Życie. Jak Pawełek. historię Olsztyna poznaje str. 3. Oferta edukacyjna. Olsztyna ! NAKŁAD. szkół Powiatu Olsztyńskiego

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Życie. Jak Pawełek. historię Olsztyna poznaje str. 3. Oferta edukacyjna. Olsztyna 25 000! NAKŁAD. szkół Powiatu Olsztyńskiego"

Transkrypt

1 REKLAMA nr 11 (110) 2013 ISSN N Życie O W E ( ) BEZPŁATNY Dwutygodnik z Warmii i Mazur NAKŁAD ! Olsztyna REKLAMA Oferta edukacyjna szkół Powiatu Olsztyńskiego Jak Pawełek historię Olsztyna poznaje str. 3

2 N O W E Nowe Życie Olsztyna nr 11 (110) 2013 Zmiana ruchu na Tuwima Ruszyła wreszcie budowa linii tramwajowej przy ul. Tuwima w Olsztynie. Tory będą kładzione od strony sadu, więc zaczęto od zniszczenia pięknej trasy rowerowej i pieszej, która zresztą od początku była bardziej potrzebna po drugiej, bliższej osiedli stronie. Ruch w kierunku Kortowa będzie odbywał się z utrudnieniami, jednym pasem, natomiast piesi oraz rowerzyści muszą przenieść się na niedostosowaną do wzmożonego ruchu drugą stronę ulicy. Ot, zwykły w Olsztynie brak projektancko-inwestorskiej wyobraźni. Olsztyński portal turystyczny Spółka Site S.A. z Olsztyna wykona od dawna zapowiadany Portal Turystyczny Miasta Olsztyna. Miasto dostało na to pieniądze z Regionalnego Programu Operacyjnego Warmia- Mazury Elementami nowego serwisu turystycznego będzie między innymi wersja mobilna i przewodnik multimedialny. Wirtualny spacer umożliwi internetowe zwiedzanie Starego Miasta (dlaczego tylko jego?). Będą także informacje ułatwiające planowanie wycieczek do i po Olsztynie (noclegi i atrakcje). Całość ma kosztować zł, więc zachodzimy w głowę, kto tak dokładnie to policzył. I ile trzeba będzie dopłacić, znając los podobnych urzędniczych wyliczeń. A swoją drogą, portali zachwalających miasto i region mamy sporo (i to niezłych), tylko jakoś nikt nie chciał ich zauważyć i wspomóc. Rejestracja samochodów do 18:00 W każdy czwartek czerwca referat rejestracji pojazdów UM mieszczący się przy ul. Knosały 3/5 będzie pracował do godziny 18. Wydział Komunikacji Urzędu Miasta w Olsztynie zrozumiał wreszcie potrzeby mieszkańców miasta i powiatu. Szkoda, że dotyczy to tylko jednego dnia i jednego miesiąca. Sprzątamy po psach? Zarząd Zieleni Miejskiej przypomina, że trwa akcja Sprzątam po swoim psie. Od 2010 roku bezpłatnie rozdano ponad 2 miliony woreczków do usuwania psich odchodów. Bezpłatne woreczki może nabyć każdy w wyznaczonych placówkach handlowych Społem, spółdzielniach: Jaroty, Pojezierze, Kormoran i Tęcza, Biurze Obsługi Wspólnot Mieszkaniowych Zarządzanie i Administrowanie Nieruchomościami, sieci Miejskiej Biblioteki Publicznej, sklepach: Szakal, Artykuły dla Zwierząt w Olsztynie i Zyg-Zag, gabinetach weterynaryjnych: Help i Pazur, a nawet w Radiu UWM FM. Ponadto w straży miejskiej i w Punkcie Informacyjnym Urzędu Miasta w ratuszu. Rozprowadzaniem woreczków zajmuje się też Młodzieżowa Rada Miasta. Sądząc po ilości psich odchodów na ulicach i trawnikach, woreczki służą zapewne do czego innego. Aż boimy się podejrzewać, do czego Uczniowie listy piszą Trwa finał konkursu na najpiękniejszy list dla Ziemi, napisany na ekologicznym papierze. Konkurs organizowany jest przez Fundację Ekologiczną Arka. Można w nim głosować na jeden ze 100 listów wybranych przez jury spośród trzech tysięcy nadesłanych prac z całej Polski. O nagrodę główną walczy dwoje uczniów z Olsztyna: Zofia Stackiewicz z Przedszkola Miejskiego nr 37 i Michał Bronowski z SP nr 32. Niestety, na najlepszy list można głosować do 16 czerwca tylko na Facebooku. No cóż, uczniowie listy piszą za friko, a Facebook się bogaci. Naszym życzymy jednak wygranej. Kiedy na plażę? Organizatorem kąpielisk w Olsztynie jest Ośrodek Sportu i Rekreacji. Na zbliżające się lato przygotował następujące strzeżone plaże: jez. Ukiel Plaża Miejska przy ul. Jeziornej 8 będzie czynna od 15 czerwca do 1 września, Marina przy ul. Jeziornej 6 będzie otwarta od 28 czerwca do 1 września, Słoneczna Polana na ul. Sielskiej 38 będzie otwarta od 28 czerwca do 1 września, a jez. Skanda przy ul. Plażowej od 28 czerwca do 1 września. Plaże będą czynne codziennie od godz. 10:00 do 18:00. Ale mogą nastąpić zmiany z powodu trwających inwestycji. Już teraz wejście na teren Plaży Miejskiej (od strony ul. Żeglarskiej) jest zamknięte, dojście do kąpieliska Marina i Plaży Miejskiej nr 2 (boiska do siatkówki) odbywać się będzie wyłącznie drogą gruntową od ul. Sielskiej (za hotelem Omega ). Wypożyczalnia sprzętu pływającego będzie czynna na Plaży Miejskiej nr 2 od 15 czerwca. Mieszanie w autobusach Kolejny raz zmieniono rozkład jazdy miejskich autobusów. Zmiany objęły następujące linie i rozkłady: w dni robocze (od poniedziałku do piątku) 1, 3 i 21; w dni robocze wolne od nauki szkolnej 1, 17, 21 i 36; w soboty 2, 22 i 21 oraz 5 we wszystkich rozkładach. Nowe są również godziny odjazdów pojazdów niskopodłogowych w Dni robocze wolne od nauki szkolnej na liniach: 1, 11 i 27. No cóż, Zarząd Komunikacji Miejskiej jakoś musi uzasadnić swoje istnienie. Kasy zostają Mniemamy, że po naszej krytyce likwidacji kas w Urzędzie Miasta urzędnicy nieco się opamiętali i zmienili harmonogram zamykania kas w ratuszu. Zlikwidowano tylko kasę wypłat różnych należności, głównie dla urzędników, natomiast kasy dochodowe pozostają. Oznacza to, że można tam płacić podatki oraz opłaty urzędowe przy okazji załatwiania innych spraw w ratuszu. Także kasy Wydziału Komunikacji będą czynne do momentu, aż zastąpi je wpłatomat (najprawdopodobniej po wakacjach). Tym razem pochwalamy ten krok, przypominając, że wszelkich wpłat na konta miasta można dokonywać w Banku Handlowym i filiach Warmińskiego Banku Spółdzielczego. Rosną poeci Natalia Klimowska, uczennica Gimnazjum nr 4 w Olsztynie, wygrała konkurs poetycki dla gimnazjalistów z okazji 660. rocznicy nadania Olsztynowi praw miejskich. Laureatka otrzymała nagrodę od prezydenta miasta tablet. Drugie miejsce zajął Jędrzej Suszek z Gimnazjum nr 9, a trzecie Filip Graczykowski z Gimnazjum nr 24 w Olsztynie. Jury przewodniczył prof. Zbigniew Chojnowski z UWM. Na konkurs nadesłano 30 prac, więc tym bardziej gratulujemy nagrodzonym twórcom. Może dzięki nim życie w Olsztynie będzie jak poezja? Wybrał i skomentował JJP Życie Olsztyna Wydawca: Agencja Reklamowo-Wydawnicza INNA PERSPEKTYWA Paweł Lik, Olsztyn, ul. Boenigka 28/12 redaktor naczelny: Leszek Lik, redaktor wydania bezpłatnego: Paweł Lik, sekretarz redakcji: Olga Ropiak; dziennikarze: Andrzej Zb. Brzozowski, Olga Ropiak, Jacek Panas, Jerzy Pantak, Mirosław Rogalski, Mariusz Wadas; korekta: Irena Robak, Olga Ropiak; współpraca: Krzysztof Rzymski fot. okładka: archiwum autora, Biuro promocji i reklamy: tel ; (r) materiał reklamowy lub powierzony, ar- archiwum redakcji. Redakcja nie odpowiada za treœæ i formê powierzonych materia³ów, zastrzega sobie prawo adiustacji powierzonych tekstów. Druk: Express Media Sp. z o.o.

3 temat z okładki Nowe Życie Olsztyna nr 11 (110) 2013 Jak Pawełek historię Olsztyna poznaje W Dzień Dziecka dziadek zaprosił mnie i moją narzeczoną na lody i ciacha do cukierni na Starym Mieście. Podczas delektowania się słodyczami opowiadał nam ciekawe historyjki ze swojego życia. Dowiedzieliśmy się, że w miejscu, gdzie jedliśmy lody, był kiedyś jedyny w Olsztynie prywatny warsztat. Szlifowano w nim bloki silników i dopasowywano do nich tłoki. Śmiano się, że były robione z aluminiowych wiader. Opowiadał również, jak naprzeciwko w starych domach na Starówce kręcono jeden z odcinków polskiego serialu Stawka większa niż życie. Pochwalił się, że był statystą na planie. Gdy już lody i ciastka zostały skonsumowane, dziadek wyciągnął z portfela kawałek zapisanej kartki. Zobacz, Pawełku, co znalazłem w swoich domowych skarbach. Jest to moja odręczna notatka, w której zapisałem wypowiedź Michała Lengowskiego o jego pracy przy budowie linii kolejowych na Warmii i Mazurach. Zapewne wiesz, że ta postać była warmińskim działaczem plebiscytowym znanym ze swojej pomocy dla Mazurów i Warmiaków. W latach 20. i 30. XX wieku mieszkańcom nie zawsze dobrze się żyło. Często dlatego, że władze niemieckie niszczyły każdy przejaw polskości. Ale do rzeczy. W moich notatkach jest również fotografia dawnego olsztyńskiego dworca. Poproś w moim imieniu pana Jacka Panasa, aby przybliżył historię stacji kolejowej i tamtych okolic. Jeszcze tego samego dnia przekazałem prośbę dziadka naszemu redakcyjnemu historykowi amatorowi. I znowu zostałem zaskoczony! Bez zbędnych słów i marudzenia Jacek zaczął opowiadać. Skąd miał taką wiedzę, nie wiem. Z dworcem, a konkretnie z przystankiem tramwajowym, zetknąłem się w 1955 roku zaczął Jacek. Budynki stacji były już po przebudowie. Ale o tym za chwilę. Mało wtedy nie straciłem życia. Jechałem z rodzicami tramwajem i nie wiem, co mnie podkusiło, ale wyskoczyłem z jadącego tramwaju. Lądowanie było twarde i tylko centymetry dzieliły mnie od słupa, o który uderzyłbym głową. Potem mnie strasznie d bolała, bo ojciec miał ciężką rękę. Okolice dworca od tego czasu darzyłem sentymentem. Tam chodziłem na wagary do kina dworcowego, w którym seanse zaczynały się o 7 rano, ostatni był o 22. Nie ma już po nim śladu. Rozebrano go, gdy wybudowano nowy dworzec. Nic również nie pozostało po schronach przeciwlotniczych zlokalizowanych w miejscu obecnego ronda i fragmentu ulicy Dworcowej. Oczywiście jako chłopiec do niektórych zaglądałem, ale nie dało się po nich chodzić, bo strasznie śmierdziały. Mówiono, że leżały tam ciała olsztyniaków zamordowanych w czasie wojny przez wyzwolicieli. Za tymi schronami był wtedy koniec Olsztyna. Przemysłowa i magazynowa część miasta rozciągała się przy dworcu i wzdłuż obecnej ulicy Lubelskiej Jacek przerwał i jeszcze raz przyjrzał się fotografii. Budowę pierwszego dworca, tego widocznego na zdjęciu, zakończono w 1872 roku. Zlokalizowany został dosyć daleko od linii ówczesnych zabudowań miasta. Razem z nim powstała ulica Dworcowa, obecnie Par- fot. archiwum autora tyzantów. W tym dużym budynku na zdjęciu mieścił się hol z poczekalnią i prawdopodobnie restauracją. Kasy i mała poczekalnia znajdowały się w skrzydle z lewej strony zdjęcia. Trzeba powiedzieć, że jak na tamte czasy był to dosyć ekskluzywny budynek. Wizytówka miasta roku perony zostały połączone pod- W ziemnym tunelem, a obok budynku za skwerem od 1907 roku zlokalizowano ostatni przystanek tramwajowy. Od 1911 roku stacja była rzęsiście oświetlona elektrycznymi lampami. Taki stan utrzymał się do 18 lutego 1945 roku, kiedy budynki stacyjne zostały spalone. Gdy wojska radzieckie wycofały się i miastem zarządzali już Polacy, dworzec przebudowano. Dostawiono wieżyczkę z zegarem do głównego budynku, a kasy pozostawiono w małym obiekcie, podobnym do tego z fotografii. Na peron można było wejść tylko z biletem lub peronówką za dwa złote. Porządku na bramkach, jak na granicy, pilnowała straż ochrony kolei. W głównej hali mieścił się bar dworcowy, sklepik i kiosk Ruchu. Mieszkańcom Olsztyna służył przez 20 lat. W 1971 roku otwarto nowy dworzec, który pasażerom i tuptusiom służy do dziś. Pod nim znajduje się schron przeciwlotniczy, w którym w latach 80. mieściło się telewizyjne kino (telewizor i magnetowid). Teraz prawdopodobnie stoi pusty. z powstaniem Wraz nowej stacji zburzono usytuowany naprzeciwko budynek przedwojennego hotelu z restauracją, w którym po wojnie zorganizowano kolejarską noclegownię oraz kino. W tym miejscu powstał hotel Gromada i wieżowiec z ciągiem handlowym. Prawdopodobnie w przyszłym roku koło dworca ponownie pojawią się tramwaje. Już nie będę z nich skakał w biegu. Nie te lata!!! Opowieści Jacka Panasa z uwagą wysłuchał Pawełek

4 4 Przygody Jacusia Wędrowniczka Nowe Życie Olsztyna nr 11 (110) 2013 Trzydzieści metrów pod ziemią W poprzednim numerze pisałem o historii Międzyrzeckiego Rejonu Umocnień niemieckiego bastionu zbudowanego przed II wojną światową na granicy z Polską. Jest to podziemny system korytarzy i naziemnych fortyfikacji, nazywany często małą linią Maginota. Było to dawno temu, kiedy przez kilkanaście dni razem z Jurkiem bunkrowcem (osoba penetrująca podziemia) i moją narzeczoną łaziliśmy po kazamatach, posługując się starymi planami zrobionymi przez niemieckiego żołnierza, który brał udział w ostatnich dniach wojny w misji zwożenia do podziemi jakichś skrzyń. Gdy Niemcy przegrywali wojnę, na potęgę ukrywali zrabowane dobra, archiwa, akta i wszystko, co przedstawiało jakąś wartość. Do dziś nie odnaleziono zrabowanej w Rosji Bursztynowej Komnaty czy milionowego skarbu Wrocławia oraz wielu innych bardzo cennych przedmiotów. Nie wiadomo, gdzie wywieziono dokumentacje dotyczące budowy bezzałogowych samolotów V-1 czy rakiet V-2 i V-3. Pewne jest, że w podziemiach, które z Jurkiem badaliśmy, była zlokalizowana fabryka silników do samolotów. Pod koniec wojny przeniesiono ją w niewiadome miejsce, prawdopodobnie do sztolni wydrążonych w masywie Gór Sowich w Sudetach. Żeby szukać ukrytych skarbów, zawsze trzeba mieć jakieś wskazówki, a tych jest coraz mniej. My mieliśmy taką. Plany przekazane nam przez matkę Jurka. Mimo że były zrobione odręcznie przez prawdopodobnie niefachowca, okazały się pomocne. Mój zaprzyjaźniony bunkrowiec szybko zlokalizował miejsce. Wyraźnie widać było, że za jedną ze stacji wzdłuż głównej trasy ruchu biegnie jeszcze jeden tunel, przy którym są usytuowane jakieś pomieszczenia i duża hala i te miejsca chcieliśmy odkryć. Trzy stopnie w dół Musiało ciekawie wyglądać, jak trzy obładowane plecakami postacie chyłkiem przebiegają przez pola otaczające pegeerowskie osiedle we wsi Nietoperek. Tu jest zlokalizowane muzeum i jedyne czynne wejście do podziemi. My poszliśmy dalej, do innego bunkra ukrytego w krzakach na wzgórzu. Tam miejscowi bunkrowcy znaleźli niezaspawany właz, przez który przy odrobinie zwinności można było się dostać do środka umocnień, co też uczyniliśmy. Troszeczkę się zdziwiłem, kiedy przy wejściu dostrzegłem kilkanaście sylwetek. Jurek mnie uspokoił, że to swoi. Z nudów mieszkańcy wsi łażą po kazamatach i szukają ukrytych przedmiotów. Ostatnio do kupienia był nawet złoty sygnet z gapą i karabin maszynowy. Po krętych schodach zeszliśmy 35 metrów pod ziemię. Najpierw maszerowaliśmy wąskim korytarzem. Po każdej stronie były otwory wiodące do małych pomieszczeń. Jurek wyjaśnił: To były izby żołnierskie, stołówka, lazaret i magazyny. U góry przecież był bunkier obsługiwany przez żołnierską drużynę, która miała do dyspozycji karabiny maszynowe, działka przeciwpancerne, miotacz ognia oraz granatnik. Po przejściu około 500 metrów dotarliśmy do głównej trasy ruchu, która doprowadziła nas do stacji. Zatrzymaliśmy się. Na tym przystanku podziemnej kolejki były dwa tory, czyli mijanka oraz jakieś pomieszczenie, obecnie zdewastowane. Za stacją były dwa tunele, w których ułożone były tory, z tym że jedne po 20 metrach znikały w ceglanej ścianie. Wyglądało na to, że za nią dalej jest tunel. Z wykutej dziury wysypywał się piasek, czyli można było wnioskować, że za nią nic nie ma. Kto szuka, ten znajdzie Popatrzyliśmy na nasz szkic. Wyraźnie widać na nim, że za tą ceglaną przeszkodą ciągnie się nasz poszukiwany tunel. Obejdziemy tę przeszkodę powiedział Jurek tu niedaleko jest w ścianie właz do tunelu, prawdopodobnie odwadniającego, w którym jest woda. On biegnie właśnie w kierunku tego chodnika z naszych planów. Stalowe drzwi ledwo dały się otworzyć. Widać, że dawno nie były otwierane. Najpierw przenieśliśmy nasze plecaki, a potem przez otwór 60x80 centymetrów przecisnęliśmy się sami. Betonowymi schodkami zeszliśmy poniżej posadzki głównej trasy ruchu. Było tu małe pomieszczenie, w którym postanowiliśmy rozbić obóz. Z tego betonowego pokoiku prowadziły schodki do tunelu częściowo wypełnionego przezroczystą wodą. Postanowiliśmy: najpierw posiłek, a potem spacer po zalanym chodniku. Najedzeni i ubrani w wodery byliśmy gotowi do penetracji nieznanego odcinka podziemi. Prawdopodobnie tym tunelem nikt jeszcze nie szedł. Przy rzeczach została moja narzeczona. Po pierwsze nie mieliśmy dla niej gumiaków, po drugie miała za dużego stracha. Rozpoczęliśmy podróż w nieznane. Szliśmy lekko pochyleni, bo tunel miał półtora metra wysokości. Wody było po kolana. Mogły gdzieś być na dnie jakieś studzienki. Na szczęście cały czas dno było równe, bez niebezpiecznych niespodzianek. Przeszliśmy gdzieś ze sto metrów i dotarliśmy do podobnego pomieszczenia, od którego zaczynaliśmy naszą wędrówkę. Za schodkami korytarz zakręcał i biegł dalej. Postanowiliśmy zobaczyć, dokąd prowadzą schodki. Byliśmy pewni, że do betonowego pokoiku, a z niego do poszukiwanego chodnika. Mieliśmy rację. Po otwarciu włazu weszliśmy do naszego poszukiwanego chodnika zaznaczonego na planie. Stęchłe powietrze wskazywało na to, że prawdopodobnie długo nikt w nim nie był. Po dokładnej lustracji okazało się, że rzeczywiście w ostatnich latach nikt go nie odwiedzał, ale ci, którzy złożyli w nim tajemnicze skrzynie, po zasypaniu piachem wlotu i wymurowaniu ściany odwiedzili go tą sama drogą co my i wszystko, co w tym lochu ukryli, wynieśli. Dla nas zostały tylko rozbite skrzynie, dwa podarte, zniszczone obrazy, kilkanaście austriackich złotych monet. Mimo to wróciliśmy do mojej narzeczonej pełni wrażeń i planów na dalsze poszukiwania. Jacek Panas

5 kto ma rację? Nowe Życie Olsztyna nr 11 (110) W co się bawić Mamy połowę czerwca. Większość mieszkańców Olsztyna już zaplanowała wakacje. Część na pewno wyjedzie za granicę, nad morze, w góry czy inne miejsca Polski. Jednak sporo olsztynian zostanie w swoim ukochanym mieście licząc, że w stolicy regionu i bądź co bądź w mieście turystycznym w okresie kanikuł znajdzie się ciekawy sposób na spędzenie wolnego czasu. Pisząc ten artykuł, wiem dobrze, że na pewno zainteresuje się nim mój redakcyjny kolega Andrzej Brzozowski. Z tego powodu moje spojrzenie na przygotowania Olsztyna do sezonu letniego jest nie dziennikarskie, a czysto obywatelskie. Nie chodziłem po urzędach, domach kultury czy działach promocji, po prostu zainteresowałem się tym w dostępnych miejscach. I co? I nic! Jestem załamany. Plaża Miejska rozkopana, parkingi nad jeziorem w proszku. Poza ekskluzywnymi przystaniami i hotelami nie ma nic. Gdzie można się wykąpać i poplażować? Żadnej informacji! W granicach naszego miasta jest wiele jezior. W lesie miejskim brak oznakowanych ścieżek (chodzi mi o drogowskazy i wytyczone szlaki). Podobnie jest w innych podmiejskich lasach, ale to inna sprawa. Nasze największe jezioro Krzywe jest już prawie całkowicie otoczone domami. Gdzie ładne, dzikie plażyczki, do których powinny prowadzić oznakowane ścieżki? Nigdy tak nie było i prawdopodobnie nie będzie. co można robić A w mieście? Gdzie są atrakcje? Na pewno powie Andrzej! Mamy przecież basen olimpijski i inne mniejsze baseny. Jak je znaleźć, i co? Tylko pływać? Nuda! Piękny amfiteatr, ale bez programu. Ja na razie nigdzie nie znalazłem kalendarza letnich imprez. Gdy byłem młody, to o tej porze roku wszyscy wiedzieli, że będą Noce Bluesowe, Śpiewajmy Poezję czy inne ciekawe koncerty. Teraz nic nie wiadomo. Dlaczego tak się dzieje? Dlaczego nikt nie przygotował programu letnich imprez artystycznych? Jak nie wiadomo, co dzieje się w mieście, to turyści omijają je szerokim łukiem. Stare Miasto powinno tętnić życiem cały czas, coś powinno się tam dziać. Przecież jest mała scena i amfiteatr. Dobrze, że chociaż knajpki i bistra są już przygotowane do sezonu. Tak mi się wydaje, bo ogródków kawowych jest mnóstwo. Programy na wieczory też są, co oznacza, że będzie grała muzyka i da się potańczyć. A co słychać w Jakubowie? Kiedyś w parku przy WDK można było naprawdę miło spędzić czas. Cisza i spokój służą pracy urzędniczej. A może ustalany jest program? Już wiem! Olsztyn ma być oazą spokoju! Tu ma się wypoczywać i pracować w ciszy. Ci, którzy chcą pełnego relaksu, niech jadą do innych miast. Teraz trwa w Olsztynie wielka akcja wykorzystywania unijnych pieniędzy na inwestycje służące promocji i rozwojowi miasta. Podobno ma być lepiej za dwa, trzy lata, a może później. Tego dowiedziałem się od zwykłych obywateli, bo jak napisałem na początku, nie wykorzystywałem do szukania letnich atrakcji dziennikarskich źródeł i na wszelki wypadek na wakacje wybieram się do innych, żyjących z turystów miasteczek. Jacek Panas Trudno jest mi zgodzić się z większością kwestii, które zostały poruszone obok przez redaktora Panasa. Jego zdaniem Olsztyn w czasie wakacji to kulturalno-turystyczna pustynia, w której wieje nudą i nic się nie dzieje. Inni nam zazdroszczą Problem Plaży Miejskiej chyba sobie (i Czytelnikom) wyjaśniliśmy w poprzednich felietonach. Na dzikie plażyczki raczej bym turystów nie zapraszał. Plaża, chyba nie tylko moim zdaniem, powinna być strzeżona. Zwłaszcza że Olsztyn w czasie wakacji odwiedzają nie tylko dorośli i ci, którzy posiadają żółty czepek. Zresztą karta pływacka, nawet do wypożyczenia sprzętu wodnego, niestety nie jest już wymagana. Kompleks basenów na pewno będzie turystycznie atrakcyjny i wszyscy chętni bez problemu je znajdą. Jest to też alternatywa w razie niepogody. Zadajesz, Jacku, pytanie: Co można robić w mieście? Dziwi mnie trochę Twoje malkontenctwo. Przecież w połowie czerwca rusza Olsztyńskie Lato Artystyczne! To ponad trzy miesiące różnego rodzaju imprez artystycznych. Plakaty zapewne już niedługo pojawią się na słupach ogłoszeniowych, a że takich słupów nie jest zbyt wiele, to nie rzucają się w oczy. Jeśli jesteś tak niecierpliwy, Jacku, to skorzystaj z punktu Informacji Kulturalnej MOK lub wejdź po prostu na stronę internetową (tak jak ja to zrobiłem) i wszystkiego się dowiesz. Kiedy wyjeżdżam na wakacje, to zawsze sprawdzam w internecie nie tylko pogodę, ale również kalendarium imprez w miejscu, w którym będę przebywał. Wiem, że inni też tak robią. To już nie są czasy wyłącznie plakatów i ogłoszeń. Dziwne, że nic nie wiesz, a do mnie dzwonią ludzie ze Śląska i Warszawy, żebym kupił im bilety na Noce Bluesowe i Śpiewajmy Poezję. jednym się z Tobą W zgadzam, że Stare Miasto powinno tętnić życiem. I tętni. Nie tylko dyskotekami w okolicznych pubach i kawiarniach. Na Scenie Staromiejskiej na pewno będą koncerty. I to za darmo. Siłą Olsztyńskiego Lata Artystycznego jest jego różnorodność. Tu naprawdę każdy może znaleźć coś atrakcyjnego dla siebie. Niektórzy zagraniczni wykonawcy przyjeżdżają do Polski czasami tylko na ten jeden koncert, do Olsztyna. Tak było z Bregovicem. To przyciąga do naszego miasta turystów. Szkoda tylko, że oprócz hoteli nie mamy szerokiej turystycznej, a więc niedrogiej, bazy noclegowej. Brakuje campingów i pól namiotowych. W poprzednich latach zdarzało się przecież, że podczas Nocy Bluesowych młodzież nocowała na ławkach. Marzą Ci się, Jacku, potańcówki w parku przy dawnym WDK? To nie te czasy. Era plenerowych dancingów dawno już minęła. Czyżbyś tego nie zauważył? Zamiast marudzić, zabierz żonę i przyjaciół (najlepiej tych spoza Olsztyna) na Starówkę lub do amfiteatru. Zobaczysz, że będą Ci wdzięczni. Jest duże prawdopodobieństwo, że się tam spotkamy. A wtedy zaproszę Cię na kawę i lody. Może to poprawi Ci nastrój? Andrzej Zb. Brzozowski

6 6 Nowe Życie Olsztyna nr 11 (110) 2013 region(r) Dzieci dzieciom w gminie Dywity Roześmiane buzie, palce pysznie klejące się od waty cukrowej, radosny wrzask maluchów skaczących na trampolinach i dmuchanych zjeżdżalniach to nie obrazek z drogich wczasów, a wspomnienie Dnia Dziecka w gminie Dywity. Na stadionie w Dywitach odbył się 1 czerwca Gminny Dzień Dziecka. Z licznych atrakcji skorzystało w ciągu całego dnia co najmniej tysiąc osób. Tuż po godzinie trzynastej przybyłych przywitał Jacek Szydło, wójt gminy Dywity, życząc wszystkim najmłodszym miłej zabawy. Chwilę potem ruszyła Gminna Scena Talentów. Na początek swoje rosnące umiejętności przedstawiły dzieci z Powiatowej Szkoły Muzycznej w Dywitach. Występ młodych muzyków został gorąco przyjęty przez publiczność. Trzeba przyznać, że wielu słuchaczy było zaskoczonych faktem, że kilkuletnie dzieci są w stanie profesjonalnie wykonać niektóre utwory muzyki filmowej oraz klasycznej. To pokazało, że nie trzeba wcale być mieszkańcem miasta, aby mieć warunki do rozwoju takich umiejętności, ponieważ gmina Dywity ma szkołę muzyczną i jej wychowankowie prezentują wysoki poziom. dzą, że raz do roku, w Dzień Dziecka, czeka na nie prawdziwie profesjonalna scena. I choć nie są wielkimi artystami z zewnątrz, a małymi artystami od nas, to gościmy je na takim samym poziomie, jaki zapewnilibyśmy celebrytom. Dzieci wystąpiły na profesjonalnej scenie, aby się z nią oswajać, przełamywać bariery, pokazać, jakie są wartościowe podsumowuje dyrektor GOK-u. Tymczasem na boisku wszyscy chętni mogli nieodpłatnie korzystać z dmuchanych zjeżdżalni, trampolin i ścianki wspinaczkowej. Szczególnie popularną atrakcją było dmuchane boisko do gry w piłkarzyki. Pod namiotami trwało malowanie buziek i rysunków. Długa kolejka prowadziła do koła fortu- Następnymi małymi artystami były dzieci z Przedszkola Samorządowego w Dywitach. Dla wielu z nich pokazanie się przed szeroką publicznością było jednym z pierwszych tak poważnych występów w życiu. Panuje moda, aby na festyny ściągać artystów uważanych za gwiazdy, ale my zrezygnowaliśmy z takiego rozwiązania informuje Aneta Fabisiak-Hill, dyrektor Gminnego Ośrodka Kultury w Dywitach. I dodaje: Wspólnie z Urzędem Gminy postanowiliśmy, że zielone światło na dużą scenę damy naszym dzieciakom! W końcu Gminny Dzień Dziecka to ich święto. Mamy w gminie mnóstwo utalentowanych dzieci i młodzieży ze środowisk wiejskich. Sami pomagamy im rozwijać pasje w grupach zainteresowań przy szkołach, przedszkolach, szkole muzycznej czy Gminnym Ośrodku Kultury. To dzieci utalentowane i zaangażowane. Niech wie- ny. Tu każdy bez żadnej opłaty otrzymał nagrodę. Kolorowej całości dopełniło balonowe show. Nie tylko dzieci, ale i młodzież udowodniła podczas Gminnego Dnia Dziecka, że nie próżnuje. Nowoczesny układ taneczny zaprezentowały zespoły z GOK Dywity: Just Dance i Dance Nation. W dobry rytm wprowadzili publiczność jeszcze młodzi bębniści z lokalnej grupy Łuboodoo. Co ciekawe, Dywity mają nawet własny młodzieżowy zespół rokowy B.L.O.W., który też wystąpił podczas Dnia Dziecka. Nowością w tym roku był przyjazd gości specjalnych zespołu folklorystycznego z obwodu kaliningradzkiego. To wydarzenie jest owocem współpracy dywickiego GOK-u z innymi placówkami kulturalnymi w Polsce i za granicą. Nie jest wykluczone, że następnym razem to dzieci z Dywit odwiedzą wschodnich sąsiadów i zaprezentują się na ich scenie, tak jak goście ze Świetłego wystąpili przed naszymi mieszkańcami. Dzień Dziecka zapewnił dzieciom sporo wrażeń. Od tego jednak jest to święto, aby było gwarnie i kolorowo. Jak zapewnia Jacek Szydło, wójt gminy Dywity, to początek atrakcji, jakie czekają na dzieci i młodzież w czasie wolnym od nauki szkolnej. Już od nadchodzących wakacji będziemy dodatkowo angażować szkoły w zapewnianie rozrywek dzieciom z naszej gminy informuje wójt Jacek Szydło. Na młodsze i starsze dzieci będą czekały ciekawe zajęcia na terenie gminy. Mieszkańcy otrzymają także propozycję obozów czy półkolonii. Gminny Ośrodek Kultury będzie organizował atrakcje dla naszych małych mieszkańców, jak również do dyspozycji chętnych będzie orlik zapowiada wójt Dywit. A już 29 czerwca zapraszamy na festyn rodzinny w Tuławkach. Na boisku wiejskim nie zabraknie atrakcji dla dzieci i rodziców. Początek zabawy godzina Zapraszamy. (r)

7 samorząd województwa (r) Nowe Życie Olsztyna nr 11 (110) Samorząd województwa i GDDKiA wspólnie zadbają o jakość dróg Do połowy 2015 roku w regionie zostanie oddanych ponad 300 km gruntownie przebudowanych tras wojewódzkich. Wysoki standard wykonania dróg gwarantować ma specjalistyczne laboratorium GDDKiA. Chcemy, aby nowe drogi przez długie lata zapewniały kierowcom wysoki komfort podróży, a ich wykonawcy korzystali tylko z dobrych i sprawdzonych materiałów, dlatego podpisaliśmy z olsztyńskim oddziałem GDDKiA umowę zapewniającą kontrolę jakości remontowanych tras powiedział po podpisaniu porozumienia marszałek Jacek Protas. Nie chodzi tylko o samą nawierzchnię dróg, ale także mosty i inne obiekty, chodniki oraz ścieżki rowerowe powstające w ciągach dróg. Badania będzie wykonywał Wydział Technologii Laboratorium Drogowego. Kontrole obejmą m.in. badania geotechniczne podłoża, badania warstw nawierzchni oraz mieszanek betonów, a także sprawdzanie materiałów na nasypy oraz poprawności oznakowania. Współpraca ma zapewnić bardzo dobrą jakość wykonania 15 projektów drogowych finansowanych z Regionalnego Programu Operacyjnego Warmia i Mazury oraz Programu Współpracy Transgranicznej Litwa-Polska-Rosja. Na każdym etapie inwestycji trasy będą sprawdzane pod względem zgodności z normami jakościowymi oraz wymaganiami technicznymi. Porozumienie dotyczy bieżącego roku i będzie przedłużane na następne lata. Dzięki umowie z nowoczesnego sprzętu laboratoryjnego, wykorzystywanego do tej pory do badania jakości dróg krajowych, skorzysta Zarząd Dróg Wojewódzkich w Olsztynie. W Niżnym Nowogrodzie odbyło się V Forum Regionów Polska Rosja. Patronat nad wydarzeniem objęli marszałek Senatu RP Bogdan Borusewicz oraz przewodnicząca Rady Federacji Walentyna Matwijenko. Polskie regiony reprezentował prezes zarządu Związku Województw RP marszałek Jacek Protas. V Forum Regionów Polska-Rosja Forum jest płaszczyzną współpracy między regionami obu państw i ważną platformą wymiany doświadczeń w rozwiązywaniu problemów dotyczących obywateli. Tegoroczne spotkanie poświęcono głównie promocji wspólnych inicjatyw z obszaru kultury, edukacji i wymiany młodzieży. Jednym z punktów obrad była prezentacja projektów realizowanych przez samorząd województwa warmińsko-mazurskiego oraz władze obwodu kaliningradzkiego. Spotkaniu przedstawicieli obu parlamentów i samorządowców towarzyły także inne wydarzenia. Marszałek Bogdan Borusewicz oraz przewodnicząca Rady Federacji Walentyna Matwijenko uroczyście otworzyli Festiwal Polskich Filmów Wisła. Odbyła się także ceremonia wręczenia nagrody Ku spotkaniu, przyznawanej za działalność na rzecz zbliżenia narodów Polski i Rosji. Tegorocznymi laureatami nagrody zostały województwo dolnośląskie i obwód leningradzki. - To jubileusz godny upamiętnienia i uczczenia w regionie słynącym z wielokulturowości i bogatej przeszłości dziejowej mówi marszałek Jacek Protas. Pragnę przypomnieć, że od 1998 roku Muzeum Budownictwa Ludowego jest instytucją kultury samorządu województwa warmińsko-mazurskiego. Wpis do Państwowego Rejestru Muzeów prowadzonego przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego potwierdza wysoki poziom merytorycznej jego działalności. Zgromadzone w Olsztynku pamiątki kultury ludowej stały się nośnikami wiedzy Mapa dróg przebudowywanych przez Zarząd Dróg Wojewódzkich, których dotyczy umowa. Setne urodziny skansenu w Olsztynku Muzeum Budownictwa Ludowego Park Etnograficzny w Olsztynku, jedna z najbardziej atrakcyjnych instytucji kultury na Warmii i Mazurach, obchodzi jubileusz 100-lecia działalności. o codziennym życiu mieszkańców Warmii i Mazur, regionu zróżnicowanego pod względem narodowościowym i wyznaniowym. Dziedzictwo kulturowe jest z jednej strony przedmiotem ochrony, z drugiej zaś potencjałem niezbędnym do rozwoju regionu. Samorząd województwa sprawuje opiekę nad tym dziedzictwem poprzez inicjowanie i koordynowanie działań na rzecz jego ochrony. W tym celu Sejmik Województwa Warmińsko- Mazurskiego uchwalił Strategię rozwoju kultury województwa warmińsko-mazurskiego do 2015 roku, wskazując właśnie kulturę jako ważny element kreujący nową przestrzeń regionalną i europejską. Ministerstwo wesprze współpracę z obwodem kaliningradzkim Samorząd województwa warmińsko-mazurskiego zdobył dofinansowanie Ministerstwa Spraw Zagranicznych w konkursie na działania podkreślające obywatelski i samorządowy wymiar polskiej polityki zagranicznej. Projekt Mały ruch graniczny po pierwszym roku funkcjonowania oczekiwania a osiągnięcia będzie platformą dialogu z partnerami z obwodu kaliningradzkiego. Inicjatywa służyć ma pogłębieniu współpracy między regionami i wzmocnieniu merytorycznego zaplecza wzajemnych kontaktów. Partnerzy spotykać się będą podczas otwartych seminariów naukowych, spotkań informacyjnych dla przedsiębiorców, wizyt studyjnych oraz spotkań przedstawicieli organizacji pozarządowych. Odbędzie się także dwustronne posiedzenie radnych sejmiku województwa i dumy obwodowej. Założenia projektu przygotował Urząd Marszałkowski we współpracy z Ośrodkiem Badań Na- ukowych im. Wojciecha Kętrzyńskiego w Olsztynie Centrum Badań Wschodnich, Izbą Celną w Olsztynie, Warmińsko-Mazurską Agencją Rozwoju Regionalnego w Olsztynie oraz komisją współpracy międzynarodowej Sejmiku Województwa Warmińsko- Mazurskiego. Ministerstwo Spraw Zagranicznych dofinansuje projekt kwotą ponad 46 tys. złotych, a spotkania w ramach inicjatywy rozpoczęły się już na początku czerwca i odbywać się będą do listopada tego roku.

8 8 Nowe Życie Olsztyna nr 11 (110) 2013 prawo Kiedy rdzewieje list żelazny? Bywa, że osoba mieszkająca od lat za granicą ma jakieś zadawnione sprawy z policją lub prokuraturą i trafia na listę poszukiwanych. Czuje się niewinna, pragnie sprawę wyjaśnić, ale w obawie przed nagłym aresztowaniem boi pojawić się w kraju. Taka osoba może złożyć oświadczenia, że stawi się w prokuraturze lub sądzie pod warunkiem, że będzie odpowiadać z wolnej stopy i w tym celu wystąpi do sądu okręgowego z wnioskiem o wydanie tzw. listu żelaznego. Zapewnia on pozostanie na wolności do prawomocnego zakończenia postępowania. Osoba taka, w myśl Kodeksu postępowania karnego, musi stawiać się w oznaczonym terminie na każde wezwanie sądu lub prokuratora, nie może oddalać się bez pozwolenia sądu z obranego miejsca pobytu w kraju. Ponadto, broń Boże, nie może nakłaniać do składania fałszywych zeznań lub w inny sposób utrudniać pracę organom ścigania. Jeśli tych zasad zainteresowany nie dochowa, to grozi mu odwołanie listu żelaznego przez sąd i niechybne aresztowanie. W poszukiwaniu przygód Rozpoczął się sezon na wędrówki po tajemniczych miejscach i poszukiwanie skarbów. To wielka przygoda i sposób na życie. Przed wyruszeniem na wyprawę warto przypomnieć sobie prawo o znaleziskach. Ta wiedza może się przydać podczas letniej przygody. Dotyczy między innymi poszukiwaczy skarbów, posługujących się modnymi ostatnio wykrywaczami metali. Strzelby, pistolety, amunicja Szczególnej ochronie podlegają wszelkie znalezione militaria. Niewypałami, niewybuchami wypada natychmiast zainteresować saperów. Broń lub amunicję należy niezwłocznie przekazać policji lub ewentualnie wszcząć postępowanie legalizujące ich posiadanie. Wszelkiego powojennego żelastwa nadal wokół pełno. W podolsztyńskiej wsi żołnierze Armii Czerwonej po pijaku wysadzili w powietrze potężny magazyn amunicji. Miejscowi przez lata podczas orki wygrzebywali karabinowe pociski. W innej wsi podczas przekładania dachu pod dachówkami znaleziono karabin. Giwera nikogo nie zaskoczyła. Wszak w tym obejściu po wojnie mieszkali przesiedleńcy zza Buga. Oni zawsze lubili coś mieć. Pawlak miał granacik, a Kargul karabin, z którego wylatywał zamek. Często fikcja miesza się z prawdą. Weryfikują to policjanci. Nie tak dawno znaleźli 4 granaty, proch, pistolet sygnałowy i 600 pocisków karabinowych. Wszystko schowane w garażu i pod dachem budynku gospodarczego. Toż to kryminał! Za posiadanie takiego arsenału właścicielowi grozi nawet 8 lat więzienia. Znaleziska archeologiczne Skarby archeologiczne zdarzają się niezwykle rzadko. Jednak, gdy znajdzie się cacka wytworzone w średniowieczu i wcześniej, trzeba pamiętać, że wykopaliska i znaleziska archeologiczne stanowią własność państwa. Bezwzględnie muszą trafić do najbliższego muzeum. Inaczej postępujemy z przedmiotami z późniejszego okresu, mającymi wartość naukową i artystyczną oraz skarbami ukrytymi w czasie II wojny światowej. Jeśli domyślamy się, kto dobytek zakopał, należy go oddać i ewentualnie domagać się znaleźnego. Jednakże nieodebrane przez uprawnionego pieniądze, papiery wartościowe, kosztowności oraz inne wartościowe rzeczy niejako automatycznie stają się własnością państwową i podobnie ich miejsce jest w muzeum. Znalazcy przysługuje wtedy odpowiednie wynagrodzenie. Jakie? Bez rewelacji. Dodajmy, że rzeczami bez żadnej wartości państwo się nie interesuje i stają się one własnością znalazcy. Alimenty. Od kogo i komu? Prawo bezwzględnie nakłada obowiązek płacenia alimentów ojca na dziecko. Nawet wówczas, gdy matka dobrze zarabia i jest w stanie sama utrzymać w dostatku siebie i dziecko, ojciec musi łożyć na potomka. Inaczej bywa w różnych nietypowych sytuacjach rodzinnych. Rodzice, a szczególnie jedno z nich, gdy zostało samo i popadło w niedostatek, mogą domagać się alimentów od dorosłych dzieci. Mogą one zostać zasądzone wówczas, gdy naprawdę znaleźli się w niedostatku i brakuje im pieniędzy na zaspokojenie elementarnych potrzeb opłatę mieszkania, na leki, na zakup opału na zimę. Takiego wsparcia można domagać się od wszystkich dzieci lub jedynie od tych lepiej sytuowanych. Sąd sprawę rozpatrzy i orzeknie, które z rodzeństwa powinno łożyć na ojca lub matkę. Podobna zasada obowiązuje, gdy wsparcia domaga się siostra od lepiej sytuowanego brata i odwrotnie. Mirosław Rogalski

9 Edukacja Oferta edukacyjna szkół Powiatu Olsztyńskiego Oferta edukacyjna szkół Powiatu Olsztyńskiego Dodatek reklamowy Podejmij naukę w szkołach powiatu olsztyńskiego Gimnazjalisto, wybierz szkołę z powiatu! Wspaniali nauczyciele, przyjazna atmosfera, nowoczesne wyposażenie, dodatkowe zajęcia pozalekcyjne i wysoka zdawalność egzaminu maturalnego to tylko kilka najważniejszych z wielu atutów szkół prowadzonych przez powiat olsztyński. Zapraszamy do skorzystania z naszej zróżnicowanej oferty, bo naprawdę warto zachęca Mirosław Pampuch, Starosta Olsztyński. Nowe kierunki kształcenia, nowe typy szkół, a do tego przyjazna atmosfera, bezpieczeństwo, nowoczesne wyposażenie i wysoka zdawalność egzaminu maturalnego takimi argumentami chcą przyciągnąć do siebie kandydatów szkoły prowadzone przez Powiat Olsztyński. Nasze szkoły gwarantują wysoki poziom i komfort nauki zachęca Izabela Smolińska-Letza, wicestarosta olsztyński. Trafny wybór szkoły ponadgimnazjalnej to dla absolwentów gimnazjów, ale i dla ich rodziców, kluczowa sprawa. Dobra szkoła ponadgimnazjalna musi przygotować uczniów do egzaminu dojrzałości i w efekcie dać indeks wymarzonej uczelni wyższej. Podejmując naukę w szkołach ponadgimnazjalnych powiatu olsztyńskiego, uczniowie mają gwarancję znakomitego przygotowania do matury i egzaminu zawodowego mówi Barbara Guga, dyrektor Wydziału Oświaty, Kultury i Kultury Fizycznej Starostwa Powiatowego w Olsztynie. Od kilku lat plasują szkoły powiatu wśród najlepszych placówek powiatowych z województwa warmińsko-mazurskiego i podlaskiego. Najlepsi nauczyciele, projekty unijne Zdawalność jest ważna, ale nie mniej istotna jest przyjazna atmosfera w szkole i wspaniali, doświadczeni nauczyciele. Kadra pedagogiczna w szkołach powiatu to nauczyciele z powołania, którzy wciąż doskonalą swój warsztat i umiejętności mówi Izabela Smolińska-Letza, wicestarosta olsztyński. To najlepsi z najlepszych, o czym świadczą liczne nagrody ministerialne i te z ramienia kuratorium oświaty. Przy wyborze szkoły nie bez znaczenia jest także wysokie bezpieczeństwo w szkołach powiatu. Szkoły biorą udział w programie Szkoła bez przemocy podkreśla Barbara Guga. Wybierając szkoły Powiatu Olsztyńskiego, uczniowie mają szansę na rozwój kompetencji kluczowych w ramach dodatkowych zajęć pozalekcyjnych i nabycie nowych umiejętności poprzez realizowane kursy specjalistyczne. To wszystko jest możliwie dzięki licznym edukacyjnym projektom unijnym, które są realizowane w naszych szkołach podkreśla Izabela Smolińska-Letza. Dzięki tym projektom nasze szkoły dysponują nowoczesnymi narzędziami dydaktycznymi, takimi jak najnowocześniejsze oprogramowanie edukacyjne, dostęp do portali edukacyjnych, laptopy, rzutniki i tablice multimedialne. Dzięki unijnym środkom uczniowie Zespołu Szkół w Olsztynku będą odbywać praktyki i staże w dobrych hotelach i restauracjach. Rozwój pasji i bazy dydaktycznej Powiatowi zależy na rozwoju zainteresowań pozalekcyjnych i pasji uczniów. Potwierdzeniem troski o wszechstronny rozwój młodych ludzi jest przyznany niedawno certyfikat Powiat wspierający szkoły z pasją. Wciąż rozwijamy też bazę dydaktyczno-sportową naszych szkół, tj. pracownie hotelarsko-gastronomiczne w Zespole Szkół w Olsztynku, budowa hal sportowych w Dobrym Mieście i Biskupcu podkreśla Starosta Olsztyński Mirosław Pampuch. Nasze szkoły gwarantują wysoki poziom i komfort nauki zachęca Izabela Smolińska-Letza, wicestarosta olsztyński. Zapraszamy serdecznie wszystkich chętnych! Rozpocznij przygodę z muzyką! Powiatowa Szkoła Muzyczna I stopnia w Dywitach to placówka publiczna, której celem jest profesjonalna edukacja muzyczna utalentowanych dzieci i młodzieży z terenu powiatu. Obecnie kształci się w niej 200 uczniów, z czego ponad pięćdziesięcioro to uczniowie filii w Olsztynku, uruchomionej 1 września 2012 r. Powiatowa Szkoła Muzyczna I st. w Dywitach, Dywity, ul. Spółdzielcza 4, tel Powiatowa Szkoła Muzyczna I Stopnia w Dywitach Filia w Olsztynku ul. Górna Olsztynek tel Przed kilkoma tygodniami zakończył się nabór na rok szkolny 2013/2014. Na przesłuchania kwalifikacyjne do Dywit, Olsztynka oraz Barczewa i Biskupca (obecnie trwają rozmowy na temat uruchomienia filii w tych dwóch miastach) zgłosiło się ponad 200 chętnych. Spośród nich wybrano 145 kandydatów, którzy już niebawem rozpoczną swoją przygodę z Polihymnią. Mimo krótkiego czasu funkcjonowania, uczniowie szkoły dali się już poznać na konkursach regionalnych i ogólnopolskich, co często jest podkreślane przez jurorów. Młodzi wykonawcy i ich nauczyciele są chętnie zapraszani przez szkoły, przedszkola, szpitale, domy pomocy społecznej. Dzieci występowały też w Komendzie Wojewódzkiej Policji i co szczególnie dla nich ważne na estradzie Warmińsko-Mazurskiej Filharmonii w Olsztynie. Od niedawna przy Szkole działa także Stowarzyszenie Melofani, w którym rodzice naszych uczniów rozpoczęli naukę gry na instrumentach dętych. Mamy nadzieję, że już wkrótce ruszy rodzinna orkiestra, w której dzieci i rodzice zasiądą przy jednym pulpicie. Oj, będzie się działo! Aż trudno uwierzyć, że już za rok Powiatową Szkołę Muzyczną w Dywitach opuści pierwsza grupa absolwentów. A ponieważ muzyka rozwija skrzydła bardzo daleko, mamy nadzieję, że nasi uczniowie dolecą bardzo, bardzo daleko. Przyjdź, zobacz, dołącz do nas!

10 2 Oferta edukacyjna szkół Powiatu Olsztyńskiego Spragniony wiedzy dołącz do nas Edukacja Z Kaczmarskim możesz więcej! I Liceum Ogólnokształcące im. Jacka Kaczmarskiego w Olsztynku ul. Klikowicza 4 tel/fax Zrób krok przyjdź do Kaczmarskiego Oferta edukacyjna na rok 2013/2014 jest zgodna z nową podstawą programową. Uczniowie po pierwszym semestrze pierwszej klasy będą wybierać rozszerzenia (m.in. matematyka, geografia, biologia), które będą realizowane w drugiej i trzeciej klasie. Atuty szkoły: szkoła dla ucznia a nie moloch edukacyjny, uczymy rano, dając czas na popołudniowe hobby, życzliwa i twórcza atmosfera, dyplomowani nauczyciele, egzaminatorzy OKE, bezpieczeństwo. Jesteśmy szkołą o ponad 55-letniej tradycji, która łączy doświadczenia wielu pokoleń z nowoczesną technologią i dydaktyką. Nasi nauczyciele znakomicie przygotowują do egzaminów maturalnych, dzięki czemu absolwenci mogą wybierać najlepsze kierunki uniwersyteckie. U nas znajdziesz pracownie komputerowe z PC i Macintosh, bibliotekę centrum multimedialne, pracownie wyposażone w projektory i tablicę multimedialne. Działalność intelektualna bezpłatne konsultacje dla uczniów, konkursy przedmiotowe, projekty współfinansowane ze środków Unii Europejskiej, wycieczki edukacyjne, współpraca z uczelniami wyższymi. Działalność kulturalna Festiwal Piosenki i Poezji im. Jacka Kaczmarskiego, wyjścia do kin, teatrów, galerii. Działalność społeczna wolontariat, udział w Wielkiej Orkiestrze Świątecznej Pomocy, akcja krwiodawstwa, samorząd uczniowski, młodzieżowa rada miasta. Działalność sportowa udział w zawodach pływackich, udział w turniejach siatkówki i piłki nożnej, wyjścia na lodowisko, wycieczki, rajdy rowerowe. Dla nas każdy uczeń jest ważny i wyjątkowy. U nas możesz rozwijać swoje zainteresowania i pasje. Może i Ty znajdziesz tutaj swoje miejsce. Przyjdź, zobacz, dołącz do nas! Zabytkowe mury, nowoczesna edukacja Zespołu Szkół im. K.C. Mrongowiusza w Olsztynku Olsztynek, ul. Zamkowa 6 Tel/fax Jeśli kończysz właśnie gimnazjum i zastanawiasz się nad wyborem szkoły ponadgimnazjalnej, to mamy coś dla Ciebie. Zespół Szkół w Olsztynku prowadzony jest przez Powiat Olsztyński. Szkoła oferuje kierunki kształcenia w obszarze turystyczno-gastronomicznym, spośród których wybierzesz coś dla siebie. Każda z naszych szkół pozwoli Ci zdobyć wiedzę i umiejętności potrzebne do podjęcia studiów na wybranym kierunku lub pracy w wyuczonym zawodzie w kraju i za granicą. Możesz wybrać spośród naszych szkół: Technikum Hotelarsko- Gastronomiczne kształcące w zawodach /cykl kształcenia trwa 4 lata/: technik hotelarstwa, technik żywienia i usług gastronomicznych, technik obsługi turystycznej, kelner. Zasadnicza Szkoła Zawodowa kształcąca w zawodach /cykl kształcenia trwa 3 lata/: kucharz, klasa wielozawodowa, kształcimy uczniów, młodocianych pracowników, w różnych zawodach. Uczeń samodzielnie dokonuje wyboru zawodu, a kształcenie zawodowe ucznia odbywa się u pracodawcy na podstawie umowy o praktyczną naukę zawodu. Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych. Cykl kształcenia trwa 3 lata. Kształcimy w formie zaocznej, zajęcia odbywają się w piątki i soboty. Nauka jest bezpłatna. Słuchacze w wieku lat, którzy rozpoczną naukę w Liceum Ogólnokształcącym dla Dorosłych w Zespole Szkół w Olsztynku w roku szkolnym 2013/14 w ramach projektu Dorośli do wiedzy, mogą liczyć na wsparcie doradcy edukacyjnego, bon na zakup podręczników i pomocy edukacyjnych o wartości 300 zł oraz zestaw słuchacza: torbę, segregator, notes, przybory do pisania. Dorośli do wiedzy to projekt doradczy, mający na celu zwiększenie w regionie warmińsko-mazurskim liczby osób z wykształceniem średnim. Szczegółowe informacje o projekcie znajdą Państwo na stronie oraz Bepłatne Kwalifikacyjne Kursy Zawodowe (KKZ) w Zespole Szkół w Olsztynku To nowy sposób na wymarzony zawód i uzupełnienie kalifikacji zawodowych dla osób pełnoletnich, bez względu na dotychczasowe wykształcenie. NOWY ZAWÓD LEP- SZA PRACA. Zmień się zawodowo! Organizujemy w roku szkolnym 2013/14 Kwalifikacyjne Kursy Zawodowe (KKZ) w zawodach: technik hotelarstwa Kwalifikacja 1. T11. Planowanie i realizacja usług w recepcji. Trwa nabór na rok szkolny 2013/14. Kwalifikacja 2. T12. Obsługa gości w obiekcie świadczącym usługi hotelarskie. technik żywienia i usług gastronomicznych Kwalifikacja 1. T6. Sporządzanie potraw i napojów. Trwa nabór na rok szk. 2013/14. Kwalifikacja 2. T15. Organizacja żywienia i usług gastronomicznych. Trwa nabór na rok szkolny 2013/14. Kucharz Kwalifikacja 1. - T6. Sporządzanie potraw i napojów. Trwa nabór na rok szkolny 2013/14. Co nas wyróżnia: wyjątkowa siedziba szkoły zamek z XIV w., wykorzystanie nowoczesnych technik multimedialnych w procesie nauczania, zmodernizowane w latach i bogato wyposażone pracownie zawodowe w ramach projektu Przebudowa obiektu oświatowego Zespołu Szkół w Olsztynku - etap II w ramach RPO Warmia-Mazury , wspieranie rozwoju i zainteresowań uczniów: sportowych, artystycznych, naukowych, indywidualne nastawienie do potrzeb ucznia i dobra atmosfera pracy, wyrównywanie szans edukacyjnych w ramach realizowanych projektów dofinansowanych ze środków unijnych w ramach PO KL, szkoła w dobrym klimacie to dobry wybór. Projekty realizowane w roku szkolnym 2012/13 dofinansowane ze środków EFS w ramach PO KL 1. Lepszy start uczniów Technikum Hotelarskiego Zespołu Szkół w Olsztynku w I edycji. W roku szkolnym 2012/13 wsparcie otrzymało 30 uczniów oraz w II edycji w roku szkolnym 2013/14 30 uczniów kształcących się w zawodzie technik hotelarstwa. 2. Kucharz nowej generacji w roku szkolnym 2012/13 wsparcie otrzymało 20 uczniów kształcących się w zawodzie kucharz małej gastronomii. 3. Młodzieżowa Akademia Agrobiznesu Projekt finansowany ze środków Unii Europejskiej przez Ministerstwo Edukacji Narodowej w ramach działania Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki Beneficjent Ogólnopolska Fundacja Edukacji Komputerowej Projekt współfinansowany jest ze środków Unii Europejskiej w ramach Programu PO KL. Przyjdź, zobacz, dołącz do nas!

11 edukacja 3 Nasi absolwenci studiują w całym kraju Zespól Szkół w Biskupcu, ul. Bolesława Chrobrego 13, Biskupiec tel./fax , Zespół Szkół w Biskupcu to: Liceum Ogólnokształcące im. Komisji Edukacji Narodowej, klasy o rozszerzeniach: historia z językiem polskim, matematyka z fizyką, matematyka z geografią i biologia z chemią, Technikum kształcące w zawodach: technik informatyk, technik urządzeń i systemów energetyki odnawialnej. Zasadnicza Szkoła Zawodowa kształcąca w zawodach /cykl kształcenia trwa 3 lata/: mechanik pojazdów samochodowych, ślusarz, kucharz, sprzedawca. II Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych. Cykl kształcenia trwa 3 lata. Kształcimy w formie zaocznej, zajęcia odbywają się w piątki i soboty. Nauka jest bezpłatna. Szkolne Schronisko Młodzieżowe Nad Dymrem (całoroczne) z 36 miejscami noclegowymi, Powiatowa Biblioteka Pedagogiczna. Nowoczesna szkoła z tradycjami Zespół Szkół w Dobrym Mieście ul. Fabryczna Dobre Miasto tel./fax: (89) , Każda z naszych szkół pozwoli Ci zdobyć wiedzę i umiejętności potrzebne do podjęcia studiów na wybranym kierunku lub pracy w wyuczonym zawodzie w kraju i za granicą. Możesz ukończyć Liceum Ogólnokształcące w klasie ogólnej lub wybrać klasę mundurową o specjalności praca w policji i praca w wojsku! LO oferuje kształcenie ogólne oraz rozszerzony zakres nauczania z języka angielskiego, geografii i biologii. Młodzież uczy się języka angielskiego i niemieckiego. W tym roku po raz pierwszy można wybrać specjalność mundurową: praca w policji i praca w wojsku (zakres rozszerzony z języka polskiego, geografii i wiedzy o społeczeństwie). Dlaczego warto wybrać LO w Zespole Szkół? Liceum Ogólnokształcące gwarantuje: dbałość o bezpieczeństwo i potrzeby ucznia, współpracę z uniwersytetem, świetną kadrę, wysoki poziom nauczania, znakomitą atmosferą, możliwość uczestniczenia w kołach zajęć pozalekcyjnych: koło strzeleckie, filmowo-teatralne, plastyczne, informatyczne. Technikum w Zespole Szkół w Dobym Mieście kszatłcące w zawodach: technik hotelarstwa technik informatyk technik logistyk technik ekonomista Technik hotelarstwa wykonuje wszystkie zadania związane z fachową i kompleksową obsługą gościa hotelowego. Współpracuje z firmami, organizuje pracę w hotelu, prowadzi korespondencję i obsługuje nowoczesny sprzęt biurowy. Technik informatyk opracowuje, uruchamia i obsługuje programy aplikacyjne, przystosowuje aplikacje firmowe do potrzeb zakładu pracy, obsługuje sprzęt IT oraz administruje bazami danych i systemami. Sprawnie posługuje się systemami operacyjnymi. Technik ekonomista organizuje pracę biura, analizuje koszty, ewidencjonuje przychody i rozchody, wykorzystuje wiedzę o rynkach kapitałowych. To tylko cząstka wiedzy, z którą technik ekonomista opuszcza szkołę. Technik logistyk trudni się zarządzaniem, procesem planowania i przepływu surowców oraz produktów. Zaopatrzenie, planowanie produkcji, dystrybucja, transport, komunikacja to zakres obowiązków logistyka. W Zasadniczej Szkole Zawodowej zdobędziesz wymarzoną profesję! Ukończenie Zasadniczej Szkoły Zawodowej daje możliwość podjęcia pracy w wyuczonym zawodzie, a także rozpoczęcia nauki w Ogólnokształcącym Liceum dla Dorosłych. 3-letnia szkoła przygotowuje pracowników w takich zawodach jak: piekarz, cukiernik, mechanik pojazdów samochodowych, fryzjer, monter instalacji i urządzeń sanitarnych, murarz, ślusarz, stolarz i w innych. Nauka zawodu w części praktycznej oparta jest o indywidualne umowy z pracodawcami, w części teoretycznej realizowana jest w formie kursowej. Stawiamy na rolnictwo i jego otoczenie Wyniki przeprowadzonej w marcu ewaluacji zewnętrznej świadczą o tym, że szkoła dobrze uczy, a absolwenci kontynuują naukę na wybranych kierunkach. Największym atutem jest duża aktywność młodzieży. Przygotowując dane do badania, naliczono ok. 200 form aktywności przez ostatnie dwa lata od uczestnictwa w zajęciach dodatkowych, udziału w projektach unijnych do realizacji własnych pomysłów. Nasza szkoła współpracuje przy realizacji projektów z Greselius Gymnasjum w Bramsche, uczestniczy w wymianach młodzieżowych. Od lat szkoła ma spore sukcesy w rozgrywkach sportowych. Jeżeli spełni się obietnica władz powiatu i powstanie projektowana hala sportowa, to warunki do uprawiania sportu będą jeszcze lepsze. Co roku mamy stypendystów Fundacji Fundusz Ziemi Olsztyńskiej, Marszałka Województwa Warmińsko-Mazurskiego, Prezesa Rady Ministrów oraz Ministra Edukacji Narodowej. Miarą jakości wykonania usługi jest poziom zadowolenia klienta. Nasi absolwenci często wracają do swojej szkoły, odwiedzają ją indywidualnie i w czasie zjazdów. Po prostu ją lubią. Za atmosferę, za możliwość realizowania pasji, za zdobyte doświadczenie, a dla inteligentnego człowieka nawet porażka jest cenną nauką. Wiele z tych osób spotykając się ze swoimi dawnymi nauczycielami, chce pochwalić się swoim życiowym dorobkiem. Wdzięczność i zaufanie to najlepsza nagroda, wszystko inne można kupić. Przyjdź, zobacz, dołącz do nas! Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych To szkoła dla dorosłych w systemie zaocznym na podbudowie szkoły podstawowej, gimnazjum lub zasadniczej szkoły zawodowej. Ukończenie szkoły daje średnie wykształcenie i możliwość przystąpienia do egzaminu maturalnego. Nauka trwa 3 lata (6 semestrów). Przyjdź, zobacz, dołącz do nas! Szczegółowe informacje na Zespół Szkół Rolniczych im. Biskupa Ignacego Błażeja Krasickiego w Smolajnach Smolajny 43, Dobre Miasto tel./fax: e mail: Oferta edukacyjna Zespołu Szkół Rolniczych w Smolajnach w roku szkolnycm 2013/2014: Technikum Rolnicze kształcące w zawodach: technik rolnik, technik architektury krajobrazu, Zasadnicza Szkoła Zawodowa kształcąca w zawodach /cykl kształcenia trwa 3 lata/: rolnik, ogrodnik, Bepłatne Kwalifikacyjne Kursy Zawodowe (KKZ) To nowy sposób na wymarzony zawód i uzupełnienie kalifikacji zawodowych dla osób pełnoletnich, bez względu na dotychczasowe wykształcenie. W roku szkolnym 2013/2013 organizujemy Kwalifikacyjne Kursy Zawodowe w zawodzie ROLNIK: kwalifikacja prowadzenie produkcji rolniczej. Atuty szkoły atrakcyjne położenie w dawnej letniej rezydencji biskupów warmińskich, bezpieczna i twórcza nauka młoda kadra wysoko wykwalifikowanych nauczycieli, internat na 60 miejsc ze stołówką, dobrze wyposażone pracownie przedmiotów zawodowych, biblioteka multimedialna i pracownie komputerowe, klub jeździecki Galop i własna stadnina koni, szkolny zespół muzyczny. Nasi uczniowie korzystają: z siłowni oraz sprzętu do uprawiania sportów zimowych i gier zespołowych, z warsztatów szkolnych, w tym ze 100 ha gruntów rolnych, z opieki pielęgniarki szkolnej, sklepiku szkolnego, ze stypendiów naukowych i socjalnych, z kursów na prawo jazdy kat. B i T oraz kursów nadających uprawnienia kombajnisty, operatora wózka jezdniowego, operatora kos motorowych i pił łańcuchowych. Realizowanych w ramach projektów unijnych. Szkoła znalazła się w wykazie najlepszych techników w Polsce w rankingu Tym się szczycimy: od 2001 r. szkoła nosi imię Biskupa Ignacego Błażeja Krasickiego, w 2004 roku zdobyliśmy tytuł Super Szkoła, w 2006 roku szkoła otrzymała sztandar, w 2011 roku obchodziliśmy 50-lecie Szkół Rolniczych w Smolajnach, co roku zajmujemy pierwsze miejsca w konkursie Z ekologią na co dzień, mamy wysoką zdawalność egzaminów maturalnych i zawodowych, szkoła notowana jest na czele w rankingu szkół średnich województwa i Polski, uczniowie korzystają z licznych unijnych grantów, m.in. na prawo jazdy kat. T, B, kombajn, wózek widłowy, spawacza, operatora pił motorowych i podkaszarek, organizujemy stałe imprezy sportowe jak Bieg Myśliwski Hubertus, Dzień Woźnicy, konkurs skoków przez przeszkody, biegi przełajowe o mistrzostwo powiatu lub województwa oraz inne, stale korzystamy z basenu w Dobrym Mieście. Przyjdź, zobacz, dołącz do nas! Więcej informacji na stronie:

12 4 edukacja Specjalne potrzeby profesjonalna edukacja! Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy w Żardenikach Żardeniki 34, Jeziorany tel.(89) , fax: (89) Ośrodek w Żardenikach jest placówką dla dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym i znacznym. Uczniowie kształcą się w: * Szkole podstawowej * Gimnazjum * Szkole przysposabiającej do pracy Każde dziecko realizuje indywidualny program edukacyjno-terapeutyczny. Ośrodek planuje również objęcie pomocą dzieci w wieku przedszkolnycm. Proponujemy bogatą ofertę zajęć specjalistycznych: rehabilitacja ruchowa, rewalidacja z wykorzystaniem komputera, zajęcia logopedyczne, dogoterapia, stymulacja sensoryczna, komunikacja alternatywna, socjoterapia, art-terapia, trening samoobsługi i umiejętności społecznych, edukacja ekologiczna. Swoje zainteresowania i pasje wychowankowie rozwijają na zajęciach artystycznych, sportowych, turystycznych, ekologicznych i integracyjnych. Przeznaczone do tego celu pracownie wyposażone są w nowoczesne pomoce dydaktyczne, współfinansowane ze środków Unii Europejskiej. Po zajęciach dydaktycznych, dzieci objęte są całodobowo zajęciami opiekuńczowychowawczymi. Do dyspozycji wychowanków są profesjonalnie wyposażone pracownie, teren rekreacyjny z placem zabaw oraz działka ogrodnicza i sad. Zajęcia prowadzą pedagodzy o specjalistycznym przygotowaniu. Oferujemy również: codzienną opiekę pielęgniarską, regularne wizyty w poradniach specjalistycznych, opiekę psychologów i pedagogów z Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej, udział podopiecznych w turnusach rehabilitacyjnych. Przy Ośrodku działa Stowarzyszenie Wspierania Osób Niepełnosprawnych i ich Rodzin Żardeniki, zarejestrowane jako instytucja pożytku publicznego. Pragniemy każdemu niepełnosprawnemu dziecku umożliwić wykorzystanie drzemiącego w nim potencjału rozwojowego, co jest możliwe w szczególnych warunkach, które staramy się tworzyć. Naszym celem jest przygotowanie wychowanków do aktywnego udziału w życiu społecznym. Zapraszamy na nasza stronę: Tu znajdziesz pomoc psychologiczną! Powiatowa Poradnia Psychologiczno- Pedagogiczna w Olsztynie, Olsztyn, plac Józefa Bema 5, tel Powiatowa Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna w Olsztynie jest placówką publiczną i udziela bezpłatnej pomocy psychologicznej, pedagogicznej, logopedycznej i zawodoznawczej. Zapraszamy do korzystania z naszej pomocy. Swoje usługi świadczymy dzieciom i młodzieży uczącym się w przedszkolach, szkołach i placówkach na terenie powiatu olsztyńskiego, ich rodzicom i nauczycielom oraz dzieciom nieobjętym opieką przedszkolno-szkolną, a mieszkającym na terenie powiatu olsztyńskiego. Pracujemy codziennie oprócz sobót, niedziel i świąt w godz. od 8 do 15. Terminy spotkań można uzgadniać osobiście lub telefonicznie. Nasza oferta obejmuje: badania psychologiczne, pedagogiczne i logopedyczne (indywidualne i zbiorowe), diagnozę poziomu rozwoju umysłowego, diagnozę dojrzałości szkolnej, możliwości wcześniejszego podjęcia nauki szkolnej, odroczenia obowiązku szkolnego, diagnozę przyczyn odchyleń i zaburzeń rozwojowych oraz zaburzeń zachowania, diagnozę przyczyn uogólnionych trudności szkolnych, diagnozę przyczyn trudności w czytaniu i pisaniu (w tym dysortografii, dysgrafii, dysleksji), diagnozę wad wymowy, badanie predyspozycji zawodowych, zainteresowań i preferencji zawodowych, badanie uczniów wybitnie zdolnych, przesiewowe badania słuchu programem Słyszę, przesiewowe badania wzroku programem Widzę, przesiewowe badania mowy programem Mówię. Powiatowa Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna w Olsztynie prowadzi szeroko rozwinięte terapie indywidualne i grupowe, konsultacje i porady specjalistów oraz orzecznictwo na wniosek rodziców lub opiekunów prawnych. Ponadto oferujemy treningi i zajęcia edukacyjne, warsztaty zawodoznawcze, konsultacje z nauczycielami i wychowawcami. U nas znajdziesz bank informacji o szkołach, zawodach i formach dokształcania oraz uzyskasz poradę Powiatego Koordynatora do spraw doradztwa zawodowego. Pracujemy w pięciu punktach konsultacyjnych: Olsztyn ( ), Barczewo ( ), Biskupiec ( ), Dobre Miasto ( ), Olsztynek ( ). Rehabilitacja, nauka, zabawa Zespół Szkół Podstawowo- Gimnazjalnych dla Dzieci przy Wojewódzkim Szpitalu Rehabilitacyjnym w Ameryce Ameryka Olsztynek tel/fax Zespół Szkół Podstawowo-Gimnazjalnych dla Dzieci przy Wojewódzkim Szpitalu Rehabilitacyjnym w Ameryce został założony w 1988 roku. Jest specjalną, publiczną placówką oświatową dla dzieci przebywających w Wojewódzkim Szpitalu Rehabilitacyjnym w Ameryce. W skład Zespołu Szkół wchodzą: Szkoła Podstawowa Specjalna, Gimnazjum Specjalne. Opiekę pozalekcyjną sprawujemy w ramach zespołu wychowaczego. Wychowacy otaczają ciepłem, wspomagają w chorobie, wychowują, pomagają w nadrabianiu zaległości w nauce, oferują świetną zabawę. Podstawowym celem działalności pedagogicznej Zespołu jest realizacja programu kształcenia, wychowania i przygotowania do samodzielnego życia społecznego dzieci przy jednoczesnym wspomaganiu procesu leczenia i rehabilitacji. Zapewniamy rzetelną, nowoczesną edukację, umożliwiającą wszechstronny rozwój osobowości młodego człowieka, pozwalającą twórczo i samodzielnie odkrywać i rozwijać drzemiące w nim możliwości. W naszych działaniach korzystamy ze współpracy i pomocy personelu medycznego i osób reprezentujących przyjazne nam organizacje i instytucje. Uczniowie są naszymi partnerami, a ich potrzeby ukierunkowują nasz sposób działania. Pragniemy służyć im wiedzą pedagogiczną, życiowym doświadczeniem oraz własnym przykładem, zdobyć ich przyjaźń i zaufanie. Nasze cele realizujemy m.in. poprzez: współpracę ze środowiskiem, zapewnienie uczniom bezpiecznych i higienicznych warunków nauki i zabawy, zapewnienie poczucia bezpieczeństwa w sytuacji oddalenia od domu, uaktualnianie zasobów bibliotecznych. Szczegółowa oferta na

13 edukacja Nowe Życie Olsztyna nr 11 (110) Studiuj z najlepszymi w Olsztyńskiej Szkole Wyższej im. J. Rusieckiego! Wybierając kierunek studiów, pomyślmy o tym, co naprawdę chcielibyśmy robić w życiu. Studiując z pasją, staniemy się z czasem świetni w tym, co robimy, a to otworzy nam drogę do kariery. Przyjrzyjmy się czterem, zupełnie różnym kierunkom, jakie oferuje Olsztyńska Szkoła Wyższa im. Józefa Rusieckiego. Kosmetyka stosowana Interesujesz się kosmetykami, pięknem i zdrowiem człowieka? Stań się dyplomowanym specjalistą w tym zakresie. Studiując kierunki związane z kosmetologią w OSW, uzyskasz przygotowanie do pracy w gabinetach kosmetycznych o pełnym zakresie usług. Będziesz mieć kwalifikacje do pracy w placówkach służby i ochrony zdrowia. Twoje studia przygotują cię do ścisłej współpracy z dermatologiem. Wśród twoich przedmiotów w indeksie będą m.in. kosmetologia stosowana, dermatologia, chemia kosmetyków czy techniki zabiegów kosmetycznych. To jak? Zrobisz interes ze swojego zamiłowania do piękna? Wychowanie fizyczne Lubisz się ruszać i chciałbyś, aby twoja praca nie polegała na siedzeniu za biurkiem, a była związana z byciem w ruchu lub na świeżym powietrzu? Pomyśl o wychowaniu fizycznym. Dzięki niemu zyskasz szansę na pracę w klubach sportowych, ośrodkach promujących zdrowie i rekreację, szkołach i obiektach sportowych. Studenci wychowania fizycznego zdobywają wiedzę nie tylko z książek. Wyjeżdżają też na obozy sportowe letnie (rowery, żeglarstwo, kajakarstwo) i zimowe (narciarstwo). Studiują, rozwijają się i świetnie się bawią! Kierunkowe przedmioty kształcenia to m.in. medycyna sportowa, zabawy i gry ruchowe, ćwiczenia korekcyjne z elementami rehabilitacji. Filologia angielska Masz talent do języków i zamierzasz to wykorzystać, aby robić w życiu to, co jest dla ciebie łatwe i przyjemne? Pomyśl o filologii angielskiej w OSW. Absolwent tego kierunku może stać się specjalistą w zakresie literatury, nauki o języku, kultury, mediów i historii krajów anglojęzycznych, a także w zakresie praktycznej znajomości języka angielskiego. Po ukończeniu filologii otrzymasz zawodowy tytuł licencjata, a co za tym idzie językowe i kulturowe kompetencje do współpracy z mediami, czasopismami, firmami reklamowymi, a także w biznesie wymagającym specjalistycznych kompetencji językowych. Jest tak wiele możliwość na dobrze płatne zawody po tym kierunku! To dobra inwestycja w siebie. Socjoterapia Są wśród nas osoby, które mają niezwykłe pokłady empatii i świetnie sprawdziłyby się w zawodach polegających na pomaganiu drugiemu człowiekowi. Takie możliwości daje socjoterapia w OSW. Studiując tę specjalność, uzyskasz kwalifikacje do pracy z uczniami mającymi dysfunkcje i zaburzenia utrudniające funkcjonowanie społeczne. Będziesz prowadzić grupy socjoterapeutyczne i edukacyjno-rozwojowe dzieci i młodzieży, zajęcia profilaktyczne dotyczące różnych form przemocy i uzależnień. Zyskasz szansę na zatrudnienie w ośrodkach terapeutycznych, szkolno-wychowawczych, w pogotowiu opiekuńczym, domach pomocy społecznej itd. Jeśli pragniesz, aby twoja codzienna praca wiązała się z czynieniem dobra, to tego typu kierunek jest właśnie dla ciebie. (r)

14 10 Nowe Życie Olsztyna 11 (110) 2013 DOm i ogród Od ogrodu do balkonu Przyroda nadrabia zaległości. Wyraźnie to widać na naszych grządkach i w sadach. Chwasty rosną w zastraszającym tempie, a szczególnie na rabatkach, które zostały skopane dopiero na wiosnę. Przed nami sporo pracy przy pieleniu, okopywaniu, zasilaniu w składniki pokarmowe i podlewaniu. Oczywiście czeka nas walka ze szkodnikami i różnorakimi chorobami, które w tym roku, ze względu na spore opady i chłody, atakują nasze rośliny. W sadach musimy pamiętać o ochronie drzew owocowych. Unikajmy środków chemicznych. Są skuteczne, ale niestety nie za bardzo zdrowe dla ludzi. Po to mamy ogródki i działki, aby mieć naprawdę zdrową żywność. Zamiast chemii stosujmy profilaktyczne opryski i podlewanie prowadzone przy pomocy samodzielnie przygotowanych wywarów z pokrzyw, skrzypu polnego, krwawnika, wrotyczu, czosnku i cebuli. Do sporządzonego roztworu można jeszcze dodać rozpuszczonych drożdży. Taki preparat dostarcza roślinom składników odżywczych, a przy okazji uodparnia je na choroby i roztocza oraz odstrasza latające szkodniki (np. mszyce). Dobrze jest również obsypywać rosnące rośliny popiołem drzewnym. Preparaty roślinne są nieszkodliwe dla człowieka, ponieważ pod wpływem światła tracą swoje właściwości toksyczne. Bardzo dobrym sposobem walki z chwastami jest ściółkowanie. Zabieg ten wykonywany powinien być na grządkach z płytko ukorzenionymi warzywami jak: ogórki, pomidory, pa- pryka czy cebula. Używamy do tego kompostu, zielonki lub słomy. Zapobiega to kiełkowaniu chwastów oraz zatrzymuje wodę w glebie i dłużej utrzymuje w niej ciepło. W czerwcu powinniśmy przerywać niektóre warzywa korzeniowe, np. buraki, pietruszkę i marchew. Uważajmy na koper. Jeżeli rośnie w pobliżu innych roślin, to powinien być przerzedzony, bo osłabia sąsiadów. Pamiętajmy o pielęgnacji pomidorów i papryki. W tych roślinach należy systematycznie usuwać boczne pędy, pozostawiając tylko po jednym. Dzięki temu owoce będą duże. Po takim zabiegu rośliny powinniśmy podlać roztworem drożdży. Nie każdy nawóz naturalny korzystny dla roślin jest zdrowy dla człowieka. W sprzedaży jest nawóz naturalny kurzak. Decydując się na kupno takich nawozów, musimy upewnić się, że są polecane przez Instytut Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach. Poza walką ze szkodnikami i chwastami w czerwcu również siejemy niektóre rośliny dwuletnie: bratki, goździki, stokrotki, dzwonki i malwy oraz wykopujemy dojrzałe cebulki tulipanów. czerwcu mamy sporo pracy w sadach. W Aby uniknąć ataków szkodników czy chorób, powinniśmy co najmniej raz w tygodniu przejrzeć nasze drzewa i krzewy. Kiedy dostrzeżemy zagrożenie, powinniśmy zastosować odpowiedni ochronny oprysk. Liście porażone mączniakiem trzeba jak najszybciej odciąć i najlepiej spalić. W dolnej części pnia jabłoni powinniśmy założyć 20 cm opaski z falistej tektury w celu wyłapania gąsienic owocówki i jabłkóweczki. Czerwcowe przetwory Do przechowania najlepszy jest czerwcowy koper. Możemy go po pokrojeniu suszyć, mrozić czy ubijać w słoikach, przysypując dużą ilością soli. Są już truskawki. Najlepiej robić z nich kompoty albo próbować mrozić w zamrażarkach. Przeważnie ten sposób przechowania jest skuteczny. Z rabarbaru robimy kompoty. Nie powinniśmy w tym przypadku żałować cukru. Wspaniałe kompoty są z czereśni, które lada moment dojrzeją, tu także jest wskazane zastosowanie dużej ilości cukru. Może jest to pracochłonne, ale powinniśmy z owoców usunąć pestki. W ten sposób kompoty pozbawiamy goryczki. Do suszenia nadają się liście mięty oraz lubczyku. Najlepiej wykorzystać słońce. Jeżeli chcemy zbierać pokrzywę, to najpierw trzeba skosić starą, a z młodych odrostów obrywać tylko najwyższe listki. Kwiaty z wiejskich okien Kiedyś prawie w każdym wiejskim domku w oknach stały doniczki z pelargoniami. Nieposiadanie takich kwiatów było dyshonorem dla gospodyni. W miastach te kwiaty raczej nie były stawiane na parapetach. Do łask wróciły, gdy mieszkańcy zaczęli swoje balkony upodabniać do małych ogródków. Obecnie dostępne są trzy odmiany pelargonii o pachnących liściach. Cytrynowy, różany i sosnowy. Kolory kwiatów są różnorodne, od popularnych czerwonych do bordowych. Można też kupić pelargonie o zwisających pędach. Wspaniale nadają się do przyozdabiania balkonowych balustrad. Ich zaletą są bardzo wytrzymałe łodygi, które nie łamią się na wietrze. Kto nie ma balkonu, ten może bez obaw uprawiać pelargonie w doniczkach stojących na parapetach w mieszkaniu. Uprawiane na sypialnianych parapetach wspaniale odświeżają powietrze i oczywiście pięknie pachną. Z Na balkonach możemy z powodzeniem uprawiać kwiaty, które mamy na działce. W skrzynkach doskonale rosną pachnące goździki, te drobne rosnące w koloniach. Pięknie przyozdabiają balkony, ponieważ istnieje mnóstwo różnych, kolorowych odmian. Ich zaletą jest to, że są to rośliny wieloletnie i bez problemów, przykryte np. słomą, znoszą zimowanie w doniczkach. powodzeniem na naszych balkonach możemy sadzić dalie oraz petunie, których ostatnio w sklepach jest pod dostatkiem. Nie ma to jak piękne kaktusy. Są to rośliny ciepłolubne i utarło się, że powinny być trzymane w naszym klimacie tylko w mieszkaniach. Nic podobnego! Te kolczaki uwielbiają przebywanie na dworze i dlatego powinniśmy je na okres wakacji wystawić na balkon czy taras. Stają się zdrowsze i szybciej rosną. Nie boją się nocnych spadków temperatur. Nie lubią tylko letnich porannych przymrozków, ale te przeważnie występują tylko przy gruncie, a to na balkonach kaktusom nie grozi. Jeżeli chodzi o deszcz, to lepiej, aby stały pod dachem. Nie lubią opadów. Pani Joanna ze Śródmieścia w Olsztynie zapytała mnie, czy na balkonie możemy uprawiać zioła. Oczywiście! Ostatnio bardzo popularna w uprawach balkonowych jest bazylia. W sprzedaży są odmiany o liściach bordowych i zielono-białych. Sadzimy ją w doniczkach i całe lato trzymamy na balkonie. Bazylia nie lubi zimna, dlatego jesienią doniczki przenosimy do domu. Świeże listki są wspaniałe jako przyprawa do różnych potraw. Będziemy ją mieli przez całą zimę. Na balkonach możemy uprawiać pachnącą miętę oraz magii, czyli lubczyk. W zupach liście tej rośliny w zupełności zastępują spożywcze przyprawy. A suszona, podawana przez dwa tygodnie przede wszystkim w potrawach mięsnych, wzmacnia miłość w rodzinie. Ostatnio przebojem na balkonach stała się żurawka bylina o pięknych, kolorowych liściach, która dobrze zimuje. Zaletą rośliny jest to, że liście utrzymują wspaniałe kolory do późnej jesieni. Jest łatwa w uprawie, ale wymaga dobrego nawożenia i podlewania. Jacek Panas

15 finanse Nowe Życie Olsztyna nr 11 (110) Czy wiesz, że czeka nas wymiana pieniędzy? Tak, to prawda. NBP ogłosił, że od kwietnia przyszłego roku sukcesywnie będzie wymieniał polskie banknoty. Ważne, by wiedzieć, że nie jest to dodruk pieniędzy ani denominacja. Nie zmieni się nawet wzór banknotów. Zmianie ulegną wyłącznie zabezpieczenia banknotów. To jednak też ma znaczenie dla każdego z nas. Obecnie Polacy posługują się serią banknotów Władcy polscy, zaprojektowaną przez Andrzeja Heidricha. Banknoty wprowadzono do obiegu w 1995 roku po denominacji. Denominacja polegała na zastąpieniu starego złotego (PLZ) jednostką pieniężną o nazwie złoty (PLN). W przeliczeniu 1 nowy złoty odpowiada starych złotych. Część z nas pamięta hasła, w jaki sposób łatwo przeliczyć stare na nowe: zakryj palcem ostatnie pięć cyfr, obetnij pięć zer. Wymiana banknotów na bezpieczniejsze Na świecie operacje zmiany banknotów przeprowadzone są regularnie przez banki centralne co 8-10 lat. W Polsce będzie to pierwsza taka operacja po 18 latach. NBP twierdzi, że postęp technologiczny, który dokonał się w ostatnich latach, wymaga już technicznej zmiany zabezpieczeń. Jego celem jest zwiększenie bezpieczeństwa obrotu gotówkowego w perspektywie następnych lat. To, że od 2014 roku wymienione zostaną banknoty, nie oznacza, że obecne są niedoskonałe i podlegają częstym fałszerstwom. Nic z tych rzeczy. W Polsce 8 banknotów na milion sztuk jest fałszywych, w Europie jest to 39 sztuk na milion banknotów w obiegu. Jesteśmy więc lepsi. Co ciekawe, produkcja nowych banknotów będzie tańsza, niektórych obecnych zabezpieczeń już nie będzie się stosowało. Co się więc zmieni? Na razie niewiele wiadomo. We wrześniu 2013 roku NBP wyda stosowny komunikat, a następnie, od stycznia 2014 roku wspólnie z Państwową Wytwórnią Papierów Wartościowych przeprowadzi kampanię informacyjną Bezpieczny pieniądz, dotyczącą nowych zabezpieczeń. Dziś wiemy tylko kilka rzeczy. Na pewno zmieni się podpis na banknocie. Dotychczasowy Hanny Gronkiewicz-Waltz zostanie zastąpiony podpisem Marka Belki (aktualny prezes NBP). Znikną też wszelkie oznaczenia na znaku wodnym by lepiej go było widać. Prawdopodobnie nie zmieni się materiał, z którego wykonywane są banknoty. Dalej będzie to papier nie nowoczesny polimer, chociaż PWPW posiada odpowiednie certyfikaty. Na początek zmienią się banknoty o niskich nominałach 10, 20, 50 i 100 zł. Banknot 200 zł pozostanie bez zmian. Nie przewiduje się również pojawienia innych nominałów, np. banknotu 500 zł. Banknoty z nowym zabezpieczeniem będą trafiały do obrotu stopniowo, w ramach standardowego zaopatrzenia banków w gotówkę oraz wycofywania banknotów zniszczonych bądź uszkodzonych. Banknoty o niskich nominałach i tak są wycofywane z obiegu po ok. 18 miesiącach. Wszystkie dotychczasowe banknoty zachowują swoją ważność bezterminowo, co oznacza, że nie musimy ich specjalnie wymieniać. Jeżeli po 20 latach znajdziemy jakiś banknot w domowych schowkach, np. w skarpecie, w książce, w skarbonce nie musimy się niczego obawiać, nadal zachowają ważność i pozostaną legalnym środkiem płatniczym w Polsce. Drogie polskie grosze Kilka słów o monetach jedno- i dwugroszowych. Niedawno pojawiła się informacja o ich wycofaniu z rynku. Do tej pory nie można było tego zrobić, ponieważ w ustawie o denominacji był zapisany 15-letni okres wymiany starych złotych na nowe: stare 100 zł odpowiadało 1 nowej złotówce. Pomysł NBP na wycofanie drobnych monet nie spotkał się z akceptacją Ministerstwa Finansów. Oznacza to, że jedno- i dwugroszówki pozostaną, ale nie zmienia to faktu, że tajemnicą poliszynela jest to, że koszt wyprodukowania 1 grosza wynosi 5 groszy! Wiele wskazuje na to, że zmianie ulegnie stop metali, z którego wykonane są grosze może będzie to aluminium jak w czasach PRL-u? Najważniejsze czekają nas zmiany, ale tylko czysto technologiczne, nikt nam nie zabierze pieniędzy ani nie wymieni po złym kursie. Możemy spać spokojnie. Krzysztof Rzymski

16 12 Nowe Życie Olsztyna nr 11 (110) 2013 uśmiechnij się Student ma ostatni egzamin pisemny w tej sesji. Siedzi w ostatnim rzędzie, więc może spokojnie pisać. Pss...! Masz pierwsze? słyszy w pewnej chwili za plecami. Mam. To daj. Student przepisuje zadanie i podaje do tyłu. Po kilku minutach: Pss...! Masz drugie? Mam. To daj. Student przepisuje i podaje. Po kolejnych kilku minutach: Pss...! Masz trzecie? Mam. To daj. Po chwili słyszy zza pleców cichy, przytłumiony głos: Pss...! Zdał pan, proszę indeks Pani wchodzi do klasy i mówi: Dziś przychodzi fotograf i zrobi zdjęcia. Gdy będziecie dorośli, to spojrzycie na zdjęcie i powiecie: To jest Janek. Jest lekarzem. Jeden z uczniów mówi: A to jest nauczyciel. Nie żyje. Spotykają się na księżycu Anglik, Rusek i Polak. Anglik mówi: Ja mam tu pierwszeństwo, bo mnie tu NASA przysłała. Na to Rusek: Ja mam pierwszeństwo, bo mnie ZSRR przysłało. Po chwili pytają się Polaka: A ty, co tu robisz? Ja z wesela wracam. Jasio pyta się taty: Tato, czemu ten tramwaj zakręcowywuje? Jasiu, nie mówi się zakręcowywuje, tylko zakręca. No dobrze, to czemu ten tramwaj zakręca? Bo mu się tory wygły. Uśmiechnij się Kowalski przychodzi do pracy spóźniony o dwie godziny. Szef pyta: Kowalski, dlaczego się spóźniłeś? A bo widzi szef, dzisiaj rano zostałem ojcem! Gratuluję! Chłopiec czy dziewczynka? A to będę wiedział dokładnie za dziewięć miesięcy. Mały Jasiu ma urodziny i wypatruje przez okno gości. Nagle mówi do mamy: Mamo! Wujek i ciocia idą! Nie mówi się wujek i ciocia tylko wujostwo. Wygląda dalej: Mamo! Kuzyn i kuzynka idą! Jasiu, nie mówi się kuzyn i kuzynka, tylko kuzynostwo. Patrzy dalej, zauważył babcię i dziadka: Mamo, dziadostwo się wlecze! Żona z kochankiem leży w łóżku. Przychodzi mąż: Co wy tu robicie? Żona do kochanka: Mówiłam ci, że to głupek. Wchodzi koń do pubu, zamawia sobie piwo. Należy się 15 złotych informuje zszokowany barman. Koń płaci i sączy sobie powoli przy ladzie. Nieczęsto widujemy tu konie zagaduje barman. Nic dziwnego, 15 złotych za piwo! Na lekcji biologii pani pyta uczniów: Kto wymieni pięć drapieżników? Zgłasza się niezawodny Jasio: Jeden lew i cztery tygrysy! Rozmowa krokodyli w delcie Nilu: Zjadłem dziś bawoła mówi jeden. A ja człowieka odpowiada drugi z dumą w głosie. No co ty, jakiego? pytają wszystkie krokodyle. Ruska! Taaaa, jasne, to chuchnij! Starsze małżeństwo postanowiło zaszaleć. Mąż z żoną poszli w krzaki za sanatorium. Nagle podjeżdża straż miejska i zgarnia oboje za nieobyczajne zachowanie. Wlepiam państwu mandat informuje strażnik miejski. W jakiej wysokości? pytają speszeni małżonkowie. Panu 100 zł, pani 500 zł odpowiada strażnik. A skąd ta różnica? dopytuje zaskoczony mąż. Pana pierwszy raz na tym łapiemy, a tę panią piąty. wybrała OG BARAN 21 III - 20 IV Uważaj! Powierzchowne traktowanie zawodowych spraw grozi niefortunnymi decyzjami. Może pomóc wizyta u wróżki. Targuj się o jej honorarium, bo to może być jedyny zysk, jaki wyniesiesz. BYK 21 IV - 20 V Cała sztuka polega na tym, by zmiany obrócić na własną korzyść. Musisz być jak kameleon. Umiejętność dostosowania się do sytuacji bywa zbawienna. Miej oczy otwarte. Nawet we śnie. BLIŹNIĘTA 21 V - 21 VI Radzę wykorzystać szansę, bo masz dobrą passę. Pieniądze, które teraz zarobisz, bardzo się przydadzą w przyszłości. Rozmień je na mniejsze nominały, będziesz miał wrażenie, że jest ich więcej. RAK 22 VI - 22 VII Liczy się pomysłowość i fantazja. Nie chodzi tu jednak o wygląd, fryzurę czy makijaż. Aprobata szefa znajdzie wyraz w podwyżce albo premii. Przy braku akceptacji nie chciałbym być w Twojej skórze. LEW 23 VII - 23 VIII Niedługo poczujesz mocny wiatr w żagle i zauważysz, że wokół Ciebie zaczyna dziać się coraz lepiej. Bądź optymistą. Twoje szanse są większe niż myślisz, ale nie bierz kredytu, by zagrać w lotto. PANNA 24 VIII - 23 IX Czekają dni pełne napięcia, nie możesz sobie pozwolić na luz, bo nic się samo nie zrobi. Jeśli coś zaniedbasz, to szef może okazać się naprawdę niesympatyczny. Może zmień szefa? WAGA 24 IX - 23 X Jeśli nowy pomysł chodzi Ci po głowie, dopracuj szczegóły. Od nich zależy powodzenie całego przedsięwzięcia. Pamiętaj jednak, że jeśli się kogoś poradzisz, to będziesz później musiał podzielić się zyskami. SKORPION 24 X - 22 XI Skoro w uczuciach idzie Ci kiepsko, warto przeanalizować błędy i zastanowić się nad celem życia. Postaw na przyszłość, a nie na gadu-gadu. Przed podjęciem decyzji zawsze pomyśl wcześniej ze trzy razy. STRZELEC 23 XI - 21 XII Nie ominą Cię wydatki. Sytuacja jest o tyle przykra, że ostatnio masz bardzo napięty budżet. Teraz chyba rozumiesz ministra finansów. Nie wiadomo tylko, czy on rozumie Ciebie i Twoje potrzeby. KOZIOROŻEC 22 XII - 20 I Nie zabraknie okazji do sympatycznych spotkań. Może poznasz kogoś interesującego, co nie znaczy wcale, że od razu musisz się zakochać. Na wszelki wypadek nie kasuj nowych numerów telefonów. WODNIK 21 I - 19 II W pracy propozycja awansu nie powinna być dla Ciebie zaskoczeniem. Pracowałeś na to bardzo długo. Nie przejmuj się docinkami kolegów, zwłaszcza że będziesz miał szansę się odegrać. RYBY 20 II - 20 III Zmieniasz pracę? Nie daj się kupić tanio. Los jest dla Ciebie łaskawy. Masz szansę podbudować swoją zawodową pozycję, ale nie wszyscy mogą i muszą grać w Bayernie. Redakcja zastrzega sobie prawo do unieważnienia horoskopu, bez podania przyczyn! AZB

17 Żyjmy szczupło Nowe Życie Olsztyna nr 11 (110) Schudła 20 kg Agnieszka, 29-letnia olsztynianka, jest przykładem na to, że da się schudnąć szybko, bezpiecznie i z pełnym żołądkiem. W 4 miesiące zrzuciła 20 kilogramów. Nie popadam w samozachwyt, przede mną teraz drugie tyle tonuje. To nie będzie historia typu: moje życie nie miało senesu, więc postanowiłam schudnąć. Agnieszka [nazwisko do wiadomości redakcji przyp. red.] to pewna siebie, silna i zadbana kobieta. Nosiła rozmiar ubrań 36 i 38, nigdy się nie odchudzała. Problemy z wagą zaczęły się u niej w czasie pierwszej ciąży. Odstawiła tabletki antykoncepcyjne, zaczęła podjadać. W ciąży jest takie przyzwolenie, że można jeść wszystko za dwoje o każdej porze dnia i nocy mówi Agnieszka a jak się tak przyzwyczaisz, to trudno z dnia na dzień wrócić do dyscypliny. Mój mąż robił sobie kolację nocą, to jadłam razem z nim. Dziecko się urodziło, u mnie podjadanie się nie skończyło Koniec samowolki Agnieszka traciła rozmiar 36 stopniowo, kilogram po kilogramie, przez 3 lata. Trochę przytyła po pierwszej ciąży, nie próbowała schudnąć, wkrótce była druga ciąża, spore przytycie i krytyczny moment waga 97 kg przy 160 cm wzrostu. Czy próbowała się odchudzać od poniedziałku? Nie? Od jutra? Też nie. Po prostu: pewnego dnia podjęła decyzję, że przejdzie na dietę. Magister biologii postanowiła nie układać jadłospisu na własną rękę, ale zaufać specjalistom od żywienia. Umówiłam się na wizytę u dietetyka. Podczas pierwszego spotkania zważono mnie i obliczono ilość tkanki tłuszczowej w organizmie. Odpowiedziałam na wiele pytań: jaki mam tryb życia, jakie produkty lubię, a jakich nie znoszę, o jakich porach jadam, czy żyję w stresie, czy lubię gotować, jakie mam ulubione potrawy i wiele innych. Pod to ułożono mi dietę. Obliczono, że Agnieszka zjadała dziennie niewiele ponad 2 tys. kcal, by utrzymać 97-kilogramową wagę. To zaskakuje, bo wiele kobiet, dostarczając sobie tyle kalorii, nie ma nawet kilograma nadwagi. To była cen- na wskazówka dla specjalisty, który ułożył dietę pobudzającą przemianę materii i jednocześnie smakującą młodej mamie. Najtrudniejszy był pierwszy dzień twierdzi Agnieszka. Wstałam z łóżka, podeszłam do lodówki i już nie mogłam sobie wybrać czegokolwiek. Musiałam zastosować się do jadłospisu. Ściśle, łącznie z ważeniem produktów. Samowolka się skończyła. Chudnąć najedzonym? Po pierwszym tygodniu odchudzania Agnieszka zrzuciła 3 kilogramy, a dietetyk zdębiał. Tak szybko nie wolno chudnąć! W kolejnych tygodniach waga topniała wolniej. Kilogram tygodniowo, czasami półtora kilograma. Białe pieczywo zniknęło z chlebaka, tłuste mięsa zostały zastąpione drobiem, doszło sporo warzyw i chudego nabiału. Na śniadanie Agnieszka jadała różne pasty: z szynką, ogórkiem, papryką. Podobnie urozmaicała sobie serki wiejskie, jedząc je z ogórkiem kiszonym czy pomidorem. Doszło do jadłospisu sporo ryb i warzyw. Jednym z obiadów był na przykład pieczony kurczak w sosie z pomidorów z krojonymi plasterkami imbiru, czosnkiem, jabłkami i morelami. Chcę obalić mit, że na diecie jest się głodnym przekonuje. To bzdury. Ja przez 4 miesiące diety głodna nie byłam nawet przez pół dnia. Na dobrej diecie nie mamy prawa być głodni. Przecież odchudzanie trwa wiele miesięcy. Być głodnym przez rok? Trudno by to było wytrzymać. Olsztynianka zjada obecnie kcal. To tyle co trzy pączki lub pięć zdrowych dań. W tym cała tajemnica, że ważne jest nie to, ile się je, ale co się je. Agnieszka ma wrażenie, że trzymając się jadłospisu, je nie mniej niż wtedy, gdy ważyła prawie 100 kg. Teraz spożywa mniej kalorii, a właściwą ilość białka, węglowodanów, tłuszczów, witamin. Śniadanie zjada do godziny po przebudzeniu, kolację o godzinie 20. Późno chodzi spać, to może. A czy przez te 4 miesiące diety dużo ćwiczyłaś? Yyy, trochę. Właściwie to teraz zacznę deklaruje to będzie moje postanowienie na dalsze odchudzanie! Jeszcze drugie tyle Teraz mieszkanka Olsztyna ma na celowniku kolejne 20 kg. Chciałaby kiedyś znów założyć dżinsy w rozmiarze 38. Mąż jest zadowolony, znajomi zaskoczeni. Mimo to Agnieszka podkreśla, że należy chudnąć dla siebie. To decyzje, które dojrzewają. Człowiek widzi się w lustrze i zaczyna rozumieć, że trzeba coś zrobić. Że czas skończyć z byciem grubą, bo tak dłużej nie może być. Wtedy nie czeka się na nowy miesiąc ani na początek tygodnia. Albo chcemy jeść o każdej porze doby, patrzeć w lustro i płakać, albo przestać jeść, by lepiej wyglądać. Każdy musi ocenić, czego pragnie bardziej. Olga Ropiak Tyjesz? To może być niedoczynność tarczycy! Odczuwasz zmęczenie, masz suchą skórę, wypadające włosy, zaparcia i chociaż jesz mało, wciąż tyjesz? Mogą to być objawy niedoczynności tarczycy. Po pierwsze, niezbędna jest regulacja poziomu hormonów tarczycy poprzez leczenie farmakologiczne. Żadna żywność nie jest w stanie przywrócić tarczycy do życia, jednak leczenie wspomagane racjonalną dietą pomoże uporać się z problemami szybciej. Głównym problemem jest spowolniony metabolizm, którego nie powinno się obniżać jeszcze bardziej. Dlatego kaloryczność diet odchudzających w niedoczynności tarczycy ustala się na poziomie minimum kcal. Dostarczanie organizmowi mniejszej ilości energii powoduje, że działa on jeszcze oszczędniej, a co za tym idzie wolniej. Warto zadbać też o częstotliwość spożywanych posiłków: ok. 4-5 dziennie, w odstępie 3 godzin. Nie pozwoli to organizmowi na lenistwo i spowoduje ciągłe pobudzanie metabolizmu. Kolejnym bardzo ważnym elementem jest aktywność fizyczna, która wymusza szybsze krąże- nie krwi, transport składników i wymaga zużycie większej ilości energii. W diecie należy uwzględnić pewne modyfikacje, które mogą pomóc podczas niedoczynności tarczycy: spożywaj produkty bogate w jod, tj. ryby morskie i owoce morza oraz owoce i warzywa; ograniczaj produkty wolotwórcze, tj. kapusta, kalafior i brukselka oraz soja. Jeżeli pojawiają się w diecie, to lepiej, aby były gotowane; zadbaj o dostateczną ilość białka, czyli spożywaj co najmniej 1 porcję mięsa, warzyw strączkowych lub ryb (ok g). Dietetyk Dorota Jesiołowska prowadzi poradnię Dietic przy ulicy św. Wojciecha 3/3a lok. 20 w Olsztynie, tel

18 14 Nowe Życie Olsztyna 11 (110) 2013 Motoryzacja Za OC i AC możesz płacić mniej Przed zakupem ubezpieczenia OC i AC warto porównać ceny polis dostępnych na rynku. Może się okazać, że do tej pory przepłacaliśmy, i to słono, za nasze ubezpieczenie. Szybko i w prosty sposób wybrać i kupić najkorzystniejszą polisę możemy w multiagencji CUK Ubezpieczenia. W zaledwie kilka minut, na miejscu w oddziale lub telefonicznie, otrzymamy bezpłatną symulację cen polis OC i AC aż 20 Towarzystw Ubezpieczeniowych. Ile możemy oszczędzić, obrazuje przykład p. Adama, 30-latka, który, jeśli będzie nieostrożny, swoją 6-letnią Skodę Fabię o pojemności 1,2l i mocy 70KM ubezpieczy aż za 956 zł. Dzięki porównaniu cen w CUK uda mu się taką samą polisę kupić o wiele taniej - za 358 zł. Jak łatwo obliczyć, w kieszeni zostanie mu aż 598 zł oszczędności! CUK posiada autorski system informatyczny, dzięki któremu możliwe jest szybkie i precyzyjne wyliczanie składek ubezpieczeń OC, AC oraz całych pakietów ubezpieczeniowych. Polega on na tym, że po wpisaniu podstawowych informacji na temat kierowcy i jego pojazdu, program jest w stanie przeprowadzić precyzyjną symulację cen oraz dobrać zakres polisy, który interesuje klienta. Po chwili otrzymamy gotowy, bezpłatny wydruk, który zawiera aktualne ceny polis z 20 Towarzystw Ubezpieczeniowych. Już nie będziemy musieli poświęcać kilku godzin czy nawet dni, poszukując najtańszej polisy w wielu Towarzystwach. A różnica w cenach może wynosić nawet kilkaset złotych! W jednym miejscu, w oddziale CUK Ubezpieczenia możemy znaleźć, wybrać i zakupić polisę. Nawet nie musimy mieć przy sobie gotówki, bo zapłacić za polisę możemy kartą płatniczą. Dzięki systemowi CUK dobór ubezpieczenia staje się prosty i przyjemny, a co najważniejsze tańszy! Zysk jest tym większy, że za zakup u doradcy CUK nie trzeba płacić ekstra, a ceny potrafią być niższe niż bezpośrednio u ubezpieczyciela. Zadzwoń lub przyjdź i sprawdź, jak tanie może być Twoje OC i AC. Oddział CUK w Olsztynie: ul. Kętrzyńskiego 5/6 A, tel. (89)

19 SPORT Nowe Życie Olsztyna nr 11 (110) Gry zespołowe na widelcu Olsztyński miszmasz Czerwiec jest miesiącem, w którym większość graczy gier zespołowych już odpoczywa po sezonie. Jedynie piłkarze nożni jeszcze ryją trawę. Niemniej to już koniec. Teraz wypada się zastanowić, jaki był dla nich ten sezon. Olsztyńscy kibice od lat byli przyzwyczajeni do udanych występów swoich drużyn. Niestety kończący się sezon 2012/2013 pozbawił ich tej satysfakcji. Każda z gier zespołowych, na którą liczyli kibice, po prostu zawiodła. Przyjrzyjmy się niektórym! SIATKÓWKA To największe rozczarowanie minionego sezonu. Męska drużyna Indykpolu AZS Olsztyn zajęła ostatnie miejsce w tabeli PlusLigi! Powtórzyła się więc sytuacja z poprzedniego sezonu! Po prostu wstyd! Klub, który jest legendą krajowej siatkówki, upadł tak nisko? Niestety to prawda. Mimo chęci władze klubu nie potrafiły zmierzyć się z rzeczywistością. Faktem jest, że prezes Mariusz Szyszko i jego współpracownicy wyciągnęli klub z długów. Na resztę zabrakło... no właśnie, czego? Czasu? Może cierpliwości rady nadzorczej? W każdym razie, gdyby nie reforma rozgrywek, to AZS walczyłby w I lidze. Efekt!? Prezes Mariusz Szyszko został zawieszony. Poprzedni przewodniczący rady nadzorczej ustąpił i jego miejsce zajął prof. Andrzej Koncicki. Kiedyś był w tym klubie i... coś się nie udało. Może tym razem! Nie zmienia to faktu, że olsztynianie są zdegustowani ostatnimi osiągnięciami ich ulubieńców. Dwukrotnie zajęli ostatnie miejsce!!! Coś z tym fantem trzeba zrobić! Oby nowe posunięcia władz klubu nie skończyły się tak, jak w dwóch poprzednich sezonach. Czy sprowadzenie nowych zawodników (Maciej Dobrowolski, Tomasz Józefacki, Matti Oivanen, prawdopodobnie Pablo Bengolea) i trenera (Krzysztof Stelmach) wystarczy, żeby AZS znowu zaczął się liczyć w walce o medale? Przekonamy się... za rok! PIŁKA NOŻNA Na pewno piłka nożna wyzwala wielkie emocje. Tym bardziej że wielu kibiców pamięta osiem sezonów Stomilu w ekstraklasie. Po latach posuchy olsztyńskim piłkarzom udało się awansować do I ligi, czyli zaplecza ekstraklasy. Planem minimum było utrzymanie się w tym gronie. Udało się, chociaż przeżyliśmy niezły horror. Stomil był drużyną o dwóch twarzach. Jesienią grał fatalnie. O zdobyczy punktowej lepiej nie mówić, bo to wstyd. Wiosną okazał się rewelacją rozgrywek! Dziwne? Spójrzmy na dokonania olsztynian przed własną publicznością. Jedyne zwycięstwo przy al. Piłsudskiego (z Sandecją Nowy Sącz 4:0) i... również jedyne odniesione w... Ostródzie (z Cracovią Kraków 3:0). To trochę za mało. Na szczęście olsztynianie znakomicie grali na wyjazdach. I to ich uratowało przed powrotem do II ligi. Na razie cieszmy się z tego, że w przyszłym sezonie Stomil znowu zagra z Cracovią, GKS Katowice czy Dolcanem Ząbki. Ciekawe, w jakim składzie do tych rozgrywek przystąpi olsztyńska drużyna. Niemal wszystkim zawodnikom skończyły się kontrakty. Wiele zależy od negocjacji. Oby szkoleniowiec Stomilu (czy będzie nim nadal Zbigniew Kaczmarek, wciąż nie wiadomo) nie musiał budować drużyny od nowa. PIŁKA RĘCZNA Mamy w Olsztynie trzy zespoły grające w rozgrywkach centralnych (Warmia w I lidze oraz Szczypiorniak i AZS UWM w II lidze). Warmia po spadku z ekstraklasy odrodziła się w ostatniej chwili. Dzięki zaangażowaniu kilku działaczy, pomocy nielicznych sponsorów, grze zawodników i dopingowi kibiców udało się uratować klub (przynajmniej na razie) i zająć wysokie miejsce w rozgrywkach I ligi. I kiedy wydawało się, że kryzys minie, nastąpiło tąpnięcie. Już teraz wiadomo, że drużynę opuści przynajmniej pięciu zawodników (Marcin Malewski, Wojciech Boniecki, Radosław Dzieniszewski, Łukasz Kowalczyk i Mateusz Kostrzewa). Czy ewentualne uzupełnienia składu zawodnikami grającymi w drugoligowych UKS Szczypiorniak czy AZS UWM pozwolą na utrzymanie klubu w I lidze? Czas pokaże. Jednak szkoda tego, co budowało się przez lata. Zniszczyć dorobek jest łatwo. Odzyskać o wiele trudniej! KOSZYKÓWKA Lata chwały olsztyńskiej koszykówki mamy za sobą. Męska nie może się odbudować i po kilku latach walki o wyższe cele, wycofała się z niej. Próbę przywrócenia blasku tej dyscyplinie podjęły koszykarki. Kilka lat temu Łączność Olsztyn zajęła czwarte i piąte miejsce w rozgrywkach ekstraklasy. Później klub upadł. Pojawił się KKS, którego trenerzy rozpoczęli pracę od podstaw. Dzięki temu dziewczyny grają w I lidze i radzą sobie w tych rozgrywkach coraz lepiej. Nadal piętą achillesową klubu są finanse. Gdyby były na odpowiednim poziomie, klub poczyniłby jeszcze większe kroki w kierunku awansu do ekstraklasy. Na razie inne kluby powinny brać przykład z koszykarek, które grając niemal za darmo, potrafią napędzić strachu o wiele lepszym i lepiej uposażonym rywalkom. EPILOG Minęły czasy, gdy w Olsztynie aż roiło się od zespołów rywalizujących w centralnych rozgrywkach. W dodatku zaliczały się one do krajowej czołówki, a nierzadko sięgały po medale mistrzostw Polski. Obecnie nie ma już rugby, siatkówka kobiet próbuje się wydostać z dołka, o męskiej koszykówce nie ma co mówić. Jest jeszcze ekipa futbolu amerykańskiego. Ale ta ekipa na razie zbiera srogie baty. I mimo szczerych chęci, o awansie do wyższej ligi na razie musi zapomnieć. Co pozostało olsztyńskim kibicom? Wiara w to, że wreszcie złe czasy się skończą, że kryzys minie, pojawią się sponsorzy, działacze myślący o przyszłości klubu i młodzieży, a nie o swoim interesie. Podobno marzenia niekiedy się spełniają! WAD

20

PREZENTACJA KIERUNKÓW KSZTAŁCENIA

PREZENTACJA KIERUNKÓW KSZTAŁCENIA Zespół Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących im. 9 Drezdeńskiej Brygady Artylerii w Morągu PREZENTACJA KIERUNKÓW KSZTAŁCENIA 14-300 Morąg, ul. Kujawska 1 tel./fax 89 757 26 70 www. moragzszio.com.pl ZESPÓŁ

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych w Czchowie

Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych w Czchowie Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych w Czchowie 32-860 Czchów, ul. Sądecka 187 www.zsczchow.pl tel/fax 014 6843230 e-mail: zespolszkol187@op.pl Typy szkół: Liceum Ogólnokształcące im. Kardynała Stefana Wyszyńskiego

Bardziej szczegółowo

ZESPÓŁ SZKÓŁ w Czchowie

ZESPÓŁ SZKÓŁ w Czchowie ZESPÓŁ SZKÓŁ w Czchowie LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE TECHNIKUM ZASADNICZA SZKOŁA ZAWODOWA im. Kardynała Stefana Wyszyńskiego 32-860 Czchów, ul. Sądecka 87 www.zsczchow.pl Tel/fax 04 6843230 e-mail: zespolszkol87@op.pl

Bardziej szczegółowo

INFORMATOR DLA GIMNAZJALISTÓW

INFORMATOR DLA GIMNAZJALISTÓW INFORMATOR DLA GIMNAZJALISTÓW ZESPÓŁ SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH NR 1 im. kpt. hm. Andrzeja Romockiego Morro W BARLINKU ROK SZKOLNY 2012/2013 Drodzy Rodzice i Absolwenci Gimnazjum! Przedstawiamy wam ofertę

Bardziej szczegółowo

2) co daje ci wybór liceum ogólnokształcącego

2) co daje ci wybór liceum ogólnokształcącego Gimnazjalisto! Przeczytaj - zanim wybierzesz szkołę ponadgimnazjalną. MATURA LO dla dorosłych LO Technikum 4 lata nauki Egzaminy potwierdzające kwalifikacje w zawodzie Zasadnicza szkoła zawodowa *Absolwenci

Bardziej szczegółowo

Informator. Rok szkolny 2013/2014

Informator. Rok szkolny 2013/2014 Informator Rok szkolny 0/04 oferta edukacyjna szkół ponadgimnazjalnych oraz szkół specjalnych dla których organem prowadzącym jest Powiat Łęczycki Łęczyca, luty 0 roku Drodzy gimnazjaliści Zbliża się termin

Bardziej szczegółowo

Informator. Starostwo Powiatowe w Mikołowie. Szkoły ponadgimnazjalne na terenie powiatu mikołowskiego. rok szkolny 2012/2013.

Informator. Starostwo Powiatowe w Mikołowie. Szkoły ponadgimnazjalne na terenie powiatu mikołowskiego. rok szkolny 2012/2013. Starostwo Powiatowe w Mikołowie Informator Szkoły ponadgimnazjalne na terenie powiatu mikołowskiego rok szkolny 2012/2013 - rysunek - Mikołów 2012 r. Drodzy Gimnazjaliści! Zakończenie nauki w gimnazjum

Bardziej szczegółowo

Dyrekcja szkoły dyrektor szkoły zastępca dyrektora mgr Ewa Malec mgr Anna Liwocha

Dyrekcja szkoły dyrektor szkoły zastępca dyrektora mgr Ewa Malec mgr Anna Liwocha Dyrekcja szkoły dyrektor szkoły mgr Ewa Malec zastępca dyrektora mgr Anna Liwocha Rzecznik Praw Ucznia W naszej szkole - jako w jedynej placówce edukacyjnej w Powiecie Kozienickim - występuje osoba Rzecznika

Bardziej szczegółowo

Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego w Międzyrzeczu

Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego w Międzyrzeczu Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego w Międzyrzeczu Technikum Zasadnicza Szkoła Zawodowa Liceum Ogólnokształcące Zawód i praca Matura i studia Praca Liceum dla dorosłych Matura i studia Praca

Bardziej szczegółowo

POWIATOWY ZESPÓŁ SZKÓŁ W CHOJNOWIE

POWIATOWY ZESPÓŁ SZKÓŁ W CHOJNOWIE POWIATOWY ZESPÓŁ SZKÓŁ W CHOJNOWIE ul. Witosa 1. tel./fax (76) 8196510, 8196513 ul.wojska Polskiego 16 pzs_chojnow@post.pl ul. Poźniaków www.pzs-chojnow.pl http://www.zumi.pl NASZA LOKALIZACJA Powiatowy

Bardziej szczegółowo

Co po gimnazjum? Jak wybrać swoją dalszą drogę edukacji? Gdzie się uczyć dalej?

Co po gimnazjum? Jak wybrać swoją dalszą drogę edukacji? Gdzie się uczyć dalej? Co po gimnazjum? Jak wybrać swoją dalszą drogę edukacji? Gdzie się uczyć dalej? STUDIA DOKTORANCKIE TAK JEST od 1.09.2012!!!! SZKOŁY POLICEALNE DO 2,5 ROKU - EGZAMIN KWALIFIKACJI ZAWODOWYCH SSss - NIE

Bardziej szczegółowo

dobrze wyposażone pracownie przedmiotowe nowoczesne laboratorium językowe pełnowymiarowa hala sportowa, siłownia oraz sala do aerobiku dwie pracownie

dobrze wyposażone pracownie przedmiotowe nowoczesne laboratorium językowe pełnowymiarowa hala sportowa, siłownia oraz sala do aerobiku dwie pracownie dobrze wyposażone pracownie przedmiotowe nowoczesne laboratorium językowe pełnowymiarowa hala sportowa, siłownia oraz sala do aerobiku dwie pracownie komputerowe, biblioteka i centrum multimedialne oraz

Bardziej szczegółowo

największy wpływ na decyzje uczniów mają rodzice oraz tradycje rodzinne

największy wpływ na decyzje uczniów mają rodzice oraz tradycje rodzinne ZS Narewka ZS Narewka 2014 O wyborze szkoły i zawodu uczeń szkoły gimnazjalnej może oczywiście zdecydować samodzielnie, zdarza się jednak, że wyboru dokona pod wpływem innych osób, sytuacji, czy tez okoliczności.

Bardziej szczegółowo

Kartuzy, sierpień 2013 r.

Kartuzy, sierpień 2013 r. II część raportu MONITORING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYŻKOWYCH W POWIATOWYM URZĘDZIE PRACY W KARTUZACH W 2012 ROKU Kartuzy, sierpień 2013 r. Spis treści WSTĘP I. Analiza absolwentów szkół wyższych według

Bardziej szczegółowo

Informator. Szkoły ponadgimnazjalne na terenie powiatu mikołowskiego. rok szkolny 2015/2016

Informator. Szkoły ponadgimnazjalne na terenie powiatu mikołowskiego. rok szkolny 2015/2016 Informator Szkoły ponadgimnazjalne na terenie powiatu mikołowskiego rok szkolny 2015/2016 Drodzy Gimnazjaliści, Przekazujemy kolejne wydanie Informatora o szkołach ponadgimnazjalnych na terenie powiatu

Bardziej szczegółowo

PROPONUJEMY NAUKĘ W ZAWODACH

PROPONUJEMY NAUKĘ W ZAWODACH TECHNIKUM, TO Technikum to szkoła, która umożliwia uczniom zdanie matury i nabycie kwalifikacji zawodowych. Po ukończeniu technikum i zdaniu egzaminów potwierdzających kwalifikacje zawodowe, absolwent

Bardziej szczegółowo

POWIAT OPOLSKI. Oferta edukacyjna na rok szkolny 2014/2015

POWIAT OPOLSKI. Oferta edukacyjna na rok szkolny 2014/2015 POWIAT OPOLSKI Oferta edukacyjna na rok szkolny 2014/2015 Liceum Ogólnokształcące Technikum Zasadnicza Szkoła Zawodowa Liceum Ogólnokształcące dla dorosłych zawód: sprzedawca zawód: mechanik pojazdów

Bardziej szczegółowo

Czas nauki: 4 lata Możliwość zdawania egzaminu maturalnego oraz egzaminu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe Praktyki zawodowe w Polsce i za

Czas nauki: 4 lata Możliwość zdawania egzaminu maturalnego oraz egzaminu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe Praktyki zawodowe w Polsce i za DOBRY ZAWÓD PEWNA PRZYSZŁOŚĆ TECHNIKUM TYPY SZKÓŁ ZASADNICZA SZKOŁA ZAWODOWA LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE-PROFIL POLICYJNY LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE DLA DOROSŁYCH TECHNIKUM KSZTAŁCI W ZAWODACH TECHNIK HOTELARSTWA

Bardziej szczegółowo

SZKOŁY PONADGIMNAZJALNE

SZKOŁY PONADGIMNAZJALNE SZKOŁY PONADGIMNAZJALNE Typy szkół ponadgimnazjalnych Do wyboru są trzy typy szkół ponadgimnazjalnych: 1. liceum ogólnokształcące (LO) 2. technikum (T) 3. zasadnicza szkoła zawodowa (ZSZ) Każdy typ szkoły

Bardziej szczegółowo

Bezpieczna i przyjazna szkoła

Bezpieczna i przyjazna szkoła Zespół Szkół Nr 3 Szkoła Podstawowa Nr 1 im. Gustawa Morcinka, Gimnazjum nr 4 ul. Mickiewicza 11 43-430 Skoczów to Bezpieczna i przyjazna szkoła Budynek główny Zespołu Szkół nr 3 Tel./fax: 33 853 37 12

Bardziej szczegółowo

TECHNIKUM I LICEUM LIDER w Zamościu

TECHNIKUM I LICEUM LIDER w Zamościu www.cuslider.edu.pl TECHNIKUM I LICEUM LIDER w Zamościu OFERTA EDUKACYJNA NA ROK SZKOLNY 2011/2012 ::DROGI GIMNAZJALISTO NIE KUPUJ KOTA W WORKU!!! ZAPOZNAJ SIĘ Z NASZĄ OFERTĄ EDUKACYJNĄ I PODEJMIJ NAJLEPSZĄ

Bardziej szczegółowo

Kryteria rekrutacji kandydatów do klas pierwszych w Zespole Szkół im. Marii Konopnickiej w Pyskowicach na rok szkolny 2012/2013

Kryteria rekrutacji kandydatów do klas pierwszych w Zespole Szkół im. Marii Konopnickiej w Pyskowicach na rok szkolny 2012/2013 Kryteria rekrutacji kandydatów do klas pierwszych w Zespole Szkół im. Marii Konopnickiej w Pyskowicach na rok szkolny 2012/2013 1 W Zespole Szkół im. Marii Konopnickiej w Pyskowicach przeprowadza się nabór

Bardziej szczegółowo

XIII LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE z ODDZIAŁAMI DWUJĘZYCZNYMI im. płk. L. LISA-KULI

XIII LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE z ODDZIAŁAMI DWUJĘZYCZNYMI im. płk. L. LISA-KULI Gimnazjalisto! W roku szkolnym 2014/15 oferujemy Ci 5 klas ogólnych od drugiego roku nauczania sprofilowanych zgodnie z preferencjami uczniów. Klasa 1a z rozszerzonym programem nauczania języka polskiego,

Bardziej szczegółowo

Irena Laska Dyrektor Wydziału Edukacji i Sportu Starostwo Powiatowe w Chojnice

Irena Laska Dyrektor Wydziału Edukacji i Sportu Starostwo Powiatowe w Chojnice Irena Laska Dyrektor Wydziału Edukacji i Sportu Starostwo Powiatowe w Chojnice 15 szkół i placówek 5237 Uczniów 516 Etatów nauczycieli 4 doradców zawodowych Kształcenie w ponad 50 zawodach (T i ZSZ) 227

Bardziej szczegółowo

ul. Grunwaldzka 30 73-200 Choszczno tel. 095 765 79 73 www.szkola.interklasa.pl/zs3choszczno

ul. Grunwaldzka 30 73-200 Choszczno tel. 095 765 79 73 www.szkola.interklasa.pl/zs3choszczno tel. 095 765 79 73 www.szkola.interklasa.pl/zs3choszczno ZESPÓŁ SZKÓŁ NR 3 W CHOSZCZNIE SZKOŁA POWSTAŁA W ROKU 1994 JAKO SZKOŁA NIEPUBLICZNA Z UPRAWNIENIAMI SZKOŁY PUBLICZNEJ OD ROKU 1997 FUNKCJONUJE JAKO

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół nr 2 im. Simona Bolivara w Milejowie

Zespół Szkół nr 2 im. Simona Bolivara w Milejowie Zespół Szkół nr 2 im. Simona Bolivara w Milejowie Nasz patron 14 października 1971 roku nadano naszej szkole imię Simona Bolivara, bohatera narodowego państw Ameryki Południowej. Zapraszamy do zapoznania

Bardziej szczegółowo

ZAPRASZAMY DO ZAPOZNANIA SIĘ z aktualną ofertą szkół ponadgimnazjalnych i placówek oświatowych podległych Powiatowi Kędzierzyńsko-Kozielskiemu!

ZAPRASZAMY DO ZAPOZNANIA SIĘ z aktualną ofertą szkół ponadgimnazjalnych i placówek oświatowych podległych Powiatowi Kędzierzyńsko-Kozielskiemu! Powiatowy Zespół Oświaty ul. Damrota 30, 47-220 Kędzierzyn-Koźle tel.: (77) 472 38 86; (77) 472 38 85 e-mail: oswiata@powiat.kedzierzyn-kozle.pl ZAPRASZAMY DO ZAPOZNANIA SIĘ z aktualną ofertą szkół ponadgimnazjalnych

Bardziej szczegółowo

REKRUTACJA 2010 kierunki kształcenia kryteria rekrutacji dokumenty i terminy

REKRUTACJA 2010 kierunki kształcenia kryteria rekrutacji dokumenty i terminy www.gce.gostynin.edu.pl email: gce@gostynin.edu.pl tel/fax 024 235 3880 09-500 Gostynin ul. Polna 39 REKRUTACJA 2010 kierunki kształcenia kryteria rekrutacji dokumenty i terminy Technikum Budowlane Zawód:

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN NABORU KRYTERIA PRZYJMOWANIA UCZNIÓW DO KLASY PIERWSZEJ Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych w Chojnie w roku szkolnym 2015-2016

REGULAMIN NABORU KRYTERIA PRZYJMOWANIA UCZNIÓW DO KLASY PIERWSZEJ Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych w Chojnie w roku szkolnym 2015-2016 REGULAMIN NABORU KRYTERIA PRZYJMOWANIA UCZNIÓW DO KLASY PIERWSZEJ Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych w Chojnie w roku szkolnym 2015-2016 Podstawa prawna: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty

Bardziej szczegółowo

SZKOŁA NA PLUS. Oferta edukacyjna. Zespołu Szkół w Paczkowie w roku szkolnym 2012/2013

SZKOŁA NA PLUS. Oferta edukacyjna. Zespołu Szkół w Paczkowie w roku szkolnym 2012/2013 SZKOŁA NA PLUS Oferta edukacyjna Zespołu Szkół w roku szkolnym 2012/2013 48-370 Paczków, ul. Kołłątaja 9 sekretariat LO (77) 431-64-40 e-mail:zspaczkow@wodip.opole.pl strona internetowa: www.lopaczkow.pl

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN REKRUTACJI w ZESPOLE SZKÓŁ ZAWODOWYCH I OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH w SUŁKOWICACH na rok szkolny 2012/2013

REGULAMIN REKRUTACJI w ZESPOLE SZKÓŁ ZAWODOWYCH I OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH w SUŁKOWICACH na rok szkolny 2012/2013 REGULAMIN REKRUTACJI w ZESPOLE SZKÓŁ ZAWODOWYCH I OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH w SUŁKOWICACH na rok szkolny 2012/2013 ROZDZIAŁ I 1 PODSTAWA PRAWNA 1.Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 20

Bardziej szczegółowo

Ścieżki kształcenia dla absolwenta gimnazjum

Ścieżki kształcenia dla absolwenta gimnazjum Ścieżki kształcenia dla absolwenta gimnazjum Od 1 września 2012 roku obowiązuje nowa struktura szkolnictwa ponadgimnazjalnego. Oto krótka ściągawka dla gimnazjalistów i ich rodziców. Z dniem 1 września

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych W Gniewie

Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych W Gniewie Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych W Gniewie Struktura szkolnictwa ponadgimnazjalnego od 2012r GIMNAZJUM ZASADNICZA SZKOŁA ZAWODOWA (3 lata) TECHNIKUM (4 lata) LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE (3 lata) LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE

Bardziej szczegółowo

KSZTAŁCENIE DLA POTRZEB RYNKU PRACY OFERTA EDUKACYJNA ZAPRASZAMY DOŁĄCZ DO NAS

KSZTAŁCENIE DLA POTRZEB RYNKU PRACY OFERTA EDUKACYJNA ZAPRASZAMY DOŁĄCZ DO NAS KSZTAŁCENIE DLA POTRZEB RYNKU PRACY OFERTA EDUKACYJNA ZAPRASZAMY DOŁĄCZ DO NAS Zespół Szkół Licealnych i Zawodowych im. Unii Europejskiej ul. W. Witosa 49, 69-200 Sulęcin tel. 95 755 24 75, fax 95 755

Bardziej szczegółowo

Starostwo Powiatowe w Rypinie, 20 kwietnia 2015 roku

Starostwo Powiatowe w Rypinie, 20 kwietnia 2015 roku Projekty realizowane przez Powiat Rypiński Dobry Zawód Lepszy Start Działanie 9.2 POKL, wartość projektu 2 748 754,05 zł, dofinansowanie 2 336 440,94 zł. Pogłębiaj wiedzę, rozwijaj umiejętności, poznaj

Bardziej szczegółowo

Zasadnicza Szkoła Zawodowa w Siemiatyczach Stowarzyszenie Wspierania Edukacji i Rynku Pracy w Łomży

Zasadnicza Szkoła Zawodowa w Siemiatyczach Stowarzyszenie Wspierania Edukacji i Rynku Pracy w Łomży Zasadnicza Szkoła Zawodowa w Siemiatyczach Stowarzyszenie Wspierania Edukacji i Rynku Pracy w Łomży Organem prowadzącym nasze szkoły jest Stowarzyszenie Wspierania Edukacji i Rynku Pracy w Łomży, które

Bardziej szczegółowo

Regulamin rekrutacji uczniów do klas pierwszych w Zespole Szkół im. Tadeusza Kościuszki w Żarkach na rok szkolny 2015/2016

Regulamin rekrutacji uczniów do klas pierwszych w Zespole Szkół im. Tadeusza Kościuszki w Żarkach na rok szkolny 2015/2016 Regulamin rekrutacji uczniów do klas pierwszych w Zespole Szkół im. Tadeusza Kościuszki w Żarkach na rok szkolny 2015/2016 Regulamin rekrutacji uczniów do klas pierwszych w Liceum Ogólnokształcącym w Żarkach

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół w Ludwinie. Technikum Logistyczne Zasadnicza Szkoła Zawodowa Liceum Ogólnokształcące Szkoły Policealne Kwalifikacyjne Kursy Zawodowe

Zespół Szkół w Ludwinie. Technikum Logistyczne Zasadnicza Szkoła Zawodowa Liceum Ogólnokształcące Szkoły Policealne Kwalifikacyjne Kursy Zawodowe Zespół Szkół w Ludwinie Technikum Logistyczne Zasadnicza Szkoła Zawodowa Liceum Ogólnokształcące Szkoły Policealne Kwalifikacyjne Kursy Zawodowe Jesteśmy nowoczesną, świetnie wyposażoną szkołą, która pomoże

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych w Krzeszowicach jest placówką na stałe wpisaną w życie Krzeszowic miasta i gminy oddziaływując także na mieszkańców

Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych w Krzeszowicach jest placówką na stałe wpisaną w życie Krzeszowic miasta i gminy oddziaływując także na mieszkańców Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych w Krzeszowicach jest placówką na stałe wpisaną w życie Krzeszowic miasta i gminy oddziaływując także na mieszkańców sąsiednich gmin oraz mieszkańców wschodniej części powiatu

Bardziej szczegółowo

INFORMATOR DLA ABSOLWENTÓW GIMNAZJUM 2015 Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych im. mjr. H.Sucharskiego w Przasnyszu jest najstarszą szkołą prowadzącą kształcenie zawodowe w Przasnyszu /istnieje od 1923 roku/.

Bardziej szczegółowo

tel. 68 384 36 75 fax. 68 384 38 38 e-mail: zsrpowodowo@poczta.onet.pl www.zsritpowodowo.pl

tel. 68 384 36 75 fax. 68 384 38 38 e-mail: zsrpowodowo@poczta.onet.pl www.zsritpowodowo.pl tel. 68 384 36 75 fax. 68 384 38 38 e-mail: zsrpowodowo@poczta.onet.pl www.zsritpowodowo.pl Nasza szkoła mieści się w malowniczo położonym Powodowie. ZSRiT POWODOWO od lat stanowi centrum kształcenia rolniczego

Bardziej szczegółowo

Gimnazjalne Centrum Biznesu Planowane kierunki kształcenia w zabrzańskich szkołach ponadgimnazjalnych na rok szkolny 2013/2014

Gimnazjalne Centrum Biznesu Planowane kierunki kształcenia w zabrzańskich szkołach ponadgimnazjalnych na rok szkolny 2013/2014 Gimnazjalne Centrum Biznesu Planowane kierunki kształcenia w zabrzańskich ch ponadgimnazjalnych na rok szkolny 2013/2014 Gimnazjum nr 24 im. Henryka Jordana w Zabrzu Drogi Gimnazjalisto! Planując dalszą

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pracy Zespołu Szkół nr 4 w Suwałkach na lata 2014-2017

Koncepcja pracy Zespołu Szkół nr 4 w Suwałkach na lata 2014-2017 Koncepcja pracy Zespołu Szkół nr 4 w Suwałkach na lata 2014-2017 1. Podstawa prawna Ustawa z 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. 2004 r., nr 256, poz. 2572 ze zm.); Rozporządzenie Ministra Edukacji

Bardziej szczegółowo

ZASADY REKRUTACJI DO ZESPOŁU SZKÓŁ ZAWODOWYC IM. SANDORA PETÖFI W OSTRÓDZIE

ZASADY REKRUTACJI DO ZESPOŁU SZKÓŁ ZAWODOWYC IM. SANDORA PETÖFI W OSTRÓDZIE ZASADY REKRUTACJI DO ZESPOŁU SZKÓŁ ZAWODOWYC IM. SANDORA PETÖFI W OSTRÓDZIE Rekrutacja prowadzona jest w systemie elektronicznym adres: https://nabor.progman.pl/infoostroda Terminy rekrutacji określa Warmińsko-Mazurski

Bardziej szczegółowo

Jakich rozwiązań potrzebujemy?

Jakich rozwiązań potrzebujemy? Szkolnictwo ponadgimnazjalne. Jakich rozwiązań potrzebujemy? Lębork, 11 października 2013r. SZKOLNICTWO ZAWODOWE POWIATU LĘBORSKIEGO ORAZ WSPARCIE SZKÓŁ Z WYKORZYSTANIEM FINANSOWANIA POZABUDŻETOWEGO Szkoły

Bardziej szczegółowo

KSZTAŁCENIE PONADGIMNAZJALNE I USTAWICZNE. Stan prawny na dzień 8 marca 2013

KSZTAŁCENIE PONADGIMNAZJALNE I USTAWICZNE. Stan prawny na dzień 8 marca 2013 KSZTAŁCENIE PONADGIMNAZJALNE I USTAWICZNE Stan prawny na dzień 8 marca 2013 SZKOŁY PONADGIMNAZJALNE DLA MŁODZIEŻY DLA ABSOLWENTÓW GIMNAZJÓW trzyletnia zasadnicza szkoła zawodowa trzyletnie liceum ogólnokształcące

Bardziej szczegółowo

INFORMATOR NABÓR NA ROK SZKOLNY 2016/2017 SZKOŁY PONADGIMNAZJALNE Z TERENU POWIATU LUBELSKIEGO

INFORMATOR NABÓR NA ROK SZKOLNY 2016/2017 SZKOŁY PONADGIMNAZJALNE Z TERENU POWIATU LUBELSKIEGO INFORMATOR NABÓR NA ROK SZKOLNY 2016/2017 SZKOŁY PONADGIMNAZJALNE Z TERENU POWIATU LUBELSKIEGO KIERUNKI OGÓLNOKSZTAŁCĄCE LICEA im. Mikołaja Kopernika, www.zs-belzyce.edu.pl, j. niemiecki im. ks. Antoniego

Bardziej szczegółowo

Zasady Rekrutacji Uczniów. do Zespołu Szkół Ekonomiczno Gastronomicznych w Żywcu na rok szkolny 2013/14. Podstawa prawna

Zasady Rekrutacji Uczniów. do Zespołu Szkół Ekonomiczno Gastronomicznych w Żywcu na rok szkolny 2013/14. Podstawa prawna Zasady Rekrutacji Uczniów do Zespołu Szkół Ekonomiczno Gastronomicznych w Żywcu na rok szkolny 2013/14 Podstawa prawna Decyzja Śląskiego Kuratora Oświaty ST-KZ.110.1.15.2012.KS z dnia 27 grudnia 2012 r.

Bardziej szczegółowo

Projekty realizowane przez Powiat Rypiński

Projekty realizowane przez Powiat Rypiński Spotkanie poświęcone możliwości realizacji letnich staży dla uczniów szkół zawodowych (technika, zsz) i ogólnokształcących u pracodawców z terenu województwa kujawsko-pomorskiego Projekty realizowane przez

Bardziej szczegółowo

Informacja o planowanym naborze do przedszkoli i szkół prowadzonych przez Miasto Łomża

Informacja o planowanym naborze do przedszkoli i szkół prowadzonych przez Miasto Łomża Informacja o planowanym naborze do przedszkoli i szkół prowadzonych przez Miasto Łomża Zgodnie z danymi meldunkowymi w obowiązku przedszkolnym w nowym roku szkolnym 2008/2009 znajduje się 493 sześciolatków.

Bardziej szczegółowo

KIERUNKI KSZTAŁCENIA W ZESPOLE SZKÓŁ TECHNICZNYCH I OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH IM. S.ŻEROMSKIEGO

KIERUNKI KSZTAŁCENIA W ZESPOLE SZKÓŁ TECHNICZNYCH I OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH IM. S.ŻEROMSKIEGO KIERUNKI KSZTAŁCENIA W ZESPOLE SZKÓŁ TECHNICZNYCH I OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH IM. S.ŻEROMSKIEGO XII LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE W roku szkolnym 2013/2014 planuje się utworzenie następujących klas: Klasa europejska

Bardziej szczegółowo

Tydzień Kariery 17.10.2011 r.

Tydzień Kariery 17.10.2011 r. Tydzień Kariery 17.10.2011 r. 1. Słowo wstępu doradca zawodowy 2. Wprowadzenie do pokazu mody (Żaneta Archacka prezentuje przy mównicy) Nasz szkolny projektant podjął się trudnego zadania i pragnie Wam

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN SZKÓŁ ZAOCZNYCH FUNKCJONUJĄCYCH W RAMACH ZESPOŁU SZKÓŁ ROLNICZYCH IM. J. PONIATOWSKIEGO W CZARNOCINIE

REGULAMIN SZKÓŁ ZAOCZNYCH FUNKCJONUJĄCYCH W RAMACH ZESPOŁU SZKÓŁ ROLNICZYCH IM. J. PONIATOWSKIEGO W CZARNOCINIE REGULAMIN SZKÓŁ ZAOCZNYCH FUNKCJONUJĄCYCH W RAMACH ZESPOŁU SZKÓŁ ROLNICZYCH IM. J. PONIATOWSKIEGO W CZARNOCINIE Czarnocin 2011 1 Spis treści I. POSTANOWIENIA WSTĘPNE II. CELE I ZADANIA SZKÓŁ ZAOCZNYCH

Bardziej szczegółowo

MODERNIZACJA KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO W MAŁOPOLSCE PROJEKT SYSTEMOWY WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO

MODERNIZACJA KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO W MAŁOPOLSCE PROJEKT SYSTEMOWY WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO MODERNIZACJA KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO W MAŁOPOLSCE PROJEKT SYSTEMOWY WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO KRAKÓW 2013 Wydawca: Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego Departament Edukacji i Kształcenia Ustawicznego

Bardziej szczegółowo

Biuro Edukacji Urzędu m.st. Warszawy 1. Biuro Edukacji Urzędu m.st. Warszawy

Biuro Edukacji Urzędu m.st. Warszawy 1. Biuro Edukacji Urzędu m.st. Warszawy 1 1. Poznaj świat edukacji i pracy - ścieżki kształcenia, typy szkół - świat zawodów, w, w tym tzw. zawodów w przyszłości ci, 2. Poznaj siebie: - własne zainteresowania, - własne uzdolnienia, - swój j

Bardziej szczegółowo

Szkoły i pracodawcy razem ku lepszej jakości kształcenia zawodowego. Informacje z Konferencji w Warszawie. Gabriela Albertin

Szkoły i pracodawcy razem ku lepszej jakości kształcenia zawodowego. Informacje z Konferencji w Warszawie. Gabriela Albertin Szkoły i pracodawcy razem ku lepszej jakości kształcenia zawodowego Informacje z Konferencji w Warszawie Gabriela Albertin Plan wystąpienia Informacje z konferencji Szkoły i pracodawcy razem ku lepszej

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr13-37/11 Zarządu Powiatu w Kraśniku z dnia 23lutego 2011 r.

Uchwała Nr13-37/11 Zarządu Powiatu w Kraśniku z dnia 23lutego 2011 r. Uchwała Nr13-37/11 Zarządu Powiatu z dnia 23lutego 2011 r. w sprawie ustalenia liczby oddziałów i miejsc w klasach pierwszych w roku szkolnym 2011/2012 w szkołach i placówkach oświatowo-wychowawczych prowadzonych

Bardziej szczegółowo

POWIAT OPOLSKI. Oferta edukacyjna na rok szkolny 2015/2016

POWIAT OPOLSKI. Oferta edukacyjna na rok szkolny 2015/2016 POWIAT OPOLSKI Oferta edukacyjna na rok szkolny 2015/2016 Liceum Ogólnokształcące Technikum Zasadnicza Szkoła Zawodowa Liceum Ogólnokształcące dla dorosłych zawód: sprzedawca zawód: mechanik pojazdów

Bardziej szczegółowo

Szanowna Mieszkanko, Szanowny Mieszkańcu miejscowości Pleśna! Zabierz głos w sprawie swojej miejscowości!

Szanowna Mieszkanko, Szanowny Mieszkańcu miejscowości Pleśna! Zabierz głos w sprawie swojej miejscowości! Szanowna Mieszkanko, Szanowny Mieszkańcu miejscowości Pleśna! Zabierz głos w sprawie swojej miejscowości! Gmina Pleśna bierze udział w projekcie Samorząd z inicjatywą realizowanym przez Fundację Biuro

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY ZESPOŁU SZKÓŁ W PAWŁOWIE NA LATA 2013-2018

KONCEPCJA PRACY ZESPOŁU SZKÓŁ W PAWŁOWIE NA LATA 2013-2018 KONCEPCJA PRACY ZESPOŁU SZKÓŁ W PAWŁOWIE NA LATA 2013-2018 MISJA SZKOŁY Jesteśmy szkołą bezpieczną i przyjazną. Szanujemy się wzajemnie i wspieramy. Celem naszej szkoły jest dobre przygotowanie uczniów

Bardziej szczegółowo

Zasady rekrutacji do ZSOiZ w Czyżewie. na rok szkolny 2016/2017

Zasady rekrutacji do ZSOiZ w Czyżewie. na rok szkolny 2016/2017 Zasady rekrutacji do ZSOiZ w Czyżewie na rok szkolny 2016/2017 Podstawa prawna: 1) ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jednolity: Dz. U. z 2004 roku Nr 256, poz. 2572 z późniejszymi

Bardziej szczegółowo

SMS GIMNAZJALISTY DWA ŚWIATY? KOMPENDIUM

SMS GIMNAZJALISTY DWA ŚWIATY? KOMPENDIUM SMS GIMNAZJALISTY DWA ŚWIATY? KOMPENDIUM Czy wiesz że... Po ukończeniu gimnazjum (nauka trwa 3 lata), zgodnie z założeniami reformy oświaty z 1999 roku, możesz kształcić się w 3 typach szkół ponadgimnazjalnych:

Bardziej szczegółowo

3. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 23 grudnia 2011r. w sprawie klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego.

3. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 23 grudnia 2011r. w sprawie klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego. REGULAMIN REKRUTACJI UCZNIÓW DO SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH W ZESPOLE SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH NR 2 IM. ELIZY ORZESZKOWEJ W BARTOSZYCACH NA ROK SZKOLNY 2015 /2016 Podstawa prawna: 1. Rozporządzenie Ministra

Bardziej szczegółowo

Wykaz szkół i zawodów w szkołach młodzieżowych ponadgimnazjalnych

Wykaz szkół i zawodów w szkołach młodzieżowych ponadgimnazjalnych Czeladź 19.03.2009 REGULAMIN w sprawie warunków, trybu, terminów rekrutacji na rok szkolny 2009/2010 do klas pierwszych: Technikum Nr 2, Zasadniczej Szkoły Zawodowej Nr2, Technikum Uzupełniającego Dla

Bardziej szczegółowo

... ale najpierw trzeba mieć te pieniądze...

... ale najpierw trzeba mieć te pieniądze... Skąd bierzemy pieniądze... i na co je wydajemy? Czyli budżet miasta na 2009 rok w pigułce. Budżet miasta - co to jest?? W budżecie spotkacie Państwo takie pojęcia, jak: dochody, wydatki, przychody i rozchody.

Bardziej szczegółowo

ZESPÓŁ SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH NR 3 W MALBORKU. Patryk Witkowski, Maciej Szymkowiak

ZESPÓŁ SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH NR 3 W MALBORKU. Patryk Witkowski, Maciej Szymkowiak ZESPÓŁ SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH NR 3 W MALBORKU Patryk Witkowski, Maciej Szymkowiak Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych nr 3 w Malborku mieści się na Alei Wojska Polskiego 502. W skład zespołu wchodzą technikum

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół Zawodowych im. Piastów Opolskich w Krapkowicach

Zespół Szkół Zawodowych im. Piastów Opolskich w Krapkowicach Zespół Szkół Zawodowych im. Piastów Opolskich w Krapkowicach Ogólnopolski Ranking Techników 2015 W rankingu Techników zajmujemy: 11 MIEJSCE w województwie opolskim W rankingu głównym na 2007 szkół zajmujemy

Bardziej szczegółowo

Starostwo Powiatowe w Bolesławcu Wydział Edukacji, Kultury, Kultury Fizycznej i Sportu OFERTA EDUKACYJNA

Starostwo Powiatowe w Bolesławcu Wydział Edukacji, Kultury, Kultury Fizycznej i Sportu OFERTA EDUKACYJNA EKS Starostwo Powiatowe w Bolesławcu Wydział Edukacji, Kultury, Kultury Fizycznej i Sportu tel./fax: (075) 735 1415 e-mail: oswiata@powiatboleslawiecki.pl OFERTA EDUKACYJNA SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH POWIATU

Bardziej szczegółowo

prowadzonych przez POWIAT WYSOKOMAZOWIECKI

prowadzonych przez POWIAT WYSOKOMAZOWIECKI REKRUTACJA NA ROK SZKOLNY 2016/2017 DO SZKÓŁ prowadzonych przez POWIAT WYSOKOMAZOWIECKI Drodzy Uczniowie! Wybór kierunku dalszego kształcenia to odpowiedzialna decyzja, przed którą staniecie w najbliższych

Bardziej szczegółowo

"Jeżeli w życiu kierujesz się pasją i fantazją oraz pragniesz rozwijać swoje talenty postaw na zawód z przyszłością!"

Jeżeli w życiu kierujesz się pasją i fantazją oraz pragniesz rozwijać swoje talenty postaw na zawód z przyszłością! "Jeżeli w życiu kierujesz się pasją i fantazją oraz pragniesz rozwijać swoje talenty postaw na zawód z przyszłością!" LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE: klasa ogólna z rozszerzonym programem wychowania fizycznego,

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół Nr 4 im. Króla Kazimierza Wielkiego w Sanoku

Zespół Szkół Nr 4 im. Króla Kazimierza Wielkiego w Sanoku Zespół Szkół Nr 4 im. Króla Kazimierza Wielkiego w Sanoku Wychodzimy naprzeciw potrzebom ucznia. Każdy, kto zdecyduje się złożyć dokumenty do naszej Szkołyznajdzie tu swoje miejsce. ul. Sadowa 21, tel./fax.

Bardziej szczegółowo

6.12.2011 r. godz. 16:00-20:00 Centrum Kultury i Czytelnictwa w Brzostku

6.12.2011 r. godz. 16:00-20:00 Centrum Kultury i Czytelnictwa w Brzostku Stowarzyszenie Lokalna Grupa Działania "LIWOCZ" zaprasza wszystkich zainteresowanych na bezpłatne szkolenie pt. "Małe projekty - sposób na aktywizację społeczności lokalnej" dotyczące przygotowania wniosków

Bardziej szczegółowo

Informacja o prognozach dostosowania szkół i placówek oświatowych w Łomży w świetle zmian demograficznych

Informacja o prognozach dostosowania szkół i placówek oświatowych w Łomży w świetle zmian demograficznych Informacja o prognozach dostosowania szkół i placówek oświatowych w Łomży w świetle zmian demograficznych Przedszkola Rok urodzenia 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 Wiek Kl VI

Bardziej szczegółowo

2015 Rok szkoły zawodowców

2015 Rok szkoły zawodowców 2015 Rok szkoły zawodowców VI Turniej Zawodów m. st. Warszawy 18 i 19 marca w Zespole Szkół Nr 21 odbył się VI Turniej Zawodów m. st. Warszawy pod hasłem Dobry technik zawodowiec - ceniony na rynku fachowiec

Bardziej szczegółowo

SZKOLNE PLANY NAUCZANIA. obowiązujące w. ZESPOLE SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH nr 3 W MALBORKU Aleja Wojska Polskiego 502. Rok szkolny 2012/2013

SZKOLNE PLANY NAUCZANIA. obowiązujące w. ZESPOLE SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH nr 3 W MALBORKU Aleja Wojska Polskiego 502. Rok szkolny 2012/2013 SZKOLNE PLANY NAUCZANIA obowiązujące w ZESPOLE SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH nr 3 W MALBORKU Aleja Wojska Polskiego 0 Rok szkolny 0/03 Podstawa prawna: Dz.U.z 00r.nr,poz.4 z póź. zm. Dz.U.z 0r. poz.04 Malbork,

Bardziej szczegółowo

Wykorzystaj szansę. Kliknij, aby edytować styl wzorca podtytułu

Wykorzystaj szansę. Kliknij, aby edytować styl wzorca podtytułu Wykorzystaj szansę Kliknij, aby edytować styl wzorca podtytułu 1 410 487,10 910 Uczestnicy projektu Starostwo Powiatowe w Kętrzynie Zespół Szkół im. Marii CurieSkłodowskiej w Kętrzynie Powiatowe Centrum

Bardziej szczegółowo

I N F O R M A T O R DLA KANDYDATÓW DO UZUPEŁNIAJĄCEGO LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO NA ROK SZKOLNY 2011/2012

I N F O R M A T O R DLA KANDYDATÓW DO UZUPEŁNIAJĄCEGO LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO NA ROK SZKOLNY 2011/2012 I N F O R M A T O R DLA KANDYDATÓW DO UZUPEŁNIAJĄCEGO LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO NA ROK SZKOLNY 2011/2012 SPECJALNY OŚRODEK SZKOLNO WYCHOWAWCZY NR 1 UZUPEŁNIAJĄCE LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE 34 400 NOWY TARG

Bardziej szczegółowo

Grupa Wydawnicza Gazet Lokalnych

Grupa Wydawnicza Gazet Lokalnych Grupa Wydawnicza Gazet Lokalnych Od 2004 r. www.extrapolska.pl Wydawnictwo Gazet Regionalnych Spółka Extra Media jest wydawnictwem w 100% z kapitałem polskim, od ponad 10 lat działającym na krajowym rynku

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR. ZARZĄDU POWIATU BRZESKIEGO. z dnia 13 stycznia 2011 r.

UCHWAŁA NR. ZARZĄDU POWIATU BRZESKIEGO. z dnia 13 stycznia 2011 r. ul. Głowackiego 5 UCHWAŁA NR. ZARZĄDU POWIATU BRZESKIEGO z dnia 3 stycznia 20 r. w sprawie ustalenia zawodów oraz określenia limitów naboru w szkołach ponadgimnazjalnych prowadzonych przez Powiat Brzeski

Bardziej szczegółowo

MONITORING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH LESKIM

MONITORING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH LESKIM POWIATOWY URZĄD PRACY W LESKU MONITORING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYŻKOWYCH W POWIECIE LESKIM Część II Oparta na wynikach badań GUS oraz danych o absolwentach z Systemu Informacji Oświatowej MEN.:: Lipiec

Bardziej szczegółowo

Zapraszamy chętnych do skorzystania z naszej oferty edukacyjnej w ramach KWALIFIKACYJNYCH KURSÓW ZAWODOWYCH.

Zapraszamy chętnych do skorzystania z naszej oferty edukacyjnej w ramach KWALIFIKACYJNYCH KURSÓW ZAWODOWYCH. KWALIFIKACYJNE KURSY ZAWODOWE SZANSĄ UZYSKANIA DODATKOWEGO WYKSZTAŁCENIA. Zespół Szkół Nr 3 w Łosicach w nadchodzącym roku szkolnym 2015/2016 zaprasza osoby dorosłe na nieodpłatne, prowadzone w systemie

Bardziej szczegółowo

Program NA WŁASNE KONTO

Program NA WŁASNE KONTO Program NA WŁASNE KONTO Fundacja Europejski Fundusz Rozwoju Wsi Polskiej jest organizacją pozarządową, działającą na rzecz rozwoju polskiej wsi. Od blisko 25 lat pomaga zmieniać jej wizerunek oraz aktywnie

Bardziej szczegółowo

Projekt NA WŁASNE KONTO

Projekt NA WŁASNE KONTO Projekt NA WŁASNE KONTO Fundacja Europejski Fundusz Rozwoju Wsi Polskiej jest organizacją pozarządową, działającą na rzecz rozwoju polskiej wsi. Od 25 lat pomaga zmieniać jej wizerunek oraz aktywnie wspiera

Bardziej szczegółowo

Edukacja. nowe kierunki kształcenia inwestycje projekty unijne

Edukacja. nowe kierunki kształcenia inwestycje projekty unijne nowe kierunki kształcenia inwestycje projekty unijne Jednym z zadań, które realizują powiaty, są zadania związane z edukacją. Obecnie Powiatowi Lubelskiemu podlega 16 placówek oświatowych w tym: 9 zespołów

Bardziej szczegółowo

Szkoły ZDZ w Olecku. Nasze szkoły to szkoły przyjazne uczniom! Mamy nadzieję, że ten informator pomoże w szybszym i właściwym wyborze naszej szkoły.

Szkoły ZDZ w Olecku. Nasze szkoły to szkoły przyjazne uczniom! Mamy nadzieję, że ten informator pomoże w szybszym i właściwym wyborze naszej szkoły. Bezużyteczną rzeczą jest uczyć się, lecz nie myśleć, a niebezpieczną myśleć, a nie uczyć się niczego przysłowie chińskie Mamy przyjemność przedstawić Wam ofertę bezpłatnych szkół dziennych Zakładu Doskonalenia

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół z Dodatkową Nauką Języka Białoruskiego w Hajnówce, to szkoła z tradycjami naukowymi, kultywująca wielokulturowość Podlasia.

Zespół Szkół z Dodatkową Nauką Języka Białoruskiego w Hajnówce, to szkoła z tradycjami naukowymi, kultywująca wielokulturowość Podlasia. Walory szkoły: Zespół Szkół z Dodatkową Nauką Języka Białoruskiego w Hajnówce, to szkoła z tradycjami naukowymi, kultywująca wielokulturowość Podlasia. W szkole panuje przyjazna atmosfera, a uczniowie

Bardziej szczegółowo

Powiatowy Zespół Nr 6 Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących powstał w wyniku połączenia trzech placówek oświatowych. Były to:

Powiatowy Zespół Nr 6 Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących powstał w wyniku połączenia trzech placówek oświatowych. Były to: HISTORIA SZKOŁY Powiatowy Zespół Nr 6 Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących powstał w wyniku połączenia trzech placówek oświatowych. Były to: licząca 65 lat Zasadnicza Szkoła Górnicza; i prawie o połowę

Bardziej szczegółowo

I L I C E U M O G Ó L N O K S Z T A Ł C Ą C E I M. M A R I I K O N O P N I C K I E J

I L I C E U M O G Ó L N O K S Z T A Ł C Ą C E I M. M A R I I K O N O P N I C K I E J I L I C E U M O G Ó L N O K S Z T A Ł C Ą C E I M. M A R I I K O N O P N I C K I E J 16-400 Suwałki, Plac A. Mickiewicza 3, tel. (0-87) 5665626, 5662851 e-mail: sekretariat@1lo.suwalki.eu, http://www.1lo.suwalki.pl

Bardziej szczegółowo

Plan rekrutacji do klas I na rok szkolny 2016/2017 w ZSOiZ w Ciechanowcu. Szkoły dla młodzieży

Plan rekrutacji do klas I na rok szkolny 2016/2017 w ZSOiZ w Ciechanowcu. Szkoły dla młodzieży Plan rekrutacji do klas I na rok szkolny 06/07 w ZSOiZ w Ciechanowcu Lp.. Ogólnokształcąca Szkoła Sztuk Pięknych Plastyk (w liceach przedmioty w zakresie rozszerzonym) - Specjalność - Techniki graficzne

Bardziej szczegółowo

Powiatowy Urząd Pracy w Przysusze MONITORING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYŻKOWYCH ZA 2013 ROK

Powiatowy Urząd Pracy w Przysusze MONITORING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYŻKOWYCH ZA 2013 ROK Powiatowy Urząd Pracy w Przysusze MONITORING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYŻKOWYCH ZA 2013 ROK część II prognostyczna dotycząca absolwentów szkół ponadgimnazjalnych w powiecie przysuskim W powiecie przysuskim

Bardziej szczegółowo

Kryteria rekrutacji kandydatów do klas pierwszych w Zespole Szkół im. Marii Konopnickiej w Pyskowicach na rok szkolny 2015/2016

Kryteria rekrutacji kandydatów do klas pierwszych w Zespole Szkół im. Marii Konopnickiej w Pyskowicach na rok szkolny 2015/2016 Kryteria rekrutacji kandydatów do klas pierwszych w Zespole Szkół im. Marii Konopnickiej w Pyskowicach na rok szkolny 2015/2016 1 W Zespole Szkół im. Marii Konopnickiej w Pyskowicach przeprowadza się nabór

Bardziej szczegółowo

1. SZKOŁY I KIERUNKI KSZTAŁCENIA

1. SZKOŁY I KIERUNKI KSZTAŁCENIA 1. SZKOŁY I KIERUNKI KSZTAŁCENIA TECHNIKUM ZAWODOWE kształcące w zawodach: Technik hotelarstwa Technik informatyk Technik żywienia i usług gastronomicznych Nauka w technikum umożliwi Ci zdobyć równocześnie

Bardziej szczegółowo

Akcja Lato 2015 harmonogram

Akcja Lato 2015 harmonogram Akcja Lato 2015 harmonogram Półkolonie 3 turnusy (zajęcia od godziny 7.30-16.30) Zajęcia bezpłatne na obiektach POSiR Turnieje piłki nożnej Turnieje siatkówki plażowej Spływy kajakowe Jednodniowe wycieczki

Bardziej szczegółowo

ul. Grunwaldzka 30 73-200 Choszczno tel. 095 765 79 73 www.szkola.interklasa.pl/zs3choszczno

ul. Grunwaldzka 30 73-200 Choszczno tel. 095 765 79 73 www.szkola.interklasa.pl/zs3choszczno tel. 095 765 79 73 www.szkola.interklasa.pl/zs3choszczno ZESPÓŁ SZKÓŁ NR 3 W CHOSZCZNIE SZKOŁA POWSTAŁA W ROKU 1994 JAKO SZKOŁA NIEPUBLICZNA Z UPRAWNIENIAMI SZKOŁY PUBLICZNEJ OD ROKU 1997 FUNKCJONUJE JAKO

Bardziej szczegółowo

POWIAT SANDOMIERSKI. Zespół Placówek Oświatowych. Chobrzany 111 27-650 Samborzec tel. 015-831-43-20

POWIAT SANDOMIERSKI. Zespół Placówek Oświatowych. Chobrzany 111 27-650 Samborzec tel. 015-831-43-20 POWIAT SANDOMIERSKI Zespół Placówek Oświatowych Chobrzany 111 27-650 Samborzec tel. 015-831-43-20 e-mail:liceumchob@poczta.onet.pl http://-lochobrzany.w.interia.pl dyrektor: mgr Robert Soja im. Stefana

Bardziej szczegółowo

Zebranie sprawozdawcze. 6.03.2012 r. Wisła Mała

Zebranie sprawozdawcze. 6.03.2012 r. Wisła Mała Zebranie sprawozdawcze 6.03.2012 r. Wisła Mała Coś o urzędzie... Liczba wydziałów 11 ( Wydział Finansowy, Wydział Geodezji i Gospodarki Gruntami, Wydział Gospodarki Komunalnej, Wydział Inwestycji i Zamówień

Bardziej szczegółowo

Z NAMI ZAPLANUJESZ SWOJĄ PRZYSZŁOŚĆ!

Z NAMI ZAPLANUJESZ SWOJĄ PRZYSZŁOŚĆ! Z NAMI ZAPLANUJESZ SWOJĄ PRZYSZŁOŚĆ! Zespół Szkół Licealnych i Zawodowych im. Unii Europejskiej w Sulęcinie ul. W. Witosa 49, 69-200 Sulęcin tel. 95 755 24 75 szkol@hoga.pl www.zsliz-sulecin.edu.pl To

Bardziej szczegółowo

2) możliwych do uzyskania za oceny z języka polskiego i trzech wybranych przez szkołę obowiązkowych zajęć edukacyjnych, 3) możliwych do uzyskania za

2) możliwych do uzyskania za oceny z języka polskiego i trzech wybranych przez szkołę obowiązkowych zajęć edukacyjnych, 3) możliwych do uzyskania za Regulamin rekrutacji uczniów do klas pierwszych Zespołu Szkół Centrum Kształcenia Praktycznego im. Ignacego Łyskowskiego w Grubnie w roku szkolnym 2013/2014 Na podstawie 18 pkt.1 rozporządzenia MENiS z

Bardziej szczegółowo

Stan na dzień 30.11.2009r. Wydział Rozwoju Powiatu - pokój 206, tel. 041 39 53 012

Stan na dzień 30.11.2009r. Wydział Rozwoju Powiatu - pokój 206, tel. 041 39 53 012 Informacja o środkach pozyskanych przez Powiat Skarżyski z Unii Europejskiej i wsparciu krajowym w roku 2009, złożonych wnioskach o dofinansowanie oraz planowanych projektach na rok 2010 Stan na dzień

Bardziej szczegółowo

Gazetka Szkolna. ZSOiT. Studniówka. Mamy nowe certyfikaty W T Y M N U M E R Z E. Studniówka 1

Gazetka Szkolna. ZSOiT. Studniówka. Mamy nowe certyfikaty W T Y M N U M E R Z E. Studniówka 1 Gazetka Szkolna Tel.: (85) 653 00 73; Faks: 85 653 32 15 e-mail: zsoitbialystok@wp.pl; www.zsoit.bialystok.pl W T Y M N U M E R Z E Studniówka 1 Mamy nowe 1-2 certyfikaty Wiosenne 2 kolędowanie Poezja

Bardziej szczegółowo