Badanie przedsiębiorstw oraz instytucji otoczenia biznesu. przedsiębiorstw w regionie kujawsko-pomorskim. Człowiek - najlepsza inwestycja!

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Badanie przedsiębiorstw oraz instytucji otoczenia biznesu. przedsiębiorstw w regionie kujawsko-pomorskim. Człowiek - najlepsza inwestycja!"

Transkrypt

1 Toruńska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. jest spółką akcyjną, w której większościowy kapitał posiada samorząd województwa kujawsko-pomorskiego. Została powołana w 1995 r. do realizacji zadań związanych z rozwojem regionu, zwłaszcza działań podejmowanych na rzecz rozwoju przedsiębiorczości i gospodarki regionu. Jednym z najważniejszych celów funkcjonowania Agencji jest zachęcanie przedsiębiorców do stosowania nowoczesnych technologii i rozwiązań w swoich firmach. Agencja realizuje ten cel poprzez udzielanie przedsiębiorstwom wsparcia szkoleniowego i doradczego. W Agencji działa ośrodek sieci Enterprise Europe Network, który oferuje przedsiębiorcom wsparcie w zakresie internacjonalizacji oraz transgranicznego transferu technologii i wiedzy. Agencja jako członek Krajowego Systemu Usług dla MSP prowadzi Punkt Konsultacyjny udzielający informacji i porad na temat zakładania i prowadzenia działalności gospodarczej. Agencja wykonuje usługi dla przedsiębiorstw w ramach Krajowej Sieci Innowacji. Toruńska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. pełni funkcję Regionalnej Instytucji Finansującej obsługującej programy pomocowe Unii Europejskiej przeznaczone dla przedsiębiorstw z województwa kujawsko-pomorskiego. W perspektywie finansowej Agencja jest odpowiedzialna za przyjmowanie i ocenę wniosków o dofinansowanie projektów w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka. Udziela dofinansowania na nowe inwestycje o wysokim potencjale innowacyjnym, projekty celowe oraz wdrożenia wyników prac B+R, działalność gospodarczą w dziedzinie gospodarki elektronicznej oraz wdrażanie elektronicznego biznesu typu B2B. Współpraca na rzecz budowania zdolności innowacyjnych przedsiębiorstw w regionie kujawsko-pomorskim Badanie przedsiębiorstw oraz instytucji otoczenia biznesu Badanie zostało przeprowadzone w ramach projektu Współpraca na rzecz budowania zdolności innowacyjnych przedsiębiorstw w województwie kujawsko-pomorskim realizowanego przez Toruńską Agencję Rozwoju Regionalnego S.A. w partnerstwie z holenderską organizacją Syntens Innovation Centre. Celem projektu jest zwiększenie zaangażowania instytucji otoczenia biznesu w kształtowanie warunków sprzyjających rozwijaniu współpracy i podniesienie świadomości innowacyjnej wśród przedsiębiorstw sektora MŚP w województwie kujawsko- -pomorskim. Efektem projektu będzie utworzenie modelu współpracy instytucji otoczenia biznesu i przedsiębiorstw, stymulującego innowacyjność. Toruńska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. ul. Kopernika 4, Toruń tel.: , , fax: Publikacja bezpłatna Człowiek - najlepsza inwestycja! Badanie przedsiębiorstw oraz instytucji otoczenia biznesu Współpraca na rzecz budowania zdolności innowacyjnych przedsiębiorstw w regionie kujawsko-pomorskim Człowiek - najlepsza inwestycja! Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

2 Badanie przedsiębiorstw oraz instytucji otoczenia biznesu w ramach projektu Współpraca na rzecz budowania zdolności innowacyjnych przedsiębiorstw w regionie kujawsko-pomorskim Toruń, grudzień 2012

3 Zespół badawczy: Piotr Barański Robert Chlastawa Błażej Czajkowski Piotr Gadzinowski Bartłomiej Kazubski Magdalena Kosewska-Kwaśny Łukasz Kościjańczuk Artur Kotliński Wojciech Kwiatkowski Przemysław Loranc Katarzyna Pilarczyk-Mańko Grzegorz Rebkowiec Żaneta Rosiak Jarosław Sawicki Paweł Timler Arleta Wojno Anna Zaleska Wykonawca: Konsorcjum firm: Accreo Business Consulting Sp. z o.o. Ul. Grzybowska 5a, Warszawa oraz Instytut Badawczy IPC Agnieszka Kotlińska ul. Aleksandra Ostrowskiego 30, Wrocław Redakcja: Piotr Barański Areta Wojno Koordynator projektu TARR SA: Iwona Pietruszewska-Cetkowska

4 Spis treści 1 Streszczenie Wprowadzenie Opis przedmiotu badania Cele i założenia badania Kontekst społeczno-gospodarczy badania Populacja województwa kujawsko-pomorskiego Podmioty gospodarcze w województwie kujawsko-pomorskim Rynek pracy w województwie kujawsko-pomorskim Działalność innowacyjna oraz B+R Spis tabel Spis wykresów Opis zastosowanej metodologii Opis technik badawczych i narzędzi Analiza danych zastanych (desk research) Wywiady telefoniczne CATI (computer assisted telephone interview) Indywidualne wywiady pogłębione IDI (individual in-depth interview) Zogniskowane wywiady grupowe FGI (focus group interview) Panel ekspertów Studium przypadków (case study)...20 Część I Raport z badania przedsiębiorców 1 Nota metodologiczna Badanie IDI z przedsiębiorcami Charakterystyka respondentów Innowacyjność w województwie kujawsko-pomorskim Innowacyjność przedsiębiorstw w województwie kujawsko-pomorskim Przejawy innowacyjności Branże innowacyjne Zmiany w innowacyjności Opinie o własnej firmie Szacunkowy roczny budżet na zwiększenie innowacyjności Identyfikacja barier a współpraca z firmami i innymi IOB Współpraca z przedsiębiorstwami Współpraca z IOB Bariery w nawiązywaniu współpracy między firmami Bariery w nawiązywaniu współpracy między firmami a instytucjami otoczenia biznesu w obszarze działalności innowacyjnej Czynniki sprzyjające nawiązywaniu współpracy z przedsiębiorstwami Czynniki wpływające na korzystanie bądź rezygnację z oferty regionalnych IOB Dopasowanie działań i instrumentów proponowanych przez IOB do potrzeb i oczekiwań przedsiębiorców Mechanizmy, które należy wypracować, by zwiększyć podejmowanie i rozwijanie współpracy pomiędzy przedsiębiorstwami a instytucjami otoczenia biznesu Warunki, jakie powinny stworzyć regionalne IOB przedsiębiorstwom w celu ułatwienia nawiązywania współpracy z innymi przedsiębiorstwami w zakresie działalności innowacyjnej

5 Badanie przedsiębiorstw oraz instytucji otoczenia biznesu 2.4 Rola IOB w wspieraniu przedsiębiorczości Potrzeba wspierania postaw innowacyjnych Działania promocyjne Sposoby, jakimi IOB powinny oddziaływać na wdrażanie kolejnych innowacji Osoby, do których adresować działania Rola IOB w promowaniu postaw innowacyjnych Podsumowanie Bariery w nawiązywaniu współpracy przez przedsiębiorstwa w zakresie działalności innowacyjnej Określenie wewnętrznych czynników wpływających na podejmowanie działalności innowacyjnej Praktyka działania IOB Badanie FGI z przedsiębiorcami Innowacyjność przedsiębiorstw w regionie kujawsko-pomorskim Sieci współpracy firm innowacyjnych Model działania IOB skierowany na budowę współpracy pomiędzy firmami w celu zwiększania innowacyjności Podsumowanie Badanie CATI z przedsiębiorcami Charakterystyka grupy badanej Współpraca przedsiębiorstw Współpraca z instytucjami otoczenia biznesu Zarządzanie przedsiębiorstwem i innowacyjność Podsumowanie Aneksy Scenariusz IDI kadra zarządzająca Scenariusz FGI z przedsiębiorcami Kwestionariusz CATI Spis tabel Spis wykresów Część II Raport z badania instytucji otoczenia biznesu 1 Nota metodologiczna Badanie IDI z przedstawicielami IOB Badanie FGI z przedstawicielami IOB Badanie FGI z przedstawicielami organizacji zrzeszających przedsiębiorców Wyniki badania IDI z przedstawicielami IOB Innowacyjność w województwie kujawsko-pomorskim Innowacyjność przedsiębiorstw w województwie kujawsko-pomorskim Przejawy innowacyjności Branże innowacyjne Zmiany w innowacyjności Działania podejmowane przez instytucję w celu zwiększenia innowacyjności przedsiębiorstw z województwa kujawsko-pomorskiego Szacunkowy roczny budżet na zwiększenie innowacyjności

6 Spis treści 2.2 Identyfikacja barier a współpraca z firmami i innymi IOB Współpraca z przedsiębiorstwami Współpraca z innymi IOB Bariery w nawiązywaniu współpracy między firmami Bariery w nawiązywaniu współpracy między firmami a instytucjami otoczenia biznesu w obszarze działalności innowacyjnej Czynniki sprzyjające nawiązywaniu współpracy z przedsiębiorstwami Czynniki wpływające na wzrost współpracy pomiędzy IOB działającymi na terenie województwa kujawsko-pomorskiego Dopasowanie działań i instrumentów proponowanych przez IOB do potrzeb i oczekiwań przedsiębiorców Propozycje innych działań i instrumentów Mechanizmy, które należy wypracować, by zwiększyć podejmowanie i rozwijanie współpracy pomiędzy przedsiębiorstwami a instytucjami otoczenia biznesu Warunki, jakie powinny stworzyć regionalne IOB przedsiębiorstwom w celu ułatwienia nawiązywania współpracy z innymi przedsiębiorstwami w zakresie działalności innowacyjnej Przykłady dobrych praktyk związanych z pobudzaniem innowacyjności przedsiębiorstw stosowanych w innych krajach europejskich Rola IOB we wspieraniu przedsiębiorczości Potrzeba wspierania postaw innowacyjnych Działania promocyjne Sposoby, jakimi IOB powinny oddziaływać na wdrażanie kolejnych innowacji Osoby, do których adresować działania Rola IOB w promowaniu postaw innowacyjnych Podsumowanie i wnioski z badania IDI z przedstawicielami IOB Bariery w nawiązywaniu współpracy przez przedsiębiorstwa w zakresie działalności innowacyjnej Określenie wewnętrznych czynników wpływających na podejmowanie działalności innowacyjnej Praktyka działania IOB Wypracowanie mechanizmów stymulujących współpracę Wyniki badania FGI z przedstawicielami IOB Innowacyjność przedsiębiorstw Identyfikacja barier vs. współpraca z firmami i IOB Zapotrzebowanie na model działania IOB skierowany na budowanie współpracy pomiędzy firmami w celu zwiększenia innowacyjności Podsumowanie i wnioski z badania FGI z przedstawicielami IOB Wyniki badanie FGI z przedstawicielami organizacji zrzeszających przedsiębiorców Innowacyjność przedsiębiorstw w regionie kujawsko-pomorskim Sieci współpracy firm innowacyjnych Model działania IOB skierowany na budowę współpracy pomiędzy firmami w celu zwiększania innowacyjności Podsumowanie i wnioski z badania FGI z przedstawicielami organizacji zrzeszających przedsiębiorców Aneksy Scenariusz IDI IOB Scenariusz FGI firmy i IOB Scenariusz FGI organizacje pracodawców

7 Badanie przedsiębiorstw oraz instytucji otoczenia biznesu Część III Raport końcowy 1 Bariery w nawiązywaniu współpracy przez przedsiębiorstwa w zakresie działalności innowacyjnej Bariery w nawiązywaniu współpracy między przedsiębiorcami Czynniki sprzyjające nawiązywaniu współpracy przedsiębiorstw z innymi przedsiębiorstwami Czynniki wpływające na korzystanie bądź rezygnację z oferty regionalnych IOB Dopasowanie instrumentów i działań prowadzonych przez IOB do potrzeb i oczekiwań przedsiębiorców Mechanizmy, jakie należy wprowadzić, aby zwiększyć podejmowanie i rozwijanie współpracy pomiędzy przedsiębiorstwami i IOB Warunki, jakie powinny stworzyć regionalne IOB przedsiębiorcom w celu ułatwienia nawiązywania współpracy z innymi przedsiębiorcami Określenie wewnętrznych czynników wpływających na podejmowanie działalności innowacyjnej Cechy kadry kierowniczej przedsiębiorstw wpływające na podejmowanie współpracy w zakresie działalności innowacyjnej Identyfikacja związku pomiędzy cechami kadry kierowniczej a stopniem innowacyjności przedsiębiorstwa Studia przypadków przedsiębiorstw, które podjęły działania innowacyjne, oraz tych, które takich działań nie podjęły Praktyka działania IOB w województwie kujawsko-pomorskim Rzeczywista skala korzystania przedsiębiorstw z proinnowacyjnych usług oferowanych przez IOB w stosunku do możliwości ich wykonywania Realizacja przez IOB usług wspierających przedsiębiorców w nawiązywaniu proinnowacyjnych kontaktów Sposób zachęcania przedsiębiorców przez IOB do korzystania z oferowanych usług Stopień współpracy IOB z innymi IOB w zakresie usług proinnowacyjnych Działania podejmowane przez IOB w celu pozyskania nowych klientów Bariery, jakie napotykają IOB w pozyskiwaniu nowych klientów Podsumowanie sytuacji w zakresie współpracy przedsiębiorców i IOB w województwie kujawsko-pomorskim Rekomendacje dla IOB z województwa kujawsko-pomorskiego Rekomendacje dotyczące zwiększenia poziomu współpracy pomiędzy przedsiębiorstwami Rekomendacje dotyczące zwiększenia poziomu współpracy między przedsiębiorstwami a instytucjami otoczenia biznesu Wypracowanie mechanizmów stymulujących współpracę Sposób, w jaki europejskie IOB wpływają na pobudzanie innowacyjności przedsiębiorstw Narzędzia wspierające wzajemne kontakty przedsiębiorstw w celu prowadzenia wspólnej działalności innowacyjnej stosowane przez europejskie IOB Narzędzia docierania do nowych klientów usług proinnowacyjnych stosowane przez europejskie IOB Działania, jakie należy podjąć, aby dopasować ofertę regionalnych IOB do standardów europejskich rekomendacje.290 Załącznik 1 europejskie instytucje otoczenia biznesu Załącznik 2 spis źródeł informacji Spis tabel Spis wykresów

8 Streszczenie 1 Streszczenie W wyniku zdiagnozowanego przez Toruńską Agencję Rozwoju Regionalnego SA (TARR) niskiego poziomu współpracy w zakresie działań innowacyjnych pomiędzy przedsiębiorstwami, przedsiębiorstwami a instytucjami otoczenia biznesu (IOB) skutkującego niskim poziomem innowacyjności w regionie zostało przeprowadzone badanie przedsiębiorstw i IOB w celu określenia poziomu, barier oraz czynników sprzyjających nawiązywaniu współpracy tych podmiotów. Celem badania było określenie potrzeb przedsiębiorców i IOB w zakresie wzmacniania wzajemnych kontaktów przedsiębiorstw prowadzących do działalności innowacyjnej. W ramach projektu badaniu zostali poddani przedsiębiorcy oraz IOB z województwa kujawsko-pomorskiego. W celu uzyskania pełnego obrazu współpracy pomiędzy przedsiębiorstwami oraz przedsiębiorstwami a IOB użyto badań ilościowych (wywiady telefoniczne wspomagane komputerowo CATI) i badań jakościowych (indywidualne wywiady pogłębione IDI, zogniskowane wywiady grupowe FGI). Respondenci wywiadów zostali poproszeni o zidentyfikowanie barier oraz czynników sprzyjających nawiązywaniu kontaktów skutkujących wzrostem innowacyjności w regionie. Zarówno przedstawiciele przedsiębiorstw, jak i IOB zidentyfikowali te same elementy. Najczęściej wskazywanymi barierami w kreowaniu współpracy, zarówno pomiędzy przedsiębiorcami, jak i przedsiębiorców z IOB, był brak takiej potrzeby ze strony przedstawicieli firm. Przedsiębiorcy nie prowadzą także wspólnych działań z innymi przedsiębiorstwami oraz IOB ze względu na brak poczucia osiągnięcia szybkich i wymiernych korzyści. Przedstawiciele biznesu bardzo często nie ufają współkooperantom i nie nawiązują kontaktów ze względu na obawę przed utratą technologii, klientów oraz pozycji rynkowej. Poza barierami natury mentalnej przedsiębiorców dosięgają również wewnętrzne problemy, niepozwalające lub ograniczające możliwość kooperacji. Są to przede wszystkim trudności finansowe ograniczające zdolność do podejmowania i inwestowania w innowacyjne przedsięwzięcia. Zdaniem respondentów w regionie brakuje animatorów współpracy, których zadaniem byłaby pomoc w budowaniu relacji pomiędzy przedsiębiorcami. Nawiązywaniu kontaktu i współdziałaniu przeszkadzają też zbyt sformalizowane struktury wewnątrz przedsiębiorstw oraz nadmierna biurokracja IOB. Respondenci wskazywali także na niewystarczający poziom działań informacyjno-promocyjnych prowadzonych przez IOB w zakresie ich działalności, jak również prezentacji tzw. dobrych praktyk, dotyczących zarówno współpracy z IOB, jak i z innymi przedsiębiorstwami. Według badanych czynnikami zniechęcającymi do podjęcia współpracy z instytucjami są również brak profesjonalizmu osób tam pracujących, duże rozproszenie IOB oraz brak kompleksowej oferty. Przy dość długiej liście barier w nawiązywaniu kontaktów respondenci wskazali również elementy, jakie warunkują współpracę pomiędzy przedsiębiorstwami oraz przedsiębiorstwami a IOB. Czynnikiem determinującym podejmowanie wspólnych działań przez przedsiębiorców jest możliwość ekspansji na nowe rynki oraz poprawa jakości produktów i usług. Według badanych środowiskiem sprzyjającym wzajemnemu poznaniu, a później prowadzeniu wspólnych przedsięwzięć są wszelkiego rodzaju spotkania biznesowe. Przedstawiciele biznesu wskazali funkcjonowanie bazy o innowacyjnych firmach z regionu jako warunek ułatwiający nawiązywanie kontaktów. Dodatkowo, zdaniem badanych, rola IOB w animowaniu współpracy między przedsiębiorcami jest niezwykle istotna, jednak na chwilę obecną jest ona niewystarczająca i powinna ulec poprawie. W niniejszym raporcie poza diagnozą sytuacji w województwie kujawsko-pomorskim w zakresie współpracy pomiędzy przedsiębiorstwami oraz przedsiębiorstwami a IOB zostały przedstawione mechanizmy, jakie funkcjonują w europejskich IOB w zakresie wspierania powiązań kooperacyjnych obu grup. Zaprezentowane wyniki badania oraz zidentyfikowane narzędzia, jakimi posługują się europejskie IOB w kreowaniu współpracy ze strefą biznesu, zaowocowały propozycją działań, jakie powinny podjąć IOB w województwie kujawsko-pomorskim w celu poprawy i zintensyfikowania kontaktów z i pomiędzy przedsiębiorstwami w zakresie działań innowacyjnych. W kwestii równości szans, badani nie pokazują żadnych różnic między kobietami, a mężczyznami w zakresie wdrażania innowacji. Udział kobiet w przedsiębiorstwach o charakterze innowacyjnym nie jest zbyt wysoki. Najważniejsze stanowiska o charakterze decyzyjnym zajmują głównie mężczyźni. Kobiety, mimo promowanej polityki równościowej, w większości przypadków nie podejmują strategicznych decyzji w firmach w województwie kujawsko-pomorskim, w tym także w obszarze związanym z wdrażaniem innowacyjnych rozwiązań. 7

9

10 Wprowadzenie 2 Wprowadzenie 2.1 Opis przedmiotu badania Toruńska Agencja Rozwoju Regionalnego SA (TARR) realizuje projekt innowacyjny pn. Współpraca na rzecz budowania zdolności innowacyjnych przedsiębiorstw w regionie kujawsko-pomorskim w ramach Poddziałania Wspieranie rozwoju kwalifikacji zawodowych i doradztwo dla przedsiębiorstw Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki. Celem projektu jest zwiększenie udziału instytucji otoczenia biznesu (IOB) w kształtowaniu warunków przyjaznych rozwijaniu proinnowacyjnej współpracy. Produktem finalnym projektu będzie model działania IOB sprzyjający budowaniu współpracy między firmami w celu zwiększenia innowacyjności w województwie kujawsko-pomorskim. Podjęcie się tego projektu to efekt obserwacji, z której wynika, iż obecnie innowacje rzadko powstają w izolacji. Firmy nawiązują różnego rodzaju współpracę z wieloma partnerami zewnętrznymi, by stworzyć bądź udoskonalać swoje produkty i usługi. Niski poziom współpracy między firmami, a także między firmami a IOB skutkuje niskim poziomem innowacyjności firm. W celu opracowania i wdrożenia modelu konieczna jest kompleksowa analiza praktyki nawiązywania współpracy między firmami oraz firmami i IOB w aspekcie działalności innowacyjnej. Zasadniczym odbiorcą niniejszego badania jest Toruńska Agencja Rozwoju Regionalnego SA. Wyniki badania pozwolą ocenić zapotrzebowanie firm i IOB na projektowany model współpracy i zostaną wykorzystane przy opracowywaniu modelu w ramach projektu, a także pomogą w ustaleniu właściwych adresatów usług wypracowanych w ramach tego modelu. Staną się one też cennym źródłem informacji dla: pozostałych IOB w regionie, przedsiębiorców, jednostek samorządu terytorialnego, jednostek naukowych B+R, organizacji pozarządowych, środowiska akademicko-naukowego. Jak również pozwolą wyżej wymienionym podmiotom zidentyfikować sposoby nawiązywania współpracy międzyinstytucjonalnej oraz zwiększyć jej intensywność. Wpłynie to także na zwiększenie świadomości w zakresie korzyści płynących ze współpracy, co z kolei przyczyni się do wzrostu innowacyjności oraz rozwoju przedsiębiorstw w województwie kujawsko-pomorskim. 2.2 Cele i założenia badania Głównym celem badania jest identyfikacja potrzeb przedsiębiorców i IOB w zakresie wzmacniania kontaktów między przedsiębiorstwami prowadzących do działalności innowacyjnej. Szczegółowe cele badania to: Identyfikacja barier w nawiązywaniu współpracy przez firmy z innymi firmami i IOB w obszarze działalności innowacyjnej oraz określenie czynników stymulujących nawiązywanie współpracy przez firmy w zakresie działalności innowacyjnej. Określenie wewnętrznych czynników wpływających na podejmowanie działalności innowacyjnej. Uzyskanie wiedzy na temat praktyki działania w zakresie pobudzania innowacyjności przez IOB i identyfikacja barier w nawiązywaniu współpracy IOB z nowymi klientami. Wypracowanie mechanizmów stymulujących współpracę przedsiębiorców z innymi przedsiębiorcami. W celu realizacji celów badania zadano pytania badawcze dotyczące poniższych zagadnień. Bariery w nawiązywaniu współpracy przez przedsiębiorstwa w zakresie działalności innowacyjnej Jakie bariery przeszkadzają przedsiębiorstwom w nawiązywaniu współpracy z innymi przedsiębiorstwami? Jakie czynniki sprzyjają nawiązywaniu współpracy z innymi przedsiębiorstwami? Jakie czynniki wpływają na korzystanie bądź rezygnację z oferty regionalnych IOB? Czy działania i instrumenty proponowane przez IOB są dopasowane do potrzeb i oczekiwań przedsiębiorców? Jakie mechanizmy należy wypracować by zwiększyć podejmowanie i rozwijanie współpracy pomiędzy przedsiębiorstwami a IOB? Jakie warunki powinny stworzyć regionalne IOB przedsiębiorstwom w celu ułatwienia nawiązywania współpracy z innymi przedsiębiorstwami? 9

11 Badanie przedsiębiorstw oraz instytucji otoczenia biznesu Określenie wewnętrznych czynników wpływających na podejmowanie działalności innowacyjnej Jakie cechy kadry kierowniczej przedsiębiorstw wpływają na podejmowanie współpracy w zakresie działalności innowacyjnej? Czy istnieje związek pomiędzy cechami kadry kierowniczej a stopniem innowacyjności przedsiębiorstwa? Praktyka działania IOB Jaka jest rzeczywista skala korzystania przedsiębiorców z proinnowacyjnych usług oferowanych przez IOB w stosunku do możliwości ich wykonywania? Czy IOB realizują usługi wspierające przedsiębiorców w nawiązywaniu proinnowacyjnych kontaktów? W jaki sposób IOB zachęcają przedsiębiorców do korzystania ze swoich usług? Jaki jest stopień współpracy IOB z innymi IOB w zakresie usług proinnowacyjnych? Jakie działania podejmują IOB w celu pozyskiwania nowych klientów? Na jakie bariery napotykają IOB w pozyskiwaniu nowych klientów? Wypracowanie mechanizmów stymulujących współpracę W jaki sposób europejskie IOB wpływają na pobudzanie innowacyjności przedsiębiorstw? Jakie narzędzia wspierające wzajemne kontakty przedsiębiorstw w celu prowadzenia wspólnej działalności innowacyjnej stosują europejskie IOB? Jakie narzędzia docierania do nowych klientów usług proinnowacyjnych stosują europejskie IOB? Jakie działania należy podjąć, aby dopasować ofertę regionalnych IOB do standardów europejskich? Odpowiedzi na postawione wyżej pytania opracowano na podstawie wyników analiz danych zastanych oraz informacji pozyskanych w trakcie prowadzenia badania. Szczegółowe wyniki przeprowadzonych badań znajdują się w raporcie z badania przedsiębiorstwo oraz raporcie z badania IOB. 2.3 Kontekst społeczno-gospodarczy badania Województwo kujawsko-pomorskie podzielone jest na trzy podregiony: bydgosko-toruński, grudziądzki oraz włocławski. Zgodnie z badaniem przeprowadzonym w 2012 roku, przez IBnGR (Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową) podregion bydgosko-toruński pod względem atrakcyjności inwestycyjnej dla działalności przemysłowej zajął 8 miejsce wśród 54 badanych podregionów Polski, natomiast pod względem atrakcyjności inwestycyjnej dla działalności usługowej 5 miejsce oraz dla działalności zaawansowanej technologicznie 7 miejsce. Pozostałe podregiony uzyskały w wyniku oceny niższe miejsca w rankingu niż podregion bydgosko-toruński. Tabela 1. Atrakcyjność inwestycyjna podregionów województwa kujawsko-pomorskiego Podregion Działalność przemysłowa Działalność usługowa Działalność zaawansowana technologicznie bydgosko-toruński Bardzo wysoko (5) Bardzo wysoko (5) Bardzo wysoko (5) grudziądzki Nisko (2) Wysoko (4) Nisko (1) włocławski Wysoko (4) Przeciętnie (3) Nisko (1) Źródło: Opracowanie własne na podstawie: Atrakcyjność inwestycyjna województw i podregionów Polski 2012, Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową, Gdańsk Zidentyfikowanymi mocnymi stronami podregionu bydgosko-toruńskiego są: duże zasoby wykwalifikowanej pracowników oraz bezrobotnych, duża podaż absolwentów i studentów; korzystna struktura gospodarki; wysoka aktywność gospodarcza; ponadprzeciętna siła nabywcza przedsiębiorstw i gospodarstw domowych; bliskość dużego portu morskiego oraz ponadprzeciętnie rozwinięty sektor transportu i logistyki; funkcjonowanie portu lotniczego oferującego połączenia międzynarodowe, dobra dostępność transportowa; ponadprzeciętnie rozwinięta infrastruktura kultury, ponadprzeciętne nakłady na lokalną infrastrukturę publiczną; 10

12 Wprowadzenie Słabe strony tego obszaru to: niewielka powierzchnia wolnych obszarów inwestycyjnych w specjalnych strefach ekonomicznych; wysoki poziom przestępczości oraz niski poziom wykrywalności przestępstw Populacja województwa kujawsko-pomorskiego Liczba ludności w województwie kujawsko-pomorskim w 2011 roku wyniosła , z czego ludność w wieku przedprodukcyjnym stanowiła 19,0%, w wieku produkcyjnym 64,4%, natomiast w wieku poprodukcyjnym 16,4%. Liczba mężczyzn w wieku przedprodukcyjnym oraz w wieku produkcyjnym 1 jest większa niż liczba kobiet, jednak te różnice nie są zbyt istotne. Natomiast kobiety w wieku poprodukcyjnym stanowią ok. 70% wszystkich osób w tym wieku. Wykres 1. Liczba ludności w województwie kujawsko-pomorskim z podziałem na wiek w latach Mężczyźni w wieku przedprodukcyjnym Mężczyźni w wieku produkcyjnym Mężczyźni w wieku poprodukcyjnym Kobiety w wieku przedprodukcyjnym Kobiety w wieku produkcyjnym Kobiety w wieku poprodukcyjnym Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych GUS. Wskaźnik obciążenia demograficznego w 2011 roku w województwie kujawsko-pomorskim wynosił 55,3 osoby w wielu nieprodukcyjnym przypadające na 100 osób w wieku produkcyjnym. Wartość ta jest zbliżona do wartości wskaźnika dla Polski, który wyniósł 55,8, najniższa wartość charakteryzuje województwo opolskie (52,8), natomiast najwyższa województwo lubelskie (58,3) Podmioty gospodarcze w województwie kujawsko-pomorskim W 2011 roku w województwie kujawsko-pomorskim liczba zarejestrowanych podmiotów gospodarczych wynosiła , z czego podmioty zarejestrowane na terenie miast: Bydgoszcz, Toruń, Włocławek stanowiły 42,7%, co świadczy o dużym skupieniu przedsiębiorstw wokół największych miast w regionie. Przedsiębiorstwa z sektora usługowego stanowiły 76% wszystkich, natomiast firmy z sektora przemysłowego 21%. Wśród wszystkich przedsiębiorstw, największy odsetek firm stanowią mikro przedsiębiorstwa zatrudniające od 0 do 9 osób (w 2011 roku 94,7%), natomiast najmniejszy odsetek stanowią przedsiębiorstwa duże zatrudniające powyżej 250 pracowników (0,1%). 1 Wiek produkcyjny wiek zdolności do pracy, obejmuje mężczyzn w wieku lata i kobiety w wieku lat. 11

13 Badanie przedsiębiorstw oraz instytucji otoczenia biznesu Wykres 2. Liczba podmiotów zarejestrowanych w województwie kujawsko-pomorskim wpisanych do rejestru REGON w podziale na wielkość przedsiębiorstwa w latach pow. 250 Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych GUS. Biorąc pod uwagę liczbę podmiotów zarejestrowanych na 10 tys. mieszkańców potwierdza się teza, że większość przedsiębiorstw zlokalizowanych jest wokół największego podregionu z dwoma silnie dominującymi ośrodkami, tj. z Bydgoszczą i Toruniem. Przy średniej wysokości wskaźnika dla całego województwa wynoszącej 880 podmiotów na 10 tys. mieszkańców, w podregionie bydgosko-toruńskim przypada podmiotów na 10 tys. mieszkańców. Wykres 3. Liczba podmiotów zarejestrowanych do rejestru REGON na 10 tys. mieszkańców w latach Polska Podregion bydgosko-toruński Podregion włocławski Województwo kujawsko-pomorskie Podregion grudziądzki Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych GUS Rynek pracy w województwie kujawsko-pomorskim Sytuacja na rynku pracy w regionie w kontekście zjawiska bezrobocia kształtuje się na niezadowalającym poziomie. Stopa bezrobocia w województwie kujawsko-pomorskim wynosi ok. 17% i jest ona jedną z wyższych w kraju, przy średniej dla Polski wynoszącej 12,5% W większości regionów województwa stopa bezrobocia oscyluje wokół 20%. Podregionem, w którym sytuacja jest najgorsza pod względem liczby osób bezrobotnych jest podregion włocławski z 22% bezrobociem (w powiecie lipnowskim sięga ono 28%). Podregion bydgosko-toruński jest natomiast tym, w którym osób bez pracy jest najmniej, tj. ok. 8%. 12

14 Wprowadzenie Wykres 4. Stopa bezrobocia w latach ,0% 20,0% 15,0% 10,0% 5,0% 21,0% 22,4% 22,6% 19,8% 21,1% 20,8% 16,2% 17,0% 17,0% 12,1% 12,4% 12,5% 9,4% 9,6% 9,5% Polska Podregion bydgosko-toruński Podregion włocławski Województwo kujawsko-pomorskie Podregion grudziądzki Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych GUS. Wysoką stopę bezrobocia potwierdza niski na tle całego kraju wskaźnik zatrudnienia ludności w wieku produkcyjnym, który wynosi ok. 63%, co plasuje region na 12 miejscu spośród wszystkich województw. Średni wskaźnik zatrudnienia dla Polski wynosi 65,3%, natomiast województwo posiadające najwyższy wskaźnik to mazowieckie (70,6%). Dla wszystkich regionów kraju wskaźnik zatrudnienia jest wyższy dla mężczyzn, niż dla kobiet. Wykres 5. Wskaźnik zatrudnienia w wieku produkcyjnym w województwie kujawsko-pomorskim w latach ,0% 69,0% 67,9% 68,9% 65,0% 60,0% 62,6% 62,5% 63,2% 55,0% 55,8% 56,7% 57,0% 50,0% Ogółem w wieku produkcyjnym Kobiety w wieku produkcyjnym Mężczyźni w wieku produkcyjnym Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych GUS. Wysoka stopa bezrobocia oraz niski wskaźnik zatrudnienia w województwie w porównaniu do pozostałych regionów kraju wskazują na niekorzystną sytuację osób w wieku produkcyjnym na rynku pracy. Dodatkowo przeciętne miesięczne wynagrodzenie w porównaniu do średniej krajowej kształtuje się na poziomie 84%, co plasuje kujawsko-pomorskie na 13 miejscu w kraju. Warto zwrócić uwagę, że przykładowo w województwie mazowieckim wskaźnik przeciętnego wynagrodzenia brutto w relacji do średniej krajowej wynosi 124%. Podobnie jak w przypadku wcześniej omawianych wskaźników relacja wynagrodzenia w podregionie bydgosko-toruńskim jest wyższa, niż w całym województwie, najsłabiej wypada ponownie podregion grudziądzki. 13

15 Badanie przedsiębiorstw oraz instytucji otoczenia biznesu Wykres 6. Przeciętne miesięczne wynagrodzenie brutto w województwie kujawsko-pomorskim w relacji do średniej krajowej w latach ,0% 90,0% 91,0% 90,3% 90,5% 85,0% 80,0% 75,0% 84,8% 84,7% 84,5% 79,5% 79,8% 79,0% 77,7% 78,6% 78,1% Województwo kujawsko-pomorskie Podregion grudziądzki Podregion bydgosko-toruński Podregion włocławski Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych GUS Działalność innowacyjna oraz B+R Działalność B+R w województwie kujawsko-pomorskim prowadzona była w 2010 roku przez 76 jednostek, z czego 64 były to jednostki z sektora przedsiębiorstw. Nakłady na działalność B+R w 2010 roku wyniosły 98,7 PLN na jednego mieszkańca, przy średniej krajowej wynoszącej 272,8 PLN. Najwyższe nakłady są ponoszone na terenie województwa mazowieckiego i wynoszą niemal 10 razy więcej niż w kujawsko-pomorskim, tj. 812,0 PLN w 2010 roku. Taka duża różnica pomiędzy wysokością nakładów w kujawsko-pomorskim oraz wiodących województwach, a także 12 miejsce pod względem wielkości nakładów w kraju, świadczą o niskiej aktywności B+R przedsiębiorstw w województwie. Wykres 7. Przeciętne wydatki na działalność B+R na 1 mieszkańca w latach ,0 272,8 250,0 200,0 202,2 237,7 167,6 [PLN] 150,0 100,0 62,6 98,7 50,0 0, Polska Województwo kujawsko-pomorskie Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych GUS. Odsetek przedsiębiorstw ponoszących nakłady na działalność B+R w 2010 roku wyniósł 19% przy średniej dla Polski wynoszącej 24%. Województwo kujawsko-pomorskie pod względem liczby przedsiębiorstw ponoszących nakłady na działalność B+R plasowało się w 2010 roku na 10 miejscu. Najwyższy odsetek przedsiębiorstw ponoszących nakłady na B+R jest w województwach podkarpackim oraz pomorskim i wynosi odpowiednio 48% oraz 46,9%. 14

16 Wprowadzenie Wykres 8. Udział podmiotów gospodarczych ponoszących nakłady na działalność B+R w ogólnej liczbie podmiotów w latach % 30% 25% 20% 15% 32% 27% 27% 14% 24% 19% 10% Polska Województwo kujawsko-pomorskie Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych GUS. Poziom zatrudnienia w zakresie działalności B+R w ludności aktywnej zawodowo w regionie wynosi 0,47%, przy średniej krajowej wynoszącej ponad 0,7%. Województwa, w których ten wskaźnik jest najwyższy to mazowieckie (1,45%) oraz małopolskie (1,01%). Niski poziom zatrudnienia w regionie w zakresie działalności B+R jest konsekwencją niskiej liczby podmiotów prowadzących tego typu działalność w porównaniu do wiodących województw w kraju. Wykres 9. Udział zatrudnionych w zakresie działalności B + R w ludności aktywnej zawodowo w latach ,75% 0,70% 0,65% 0,60% 0,70% 0,70% 0,73% 0,55% 0,50% 0,45% 0,48% 0,45% 0,47% 0,40% Polska Województwo kujawsko-pomorskie Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych GUS. W roku w województwie kujawsko-pomorskim przedsiębiorstwa z sektora usług poniosły na działalność innowacyjną wydatki w wysokości tys. PLN. Stanowi to 0,5% wszystkich wydatków w Polsce (10 miejsce wśród wszystkich województw w kraju). Największy odsetek wydatków ponoszony jest przez przedsiębiorstwa usługowe z województwa mazowieckiego (77% wszystkich wydatków), kolejne przez przedsiębiorstwa z województwa śląskiego (5% wszystkich wydatków krajowych). W przypadku przedsiębiorstw przemysłowych nie istnieje taka duża dysproporcja pomiędzy poszczególnymi województwami, jak dla przedsiębiorstw usługowych. Przedsiębiorstwa z województwa kujawsko-pomorskiego w 2010 roku poniosły 4% wszystkich nakładów na innowacje w kraju, tj tys. PLN. Największy odsetek nakładów został poniesiony w województwie mazowieckim, tj. 26%. Natomiast w 2011 roku przedsiębiorstwa z regionu w innowacje zainwestowały 2,8%, przy czym największe nakłady poniesiono województwie śląskim (19,3%). Największy odsetek nakładów na innowacje, bez względu na branże, przeznaczany jest na inwestycje w środki trwałe, natomiast najmniejszy na szkolenia personelu oraz marketing związany z wprowadzaniem nowych czy istotnie ulepszonych produktów. Przedsiębiorstwa z województwa kujawsko-pomorskiego ponoszą wyższe nakłady na innowacje związane z inwestycją w środki trwałe w relacji do pozostałych działań innowacyjnych, niż średnie przedsiębiorstwo w kraju. Widać również istotną różnicę pomiędzy średnimi nakładami na działalność B+R ponoszonymi przez przeciętne przedsiębiorstwo 15

17 Badanie przedsiębiorstw oraz instytucji otoczenia biznesu z Polski oraz przedsiębiorstwo z kujawsko-pomorskiego. W przypadku przedsiębiorstw usługowych jest to czterokrotna różnica, natomiast w przypadku przedsiębiorstw przemysłowych trzykrotna. Wykres 10. Wydatki w podziale na rodzaje działalności innowacyjnej w 2010 roku 100,0% 90,0% 4,5% 3,2% 1,9% 0,5% 0,8% 0,7% 0,4% 0,3% 80,0% 70,0% 60,0% 50,0% 54,9% 79,9% 75,3% 90,0% 40,0% 30,0% 20,0% 10,0% 0,0% 16,3% 7,6% 12,5% Polska 9,4% 0,2% 3,1% Województwo kujawsko-pomorskie Przedsiębiorstwa z sektora usług 2,1% 3,9% 14,1% Polska 1,0% 5,5% 1,5% Województwo kujawsko-pomorskie Przedsiębiorstwa przemysłowe działalność badawczo rozwojowa (B+R) zakup wiedzy ze źródeł zewnętrznych zakup oprogramowania nakłady inwestycyjne na środki trwałe ogółem szkolenia personelu związane bezpośrednio z wprowadzaniem innowacji produktowych lub procesowych marke ng związany z wprowadzeniem nowych lub istotnie ulepszonych produktów Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych GUS. 2.4 Spis tabel Tabela 1. Atrakcyjność inwestycyjna podregionów województwa kujawsko-pomorskiego Spis wykresów Wykres 1. Liczba ludności w województwie kujawsko-pomorskim z podziałem na wiek w latach Wykres 2. Liczba podmiotów zarejestrowanych w województwie kujawsko-pomorskim wpisanych do rejestru REGON w podziale na wielkość przedsiębiorstwa w latach Wykres 3. Liczba podmiotów zarejestrowanych do rejestru REGON na 10 tys. mieszkańców w latach Wykres 4. Stopa bezrobocia w latach Wykres 5. Wskaźnik zatrudnienia w wieku produkcyjnym w województwie kujawsko-pomorskim w latach Wykres 6. Przeciętne miesięczne wynagrodzenie brutto w województwie kujawsko-pomorskim w relacji do średniej krajowej w latach Wykres 7. Przeciętne wydatki na działalność B+R na 1 mieszkańca w latach Wykres 8. Udział podmiotów gospodarczych ponoszących nakłady na działalność B+R w ogólnej liczbie podmiotów w latach Wykres 9. Udział zatrudnionych w zakresie działalności B + R w ludności aktywnej zawodowo w latach Wykres 10. Wydatki w podziale na rodzaje działalności innowacyjnej w 2010 roku

18 Wprowadzenie 3 Opis zastosowanej metodologii 3.1 Opis technik badawczych i narzędzi Analiza danych zastanych (desk research) Analiza danych zastanych opiera się na zebraniu i analizie danych istniejących. W ramach analizy danych zastanych przedstawione zostały kluczowe zestawy zmiennych charakteryzujących działania IOB na rzecz wspierania innowacyjności przedsiębiorstw zarówno w Polsce, jak i zagranicą. Analiza desk research opiera się na: oficjalnych stronach internetowych IOB, broszurach informacyjnych oraz opracowaniach dotyczących przedmiotu i celu badania. Celem analizy jest zebranie najlepszych praktyk w zakresie wspierania innowacyjności przedsiębiorstw przez IOB Wywiady telefoniczne CATI (computer assisted telephone interview) Podczas wywiadu telefonicznego(cati) ankieter przeprowadza rozmowę z respondentem, nie spotykając się z nim osobiście, tylko pośrednio (kontakt telefoniczny). Wywiady telefoniczne są wspomagane komputerowo. Ankieterzy rozmawiając przez telefon, zadają wyświetlone na ekranie pytania kwestionariusza wywiadu i zapisują na klawiaturze (i/lub nagrywają) odpowiedzi respondentów, które automatycznie trafiają do pamięci komputera. W ten sposób na bieżąco kontroluje się postępy badania oraz sprawdza pracę teleankieterów. Wyniki są dostępne niemal natychmiast po zakończeniu badania. Taka procedura likwiduje proces przepisywania i kodowania, zmniejsza liczbę błędów ankieterskich, oszczędza czas i dostarcza wszystkich niezbędnych danych statystycznych. Wywiady telefoniczne gwarantują wysoką jakość badania oraz szybkie zakończenie pracy terenowej. Powinny być one jednak krótkie, a pytania niezbyt osobiste. Badanie metodą CATI jest najskuteczniejsze, gdy zachodzi konieczność zebrania odpowiednio dużej liczby wywiadów w określonym przez zamawiającego czasie oraz konieczność zminimalizowania kosztów badania. Dodatkowe zalety badań telefonicznych to: wysoki procent realizacji próby zapewniający reprezentatywność; ciągła kontrola nad przebiegiem i jakością zbierania danych; możliwość wkomponowania elementów badań jakościowych, czyli pytań otwartych i półotwartych, co pozwoli na uzyskanie dodatkowych informacji. W przedmiotowym badaniu wykorzystanie metody wywiadu telefonicznego jest zasadne ze względu na możliwość objęcia badaniem dużej grupy różnych typów respondentów. Celem tego badania było określenie barier oraz czynników stymulujących współpracę w zakresie działalności innowacyjnej z innymi podmiotami, w tym IOB w regionie kujawsko-pomorskim. W wywiadach udział wzięło łącznie 1038 respondentów osób decyzyjnych w przedsiębiorstwach funkcjonujących w tym regionie. Losowy dobór jednostek badanych w warstwach wyznaczonych z uwzględnieniem kryterium geograficznego zapewnił reprezentatywność badania dla całej populacji, z błędem nieprzekraczającym 3% przy zachowaniu 95-procentowego przedziału ufności. Badanie zrealizowano z wykorzystaniem standaryzowanego narzędzia kwestionariusza wywiadu. Zawierał on 26 pytań merytorycznych; 24 z nich to pytania zamknięte i półotwarte, z predefiniowaną kafeterią odpowiedzi, zaś 2 to pytania w pełni otwarte, pozwalające badanemu na swobodną poszerzoną wypowiedź. By umożliwić analizę wyników w dekompozycji na cechy istotnie charakteryzujące badane przedsiębiorstwa, kwestionariusz wywiadu uzupełniony został o 7 pytań metryczkowych. Tabela 1. Struktura próby Rodzaj przedsiębiorstw Przedsiębiorstwa przemysłowe Przedsiębiorstwa z sektora usług Sekcja PKD B 12 C 268 D 10 E 12 G 352 H 65 J 82 K 143 M 94 Źródło: Opracowanie własne. Wielkość przedsiębiorstwa Sektor własności Mikro Małe Średnie Duże Publiczny Prywatny

19 Badanie przedsiębiorstw oraz instytucji otoczenia biznesu Indywidualne wywiady pogłębione IDI (individual in-depth interview) Indywidualny wywiad pogłębiony (IDI) to jedna z bardziej popularnych metod badań jakościowych, polegająca na szczegółowej, wnikliwej rozmowie z informatorem/respondentem, której celem jest dotarcie do precyzyjnych informacji, poszerzenie wiedzy związanej z tematem badania. W trakcie wywiadu indywidualnego podejmowane są pytania badawcze o charakterze eksploracyjnym, próby wyjaśniania/zrozumienia zjawisk, motywacji, postaw, zachowań. Wywiady pogłębione prowadzone są przez wyspecjalizowanych badaczy o predyspozycjach psychologicznych, którzy umiejętnie wprowadzają kolejne tematy rozmowy, odpowiednio ukierunkowują wypowiedź respondenta, pomagają w ujawnianiu przekonań, opinii, postaw. Przebieg indywidualnego wywiadu pogłębionego jest zazwyczaj rejestrowany za pomocą dyktafonu lub kamery, a podstawą interpretacji wyników staje się pogłębiona analiza informacji uzyskanych w całej serii niezależnych wywiadów. Wywiady indywidualne prowadzone są zwykle w przypadkach trudnej dostępności określonego rodzaju respondentów bądź w sytuacjach, gdy podejmowane zagadnienia mają charakter drażliwy, kontrowersyjny, intymny. Techniką wywiadu indywidualnego zbadano dwie grupy: przedstawicieli kadry zarządzającej przedsiębiorstw oraz przedstawicieli IOB. W gronie 30reprezentantów przedsiębiorstw znalazły się osoby pełniące różne funkcje, najczęściej byli to właściciele firm, dyrektorzy (m.in. dyrektor zarządzający, dyrektor działu rozwoju, dyrektor ds. produkcji), prezesi i wiceprezesi bądź członkowie zarządu, ale także kierownicy, menedżerowie i koordynatorzy projektów. Niektórzy z respondentów pełnili w swoich przedsiębiorstwach więcej niż jedną funkcję. Objęcie w ramach badania wywiadem indywidualnym osób dysponujących wiedzą niezbędną do sprawowania określonych funkcji pozwoliło na uzyskanie pogłębionych informacji dotyczących badanej problematyki. W ramach badania wzięło udział 15 firm z Torunia, 11 firm z Bydgoszczy oraz cztery z innych miejscowości (2 z Włocławka i po jednej z Zielonki i Łysomic). 15 firm reprezentowało przetwórstwo przemysłowe, 5 branżę informatyczną, 3 doradztwo, pozostałe m.in. usługi, transport oraz edukację. Wśród 30 przedstawicieli IOB znajdowało się 15 kobiet i 15 mężczyzn. Reprezentowali instytucje z takich miast województwa kujawsko-pomorskiego, jak: 18 Bydgoszcz (13 wywiadów), Toruń (5 wywiadów), Włocławek (3 wywiady), Grudziądz (2 wywiady), Solec Kujawski (2 wywiady), Świecie (2 wywiady), Inowrocław (1 wywiad), Tuchola (1 wywiad), Płużnica (1 wywiad). Uczestnicy badania to pracownicy licznych, różnorodnych IOB z terenu województwa kujawsko-pomorskiego, którymi są: 1. Loża Bydgoska Business Centre Club EGB INVESTMENTS SA, 2. Ośrodek Wspierania Przedsiębiorczości przy Polskim Towarzystwie Ekonomicznym Inowrocław, 3. Włocławski Inkubator Innowacji i Przedsiębiorczości, 4. Izba Gospodarcza w Grudziądzu, 5. Regionalne Centrum Innowacyjności przy UTP w Bydgoszczy, 6. Park Przemysłowo-Technologiczny Włocławek, 7. Kujawsko-Pomorski Związek Pracodawców i Przedsiębiorców w Bydgoszczy, 8. Akademicki Inkubator Przedsiębiorczości UMK w Toruniu, 9. Kujawsko-Pomorska Izba Rzemiosła i Przedsiębiorczości w Bydgoszczy, 10. Akademicki Inkubator Przedsiębiorczości WSG w Bydgoszczy, 11. Grudziądzki Park Przemysłowy, 12. Vistula Park Świecie, 13. Akademicki Inkubator Przedsiębiorczości UTP w Bydgoszczy, 14. Bydgoski Park Przemysłowy, 15. Związek Narzędziowców Regionu Bydgoszcz, 16. Centrum Rozwoju Progres w Tucholi, 17. Kujawsko-Pomorska Organizacja Pracodawców Lewiatan w Toruniu, 18. Izba Przemysłowo-Handlowa w Toruniu, 19. Akademicki Inkubator Przedsiębiorczości WSHE we Włocławku, 20. Towarzystwo Rozwoju Gminy Płużnica,

20 Wprowadzenie 21. Inkubator Przedsiębiorczości w Solcu Kujawskim, 22. Akademicki Inkubator Przedsiębiorczości WSB w Toruniu, 23. Park Przemysłowy w Solcu Kujawskim, 24. Izba Przemysłowo-Handlowa w Bydgoszczy, 25. Stowarzyszenie Bydgoski Klaster Przemysłowy, 26. Polskie Towarzystwo Ekonomiczne Oddział w Bydgoszczy, 27. Toruński Park Technologiczny, 28. Inkubator Przedsiębiorczości w Świeciu, 29. Kujawsko-Pomorskie Zrzeszenie Handlu i Usług w Bydgoszczy, 30. Pomorsko-Kujawska Izba Budownictwa w Bydgoszczy. Zgodnie z założeniem respondenci zajmowali stanowiska decyzyjne w swoich firmach i instytucjach. W wyniku takiego doboru uczestników badania możliwe było zebranie informacji od osób posiadających praktyczną wiedzę w zakresie analizowanych problemów. Badani pełnili następujące funkcje: prezes (9 osób), dyrektor (11 osób), wicedyrektor/zastępca dyrektora (3 osoby), kierownik (2 osoby), koordynator ds. projektów (1 osoba), koordynator ds. promocji i PR (1 osoba), podinspektor (1 osoba). Nieliczni respondenci wskazali na pełnienie kilku funkcji jednocześnie Zogniskowane wywiady grupowe FGI (focus group interview) Badania realizowane metodą wywiadu zogniskowanego mają przede wszystkim charakter eksploracyjny poszukiwane informacje to zazwyczaj odpowiedzi na pytania problemowe: jak? dlaczego? Nie jest to metoda mówiąca o natężeniu danej cechy, ale o powodach takiej a nie innej oceny. Wyników badań jakościowych nie generalizujemy na populację. Metoda interpretacji jest więc bardziej swobodna, subiektywna, daje odpowiedzi na pytania, które w przypadku badań ilościowych w ogóle nie są poruszane. FGI mają służyć zrozumieniu rzeczywistości, a nie jej pomiarowi. Badanie fokusowe przypomina swobodną rozmowę grupy znajomych bez sztywnego trzymania się pytań z ankiety, moderator jedynie przy pomocy scenariusza stopniowo pogłębia te obszary, które są najważniejsze z punktu widzenia celu badania. W ramach niniejszego badania wywiady grupowe zostały przeprowadzone z przedstawicielami IOB, przedstawicielami organizacji zrzeszających przedsiębiorców w województwie kujawsko-pomorskim oraz z przedstawicielami firm. Wśród przedstawicieli IOB biorących udział w wywiadzie znalazły się następujące osoby: przedstawiciel Włocławskiego Inkubatora Przedsiębiorczości i Innowacji, przedstawiciel Akademickiego Inkubatora Przedsiębiorczości WSB z Torunia, przedstawiciel Akademickiego Inkubatora Przedsiębiorczości WSG z Bydgoszczy, przedstawiciel Akademickiego Inkubatora Przedsiębiorczości UTP z Bydgoszczy, przedstawiciel Ośrodka Wspierania Przedsiębiorczości przy Polskim Towarzystwie Ekonomicznym Inowrocław, przedstawiciel Akademickiego Inkubatora Przedsiębiorczości WSHE z Włocławka oraz Stowarzyszenia Kujawskiej Inicjatywy Gospodarczej, dyrektor biura Izby Przemysłowo-Handlowej w Toruniu. Organizacje zrzeszające przedsiębiorców podczas badania reprezentowali: dyrektor biura Izby Przemysłowo-Handlowej w Toruniu, prezes Stowarzyszenia Bydgoski Klaster Przemysłowy, przedstawiciel Kujawsko-Pomorskiej Izby Rzemiosła i Przedsiębiorczości w Bydgoszczy, kierownik projektu Voucher badawczy Kujawsko-Pomorskiego Związku Pracodawców i Przedsiębiorców, wiceprezes Kujawsko-Pomorskiego Związku Pracodawców i Przedsiębiorców, prezes Kujawsko-Pomorskiej Organizacji Pracodawców Lewiatan. Wśród przedstawicieli przedsiębiorstw znalazły się następujące osoby: właścicielka firmy cateringowej i restauracji, właścicielka firmy konsultingowo-doradczej w zakresie analiz finansowych i zarządzania finansami, pracownik odpowiedzialny za utrzymanie ruchu i wdrażanie modernizacji i innowacji w firmie produkującej części metalowe, koordynator projektów w firmie zajmującej się montażem systemów wentylacyjnych, projektant-konstruktor w firmie zajmującej się automatyką. 19

Badanie przedsiębiórstw óraz instytucji ótóczenia biznesu

Badanie przedsiębiórstw óraz instytucji ótóczenia biznesu Badanie przedsiębiórstw óraz instytucji ótóczenia biznesu Wspó łpraca na rzecz budówania zdólnós ci innówacyjnych przedsiębiórstw w regiónie kujawskó-pómórskim Rapórt kón cówy Projekt współfinansowany

Bardziej szczegółowo

Badanie przedsiębiorstw oraz instytucji otoczenia biznesu

Badanie przedsiębiorstw oraz instytucji otoczenia biznesu Badanie przedsiębiorstw oraz instytucji otoczenia biznesu Współpraca na rzecz budowania zdolności innowacyjnych przedsiębiorstw w regionie kujawsko-pomorskim Raport końcowy Projekt współfinansowany przez

Bardziej szczegółowo

Projekty proinnowacyjne inicjatywy instytucji otoczenia biznesu wspierające innowacyjność firm

Projekty proinnowacyjne inicjatywy instytucji otoczenia biznesu wspierające innowacyjność firm Projekty proinnowacyjne inicjatywy instytucji otoczenia biznesu wspierające innowacyjność firm Bydgoszcz, 14.05.2014 Pracodawcy Pomorza i Kujaw Związek Pracodawców Pracodawcy Pomorza i Kujaw to regionalny

Bardziej szczegółowo

Współpraca przedsiębiorców z nauką możliwości i doświadczenia. Lech Światły

Współpraca przedsiębiorców z nauką możliwości i doświadczenia. Lech Światły Współpraca przedsiębiorców z nauką możliwości i doświadczenia Lech Światły P r o j e k t y z w iązane z I N N O W A C J A M I z r e a l i z o w a n e p r z e z K u j a w s k o - P o m o r s k i Z w iązek

Bardziej szczegółowo

I. 1) NAZWA I ADRES: Toruńska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A., ul. Kopernika 4, 87-100 Toruń, woj. kujawsko-pomorskie, tel. 056 6210421 w. 23, 25.

I. 1) NAZWA I ADRES: Toruńska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A., ul. Kopernika 4, 87-100 Toruń, woj. kujawsko-pomorskie, tel. 056 6210421 w. 23, 25. Toruń: Przeprowadzenie badania przedsiębiorstw i instytucji otoczenia biznesu z województwa kujawsko-pomorskiego na potrzeby projektu Współpraca na rzecz budowania zdolności innowacyjnych przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Iwona Wendel Podsekretarz Stanu Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Warszawa, 22 maja 2014

Bardziej szczegółowo

skuteczny instrument wsparcia innowacyjnego rozwoju MŚP

skuteczny instrument wsparcia innowacyjnego rozwoju MŚP skuteczny instrument wsparcia innowacyjnego rozwoju MŚP Działanie 5.4 Wzmocnienie regionalnego potencjału badań i rozwoju technologii Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Kujawsko Pomorskiego

Bardziej szczegółowo

LIWOŚCI FINANSOWANIA ROZWOJU INNOWACJI W LATACH 2008-2013

LIWOŚCI FINANSOWANIA ROZWOJU INNOWACJI W LATACH 2008-2013 MOśLIWO LIWOŚCI FINANSOWANIA ROZWOJU INNOWACJI W LATACH 2008-2013 2013 Działalno alność PARP na rzecz wspierania rozwoju i innowacyjności ci polskich przedsiębiorstw Izabela WójtowiczW Dyrektor Zespołu

Bardziej szczegółowo

Dotacje dla wiedzy i technologii

Dotacje dla wiedzy i technologii Dotacje dla wiedzy i technologii Ewelina Hutmańska, Wiceprezes Zarządu Capital-ECI sp. z o.o. Polskie firmy wciąż są wtórnymi innowatorami Ponad 34,5 mld zł wydały na innowacje firmy, zatrudniające powyżej

Bardziej szczegółowo

1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1.

1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1. Spis treści 1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1. Zastosowana metodologia rangowania obiektów wielocechowych... 53 1.2.2. Potencjał innowacyjny

Bardziej szczegółowo

Zachodniopomorska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A.

Zachodniopomorska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. Zachodniopomorska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. Zachodniopomorska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. powstała w 1994 roku jako spółka akcyjna, w której głównym akcjonariuszem jest Samorząd Województwa

Bardziej szczegółowo

WSPARCIE FIRM TYPU START-UP I FIRM TYPU SPIN-OFF

WSPARCIE FIRM TYPU START-UP I FIRM TYPU SPIN-OFF WSPARCIE FIRM TYPU START-UP I FIRM TYPU SPIN-OFF ZARZĄDZANIE SIECIĄ WSPÓŁPRACY MŚP Łukasz Pytliński CEM Instytut Badań Rynku i Opinii Publicznej Wrzesień 2010 1 WSPARCIE FIRM TYPU START-UP I FIRM TYPU

Bardziej szczegółowo

dr inż. Ewa Rybińska Prezes Zarządu Toruńska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A.

dr inż. Ewa Rybińska Prezes Zarządu Toruńska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. Projekty Toruńskiej Agencji Rozwoju Regionalnego wspierające kreatywność, innowacyjność i współpracę przedsiębiorstw z wykorzystaniem najnowszych narzędzi IT dr inż. Ewa Rybińska Prezes Zarządu Toruńska

Bardziej szczegółowo

Oferta Krajowego Systemu Usług dla osób zakładających i prowadzących działalność gospodarczą

Oferta Krajowego Systemu Usług dla osób zakładających i prowadzących działalność gospodarczą Oferta Krajowego Systemu Usług dla osób zakładających i prowadzących działalność gospodarczą Karina Grygiel Konsultant Punktu Konsultacyjnego KSU prowadzonego przez Toruńską Agencję Rozwoju Regionalnego

Bardziej szczegółowo

Współpraca nauka przedsiębiorstwa - Business Angels na Dolnym Śląsku 10.05.2010r.

Współpraca nauka przedsiębiorstwa - Business Angels na Dolnym Śląsku 10.05.2010r. Współpraca nauka przedsiębiorstwa - Business Angels na Dolnym Śląsku 10.05.2010r. Tomasz Niciak Koordynator Regionalny Ponadregionalnej Sieci Aniołów Biznesu Kierownik Dolnośląskiego Ośrodka Transferu

Bardziej szczegółowo

I oś priorytetowa Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020. Szczecinek, 24 września 2015r.

I oś priorytetowa Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020. Szczecinek, 24 września 2015r. I oś priorytetowa Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020 Szczecinek, 24 września 2015r. GOSPODARKA- INNOWACJE- NOWOCZESNE TECHNOLOGIE Celem głównym OP 1 jest podniesienie

Bardziej szczegółowo

PREZENTACJA PROJEKTU. Grzegorz Grześkiewicz - PTE Robert Lauks - WSG

PREZENTACJA PROJEKTU. Grzegorz Grześkiewicz - PTE Robert Lauks - WSG 1 PREZENTACJA PROJEKTU Grzegorz Grześkiewicz - PTE Robert Lauks - WSG 2 Projekt Przedsiębiorczość akademicka skuteczny transfer wiedzy Realizowany przez Polskie Towarzystwo Ekonomiczne w Bydgoszczy w partnerstwie

Bardziej szczegółowo

Katarzyna Mucha Dział Obsługi Badań Naukowych i Projektów Unijnych

Katarzyna Mucha Dział Obsługi Badań Naukowych i Projektów Unijnych Katarzyna Mucha Dział Obsługi Badań Naukowych i Projektów Unijnych Na realizacje projektów do Polski w latach 2014-2020 z budżetu Unii Europejskiej trafić ma 82,5 mld euro Kwota zostanie podzielona odpowiednio:

Bardziej szczegółowo

Przegląd dostępnych środków finansowych wspomagających rozwój inicjatywy. Bogdan Kępka

Przegląd dostępnych środków finansowych wspomagających rozwój inicjatywy. Bogdan Kępka Przegląd dostępnych środków finansowych wspomagających rozwój inicjatywy Bogdan Kępka Plan Prezentacji Wstęp Finansowanie w obszarze zarządzania Finansowanie w obszarze marketingu Finansowanie w obszarze

Bardziej szczegółowo

MAŁOPOLSKO PODKARPACKIEGO KLASTRA CZYSTEJ ENERGII. 03 czerwca 2008 r

MAŁOPOLSKO PODKARPACKIEGO KLASTRA CZYSTEJ ENERGII. 03 czerwca 2008 r Możliwości finansowania dla MAŁOPOLSKO PODKARPACKIEGO KLASTRA CZYSTEJ ENERGII 03 czerwca 2008 r OLGA WARZECHA CENTRUM TRANSFERU TECHNOLOGII AGH Dział Obsługi Funduszy Strukturalnych tel. 12 617 31 59 warzecha@agh.edu.pl

Bardziej szczegółowo

Przekazujemy Państwu efekt pierwszego etapu prac nad Programem Rozwoju Miasta Łomża dotyczącego gospodarki.

Przekazujemy Państwu efekt pierwszego etapu prac nad Programem Rozwoju Miasta Łomża dotyczącego gospodarki. Przekazujemy Państwu efekt pierwszego etapu prac nad Programem Rozwoju Miasta Łomża dotyczącego gospodarki. Efektem pierwszego etapu prac na Programem Rozwoju Miasta Łomża było powstanie analizy SWOT i

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA 1. ROZWÓJ DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ:

ZAGADNIENIA 1. ROZWÓJ DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ: ZAGADNIENIA 1. ROZWÓJ DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ: Działanie 1.5 mazowieckiego programu regionalnego Nabory dostępne w innych województwach 2. WSPARCIE PROJEKTÓW BADAWCZYCH: Działanie 1.4 Programu Innowacyjna

Bardziej szczegółowo

Stowarzyszenie Klaster Grupa Meblowa HORECA. Toruń, 28.04.2015 r.

Stowarzyszenie Klaster Grupa Meblowa HORECA. Toruń, 28.04.2015 r. Stowarzyszenie Klaster Grupa Meblowa HORECA Toruń, 28.04.2015 r. GRUPA MEBLOWA HORECA 9 firm produkcyjnych oraz WSZP/UMK 2 firmy z branży informatycznej Produkcja mebli w technologiach: drewno, płyty meblowe,

Bardziej szczegółowo

Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski. Kraków, 9 marca 2012 r.

Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski. Kraków, 9 marca 2012 r. Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski Kraków, 9 marca 2012 r. Etap diagnostyczny Diagnoza pogłębiona (załącznik do RSI WM 2012-2020) Synteza diagnozy część 2 dokumentu RSI Analiza

Bardziej szczegółowo

Metodologia badania. Cele szczegółowe ewaluacji zakładają uzyskanie pogłębionych odpowiedzi na wskazane poniżej pytania ewaluacyjne:

Metodologia badania. Cele szczegółowe ewaluacji zakładają uzyskanie pogłębionych odpowiedzi na wskazane poniżej pytania ewaluacyjne: Ewaluacja ex post projektu systemowego PARP pt. Utworzenie i dokapitalizowanie Funduszu Pożyczkowego Wspierania Innowacji w ramach Pilotażu w III osi priorytetowej PO IG Metodologia badania Cel i przedmiot

Bardziej szczegółowo

Rozwój przedsiębiorczości w województwie śląskim w kontekście CSR Działania GARR S.A. na rzecz rozwoju przedsiębiorczości w województwie śląskim

Rozwój przedsiębiorczości w województwie śląskim w kontekście CSR Działania GARR S.A. na rzecz rozwoju przedsiębiorczości w województwie śląskim Rozwój przedsiębiorczości w województwie śląskim w kontekście CSR Działania GARR S.A. na rzecz rozwoju przedsiębiorczości w województwie śląskim Katowice, 22.11.2013 r. Główne obszary działalności DOTACJE

Bardziej szczegółowo

Anna Ober Aleksandra Szcześniak 09.05.2014

Anna Ober Aleksandra Szcześniak 09.05.2014 Anna Ober Aleksandra Szcześniak 09.05.2014 http://www.funduszeeuropejskie.gov.pl/2014_2020/strony/ glowna.aspx 2 I Wsparcie prowadzenia prac B+R przez przedsiębiorstwa oraz konsorcja naukowoprzemysłowe

Bardziej szczegółowo

2010 Kierunki i instrumenty wsparcia działalności innowacyjnej mikroprzedsiębiorstw. Dr Barbara Grzybowska. Warszawa, maj 2010

2010 Kierunki i instrumenty wsparcia działalności innowacyjnej mikroprzedsiębiorstw. Dr Barbara Grzybowska. Warszawa, maj 2010 2010 Kierunki i instrumenty wsparcia działalności j mikroprzedsiębiorstw Dr Barbara Grzybowska Warszawa, maj 2010 PLAN WYSTĄPIENIA 1. Współpraca mikroprzedsiębiorstw z innymi podmiotami w zakresie realizacji

Bardziej szczegółowo

FUNDUSZE UE DLA PRZEDSIĘBIORCÓW PROGRAM OPERACYJNY INNOWACYJNA GOSPODARKA Działania realizowane przez PARP

FUNDUSZE UE DLA PRZEDSIĘBIORCÓW PROGRAM OPERACYJNY INNOWACYJNA GOSPODARKA Działania realizowane przez PARP FUNDUSZE UE DLA PRZEDSIĘBIORCÓW PROGRAM OPERACYJNY INNOWACYJNA GOSPODARKA Działania realizowane przez PARP Iwona Szendel Dyrektor Zespołu Instrumentów Inwestycyjnych Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości

Bardziej szczegółowo

W BYDGOSZCZY I TORUNIU PIOTR CAŁBECKI MARSZAŁEK WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO

W BYDGOSZCZY I TORUNIU PIOTR CAŁBECKI MARSZAŁEK WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO WYKORZYSTANIE FUNDUSZY EUROPEJSKICH W BYDGOSZCZY I TORUNIU PIOTR CAŁBECKI MARSZAŁEK WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO Porównanie kontraktacji projektów Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Kujawsko

Bardziej szczegółowo

Polityka klastrowa i wsparcie inicjatyw klastrowych doświadczenia i perspektywa 2014-2020

Polityka klastrowa i wsparcie inicjatyw klastrowych doświadczenia i perspektywa 2014-2020 2013 Joanna Podgórska Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Polityka klastrowa i wsparcie inicjatyw klastrowych doświadczenia i perspektywa 2014-2020 Seminarium CATI Warszawa, 24 czerwca 2013 roku

Bardziej szczegółowo

Finansowania projektów w nowej perspektywie w ramach I i II Osi priorytetowej RPO WŁ 2014-2020. 12 czerwca 2015 r., Tomaszów Mazowiecki

Finansowania projektów w nowej perspektywie w ramach I i II Osi priorytetowej RPO WŁ 2014-2020. 12 czerwca 2015 r., Tomaszów Mazowiecki Finansowania projektów w nowej perspektywie w ramach I i II Osi priorytetowej RPO WŁ 2014-2020 12 czerwca 2015 r., Tomaszów Mazowiecki 476,46 mln euro (ok. 1,95 mld PLN ) z EFRR na rozwój gospodarczy regionu

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców. Wrocław, 19 marca 2015

Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców. Wrocław, 19 marca 2015 Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców Wrocław, 19 marca 2015 Piąty raport Banku Pekao SA o sytuacji mikro i małych firm innowacje tematem specjalnym 6 910 wywiadów

Bardziej szczegółowo

Nauka- Biznes- Administracja

Nauka- Biznes- Administracja Nauka- Biznes- Administracja Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka 2007-2013 Rozwój polskiej gospodarki w oparciu o innowacyjne przedsiębiorstwa Rozwój polskiej gospodarki w oparciu o innowacyjne przedsiębiorstwa

Bardziej szczegółowo

CEL GŁÓWNY BADANIA CELE SZCZEGÓŁOWE BADANIA

CEL GŁÓWNY BADANIA CELE SZCZEGÓŁOWE BADANIA Załącznik nr 1 do SIWZ SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Analiza efektywności inicjatywy JEREMIE na terenie województwa wielkopolskiego wraz z oceną jej oddziaływania na sytuację gospodarczą regionu,

Bardziej szczegółowo

Dofinansowanie na rozwój działalności i wdrożenie innowacji

Dofinansowanie na rozwój działalności i wdrożenie innowacji RPO Lubuskie 2020 Oś Priorytetowa 1 Gospodarka i innowacje PI 3 c Zwiększone zastosowanie innowacji w przedsiębiorstwach sektora MŚP W ramach PI mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa mogą uzyskać wsparcie

Bardziej szczegółowo

Czy ochrona środowiska i odnawialne źródła energii są efektywne finansowo?

Czy ochrona środowiska i odnawialne źródła energii są efektywne finansowo? Czy ochrona środowiska i odnawialne źródła energii są efektywne finansowo? Dariusz Lipka, Małopolska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. Kraków, 11.12.2013 r. Specyfika projektów energetyki odnawialnej -

Bardziej szczegółowo

Instrumenty wsparcia przedsiębiorstw w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego

Instrumenty wsparcia przedsiębiorstw w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Urząd d Marszałkowski Województwa Świętokrzyskiego Instrumenty wsparcia przedsiębiorstw w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Świętokrzyskiego na lata 2007 - Ostrowiec Świętokrzyski,

Bardziej szczegółowo

CENTRUM FUNDUSZY EUROPEJSKICH. Wsparcie dla przedsiębiorców ze środków UE w latach 2014-2020

CENTRUM FUNDUSZY EUROPEJSKICH. Wsparcie dla przedsiębiorców ze środków UE w latach 2014-2020 CENTRUM FUNDUSZY EUROPEJSKICH Wsparcie dla przedsiębiorców ze środków UE w latach 2014-2020 Krajowe programy Program Operacyjny Inteligentny Rozwój (POIR) 2014-2020 Celem POIR jest zwiększenie innowacyjności

Bardziej szczegółowo

Informatyzacja przedsiębiorstwa z dotacji unijnej

Informatyzacja przedsiębiorstwa z dotacji unijnej Wrocław, 02.06.2010 Materiał prasowy Informatyzacja przedsiębiorstwa z dotacji unijnej W sprawnym funkcjonowaniu przedsiębiorstwa coraz większego znaczenia nabierają zintegrowane systemy informatyczne.

Bardziej szczegółowo

Projekt Europejski Wymiar Łodzi Wsparcie przedsiębiorców z Łodzi środkami Unii Europejskiej

Projekt Europejski Wymiar Łodzi Wsparcie przedsiębiorców z Łodzi środkami Unii Europejskiej Projekt Europejski Wymiar Łodzi Wsparcie przedsiębiorców z Łodzi środkami Unii Europejskiej Towarzystwo Inicjatyw Europejskich ul. Próchnika 1 lok. 303 90-408 Maj 2013 Operator Programu Wolontariatu Długoterminowego

Bardziej szczegółowo

Badanie potrzeb lokalnych przedsiębiorców - raport z badania

Badanie potrzeb lokalnych przedsiębiorców - raport z badania Badanie potrzeb lokalnych przedsiębiorców - raport z badania 01.02.2016 Opracowanie: mgr Angelika Bielak mgr inż. Bartłomiej Kozak Biuro Analiz i Badania Rynku Pracy PWSZ w Nysie 1 Wstęp Uwarunkowania

Bardziej szczegółowo

Wielkopolskie Centrum Klastrowe

Wielkopolskie Centrum Klastrowe Wielkopolskie Centrum Klastrowe Platforma klastrów Założenia koncepcji Brokera Technologicznego Marek Dondelewski Poznao 10.09.2012r. LMC www.ines.org.pl Program rozwoju klasteringu Program ekspercki Konsorcjum

Bardziej szczegółowo

PODSTAWOWE ZAŁOŻENIA I EFEKTY REALIZACJI PROGRAMU

PODSTAWOWE ZAŁOŻENIA I EFEKTY REALIZACJI PROGRAMU Program pilotażowy w województwie kujawsko-pomorskim PODSTAWOWE ZAŁOŻENIA I EFEKTY REALIZACJI PROGRAMU Michał Majcherek - Kierownik Projektu Pracodawcy Pomorza i Kujaw Związek Pracodawców Badania prowadzone

Bardziej szczegółowo

RYNEK PRACY/ADAPTACYJNOŚĆ ZASOBÓW PRACY W WOJEWÓDZTWIE DOLNOŚLĄSKIM

RYNEK PRACY/ADAPTACYJNOŚĆ ZASOBÓW PRACY W WOJEWÓDZTWIE DOLNOŚLĄSKIM RYNEK PRACY/ADAPTACYJNOŚĆ ZASOBÓW PRACY W WOJEWÓDZTWIE DOLNOŚLĄSKIM Urząd Statystyczny we Wrocławiu 50-950 Wrocław, ul. Oławska 31, tel. 71 371 63 00, fax 71 371 63 60 PLAN PREZENTACJI Wprowadzenie Województwo

Bardziej szczegółowo

Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości S.A.

Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości S.A. Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości S.A. powstała w 1997 r. w ramach Kontraktu Regionalnego dla województwa śląskiego. W 2000 r. Agencja została włączona w Krajowy System Usług dla małych i średnich przedsiębiorstw.

Bardziej szczegółowo

Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych. Radlin, 14 marca 2014 r.

Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych. Radlin, 14 marca 2014 r. Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych Radlin, 14 marca 2014 r. Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych Cele Obserwatoriów Specjalistycznych 1. Wsparcie i usprawnienie zarządzania

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka Cel główny: Rozwój polskiej gospodarki w oparciu o innowacyjne przedsiębiorstwa Cele szczegółowe: zwiększenie innowacyjności przedsiębiorstw, wzrost konkurencyjności

Bardziej szczegółowo

DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZA PRZEDSIĘBIORSTW O LICZBIE PRACUJĄCYCH DO 9 OSÓB W 2008 R.

DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZA PRZEDSIĘBIORSTW O LICZBIE PRACUJĄCYCH DO 9 OSÓB W 2008 R. Warszawa, 2009.10.16 DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZA PRZEDSIĘBIORSTW O LICZBIE PRACUJĄCYCH DO 9 OSÓB W 2008 R. W Polsce w 2008 r. prowadziło działalność 1780 tys. przedsiębiorstw o liczbie pracujących do 9 osób

Bardziej szczegółowo

IX Świętokrzyska Giełda Kooperacyjna Nowych Technologii Energii Odnawialnej Technologia Przyszłości

IX Świętokrzyska Giełda Kooperacyjna Nowych Technologii Energii Odnawialnej Technologia Przyszłości W imieniu Świętokrzyskiego Centrum Innowacji i Transferu Technologii Sp. z o.o. oraz Targów Kielce pragnę Państwa serdecznie zaprosić do bezpłatnego udziału w IX Świętokrzyskiej Giełdzie Kooperacyjnej

Bardziej szczegółowo

Krajowy System Usług. oferta perspektywy rozwoju współpraca z regionami. Agata Wieruszewska 14 czerwiec 2011

Krajowy System Usług. oferta perspektywy rozwoju współpraca z regionami. Agata Wieruszewska 14 czerwiec 2011 2011 Krajowy System Usług oferta perspektywy rozwoju współpraca z regionami Agata Wieruszewska 14 czerwiec 2011 Krajowy System Usług (KSU) to oferta usług dla osób przedsiębiorczych w kraju - firm z sektora

Bardziej szczegółowo

inlab innowacyjne laboratorium współpracy nauki i biznesu ZAPYTANIE OFERTOWE Bydgoszcz, wrzesień 2011r.

inlab innowacyjne laboratorium współpracy nauki i biznesu ZAPYTANIE OFERTOWE Bydgoszcz, wrzesień 2011r. ZAPYTANIE OFERTOWE Bydgoszcz, wrzesień 2011r. 1 NAZWA ORAZ ADRES ZAMAWIAJĄCEGO Polskie Towarzystwo Ekonomiczne w Bydgoszczy ul. Długa 34; 85-034 Bydgoszcz TRYB UDZIELENIA ZAMÓWIENIA Postępowanie o udzielenie

Bardziej szczegółowo

Partnerzy regionalni Wrocławskiego Parku Technologicznego w realizacji celów statutowych

Partnerzy regionalni Wrocławskiego Parku Technologicznego w realizacji celów statutowych WROCŁAWSKI PARK TECHNOLOGICZNY Partnerzy regionalni Wrocławskiego Parku Technologicznego w realizacji celów statutowych Marek Winkowski Wiceprezes WPT S.A. Anna Madera - Kierownik DAIP Gdańsk, 09.03.2009

Bardziej szczegółowo

Stan i kierunki rozwoju instytucji proinnowacyjnych w województwie dolnośląskim

Stan i kierunki rozwoju instytucji proinnowacyjnych w województwie dolnośląskim Stan i kierunki rozwoju instytucji proinnowacyjnych w województwie dolnośląskim Seminarium konsultacyjne III Wrocław, 10 grudnia 2010 r. Plan prezentacji I. Cele i zakres badania II. Metodologia i przebieg

Bardziej szczegółowo

Prowadzenie badań naukowych pod kątem skutecznej komercjalizacji wiedzy na dolnośląskich uczelniach wyższych

Prowadzenie badań naukowych pod kątem skutecznej komercjalizacji wiedzy na dolnośląskich uczelniach wyższych Prowadzenie badań naukowych pod kątem skutecznej komercjalizacji wiedzy na dolnośląskich uczelniach wyższych Rekomendacje z Rady Programową Dolnośląskiego Ośrodka Transferu Wiedzy i Technologii, która

Bardziej szczegółowo

PROGRAMY SEMINARIÓW. TEMAT A Innowacje w biznesie przegląd dobrych praktyk. Godziny spotkania: 10:00 13:00

PROGRAMY SEMINARIÓW. TEMAT A Innowacje w biznesie przegląd dobrych praktyk. Godziny spotkania: 10:00 13:00 PROGRAMY SEMINARIÓW TEMAT A Innowacje w biznesie przegląd dobrych praktyk 1. Pojęcia podstawowe z obszaru innowacyjnej przedsiębiorczości 2. Proces poszukiwania innowacyjności 3. Proces wprowadzania innowacji

Bardziej szczegółowo

MROCZNA STRONA GRANICY Skala i przyczyny występowania szarej strefy w powiatach woj. podkarpackiego graniczących z Ukrainą

MROCZNA STRONA GRANICY Skala i przyczyny występowania szarej strefy w powiatach woj. podkarpackiego graniczących z Ukrainą MROCZNA STRONA GRANICY Skala i przyczyny występowania szarej strefy w powiatach woj. podkarpackiego graniczących z Ukrainą Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu

Bardziej szczegółowo

PARP przyjmuje wnioski związane z dofinansowaniem innowacyjnych projektów dla firm.

PARP przyjmuje wnioski związane z dofinansowaniem innowacyjnych projektów dla firm. PARP przyjmuje wnioski związane z dofinansowaniem innowacyjnych projektów dla firm. W poprzednim wydaniu biuletynu BDO informowaliśmy, że od 12 maja br. PARP przyjmuje wnioski związane z dofinansowanie

Bardziej szczegółowo

Województwo łódzkie. Raport o sytuacji mikro i małych przedsiębiorstw w roku 2011 235

Województwo łódzkie. Raport o sytuacji mikro i małych przedsiębiorstw w roku 2011 235 Województwo łódzkie Raport o sytuacji mikro i małych przedsiębiorstw w roku 2011 235 Tabela 1 Dane statystyczne POLSKA ŁÓDZKIE Łódzki Miasto Łódź Piotrkowski Sieradzki Skierniewicki PKB na 1 mieszkańca

Bardziej szczegółowo

Inteligentne Mazowsze w ramach RPO WM 2014 2020

Inteligentne Mazowsze w ramach RPO WM 2014 2020 Inteligentne Mazowsze w ramach RPO WM 2014 2020 Wydział Innowacyjności i Rozwoju Departament Rozwoju Regionalnego i Funduszy Europejskich Urząd Marszałkowski Województwa Mazowieckiego w Warszawie 1 Siedlce,

Bardziej szczegółowo

MAZOWIECKI RYNEK PRACY IV KWARTAŁ 2014 IV KWARTAŁ 2014 NAJWAŻNIEJSZE INFORMACJE

MAZOWIECKI RYNEK PRACY IV KWARTAŁ 2014 IV KWARTAŁ 2014 NAJWAŻNIEJSZE INFORMACJE MAZOWIECKI RYNEK PRACY IV KWARTAŁ 2014 IV KWARTAŁ 2014 NAJWAŻNIEJSZE INFORMACJE Na Mazowszu nie pracowało 42,4% ludności w wieku 15 lat i więcej co oznacza poprawę sytuacji w ujęciu rocznym. W województwie

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do Funduszy Europejskich na lata 2014-2020

Wprowadzenie do Funduszy Europejskich na lata 2014-2020 1 Wprowadzenie do Funduszy Europejskich na lata 2014-2020 2 Stan prac wdrożeniowych System informatyczny Wytyczne i wzory dokumentów Szczegółowe opisy priorytetów Negocjacje programów operacyjnych z KE

Bardziej szczegółowo

Klaster. Powiązanie kooperacyjne (PK) Inicjatywa klastrowa (IK) DEFINICJE ROBOCZE najistotniejsze elementy

Klaster. Powiązanie kooperacyjne (PK) Inicjatywa klastrowa (IK) DEFINICJE ROBOCZE najistotniejsze elementy DEFINICJE ROBOCZE najistotniejsze elementy Klaster skupisko podmiotów występujących na danym terenie, ogół podmiotów w danej branży/sektorze gospodarki itd. Powiązanie kooperacyjne (PK) podstawowy, niesformalizowany

Bardziej szczegółowo

OFERTA NA BADANIA I ANALIZY DOTYCZĄCE ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH ORAZ AKTYWNOŚCI OBYWATELSKIEJ

OFERTA NA BADANIA I ANALIZY DOTYCZĄCE ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH ORAZ AKTYWNOŚCI OBYWATELSKIEJ OFERTA NA BADANIA I ANALIZY DOTYCZĄCE ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH ORAZ AKTYWNOŚCI OBYWATELSKIEJ Stowarzyszenie Klon/Jawor to wiodąca polska organizacja zajmująca się badaniami sektora pozarządowego. Naszą

Bardziej szczegółowo

Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości

Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Zarys wybranych programów form wsparcia MSP w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego Wzrost Konkurencyjności Przedsiębiorstw Paweł Czyż, PARP, 2004 1. Sektorowy

Bardziej szczegółowo

Skuteczność instrumentów wsparcia wśród małopolskich przedsiębiorców - wyniki badań

Skuteczność instrumentów wsparcia wśród małopolskich przedsiębiorców - wyniki badań Skuteczność instrumentów wsparcia wśród małopolskich przedsiębiorców - wyniki badań Metodologia badania 1. Przedmiot i cel badania: Celem głównym niemniejszego badania była ocena efektywności i skuteczności

Bardziej szczegółowo

OFERTA WSPÓŁPRACY W RAMACH PROGRAMU OPERACYJNEGO KAPITAŁ LUDZKI

OFERTA WSPÓŁPRACY W RAMACH PROGRAMU OPERACYJNEGO KAPITAŁ LUDZKI OFERTA WSPÓŁPRACY W RAMACH PROGRAMU OPERACYJNEGO KAPITAŁ LUDZKI PODDZIAŁANIE 2.1.1 ROZWÓJ KAPITAŁU LUDZKIEGO W PRZEDSIĘBIORSTWACH KONKURS HEROSI ORGANIZACJI Strona 1 z 8 Spis treści 1. Zakres merytoryczny

Bardziej szczegółowo

ZASOBY ROZWOJOWE POLSKI POŁUDNIOWEJ METROPOLIE I KAPITAŁ LUDZKI

ZASOBY ROZWOJOWE POLSKI POŁUDNIOWEJ METROPOLIE I KAPITAŁ LUDZKI ZASOBY ROZWOJOWE POLSKI POŁUDNIOWEJ METROPOLIE I KAPITAŁ LUDZKI 2012-04-24 Jacek Woźniak Pełnomocnik Zarządu WM ds. planowania strategicznego WYZWANIA ORAZ SILNE STRONY MIAST KRAKÓW KATOWICE Źródło: Raport

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013. Olsztyn, 24 marca 2014

Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013. Olsztyn, 24 marca 2014 Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013 Olsztyn, 24 marca 2014 Już po raz czwarty Bank Pekao przedstawia raport o sytuacji mikro i małych firm 7 tysięcy wywiadów z właścicielami firm, Badania

Bardziej szczegółowo

URZĄD STATYSTYCZNY W SZCZECINIE

URZĄD STATYSTYCZNY W SZCZECINIE URZĄD STATYSTYCZNY W SZCZECINIE Opracowania sygnalne Szczecin, styczeń 2010 r. DZIAŁALNOŚĆ INNOWACYJNA PRZEDSIĘBIORSTW W LATACH 2006-2008 W WOJEWÓDZTWIE ZACHODNIOPOMORSKIM Wyniki badania działalności innowacyjnej

Bardziej szczegółowo

Wspieranie innowacji w Sieci KIGNET. KIGNET Innowacje izbowy system wsparcia innowacyjności przedsiębiorstw

Wspieranie innowacji w Sieci KIGNET. KIGNET Innowacje izbowy system wsparcia innowacyjności przedsiębiorstw Wspieranie innowacji w Sieci KIGNET w ramach projektu KIGNET Innowacje izbowy system wsparcia innowacyjności przedsiębiorstw Warszawa, 21 czerwca 2012 r. Sieć KIGNET Sieć współpracy, którą tworzą izby

Bardziej szczegółowo

Oferta Krajowego Systemu Usług dla osób zakładających i prowadzących działalność gospodarczą

Oferta Krajowego Systemu Usług dla osób zakładających i prowadzących działalność gospodarczą Oferta Krajowego Systemu Usług dla osób zakładających i prowadzących działalność gospodarczą Iwona Jaraczewska Konsultant Punktu Konsultacyjnego KSU prowadzonego przez Toruńską Agencję Rozwoju Regionalnego

Bardziej szczegółowo

,,Innowacyjne szkolnictwo zawodowe na Mazowszu Płockim

,,Innowacyjne szkolnictwo zawodowe na Mazowszu Płockim DZIAŁ II OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA 1. Przedmiot zamówienia: Przeprowadzenie badań jakościowych w Projekcie pn. Innowacyjne szkolnictwo zawodowe na Mazowszu Płockim realizowanym w ramach Programu Operacyjnego

Bardziej szczegółowo

REGIONALNE ŚRODKI NA WSPIERANIE DZIAŁÓW R&D. Mariusz Frankowski p.o. Dyrektora Mazowieckiej Jednostki Wdrażania Programów Unijnych

REGIONALNE ŚRODKI NA WSPIERANIE DZIAŁÓW R&D. Mariusz Frankowski p.o. Dyrektora Mazowieckiej Jednostki Wdrażania Programów Unijnych REGIONALNE ŚRODKI NA WSPIERANIE DZIAŁÓW R&D Mariusz Frankowski p.o. Dyrektora Mazowieckiej Jednostki Wdrażania Programów Unijnych Jaka jest Rola MJWPU? Wprowadzanie w świat finansowania innowacji na Mazowszu

Bardziej szczegółowo

Obecne i nowe usługi polskiego systemu wsparcia MŚP

Obecne i nowe usługi polskiego systemu wsparcia MŚP 2010 Aneta Wilmańska Zastępca Prezesa PARP Obecne i nowe usługi polskiego systemu wsparcia MŚP Wsparcie dla innowacyjnych przedsiębiorstw nowe perspektywy Warszawa, 26 maja 2010 r. PARP na rzecz rozwoju

Bardziej szczegółowo

Wrocławskie Centrum Transferu Technologii Politechniki Wrocławskiej

Wrocławskie Centrum Transferu Technologii Politechniki Wrocławskiej Wrocławskie Centrum Transferu Technologii Politechniki Wrocławskiej Prof. zw. dr hab. inż. Jan Koch Wrocław, 14 grudnia 2011 r. Akt powołania i statut WCTT Centrum powołano 23 marca 1995 r. WCTT jest pierwszym

Bardziej szczegółowo

FUNDUSZ BADAŃ I WDROŻEŃ KONFERENCJA OTWIERAJĄCA 18.06.2014 1.SYSTEM 2.KOMUNIKACJA 3.ZASOBY LUDZKIE 4.ODPOWIEDZIALNOŚĆ 5.

FUNDUSZ BADAŃ I WDROŻEŃ KONFERENCJA OTWIERAJĄCA 18.06.2014 1.SYSTEM 2.KOMUNIKACJA 3.ZASOBY LUDZKIE 4.ODPOWIEDZIALNOŚĆ 5. 1.SYSTEM 2.KOMUNIKACJA 3.ZASOBY LUDZKIE 4.ODPOWIEDZIALNOŚĆ 5.EFEKT SPIS SLAJDÓW 1 # 1 2 PERSPEKTYWA 2014-2020 2020 KPAI BIZNES 3 ZAKUP BADAŃ WYPOSAŻENIE LABORATORIÓW B+R W PRZEDSIĘ- BIORSTWACH WDROŻENIE

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013. Wrocław, 9 kwietnia 2014

Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013. Wrocław, 9 kwietnia 2014 Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013 Wrocław, 9 kwietnia 2014 Już po raz czwarty Bank Pekao przedstawia raport o sytuacji mikro i małych firm 7 tysięcy wywiadów z właścicielami firm, Badania

Bardziej szczegółowo

WIELOWYMIAROWY MODEL WSPARCIA I IDENTYFIKACJI KOMPETENCJI ZAWODOWYCH

WIELOWYMIAROWY MODEL WSPARCIA I IDENTYFIKACJI KOMPETENCJI ZAWODOWYCH WIELOWYMIAROWY MODEL WSPARCIA I IDENTYFIKACJI KOMPETENCJI ZAWODOWYCH Ewaluacja zewnętrzna projektu i produktu Alicja Zajączkowska PrePost Consulting Warszawa, 18.06.2015 WYKONAWCA EWALUACJI PrePost Consulting

Bardziej szczegółowo

Przebieg usługi w przedsiębiorstwie Projekt Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP

Przebieg usługi w przedsiębiorstwie Projekt Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP Przebieg usługi w przedsiębiorstwie Projekt Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP Usługa szkoleniowo doradcza z zakresu zarządzania kompetencjami w MSP jest realizowana

Bardziej szczegółowo

Źródła finansowania badań przemysłowych i prac rozwojowych oraz wdrożeń innowacji

Źródła finansowania badań przemysłowych i prac rozwojowych oraz wdrożeń innowacji Źródła finansowania badań przemysłowych i prac rozwojowych oraz wdrożeń innowacji Agnieszka Matuszak 1 Strona 0 ŹRÓDŁA FINANSOWANIA BADAŃ PRZEMYSŁOWYCH I PRAC ROZWOJOWYCH ORAZ WDROŻEŃ INNOWACJI Jednym

Bardziej szczegółowo

STRATEGIA ROZWOJU DLA LOKALNEJ GRUPY DZIAŁANIA. Oferta badawcza

STRATEGIA ROZWOJU DLA LOKALNEJ GRUPY DZIAŁANIA. Oferta badawcza STRATEGIA ROZWOJU DLA LOKALNEJ GRUPY DZIAŁANIA Oferta badawcza DLACZEGO WARTO? Nowa perspektywa finansowania PROW 2014-2020, w ramach której kontynuowane będzie wdrażanie działania LEADER. Zgodnie z przyjętymi

Bardziej szczegółowo

Zaproszenie do złożenia oferty na: Usługę ewaluacji zewnętrznej. projektu innowacyjnego testującego pt.: 50+ doświadczenie

Zaproszenie do złożenia oferty na: Usługę ewaluacji zewnętrznej. projektu innowacyjnego testującego pt.: 50+ doświadczenie Zaproszenie do złożenia oferty na: Usługę ewaluacji zewnętrznej projektu innowacyjnego testującego pt: 50+ doświadczenie Warszawa, 01 grudnia 2014 r Zamawiający: Agrotec Polska sp z oo, ul Dzika 19/23

Bardziej szczegółowo

Wsparcie dla przedsiębiorców w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny

Wsparcie dla przedsiębiorców w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Wsparcie dla przedsiębiorców w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój, 2014-2020 Marcin Łata Departament Konkurencyjności i Innowacyjności Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Katowice, 16 maja

Bardziej szczegółowo

Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski

Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski Kraków, 9 maja 2012 r. Tomasz Geodecki Piotr Kopyciński Łukasz Mamica Marcin Zawicki Etap diagnostyczny Diagnoza pogłębiona (załącznik do

Bardziej szczegółowo

Wsparcie dla MŚP w ramach Programu Operacyjnego Polska Wschodnia 2014-2020

Wsparcie dla MŚP w ramach Programu Operacyjnego Polska Wschodnia 2014-2020 Wsparcie dla MŚP w ramach Programu Operacyjnego Polska Wschodnia 2014-2020 INFORMACJE OGÓLNE Dodatkowe wsparcie dla Polski Wschodniej województw: lubelskiego, podlaskiego, podkarpackiego, świętokrzyskiego

Bardziej szczegółowo

BD Center sp. z o.o.

BD Center sp. z o.o. OMNIBUS PODKARPACKI BD Center sp. z o.o. BD Center jest profesjonalną i dynamicznie rozwijającą się firmą szkoleniowo - badawczą, funkcjonującą na rynku od 2001 roku. Działając na rzecz komercjalizacji,

Bardziej szczegółowo

Współpraca sektora MŚP z B+R pod kątem rozwoju potencjału innowacyjnego sektora MŚP w województwie mazowieckim. dr Michał Klepka

Współpraca sektora MŚP z B+R pod kątem rozwoju potencjału innowacyjnego sektora MŚP w województwie mazowieckim. dr Michał Klepka Współpraca sektora MŚP z B+R pod kątem rozwoju potencjału innowacyjnego sektora MŚP w województwie mazowieckim dr Michał Klepka Współpraca - formy Nieformalne spotkania Praktyki studenckie Zamawiane prace

Bardziej szczegółowo

Rozdział 4. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw. Województwo dolnośląskie

Rozdział 4. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw. Województwo dolnośląskie Melania Nieć, Joanna Orłowska, Maja Wasilewska Rozdział 4. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw Województwo dolnośląskie Struktura podmiotowa przedsiębiorstw aktywnych W 2013 r. o ponad

Bardziej szczegółowo

Badania satysfakcji pracowników. www.biostat.com.pl

Badania satysfakcji pracowników. www.biostat.com.pl to powszechnie stosowane narzędzie pozwalające na ocenę poziomu zadowolenia oraz poznanie opinii pracowników w zakresie wybranych obszarów działalności firmy. Za pomocą skal pomiarowych badanie daje możliwość

Bardziej szczegółowo

Finansowanie MŚP w ramach funduszy strukturalnych

Finansowanie MŚP w ramach funduszy strukturalnych Finansowanie MŚP w ramach funduszy strukturalnych Marceli Niezgoda Podsekretarz Stanu Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Lublin, 22 czerwca 2015 r. Wyzwanie na najbliższe lata zwiększenie poziomu zatrudnienia

Bardziej szczegółowo

Małopolska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. www.marr.pl

Małopolska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. www.marr.pl Małopolska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. MARR SA: Założona w 1993 Główny udziałowiec Województwo Małopolskie 88,8% 170 pracowników Kapitał założycielski: 87 675 000 PLN (~20 mln EUR) Oferta MARR SA

Bardziej szczegółowo

Rozwój konkurencyjności polskiej gospodarki poprzez cyfryzację Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020.

Rozwój konkurencyjności polskiej gospodarki poprzez cyfryzację Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020. Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020. Raport Społeczeństwo informacyjne w liczbach 2012 http://www.mac.gov.pl/raporty-i-dane/ 2 3% populacji firm w Polsce 1540 firm dużych Potencjał sektora

Bardziej szczegółowo

Indywidualne wywiady pogłębione. Blanka Słowik Żaneta Wąsik Joanna Stefańczyk

Indywidualne wywiady pogłębione. Blanka Słowik Żaneta Wąsik Joanna Stefańczyk Indywidualne wywiady pogłębione Blanka Słowik Żaneta Wąsik Joanna Stefańczyk Plan prezentacji Definicja Pogłębione wywiady indywidualne (IDI) są jedną z podstawowych technik badań jakościowych. Polegają

Bardziej szczegółowo

SEKTOR METALOWO-ODLEWNICZY W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM

SEKTOR METALOWO-ODLEWNICZY W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM Ankieta na potrzeby raportu pt.: Opracowanie analizy i rekomendacji dot. Rozwoju innowacyjnych gałęzi gospodarki regionu branży metalowo- odlewniczej SEKTOR METALOWO-ODLEWNICZY W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM

Bardziej szczegółowo

Program pilotażowy (2010-2013) / Program wsparcia dla przedsięwzięć badawczych (2013-2015) w województwie kujawsko-pomorskim

Program pilotażowy (2010-2013) / Program wsparcia dla przedsięwzięć badawczych (2013-2015) w województwie kujawsko-pomorskim Program pilotażowy (2010-2013) / Program wsparcia dla przedsięwzięć badawczych (2013-2015) w województwie kujawsko-pomorskim Finansowanie projektów innowacyjnych mikro, małych i średnich przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

Badanie strategicznych strategicznych branż bran w M a Małopolsce branże IT i B&R Krakó ków, 1 8 gru n a 2008 r.

Badanie strategicznych strategicznych branż bran w M a Małopolsce branże IT i B&R Krakó ków, 1 8 gru n a 2008 r. wmałopolsce branże IT i B&R Kraków, 18 grudnia 2008 r. CEL BADANIA: uzyskanie informacji na temat sytuacji przedsiębiorstw oraz na temat zapotrzebowania na kadry wśród podmiotów gospodarczych działających

Bardziej szczegółowo

Marek Szczepanik Zastępca Prezesa PARP

Marek Szczepanik Zastępca Prezesa PARP 2015 Marek Szczepanik Zastępca Prezesa PARP Wsparcie na innowacje dla przedsiębiorców - PARP perspektywie finansowej 2014-2020 Katowice, 15 kwietnia 2015 r. Obszary Przedsiębiorcy wsparcia w perspektywie

Bardziej szczegółowo

Kwestionariusz. dla potrzeb realizacji benchmarkingu klastrów w Polsce edycja 2012. 1. Nazwa klastra...

Kwestionariusz. dla potrzeb realizacji benchmarkingu klastrów w Polsce edycja 2012. 1. Nazwa klastra... Załącznik nr 2 do ZZW Kwestionariusz dla potrzeb realizacji benchmarkingu klastrów w Polsce edycja 2012 A. CHARAKTERYSTYKA KLASTRA 1. Nazwa klastra... 2. Rok utworzenia klastra (podjęcia inicjatywy lub

Bardziej szczegółowo