Diagnostyka obrazowa przewodów wyprowadzających. dużych gruczołów ślinowych.

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Diagnostyka obrazowa przewodów wyprowadzających. dużych gruczołów ślinowych."

Transkrypt

1 Czas. Stomatol., 2009, 62, 3, Polish Dental Society Diagnostyka obrazowa przewodów wyprowadzających dużych gruczołów ślinowych Diagnostic imaging of salivary ducts of major salivary glands Iwona Rzymska-Grala 1, Zygmunt Stopa 2, Marek Gołębiowski 1, Hubert Wanyura 2, Anna Zuchowska 1, Monika Sawicka 1, Michał Zmorzyński 2, Bartłomiej Grala 3 Z I Zakładu Radiologii Klinicznej WUM 1 Kierownik: prof. zw. dr hab. med. M. Gołębiowski Z Kliniki Chirurgii Czaszkowo-Szczękowo-Twarzowej WUM 2 Kierownik: prof. zw. dr hab. med. H. Wanyura Z Zakładu Patomorfologii Wojskowego Instytutu Medycznego w Warszawie 3 Kierownik: prof. zw. dr hab. med. W. Kozłowski Summary Aim of the study: To review current diagnostic techniques used in imaging subtle anatomy and pathology of salivary ducts on the basis of own material and literature. Material and methods: Current diagnostic tools used in imaging salivary duct pathologies include conventional radiography, sialography, ultrasonography, computed tomography, magnetic resonance sialography and sialoendoscopy. Conclusions: Digital subtraction sialography (DSS) and ultrasonography are the methods of choice in the imaging of salivary duct pathology. Despite being almost a hundred years old and the availability of other diagnostic tools, sialography remains the best diagnostic method for the imaging of subtle anatomy of salivary gland duct system. Magnetic resonance sialography is a noninvasive alternative method used in the diagnostics of salivary gland calculi and salivary duct stenoses. Thus it can also be carried out in cases of acute sialoadenitis. In the future sialoendoscopy may become one of the main diagnostic procedures for salivary duct disorders. Streszczenie Cel pracy: na podstawie własnych doświadczeń oraz danych z piśmiennictwa przybliżono współczesne metody obrazowania subtelnej anatomii oraz patologii przewodów wyprowadzających gruczołów ślinowych. Materiał i metody: opisano i zilustrowano metody diagnostyczne stosowane w rozpoznawaniu chorób przewodów wyprowadzających ślinianek, tj.: zdjęcia rentgenowskie, sialografię, ultrasonografię, tomografię komputerową, sialografię rezonansu magnetycznego oraz sialoendoskopię. Podsumowanie: metodami z wyboru w diagnostyce obrazowej patologii przewodów wyprowadzających gruczołów ślinowych jest badanie ultrasonograficzne (USG) wraz z cyfrową sialografią subtrakcyjną (DSS). Z kolei sialografia jest metodą diagnostyczną, która mimo swej 100-letniej historii oraz dostępności innych badań, jest nadal uznawana za najlepszą metodę obrazowania subtelnej anatomii systemu wyprowadzającego gruczołów ślinowych. Alternatywną, nieinwazyjną metodą diagnostyki schorzeń gruczołów ślinowych pod kątem kamicy i zwężeń przewodów jest rezonans magnetyczny (sialo-mr), który można wykonać również w ostrym stanie zapalnym gruczołów ślinowych. W przyszłości sialoendoskopia może stać się podstawowym narzędziem w diagnostyce patologii przewodów wyprowadzających dużych gruczołów ślinowych. KEYWORDS: salivary gland calculi, salivary gland diseases, diagnostic imaging HASŁA INDEKSOWE: kamienie ślinianek, choroby ślinianek, obrazowanie diagnostyczne 210

2 2009, 62, 3 Przewody wyprowadzające gruczołów ślinowych Wstęp Zaburzenia drożności przewodów ślinowych objawiają się przejściowym, bolesnym obrzmieniem gruczołów ślinowych w trakcie spożywania posiłków [3, 7, 12, 13, 29]. Niedrożność przewodów wyprowadzających gruczołów ślinowych może mieć etiologię kamiczą (42-77%) i niekamiczą (25-58%) [13, 15, 30]. Na podstawie badań pośmiertnych szacuje się, że kamica ślinianek występuje u 1,2% populacji [6]. Głównym miejscem tworzenia się złogów jest ślinianka podżuchwowa (60-90%), a następnie przyuszna (5-20%) i podjęzykowa (1-5%) [1, 3, 6, 9, 12, 13, 19, 29]. W 85% przypadków złogi występują w przewodzie wyprowadzającym, natomiast w pozostałych 15% w miąższu ślinianki [1]. Do chorób sprzyjających powstawaniu kamieni należy zespół Sjögrena i sarkoidoza [29]. W przewodzie Whartona 35% złogów umiejscawia się w kolanku (miejsce, gdzie przewód pod ostrym kątem zawija się wokół tylnego brzegu mięśnia żuchwowo-gnykowego). W okolicy ujścia przewodu podżuchwowego występuje 30% kamieni, a w jego środkowej części 20% [1, 4, 13]. Złogi osiągają wymiary od 0,1mm do 30mm, zaś u co czwartego pacjenta stwierdza się więcej niż jeden kamień [1, 6, 13, 19, 29]. Złogi zlokalizowane w miąższu ślinianek zazwyczaj nie powodują znaczących dolegliwości [17, 29]. Najczęstszymi przyczynami niekamiczych zaburzeń drożności przewodów ślinowych są ich zwężenia lub zagięcia, a także polipy, czopy wydzielnicze, przekrwienie ścian i poszerzenie naczyń przewodu ślinowego, zwłóknienia, obrzęk, ciała obce, zmiany pozapalne i pourazowe [15, 29-31]. Bardzo ważną grupą schorzeń prowadzących do niedrożności przewodów ślinowych są nowotwory [13]. Cel pracy Celem pracy było przybliżenie na podstawie własnych doświadczeń oraz danych z piśmiennictwa, współczesnych metod obrazowania subtelnej anatomii oraz patologii przewodów wyprowadzających gruczołów ślinowych. Zdjęcia rentgenowskie Źródłem promieniowania X są lampy rentgenowskie. Po przejściu przez ciało pacjenta promieniowanie rentgenowskie zostaje w różnym stopniu pochłaniane przez badane tkanki, a pozostała część promieniowania, padając na powierzchnię błony światłoczułej, umożliwia uzyskanie konwencjonalnych obrazów rentgenowskich. W przypadku technik cyfrowych, błonę rentgenowską zastępuje folia pamięciowa, która po naświetleniu promieniami X jest analizowana przez czytnik laserowy. Powstały obraz jest zapisywany w postaci cyfrowej w pamięci komputera [18]. Na zdjęciach rentgenowskich wewnątrzustnych, tj. zdjęcia zgryzowe (ryc. 1) lub zewnątrzustnych, tj. pantomogram (ryc. 2) można uwidocznić kamienie cieniujące [9, 17, 23, 25]. Złogi ślinianki podżuchwowej cieniują w 80-90%, natomiast ślinianki przyusznej w 60% [1, 13, 19, 29]. Sialografia Sialografia jest badaniem polegającym na wykonywaniu kilku zdjęć rentgenowskich w trakcie podawania środka cieniującego do przewodu wyprowadzającego gruczołu ślinowego poprzez cewnik umieszczony w przewodzie ślinowym. Po raz pierwszy została wykonana w 1902 roku [26]. Dzięki tej metodzie możliwe jest uwidocznienie budowy przewodów wyprowadzających gruczołów ślinowych. Środek cieniujący wstecznie wypełnia obwodowe odcinki przewodów ślinowych, aż do gronek, co swoim obrazem przypomina gałęzie drze- 211

3 I. Rzymska-Grala i in. Czas. Stomatol., Ryc. 1. Zdjęcie zgryzowe żuchwy; strzałkami zaznaczono złogi w prawym przewodzie Whartona (badanie własne). wa, które początkowo nagie, po wypełnieniu gronek zakwita (ryc. 3, 4) [26]. Po wykonaniu badania pacjent może przez około 24 godziny odczuwać umiarkowaną tkliwość i niewielkie obrzmienie ślinianki [6]. Sialografia umożliwia uwidocznienie głównego przewodu ślinowego wraz z odgałęzieniami od I do IV rzędu [3, 6 9, 11, 13]. Dzięki tej metodzie jest możliwe uwidocznienie i określenie lokalizacji kamieni (również niecieniujących) oraz zwężeń i poszerzeń przewodów ślinowych. Ponadto istnieje możliwość różnicowania innych zwapnień leżących w pobliżu przewodów ślinowych [3, 9, 17, 19, 31]. Sialografia umożliwia również ocenę budowy oraz czynności przewodów wyprowadzających i gruczołu ślinowego. Opóźnione opróżnianie przewodów ślinowych ze środka cieniującego jest charakterystyczne dla zapalenia przewodu (sialodochitis) oraz zapalenia gruczołu ślinowego (sialoadenitis) [21]. W trakcie sialografii mogą wystąpić powikłania, takie jak perforacja przewodu ślinowego, zaostrzenie zapalenia, niepożądana reakcja na środek cieniujący, krwawienie [2]. Wykonanie sialografii jest wskazane w przypadku podejrzenia kamieni, ciał obcych, zwężeń (ryc. 5) oraz poszerzeń przewodów ślinowych, przetok, uchyłków, zmian pourazowych, torbieli komunikujących, chorób autoimmunologicznych, podejrzenia niezapalnego obrzęku ślinianki (sialosis) [21]. Sialografia jest przeciwwskazana u pacjentów z ostrym Ryc. 2. Pantomogram; strzałkami zaznaczono złogi w prawym przewodzie Whartona (badanie własne). 212

4 2009, 62, 3 Przewody wyprowadzające gruczołów ślinowych Ryc. 3. Prawidłowy sialogram prawej ślinianki podżuchwowej (kolejne fazy sialografii); a faza przewodowa, b wypełnianie się odgałęzień przewodów ślinowych III rzędu, c widoczne wyraźne wypełnienie odgałęzień przewodów ślinowych IV rzędu, tzw. faza miąższowa (badanie własne). Ryc. 4. Prawidłowy sialogram prawej ślinianki przyusznej (kolejne fazy sialografii); a faza przewodowa, b wypełnianie się kolejnych odgałęzień przewodów ślinowych, c faza miąższowa (badanie własne). zapaleniem lub zaostrzeniem stanu zapalnego ślinianek, pacjentów uczulonych na jod, a także u pacjentów, u których występowały niepożądane objawy po podaniu środków cieniujących oraz u kobiet w ciąży [2, 9]. U pacjentów z ostrym zapaleniem gruczołu ślinowego, sialografię można wykonać dopiero po 6 tygodniach od ustąpienia objawów [2,11]. Czułość konwencjonalnej sialografii w wykrywaniu kamieni waha się od 64 do 100%, natomiast jej specyficzność od 88% do 100%. Wprowadzenie sialografii cyfrowej i subtrakcyjnej (digital subtraction sialography DSS) zwiększyło czułość wykrywania kamicy od 96 do 100%, zaś jej specyficzność nie uległa istotnej zmianie [9]. Wykorzystanie post-processingu umożliwia bowiem odjęcie tła kostnego, a także wzmocnienie zakontrastowania przewodów ślinowych (ryc. 3, 4) [4]. Wadą Ryc. 5. Sialografia prawej ślinianki podżuchwowej bez subtrakcji (projekcja osiowa); strzałką zaznaczono zwężony odcinek przewodu Whartona (badanie własne). DSS jest ekspozycja pacjenta na większą dawkę promieniowania jonizującego w porównaniu z konwencjonalną sialografią oraz koniecz- 213

5 I. Rzymska-Grala i in. Czas. Stomatol., Ryc. 6. Badanie ultrasonograficzne prawej ślinianki podżuchwowej; a widoczny złóg o długości 7mm w prawym przewodzie Whartona (zaznaczono strzałką), cień akustyczny za złogiem, b poszerzony proksymalny odcinek prawego przewodu Whartona; szerokość przewodu zaznaczono przerywaną linią (badanie własne). ność utrzymania głowy pacjenta w tym samym położeniu w trakcie całego badania [4, 5]. Ultrasonografia Ultrasonografia jest badaniem nieinwazyjnym, polegającym na ocenie fali ultradźwiękowej, która ulega odbiciu na granicy tkanek o różnej oporności akustycznej [20]. Jest uznawana przez niektórych autorów za metodę pierwszoplanową w diagnostyce kamicy ślinianek. Pozwala wykryć niecieniujące w badaniu rentgenowskim złogi (ryc. 6a,b) z czułością 80-96% [1, 12]. W wykrywaniu złogów USG charakteryzuje się czułością na poziomie 94%, specyficznością wynoszącą 100% i dokładnością dochodzącą do 96% [13, 27, 29]. Kamienie mniejsze niż 2 mm mogą nie wytwarzać cienia akustycznego, co utrudnia ich uwidocznienie [1, 9, 12, 13]. Jäger i wsp. [9] określili czułość badania ultrasonograficznego na poziomie 59,1 93,7%, zaś jego specyficzność w zakresie 86,7 100%. Błędy diagnostyczne mogą pojawić się w przypadku obecności małych złogów zlokalizowanych w nieposzerzonych przewodach wewnątrzmiąższowych [12, 13]. Ponadto mylące mogą być hiperechogeniczne pęcherzyki powietrza zmieszane ze śliną, imitujące kamienie w obrazie USG [3]. Tomografia komputerowa Tomografia komputerowa (computed tomography CT) jest metodą obrazowania wykorzystującą promienie rentgenowskie. Zmiany natężenia promieniowania po przejściu przez ciało pacjenta są rejestrowane za pomocą detektorów. Wszystkie dane są przetwarzane przez komputer, dzięki czemu jest możliwe uzyskanie obrazów w różnych płaszczyznach [18]. Tomografia komputerowa wykrywa zwapnienia z bardzo dużą czułością (ryc. 7a-d), jednak jej wadą jest słabe obrazowanie przewodów ślinowych, ekspozycja pacjenta na promieniowanie jonizujące oraz stosunkowo wysoki koszt badania [6]. Według niektórych autorów tomografia komputerowa bez podania środka cieniującego jest najlepszą metodą wykrywania kamicy ślinianek, szczególnie podczas zaostrzenia stanu zapalnego oraz podejrzenia obecności kilku drobnych złogów [13, 29]. 214

6 2009, 62, 3 Przewody wyprowadzające gruczołów ślinowych Ryc. 7. Tomografia komputerowa bez podania środka cieniującego. Przekroje osiowe; a w rzucie dystalnego odcinka lewego przewodu Whartona widoczny okrągły uwapniony złóg o wymiarach 9x9mm zaznaczony strzałką (okno miękkotkankowe), b okno kostne. Przekroje czołowe; c w rzucie lewego przewodu Whartona widoczny okrągły uwapniony złóg (okno miękkotkankowe), d okno kostne (badanie własne). Sialografia rezonansu magnetycznego Podstawą techniki rezonansu magnetycznego (MR) jest zjawisko jądrowego rezonansu magnetycznego, czyli rezonansowego pochłaniania impulsów fal elektromagnetycznych o częstotliwości radiowej przez jądra wodoru (będące głównym składnikiem ciała pacjenta), znajdujące się w stałym, zewnętrznym polu magnetycznym. Wykorzystanie różnych sekwencji obrazowania umożliwia precyzyjne różnicowanie tkanek w obrazach o wysokiej rozdzielczości liniowej [18]. Jedną z odmian badania rezonansu magnetycznego jest sialografia MR (sialo-mr). Sialo-MR jest skuteczną, nieinwazyjną metodą diagnostyczną w obrazowaniu przewodów wyprowadzających dużych gruczołów ślinowych, nie wymagającą kaniulacji ujścia przewodu ślinowego. Jest alternatywą w stosunku do cyfrowej sialografii subtrakcyjnej, zwłaszcza w przypadku ostrego stanu zapalnego ślinianki lub niepowodzenia przy kaniulacji przewodu [2, 5, 11, 17]. Sialografia MR pozwala na precyzyjną ocenę morfologii przewodów ślinowych, umożliwiając zobrazowanie nawet ich III-rzędowych rozgałęzień (ryc. 8) [5]. Wzbogacenie badania MR o sekwencje obrazujące miąższ, po- 215

7 I. Rzymska-Grala i in. Czas. Stomatol., Ryc. 8. Rezonans magnetyczny (sialo-mr); a przekrój osiowy, sekwencja turbo spin-echo, obraz T2-zależny (strzałką zaznaczono hipointensywny złóg w lewym przewodzie Whartona), b przekrój osiowy, sekwencja turbo spin-echo 3D, obraz T2-zależny (w przewód Whartona, s lewa ślinianka podżuchwowa, strzałką zaznaczono hipointensywny złóg w lewym przewodzie Whartona), widoczny poszerzony proksymalny odcinek lewego przewodu Whartona, c projekcja MIP 3D, widoczny układ przewodów ślinowych wewnątrzmiąższowych oraz poszerzony proksymalny odcinek przewodu Whartona, d przekrój osiowy, sekwencja 3D CISS, obraz T2-zależny, widoczne artefakty od wypełnień amalgamatowych (badanie własne). zwala wykryć zmiany położone poza układem przewodów ślinowych (np. guz Warthina) [5]. Wadą sialo-mr jest możliwość niezauważenia drobnych złogów u pacjentów z zachowaną drożnością przewodów ślinowych. Szczególnie dotyczy to kamieni położonych blisko ujścia przewodów lub kamieni położonych w małych przewodach wewnątrzgruczołowych. Ograniczeniem sialo-mr jest również mniejsza rozdzielczość przestrzenna, uniemożliwiająca rozróżnienie częściowej od całkowitej niedrożności przewodów wyprowadzających gruczołów ślinowych [11]. Sialoendoskopia Endoskopia to metoda diagnostyczno-lecznicza polegająca na wziernikowaniu narządów ciała ludzkiego [24]. Sialoendoskopia (endoskopia przewodów wyprowadzających dużych gruczołów ślinowych) po raz pierwszy została opisana w 1991 roku przez Katza i Baruchina [cyt. wg 14]. Zastosowali oni giętki mini-endoskop. W następnych latach pojawiły się publikacje innych autorów, którzy wprowadzali stopniowo nowe instrumentarium do tej mało inwazyjnej metody [7, 14, 16, 30, 31]. Zabieg sialoendoskopii wykonuje się am- 216

8 2009, 62, 3 Przewody wyprowadzające gruczołów ślinowych Ryc. 9. Sialoendoskopia; a przewód Whartona, b rozgałęzienia przewodu Stenona w gruczole ślinowym, c złóg w przewodzie Stenona, d złóg w przewodzie wyprowadzającym ślinianki podżuchwowej (badanie własne). bulatoryjnie w znieczuleniu miejscowym. Polega on na wprowadzeniu półsztywnej optyki (średnica od 0,8 do 2,5mm) do przewodu wyprowadzającego ślinianki, po nacięciu i poszerzeniu jego ujścia. Dzięki zastosowaniu kamery video (videoendoskopia), wnętrze przewodu uwidaczniane jest na ekranie monitora (ryc. 9a), zaś uzyskany obraz można wydrukować i zapisać na odpowiednim nośniku. Dzięki sialoendoskopii jest możliwe uwidocznienie wnętrza przewodu wyprowadzającego ślinianki przyusznej oraz podżuchwowej, aż do rozgałęzień w gruczole ślinowym (ryc. 9b). Podczas badania ocenia się wygląd ścian przewodu, jego szerokość oraz drożność. Sialoendoskopia umożliwia również uwidocznienie ciał obcych (ryc. 9c,d) zalegających w przewodach (złogi, czopy śluzowe), polipów oraz zwężeń. W czasie zabiegu można usunąć kamienie znajdujące się w przewodzie oraz poszerzyć istniejące zwężenia [7, 16, 31]. Dyskusja Podstawowym narzędziem w diagnostyce kamicy ślinianek w Stanach Zjednoczonych jest tomografia komputerowa bez podania środka cieniującego, zaś w Europie ultrasonografia i cyfrowa sialografia subtrakcyjna [13]. Coraz większą popularność zdobywa również sialo-mr. Sialografia cyfrowa 217

9 I. Rzymska-Grala i in. Czas. Stomatol., z subtrakcją wykorzystuje mniejszą dawkę promieniowania rentgenowskiego w porównaniu z tomografią komputerową i jest bardziej dostępna niż rezonans magnetyczny [6]. Badanie USG, pomimo licznych zalet, okazuje się mniej dokładne w rozróżnianiu skupisk kamieni od pojedynczego złogu [29]. Cyfrowa sialografia subtrakcyjna oprócz potencjału diagnostycznego, daje możliwość zastosowania jej jako metody zabiegowej (sialografia interwencyjna). W trakcie tego zabiegu, pod kontrolą fluoroskopii możliwe jest poszerzenie zwężeń głównych przewodów ślinowych za pomocą baloników, oraz usunięcie drobnych złogów za pomocą drucianej pętli [4, 28]. Capaccio i wsp. [5] porównali badanie sialo-mr z wynikami badania ultrasonograficznego. Sialografia MR pozwoliła na uwidocznienie rozgałęzień przewodów ślinowych do II-rzędu w śliniankach podżuchwowych i do III-rzędu w śliniankach przyusznych. Badanie MR potwierdziło poszerzenie przewodów wewnątrzgruczołowych we wszystkich przypadkach, w których zobrazowano je w badaniu USG, a ponadto uwidoczniło współistniejące z nimi zwężenia. Sialo-MR pozwoliła również na uwidocznienie drobnych złogów, których nie stwierdzono za pomocą badania ultrasonograficznego [5]. Becker i wsp. [2] ocenili dokładność badania sialo-mr w rozpoznawaniu kamicy oraz zwężeń przewodów ślinowych. Jako metody porównawcze posłużyły: konwencjonalna sialografia, badanie USG oraz sialoendoskopia. W wykrywaniu złogów sialo-mr cechowała się czułością rzędu 91% oraz swoistością 94-97%. Zwężenie przewodów było rozpoznawane ze 100% czułością i 93-98% swoistością. Na podstawie analizy badań, autorzy stwierdzili, że sialo-mr pozwala na wiarygodne obrazowanie zwężeń przewodów ślinowych, natomiast nie daje możliwości odróżnienia złogu od zbitego czopa śluzowego. Pewną niedogodnością okazały się wypełnienia amalgamatowe, mogące przesłaniać drobne złogi lub zwężenia przewodów ślinowych [10]. Równocześnie zaobserwowano, że konwencjonalna sialografia rentgenowska w porównaniu ze sialo-mr pozwoliła na lepsze uwidocznienie dystalnych odcinków przewodów wyprowadzających gruczołów ślinowych. Badanie MR umożliwiło także dokładną ocenę ślinianek pod kątem obecności złogów i zwężeń przewodów. Uzyskanie prawidłowego obrazu MR nie wykluczało obecności małych 2-3mm złogów w przypadku nieobecności poszerzenia przewodów ślinowych. W związku z tym, u niektórych pacjentów z przewlekłymi objawami choroby ślinianek i prawidłowym wynikiem sialo-mr zaleca się wykonanie klasycznej sialografii rentgenowskiej oraz badania USG [2]. Kalinowski i wsp. [11] porównali skuteczność diagnostyczną wykrywania kamieni za pomocą sialo-mr oraz rentgenowskiej cyfrowej sialografii subtrakcyjnej. Dla rozpoznania kamicy czułość i swoistość sialo-mr wyniosła odpowiednio 80% i 98%, a sialografii rentgenowskiej 90% i 98%. Czułość i swoistość rozpoznawania kamicy ślinianki przyusznej dla sialografii wyniosła 100%, zaś dla sialo-mr 98%. Natomiast czułość wykrycia kamicy w śliniance podżuchwowej wyniosła dla sialografii rentgenowskiej 86%, a dla sialo-mr 71%. Tomografię komputerową bez podania środka cieniującego wykonuje się w poszukiwaniu bardzo drobnych i licznych złogów [13]. Podczas diagnostyki kamicy ślinowej należy pamiętać, iż zwapnienia mogą występować również w przypadku przewlekłego zapalenia, we flebolitach, w węzłach chłonnych, przewlekłym krwiaku, naczyniakach, amyloidozie, 218

10 2009, 62, 3 Przewody wyprowadzające gruczołów ślinowych guzach (gruczolak wielopostaciowy, nerwiak osłonkowy, rak śluzowo-naskórkowy), a także w ścianach tętnic [9, 19]. Przyczyny zwężeń przewodów ślinowych, rozpoznanych w badaniach obrazowych, w 5 do 10% przypadków pozostają nieznane. W tych sytuacjach lukę diagnostyczną uzupełnia sialoendoskopia, która umożliwia bezpośrednią wizualizację światła przewodów wyprowadzających gruczołów ślinowych (uwidocznienie kamieni, czopów śluzu, ciał obcych, polipów) na ekranie monitora [5]. W opinii Hassona [7] sialoendoskopia i sialografia są metodami z wyboru w diagnostyce zaburzeń drożności przewodów wyprowadzających gruczołów ślinowych. Sialoendoskopia umożliwia uwidocznienie przyczyny niedrożności przewodu ślinowego oraz jej umiejscowienie, a także pozwala na bezpośrednią ocenę wyglądu ścian przewodów na ekranie monitora (np. zapalenie przewodu) [14, 29]. Chociaż ta nowoczesna i mało inwazyjna metoda diagnostyczno-lecznicza obecnie jest rzadko stosowana w rozpoznawaniu chorób gruczołów ślinowych, w przyszłości może stać się podstawowym narzędziem w badaniu patologii ich przewodów wyprowadzających [29]. Podsumowanie Metodami z wyboru w diagnostyce obrazowej kamicy gruczołów ślinowych jest badanie ultrasonograficzne (USG) wraz z cyfrową sialografią subtrakcyjną (DSS). Sialografia jest metodą diagnostyczną, która mimo swej 100-letniej historii oraz dostępności innych badań, jest nadal uznawana za najlepszą metodę obrazowania subtelnej anatomii systemu przewodów wyprowadzających gruczołów ślinowych. Alternatywną, nieinwazyjną metodą diagnostyki schorzeń gruczołów ślinowych pod kątem kamicy i zwężeń przewodów jest rezonans magnetyczny (sialo-mr). Metoda ta nie wymaga kaniulacji ujścia przewodu wyprowadzającego i podania środka cieniującego. Stąd można ją wykonać również w ostrym stanie zapalnym gruczołów ślinowych. W przyszłości sialoendoskopia może stać się podstawowym narzędziem w diagnostyce patologii przewodów wyprowadzających dużych gruczołów ślinowych. Piśmiennictwo 1. Alyas F, Lewis K, Williams M, Moody A B, Wong K T, Ahuja A T, Howlett D C: Diseases of the submandibular gland as demonstrating using high resolution ultrasound. Br J Radiol 2005, 78, 928: Becker M, Marchal F, Becker C D, Dulguerov P, Georgakopoulos G, Lehmann W, Terrier F. et al.: Sialolithiasis and Salivary Ductal Stenosis: Diagnostic Accuracy of MR Sialography with a Three-dimensional Extended-Phase Conjugate-Symmetry Rapid Spin-Echo Sequence. Radiology 2000, 217, 2: Białek E J, Jakubowski W, Zajkowski P, Szopiński K T, Osmolski A: US of the major salivary glands: anatomy and spatial relationships, pathologic conditions, and pitfalls. Radiographics 2006, 26, 3: Buckenham T M, George C D, McVicar D, Moody A R, Coles G S: Digital sialography: imaging and intervention. Br J Radiol 1994, 67, 798: Capaccio P, Cuccarini V, Ottaviani F, Minorati D, Sambataro G, Cornalba P, Pignataro L: Comperative Ultrasonographic, Magnetic Resonance Sialographic, and Videoendoscopic Assessment of Salivary Duct Disorders. Ann Otol Rhinol Laryngol 2008, 117, 4: Drage N A, Brown J E, Escudler M P, McGurk M: Interventional radiology in the removal of 219

11 I. Rzymska-Grala i in. Czas. Stomatol., salivary calculi. Radiology 2000, 214, 1: Hasson O: Sialoendoscopy and Sialography: Strategies for Assessment and Treatment of Salivary Gland Obstructions. J Oral Maxillofac Surg 2007, 65, 2: Howlett D C, Kesse K W, Hughes D V, Sallomi D F: The role of imaging in the evaluation of parotid disease. Clin Radiol 2002, 57, 8: Jäger L, Menauer F, Holzknecht N, Scholz V, Grevers G, Reiser M: Sialolithiasis: MR Sialography of the Submandibular Duct An Alternative to Conventional Sialography and US? Radiology 2000, 216, 3: Jurczak A, Płóciennik A, Bryll A, Chomyszyn- Gajewska M, Urbanik A: Wpływ materiałów stomatologicznych zawierających metale na obraz badania MR doniesienie wstępne. Czas Stomatol 2003, LVI, 1: Kalinowski M, Heverhagen J T, Rehberg E, Klose K J, Wagner H-J: Comparative Study of MR Sialography and Digital Subtraction Sialography for Benign Salivary Gland Disorders. AJNR Am J Neuroradiol 2002, 23, 9: Koischwitz D, Gritzmann N: Ultrasound of the neck. Radiol Clin North Am 2000, 38, 5: Madani G, Beale T: Inflammatory Conditions of the Salivary Glands. Semin Ultrasound CT MR 2006, 27, 6: Nahlieli O, Baruchin A M: Sialoendoscopy: Three Years Experience as a Diagnostic and Treatment Modality. J Oral Maxillofac Surg 1997, 55, 9: Nahlieli O, Shacham R, Yoffe B, Eliav E: Diagnosis and treatment of strictures and kinks in salivary gland ducts. J Oral Maxillofac Surg 2001, 59: Nahlieli O, Shacham R, Zagury A, Bar T, Yoffe B: The ductal stretching techique: an endoscopic-assisted technique for removal of submandibular stones. Laryngoscope 2007, 117, 6: Obaid H, Sinha R, Robinson L: Submandibular sialogram performed through a Wharton s duct fistula: technical adaptation of conventional technique. Eur J Radiol 2006, 60, 1: Pruszyński B: Radiologia diagnostyka obrazowa, Rtg, TK, USG, MR i medycyna nuklearna. Wydawnictwo Lekarskie PZWL 2004, wyd. 2. str 19. Rabinov J D: Imaging of salivary gland pathology. Radiol Clin North Am 2000, 38, 5: Różyło-Kalinowska I, Szczepanik-Barczewska E, Stettner R, Jurkiewicz-Mazurek M, Kubera N: Trójwymiarowe obrazowanie ultrasonograficzne języka i dna jamy ustnej na podstawie obserwacji własnych i przeglądu piśmiennictwa. Czas Stomatol 2008, 61, 5: Sutton D, Young J W R: A short textbook of clinical imaging. Springer Verlag Szolar D H, Groell R, Braun H, Preidler K, Stiskal M, Kern R, Kainz J, Moelleken S, Stammberger H: Ultrafast Computed Tomography and three-dimensional image processin of CT sialography in patients with parotid masses poorly defined by magnetic resonance imaging. Acta Otolaryngol 1996, 116, 1: Thun-Szretter K, Dowżenko A, Piekarczyk B, Samolczyk-Wanyura D, Zadarska M, Tuderek-Sobocińska G: Zastosowanie rentgenowskich zdjęć wewnątrzustnych zgryzowych w diagnostyce zębów zatrzymanych. Czas Stomatol 2003, LVI, 11: Wanyura H, Knorr R, Stopa Z, Brudnicki A, Kostrzewa-Janicka J, Mańkowska-Śliwa E, Chmielewski W: Artroskopia stawów skroniowo-żuchwowych. Czas Stomatol 2001, LIV, 10: White S C, Pharoah M J.: Radiologia Stomatologiczna, pod red. T. Katarzyna Różyło, Wydawnictwo Czelej, Wyd. I Wong K T, Ahuja A T, Yuen H Y, King A D: Ultrasound of salivary glands. ASUM Ultrasound Bulletin 2003, 6, 3:

12 2009, 62, 3 Przewody wyprowadzające gruczołów ślinowych 27. Yoshino N, Hosokawa A, Sasaki T, Yoshioka T: Interventional radiology for the non-surgical removal of sialoliths. Dentomaxillofac Radiol 1996, 25, 5: Yousem D M, Kraut M A, Chalian A A: Major Salivary Gland Imaging. Radiology 2000, 216, 1: Yuasa K, Nakhayama E, Ban S, Kawazu T, Chikui T, Shimizu M, Kanda S: Submandibular gland duct endoscopy. Diagnostic value for salivary duct disorders in comparison to conventional radiography, sialography, and ultrasonography. Oral Surg Oral Med Oral Pathol Oral Radiol Endod 1997, 84, 5: Yu C, Zheng L, Yang C, Shen N: Causes of chronic obstructive parotitis and management by sialoendoscopy. Oral Surg Oral Med Oral Pathol Oral Radiol Endod 2008, 105, 3: Ziegler C M, Steveling H, Seubert M, Mühling J: Endoscopy: a minimally invasive procedure for diagnosis and treatment of diseases of the salivary glands. Six years of practical experience. Br J Oral Maxillofac Surg 2004, 42, 1: 1-7. Otrzymano: dnia 7.I.2009 r. Adres autorów: Warszawa, ul. Nowogrodzka 59. Tel.: Fax:

Sialoendoskopia przewodów Whartona i Stenona doniesienie wstępne

Sialoendoskopia przewodów Whartona i Stenona doniesienie wstępne Czas. Stomatol., 2009, 62, 10, 824-831 2009 Polish Dental Society http://www.czas.stomat.net Sialoendoskopia przewodów Whartona i Stenona doniesienie wstępne Wharton and Stenon duct sialoendoscopy preliminary

Bardziej szczegółowo

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Radiologia ogólna i stomatologiczna

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Radiologia ogólna i stomatologiczna S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne Kod modułu Rodzaj modułu Wydział PUM Kierunek studiów Specjalność Poziom studiów Nazwa modułu Radiologia ogólna i stomatologiczna Obowiązkowy Lekarsko-Stomatologiczny

Bardziej szczegółowo

KATEDRA CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ I SZCZĘKOWO- TWARZOWEJ ZAKŁAD CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ

KATEDRA CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ I SZCZĘKOWO- TWARZOWEJ ZAKŁAD CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ DLA STUDENTÓW III ROKU ODDZIAŁU STOMATOLOGII SEMESTR VI (LETNI) 1. Zapoznanie z organizacją Katedry, w szczególności z organizacją Zakładu Chirurgii Stomatologicznej. Powiązania chirurgii stomatologicznej

Bardziej szczegółowo

Badania obrazowe w diagnostyce chorób serca. II Katedra i klinika Kardiologii CM UMK

Badania obrazowe w diagnostyce chorób serca. II Katedra i klinika Kardiologii CM UMK Badania obrazowe w diagnostyce chorób serca II Katedra i klinika Kardiologii CM UMK RTG klatki piersiowej Ocenia zarys i wielkość serca, aorty, naczyń krążenia płucnego, wykrywa w ich rzucie zwapnienia

Bardziej szczegółowo

Podstawowe badania obrazowe. Marcin Szulc Klinika Chorób Wewnętrznych, Nadciśnienia Tętniczego i Angiologii

Podstawowe badania obrazowe. Marcin Szulc Klinika Chorób Wewnętrznych, Nadciśnienia Tętniczego i Angiologii Podstawowe badania obrazowe Marcin Szulc Klinika Chorób Wewnętrznych, Nadciśnienia Tętniczego i Angiologii Prawidłowe myślenie lekarskie Zebranie podstawowych danych (badanie podmiotowe i przedmiotowe)

Bardziej szczegółowo

BADANIA LABORATORYJNE WYKONYWANE W PRZYPADKU NIEDOKRWIENNEGO UDARU MÓZGU

BADANIA LABORATORYJNE WYKONYWANE W PRZYPADKU NIEDOKRWIENNEGO UDARU MÓZGU 442 Część II. Neurologia kliniczna BADANIA LABORATORYJNE WYKONYWANE W PRZYPADKU NIEDOKRWIENNEGO UDARU MÓZGU Badania neuroobrazowe Badanie tomografii komputerowej głowy Zasadniczym rozróżnieniem wydaje

Bardziej szczegółowo

RADIOLOGIA KONWENCJONALNA

RADIOLOGIA KONWENCJONALNA Powrót do ZDO INFORMACJE DLA PACJENTÓW ZDO SPIS TREŚCI RADIOLOGIA KONWENCJONALNA... 1 NAJCZĘSTSZE BADANIA RADIOLOGICZNE... 2 Badania kości... 2 Badania narządów klatki piersiowej... 2 PRZYGOTOWANIE DO

Bardziej szczegółowo

Zdjęcie rentgenowskie oraz tomografia komputerowa u chorych z mechanicznym wspomaganiem oddychania

Zdjęcie rentgenowskie oraz tomografia komputerowa u chorych z mechanicznym wspomaganiem oddychania Zdjęcie rentgenowskie oraz tomografia komputerowa u chorych z mechanicznym wspomaganiem oddychania Jan Głowacki Współcześnie stosowane metody w diagnostyce chorób KLP: -zdjęcie sumacyjne P-A i boczne -zdjęcie

Bardziej szczegółowo

AUTOREFERAT. Dr n. med. Tomasz Kopeć. Klinika Otolaryngologii i Onkologii Laryngologicznej Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu

AUTOREFERAT. Dr n. med. Tomasz Kopeć. Klinika Otolaryngologii i Onkologii Laryngologicznej Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu AUTOREFERAT Dr n. med. Tomasz Kopeć Klinika Otolaryngologii i Onkologii Laryngologicznej Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu Poznań 2014 1 Spis treści 1. Dane wnioskodawcy 3 2. Posiadane dyplomy i stopnie

Bardziej szczegółowo

Praktyczne aspekty ultrasonografii jamy brzusznej u małych zwierząt

Praktyczne aspekty ultrasonografii jamy brzusznej u małych zwierząt Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie, Polska Wydział Medycyny Weterynaryjnej Pracownia Radiologii i Ultrasonografii Praktyczne aspekty ultrasonografii jamy brzusznej u małych zwierząt Piotr Dębiak Ultrasound

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie tomografii stożkowej (CBCT) we współczesnej endodoncji

Zastosowanie tomografii stożkowej (CBCT) we współczesnej endodoncji T W Ó J P R Z E G L Ą D S T O M AT O L O G I C Z N Y T E M AT N U M E R U Zastosowanie tomografii stożkowej (CBCT) we współczesnej endodoncji tech. radiolog Jakub Baran www.3dtomo.pl P rzystępując do leczenia

Bardziej szczegółowo

Leczenie zachowawcze dużych kamieni gruczołów ślinowych w śliniance podżuchwowej

Leczenie zachowawcze dużych kamieni gruczołów ślinowych w śliniance podżuchwowej _innowacje Leczenie zachowawcze dużych kamieni gruczołów ślinowych w śliniance podżuchwowej Conservative management of a large salivary calculus in the submandibular gland Autorzy_Habib Zarifeh, Najwa

Bardziej szczegółowo

Katar, bóle głowy i zębów, ból w okolicy oczodołów

Katar, bóle głowy i zębów, ból w okolicy oczodołów Wpływ zębów na zatoki lek. stom. Barbara Urbanowicz-Śmigiel, tech. radiolog Jakub Baran, inż. fizyki medycznej, tech. radiolog Rozalia Kołodziej Katar, bóle głowy i zębów, ból w okolicy oczodołów mogą

Bardziej szczegółowo

Magnetyczny rezonans jądrowy

Magnetyczny rezonans jądrowy Magnetyczny rezonans jądrowy Mateusz Raczyński Jakub Cebulski Katolickie Liceum Ogólnokształcące w Szczecinie im. św. Maksymiliana Marii Kolbego Opiekun naukowy: mgr Magdalena Biskup Cel pracy Przedstawienie

Bardziej szczegółowo

Anatomia radiologiczna. Kończyny

Anatomia radiologiczna. Kończyny Anatomia radiologiczna. Kończyny Zakład Radiologii i Diagnostyki Obrazowej Uniwersytet Medyczny w Łodzi Kierownik: prof. dr hab. n. med. Ludomir Stefańczyk 1 Jak to się zaczęło 8 listopada 1895, w trakcie

Bardziej szczegółowo

Rezonans magnetyczny 3D z kontrastem może być najlepszy do oceny rozwarstwienia aorty

Rezonans magnetyczny 3D z kontrastem może być najlepszy do oceny rozwarstwienia aorty Rezonans magnetyczny 3D z kontrastem może być najlepszy do oceny rozwarstwienia aorty Jak twierdzi grupa badaczy z Changhai Hospital z Szanghaju w Chinach trójwymiarowa angiografia rezonansem magnetycznym

Bardziej szczegółowo

Wykorzystuje metody obrazowania narządów i specjalistyczny sprzęt do przeprowadzania zabiegów diagnostycznych i leczniczych zastępując, uzupełniając

Wykorzystuje metody obrazowania narządów i specjalistyczny sprzęt do przeprowadzania zabiegów diagnostycznych i leczniczych zastępując, uzupełniając R A D I O L O G I A Z A B I E G O W A Radiologia Zabiegowa Wykorzystuje metody obrazowania narządów i specjalistyczny sprzęt do przeprowadzania zabiegów diagnostycznych i leczniczych zastępując, uzupełniając

Bardziej szczegółowo

Badanie radiologiczne w uszkodzeniach wiæzadeæ krzyºowych stawu kolanowego

Badanie radiologiczne w uszkodzeniach wiæzadeæ krzyºowych stawu kolanowego Badanie radiologiczne w uszkodzeniach wiæzadeæ krzyºowych stawu kolanowego Radiological evaluation in lesions of knee joint cruciate ligaments Jan ÿwiåtkowski Katedra i Klinika Ortopedii i Traumatologii

Bardziej szczegółowo

Reumatoidalne zapalenie stawów

Reumatoidalne zapalenie stawów 9 Reumatoidalne zapalenie stawów W praktyce reumatologicznej uznaje się reumatoidalne zapalenie stawów za pospolite schorzenie. Jest to symetryczna artropatia kośćca obwodowego bez uszkodzenia kośćca osiowego

Bardziej szczegółowo

3. Zapalenia tkanek miękkich i kości części twarzowej czaszki Stanisława Z. Grabowska, Robert M. Balicki... 112

3. Zapalenia tkanek miękkich i kości części twarzowej czaszki Stanisława Z. Grabowska, Robert M. Balicki... 112 Spis treści Wstęp Leszek Kryst.................. 15 1. Postępowanie okołooperacyjne i w niektórych stanach nagłych Ewa Mayzner-Zawadzka, Marcin Kołacz.......... 17 Postępowanie przedoperacyjne.................

Bardziej szczegółowo

Październik 2013 Grupa Voxel

Październik 2013 Grupa Voxel Październik 2013 Grupa Voxel GRUPA VOXEL Usługi medyczne Produkcja Usługi komplementarne ie mózgowia - traktografia DTI RTG TK (CT) od 1 do 60 obrazów/badanie do1500 obrazów/badanie TELE PACS Stacje diagnostyczne

Bardziej szczegółowo

1. Studia Doktoranckie Uniwersytet Medyczny w Łodzi, Zakład Genetyki Klinicznej i Laboratoryjnej w Łodzi, UM w Łodzi

1. Studia Doktoranckie Uniwersytet Medyczny w Łodzi, Zakład Genetyki Klinicznej i Laboratoryjnej w Łodzi, UM w Łodzi Płód w płodzie fetus in fetu. Hanna Moczulska 1, Maria Respondek-Liberska 2 1. Studia Doktoranckie Uniwersytet Medyczny w Łodzi, Zakład Genetyki Klinicznej i Laboratoryjnej w Łodzi, UM w Łodzi 2. Zakład

Bardziej szczegółowo

zakrzepicy żył głębokich i zatoru tętnicy płucnej

zakrzepicy żył głębokich i zatoru tętnicy płucnej Rozpoznanie zakrzepicy żył głębokich i zatoru tętnicy płucnej Objawy zakrzepicy żył głębokich kończyn dolnych są bardzo mało charakterystyczne. Najczęściej występują ból i obrzęk, znacznie rzadziej zaczerwienienie

Bardziej szczegółowo

Interpretacja zdjęć rentgenowskich

Interpretacja zdjęć rentgenowskich TEMAT NUMERU T W Ó J P R Z E G L Ą D S T O M A T O L O G I C Z N Y prof. dr hab. n. med. Ingrid Różyło-Kalinowska Interpretacja zdjęć rentgenowskich Anatomia rentgenowska zdjęcia pantomograficznego TITLE

Bardziej szczegółowo

Wirtualna kolonoskopia

Wirtualna kolonoskopia Wirtualna kolonoskopia TK Polska Co to jest wirtualna kolonoskopia? Wirtualna kolonoskopia to badanie pozwalające na przedstawienie ścian i wnętrza jelita grubego za pomocą trójwymiarowych obrazów uzyskanych

Bardziej szczegółowo

VII I VIII MIĘDZYNARODOWY KURS SPECJALIZACYJNY I DOSKONALĄCY Z CHIRURGII SZCZĘKOWO-TWARZOWEJ I CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ P. T.

VII I VIII MIĘDZYNARODOWY KURS SPECJALIZACYJNY I DOSKONALĄCY Z CHIRURGII SZCZĘKOWO-TWARZOWEJ I CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ P. T. Sprawozdanie VII I VIII MIĘDZYNARODOWY KURS SPECJALIZACYJNY I DOSKONALĄCY Z CHIRURGII SZCZĘKOWO-TWARZOWEJ I CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ P. T. Choroby zatok szczękowych - ich rozpoznawanie, różnicowanie

Bardziej szczegółowo

WSKAZANIA DO LECZENIA CHIRURGICZNEGO W CHOROBACH ZAPALNYCH JELIT. Zuzanna Kaszycka Klinika Chirurgii Gastroenterologicznej i Transplantologii

WSKAZANIA DO LECZENIA CHIRURGICZNEGO W CHOROBACH ZAPALNYCH JELIT. Zuzanna Kaszycka Klinika Chirurgii Gastroenterologicznej i Transplantologii WSKAZANIA DO LECZENIA CHIRURGICZNEGO W CHOROBACH ZAPALNYCH JELIT Zuzanna Kaszycka Klinika Chirurgii Gastroenterologicznej i Transplantologii Choroba Crohna Zapalenie przewodu pokarmowego w chorobie Crohna

Bardziej szczegółowo

Sylabus Część A - Opis przedmiotu kształcenia

Sylabus Część A - Opis przedmiotu kształcenia WYDZIAŁ LEKARSKO-STOMATOLOGICZNY UMW Nazwa modułu/przedmiotu Sylabus Część A - Opis przedmiotu Radiologia stomatologiczna Grupa szczegółowych efektów Kod grupy V Nazwa grupy E Wydział Kierunek studiów

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2014/2015 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2014/2015 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2014/2015 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY 1. NAZWA PRZEDMIOTU : Praktyczne ćwiczenia z ultrasonografii 2. NAZWA JEDNOSTKI (jednostek

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI Przedmowa Mięsaki kości charakterystyka kliniczna i metody leczenia Objawy radiologiczne zmian nowotworowych kości Guzy z tkanki kostnej

SPIS TREŚCI Przedmowa Mięsaki kości charakterystyka kliniczna i metody leczenia Objawy radiologiczne zmian nowotworowych kości Guzy z tkanki kostnej SPIS TREŚCI Przedmowa... 7 1. Mięsaki kości charakterystyka kliniczna i metody leczenia... 9 Zbigniew I. Nowecki, Piotr Rutkowski 1.1. Wstęp... 9 1.2. Epidemiologia i etiologia...... 9 1.3. Objawy kliniczne

Bardziej szczegółowo

1 2 3 4 5 6 badania medycyny nuklearnej Personel: (w przypadku badań okreslonych w zał 2 VI lp.1-26)

1 2 3 4 5 6 badania medycyny nuklearnej Personel: (w przypadku badań okreslonych w zał 2 VI lp.1-26) WYMAGANIA DOTYCZĄCE REALIZACJI AMBULATORYJNYCH ŚWIADCZEŃ DIAGNOSTYCZNYCH KOSZTOCHŁONNYCH (ASDK) lp. Kod zakresu świadczeń Zakres ambulatoryjnych świadczeń diagnostycznych kosztochłonnych Warunki realizacji

Bardziej szczegółowo

Postępy w Gastroenterologii. Poznań 2013. Janusz Milewski, Klinika Gastroenterologii CSK MSW.

Postępy w Gastroenterologii. Poznań 2013. Janusz Milewski, Klinika Gastroenterologii CSK MSW. Postępy w Gastroenterologii. Poznań 2013. Janusz Milewski, Klinika Gastroenterologii CSK MSW. Rak trzustki na drugim miejscu pośród nowotworów w gastroenterologii. Na 9 miejscu pod względem lokalizacji

Bardziej szczegółowo

ELEKTROMAGNETYCZNA NAWIGACJA W DIAGNOSTYCE OBWODOWYCH GUZKÓW PŁUC

ELEKTROMAGNETYCZNA NAWIGACJA W DIAGNOSTYCE OBWODOWYCH GUZKÓW PŁUC ELEKTROMAGNETYCZNA NAWIGACJA W DIAGNOSTYCE OBWODOWYCH GUZKÓW PŁUC płk dr hab. n. med. A. CHCIAŁOWSKI WOJSKOWY INSTYTUT MEDYCZNY Warszawa CIEŃ OKRĄGŁY PŁUCA Przeważnie rozpoznanie przypadkowe Powyżej 150

Bardziej szczegółowo

STRUKTURA ZAKŁADU DIAGNOSTYKI OBRAZOWEJ. Imię i nazwisko. Telefon Fax. I. Pracownia Radiologii Konwencjonalnej (Rtg)

STRUKTURA ZAKŁADU DIAGNOSTYKI OBRAZOWEJ. Imię i nazwisko. Telefon Fax. I. Pracownia Radiologii Konwencjonalnej (Rtg) STRUKTURA ZAKŁADU DIAGNOSTYKI OBRAZOWEJ 1. Dane kontaktowe do Zakładu Diagnostyki Obrazowej Ulica: Nr Kod pocztowy Miasto Województwo 2. Dane Kierownika Zakładu Diagnostyki Obrazowej Imię i nazwisko. Telefon..

Bardziej szczegółowo

Tomograia stożkowa innowacyjny system obrazowania

Tomograia stożkowa innowacyjny system obrazowania Tomograia stożkowa innowacyjny system obrazowania Cone-beam computed tomography innovative imaging system Autor_ Jakub Baran Streszczenie: Artykuł traktuje o zastosowaniu tomograii wolumetrycznej CBCT.

Bardziej szczegółowo

Ból brzucha ó taczka Guz Uraz P yn w j. brzusznej Wymioty Nadci nienie wrotne Zapalenie trzustki Ostry brzuch Kontrola pooperacyjna

Ból brzucha ó taczka Guz Uraz P yn w j. brzusznej Wymioty Nadci nienie wrotne Zapalenie trzustki Ostry brzuch Kontrola pooperacyjna DIAGNOSTYKA PRZEWODU POKARMOWEGO Zakład Radiologii Pediatrycznej Warszawski Uniwersytet Medyczny WSKAZANIA DO DIAGNOSTYKI PRZEWODU POKARMOWEGO U DZIECI Wymioty, wzdęcie Ból/bóle brzucha Uraz Ciało obce

Bardziej szczegółowo

Badanie ultrasonograficzne tętnic szyjnych w odcinku zewnątrzczaszkowym

Badanie ultrasonograficzne tętnic szyjnych w odcinku zewnątrzczaszkowym 5 Badanie ultrasonograficzne tętnic szyjnych w odcinku zewnątrzczaszkowym Radosław Kaźmierski W niniejszym rozdziale omówiono jeden z najważniejszych elementów badania ultrasonograficznego w neurologii

Bardziej szczegółowo

PLATFORMA DO PRZETWARZANIA ZDJĘĆ TOMOGRAFII KOMPUTEROWEJ MÓZGU ORAZ ZDJĘĆ MAMMOGRAFICZNYCH WSPOMAGAJĄCA DIAGNOZOWANIE CHORÓB

PLATFORMA DO PRZETWARZANIA ZDJĘĆ TOMOGRAFII KOMPUTEROWEJ MÓZGU ORAZ ZDJĘĆ MAMMOGRAFICZNYCH WSPOMAGAJĄCA DIAGNOZOWANIE CHORÓB PLATFORMA DO PRZETWARZANIA ZDJĘĆ TOMOGRAFII KOMPUTEROWEJ MÓZGU ORAZ ZDJĘĆ MAMMOGRAFICZNYCH WSPOMAGAJĄCA DIAGNOZOWANIE CHORÓB Międzynarodowa Konferencja Naukowa Studentów Uczelni Medycznych. Kraków, 2009

Bardziej szczegółowo

Porównanie zdjęć rentgenowskich wewnątrzustnych wykonanych za pomocą RVG.

Porównanie zdjęć rentgenowskich wewnątrzustnych wykonanych za pomocą RVG. Porównanie zdjęć rentgenowskich wewnątrzustnych wykonanych za pomocą RVG. Spis treści: 1. Wstęp... 3 2. Porównanie zdjęć wykonanych na fantomie.... 4 2.1. Test osiowości.... 4 2.2. Test rozdzielczości....

Bardziej szczegółowo

Tomografia komputerowa wiązki stożkowej opis przypadku

Tomografia komputerowa wiązki stożkowej opis przypadku lek. dent. Olaf Sitarski 1, lek. dent. Maciej Michalak 2, lek. dent. Michał Paulo 3, lek. dent. Magdalena Kwiatkowska 1, prof. dr hab. n. med. Joanna Wysokińska-Miszczuk 4 Tomografia komputerowa wiązki

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka węzłów chłonnych (Lymph nodes assessment) Joanna Anioł

Diagnostyka węzłów chłonnych (Lymph nodes assessment) Joanna Anioł Diagnostyka węzłów chłonnych (Lymph nodes assessment) Joanna Anioł Joanna Anioł Wykształcenie: wyższe Studia na Wydziale Lekarskim Collegium Medium UJ w Krakowie 1989 1995 Kształcenie podyplomowe: Specjalizacja

Bardziej szczegółowo

Powodzenie leczenia kanałowego definiują najczęściej

Powodzenie leczenia kanałowego definiują najczęściej ENDODONCJA W PRAKTYCE CBCT w diagnostyce powikłań jatrogennych i przyczyn niepowodzeń terapeutycznych CBCT in the diagnosis of iatrogenic complications and causes of therapeutic failures lek. dent. Monika

Bardziej szczegółowo

CENNIK BADAŃ DIAGNOSTYCZNYCH ZAKŁAD RADIOLOGII

CENNIK BADAŃ DIAGNOSTYCZNYCH ZAKŁAD RADIOLOGII CENNIK BADAŃ DIAGNOSTYCZNYCH ZAKŁAD RADIOLOGII LP KOD ICD-9 Nazwa procedury Cena badania w zł Pracownia radiologii (rtg) 1 87.04.1 Tomografia siodła tureckiego 64,00 2 87.092 RTG krtani bez kontrastu (zdjęcia

Bardziej szczegółowo

rezonans magnetyczny informacje dla pacjentów

rezonans magnetyczny informacje dla pacjentów rezonans magnetyczny informacje dla pacjentów MR 1 najważniejsze jest zdrowie Dla wygody naszych pacjentów stworzyliśmy portal Wyniki Online, gdzie, bez wychodzenia z domu, można odebrać wyniki badania

Bardziej szczegółowo

TOMOGRAFIA KOMPUTEROWA

TOMOGRAFIA KOMPUTEROWA Jerzy Walecki, Andrzej Lewszuk OGÓLNE WSKAZANIA DO STOSOWANIA METODY Wprowadzenie tomografii komputerowej (TK) stało się przełomem w diagnostyce radiologicznej. Istotą badania jest możliwość otrzymania

Bardziej szczegółowo

Rodzaje badań obrazowych i ich podstawy teoretyczne. Podstawy fizyczne diagnostyki obrazowej. Rentgenodiagnostyka. dr n. med.

Rodzaje badań obrazowych i ich podstawy teoretyczne. Podstawy fizyczne diagnostyki obrazowej. Rentgenodiagnostyka. dr n. med. Rodzaje badań obrazowych i ich podstawy teoretyczne dr n. med. Jolanta Meller Podstawy fizyczne diagnostyki obrazowej Rentgenodiagnostyka Ultrasonografia Rezonans magnetyczny Scyntygrafia Rentgenodiagnostyka

Bardziej szczegółowo

Wytyczne postępowania dla lekarzy POZ i lekarzy medycyny pracy w zakresie raka nerki, pęcherza moczowego i prostaty 2011

Wytyczne postępowania dla lekarzy POZ i lekarzy medycyny pracy w zakresie raka nerki, pęcherza moczowego i prostaty 2011 Wytyczne postępowania dla lekarzy POZ i lekarzy medycyny pracy w zakresie raka nerki, pęcherza moczowego i prostaty 2011 Wytyczne postępowania dla lekarzy POZ i lekarzy medycyny pracy w zakresie raka nerki,

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 Instytut Zdrowia Kierunek studiów: Ratownictwo medyczne Kod kierunku: 12.9 Specjalność: - 1. PRZEDMIOT

Bardziej szczegółowo

ANEKS III UZUPEŁNIENIA DO CHARAKTERYSTYKI PRODUKTU LECZNICZEGO ORAZ ULOTKI PLA PACJENTA

ANEKS III UZUPEŁNIENIA DO CHARAKTERYSTYKI PRODUKTU LECZNICZEGO ORAZ ULOTKI PLA PACJENTA ANEKS III UZUPEŁNIENIA DO CHARAKTERYSTYKI PRODUKTU LECZNICZEGO ORAZ ULOTKI PLA PACJENTA 42 UZUPEŁNIENIA ZAWARTE W ODPOWIEDNICH PUNKTACH CHARAKTERYSTYKI PRODUKTU LECZNICZEGO DLA PRODUKTÓW ZAWIERAJĄCYCH

Bardziej szczegółowo

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Propedeutyka onkologii

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Propedeutyka onkologii S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne Kod modułu Rodzaj modułu Wydział PUM Kierunek studiów Specjalność Poziom studiów Nazwa modułu Propedeutyka onkologii Obowiązkowy Lekarsko-Stomatologiczny

Bardziej szczegółowo

Wojskowy Instytut Medyczny. lek. Agnieszka Giżewska

Wojskowy Instytut Medyczny. lek. Agnieszka Giżewska Wojskowy Instytut Medyczny lek. Agnieszka Giżewska Ocena przydatności tomografii emisyjnej pojedynczego fotonu skojarzonej z tomografią komputerową w lokalizacji węzła wartowniczego u chorych na raka piersi

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka USG a potwierdzenie rozpoznania w artroskopii

Diagnostyka USG a potwierdzenie rozpoznania w artroskopii Diagnostyka USG a potwierdzenie rozpoznania w artroskopii Tomasz Poboży Szpital Medicover Klinika Lek-Med Czy w dobie powszechnej dostępności MR jest miejsce dla USG w ocenie patologii stawu ramiennego?

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy zakres szkolenia wymagany dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień inspektora ochrony radiologicznej

Szczegółowy zakres szkolenia wymagany dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień inspektora ochrony radiologicznej Załącznik nr 1 Szczegółowy zakres szkolenia wymagany dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień inspektora ochrony radiologicznej Lp. Zakres tematyczny (forma zajęć: wykład W / ćwiczenia obliczeniowe

Bardziej szczegółowo

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne Otolaryngologia

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne Otolaryngologia S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) Kod modułu Rodzaj modułu Wydział PUM Kierunek studiów Specjalność Poziom studiów Forma studiów Nazwa modułu I nforma cje ogólne Otolaryngologia Obowiązkowy Lekarsko-Stomatologiczny

Bardziej szczegółowo

Rozdział 36 Udar mózgu

Rozdział 36 Udar mózgu 36. Udar mózgu 36. Udar mózgu 245 Rozdział 36 Udar mózgu Istotne informacje Szybka ocena pacjentów z ostrym udarem mózgu, z wykorzystaniem TK głowy bez kontrastu, jest decydująca w różnicowaniu udarów

Bardziej szczegółowo

Podstawy diagnostyki onkologicznej. Podstawy diagnostyki onkologicznej. Marcin Stępie. pień

Podstawy diagnostyki onkologicznej. Podstawy diagnostyki onkologicznej. Marcin Stępie. pień Marcin Stępie pień Katedra Onkologii i Klinika Onkologii Ginekologicznej AM Wrocław, Dolnośląskie Centrum Onkologii we Wrocławiu. Cele diagnostyki rozpoznanie choroby nowotworowej; ocena zaawansowania

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy cennik badań

Szczegółowy cennik badań NZ0Z PANORAMIK CENTRUM DIAGNOSTYCZNE SC Szczegółowy cennik badań Zdjęcia stomatologiczne: Pantomogram 75,- Cefalometria /Tele/. 75,- Pantomogram + CD..... 80,- Cefalometria /Tele/ + CD... 80,- Pantomogram

Bardziej szczegółowo

Implantologia stomatologiczna jest dziedziną stomatologii

Implantologia stomatologiczna jest dziedziną stomatologii Zastosowanie tomografii stożkowej w implantologii stomatologicznej dr Tomasz Śmigiel, tech. radiolog Jakub Baran Implantologia stomatologiczna jest dziedziną stomatologii zajmującą się odbudową uzębienia

Bardziej szczegółowo

Praktyka z diagnostycznych metod nieradiacyjnych

Praktyka z diagnostycznych metod nieradiacyjnych Instytut Matki i Dziecka Beata Brzozowska 2 marca 2012 Plan wykładu Informacje o Instytucie 1 Informacje o Instytucie Słów kilka o historii Struktura i zadania Instytutu Zakład Diagnostyki Obrazowej 2

Bardziej szczegółowo

BADANIA RADIOLOGICZNE, TOMOGRAFIA KOMPUTEROWA, REZONANS MAGNETYCZNY W DIAGNOSTYCE

BADANIA RADIOLOGICZNE, TOMOGRAFIA KOMPUTEROWA, REZONANS MAGNETYCZNY W DIAGNOSTYCE BADANIA RADIOLOGICZNE, TOMOGRAFIA KOMPUTEROWA, REZONANS MAGNETYCZNY W DIAGNOSTYCE SZPICZAKA MNOGIEGO Bartosz Białczyk Ośrodek Diagnostyki, Terapii i Telemedycyny KSS im. Jana Pawła II Szpiczak mnogi multiple

Bardziej szczegółowo

Co to jest termografia?

Co to jest termografia? Co to jest termografia? Słowo Termografia Pochodzi od dwóch słów "termo" czyli ciepło i "grafia" rysować, opisywać więc termografia to opisywanie przy pomocy temperatury zmian zachodzących w naszym organiźmie

Bardziej szczegółowo

Michał Brzewski, Andrzej Marciński, Agnieszka Biejat Zakład Radiologii Pediatrycznej Akademii Medycznej w Warszawie

Michał Brzewski, Andrzej Marciński, Agnieszka Biejat Zakład Radiologii Pediatrycznej Akademii Medycznej w Warszawie DIAGNOSTYKA CHORÓB NARZĄDÓW MIEDNICY MNIEJSZEJ U DZIEWCZĄT Michał Brzewski, Andrzej Marciński, Agnieszka Biejat Zakład Radiologii Pediatrycznej Akademii Medycznej w Warszawie 1 2 2 Cele wykładu Zaprezentowanie

Bardziej szczegółowo

Możliwości diagnostyczne w nowotworach nerki - rola wczesnego wykrywania

Możliwości diagnostyczne w nowotworach nerki - rola wczesnego wykrywania Możliwości diagnostyczne w nowotworach nerki - rola wczesnego wykrywania Rak nerki stanowi około 3% wszystkich nowotworów złośliwych u człowieka. Najczęściej rozwija się w starszym wieku, aczkolwiek coraz

Bardziej szczegółowo

Dzielą się na wskazania diagnostyczne oraz terapeutyczne. Physiotherapy & Medicine www.pandm.org WSKAZANIA DIAGNOSTYCZNE : Ból w pachwinie Objawy blokowania, trzaskania uciekania stawu biodrowego Uszkodzenia

Bardziej szczegółowo

Anatomia kończyny dolnej

Anatomia kończyny dolnej Podstawy chirurgii i diagnostyki chorób kończyn dolnych dr n. med. Adam Węgrzynowski Anatomia kończyny dolnej Kości i więzadła Mięśnie i ścięgna Naczynia żylne Naczynia tętnicze Naczynia limfatyczne Nerwy

Bardziej szczegółowo

Badanie ultradźwiękowe grubości elementów metalowych defektoskopem ultradźwiękowym

Badanie ultradźwiękowe grubości elementów metalowych defektoskopem ultradźwiękowym Badanie ultradźwiękowe grubości elementów metalowych defektoskopem ultradźwiękowym 1. Badania nieniszczące wprowadzenie Badania nieniszczące polegają na wykorzystaniu nieinwazyjnych metod badań (bez zniszczenia

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK PRAKTYK PRAKTYCZNE NAUCZANIE KLINICZNE KIERUNEK LEKARSKO-DENTYSTYCZNY

DZIENNIK PRAKTYK PRAKTYCZNE NAUCZANIE KLINICZNE KIERUNEK LEKARSKO-DENTYSTYCZNY DZIENNIK PRKTYK PRKTYCZNE NUCZNIE KLINICZNE KIERUNEK LEKRSKO-DENTYSTYCZNY DZIENNIK PRKTYK kierunek lekarsko-dentystyczny Imię i nazwisko studenta PESEL Numer albumu zdjęcie Nazwa uczelni Data wystawienia

Bardziej szczegółowo

Czym jest funkcjonalna (czynnościowa) chirurgia zatok przynosowych (FESS)

Czym jest funkcjonalna (czynnościowa) chirurgia zatok przynosowych (FESS) Czym jest funkcjonalna (czynnościowa) chirurgia zatok przynosowych (FESS) Operacja zatok metodą endoskopową jest alternatywą dla tradycyjnej metody charakteryzującej się dużą inwazyjnością. Obecnie w laryngologii

Bardziej szczegółowo

Radiologia. Obrazowanie diagnostyczne

Radiologia. Obrazowanie diagnostyczne WN Radiologia. Obrazowanie diagnostyczne Klasyfikuj materiały dotyczące wykorzystania promieniowania jonizującego w diagnostyce i leczeniu określonej choroby, narządu, układu z chorobą, narządem, lub układem.

Bardziej szczegółowo

Jak uniknąć powikłań podczas wytwarzania PEG

Jak uniknąć powikłań podczas wytwarzania PEG Jak uniknąć powikłań podczas wytwarzania PEG Krzysztof Figuła Poradnia Żywieniowa Nutricare w Krakowie. Powikłania wytwarzania PEG Miejscowe Burried bumper syndrome Przetoka żołądkowopoprzeczniczoskórna

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie obrazowania wolumetrycznego w ogólnej diagnostyce stomatologicznej

Zastosowanie obrazowania wolumetrycznego w ogólnej diagnostyce stomatologicznej temat miesiąca Radiologia w praktyce stomatologicznej Zastosowanie orazowania wolumetrycznego w ogólnej diagnostyce stomatologicznej Ingrid Różyło Kalinowska i T. Katarzyna Różyło Use of volumetric imaging

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie tomografii wolumetrycznej w diagnostyce stomatologicznej

Zastosowanie tomografii wolumetrycznej w diagnostyce stomatologicznej PROTET. STOMATOL., 2012, LXII, 6, 428-433 www.prot.stomat.net Zastosowanie tomografii wolumetrycznej w diagnostyce stomatologicznej Examples of cone-beam computed tomography (CBTC) application in dentistry

Bardziej szczegółowo

Pytanie 3 W powyższym przypadku jeśli kielichy byłyby poszerzone przy miedniczce normalnej wielkości jakie byłoby najbardziej prawdopodobne

Pytanie 3 W powyższym przypadku jeśli kielichy byłyby poszerzone przy miedniczce normalnej wielkości jakie byłoby najbardziej prawdopodobne Pytanie 3 W powyższym przypadku jeśli kielichy byłyby poszerzone przy miedniczce normalnej wielkości jakie byłoby najbardziej prawdopodobne rozpoznanie? Wrodzone wodokielisze (megacalycosis) Pytanie 4

Bardziej szczegółowo

Co rodzice powinni wiedzieć o bezpieczeństwie radiacyjnym w medycynie

Co rodzice powinni wiedzieć o bezpieczeństwie radiacyjnym w medycynie Co rodzice powinni wiedzieć o bezpieczeństwie radiacyjnym w medycynie Obrazowanie pomaga lekarzom w diagnozowaniu i leczeniu pacjentów. Niektóre metody obrazowania wykorzystują promieniowanie jonizujące.

Bardziej szczegółowo

Urologiczne leczenie paliatywne zaawansowanych raków nerki. Dr n. med. Roman Sosnowski Klinika Nowotworów Układu Moczowego, COI, Warszawa

Urologiczne leczenie paliatywne zaawansowanych raków nerki. Dr n. med. Roman Sosnowski Klinika Nowotworów Układu Moczowego, COI, Warszawa Urologiczne leczenie paliatywne zaawansowanych raków nerki Dr n. med. Roman Sosnowski Klinika Nowotworów Układu Moczowego, COI, Warszawa Nefrektomia Nefrektomia jest metodą umożliwiającą całkowite wyleczenie

Bardziej szczegółowo

REZONANS MAGNETYCZNY GRUCZOŁU KROKOWEGO

REZONANS MAGNETYCZNY GRUCZOŁU KROKOWEGO REZONANS MAGNETYCZNY GRUCZOŁU KROKOWEGO mpmri multiparametric MRI affidea MR Warszawa Pracownia i sprzęt Pracownia Rezonansu Magnetycznego Affidea w Warszawie została uruchomiona latem 2012 roku. Wyposażona

Bardziej szczegółowo

WZÓR PROFILAKTYCZNEGO BADANIA PACJENTA W GABINECIE STOMATOLOGICZNYM

WZÓR PROFILAKTYCZNEGO BADANIA PACJENTA W GABINECIE STOMATOLOGICZNYM WZÓR PROFILAKTYCZNEGO BADANIA PACJENTA W GABINECIE STOMATOLOGICZNYM Przedstawiamy badanie w kierunku raka jamy ustnej zamieszczone na stronach Państwowego Instytutu Dentystycznego i Twarzowo-Czaszkowego

Bardziej szczegółowo

Rodzaje badań obrazowych i ich podstawy teoretyczne. Podstawy fizyczne diagnostyki obrazowej. Rentgenodiagnostyka. dr n. med.

Rodzaje badań obrazowych i ich podstawy teoretyczne. Podstawy fizyczne diagnostyki obrazowej. Rentgenodiagnostyka. dr n. med. Rodzaje badań obrazowych i ich podstawy teoretyczne dr n. med. Jolanta Meller Podstawy fizyczne diagnostyki obrazowej Rentgenodiagnostyka Ultrasonografia Rezonans magnetyczny Scyntygrafia Rentgenodiagnostyka

Bardziej szczegółowo

METODYKA BADANIA RTG URAZÓW OBRĘCZY BARKOWEJ I WYBRANYCH STAWÓW. Lek. med. Dorota Szlezynger-Marcinek

METODYKA BADANIA RTG URAZÓW OBRĘCZY BARKOWEJ I WYBRANYCH STAWÓW. Lek. med. Dorota Szlezynger-Marcinek METODYKA BADANIA RTG URAZÓW OBRĘCZY BARKOWEJ I WYBRANYCH STAWÓW Lek. med. Dorota Szlezynger-Marcinek ANATOMIA 2 Jedne z najczęstszych urazów w zależności od wieku można je uszeregować następująco -dzieci-obojczyk

Bardziej szczegółowo

www.korektorzdrowia.pl www.watchhealthcare.eu PORADNIK DLA PACJENTÓW Biopsja

www.korektorzdrowia.pl www.watchhealthcare.eu PORADNIK DLA PACJENTÓW Biopsja www.korektorzdrowia.pl www.watchhealthcare.eu PORADNIK DLA PACJENTÓW Biopsja Rak piersi Najczęściej występujący nowotwór złośliwy u kobiet w Polsce 2004 r. ponad12 000 nowych zachorowań na raka piersi

Bardziej szczegółowo

Zaawansowany. Zaliczenie drugiego semestru z chirurgii i pielęgniarstwa chirurgicznego.

Zaawansowany. Zaliczenie drugiego semestru z chirurgii i pielęgniarstwa chirurgicznego. 1 Kierunek: PIELĘGNIARSTWO Nazwa przedmiotu Chirurgia i pielęgniarstwo chirurgiczne Kod przedmiotu Poziom przedmiotu Rok studiów Semestr Liczba punktów Metody nauczania Język wykładowy Imię i nazwisko

Bardziej szczegółowo

Skopia GOPP (górny odcinek przewodu pokarmowego GOPP)

Skopia GOPP (górny odcinek przewodu pokarmowego GOPP) Kontrastowe badania radiologiczne 1. Skopia przełyku ( ze zdjęciami) 2. Skopia żołądka i dwunastnicy 3. Pasaż przewodu pokarmowego 4. Wlew doodbytniczy 5. Urografia dożylna ( z niejonowym środkiem kontrastowym)

Bardziej szczegółowo

tel. (012) 424-77 - 65 39 88.012.23 TK miednicy bez i z kontr. wielof. z pojeniem 460,00

tel. (012) 424-77 - 65 39 88.012.23 TK miednicy bez i z kontr. wielof. z pojeniem 460,00 Załącznik 1 Zakład Diagnostyki Obrazowej ul. Kopernika 19: I Pracownia Tomografii Komputerowej, Pracownia Ultrasonografii, Pracownia Mammografii, I Zespół Pracowni RTG ul. Kopernika 17: II Pracownia RTG

Bardziej szczegółowo

TERAPIA ZABURZEŃ CZYNNOŚCI SYSTEMU ŻUCHWOWO-GNYKOWO-CZASZKOWEGO PROGRAM KURSU

TERAPIA ZABURZEŃ CZYNNOŚCI SYSTEMU ŻUCHWOWO-GNYKOWO-CZASZKOWEGO PROGRAM KURSU TERAPIA ZABURZEŃ CZYNNOŚCI SYSTEMU ŻUCHWOWO-GNYKOWO-CZASZKOWEGO PROGRAM KURSU Dla stomatologów, foniatrów, laryngologów, okulistów i fizjoterapeutów WERSJA 2014.2 20 godzin akademickich zrealizowanych

Bardziej szczegółowo

Obrazowanie medyczne

Obrazowanie medyczne Obrazowanie medyczne Obrazowanie nie jest metodą leczenia samą w sobie, ale może ono pomóc w wyborze najkorzystniejszego sposobu leczenia. Niektóre metody obrazowania mogą być przydatne również w diagnozowaniu

Bardziej szczegółowo

ZAKŁAD DIAGNOSTYKI OBRAZOWEJ Pracownia RTG, USG, TK

ZAKŁAD DIAGNOSTYKI OBRAZOWEJ Pracownia RTG, USG, TK ZAKŁAD DIAGNOSTYKI OBRAZOWEJ Pracownia RTG, USG, TK ul. Szpitalna 22, 23-200 Sucha Beskidzka, Blok B, II piętro, godziny otwarcia: pn - pt 8:00-18:00 Rejestracja telefoniczna w godz.: 8:00 16:00, tel.

Bardziej szczegółowo

Badanie piersi metodą rezonansu magnetycznego

Badanie piersi metodą rezonansu magnetycznego Badanie piersi metodą rezonansu magnetycznego MR Polska Badanie MR piersi, czyli mammografia metodą rezonansu magnetycznego Jest to jedna z podstawowych metod obrazowych stosowanych w diagnostyce gruczołu

Bardziej szczegółowo

Wyzwania wynikające z rozwoju metod obrazowania

Wyzwania wynikające z rozwoju metod obrazowania Wyzwania wynikające z rozwoju metod obrazowania Konferencja w ramach projektu Wykorzystywanie nowych metod i narzędzi w kształceniu studentów UMB w zakresie ochrony radiologicznej Uniwersytet Medyczny

Bardziej szczegółowo

Analiza ruchu wysuwania żuchwy u chorych ze złożonymi przemieszczeniami krążka stawowego stawu skroniowo-żuchwowego*

Analiza ruchu wysuwania żuchwy u chorych ze złożonymi przemieszczeniami krążka stawowego stawu skroniowo-żuchwowego* PROTET. STOMATOL., 2007, LVII, 5, 325-330 Analiza ruchu wysuwania żuchwy u chorych ze złożonymi przemieszczeniami krążka stawowego stawu skroniowo-żuchwowego* Analysis of protrusive mandibular movement

Bardziej szczegółowo

Zaawansowany. Zaliczenie pierwszego semestru z anatomii i z patologii

Zaawansowany. Zaliczenie pierwszego semestru z anatomii i z patologii 1 Kierunek: PILĘGNIARSTWO Nazwa przedmiotu Chirurgia i pielęgniarstwo chirurgiczne Kod przedmiotu Poziom przedmiotu Rok studiów Semestr Liczba punktów Metody nauczania Język wykładowy Imię i nazwisko wykładowcy

Bardziej szczegółowo

Możliwości pozytonowej emisyjnej tomografii ( PET ) w prowadzeniu pacjenta ze szpiczakiem mnogim.

Możliwości pozytonowej emisyjnej tomografii ( PET ) w prowadzeniu pacjenta ze szpiczakiem mnogim. Możliwości pozytonowej emisyjnej tomografii ( PET ) w prowadzeniu pacjenta ze szpiczakiem mnogim. Bogdan Małkowski Zakład Medycyny Nuklearnej Centrum Onkologii Bydgoszcz Zastosowanie fluorodeoksyglukozy

Bardziej szczegółowo

Obraz kliniczny chorych z venectazjami lub żyłami siatkowatymi.

Obraz kliniczny chorych z venectazjami lub żyłami siatkowatymi. 1 Obraz kliniczny przewlekłej niewydolności żylnej Autor: Marek Ciecierski Na obraz kliniczny składają się dolegliwości związane z zaburzonym odpływem krwi z żył kończyn dolnych. Jest to całe spectrum

Bardziej szczegółowo

ZAKŁAD DIAGNOSTYKI OBRAZOWEJ

ZAKŁAD DIAGNOSTYKI OBRAZOWEJ ZAKŁAD DIAGNOSTYKI OBRAZOWEJ PRACOWNIA RTG 1. Czaszka twarzoczaszka 70,00 2. Czaszka oczodoły 70,00 3. Czaszka zatoki 70,00 4. Czaszka żuchwa PA boczna 100,00 5. Czaszka PA i prawoboczne 100,00 6. Czaszka

Bardziej szczegółowo

Informacje dla pacjentów przed badaniem jelita grubego*

Informacje dla pacjentów przed badaniem jelita grubego* Informacje dla pacjentów przed badaniem jelita grubego* Konsultacja: prof. dr hab. n. med. Jarosław Reguła Centrum Onkologii Instytut im. Marii Skłodowskiej-Curie Klinika Gastroenterologii Onkologicznej

Bardziej szczegółowo

Endometrioza Gdańsk 2010

Endometrioza Gdańsk 2010 Endometrioza Gdańsk 2010 Redaktor prowadzący: Magdalena Czarnecka Seria wydawnicza rekomendowana przez Polskie Towarzystwo Ginekologiczne Copyright Via Medica ul. Świętokrzyska 73, 80 180 Gdańsk tel.:

Bardziej szczegółowo

Przykłady wybranych fragmentów prac egzaminacyjnych z komentarzami technik masażysta 322[12]

Przykłady wybranych fragmentów prac egzaminacyjnych z komentarzami technik masażysta 322[12] Przykłady wybranych fragmentów prac egzaminacyjnych z komentarzami technik masażysta 322[12] Zadanie egzaminacyjne Do gabinetu masażu w zakładzie opieki zdrowotnej zgłosiła się pacjentka ze skierowaniem

Bardziej szczegółowo

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2012 Leczenie dystonii ogniskowych i połowiczego kurczu twarzy

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2012 Leczenie dystonii ogniskowych i połowiczego kurczu twarzy Załącznik nr 13 do Zarządzenia Nr 59/2011/DGL Prezesa NFZ z dnia 10 października 2011 roku Nazwa programu: LECZENIE DYSTONII OGNISKOWYCH I POŁOWICZEGO KURCZU TWARZY ICD-10 G24.3 - kręcz karku G24.5 - kurcz

Bardziej szczegółowo