Congress of the International Society for Mine Surveying. 2 6 November 1997, Fremantle, Australia. [6] Pietruszka K. 1998: Prognozowanie deformacji górotworu metodą GAMMA (Geotechnical Application Method of Modelling Analysis). Konferencja Naukowo-Techniczna. Nowoczesne technologie w badaniach deformacji na terenach eksploatacji górniczej. Zakopane, 1 3 październik, [7] Pietruszka K. 2000: A modelling interpretation of surface deformation measurments in exploited regions. XIth International Congress of the International Society for Mine Surveying, September 2000, Cracow, Poland. [8] Szostak-Chrzanowski A., Pietruszka K. 1997: Displacements, Strains and Stresses as a Part of the Information System for Mining Areas, Lecture Notes at the Department of Geodesy and Geomatics Engineering at the University od New Brunswick. The prediction of surface deformations by numerical calculations verified by geodetic measurements In the mining region, deformations are generated, and they must be controlled. There is a close relation between geological structure, mining situation and rock mass deformations. A rock mass is a very complex medium, and its thorough study with regard to the rock s geomechanical properties is very dificult. However, the application of such methods requires a detailed analysis of a rock mass on the base of geological survey, and also their verification using geodetic measurements of deformation. So, it is necessary to accomplish an initial analysis of forecasted effects, as well as the geodetic verification of those effects. Przekazano: 28 marca

MODELOWANIE POŁĄCZEŃ TYPU SWORZEŃ OTWÓR ZA POMOCĄ MES BEZ UŻYCIA ANALIZY KONTAKTOWEJ

MODELOWANIE POŁĄCZEŃ TYPU SWORZEŃ OTWÓR ZA POMOCĄ MES BEZ UŻYCIA ANALIZY KONTAKTOWEJ Jarosław MAŃKOWSKI * Andrzej ŻABICKI * Piotr ŻACH * MODELOWANIE POŁĄCZEŃ TYPU SWORZEŃ OTWÓR ZA POMOCĄ MES BEZ UŻYCIA ANALIZY KONTAKTOWEJ 1. WSTĘP W analizach MES dużych konstrukcji wykonywanych na skalę

Bardziej szczegółowo

Górniczy System Informatyczny wspomagający monitorowanie zagrożeń górniczych w BOT KWB Turów S.A.

Górniczy System Informatyczny wspomagający monitorowanie zagrożeń górniczych w BOT KWB Turów S.A. WARSZTATY 2005 z cyklu: Zagrożenia naturalne w górnictwie Mat. Symp. str. 261 266 Adam MENDAKIEWICZ, Leszek WACHELKA Przedsiębiorstwo Robót Geologiczno-Wiertniczych Sp. z o. o. Górniczy System Informatyczny

Bardziej szczegółowo

PRACA DYPLOMOWA Magisterska

PRACA DYPLOMOWA Magisterska POLITECHNIKA WARSZAWSKA Wydział Samochodów i Maszyn Roboczych PRACA DYPLOMOWA Magisterska Studia stacjonarne dzienne Semiaktywne tłumienie drgań w wymuszonych kinematycznie układach drgających z uwzględnieniem

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: PODSTAWY MODELOWANIA PROCESÓW WYTWARZANIA Fundamentals of manufacturing processes modeling Kierunek: Mechanika i Budowa Maszyn Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy na specjalności APWiR Rodzaj

Bardziej szczegółowo

ANALIA STATYCZNA UP ZA POMOCĄ MES Przykłady

ANALIA STATYCZNA UP ZA POMOCĄ MES Przykłady ANALIZA STATYCZNA UP ZA POMOCĄ MES Przykłady PODSTAWY KOMPUTEROWEGO MODELOWANIA USTROJÓW POWIERZCHNIOWYCH Budownictwo, studia I stopnia, semestr VI przedmiot fakultatywny rok akademicki 2013/2014 Instytut

Bardziej szczegółowo

AUTOREFERAT. Załącznik 3

AUTOREFERAT. Załącznik 3 AUTOREFERAT Załącznik 3 Niniejszy autoreferat powstał w ramach procedury postępowania habilitacyjnego zgodnie z Ustawą z dnia 14 marca 2003 o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule

Bardziej szczegółowo

1. Zagrożenie sejsmiczne towarzyszące eksploatacji rud miedzi w Lubińsko-Głogowskim Okręgu Miedziowym

1. Zagrożenie sejsmiczne towarzyszące eksploatacji rud miedzi w Lubińsko-Głogowskim Okręgu Miedziowym Górnictwo i Geoinżynieria Rok 28 Zeszyt 3/1 2004 Zdzisław Kłeczek* GRUPOWE STRZELANIE PRZODKÓW JAKO ELEMENT PROFILAKTYKI TĄPANIOWEJ W KOPALNIACH RUD MIEDZI LGOM 1. Zagrożenie sejsmiczne towarzyszące eksploatacji

Bardziej szczegółowo

Sposób kompleksowej oceny stanu technicznego wyrobisk komorowych w kopalniach soli

Sposób kompleksowej oceny stanu technicznego wyrobisk komorowych w kopalniach soli 5 CUPRUM Czasopismo Naukowo-Techniczne Górnictwa Rud nr 2 (71) 214, s. 5-16 Sposób kompleksowej oceny stanu technicznego wyrobisk komorowych w kopalniach soli Jan Butra 1), Marek Cała 2), Rafał Dębkowski

Bardziej szczegółowo

STUDIES OF ROCK MASS ACTIVITY IN THE WALBRZYCH CITY AREA

STUDIES OF ROCK MASS ACTIVITY IN THE WALBRZYCH CITY AREA STUDIES OF ROCK MASS ACTIVITY IN THE WALBRZYCH CITY AREA Stefan Cacon 1/2, Jan Blachowski 1, Wojciech Milczarek 1 1 Institute of Mining, Wroclaw University of Technology, pl. Teatralny 2, 50-051 Wrocław

Bardziej szczegółowo

System komputerowy służący ocenie wpływów podziemnej eksploatacji złóż na górotwór i powierzchnię terenu

System komputerowy służący ocenie wpływów podziemnej eksploatacji złóż na górotwór i powierzchnię terenu WARSZTATY 2005 z cyklu: Zagrożenia naturalne w górnictwie Mat. Symp. str. 333 340 Roman ŚCIGAŁA Politechnika Śląska, Gliwice System komputerowy służący ocenie wpływów podziemnej eksploatacji złóż na górotwór

Bardziej szczegółowo

Baza informacji na temat przemieszczeń poziomych terenu

Baza informacji na temat przemieszczeń poziomych terenu Edward Preweda Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie Wydział Geodezji Górniczej i Inżynierii Środowiska Katedra Informacji o Terenie Streszczenie Baza informacji na temat przemieszczeń poziomych terenu

Bardziej szczegółowo

WPŁYW ODLEGŁOŚCI PUNKTÓW W LINIACH OBSERWACYJNYCH NA WARTOŚCI OBLICZANYCH Z POMIARÓW ODKSZTAŁCEŃ POZIOMYCH

WPŁYW ODLEGŁOŚCI PUNKTÓW W LINIACH OBSERWACYJNYCH NA WARTOŚCI OBLICZANYCH Z POMIARÓW ODKSZTAŁCEŃ POZIOMYCH GÓRNICTWO I GEOLOGIA 21 Tom 5 Zeszyt 2 Jan ZYCH Politechnika Śląska, Gliwice WPŁYW ODLEGŁOŚCI PUNKTÓW W LINIACH OBSERWACYJNYCH NA WARTOŚCI OBLICZANYCH Z POMIARÓW ODKSZTAŁCEŃ POZIOMYCH Streszczenie. W artykule

Bardziej szczegółowo

Rys. 1. Obudowa zmechanizowana Glinik 15/32 Poz [1]: 1 stropnica, 2 stojaki, 3 spągnica

Rys. 1. Obudowa zmechanizowana Glinik 15/32 Poz [1]: 1 stropnica, 2 stojaki, 3 spągnica Górnictwo i Geoinżynieria Rok 30 Zeszyt 1 2006 Sławomir Badura*, Dariusz Bańdo*, Katarzyna Migacz** ANALIZA WYTRZYMAŁOŚCIOWA MES SPĄGNICY OBUDOWY ZMECHANIZOWANEJ GLINIK 15/32 POZ 1. Wstęp Obudowy podporowo-osłonowe

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie nowoczesnych programów komputerowych do projektowania kopalń odkrywkowych mgr inż. Maciej Zajączkowski

Zastosowanie nowoczesnych programów komputerowych do projektowania kopalń odkrywkowych mgr inż. Maciej Zajączkowski Zastosowanie nowoczesnych programów komputerowych do projektowania kopalń odkrywkowych mgr inż. Maciej Zajączkowski Katedra Górnictwa Odkrywkowego Wydział Górnictwa i Geoinżynierii Program prezentacji

Bardziej szczegółowo

Od redaktora naukowego 2. Mapy górnicze 3. Pomiary sytuacyjne w

Od redaktora naukowego 2. Mapy górnicze 3. Pomiary sytuacyjne w Spis treœci Od redaktora naukowego... 9 1. Zadania dzia³u mierniczo-geologicznego i jego miejsce w strukturze zak³adu górniczego... 11 Jan Pielok 1.1. Zadania miernictwa górniczego w œwietle przepisów

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 2. Kod przedmiotu: N Iz-GGiP/36

KARTA PRZEDMIOTU. 2. Kod przedmiotu: N Iz-GGiP/36 Strona 1 z 5 Z1PU7 Wydanie N1 (pieczęć wydziału) KARTA PRZEDMIOTU 1. Nazwa przedmiotu: Ochrona terenów górniczych 3. Karta przedmiotu ważna od roku akademickiego: 2013/14 4. Poziom kształcenia: studia

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka

Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka Poznań, 16.05.2012r. Raport z promocji projektu Nowa generacja energooszczędnych

Bardziej szczegółowo

MODELOWANIE WARSTWY POWIERZCHNIOWEJ O ZMIENNEJ TWARDOŚCI

MODELOWANIE WARSTWY POWIERZCHNIOWEJ O ZMIENNEJ TWARDOŚCI Dr inż. Danuta MIEDZIŃSKA, email: dmiedzinska@wat.edu.pl Dr inż. Robert PANOWICZ, email: Panowicz@wat.edu.pl Wojskowa Akademia Techniczna, Katedra Mechaniki i Informatyki Stosowanej MODELOWANIE WARSTWY

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pomiaru i wyrównania przestrzennych ciągów tachimetrycznych w zastosowaniach geodezji zintegrowanej

Koncepcja pomiaru i wyrównania przestrzennych ciągów tachimetrycznych w zastosowaniach geodezji zintegrowanej Koncepcja pomiaru i wyrównania przestrzennych ciągów tachimetrycznych w zastosowaniach geodezji zintegrowanej Krzysztof Karsznia Leica Geosystems Polska XX Jesienna Szkoła Geodezji im Jacka Rejmana, Polanica

Bardziej szczegółowo

Rok akademicki: 2014/2015 Kod: DGK-2-204-GI-n Punkty ECTS: 4. Kierunek: Geodezja i Kartografia Specjalność: Geodezja inżynieryjno-przemysłowa

Rok akademicki: 2014/2015 Kod: DGK-2-204-GI-n Punkty ECTS: 4. Kierunek: Geodezja i Kartografia Specjalność: Geodezja inżynieryjno-przemysłowa Nazwa modułu: Geodezja przemysłowa Rok akademicki: 2014/2015 Kod: DGK-2-204-GI-n Punkty ECTS: 4 Wydział: Geodezji Górniczej i Inżynierii Środowiska Kierunek: Geodezja i Kartografia Specjalność: Geodezja

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: MODELOWANIE I SYMULACJA PROCESÓW WYTWARZANIA Modeling and Simulation of Manufacturing Processes Kierunek: Mechatronika Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy specjalności PSM Rodzaj zajęć: wykład,

Bardziej szczegółowo

Ruch granulatu w rozdrabniaczu wielotarczowym

Ruch granulatu w rozdrabniaczu wielotarczowym JÓZEF FLIZIKOWSKI ADAM BUDZYŃSKI WOJCIECH BIENIASZEWSKI Wydział Mechaniczny, Akademia Techniczno-Rolnicza, Bydgoszcz Ruch granulatu w rozdrabniaczu wielotarczowym Streszczenie: W pracy usystematyzowano

Bardziej szczegółowo

MODELOWANIE ZA POMOCĄ MES Analiza statyczna ustrojów powierzchniowych

MODELOWANIE ZA POMOCĄ MES Analiza statyczna ustrojów powierzchniowych MODELOWANIE ZA POMOCĄ MES Analiza statyczna ustrojów powierzchniowych PODSTAWY KOMPUTEROWEGO MODELOWANIA USTROJÓW POWIERZCHNIOWYCH Budownictwo, studia I stopnia, semestr VI przedmiot fakultatywny rok akademicki

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: Inżynieria Biomedyczna Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy moduł kierunkowy ogólny Rodzaj zajęć: wykład, laboratorium I KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie ze stażu naukowo-technicznego

Sprawozdanie ze stażu naukowo-technicznego dr inż. Edyta Brzychczy mgr inż. Aneta Napieraj Katedra Ekonomiki i Zarządzania w Przemyśle Wydział Górnictwa i Geoinżynierii Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie Sprawozdanie

Bardziej szczegółowo

Fundamenty na terenach górniczych

Fundamenty na terenach górniczych Fundamenty na terenach górniczych Instrukcja ITB Wymagania techniczno-budowlane dla obiektów budowlanych wznoszonych na terenach podlegających wpływom eksploatacji górniczej zostały wydane i zalecone do

Bardziej szczegółowo

Ocena stateczności wyrobisk korytarzowych w rejonie szybu R-XI z wykorzystaniem sprężysto-plastycznego modelu górotworu i kryterium Coulomba-Mohra

Ocena stateczności wyrobisk korytarzowych w rejonie szybu R-XI z wykorzystaniem sprężysto-plastycznego modelu górotworu i kryterium Coulomba-Mohra CUPRUM nr 4 (69) 2013, s. 21-40 21 Daniel Pawelus 1) Ocena stateczności wyrobisk korytarzowych w rejonie szybu R-XI z wykorzystaniem sprężysto-plastycznego modelu górotworu i kryterium Coulomba-Mohra Streszczenie

Bardziej szczegółowo

NUMERYCZNA SYMULACJA WYBURZENIA KOMINA MUROWEGO** 1. Wstęp. Jacek Jakubowski*, Krzysztof Reiman* Górnictwo i Geoinżynieria Rok 32 Zeszyt 2 2008

NUMERYCZNA SYMULACJA WYBURZENIA KOMINA MUROWEGO** 1. Wstęp. Jacek Jakubowski*, Krzysztof Reiman* Górnictwo i Geoinżynieria Rok 32 Zeszyt 2 2008 Górnictwo i Geoinżynieria Rok 32 Zeszyt 2 2008 Jacek Jakubowski*, Krzysztof Reiman* NUMERYCZNA SYMULACJA WYBURZENIA KOMINA MUROWEGO** 1. Wstęp Podczas projektowania robót strzałowych inżynierowie opierają

Bardziej szczegółowo

MODELOWANIE SYSTEMU OCENY WARUNKÓW PRACY OPERATORÓW STEROWNI

MODELOWANIE SYSTEMU OCENY WARUNKÓW PRACY OPERATORÓW STEROWNI Inżynieria Rolnicza 7(105)/2008 MODELOWANIE SYSTEMU OCENY WARUNKÓW PRACY OPERATORÓW STEROWNI Agnieszka Buczaj Zakład Fizycznych Szkodliwości Zawodowych, Instytut Medycyny Wsi w Lublinie Halina Pawlak Katedra

Bardziej szczegółowo

Kontrola grawimetryczna stanu górotworu solnego na terenie Kopalni Otworowej Barycz

Kontrola grawimetryczna stanu górotworu solnego na terenie Kopalni Otworowej Barycz WARSZTATY z cyklu Zagrożenia naturalne w górnictwie Mat. Symp. str. 227 232 Krzysztof JAKIEL, Janusz MADEJ, Sławomir PORZUCEK Akademia Górniczo-Hutnicza, Kraków Kontrola grawimetryczna stanu górotworu

Bardziej szczegółowo

MODELLING AND ANALYSIS OF THE MOBILE PLATFORM UNDER ITS WORK CONDITIONS

MODELLING AND ANALYSIS OF THE MOBILE PLATFORM UNDER ITS WORK CONDITIONS ZESZYTY NAUKOWE POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ 2014 Seria: TRANSPORT z. 82 Nr kol. 1903 Rafał GOSZYC 1, Bogdan POSIADAŁA 2, Paweł WARYŚ 3 MODELOWANIE I ANALIZA PODESTU RUCHOMEGO W WARUNKACH JEGO PRACY Streszczenie.

Bardziej szczegółowo

ANALIZA WYTRZYMAŁOŚCI WYSIĘGNIKA ŻURAWIA TD50H

ANALIZA WYTRZYMAŁOŚCI WYSIĘGNIKA ŻURAWIA TD50H Szybkobieżne Pojazdy Gąsienicowe (16) nr 2, 2002 Alicja ZIELIŃSKA ANALIZA WYTRZYMAŁOŚCI WYSIĘGNIKA ŻURAWIA TD50H Streszczenie: W artykule przedstawiono wyniki obliczeń sprawdzających poprawność zastosowanych

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE Nr 1. Laboratorium CAD/MES. Przedmiot: Modelowanie właściwości materiałów. Opracował: dr inż. Hubert Dębski

ĆWICZENIE Nr 1. Laboratorium CAD/MES. Przedmiot: Modelowanie właściwości materiałów. Opracował: dr inż. Hubert Dębski POLITECHNIKA LUBELSKA WYDZIAŁ MECHANICZNY KATEDRA PODSTAW KON- STRUKCJI MASZYN Przedmiot: Modelowanie właściwości materiałów Laboratorium CAD/MES ĆWICZENIE Nr 1 Opracował: dr inż. Hubert Dębski I. Temat

Bardziej szczegółowo

Determination of stresses and strains using the FEM in the chassis car during the impact.

Determination of stresses and strains using the FEM in the chassis car during the impact. Wyznaczanie naprężeń i odkształceń za pomocą MES w podłużnicy samochodowej podczas zderzenia. Determination of stresses and strains using the FEM in the chassis car during the impact. dr Grzegorz Służałek

Bardziej szczegółowo

Koncepcja docelowego modelu kopalni Lubin z budową nowego szybu

Koncepcja docelowego modelu kopalni Lubin z budową nowego szybu 193 CUPRUM Czasopismo Naukowo-Techniczne Górnictwa Rud nr 4 (77) 2015, s. 193-198 Koncepcja docelowego modelu kopalni Lubin z budową nowego szybu Jerzy Grzesiński 1), Sławomir Hanzel 2), Marek Marzec 1),

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE Nr 2 i 3. Laboratorium CAD/MES. Przedmiot: Modelowanie właściwości materiałów. Opracował: dr inż. Hubert Dębski

ĆWICZENIE Nr 2 i 3. Laboratorium CAD/MES. Przedmiot: Modelowanie właściwości materiałów. Opracował: dr inż. Hubert Dębski POLITECHNIKA LUBELSKA WYDZIAŁ MECHANICZNY KATEDRA PODSTAW KON- STRUKCJI MASZYN Przedmiot: Modelowanie właściwości materiałów Laboratorium CAD/MES ĆWICZENIE Nr 2 i 3 Opracował: dr inż. Hubert Dębski I.

Bardziej szczegółowo

SPECJALNOŚĆ STUDIÓW BUDOWNICTWO PODZIEMNE I OCHRONA POWIERZCHNI NA WYDZIALE GÓRNICTWA I GEOLOGII POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ

SPECJALNOŚĆ STUDIÓW BUDOWNICTWO PODZIEMNE I OCHRONA POWIERZCHNI NA WYDZIALE GÓRNICTWA I GEOLOGII POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ Górnictwo i Geoinżynieria Rok 31 Zeszyt 3 2007 Krystian Probierz*, Piotr Strzałkowski* SPECJALNOŚĆ STUDIÓW BUDOWNICTWO PODZIEMNE I OCHRONA POWIERZCHNI NA WYDZIALE GÓRNICTWA I GEOLOGII POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ

Bardziej szczegółowo

2. ANALIZA NUMERYCZNA PROCESU

2. ANALIZA NUMERYCZNA PROCESU Artykuł Autorski z Forum Inżynierskiego ProCAx, Sosnowiec/Siewierz, 6-9 października 2011r Dr inż. Patyk Radosław, email: radosław.patyk@tu.koszalin.pl, inż. Szcześniak Michał, mieteksszczesniak@wp.pl,

Bardziej szczegółowo

Obliczanie ryzyka zagrożeń środowiska czynnikami górniczymi

Obliczanie ryzyka zagrożeń środowiska czynnikami górniczymi Mat. Symp. str. 445 449 Elżbieta PILECKA Instytut Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią PAN, Kraków Obliczanie ryzyka zagrożeń środowiska czynnikami górniczymi Streszczenie Obliczanie i monitorowanie

Bardziej szczegółowo

PROGNOZA OSIADANIA PRZYPORY CHRONI CEJ STABILNOÚÃ SK ADOWISKA POPIO ÓW ELEKTROWNI POMORZANY

PROGNOZA OSIADANIA PRZYPORY CHRONI CEJ STABILNOÚÃ SK ADOWISKA POPIO ÓW ELEKTROWNI POMORZANY prof. dr hab. in. Zygmunt MEYER dr hab. in. Ryszard COUFAL, prof. PS, coufal@ps.pl dr in. Roman BEDNAREK, bednarek@ps.pl Katedra Geotechniki Wydziaù Budownictwa i Architektury Politechnika Szczeciñska

Bardziej szczegółowo

ZACHODNIOPOMORSKI UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNY

ZACHODNIOPOMORSKI UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNY ZACHODNIOPOMORSKI UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNY w Szczecinie Z ACHODNIOPOM UNIWERSY T E T T E CH OR NO SKI LOGICZNY KATEDRA MECHANIKI I PODSTAW KONSTRUKCJI MASZYN Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych z metody

Bardziej szczegółowo

Materiałowe i technologiczne uwarunkowania stanu naprężeń własnych i anizotropii wtórnej powłok cylindrycznych wytłaczanych z polietylenu

Materiałowe i technologiczne uwarunkowania stanu naprężeń własnych i anizotropii wtórnej powłok cylindrycznych wytłaczanych z polietylenu POLITECHNIKA ŚLĄSKA ZESZYTY NAUKOWE NR 1676 SUB Gottingen 7 217 872 077 Andrzej PUSZ 2005 A 12174 Materiałowe i technologiczne uwarunkowania stanu naprężeń własnych i anizotropii wtórnej powłok cylindrycznych

Bardziej szczegółowo

Modelowanie deformacji ci¹g³ych powierzchni terenu w warunkach zmiennego zalegania z³o a

Modelowanie deformacji ci¹g³ych powierzchni terenu w warunkach zmiennego zalegania z³o a GOSPODARKA SUROWCAMI MINERALNYMI Tom 26 2010 Zeszyt 3 RYSZARD HEJMANOWSKI*, ANDRZEJ KWINTA** Modelowanie deformacji ci¹g³ych powierzchni terenu w warunkach zmiennego zalegania z³o a Wprowadzenie W ostatnich

Bardziej szczegółowo

Katowice GPW 2013. Zintegrowany system informatyczny do kompleksowego zarządzania siecią wodociągową. Jan Studziński

Katowice GPW 2013. Zintegrowany system informatyczny do kompleksowego zarządzania siecią wodociągową. Jan Studziński Katowice GPW 2013 Zintegrowany system informatyczny do kompleksowego zarządzania siecią wodociągową Jan Studziński 1 1. Wstęp Cel pracy Usprawnienie zarządzania siecią wodociągową za pomocą nowoczesnych

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie sieciami telekomunikacyjnymi

Zarządzanie sieciami telekomunikacyjnymi SNMP Protocol The Simple Network Management Protocol (SNMP) is an application layer protocol that facilitates the exchange of management information between network devices. It is part of the Transmission

Bardziej szczegółowo

ALGORYTM OBLICZENIOWY DRGAŃ SWOBODNYCH Ł OPATKI WIRNIKOWEJ

ALGORYTM OBLICZENIOWY DRGAŃ SWOBODNYCH Ł OPATKI WIRNIKOWEJ ZESZYTY NAUKOWE AKADEMII MARYNARKI WOJENNEJ ROK XLIX NR (73) Lesł aw Kyzioł Leszek Kubitz Akademia Marynarki Wojennej ALGORYTM OBLICZENIOWY DRGAŃ SWOBODNYCH Ł OPATKI WIRNIKOWEJ STRESZCZENIE Przedstawiono

Bardziej szczegółowo

ANALIZA ROZKŁADU POLA MAGNETYCZNEGO W KADŁUBIE OKRĘTU Z CEWKAMI UKŁADU DEMAGNETYZACYJNEGO

ANALIZA ROZKŁADU POLA MAGNETYCZNEGO W KADŁUBIE OKRĘTU Z CEWKAMI UKŁADU DEMAGNETYZACYJNEGO POZNAN UNIVE RSITY OF TE CHNOLOGY ACADE MIC JOURNALS No 81 Electrical Engineering 2015 Mirosław WOŁOSZYN* Kazimierz JAKUBIUK* Mateusz FLIS* ANALIZA ROZKŁADU POLA MAGNETYCZNEGO W KADŁUBIE OKRĘTU Z CEWKAMI

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Wybrane zagadnienia modelowania i obliczeń inżynierskich Chosen problems of engineer modeling and numerical analysis Dyscyplina: Budowa i Eksploatacja Maszyn Rodzaj przedmiotu: Przedmiot

Bardziej szczegółowo

BADANIA UZUPEŁNIONE SYMULACJĄ NUMERYCZNĄ PODSTAWĄ DZIAŁANIA EKSPERTA

BADANIA UZUPEŁNIONE SYMULACJĄ NUMERYCZNĄ PODSTAWĄ DZIAŁANIA EKSPERTA dr inż. Paweł Sulik Zakład Konstrukcji i Elementów Budowlanych BADANIA UZUPEŁNIONE SYMULACJĄ NUMERYCZNĄ PODSTAWĄ DZIAŁANIA EKSPERTA Seminarium ITB, BUDMA 2010 Wprowadzenie Instytut Techniki Budowlanej

Bardziej szczegółowo

Monitoring satelitarny GPS mikroprzemieszczeń szczytów wież szybowych w kopalni LW Bogdanka

Monitoring satelitarny GPS mikroprzemieszczeń szczytów wież szybowych w kopalni LW Bogdanka prof. dr hab. inż. Antoni TAJDUŚ dr inż. Edward STEWARSKI mgr inż. Paweł KAMIŃSKI Akademia Górniczo-Hutnicza, Kraków Treść Monitoring satelitarny GPS mikroprzemieszczeń szczytów wież szybowych w kopalni

Bardziej szczegółowo

Analiza obciążeń baneru reklamowego za pomocą oprogramowania ADINA-AUI 8.9 (900 węzłów)

Analiza obciążeń baneru reklamowego za pomocą oprogramowania ADINA-AUI 8.9 (900 węzłów) Politechnika Łódzka Wydział Technologii Materiałowych i Wzornictwa Tekstyliów Katedra Materiałoznawstwa Towaroznawstwa i Metrologii Włókienniczej Analiza obciążeń baneru reklamowego za pomocą oprogramowania

Bardziej szczegółowo

METODY CHEMOMETRYCZNE W IDENTYFIKACJI ŹRÓDEŁ POCHODZENIA

METODY CHEMOMETRYCZNE W IDENTYFIKACJI ŹRÓDEŁ POCHODZENIA METODY CHEMOMETRYCZNE W IDENTYFIKACJI ŹRÓDEŁ POCHODZENIA AMFETAMINY Waldemar S. Krawczyk Centralne Laboratorium Kryminalistyczne Komendy Głównej Policji, Warszawa (praca obroniona na Wydziale Chemii Uniwersytetu

Bardziej szczegółowo

Tok postępowania przy projektowaniu fundamentu bezpośredniego obciążonego mimośrodowo wg wytycznych PN-EN 1997-1 Eurokod 7

Tok postępowania przy projektowaniu fundamentu bezpośredniego obciążonego mimośrodowo wg wytycznych PN-EN 1997-1 Eurokod 7 Tok postępowania przy projektowaniu fundamentu bezpośredniego obciążonego mimośrodowo wg wytycznych PN-EN 1997-1 Eurokod 7 I. Dane do projektowania - Obciążenia stałe charakterystyczne: V k = (pionowe)

Bardziej szczegółowo

Badania w sieciach złożonych

Badania w sieciach złożonych Badania w sieciach złożonych Grant WCSS nr 177, sprawozdanie za rok 2012 Kierownik grantu dr. hab. inż. Przemysław Kazienko mgr inż. Radosław Michalski Instytut Informatyki Politechniki Wrocławskiej Obszar

Bardziej szczegółowo

System optymalizacji produkcji energii

System optymalizacji produkcji energii System optymalizacji produkcji energii Produkcja energii jest skomplikowanym procesem na który wpływa wiele czynników, optymalizacja jest niezbędna, bieżąca informacja o kosztach i możliwościach wykorzystania

Bardziej szczegółowo

NUMERYCZNA SYMULACJA NAPRĘŻEŃ I DEFORMACJI W ODLEWACH MOŻLIWOŚCI I KOSZTY ANALIZY

NUMERYCZNA SYMULACJA NAPRĘŻEŃ I DEFORMACJI W ODLEWACH MOŻLIWOŚCI I KOSZTY ANALIZY 48/17 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2005, Rocznik 5, Nr 17 Archives of Foundry Year 2005, Volume 5, Book 17 PAN - Katowice PL ISSN 1642-5308 NUMERYCZNA SYMULACJA NAPRĘŻEŃ I DEFORMACJI W ODLEWACH MOŻLIWOŚCI

Bardziej szczegółowo

ANALIZA STANU NAPRĘŻEŃ W WYBRANYCH LEJACH PROTEZOWYCH KOŃCZYNY DOLNEJ Z WYKORZYSTANIEM METOD ELEMENTÓW SKOŃCZONYCH

ANALIZA STANU NAPRĘŻEŃ W WYBRANYCH LEJACH PROTEZOWYCH KOŃCZYNY DOLNEJ Z WYKORZYSTANIEM METOD ELEMENTÓW SKOŃCZONYCH Aktualne Problemy Biomechaniki, nr 9/2015 19 Anna BRYNKUS, Sylwia ŁAGAN, Zakład Mechaniki Doświadczalnej i Biomechaniki, Instytut Mechaniki Stosowanej, Politechnika Krakowska, Kraków ANALIZA STANU NAPRĘŻEŃ

Bardziej szczegółowo

Analiza wytrzymałościowa oraz badania niszczące wirujących dysków

Analiza wytrzymałościowa oraz badania niszczące wirujących dysków Prof. dr hab. inż. Edward Chlebus, Politechnika Wrocławska Prof. Dr.-Ing. habil. Werner Hufenbach, Technische Universität Dresden Dr inż. Piotr Górski, Politechnika Wrocławska Dr inż. Kamil Krot, Politechnika

Bardziej szczegółowo

prof. zw. dr hab. inż. Ryszard Hycner

prof. zw. dr hab. inż. Ryszard Hycner prof. zw. dr hab. inż. Ryszard Hycner KONTAKT: hycnerryszard@gmail.com O SOBIE: Prof. dr hab. inż. Ryszard Hycner, jest nauczycielem akademickim, profesorem zwyczajnym zatrudnionym na Wydziale Geodezji

Bardziej szczegółowo

Metoda elementów skończonych

Metoda elementów skończonych Metoda elementów skończonych Wraz z rozwojem elektronicznych maszyn obliczeniowych jakimi są komputery zaczęły pojawiać się różne numeryczne metody do obliczeń wytrzymałości różnych konstrukcji. Jedną

Bardziej szczegółowo

ZAAWANSOWANE METODY OBLICZEŃ NAPRĘśEŃ I ODKSZTAŁCEŃ NA PRZYKŁADZIE ANALIZY KORPUSU SILNIKA ELEKTRYCZNEGO DO KOMBAJNU ŚCIANOWEGO KA200

ZAAWANSOWANE METODY OBLICZEŃ NAPRĘśEŃ I ODKSZTAŁCEŃ NA PRZYKŁADZIE ANALIZY KORPUSU SILNIKA ELEKTRYCZNEGO DO KOMBAJNU ŚCIANOWEGO KA200 Zeszyty Problemowe Maszyny Elektryczne Nr 82/2009 87 Mariusz Śladowski BOBRME Komel, Katowice ZAAWANSOWANE METODY OBLICZEŃ NAPRĘśEŃ I ODKSZTAŁCEŃ NA PRZYKŁADZIE ANALIZY KORPUSU SILNIKA ELEKTRYCZNEGO DO

Bardziej szczegółowo

Wsparcie dla działań na rzecz poprawy efektywności energetycznej ze strony systemów informatycznych

Wsparcie dla działań na rzecz poprawy efektywności energetycznej ze strony systemów informatycznych Wsparcie dla działań na rzecz poprawy efektywności energetycznej ze strony systemów informatycznych Potencjał efektywności energetycznej w przemyśle Seminarium Stowarzyszenia Klaster 3x20 Muzeum Górnictwa

Bardziej szczegółowo

TELEDETEKCJA Z ELEMENTAMI FOTOGRAMETRII WYKŁAD 10

TELEDETEKCJA Z ELEMENTAMI FOTOGRAMETRII WYKŁAD 10 TELEDETEKCJA Z ELEMENTAMI FOTOGRAMETRII WYKŁAD 10 Fotogrametria to technika pomiarowa oparta na obrazach fotograficznych. Wykorzystywana jest ona do opracowywani map oraz do różnego rodzaju zadań pomiarowych.

Bardziej szczegółowo

Materiały do laboratorium Przygotowanie Nowego Wyrobu dotyczące metody elementów skończonych (MES) Opracowała: dr inŝ.

Materiały do laboratorium Przygotowanie Nowego Wyrobu dotyczące metody elementów skończonych (MES) Opracowała: dr inŝ. Materiały do laboratorium Przygotowanie Nowego Wyrobu dotyczące metody elementów skończonych (MES) Opracowała: dr inŝ. Jolanta Zimmerman 1. Wprowadzenie do metody elementów skończonych Działanie rzeczywistych

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE TECHNOLOGII WIRTUALNEJ RZECZYWISTOŚCI W PROJEKTOWANIU MASZYN

ZASTOSOWANIE TECHNOLOGII WIRTUALNEJ RZECZYWISTOŚCI W PROJEKTOWANIU MASZYN MODELOWANIE INŻYNIERSKIE ISSN 1896-771X 37, s. 141-146, Gliwice 2009 ZASTOSOWANIE TECHNOLOGII WIRTUALNEJ RZECZYWISTOŚCI W PROJEKTOWANIU MASZYN KRZYSZTOF HERBUŚ, JERZY ŚWIDER Instytut Automatyzacji Procesów

Bardziej szczegółowo

I. KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU

I. KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU I. KARTA PRZEDMIOTU. Nazwa przedmiotu: KOMPUTEROWE WSPOMAGANIE PROJEKTOWANIA Z CAD 2. Kod przedmiotu: Ko 3. Jednostka prowadząca: Wydział Mechaniczno-Elektryczny 4. Kierunek: Mechanika i budowa maszyn

Bardziej szczegółowo

WSPÓŁDZIAŁANIE ORGANÓW NADZORU GÓRNICZEGO W PROCESIE PLANOWANIA PRZESTRZENNEGO ORAZ REALIZACJI INWESTYCJI NA TERENACH GÓRNICZYCH I POGÓRNICZYCH

WSPÓŁDZIAŁANIE ORGANÓW NADZORU GÓRNICZEGO W PROCESIE PLANOWANIA PRZESTRZENNEGO ORAZ REALIZACJI INWESTYCJI NA TERENACH GÓRNICZYCH I POGÓRNICZYCH WYŻSZY URZĄD GÓRNICZY Departament Ochrony Środowiska i Gospodarki Złożem WSPÓŁDZIAŁANIE ORGANÓW NADZORU GÓRNICZEGO W PROCESIE PLANOWANIA PRZESTRZENNEGO ORAZ REALIZACJI INWESTYCJI NA TERENACH GÓRNICZYCH

Bardziej szczegółowo

GENEROWANIE NUMERYCZNEGO MODELU ZŁOŻA W PROGRAMIE AUTODESK CIVIL 3D

GENEROWANIE NUMERYCZNEGO MODELU ZŁOŻA W PROGRAMIE AUTODESK CIVIL 3D ZESZYTY NAUKOWE POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ 2007 Seria: GÓRNICTWO z. xxx Nr kol. xxx Marian PONIEWIERA Politechnika Śląska, Gliwice GENEROWANIE NUMERYCZNEGO MODELU ZŁOŻA W PROGRAMIE AUTODESK CIVIL 3D Streszczenie.

Bardziej szczegółowo

Publikacje naukowe Marek Kubica Marek Kubica Marek Kubica Marek Kubica Marek Kubica Marek Kubica Marek Kubica Kubica Marek Marek Kubica Marek Kubica

Publikacje naukowe Marek Kubica Marek Kubica Marek Kubica Marek Kubica Marek Kubica Marek Kubica Marek Kubica Kubica Marek Marek Kubica Marek Kubica Publikacje naukowe 1. Marek Kubica: Simulation of fiber orientation program of AOC morphology produced in ternary electrolyte, XV Międzynarodowa Studencka Sesja Naukowa Katowice, 15 Maj 2014. 2. Marek

Bardziej szczegółowo

typowego rusztowania

typowego rusztowania Budownictwo i Architektura 13(2) (2014) 325-332 Wpływ imperfekcji na pracę statyczno-wytrzymałościową typowego rusztowania Ewa Błazik-Borowa 1, Jakub Gontarz 2 1 Katedra Mechaniki Budowli, Wydział Budownictwa

Bardziej szczegółowo

GEOMETRIA WYKREŚLNA W BUDOWNICTWIE

GEOMETRIA WYKREŚLNA W BUDOWNICTWIE Jolanta SŁOMA Ewa ZARZEKA-RACZKOWSKA Katedra Matematyki i Geometrii Inżynierskiej Wydział Inżynierii Budowlanej i Sanitarnej Politechnika Lubelska GEOMETRIA WYKREŚLNA W BUDOWNICTWIE W związku z dynamicznym

Bardziej szczegółowo

PRZEPISY PUBLIKACJA NR 19/P ANALIZA STREFOWEJ WYTRZYMAŁOŚCI KADŁUBA ZBIORNIKOWCA

PRZEPISY PUBLIKACJA NR 19/P ANALIZA STREFOWEJ WYTRZYMAŁOŚCI KADŁUBA ZBIORNIKOWCA PRZEPISY PUBLIKACJA NR 19/P ANALIZA STREFOWEJ WYTRZYMAŁOŚCI KADŁUBA ZBIORNIKOWCA 2010 Publikacje P (Przepisowe) wydawane przez Polski Rejestr Statków są uzupełnieniem lub rozszerzeniem Przepisów i stanowią

Bardziej szczegółowo

NADZOROWANIE EKSPLOATACJI SYSTEMÓW OBRONY POWIETRZNEJ POD KĄTEM ICH NIEZAWODNOŚCI I BEZPIECZEŃSTWA

NADZOROWANIE EKSPLOATACJI SYSTEMÓW OBRONY POWIETRZNEJ POD KĄTEM ICH NIEZAWODNOŚCI I BEZPIECZEŃSTWA Wojskowy Instytut Techniczny Uzbrojenia NADZOROWANIE EKSPLOATACJI SYSTEMÓW OBRONY POWIETRZNEJ POD KĄTEM ICH NIEZAWODNOŚCI I BEZPIECZEŃSTWA Streszczenie: W artykule przedstawiono warunki efektywnego funkcjonowania

Bardziej szczegółowo

LKA 4111-02-04/2013 K/13/006 WYSTĄPIENIE POKONTROLNE

LKA 4111-02-04/2013 K/13/006 WYSTĄPIENIE POKONTROLNE LKA 4111-02-04/2013 K/13/006 WYSTĄPIENIE POKONTROLNE I. Dane identyfikacyjne kontroli Numer i tytuł kontroli Jednostka przeprowadzająca kontrolę Kontrolerzy Jednostka kontrolowana Kierownik jednostki kontrolowanej

Bardziej szczegółowo

HAZARD TO THE SURFACE ARISING OUT OF THE OLD, SHALLOW MINING

HAZARD TO THE SURFACE ARISING OUT OF THE OLD, SHALLOW MINING GÓRNICTWO I GEOLOGIA 2012 Tom 7 Zeszyt 1 Piotr STRZAŁKOWSKI Politechnika Śląska, Gliwice Katedra Geomechaniki, Budownictwa Podziemnego i Zarządzania Ochroną Powierzchni ZAGROŻENIE DLA POWIERZCHNI WYNIKAJĄCE

Bardziej szczegółowo

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW. TRANSPORT studia stacjonarne i niestacjonarne

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW. TRANSPORT studia stacjonarne i niestacjonarne Załącznik do uchwały Nr 000-8/4/2012 Senatu PRad. z dnia 28.06.2012r. EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW TRANSPORT studia stacjonarne i niestacjonarne Nazwa wydziału: Wydział Transportu i Elektrotechniki

Bardziej szczegółowo

8. Analiza danych przestrzennych

8. Analiza danych przestrzennych 8. naliza danych przestrzennych Treścią niniejszego rozdziału będą analizy danych przestrzennych. naliza, ogólnie mówiąc, jest procesem poszukiwania (wydobywania) informacji ukrytej w zbiorze danych. Najprostszym

Bardziej szczegółowo

Rys. 1. Schemat wymiarowy złącza taśm 4 przekładkowych Fig. 1 Dimensional diagram of the 4 plies conveyor belt splice.

Rys. 1. Schemat wymiarowy złącza taśm 4 przekładkowych Fig. 1 Dimensional diagram of the 4 plies conveyor belt splice. Prof. dr hab. inż. Monika Hardygóra, 1,2 mgr inż. Henryk Komander 1, dr inż. Ryszard Błażej 1, dr hab. inż. Leszek Jurdziak 1, Metoda prognozowania trwałości zmęczeniowej złączy wieloprzekładkowych taśm

Bardziej szczegółowo

Bałtyckie Centrum Badawczo-Wdrożeniowe Gospodarki Morskiej i jego rola we wzmacnianiu innowacyjności Pomorza Zachodniego.

Bałtyckie Centrum Badawczo-Wdrożeniowe Gospodarki Morskiej i jego rola we wzmacnianiu innowacyjności Pomorza Zachodniego. Bałtyckie Centrum Badawczo-Wdrożeniowe Gospodarki Morskiej i jego rola we wzmacnianiu innowacyjności Pomorza Zachodniego. KONCEPCJA STRUKTURY ORGANIZACYJNEJ CENTRUM Zakład b-r górnictwa morskiego Prowadzenie

Bardziej szczegółowo

Projektowanie elementów z tworzyw sztucznych

Projektowanie elementów z tworzyw sztucznych Projektowanie elementów z tworzyw sztucznych Wykorzystanie technik komputerowych w projektowaniu elementów z tworzyw sztucznych Tematyka wykładu Techniki komputerowe, Problemy występujące przy konstruowaniu

Bardziej szczegółowo

Kierunki i specjalności na stacjonarnych studiach I i II stopnia zatwierdzone do uruchomienia w roku akademickim 2015/16

Kierunki i specjalności na stacjonarnych studiach I i II stopnia zatwierdzone do uruchomienia w roku akademickim 2015/16 Kierunki i specjalności na stacjonarnych studiach I i II stopnia zatwierdzone do uruchomienia w roku akademickim 2015/16 Załącznik 1 Wydział Architektury architektura architektura architektura krajobrazu

Bardziej szczegółowo

DIGITALIZACJA GEOMETRII WKŁADEK OSTRZOWYCH NA POTRZEBY SYMULACJI MES PROCESU OBRÓBKI SKRAWANIEM

DIGITALIZACJA GEOMETRII WKŁADEK OSTRZOWYCH NA POTRZEBY SYMULACJI MES PROCESU OBRÓBKI SKRAWANIEM Dr inż. Witold HABRAT, e-mail: witekhab@prz.edu.pl Politechnika Rzeszowska, Wydział Budowy Maszyn i Lotnictwa Dr hab. inż. Piotr NIESŁONY, prof. PO, e-mail: p.nieslony@po.opole.pl Politechnika Opolska,

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ 2014 Seria: TRANSPORT z. 82 Nr kol. 1903

ZESZYTY NAUKOWE POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ 2014 Seria: TRANSPORT z. 82 Nr kol. 1903 ZESZYTY NAUKOWE POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ 2014 Seria: TRANSPORT z. 82 Nr kol. 1903 Piotr FOLĘGA 1 DOBÓR ZĘBATYCH PRZEKŁADNI FALOWYCH Streszczenie. Różnorodność typów oraz rozmiarów obecnie produkowanych zębatych

Bardziej szczegółowo

Centralna Stacja Ratownictwa Górniczego S.A. Marek Zawartka, Arkadiusz Grządziel

Centralna Stacja Ratownictwa Górniczego S.A. Marek Zawartka, Arkadiusz Grządziel Centralna Stacja Ratownictwa Górniczego S.A. Marek Zawartka, Arkadiusz Grządziel Wykonane w czerwcu 2012r kontrole stanu obmurza szybu Kazimierz I przy pomocy kamer, wykazały wystąpienie dopływu wody (oszacowane

Bardziej szczegółowo

Praca mgr/inż. Student. Nr tematu TEMATY PRAC DYPLOMOWYCH Promotor. Blachowski Jan Blachowski Jan Błażej Ryszard

Praca mgr/inż. Student. Nr tematu TEMATY PRAC DYPLOMOWYCH Promotor. Blachowski Jan Blachowski Jan Błażej Ryszard Nr tematu TEMATY PRAC DYPLOMOWYCH Promotor 2012/w/20 2012/w/23 2008/w/50 2011/w/16 2009/w/5 2009/w/7 2009/w/8 2012/w/26 2009/w/136 2009/w/139 2011/w/30 Publikacja wybranych danych planistycznych z wykorzystaniem

Bardziej szczegółowo

MODEL 3D MCAD LEKKIEGO SAMOLOTU SPORTOWEGO, JAKO ŹRÓDŁO GEOMETRII DLA ANALIZY WYTRZYMAŁOŚCIOWEJ MES OBIEKTU

MODEL 3D MCAD LEKKIEGO SAMOLOTU SPORTOWEGO, JAKO ŹRÓDŁO GEOMETRII DLA ANALIZY WYTRZYMAŁOŚCIOWEJ MES OBIEKTU IX Konferencja naukowo-techniczna Programy MES w komputerowym wspomaganiu analizy, projektowania i wytwarzania MODEL 3D MCAD LEKKIEGO SAMOLOTU SPORTOWEGO, JAKO ŹRÓDŁO GEOMETRII DLA ANALIZY WYTRZYMAŁOŚCIOWEJ

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA DO ĆWICZENIA NR 4

INSTRUKCJA DO ĆWICZENIA NR 4 KATEDRA MECHANIKI STOSOWANEJ Wydział Mechaniczny POLITECHNIKA LUBELSKA INSTRUKCJA DO ĆWICZENIA NR 4 PRZEDMIOT TEMAT Wybrane zagadnienia z optymalizacji elementów konstrukcji Zastosowanie optymalizacji

Bardziej szczegółowo

ANALITYCZNO-NUMERYCZNE OBLICZENIA WYTRZYMAŁOŚCIOWE KÓŁ ZĘBATYCH LOTNICZEJ PRZEKŁADNI STOŻKOWEJ

ANALITYCZNO-NUMERYCZNE OBLICZENIA WYTRZYMAŁOŚCIOWE KÓŁ ZĘBATYCH LOTNICZEJ PRZEKŁADNI STOŻKOWEJ dr inż. Jacek PACANA pacana@prz.edu.pl Politechnika Rzeszowska dr inż. Jadwiga PISULA jpisula@prz.edu.pl Politechnika Rzeszowska ANALITYCZNO-NUMERYCZNE OBLICZENIA WYTRZYMAŁOŚCIOWE KÓŁ ZĘBATYCH LOTNICZEJ

Bardziej szczegółowo

Bazy danych geologiczno-inżynierskich Państwowej Służby Geologicznej w procesie inwestycyjnym i w planowaniu przestrzennym

Bazy danych geologiczno-inżynierskich Państwowej Służby Geologicznej w procesie inwestycyjnym i w planowaniu przestrzennym Bazy danych geologiczno-inżynierskich Państwowej Służby Geologicznej w procesie inwestycyjnym i w planowaniu przestrzennym Grzegorz Ryżyński Program Bezpieczna Infrastruktura i Środowisko PIG-PIB Etapy

Bardziej szczegółowo

Dawid Szurgacz 1. WPROWADZENIE

Dawid Szurgacz 1. WPROWADZENIE PRACE NAUKOWE GIG GÓRNICTWO I ŚRODOWISKO RESEARCH REPORTS MINING AND ENVIRONMENT Kwartalnik Quarterly 1/2011 Dawid Szurgacz PRÓBA OKREŚLENIA DYNAMICZNEJ MOCY STOJAKA ZMECHANIZOWANEJ OBUDOWY ŚCIANOWEJ PRZEZNACZONEGO

Bardziej szczegółowo

Metodyki projektowania i modelowania systemów Cyganek & Kasperek & Rajda 2013 Katedra Elektroniki AGH

Metodyki projektowania i modelowania systemów Cyganek & Kasperek & Rajda 2013 Katedra Elektroniki AGH Kierunek Elektronika i Telekomunikacja, Studia II stopnia Specjalność: Systemy wbudowane Metodyki projektowania i modelowania systemów Cyganek & Kasperek & Rajda 2013 Katedra Elektroniki AGH Zagadnienia

Bardziej szczegółowo

METODY ELEMENTÓW SKOŃCZONYCH (MES) DO OBLICZEŃ WYTRZYMAŁOŚCIOWYCH ZŁĄCZY IZOLUJĄCYCH (MONOBLOKÓW)

METODY ELEMENTÓW SKOŃCZONYCH (MES) DO OBLICZEŃ WYTRZYMAŁOŚCIOWYCH ZŁĄCZY IZOLUJĄCYCH (MONOBLOKÓW) VII Krajowa Konferencja POMIARY KOROZYJNE W OCHRONIE ELEKTROCHEMICZNEJ VII NATIONAL CONFERENCE CORROSION MEASUREMENTS IN ELECTROCHEMICAL PROTECTION 18-20. 09. 2002 Jurata, Poland METODY ELEMENTÓW SKOŃCZONYCH

Bardziej szczegółowo

Karta dokumentacyjna naturalnego zagrożenia geologicznego działalność górnicza Deformacje nieciągłe

Karta dokumentacyjna naturalnego zagrożenia geologicznego działalność górnicza Deformacje nieciągłe Karta dokumentacyjna naturalnego zagrożenia geologicznego działalność górnicza Deformacje nieciągłe Nr ewidencyjny M-34-63-A-a/G/N/6 Lokalizacja: Województwo Powiat Gmina Miejscowość Śląskie Miasto Katowice

Bardziej szczegółowo

THEORETICAL STUDIES ON CHEMICAL SHIFTS OF 3,6 DIIODO 9 ETHYL 9H CARBAZOLE

THEORETICAL STUDIES ON CHEMICAL SHIFTS OF 3,6 DIIODO 9 ETHYL 9H CARBAZOLE THEORETICAL STUDIES ON CHEMICAL SHIFTS OF 3,6 DIIODO 9 ETHYL 9H CARBAZOLE Teobald Kupkaa, Klaudia Radula-Janika, Krzysztof Ejsmonta, Zdzisław Daszkiewicza, Stephan P. A. Sauerb a Faculty of Chemistry,

Bardziej szczegółowo

Proposal of thesis topic for mgr in. (MSE) programme in Telecommunications and Computer Science

Proposal of thesis topic for mgr in. (MSE) programme in Telecommunications and Computer Science Proposal of thesis topic for mgr in (MSE) programme 1 Topic: Monte Carlo Method used for a prognosis of a selected technological process 2 Supervisor: Dr in Małgorzata Langer 3 Auxiliary supervisor: 4

Bardziej szczegółowo

Ocena metod oznaczania modułu odkształcenia do projektowania

Ocena metod oznaczania modułu odkształcenia do projektowania Małgorzata Wszędyrówny-Nast Ocena metod oznaczania modułu odkształcenia do projektowania ścian szczelinowych Estimation of the modulus of elasticity determination methods for the displacements analysis

Bardziej szczegółowo

PORÓWNANIE WYNIKÓW ANALIZY MES Z WYNIKAMI POMIARÓW TENSOMETRYCZNYCH DEFORMACJI KÓŁ KOLEJOWYCH ZESTAWÓW KOŁOWYCH

PORÓWNANIE WYNIKÓW ANALIZY MES Z WYNIKAMI POMIARÓW TENSOMETRYCZNYCH DEFORMACJI KÓŁ KOLEJOWYCH ZESTAWÓW KOŁOWYCH Zeszyty Naukowe Katedry Mechaniki Stosowanej, nr 18/22 Aleksander Sładkowski, Krzysztof Bizoń, Katarzyna Chruzik Instytut Transportu, Zakład Transportu Szynowego, Politechnika Śląska w Katowicach PORÓWNANIE

Bardziej szczegółowo

ABC. Obiekt3D Wersja 6.2 Opis

ABC. Obiekt3D Wersja 6.2 Opis ABC Obiekt3D Wersja 6.2 Opis Krzysztof GRAJEK ABC Obiekt3D Wersja 6.2 Opis Na prawach rękopisu PRO-SOFT Gliwice 2005 Projekt graficzny okładki: Wojciech PAZDUR, juster@grafik.3d.pl Oprogramowanie serii

Bardziej szczegółowo