O PRZEKSZTAŁCENIACH ENERGETYKI I PROBLEMACH W HANDLU ENERGIĄ NA PRZYKŁADZIE USA

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "O PRZEKSZTAŁCENIACH ENERGETYKI I PROBLEMACH W HANDLU ENERGIĄ NA PRZYKŁADZIE USA"

Transkrypt

1 O PRZEKSZTAŁCENIACH ENERGETYKI I PROBLEMACH W HANDLU ENERGIĄ NA PRZYKŁADZIE USA Autor: Józef Szymczyk ( Rynek Energii nr 3/2006) Streszczenie. Reformy w energetyce wprowadzane aktualnie w Unii Europejskiej były wcześniej wypracowywane w USA. Celem tych reform było przekształcenie elektroenergetyki i gazownictwa z monopolistycznych sektorów, kontrolowanych przez władze federalne i stanowe, w zliberalizowane działy gospodarki z dużym poziomem konkurencji. W Stanach Zjednoczonych wymyślono sposoby realizowania nowoczesnej energetyki i przekształcono je w akty prawne. W USA stworzono racjonalne podstawy działania skojarzonej gospodarki energetycznej. Tam wymyślono zasadę TPA (dostęp strony trzeciej do infrastruktury), obowiązek rozdzielenia działalności przesyłowej i dystrybucyjnej (która podlega regulacji) od handlowej (która nie jest regulowana). W USA wprowadzono wolny handel mocą przesyłową, giełdy i centra handlu energią elektryczną i gazem (z dominacją kontraktów krótkoterminowych), handel elektroniczny energią i łączenie handlu energią z różnymi usługami. Te działania przekształciły radykalnie model gospodarki energetycznej w USA, ale także wprowadziły pewne problemy i zagrożenia! Słowa kluczowe: reforma, energetyka, liberalizacja, rynek 1. OGÓLNA CHARAKTERYSTYKA ENERGETYKI USA To co odróżnia energetykę USA od energetyki europejskiej i reszty świata, to stabilna struktura zużycia w niej energii pierwotnej od wielu dziesiątków lat. Wynika to stąd, że amerykańskie gazownictwo osiągnęło swą dojrzałość już w czasie między pierwszą i drugą wojną światową. Europa zaś zainteresowała się bardziej gazem ziemnym dopiero po pierwszym światowym kryzysie energetycznym, który wystąpił na początku lat osiemdziesiątych XX wieku (najczęściej przyjmuje się, że pierwszy kryzys energetyczny wystąpił w 1973, a drugi w roku 1981). Bujny rozwój gazownictwa w Europie i na świcie nastąpił dopiero w latach dziewięćdziesiątych XX wieku. Na początku lat sześćdziesiątych w USA zaczęto rozwijać energetykę jądrową, która obecnie daje kilkuprocentowy wkład do bilansu energii. W ostatnich latach ropa naftowa dawała wkład około 40% do bilansu energii pierwotnej USA, gaz ziemny około 24,5%, węgiel kamienny około 25%, energia jądrowa około 8% i resztę energia wodna (-2,5%). Amerykanie zużywają dużo energii, bo aż około 24% ogólnoświatowego zużycia energii pierwotnej. Reformę energetyki amerykańskiej rozpoczęto od gazownictwa w latach siedemdziesiątych, która zakończyła się sukcesem. W wyniku jej został zliberalizowany prawie cały rynek hurtowy gazu ziemnego i rozpoczęto liberalizację rynku detalicznego. Skorzystali na tym wszyscy odbiorcy gazu ziemnego w wyniku obniżenia ceny gazu i uzyskania lepszej obsługi. Sukces jaki osiągnięto przez wprowadzenie konkurencyjnego rynku gazu, pozwolił na rozpoczęcie liberalizacji rynku energii elektrycznej, co uczyniono w roku Reformy w gazownictwie i w elektroenergetyce nazwano w USA deregulacją energetyki. Wprowadzenie w Stanach Zjednoczonych konkurencyjnych rynków gazu ziemnego i energii elektrycznej spowodowało na początku duży popyt na energię i bardzo duży rozwój energetycznych firm handlowych, a także nowych form handlu energią (łącznie z handlem elektronicznym). Deregulacją energetyki amerykańskiej i wcześniejszy rozwój gazownictwa umożliwił w USA szybki rozwój nowych sposobów organizacji procesów technologicznych w

2 elektroenergetyce i ciepłownictwie. Dotyczy to w pierwszym rzędzie tego co nazwano generacją rozproszoną i rozsianą w energetyce [5]. Generacja rozproszona i rozsiana to przede wszystkim skojarzona gospodarka energetyczna (czyli jednoczesna produkcja ciepła i energii elektrycznej) oparta o obieg silnika spalinowego i turbiny gazowej. Stany Zjednoczone były i są liderem światowym w instalowaniu jednostek generacji rozproszonej i rozsianej. Rozwój generacji rozproszonej i rozsianej umożliwił organizowanie energetyki komunalnej. Teraz zakłady energetyki komunalnej w USA produkują około po 30% całości produkowanego ciepła i energii elektrycznej po najniższych cenach. Uważa się powszechnie, że ilościowy rozwój komunalnych firm energetycznych w USA (jest ich tam około czterech tysięcy) jest hamulcem podnoszenia cen ciepła i energii elektrycznej przez zakłady zawodowe energetyki zawodowej (tych jest kilkaset, ale są to zakłady dużej mocy). Załamanie się w ostatnich latach koniunktury gospodarczej w USA, kryzys energetyczny w Kalifornii (jaki wystąpił w roku 2001), wielka awaria sieci elektroenergetycznej na wybrzeżu północno-wschodnim (sierpień 2003 r.) oraz nadużyciami przez wiele firm marketingowych energetyki, w tym przez firmy największe i inne zaistniałe fakty spowodowało zahamowanie deregulacji energetyki amerykańskiej. W wielu przypadkach deregulacja energetyki USA została zakwestionowana. Energetyka brytyjska, a szczególnie gazownictwo i elektroenergetyka, która jeszcze do niedawna wzorowała się na amerykańskiej deregulacji energetyki, obecnie wyprzedzają ją w zakresie deregulacji i różnorodności rozwiązań [4]. 2. AFERA ENRONU I SKUTKI BANKRUCTW ENERGETYCZNYCH FIRM MARKETINGOWYCH W USA W latach dziewięćdziesiątych Enron był pionierem w światowej energetyce. W tym czasie otrzymał 6 razy nagrodę Forbesa, przyznawana najbardziej innowacyjnej spółce amerykańskiej. Do momentu upadku był największym dostawcą energii elektrycznej i gazu na rynek amerykański. Jedna trzecia rynku energii i gazu w USA należała do tej firmy. Elektroniczny handel hurtowy gazem i energią elektryczną, prowadzony przez EnronOnline, w czasie rzeczywistym był wielkości 300 mld $ na rok, już w drugim roku działalności [3]. I pomimo popełnionych oszustw i błędów dalej uznaje się zasługi Enronu jako pioniera w zakresie restrukturyzacji hurtowych i detalicznych rynków energii. Enron zorganizował rynki gazu ziemnego i energii elektrycznej na tych obszarach, gdzie rynku dotąd prawie ich nie było. Spowodowało to konkurencję i obniżkę cen gazu i energii elektrycznej dla wszystkich odbiorców. Enron stworzył podstawy elektronicznego handlu energią i hurtowe rynki transakcji natychmiastowych (spot). Potrafił zabezpieczyć handlujących przed zmianami cen, przez skuteczne zabezpieczanie ceny energii w wyniku zawierania odpowiednich kontraktów i innych instrumentów. Wiele innowacji wprowadzonych przez Enron (zarządzanie korporacjami, prowadzenie handlu hurtowego i dystrybucji) zostało zastosowane przez światowe spółki handlujące energią. Do dnia dzisiejszego w USA i na świecie dyskutuje się na temat przyczyn bankructwa Enronu i jego skutków na dalszy stan i sposoby deregulacji energetyki amerykańskiej i światowej. Obecnie (maj 2006) zakończyło się śledztwo dyrektorów Enronu, którzy jako pierwsi zostali pociągnięci do odpowiedzialności. Zostali oni uznani za winnych zaistniałej sytuacji. Wyrok zostanie ogłoszony 11 września 2006 roku!. Bankructwo Enronu analizuje, oprócz sądów, wiele instytucji takich jak: Federalna Komisja do Spraw Energetyki (FERC - Federal Energy Regulation Commission), Komisja Papierów Wartościowych i Giełdy (SEC - Securities and Exchange Commission), Ministerstwo Sprawiedliwości USA.

3 Główne przyczyny, bezpośrednio wpływają na bankructwo Enronu, to niedokładne lub nawet nieprawdziwe sprawozdania finansowe, które wprowadziły w błąd inwestorów, agencje rankingowe i opinię publiczną [3]. W sprawozdaniach tych zawyżano zyski i ukrywano straty finansowe firmy, czyli ogólnie mówiąc manipulowano księgowością. Podawano nawet nieprawdziwe dane o cenach gazu i energii elektrycznej. Prowadzono fikcyjne transakcje handlowe, np. sprzedawano gaz lub energię elektryczną danej firmie i zaraz odkupywano je po tej samej cenie. W czasie kryzysu kalifornijskiego dokonano wielu oszustw, na czym Enron zyskał około 2mld $. Firma wykorzystywała pozycję dominującą na rynku amerykańskim. Były też przyczyny zewnętrzne upadku Enronu ułatwiające rozwinięcie rozdmuchanej działalności gospodarczej, co doprowadziło firmę do upadku. Przed rokiem 2001 na finansowym rynku amerykańskim pojawiło się dużo taniego kapitału. W ciągu trzech lat moc elektrowni amerykańskich (głównie w zakresie generacji rozproszonej i rozsianej) zwiększyła się o jedną piątą. Nastąpiło nasycenie rynku energii elektrycznej i duży spadek cen hurtowych i detalicznych tej energii. Na giełdach rosły ceny akcji firm paliwowych, co też były czynnikiem nadmiernego rozwoju firm energetycznych. Działania rynku finansowego wzmacniane były prowadzoną liberalizacją rynku gazu i energii elektrycznej w USA. Spodziewano się dalszego wzrostu gospodarczego, a tymczasem nastąpiło zahamowanie tego rozwoju, pogłębione wydarzeniami 11 września 2001 roku. Zima 2000/2001 w USA była najsroższa w ciągu ostatnich stu lat, a tymczasem po roku 2001 przyszły chłodne lata i ciepłe zimy. Zapotrzebowanie na energię w USA w roku 2000 było bardzo duże, natomiast po roku 2000 zapotrzebowanie to się znacznie obniżyło. Rok 2000 był więc szczytowym rokiem rozwoju energetyki amerykańskiej. Rozsądku finansowego nie wykazały też banki, towarzystwa ubezpieczeniowe i fundusze emerytalne, które zainwestowały duże fundusze publiczne i prywatne w przedsiębiorstwa energetyczne. Najgorzej oceniane są agencje ratingowe, które oskarżane są o bezczynność lub wręcz o sprzyjanie oszustwom. Są one odpowiedzialne za ocenę (rating) papierów wartościowych, inwestycji i zdolności kredytowych firm notowanych na giełdzie. Takich renomowanych firm na świecie jest kilka (np. Moody's Investors Services, Fitch Investors Service). Winne są też, za brak czujności: Komisja ds. Papierów Wartościowych i Giełdy, Federalna Komisja Regulacji Energetyki oraz politycy. Instytucje te zadziałały prawidłowo dopiero w chwili katastrofy. Źle działające handlowe firmy energetyczne straciły wtedy na giełdzie przez spadek swoich akcji średnio o 90%. Oczywistym jest też, że stracili wszyscy inwestorzy giełdowi kupujący akcje firm energetycznych, co podkopało zaufanie do energetyki w USA. W prasie i środkach masowego przekazu wyciągano grzechy energetyki amerykańskiej popełnione w ciągu ostatnich stu lat. Oprócz tych ogólnych, zewnętrznych i wewnętrznych przyczyn upadku Enronu, w firmie popełniono szereg błędów w sztuce zarządzania koncernem. Przede wszystkim niski był poziom zarządzania na najwyższych szczeblach korporacji. Dotyczy to głównie zarządzania ryzykiem. W koncernie prowadzono restrukturyzację firm i jednocześnie uprawiano centralistyczny system zarządzania. Nie zezwolono na większą samodzielność menadżerom zakładów. Dlatego też w pierwszej kolejności postawiono zarzuty głównym dyrektorom koncernu którzy zostali przez sąd amerykański uznani za winnych. Błędem strategicznym koncernu było działanie innowacyjne na rynku za wszelką cenę, przy zaniedbaniu poprawności operacyjnej i finansowej w nowych warunkach. Brak był właściwej wewnętrznej

4 kontroli finansowej w spółkach energetycznych. Dopuszczono do nadmiernego zadłużenia poszczególnych firm energetycznych koncernu. Angażowano działalność firm energetycznych w tych dziedzinach gospodarki USA, gdzie sytuacja finansowa była jeszcze gorsza niż w Enronie. Dotyczy to głównie telekomunikacji, gdzie w roku 2004 i 2005 upadło ponad sześćdziesiąt dużych firm (upadek AT&T był równie spektakularny jak upadek Enronu) [3]. Na początku grudnia roku 2001 Enron ogłosił postępowanie upadłościowe. Winny był wtedy około 70mld $ prawie 30 tysiącom wierzycieli, którzy mają małe szanse na odzyskanie swoich pieniędzy. Ponadto Enron spowodował kłopoty finansowe wielu firm elektroenergetycznych i gazowniczych w wyniku spadku ich akcji na giełdzie (powyżej 80%). Spowodowało to najczęściej ich zanik działalności. Z upadkiem Enronu nastąpiły też bankructwa w innych działach gospodarki Stanów Zjednoczonych. W roku 2002 wystąpiła największa fala bankructw w tej gospodarce od czasu wielkiego kryzysu w latach trzydziestych XX wieku. Bankructwo Enronu przyczyniło się (głównie w sferze psychologicznej) do osłabienia gospodarki amerykańskiej. Bezpośrednim skutkiem upadłości Enronu było zmniejszenie zużycia gazu (z około 670mld m w roku 2000 do około 620mld m obecnie) i znaczny wzrost cen gazu (z około 80 $/1000m' w roku 1999 do około 200$/1000 m 3 obecnie) [1,2]. Skutki w sprzedaży gazu i energii elektrycznej nie były więc zbyt duże. Gazownictwo i elektroenergetyka w USA działa na dotychczasowych zasadach. Jednak energetyka USA znalazła się w głębokim kryzysie. Do czasu upadku Enronu energetyka amerykańska zdążała do dojrzałego rynku energii, odznaczającego się przejrzystością cen, płynnością prowadzenia działalności i rozbudowanym systemem regulacji finansowych. Dzisiaj zmiana cen energii i paliw odbywa się też skokowo, co utrudnia prowadzenie całej gospodarki amerykańskiej. Spowodowało to też upadek wielu firm gazowniczych i wymusiło większe zużycie węgla i produktów przerobu ropy naftowej. W gazownictwie amerykańskim wiele skomplikowanych procesów (natury prawnej, strategicznej, finansowej, marketingowej) poczynając od sprzedaży gazu, aż do poszukiwania, eksploatacji i zakupu złóż na obszarach zagranicznych. Większe są jednak straty moralne, polityczne, finansowe i ekonomiczne energetyki amerykańskiej. Przeciwnicy deregulacji gazownictwa i elektroenergetyki oraz ciepłownictwa zyskali nowe argumenty przeciw dalszemu jej prowadzeniu. Tymbardziej, że kryzys kalifornijski został wywołany źle przeprowadzoną deregulacją. Następnym zdarzeniem, które osłabiło dalszą deregulację energetyki amerykańskiej była wielka awaria sieci na północno-wschodnim wybrzeżu USA, której można było uniknąć, gdyby operator sieci miał większe prawa. Innym skutkiem upadku Enronu jest spadek zainteresowania inwestorów energetyką. Zauważono, że dla niektórych spółek energetycznych (np. dużych handlujących energią) dostęp do kapitału inwestycyjnego jest teraz zamknięty. Poza tym dostęp do kapitału firm energetycznych jest teraz kosztowniejszy. Obecnie w Stanach Zjednoczonych jednym z podstawowych problemów jest zabezpieczenie inwestorów przed nieuczciwymi firmami. Władze amerykańskie podjęły już działania ustawodawcze, wprowadzając zmiany w zasadach księgowania i w zasadach zawierania umów handlowych. Agencje ratingowe zaostrzyły kryteria oceny spółek występujących na giełdzie. W związku z większym zapotrzebowaniem na energię pierwotną na świecie, firmy energetyczne powinny bardziej się liczyć ze zmianą ceny jednostkowej paliw przy planowanej strategii działalności. Większe zużycie energii jest związane głównie z rozwojem gospodarczym (ze wzrostem PKB) i dlatego firmy energetyczne ten czynnik powinny brać głównie pod uwagę jako podstawę do planowania swojej działalności. Deregulację i re

5 strukturyzacją energetyki można prowadzić tylko w ramach ciągłej regulacji prawnych podstaw działania i stabilności politycznej w państwie, które rozumie wagę bezpieczeństwa energetycznego kraju. Tylko w takich warunkach można otrzymać kapitał od inwestorów. Nie należy dopuszczać aby silnie rozwijający się sektor gospodarczy bazował głównie na kredytach, bo w czasie kryzysu gospodarczego będzie poddany paraliżowi finansowemu. Działalność zakładów wytwarzających i sprzedających energię jest dość złożona i wymaga rzetelnego i regularnego informowania opinii publicznej o wynikach finansowych. Anty przykładem działania takiej firmy w Polsce jest działalność PGNiG, spółki która będzie spółką giełdową, a opinia publiczna nie wie nawet po ile kupujemy gaz od Rosji [5]. 3. OSTATNIE REFORMY W ENERGETYCE AMERYKAŃSKIEJ Amerykański przemysł energetyczny w ciągu ostatnich piętnastu lat przeszedł następujący proces: nastąpiło połączenie dużych prywatnych firm w gigantyczne koncerny, a jednocześnie zaczęła się gwałtownie rozwijać komunalna gospodarka energetyczna, bazująca na generacji rozproszonej i rozsianej, dostarczającej około 30% gazu, ciepła i energii elektrycznej na rynek amerykański. Energetyka wytwórców podlegała więc gigantycznej konsolidacji i jednocześnie wielkiemu rozproszeniu. Na przykład w gazownictwie nastąpiła taka konsolidacja międzystanowa, że rynek ten, w tak dużym państwie, opanowały trzy firmy: El Passo Corporation, Duke Energy i Wiliams. Proces konsolidacji zawodowej energetyki amerykańskiej jest oceniany pozytywnie. Jednak po upadku Enronu w sektorze handlu energią obserwuje się zjawisko odwrotne. Firmy zajmujące się marketingiem i handlem energią postanowiły powrócić do starych dobrych form" handlowania energią, by odzyskać zaufanie społeczne oraz inwestorów. Powrócono do handlu fizycznego i obsługi klientów. Ograniczono się do zarządzania majątkiem przedsiębiorstw energetycznych i logistyką, a zarządzanie ryzykiem zostawiono instytucjom finansowym. Można powiedzieć, że dąży się do dojrzałego rynku energii odznaczającego się poprzednimi cechami (przedenronowskimi). Trwa więc intensywna restrukturyzacja i odchudzanie firm zajmujących się marketingiem i handlem. Odbiorcy gazu, energii i ciepła (mali, średni i duzi) skłaniają się teraz w USA w stronę małych firm, nie będących filiami dużych koncernów. Firmy te próbują odzyskać zaufanie przez: wiarygodne deklaracje swoich dyrekcji, rzetelne sprawozdania finansowe, analizy giełdowe i wyniki analiz agencji ratingowych. W tych wszystkich działaniach uznano, że najważniejszą jest odnowa moralna. W firmie powinno się stworzyć warunki dla kupieckiej etyki, prawdomówności i uczciwości. Nieciekawa jest sytuacja szczególnie w amerykańskim gazownictwie. Zapotrzebowanie na gaz spadło, a trudno jest zrealizować większe projekty, skoro większość wielkich firm handlowych zniknęła z rynku. Najgorsza jest sytuacja w pozyskiwaniu kredytów bankowych. Na amerykańskim rynku finansowym nastąpiła też konsolidacja i około 80% pożyczek zakładom udzielają trzy banki (Bank of America, Citicorp i JP Morgan). Szczególnie trudno jest pozyskać dla energetyki pożyczki krótkoterminowe. Energetyczne firmy marketingowe i handlowe w USA czekają na lepsze czasy, gdy szybciej zacznie rozwijać się gospodarka i wzrośnie zapotrzebowanie na gaz i energię elektryczną. W USA opracowano nowe zasady prowadzenia rachunkowości (GAAP - Generally Accepted Accounting Principles), które od roku 2005 obowiązują też w Unii Europejskiej. Energetyka amerykańska podjęła też współpracę z Komisją ds. Papierów Wartościowych i Giełdy (SEC) oraz z organizacjami zrzeszającymi specjalistów z zakresu rachunkowości handlu w celu opracowania wzorców sprawozdawczości finansowej. Ostatnio SEC opracowała także nowe przepisy o ujawnianiu informacji, o odpowiedzialności za ich stan by przeciwdziałać

6 oszustwom, które zdarzyły się niedawno. Agencje ratingowe wprowadziły do praktyki, nowe wyrafinowane metody analizy i oceny zakładów energetycznych. Dotyczy to uszczegółowienia oceny ryzyka rynkowego i ryzyka kredytowego, udoskonalenia analizy płynności spółek, analizy składników kredytów oraz zmiany analizy działalności w zakresie handlu i marketingu energią. Władze amerykańskie nie porzuciły więc nadziei na deregulację energetyki. Konkurencyjne rynki energii mogą działać. Około 30% firm energetycznych w USA do roku 2001 działało poprawnie. Wynaturzenia i kryzys nie były spowodowane deregulacją, a uczciwością ludzi, którzy ją realizowali. Liberalizacja rynku energii elektrycznej uległa, w ostatnich latach, przyspieszeniu, gdy Sąd Najwyższy podtrzymał wprowadzenie w życie dyrektywy Federalnej Komisji Regulacji Energetyki (FERC) dotyczącej dostępu stron trzecich do sieci przesyłowych (czyli TPA). Dużym sukcesem zakończyła się deregulacją detalicznego rynku energii elektrycznej wprowadzona do praktyki w Teksasie w roku 2002 [4]. Teraz można mówić o dużym poziomie konkurencji w handlu energią elektryczną w ponad trzydziestu stanach USA. Planuje się zakończyć deregulację rynku energii elektrycznej w USA do roku Jeżeli chodzi o gaz, to rynek hurtowy został już uwolniony w latach osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych XX wieku. Natomiast rynek detaliczny liberalizował się szybciej od rynku energii elektrycznej do roku 2001, natomiast po roku 2001, liczba klientów korzystających z wyboru dostawcy gazu rośnie wolniej. Około 35mln (na 61 mln) gospodarstw domowych korzysta z możliwości wyboru dostawcy gazu [3]. W sumie jednak liberalizacja rynku gazu i energii elektrycznej została w USA przyhamowana. W wyniku tego USA, które zapoczątkowały reformy w energetyce, są teraz z tyłu za takimi krajami jak Wielka Brytania, Kanada, Norwegia, Nowa Zelandia i Szwecja. Życie potwierdziło, ze konkurencyjne rynki energii mogą się rozwijać nawet w czasie recesji gospodarczej. W USA coraz częściej rozważa się konieczność oszczędzania energii, zintensyfikowania badań nad alternatywnymi źródłami energii, zwiększenia importu tańszego gazu w postaci LNG oraz udostępnienie gazu ze złóż arktycznych. Lata dziewięćdziesiąte były dla informatyki przemysłowej okresem dużego rozwoju, szczególnie w USA. Spodziewano się uzyskać w wyniku tego duże oszczędności. Obecnie zakłady energetyczne w USA wydają na ten cel tylko około 2% przychodów brutto, bowiem wydatki poniesione na duże systemy informatyczne i obsługi klientów nie dają jednak przewidywanych zysków. Duża ich część była budowana własnymi siłami i nie uwzględniała ciągle zmieniających się wymogów zliberalizowanej gospodarki energetycznej. W wielu przypadkach pracownicy też nie byli przygotowani do wykorzystania systemów informacyjnych. Często więc przechodzono od komputera do kalkulatora, by wyliczyć ważne wskaźniki". Trudno się dziwić, że w Enronie można było tak łatwo oszukiwać. W USA oceniono, że około 70% zainstalowanych systemów informatycznych w energetyce było nieudanych. Zaobserwowano prawidłowość, że im system większy, tym porażka jego wdrożenia i korzystania z niego jest większa. Często ma się nierealistyczne oczekiwania od systemu komputerowego, który instaluje się, kierując się modą lub podziwem dla tego nowoczesnego działu gospodarki. W innych przypadkach zatracano cel główny, czyli wykorzystanie systemu w codziennej działalności gospodarczej, a koncentrowano się na niepotrzebnych szczegółach. System energetyczny nie może spełnić oczekiwań, jeżeli dział informatyki nie zintegruje się z resztą zakładu (czyli z załogą i procesem technologicznym).

7 Wprowadzanie systemu informatycznego do zakładu, lub zastępowanie nowym, powinno być problemem menadżerskim, a nie informatycznym. System taki powinien być tak samo produktywnie wykorzystywany, jak wykorzystuje się turbinę czy kocioł w elektrowni. Wiele firm energetycznych w USA wykonało ślepy skok w ruchome piaski informatyki" [4]. Nowoczesne przedsiębiorstwa energetyczne nie mogą działać bez dobrze zaprojektowanych i wdrożonych systemów informatycznych. LITERATURA [1] BP Statistical Review of Word Energy, [2] Status of Natural Gas Residential Choice Program by State as of December Energy Information Administration. [3] Natural Gas Market Centers and Hubs: A 2003 Update. Energy Information Administration. [4] Łucki Z., Paliński A.: Problemy handlu energią w USA. Polityka Energetyczna z , Kraków [5] Szymczyk J.: Liberalizacja rynku gazu w Polsce szansą rozwoju gazownictwa i energetyki gazowniczej. Rynek Energii 2004, nr 4. ABOUT TRANSFORMATION OF POWER ENGINEERING AND ABOUT PROBLEMS OF ENERGY COMMERCE - ON THE EXAMPLE OF THE USA Keywords: reform, power engineering. Iiberalization, market Summary. The reforms of power engineering, carrying out by UE nowadays, were developed and fulfilled in USA many years ago. The transformation of power and gas engineering' sectors (under control of federal or state authorities) into liber-alized economy's departments with high level of concurrency - it was the goal of those reforms. It's in USA, where the methods of modern power engineering were developed and translated into law regulations. In the USA the rational basement for functioning of power engineering's economy was created, as well as the TPA's rule (the access to the infrastructure of the third part), the obligatory separation the transmission and distribution activity (under regulation) from the commercial one (not regulated). The free trade of the transmission of power energy, stock exchange and centrę of the gas end electric-ity's commerce (mainly for short-term contracts), e-commerce and association with the other services have been also brought in action in the USA. Those operations radically transformed the model of power engineering's economy but also involved certain problems and risks.

Podstawowe informacje o spółce PKO BP

Podstawowe informacje o spółce PKO BP Podstawowe informacje o spółce PKO BP PKO BANK POLSKI S.A. jeden z najstarszych banków w Polsce. W opinii wielu pokoleń Polaków uważany jest za bezpieczną i silną instytucję finansową. Większościowym akcjonariuszem

Bardziej szczegółowo

Znaczenie gazu łupkowego dla Polski i Lubelszczyzny Aspekty ekonomiczne i społeczne. Dr Stanisław Cios Ministerstwo Spraw Zagranicznych

Znaczenie gazu łupkowego dla Polski i Lubelszczyzny Aspekty ekonomiczne i społeczne. Dr Stanisław Cios Ministerstwo Spraw Zagranicznych Znaczenie gazu łupkowego dla Polski i Lubelszczyzny Aspekty ekonomiczne i społeczne Dr Stanisław Cios Ministerstwo Spraw Zagranicznych Nieco historii Instalacje naftowe w Polsce, początek XX w. Nieco historii

Bardziej szczegółowo

KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA

KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA SYMPOZJUM NAUKOWO-TECHNICZNE Sulechów 2012 Kluczowe wyzwania rozwoju elektroenergetyki

Bardziej szczegółowo

Autor: Paweł Pastusiak

Autor: Paweł Pastusiak Autor: Paweł Pastusiak Czarny czwartek 24 października 1929 roku, dzień, w którym ceny akcji na Nowojorskiej Giełdzie Papierów Wartościowych (ang. New York Stock Exchange) gwałtownie spadły, co obecnie

Bardziej szczegółowo

Instytucje finansowe wobec potrzeb sektora energetycznego

Instytucje finansowe wobec potrzeb sektora energetycznego Instytucje finansowe wobec potrzeb sektora energetycznego 0 Potrzeby inwestycyjne w sektorze Po okresie głębokich zmian regulacyjnych, organizacyjnych i własnościowych, branża stoi w obliczu nowego wyzwania,

Bardziej szczegółowo

Problemy handlu energią w USA

Problemy handlu energią w USA Zbigniew Łucki, Andrzej Paliński Problemy handlu energią w USA SŁOWA KLUCZOWE: energetyka, gazownictwo, elektroenergetyka, handel energią, zarządzanie, marketing, USA 1. Wprowadzenie Stany Zjednoczone

Bardziej szczegółowo

Przeanalizuj spółkę i oceń, czy warto w nią zainwestować, czyli o fundamentach "od kuchni"

Przeanalizuj spółkę i oceń, czy warto w nią zainwestować, czyli o fundamentach od kuchni Przeanalizuj spółkę i oceń, czy warto w nią zainwestować, czyli o fundamentach "od kuchni" Prowadzący: Marcin Dybek Centrum Analiz Finansowych EBIT marcin.dybek@rsg.pl www.rsg.pl Stosowane standardy rachunkowości

Bardziej szczegółowo

Rynek energii. Podmioty rynku energii elektrycznej w Polsce

Rynek energii. Podmioty rynku energii elektrycznej w Polsce 4 Rynek energii Podmioty rynku energii elektrycznej w Polsce Energia elektryczna jako towar Jak każdy inny towar, energia elektryczna jest wytwarzana przez jej wytwórców, kupowana przez pośredników, a

Bardziej szczegółowo

Rozwój kogeneracji gazowej

Rozwój kogeneracji gazowej Rozwój kogeneracji gazowej Strategia Grupy Kapitałowej PGNiG PGNiG TERMIKA jest największym w Polsce wytwórcą ciepła i energii elektrycznej w skojarzeniu. Zakłady PGNiG TERMIKA wytwarzają 11 procent produkowanego

Bardziej szczegółowo

Ewolucja rynku obligacji korporacyjnych. Jacek A. Fotek 29 września 2014 r.

Ewolucja rynku obligacji korporacyjnych. Jacek A. Fotek 29 września 2014 r. Ewolucja rynku obligacji korporacyjnych Jacek A. Fotek 29 września 2014 r. Trendy i możliwości Perspektywa makroekonomiczna - wysoki potencjał wzrostu w Polsce Popyt na kapitał - Wzrost zapotrzebowania

Bardziej szczegółowo

Dlaczego Projekt Integracji?

Dlaczego Projekt Integracji? Integracja obszaru wytwarzania w Grupie Kapitałowej ENEA pozwoli na stworzenie silnego podmiotu wytwórczego na krajowym rynku energii, a tym samym korzystnie wpłynie na ekonomiczną sytuację Grupy. Wzrost

Bardziej szczegółowo

Gaz ziemny w Polsce i Unii Europejskiej

Gaz ziemny w Polsce i Unii Europejskiej Gaz ziemny w Polsce i Unii Europejskiej Gliwice, 25 września 2012 r. prof. dr hab. inż. Maciej KALISKI dr hab. inż. Stanisław NAGY, prof. AGH prof. zw. dr hab. inż. Jakub SIEMEK dr inż. Andrzej SIKORA

Bardziej szczegółowo

MIROSŁAWA CAPIGA. m #

MIROSŁAWA CAPIGA. m # MIROSŁAWA CAPIGA m # Katowice 2008 SPIS TREŚCI WSTĘP 11 CZĘŚĆ I DWUSZCZEBLOWOŚĆ SYSTEMU BANKOWEGO W POLSCE Rozdział 1 SPECYFIKA SYSTEMU BANKOWEGO 15 1.1. System bankowy jako element rynkowego systemu finansowego

Bardziej szczegółowo

Nowe zadania i nowe wyzwania w warunkach deficytu mocy i niedoboru uprawnień do emisji CO2 Jan Noworyta Doradca Zarządu

Nowe zadania i nowe wyzwania w warunkach deficytu mocy i niedoboru uprawnień do emisji CO2 Jan Noworyta Doradca Zarządu Rola giełdy na rynku energii elektrycznej. Nowe zadania i nowe wyzwania w warunkach deficytu mocy i niedoboru uprawnień do emisji CO2 Jan Noworyta Doradca Zarządu Warszawa, 25 kwietnia 2008 Międzynarodowa

Bardziej szczegółowo

Inwestycje w energetyce w sytuacji niepewności makroekonomicznej. Grzegorz Onichimowski TGE SA

Inwestycje w energetyce w sytuacji niepewności makroekonomicznej. Grzegorz Onichimowski TGE SA Inwestycje w energetyce w sytuacji niepewności makroekonomicznej Grzegorz Onichimowski TGE SA Inwestycje w energetyce Power RING 2009, Dec 2009 2 Ostatnia lekcja z prywatyzacji. 1. Wejście PGE SA na Giełdę

Bardziej szczegółowo

Rynek energii: Ukraina

Rynek energii: Ukraina Rynek energii: Ukraina Autor: Wojciech Kwinta ( Polska Energia nr 9/2010) Mimo znacznych nadwyżek mocy, elektroenergetyka ukraińska boryka się jednak z problemami, przede wszystkim wiekową infrastrukturą.

Bardziej szczegółowo

Jednostki Wytwórcze opalane gazem Alternatywa dla węgla

Jednostki Wytwórcze opalane gazem Alternatywa dla węgla VIII Konferencja Naukowo-Techniczna Ochrona Środowiska w Energetyce Jednostki Wytwórcze opalane gazem Alternatywa dla węgla Główny Inżynier ds. Przygotowania i Efektywności Inwestycji 1 Rynek gazu Realia

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Młody inwestor na giełdzie Strategie inwestycyjne dr Radosław Pietrzyk Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu 11 maja 2015 r. Plan prezentacji 1. Co to jest rynek i giełda?

Bardziej szczegółowo

Komfort Int. Rynek energii odnawialnej w Polsce i jego prespektywy w latach 2015-2020

Komfort Int. Rynek energii odnawialnej w Polsce i jego prespektywy w latach 2015-2020 Rynek energii odnawialnej w Polsce i jego prespektywy w latach 2015-2020 Konferencja FORUM WYKONAWCY Janusz Starościk - KOMFORT INTERNATIONAL/SPIUG, Wrocław, 21 kwiecień 2015 13/04/2015 Internal Komfort

Bardziej szczegółowo

Produkty szczególnie polecane

Produkty szczególnie polecane Produkty szczególnie polecane 9 luty 2011 r. Szczegółowe informacje na temat funduszy zarządzanych przez Legg Mason TFI S.A. ( fundusze") zawarte są w prospekcie informacyjnym oraz skrócie prospektu informacyjnego,

Bardziej szczegółowo

Informacje gospodarcze z Rosji 2016-05-16 14:17:52

Informacje gospodarcze z Rosji 2016-05-16 14:17:52 Informacje gospodarcze z Rosji 2016-05-16 14:17:52 2 1. Wspieranie przemysły motoryzacyjnego w Rosji Rząd Rosji w oparciu o podprogram Przemysł samochodowy w ramach państwowego programu Rozwój przemysły

Bardziej szczegółowo

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji Tomasz Dąbrowski Dyrektor Departamentu Energetyki Warszawa, 22 października 2015 r. 2 Polityka energetyczna Polski elementy

Bardziej szczegółowo

Komitety ds. wynagrodzeń świat i Polska. Jakub Han Sedlak & Sedlak

Komitety ds. wynagrodzeń świat i Polska. Jakub Han Sedlak & Sedlak Komitety ds. wynagrodzeń świat i Polska Jakub Han Sedlak & Sedlak Kraków, 06.06.2006 Geneza powstania komitetów 1. Wysokie wynagrodzenia prezesów najwięcej zarabiają prezesi w USA sposoby walki z wysokimi

Bardziej szczegółowo

Europa mechanizmy kształtowania cen na rynku gazu. Kilka slajdów z wykładu

Europa mechanizmy kształtowania cen na rynku gazu. Kilka slajdów z wykładu Europa mechanizmy kształtowania cen na rynku gazu Kilka slajdów z wykładu Projekt Polityki Energetycznej Polski 2050 a rynek gazu Europa i liberalizacja rynku gazu Ceny gazu mechanizmy, formuły, umowy

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczno-techniczne aspekty wykorzystania gazu w energetyce

Ekonomiczno-techniczne aspekty wykorzystania gazu w energetyce Ekonomiczno-techniczne aspekty wykorzystania gazu w energetyce Janusz Kotowicz W2 Wydział Inżynierii i Ochrony Środowiska Politechnika Częstochowska W2. Zasoby i zużycie gazu ziemnego w świecie i Polsce

Bardziej szczegółowo

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku założenia i perspektywy rozwoju sektora gazowego w Polsce

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku założenia i perspektywy rozwoju sektora gazowego w Polsce Polityka energetyczna Polski do 2050 roku założenia i perspektywy rozwoju sektora gazowego w Polsce Paweł Pikus Wydział Gazu Ziemnego, Departament Ropy i Gazu VII Forum Obrotu 2014 09-11.06.2014 r., Stare

Bardziej szczegółowo

Jak oszczędzić na zakupach energii elektrycznej?

Jak oszczędzić na zakupach energii elektrycznej? Jak oszczędzić na zakupach energii elektrycznej? Wrocław 27.10.2010 r. RWE nazwa spółki 11/2/2010 STRONA 1 Grupa RWE: jedna z wiodących firm utilities na kontynencie europejskim* Główne rynki Grupy RWE

Bardziej szczegółowo

Grupa G.C.E. PROFITIA Management Consultants. Możliwości współpracy zwiększanie efektywności energetycznej

Grupa G.C.E. PROFITIA Management Consultants. Możliwości współpracy zwiększanie efektywności energetycznej Grupa G.C.E. PROFITIA Management Consultants Możliwości współpracy zwiększanie efektywności energetycznej Agenda Prezentacja GCE jako partnera w zakresie efektywności energetycznej Potrzeba zwiększania

Bardziej szczegółowo

Czy to już kryzys roku 2013? Stan i kierunki rozwoju elektroenergetyki w Brazylii

Czy to już kryzys roku 2013? Stan i kierunki rozwoju elektroenergetyki w Brazylii MACIEJ M. SOKOŁOWSKI WPIA UW K a t o w i c e 2 6. 0 3. 2 0 1 3 r. Czy to już kryzys roku 2013? Stan i kierunki rozwoju elektroenergetyki w Brazylii MIX ENERGETYCZNY W produkcji energii elektrycznej dominują

Bardziej szczegółowo

Rynek gazu w Polsce. Warszawa. 30 czerwca 2011

Rynek gazu w Polsce. Warszawa. 30 czerwca 2011 Rynek gazu w Polsce Warszawa 30 czerwca 2011 Agenda 1. Otoczenie regulacyjne w Polsce 2. Perspektywy rozwoju rynku gazu w Polsce Page 2 1. Otoczenie regulacyjne w Polsce ramy regulacyjne Rynek gazu ziemnego

Bardziej szczegółowo

SYNTETYCZNA INFORMACJA O KIERUNKACH PODZIAŁU ZYSKU ZA 2014 R. KRAJOWYCH BANKÓW KOMERCYJNYCH

SYNTETYCZNA INFORMACJA O KIERUNKACH PODZIAŁU ZYSKU ZA 2014 R. KRAJOWYCH BANKÓW KOMERCYJNYCH SYNTETYCZNA INFORMACJA O KIERUNKACH PODZIAŁU ZYSKU ZA 214 R. KRAJOWYCH BANKÓW KOMERCYJNYCH Polityka dywidendowa banków W wyniku konsekwentnie realizowanej przez KNF polityki dywidendowej baza kapitałowa

Bardziej szczegółowo

WPŁYW PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W ŹRÓDŁACH OPALANYCH WĘGLEM BRUNATNYM NA STABILIZACJĘ CENY ENERGII DLA ODBIORCÓW KOŃCOWYCH

WPŁYW PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W ŹRÓDŁACH OPALANYCH WĘGLEM BRUNATNYM NA STABILIZACJĘ CENY ENERGII DLA ODBIORCÓW KOŃCOWYCH Górnictwo i Geoinżynieria Rok 35 Zeszyt 3 2011 Andrzej Patrycy* WPŁYW PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W ŹRÓDŁACH OPALANYCH WĘGLEM BRUNATNYM NA STABILIZACJĘ CENY ENERGII DLA ODBIORCÓW KOŃCOWYCH 1. Węgiel

Bardziej szczegółowo

KATEGORYZACJA KLIENTÓW

KATEGORYZACJA KLIENTÓW KATEGORYZACJA KLIENTÓW KATEGORYZACJA KLIENTÓW Spółka IronFX Financial Services Limited (zwana dalej "Spółką"), której siedziba znajduje się na 17, Gr. Xenopoulou, 3106 Limassol, Cypr, jest autoryzowana

Bardziej szczegółowo

PROF. DR HAB. INŻ. ANTONI TAJDUŚ

PROF. DR HAB. INŻ. ANTONI TAJDUŚ PROF. DR HAB. INŻ. ANTONI TAJDUŚ Kraje dynamicznie rozwijające produkcję kraje Azji Południowo-wschodniej : Chiny, Indonezja, Indie, Wietnam,. Kraje o niewielkim wzroście i o stabilnej produkcji USA, RPA,

Bardziej szczegółowo

Wykaz haseł identyfikujących prace dyplomowe na Wydziale Nauk Ekonomicznych i Zarządzania

Wykaz haseł identyfikujących prace dyplomowe na Wydziale Nauk Ekonomicznych i Zarządzania Kierunek Analityka Gospodarcza Analiza ryzyka działalności gospodarczej Business Intelligence Ekonometria Klasyfikacja i analiza danych Metody ilościowe na rynku kapitałowym Metody ilościowe w analizach

Bardziej szczegółowo

Gwałtowny spadek kursu rubla białoruskiego spowodował wzrost cen we wrześniu 2015-11-16 08:43:09

Gwałtowny spadek kursu rubla białoruskiego spowodował wzrost cen we wrześniu 2015-11-16 08:43:09 Gwałtowny spadek kursu rubla białoruskiego spowodował wzrost cen we wrześniu 2015-11-16 08:43:09 2 ANALITYKA: Gwałtowny spadek kursu rubla białoruskiego spowodował wzrost cen we wrześniu Przegląd realnego

Bardziej szczegółowo

Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia)

Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) Obowiązuje od 01.10.2014 Zgodnie z Zarządzeniem Rektora ZPSB w sprawie Regulaminu Procedur Dyplomowych, na egzaminie magisterskim

Bardziej szczegółowo

REGULACJE PRAWNE W KONTEKŚCIE WŁĄCZENIA FINANSOWEGO W POLSCE

REGULACJE PRAWNE W KONTEKŚCIE WŁĄCZENIA FINANSOWEGO W POLSCE REGULACJE PRAWNE W KONTEKŚCIE WŁĄCZENIA FINANSOWEGO W POLSCE Prof. dr hab. Małgorzata Iwanicz-Drozdowska Dr Ewa Cichowicz Szkoła Główna Handlowa w Warszawie WYKLUCZENIE FINANSOWE Proces, w którym obywatele

Bardziej szczegółowo

Studia niestacjonarne WNE UW Rynek kapitałowy

Studia niestacjonarne WNE UW Rynek kapitałowy Studia niestacjonarne WNE UW Rynek kapitałowy Architektura rynku kapitałowego w Polsce 10 października 2011 Założenia: Rynek kapitałowy to rynek funduszy średnio i długoterminowych Rynek kapitałowy składa

Bardziej szczegółowo

ZAPRASZA NA PRAKTYCZNE WARSZTATY

ZAPRASZA NA PRAKTYCZNE WARSZTATY ZAPRASZA NA PRAKTYCZNE WARSZTATY UMOWY W ENERGETYCE Termin: 29-30 marca 2011 Miejsce: Centrum Szkolenia Gazownictwa, ul. Kasprzaka 25, Warszawa www.onpromotion.pl GRUPA DOCELOWA WARSZTATÓW: Warsztaty są

Bardziej szczegółowo

Gospodarka polska, gospodarka światowa w jakim punkcie dziś jesteśmy?

Gospodarka polska, gospodarka światowa w jakim punkcie dziś jesteśmy? Gospodarka polska, gospodarka światowa w jakim punkcie dziś jesteśmy? Łukasz Tarnawa Departament Strategii i Analiz Warszawa, 6 listopada 2008 1 Gospodarka globalna kryzys sektora finansowego w gospodarkach

Bardziej szczegółowo

DR GRAŻYNA KUŚ. specjalność: Gospodarowanie zasobami ludzkimi

DR GRAŻYNA KUŚ. specjalność: Gospodarowanie zasobami ludzkimi DR GRAŻYNA KUŚ specjalność: Gospodarowanie zasobami ludzkimi 1. Motywacja pracowników jako element zarządzania przedsiębiorstwem 2. Pozapłacowe formy motywowania pracowników na przykładzie wybranej organizacji

Bardziej szczegółowo

BEZPIECZEŃSTWO ENERGETYCZNE DANII

BEZPIECZEŃSTWO ENERGETYCZNE DANII BEZPIECZEŃSTWO ENERGETYCZNE DANII Prof. dr hab. inż. Maciej Kaliski Dr Paweł Frączek Nałęczów, czerwiec 2015 Cele opracowania Omówienie istoty bezpieczeństwa energetycznego kraju Charakterystyka współczesnej

Bardziej szczegółowo

DEBATA: Klient na rynku energii forum odbiorców energii. M.Kulesa, TOE (www.toe.pl), Warszawa, 2006.02.06

DEBATA: Klient na rynku energii forum odbiorców energii. M.Kulesa, TOE (www.toe.pl), Warszawa, 2006.02.06 WYBRANE ZAGADNIENIA PROBLEMOWE konkurencja w elektroenergetyce liberalny rynek energii elektrycznej w Polsce zasada TPA jak korzystać z możliwości wyboru dostawy? oczekiwania i problemy klientów spory

Bardziej szczegółowo

Koniunktura na rynku. nieruchomości ci w USA i jej. na rynek nieruchomości ci w Polsce

Koniunktura na rynku. nieruchomości ci w USA i jej. na rynek nieruchomości ci w Polsce Koniunktura na rynku nieruchomości ci w USA i jej wpływ na światową gospodarkę,, w szczególno lności na rynek nieruchomości ci w Polsce Subprime problem 1. Zbyt aktywna polityka FEDu w latach 2002-2005

Bardziej szczegółowo

Giełda Nord Pool działająca na skandynawskim rynku energii (obejmującym Norwegię, Szwecję, Finlandię i Danię)

Giełda Nord Pool działająca na skandynawskim rynku energii (obejmującym Norwegię, Szwecję, Finlandię i Danię) Giełda Nord Pool działająca na skandynawskim rynku energii (obejmującym Norwegię, Szwecję, Finlandię i Danię) Opis rynku skandynawskiego Rynek skandynawski grupujący Norwegię, Szwecję, Finlandię i Danię

Bardziej szczegółowo

Spis treêci. www.wsip.com.pl

Spis treêci. www.wsip.com.pl Spis treêci Jak by tu zacząć, czyli: dlaczego ekonomia?........................ 9 1. Podstawowe pojęcia ekonomiczne.............................. 10 1.1. To warto wiedzieć już na początku.............................

Bardziej szczegółowo

dr inż. Piotr Danielski wiceprezes DB ENERGY Przewodniczący zespołu ds. Efektywności energetycznej Forum Odbiorców Energii Elektrycznej i Gazu

dr inż. Piotr Danielski wiceprezes DB ENERGY Przewodniczący zespołu ds. Efektywności energetycznej Forum Odbiorców Energii Elektrycznej i Gazu Energetyka przemysłowa, a bezpieczeństwo energetyczne dr inż. Piotr Danielski wiceprezes DB ENERGY Przewodniczący zespołu ds. Efektywności energetycznej Forum Odbiorców Energii Elektrycznej i Gazu WPROWADZENIE

Bardziej szczegółowo

I. Zwięzła ocena sytuacji finansowej 4fun Media S.A.

I. Zwięzła ocena sytuacji finansowej 4fun Media S.A. SPRAWOZDANIE RADY NADZORCZEJ 4FUN MEDIA SPÓŁKA AKCYJNA Z OCENY SYTUACJI SPÓŁKI W ROKU 2014 WRAZ Z OCENĄ SYSTEMU KONTROLI WEWNĘTRZNEJ I SYSTEMU ZARZĄDZANIA ISTOTNYM RYZYKIEM Zgodnie z częścią III, punkt

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej

Zagadnienia bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej Zagadnienia bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej Stabilizacja sieci - bezpieczeństwo energetyczne metropolii - debata Redakcja Polityki, ul. Słupecka 6, Warszawa 29.09.2011r. 2 Zagadnienia bezpieczeństwa

Bardziej szczegółowo

Komfort Consulting. Stan obecny i perspektywy dla inwestycji w OZE i Energetyki w Polsce. Sosnowiec, 20 Października 2010

Komfort Consulting. Stan obecny i perspektywy dla inwestycji w OZE i Energetyki w Polsce. Sosnowiec, 20 Października 2010 Stan obecny i perspektywy dla inwestycji w OZE i Energetyki w Polsce Sosnowiec, 20 Października 2010 Janusz Starościk - KOMFORT CONSULTING 20/10/2010 Internal reserves all rigs even in the event of industrial

Bardziej szczegółowo

Globalny kryzys ekonomiczny Geneza, istota, perspektywy

Globalny kryzys ekonomiczny Geneza, istota, perspektywy Globalny kryzys ekonomiczny Geneza, istota, perspektywy prof. dr hab. Piotr Banaszyk, prof. zw. UEP Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu Wydział Gospodarki Międzynarodowej Agenda 1. Przyczyny globalnego

Bardziej szczegółowo

PERSPEKTYWY WYKORZYSTANIA GAZU ZIEMNEGO DO PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE

PERSPEKTYWY WYKORZYSTANIA GAZU ZIEMNEGO DO PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE PERSPEKTYWY WYKORZYSTANIA GAZU ZIEMNEGO DO PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE Paweł Bućko Konferencja Rynek Gazu 2015, Nałęczów, 22-24 czerwca 2015 r. Plan prezentacji KATEDRA ELEKTROENERGETYKI Stan

Bardziej szczegółowo

JAK POPRAWIĆ KONKURENCYJNOŚĆ RYNKU ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE

JAK POPRAWIĆ KONKURENCYJNOŚĆ RYNKU ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE JAK POPRAWIĆ KONKURENCYJNOŚĆ RYNKU ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE Grzegorz Onichimowski Prezes Zarządu NEUF 2007 Nowa Energia- User Friendly październik 2007, Warszawa Konkurencja na REE czy da się konkurować

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ DOMU MAKLERSKIEGO PRICEWATERHOUSECOOPERS SECURITIES SPÓŁKA AKCYJNA

SPRAWOZDANIE Z ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ DOMU MAKLERSKIEGO PRICEWATERHOUSECOOPERS SECURITIES SPÓŁKA AKCYJNA SPRAWOZDANIE Z ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ DOMU MAKLERSKIEGO PRICEWATERHOUSECOOPERS SECURITIES SPÓŁKA AKCYJNA ZA OKRES OD 1 STYCZNIA 2012 r. DO 31 GRUDNIA 2012 r. PricewaterhouseCoopers Securities S.A., Al.

Bardziej szczegółowo

Rola gazu w gospodarce niskoemisyjnej

Rola gazu w gospodarce niskoemisyjnej Rola gazu w gospodarce niskoemisyjnej Andrzej Modzelewski RWE Polska SA 18 listopada 2010 r. RWE Polska 2010-11-17 STRONA 1 W odniesieniu do innych krajów UE w Polsce opłaca się najbardziej inwestować

Bardziej szczegółowo

Naszym największym priorytetem jest powodzenie Twojej inwestycji.

Naszym największym priorytetem jest powodzenie Twojej inwestycji. Naszym największym priorytetem jest powodzenie Twojej inwestycji. Możesz być pewien, że będziemy się starać by Twoja inwestycja była zyskowna. Dlaczego? Bo zyskujemy tylko wtedy, kiedy Ty zyskujesz. Twój

Bardziej szczegółowo

Instrumenty strukturyzowane inwestycja na rynku kapitałowym w okresie kryzysu finansowego

Instrumenty strukturyzowane inwestycja na rynku kapitałowym w okresie kryzysu finansowego Katedra Inwestycji Finansowych i Zarządzania Ryzykiem Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Witold Szczepaniak Instrumenty strukturyzowane inwestycja na rynku kapitałowym w okresie kryzysu finansowego Rynek

Bardziej szczegółowo

SPÓŁKA AKCYJNA. źródło ekologicznej energii

SPÓŁKA AKCYJNA. źródło ekologicznej energii SPÓŁKA AKCYJNA źródło ekologicznej energii Spis treści Informacje o Spółce Rynek LPG w Polsce Działalność Spółki Rozlewnia gazu Najwyższa jakość obsługi Debiut giełdowy Struktura akcjonariatu Status Spółki

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe domów i biur maklerskich w 2008 roku 1

Wyniki finansowe domów i biur maklerskich w 2008 roku 1 Warszawa, 2009.06.19 Wyniki finansowe domów i biur maklerskich w 2008 roku 1 W 2008 r. na wartość majątku i wyniki finansowe przedsiębiorstw maklerskich niekorzystny wpływ wywarły psychologiczne następstwa

Bardziej szczegółowo

Forum Akcjonariat Prezentacja

Forum Akcjonariat Prezentacja Forum Akcjonariat Prezentacja 1 Zastrzeżenie Niniejsza prezentacja została opracowana wyłącznie w celu informacyjnym na potrzeby klientów i akcjonariuszy PKO BP SA oraz analityków rynku i nie może być

Bardziej szczegółowo

Monitoring rynku energii elektrycznej

Monitoring rynku energii elektrycznej Monitoring rynku energii elektrycznej Opracowano w Departamencie Promowania Konkurencji URE (Biuletyn URE 6/2001) Proces przekształceń rynkowych, jaki przechodzi obecnie sektor elektroenergetyczny w Polsce

Bardziej szczegółowo

Planowanie finansów osobistych

Planowanie finansów osobistych Planowanie finansów osobistych Osoby, które planują znaczne wydatki w perspektywie najbliższych kilku czy kilkunastu lat, osoby pragnące zabezpieczyć się na przyszłość, a także wszyscy, którzy dysponują

Bardziej szczegółowo

Polityka wynagradzania menedżerów w sektorze finansowym a praktyka polskich banków wnioski z kryzysu finansowego

Polityka wynagradzania menedżerów w sektorze finansowym a praktyka polskich banków wnioski z kryzysu finansowego Polityka wynagradzania menedżerów w sektorze finansowym a praktyka polskich banków wnioski z kryzysu finansowego Piotr Urbanek Katedra Ekonomii Instytucjonalnej Uniwersytet Łódzki Główne kierunki reformy

Bardziej szczegółowo

Raport Grupy LUG za cztery kwartały 2008 roku

Raport Grupy LUG za cztery kwartały 2008 roku Raport Grupy LUG za cztery kwartały 2008 roku Szanowni Państwo Wychodząc naprzeciw oczekiwaniom Naszych Akcjonariuszy i Inwestorów, a także by dać wyraz transparentności prowadzonej działalności przekazuję

Bardziej szczegółowo

Doing business in Poland

Doing business in Poland Doing business in Poland Dlaczego warto inwestować w Polsce Polska zajmuje 13. miejsce na świecie i 5. w Europie wśród krajów najbardziej atrakcyjnych dla inwestorów zagranicznych - wynika z ogłoszonego

Bardziej szczegółowo

PANEL EKONOMICZNY Zakres prac i wyniki dotychczasowych analiz. Jan Pyka. Grudzień 2009

PANEL EKONOMICZNY Zakres prac i wyniki dotychczasowych analiz. Jan Pyka. Grudzień 2009 PANEL EKONOMICZNY Zakres prac i wyniki dotychczasowych analiz Jan Pyka Grudzień 2009 Zakres prac Analiza uwarunkowań i czynników w ekonomicznych związanych zanych z rozwojem zeroemisyjnej gospodarki energii

Bardziej szczegółowo

RAPORT ROCZNY SPÓŁKI DORADCY24 S.A. ZA 2013 ROK

RAPORT ROCZNY SPÓŁKI DORADCY24 S.A. ZA 2013 ROK RAPORT ROCZNY SPÓŁKI DORADCY24 S.A. ZA 2013 ROK Autoryzowany Doradca Wrocław, 16 kwietnia 2014 r. SPIS TREŚCI RAPORTU ROCZNEGO Doradcy24 S.A. 1. LIST PREZESA ZARZĄDU... 3 2. WYBRANE DANE FINANSOWE Z BILANSU

Bardziej szczegółowo

Przemyślany pomysł na inwestycje i rozwój Dobre wykorzystanie możliwości finansowania we współpracy z właściwym partnerem Bogata oferta

Przemyślany pomysł na inwestycje i rozwój Dobre wykorzystanie możliwości finansowania we współpracy z właściwym partnerem Bogata oferta Grupa BRE Banku Recepta na kryzys Przemyślany pomysł na inwestycje i rozwój Dobre wykorzystanie możliwości finansowania we współpracy z właściwym partnerem Bogata oferta nowoczesna, zaawansowana technologicznie

Bardziej szczegółowo

Czy rynek kapitałowy w UE sprosta nowym wyzwaniom? Jacek Socha Wiceprezes, PricewaterhouseCoopers

Czy rynek kapitałowy w UE sprosta nowym wyzwaniom? Jacek Socha Wiceprezes, PricewaterhouseCoopers Czy rynek kapitałowy w UE sprosta nowym wyzwaniom? Jacek Socha Wiceprezes, 103 Seminarium BRE-CASE Warszaw awa, Plan prezentacji 1. Strategia Lizbońska plany a wykonanie 2. Integracja rynków kapitałowych

Bardziej szczegółowo

Jak zapewnić bezpieczeństwo finansowe przedsiębiorstwa? Marek Jakubicz Dyrektor Biura Sprzedaży i Obsługi Polis

Jak zapewnić bezpieczeństwo finansowe przedsiębiorstwa? Marek Jakubicz Dyrektor Biura Sprzedaży i Obsługi Polis Jak zapewnić bezpieczeństwo finansowe przedsiębiorstwa? Marek Jakubicz Dyrektor Biura Sprzedaży i Obsługi Polis Obszary kształtowania i zapewniania bezpieczeństwa finansowego przedsiębiorstwa Sprzedaż

Bardziej szczegółowo

GRUPA KAPITAŁOWA INVICO S.A.

GRUPA KAPITAŁOWA INVICO S.A. GRUPA KAPITAŁOWA INVICO S.A. RAPORT ROCZNY ZA 2014 ROK Tarnowskie Góry, 14 maja 2015r. 1 Spis treści I. LIST PREZESA ZARZĄDU... 3 II. WYBRANE DANE FINANSOWE... 5 III. SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA ROK OBROTOWY

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. 1.5. Funkcje funduszy inwestycyjnych w gospodarce... 32 1.6. Szanse i zagrożenia inwestowania w fundusze inwestycyjne...

SPIS TREŚCI. 1.5. Funkcje funduszy inwestycyjnych w gospodarce... 32 1.6. Szanse i zagrożenia inwestowania w fundusze inwestycyjne... SPIS TREŚCI Wstęp......................................................... 9 Rozdział 1. Pojęcie i istota funduszu inwestycyjnego.................. 13 1.1. Definicja funduszu inwestycyjnego...............................

Bardziej szczegółowo

EUROPEJSKIE FORUM NOWYCH IDEI 2013

EUROPEJSKIE FORUM NOWYCH IDEI 2013 EUROPEJSKIE FORUM NOWYCH IDEI 2013 26 września 2013, godz. 15:30 17:00 Centrum Konferencyjne Sheraton Panel dyskusyjny Bezpieczeństwo energetyczne. Jaki model dla kogo? Ile solidarności, ile państwa, ile

Bardziej szczegółowo

PRAWNE WYDZIELENIE OPERATORA SYSTEMU DYSTRYBUCJI A ORGANIZACJA OBROTU GAZEM W PGNIG S.A. Warszawa 1 grudnia 2006

PRAWNE WYDZIELENIE OPERATORA SYSTEMU DYSTRYBUCJI A ORGANIZACJA OBROTU GAZEM W PGNIG S.A. Warszawa 1 grudnia 2006 PRAWNE WYDZIELENIE OPERATORA SYSTEMU DYSTRYBUCJI A ORGANIZACJA OBROTU GAZEM W PGNIG S.A. Warszawa 1 grudnia 2006 1 PGNiG obsługuje ponad 6 400 000 odbiorców gazu 2 Sieci rozdzielcze -ok. 102 tys km* Dystrybucja

Bardziej szczegółowo

TREŚCI PROGRAMOWE MODUŁU INNOWACYJNEGO PROGRAM SZKOLENIA NAUCZYCIELI. Lp. Treści programowe Temat i zarys treści wykładów Liczba godzin Wykładowcy

TREŚCI PROGRAMOWE MODUŁU INNOWACYJNEGO PROGRAM SZKOLENIA NAUCZYCIELI. Lp. Treści programowe Temat i zarys treści wykładów Liczba godzin Wykładowcy TREŚCI PROGRAMOWE MODUŁU INNOWACYJNEGO PROGRAM SZKOLENIA NAUCZYCIELI Lp. Treści programowe Temat i zarys treści wykładów Liczba godzin Wykładowcy 1 Wykład metodyczny Platforma internetowa osią projektu

Bardziej szczegółowo

Pioneer Pekao Investments Śniadanie prasowe

Pioneer Pekao Investments Śniadanie prasowe Pioneer Pekao Investments Śniadanie prasowe Warszawa, 06 maja 2010 r. Agenda Wyniki sprzedażowe Pioneer Pekao TFI Rynek obligacji nieskarbowych Odpowiedź Pioneer Pekao TFI nowe produkty Strona 2 Wyniki

Bardziej szczegółowo

KONIEC TANIEJ ENERGII

KONIEC TANIEJ ENERGII INFORMACJA PRASOWA Audytel S.A. analizy audyt doradztwo KONIEC TANIEJ ENERGII SAMORZĄDY I NABYWCY INSTYTUCJONALNI MUSZĄ NASTAWIĆ SIĘ NA WIĘKSZE WYDATKI Ceny na Towarowej Giełdzie Energii rosną systematycznie

Bardziej szczegółowo

SPOŁECZNA ODPOWIEDZIALNOŚĆ BIZNESU GIEŁDA PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH W WARSZAWIE SA

SPOŁECZNA ODPOWIEDZIALNOŚĆ BIZNESU GIEŁDA PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH W WARSZAWIE SA SPOŁECZNA ODPOWIEDZIALNOŚĆ BIZNESU GIEŁDA PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH W WARSZAWIE SA 2015 Obszary działań CSR Grupy GPW EDUKACJA PRACOWNICY RYNEK ŚRODOWISKO -2- Obszary odpowiedzialności - GPW Environment Social

Bardziej szczegółowo

Czy i w jaki sposób trzeba zmienić polski system bankowy?

Czy i w jaki sposób trzeba zmienić polski system bankowy? Czy i w jaki sposób trzeba zmienić polski system bankowy? Wyniki badania eksperckiego Klub Polska 2025+, Klub Bankowca 30.09.2015 r. Informacje o badaniu Czyje to stanowisko? eksperci - znawcy systemów

Bardziej szczegółowo

Rola i zadania Komitetu Audytu. Warszawa, 11.03.2013

Rola i zadania Komitetu Audytu. Warszawa, 11.03.2013 Rola i zadania Komitetu Audytu Warszawa, 11.03.2013 Informacje o Grupie MDDP Kim jesteśmy Jedna z największych polskich firm świadczących kompleksowe usługi doradcze 6 wyspecjalizowanych linii biznesowych

Bardziej szczegółowo

Ranking Top500. VIII edycja. Najbardziej efektywne spośród 500 największych firm w branży logistycznej

Ranking Top500. VIII edycja. Najbardziej efektywne spośród 500 największych firm w branży logistycznej Ranking Top500. VIII edycja Najbardziej efektywne spośród 500 największych firm w branży logistycznej Dokonać segmentacji rynku Zmierzyć udziały rynkowe Wyznaczyć dominujące tendencje 20% 15% 15,1% Sprzedaż

Bardziej szczegółowo

Wydział Nauk Ekonomicznych Studia stacjonarne II stopnia, rok akademicki 2012/2013. Wybór specjalności na kierunku Finanse i rachunkowość

Wydział Nauk Ekonomicznych Studia stacjonarne II stopnia, rok akademicki 2012/2013. Wybór specjalności na kierunku Finanse i rachunkowość Wydział Nauk Ekonomicznych Studia stacjonarne II stopnia, rok akademicki 2012/2013 Wybór specjalności na kierunku Finanse i rachunkowość KIERUNEK: Finanse i rachunkowość SPECJALNOŚCI: Finanse, podatki

Bardziej szczegółowo

Seminarium informacyjno naukowe

Seminarium informacyjno naukowe Seminarium informacyjno naukowe Budownictwo na Lubelszczyźnie w statystyce perspektywy dla nauki Przemiany budownictwa ostatniej dekady w woj. lubelskim na tle kraju w świetle badań statystycznych Zofia

Bardziej szczegółowo

Polityka energetyczna Polski do 2030 roku. Henryk Majchrzak Dyrektor Departamentu Energetyki Ministerstwo Gospodarki

Polityka energetyczna Polski do 2030 roku. Henryk Majchrzak Dyrektor Departamentu Energetyki Ministerstwo Gospodarki Polityka energetyczna Polski do 2030 roku Henryk Majchrzak Dyrektor Departamentu Energetyki Ministerstwo Gospodarki Uwarunkowania PEP do 2030 Polityka energetyczna Unii Europejskiej: Pakiet klimatyczny-

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 8 marca 2012 r.

Warszawa, 8 marca 2012 r. Kondycja banków w Europie i Polsce. Czy problemy finansowe inwestorów strategicznych wpłyną na zaostrzenie polityki kredytowej w spółkach-córkach w Polsce Warszawa, 8 marca 2012 r. Samodzielność w ramach

Bardziej szczegółowo

BANK HANDLOWY W WARSZAWIE S.A. Podsumowanie 2011 roku Kierunki Strategiczne na lata 2012-2015. 19 marca 2012 roku

BANK HANDLOWY W WARSZAWIE S.A. Podsumowanie 2011 roku Kierunki Strategiczne na lata 2012-2015. 19 marca 2012 roku BANK HANDLOWY W WARSZAWIE S.A. Podsumowanie roku Kierunki Strategiczne na lata 2012-2015 19 marca 2012 roku / mln zł / / mln zł / wyniki podsumowanie Rozwój biznesu SEGMENT KORPORACYJNY Transakcje walutowe

Bardziej szczegółowo

VII.1. Rachunek zysków i strat t Grupy BRE Banku

VII.1. Rachunek zysków i strat t Grupy BRE Banku VII.1. Rachunek zysków i strat t Grupy BRE Banku Grupa BRE Banku zakończyła rok 2012 zyskiem brutto w wysokości 1 472,1 mln zł, wobec 1 467,1 mln zł zysku wypracowanego w 2011 roku (+5,0 mln zł, tj. 0,3%).

Bardziej szczegółowo

Strategia inwestycyjna na rynku akcji. Wybór spółek

Strategia inwestycyjna na rynku akcji. Wybór spółek Strategia inwestycyjna na rynku akcji Dogrywka Klasówki w ramach kursu e-learningowego SIGG.EDU.PL Przez ostatnie dwa lata rynek Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie ulega stosunkowo niewielkim wahaniom.

Bardziej szczegółowo

Zmiany na rynku energii elektrycznej w Polsce 2013/2014

Zmiany na rynku energii elektrycznej w Polsce 2013/2014 Zmiany na rynku energii elektrycznej w Polsce 2013/2014 Coroczne spotkanie przedstawicieli Towarzystwa Rozwoju Małych Elektrowni Wodnych Marek Kulesa dyrektor biura TOE Ślesin, 29 listopada 2013 r. Zakres

Bardziej szczegółowo

Finansowanie projektów wczesnych faz rozwoju. MCI Management SA

Finansowanie projektów wczesnych faz rozwoju. MCI Management SA Finansowanie projektów wczesnych faz rozwoju Dziedziny projekty wczesnych faz rozwoju Biotechnologia Lifescience Medtech Fundraising Biotechnologia Tools - Europa for IP Polska Wegry Austria Irlandia Holandia

Bardziej szczegółowo

Perspektywy wejścia na rynki zagraniczne - odejście od schematu współpracy z ubezpieczycielem. Program Rozwoju Eksportu.

Perspektywy wejścia na rynki zagraniczne - odejście od schematu współpracy z ubezpieczycielem. Program Rozwoju Eksportu. Perspektywy wejścia na rynki zagraniczne - odejście od schematu współpracy z ubezpieczycielem Program Rozwoju Eksportu. Współpraca z ubezpieczycielem profilaktyka i niwelowanie strat tradycyjna rola ubezpieczyciela

Bardziej szczegółowo

Oferta Giełdy Papierów Wartościowych - Główny Rynek GPW, NewConnect i Catalyst. Marzec 2012

Oferta Giełdy Papierów Wartościowych - Główny Rynek GPW, NewConnect i Catalyst. Marzec 2012 Oferta Giełdy Papierów Wartościowych - Główny Rynek GPW, NewConnect i Catalyst. Marzec 2012 GŁÓWNY RYNEK AKCJI GPW Kapitalizacja spółek na GPW (mld zł) Spółki krajowe (mld zł) Spółki zagraniczne (mld zł)

Bardziej szczegółowo

Jerzy Majchrzak Dyrektor Departamentu Innowacji i Przemysłu

Jerzy Majchrzak Dyrektor Departamentu Innowacji i Przemysłu Jerzy Majchrzak Dyrektor Departamentu Innowacji i Przemysłu AUTOEVENT 2014 2 PRZEMYSŁ MOTORYZACYJNY Jeden z największych producentów samochodów i komponentów motoryzacyjnych w regionie Europy Środkowo-Wschodniej.

Bardziej szczegółowo

POTENCJAŁ INWESTYCYJNY POLSKIEGO SEKTORA FINANSOWEGO

POTENCJAŁ INWESTYCYJNY POLSKIEGO SEKTORA FINANSOWEGO POTENCJAŁ INWESTYCYJNY POLSKIEGO SEKTORA FINANSOWEGO Krzysztof Pietraszkiewicz - Prezes Związku Banków Polskich Warszawa, 31 marca 2010 r. PLAN WYSTĄPIENIA Potencjałpolskich banków Wyzwania związane z

Bardziej szczegółowo

Co to są akcje? Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Czarodziejski młynek do pomnażania pieniędzy

Co to są akcje? Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Czarodziejski młynek do pomnażania pieniędzy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Czarodziejski młynek do pomnażania pieniędzy Akcje na giełdzie Kornelia Bem - Kozieł Wyższa Szkoła Ekonomii i Prawa w Kielcach 16 maja 2012 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo energetyczne

Bezpieczeństwo energetyczne Bezpieczeństwo energetyczne Kilka slajdów z wykładu Andrzej Szczęśniak ekspert rynku energii i bezpieczeństwa www.szczesniak.pl Agenda wykładu 1. Fundamenty 2. Globalne wyzwania i USA 3. Europa i Rosja

Bardziej szczegółowo

KDPW_CCP cele zadania, korzyści dla rynku

KDPW_CCP cele zadania, korzyści dla rynku Izba rozliczeniowa KDPW_CCP KDPW_CCP cele zadania, korzyści dla rynku 1 lipca 2011 r. nastąpi przekazanie przez Krajowy Depozyt spółce KDPW_CCP zadań dotyczących prowadzenia rozliczeń transakcji zawieranych

Bardziej szczegółowo