Metody eksperymentalne w fizyce wysokich energii

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Metody eksperymentalne w fizyce wysokich energii"

Transkrypt

1 Metody eksperymentalne w fizyce wysokich energii prof. dr hab. A.F.Żarnecki Zakład Czastek i Oddziaływań Fundamentalnych IFD Wykład XIII Metody Monte Carlo Symulacja procesów fizycznych Symulacja detektorów

2 MC methods - introduction Invented by Stanislaw Ulam, while working on Manhattan project When invented they were of purely academic interest, there were no computers in those days With the advent of computers became very useful Applied in many areas: science, financial world The Mathematics of Financial Derivatives : A Student Introduction Paul Wilmott, Sam Howison, J. Dewynne

3 Simplest example: calculate area of a figure Cover the figure by a grid, calculate the number of grid cells which are inside and this gives you the area Shoot at random at the figure. Count the bullets that hit it. The area of then figure is S=(Nhit/Ntotal)*S(rectangle)

4 Wprowadzenie Motywacja Bardzo rzadko, we współczesnych eksperymentach, interesujaca nas wielkość fizyczna może być zmierzona bezpośrednio w detektorze. Wyniki pomiarów obarczone sa: fluktuacjami w przebiegu obserwowanego zjawiska (np. rozwoju kaskady, wielokrotnego rozpraszania czastek, ISR) wpływem tła (np. pile-up lub nakładajace się przypadki) błędami pomiarowymi (rozdzielczość aparatury) wpływem nieefektywności (akceptacja geometryczna, nieefektywności liczników, progi układu wyzwalania) błędami rekonstrukcji i identyfikacji czastek niepewnościami systematycznymi (kalibracji, pozycjonowania, itp.) A.F.Żarnecki Wykład XIII 1

5 Wprowadzenie Motywacja Często też badany proces jest tak skomplikowany lub tak różnorodny, że interesujaca nas wielkość (np. stała sprzężenia) nie może być wprost wyrażona przez wyniki pomiarów. Dlatego też przeprowadza się symulację komputerowa wykonanego doświadczenia, opisujac a zarówno przebieg samego procesu fizycznego jak i działanie detektora. Symulację Monte Carlo możemy stosować jedynie gdy znamy (ew. założymy) wszystkie szczegóły procesu fizycznego oraz działania aparatury pomiarowej. Nie jest to sposób na uproszczenie zagadnienia, czy zakrycie naszej niewiedzy. Teoretycznie, wykorzystujac te same informacje moglibyśmy przedstawić oczekiwane wyniki pomiaru w postaci zbioru formuł analitycznych. Metoda Monte Carlo jest sposobem na policzenie (przesumowanie lub przecałkowanie) takich formuły z dowolna dokładnościa, praktycznie ograniczona jedynie przez czas i szybkość działania komputera. A.F.Żarnecki Wykład XIII 2

6 Przykład Wprowadzenie Wyznaczenie akceptacji układu dwóch liczników Z H A (x,y) Θ (x,y ) Y 0 A X φ Kat bryłowy widziany przez element dolnego licznika: dω(x, y) = 1 0 d(cosθ) 2π 0 dφ F(x, y ) Funkcja F(x, y ) wyraża warunek przechodzenia toru przez górny licznik (0 < x < A & 0 < y < A), a x y = x + H tg(θ) cos(φ) = y + H tg(θ) sin(φ) Kat bryłowy dla całego układu możemy określić jako średnia po powierzchni dolnego licznika: Ω = 1 A 2 A 0 dx A 0 dy 1 0 d(cosθ) 2π 0 dφ F(x, y ) A.F.Żarnecki Wykład XIII 3

7 Przykład Wprowadzenie Metoda Monte Carlo możemy wyznaczyć Ω dużo prościej/szybciej. Z Generujemy duża liczbę N przypadków: (x,y ) H Θ Y A (x,y) 0 A X φ losujemy punkt (x, y) przejścia czastki przez dolny licznik (rozkład płaski w x i y) losujemy katy określajace kierunek lotu czastki (θ, φ) (rozkład płaski w φ i cos(θ)) ekstrapolujemy tor czastki do punktu przecięcia z płaszczyzna drugiego licznika (x, y ) zliczamy przypadki dla których tor czastki przeszedł przez oba liczniki (i.e. wartość F(x, y )). Ω wyznaczone jest przez ułamek przypadków przechodzacych przez oba liczniki ( 2π, czyli obszar całkowania). Bład wyniku symulacji maleje jak 1/ N. A.F.Żarnecki Wykład XIII 4

8 Monte Carlo Losowanie parametrów Rozważane parametry losowe rzadko maja płaskie rozkłady prawdopodobieństwa. musimy umieć losować parametry z dowolnie skomplikowanych rozkładów. Naogół stosujemy dedykowane algorytmy... Metoda analityczna Prawdopodobieństwo ρ(x) dla zmiennej losowej x z przedziału [x 1, x 2 ]. Dystrybuanta rozkładu: D(x) = x x 1 dx ρ(x ) Z definicji u = D(x) jest zmienna losowa o rozkładzie płaskim w przedziale [0, 1]. Zmienna losowa x możemy generować jako wartość funkcji odwrotnej do D(x), liczonej dla zmiennej losowej u (losowanej z rozkładu płaskiego): x = D 1 (u) A.F.Żarnecki Wykład XIII 5

9 Monte Carlo Losowanie parametrów Metoda analityczna jest przydatna zwłaszcza wtedy, gdy zmienna jest określona na nieskończonym przedziale wartości. Pozwala sprowadzić losowanie z wielu różnych rozkładów (opisanych analitycznie) do losowania z rozkładu płaskiego (standardowy generator liczb losowych). Przykład: losowanie czasu t po jakim rozpadnie się czastka o średnim czasie życia τ. ρ(t) = 1 τ e t/τ D(t) = 1 e t/τ t = D 1 (u) t = τ ln(1 u) A.F.Żarnecki Wykład XIII 6

10 Losowanie parametrów Monte Carlo Przykład 2: rozkaład normalny (rozkład Gaussa o średniej 0 i dyspersji 1) Trick : rozważmy dwie nieskorelowane zmienne - dwuwymiarowy rozkład: ρ(x, y) = ρ(x) ρ(y) = 1 2π e 1 2 (x2 +y 2 ) Przechodzac do współrzędnych biegunowych: ρ(r, φ) = 1 2π r e 1 2 r2 ρ(φ) = 1, ρ(r 2 ) = 1 2π 2 e 1 2 r2 Losujac φ z rozkładu płaskiego i r 2 z rozkładu eksponencjalnego (u φ, u r [0,1[ ): φ = 2π u φ, r = 2 ln(1 u r ) x = 2 ln(1 u r ) cos(2π u φ ), y = 2 ln(1 u r ) sin(2π u φ ) A.F.Żarnecki Wykład XIII 7

11 Monte Carlo Losowanie parametrów Metoda ważenia Najczęściej mamy do czynienia z rozkładami prawdopodobieństwa, dla których nie możemy wyznaczyć dystrybuanty/funkcji odwrotnej do dystrybuanty. ρ(x) - rozkład zmiennej losowej x z przedziału [x 1, x 2 ]. ρ 0 (x) - rozkład pomocniczy,dla którego potrafimy losować analitycznie w(x) = 1 W ρ(x) ρ 0 (x) w(x) df [0,1] gdzie W jest czynnikiem zapewniajacym odpowiednia normalizację W = ρ(x) Losujemy zmienna x z rozkładu ρ 0 (x). Losujemy zmienna u z rozkładu płaskiego w przedziale [0,1]. Jeśli u w(x) przyjmujemy wartość x jako wylosowana z rozkładu ρ(x), w przeciwnym wypadku powtarzamy cały algorytm ρ 0 (x) max A.F.Żarnecki Wykład XIII 8

12 Monte Carlo Losowanie parametrów Przykład: ρ(x) = 1 π ρ 0 (x) = 1 π ( sin(x) x 1 x ) 2 w(x) = 2 3 x2 + 1 x 2 sin 2 (x) x = tg(π (u )) Ð w(x) u 2 A.F.Żarnecki Wykład XIII 9

13 Monte Carlo Losowanie parametrów Tabularyzacja Jeśli mamy zmienna losowa, która przyjmuje wartości dyskretne i skończone. Np: wybór kanału rozpadu dla czastki. Losowanie wprost: porównujemy zmienna losowa u z sumami prawdopodobieństw s i = i 0 p j bierzemy pierwsze i, dla którego u s i Losowanie z wagami: (przydatne przy dużej liczbie możliwości) wybieramy przedział i z rozkładu płaskiego (i = N u 1 ) bierzemy ten przedział jeśli N p i > u 2, w przeciwnym wypadku i = C(i) (C(i) - tabela sprzężonych przedziałów) Można też stosować do generowania liczb z rozkładu ciagłego, jeśli nie jest potrzebna duża precyzja (tabularyzacja wartości prawdopodobieństwa w przedziałach wartości). A.F.Żarnecki Wykład XIII 10

14 Orientation MC techniques MC integration Matrix elements ME Limitations Survey of tools Detour: NLO Monte Carlo integration Convergence of numerical integration Consider I = 1 0 dx D f ( x). Convergence behavior crucial for numerical evaluations. For integration (N = number of evaluations of f ): Trapezium rule 1/N 2/D Simpson s rule 1/N 4/D Central limit theorem 1/ N. Therefore: Use central limit theorem. F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

15 Orientation MC techniques MC integration Matrix elements ME Limitations Survey of tools Detour: NLO Monte Carlo integration Monte Carlo integration Use random vectors x i : Evaluate estimate of the integral I rather than I. N I(f ) = 1 f ( x N i ). i=1 (This is the original meaning of Monte Carlo: Use random numbers for integration.) Quality of estimate given by error estimator (variance) E(f ) 2 = 1 N 1 [ I 2 (f ) I(f ) 2 ]. Name of the game: Minimize E(f ). Problem: Large fluctuations in integrand f Solution: Smart sampling methods F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

16 Orientation MC techniques MC integration Matrix elements ME Limitations Survey of tools Detour: NLO Monte Carlo integration Importance sampling Basic idea: Put more samples in regions, where f largest = improves convergence behavior (corresponds to a Jacobian transformation). Assume a function g( x) similar to f ( x); obviously then, f ( x)/g( x) is comparably smooth, hence E(f /g) is small. F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

17 Orientation MC techniques MC integration Matrix elements ME Limitations Survey of tools Detour: NLO Monte Carlo integration Stratified sampling Basic idea: Decompose integral in M sub-integrals I(f ) = M I j (f ), E(f ) 2 = M E j (f ) 2 j=1 Then: Overall variance smallest, if equally distributed. = Sample, where the fluctuations are. j=1 Divide interval in bins; adjust bin-size or weight per bin such that variance identical in all bins. I = ± 0.147/ N F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

18 Orientation MC techniques MC integration Matrix elements ME Limitations Survey of tools Detour: NLO Monte Carlo integration Example for stratified sampling: VEGAS Assume m bins in each dimension of x. For each bin k in each dimension η [1, n] assume a weight (probability) α (η) for x k k to be in that bin. Condition(s) on the weights: α (η) [0, 1], P m k k=1 α (η) = 1. k For each bin in each dimension calculate I (η) k and E (η). k Obviously, for all η, I = P m k=1 I (η), but error estimates k different. In each dimensions, iterate and update the α (η) ; k example for updating: α (η) (rm new) α (η) E (η)! κ (rm old) k. k k E tot. (η) Problem with this simple algorithm: Gets a hold only on fluctuations to binning axes. F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

19 Orientation MC techniques MC integration Matrix elements ME Limitations Survey of tools Detour: NLO Monte Carlo integration Multichannel sampling Basic idea: Use a sum of functions g i ( x) as Jacobian g( x). = g( x) = N i=1 α ig i ( x); = condition on weights like stratified sampling; ( Combination of importance & stratified sampling). Algorithm for one iteration: Select g i with probability α i x j. Calculate total weight g( x j ) and partial weights g i ( x j ) Add f ( x j )/g( x j ) to total result and f ( x j )/g i ( x j ) to partial (channel-) results. After N sampling steps, update a-priori weights. This is the method of choice for parton level event generation! F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

20 Orientation MC techniques MC integration Matrix elements ME Limitations Survey of tools Detour: NLO Monte Carlo integration Selecting after sampling: Unweighting efficiency Basic idea: Use hit-or-miss method; Generate x with integration method, compare actual f ( x) with maximal value during sampling; = Unweighted events. Comments: unweighting efficiency, w eff = f ( x j )/f max = number of trials for each event. Good measure for integration performance. Expect log 10 w eff 3 5 for good integration of multi-particle final states at tree-level. Maybe acceptable to use f max,eff = Kf max with K > 1. Problem: what to do with events where f ( x j )/f max,eff > 1? Answer: Add int[f ( x j )/f max,eff ] = k events and perform hit-or-miss on f ( x j )/f max,eff k. F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

21 Programy symulacji Choć stosuja podobne metody programy symulacji dziela się zasadniczo na: Symulacja procesu fizycznego, który chcemy badać Wynikiem symulacji jest wartość przekroju czynnego oraz zbiór wygenerowanych przypadków (przypadek: lista czastek oraz ich pędów) Symulacja działania detektora Wynikiem jest zbiór pomiarów odpowiadajacy danym jakie zbierane sa z detektora. można na nich zapuścić programy rekonstrukcji i analizy Dodatkowo wydzielamy też czasami: Preselekcja - wstępna ocena przypadków fizycznych, przed symulacja detektora, pod katem planowanej analizy fizycznej. Cel: zmniejszenie liczby przypadków do pełnej symulacji detektora (zwłaszcza tła). Symulacja układu wyzwalania - aby sprawdzić czy dany przypadek zostałby rzeczywiście przez eksperyment zarejestrowany. A.F.Żarnecki Wykład XIII

22 Symulacja procesu fizycznego Przykład Proces Drella-Yana µ + Przekrój czynny na poziomie partonowym (LO QED) p q q p dσ q q µ+ µ = πα2 em e 2 q ( 1 + cos 2 ) θ cm dcos θ cm 2s s jest kwadratem masy inwariantnej układu q q µ Różniczkowy przekrój czynny dla procesu p + p µ + µ + X 1 N c q dσ(p p µ + µ X) dm µµ = dx f q/p (x) dy f q/p (y) dcos θ cm dσq q µ+ µ dcos θ cm δ ( M µµ ) 4xyEp 2 Musimy losować q, x, y i cos θ cm. Problem: bardzo różne wartości wagi ( dσ dcos θ A.F.Żarnecki Wykład XIII 12 )

23 Orientation MC techniques MC integration Matrix elements ME Limitations Survey of tools Detour: NLO Parton level simulations Stating the problem(s) Multi-particle final states for signals & backgrounds. Need to evaluate dσ N : [ N ( d 3 q i ]δ 4 p (2π) p 2 ) q i M p1 p 2E 2 N 2. i i cuts i=1 Problem 1: Factorial growth of number of amplitudes. Problem 2: Complicated phase-space structure. Solutions: Numerical methods. F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

24 Orientation MC techniques MC integration Matrix elements ME Limitations Survey of tools Detour: NLO Parton level simulations Factorial growth: e + e q q + ng n # diags Number of diagrams Number of gluons F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

25 Orientation MC techniques MC integration Matrix elements ME Limitations Survey of tools Detour: NLO Survey of existing parton-level tools Standard Model (and beyond) tree-level AlpGen M.L.Mangano et al., JHEP 0307 (23) 1; AMEGIC++ F.K., R.Kuhn, G.Soff, JHEP 0202 (22) 044; CompHEP/CalcHEP E.Boos et al. Nucl. Instrum. Meth. A 534 (24) 250; HELAC A.Kanaki and C.G.Papadopoulos, Comput. Phys. Commun. 132 (2) 306; MadGraph/MadEvent F.Maltoni and T.Stelzer, JHEP 0302, 027 (23); O Mega+WHIZARD M.Moretti, T.Ohl and J.Reuter, arxiv:hep-ph/ All tools here are completely self-contained and automated and provide amplitudes and integrators of their own. F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

26 Orientation MC techniques MC integration Matrix elements ME Limitations Survey of tools Detour: NLO Survey of existing parton-level tools Comparison of tree-level tools Models 2 n Ampl. Integ. public? lang. Alpgen SM n = 8 rec. Multi yes Fortran Amegic SM,MSSM,ADD n = 6 hel. Multi yes C++ CompHep SM,MSSM n = 4 trace 1Channel yes C HELAC SM n = 8 rec. Multi yes Fortran MadEvent SM,MSSM n = 6 hel. Multi yes Fortran O Mega SM,MSSM,LH n = 8 rec. Multi yes O Caml F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

27 Orientation MC techniques MC integration Matrix elements ME Limitations Survey of tools Detour: NLO Limitations of parton level simulation General Fixed order parton level (LO, NLO,...) implies fixed multiplicity No control over potentially large logs (appear when two partons come close to each other). Parton level is parton level experimental definition of observables relies on hadrons. Therefore: Need hadron level event generators! F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

28 Orientation Motivation Large logs Quantum effects Dipole shower(s) Simulation s paradigm Basic strategy Divide event into stages, separated by different scales. Signal/background: Exact matrix elements. QCD-Bremsstrahlung: Parton showers (also in initial state). Multiple interactions: Beyond factorization: Modeling. Hadronization: Non-perturbative QCD: Modeling. Sketch of an event F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

29 Orientation Motivation Large logs Quantum effects Dipole shower(s) Motivation: Why parton showers? Common wisdom Well-known: Accelerated charges radiate QED: Electrons (charged) emit photons Photons split into electron-positron pairs QCD: Quarks (colored) emit gluons Gluons split into quark pairs Difference: Gluons are colored (photons are not charged) Hence: Gluons emit gluons! Cascade of emissions: Parton shower F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

30 Orientation Motivation Large logs Quantum effects Dipole shower(s) Occurrence of large logarithms e + e jets Differential cross section: dσ ee 3j dx 1 dx 2 = σ ee 2j C F α s π x x2 2 (1 x 1 )(1 x 2 ) Singular for x 1,2 1. Rewrite with opening angle θ qg and gluon energy fraction x 3 = 2E g /E c.m. : " # 2 dσ ee 3j C F α s (1 x 3 ) = σ ee 2j d cos θ qgdx 3 π sin 2 x 3 θ qg x 3 Singular for x 3 0 ( soft ), sin θ qg 0 ( collinear ). F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

31 Orientation Motivation Large logs Quantum effects Dipole shower(s) Occurrence of large logarithms Collinear singularities Use 2d cos θ qg sin 2 θ qg = d cos θqg 1 cos θ qg + d cos θqg 1 + cos θ qg = d cos θqg 1 cos θ qg + d cos θ qg dθ 2 qg 1 cos θ qg θqg 2 + dθ2 qg θ 2 qg Independent evolution of two jets (q and q): dσ ee 3j σ ee 2j j {q, q} C F α s 2π dθjg 2 θjg 2 P(z), where P(z) = 1+(1 z)2 z (DGLAP splitting function) F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

32 Orientation Motivation Large logs Quantum effects Dipole shower(s) Occurrence of large logarithms Many emissions Iterate emissions (jets) Maximal result for t 1 > t 2 >...t n : dσ σ 0 Q2 Q 2 0 dt 1 t 1 t 1 Q 2 0 dt 2 t 2... t n 1 Q 2 0 How about Q 2? Process-dependent! dt n t n log n Q 2 Q 2 0 F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

33 Orientation Motivation Large logs Quantum effects Dipole shower(s) Occurrence of large logarithms Ordering the emissions : Radiation pattern q1 2 > q2 2 > q2 3, q2 1 > q 2 2 F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

34 Orientation Motivation Large logs Quantum effects Dipole shower(s) Survey of existing showering tools Tools evolution AO/Coherence Ariadne k p erp-ordered by construction Herwig angular ordering by construction Herwig++ improved angular ordering by construction Pythia old: virtuality ordered by hand new: k -ordered by construction Sherpa virtuality ordered by hand (like old Pythia) F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

35 Orientation PDFs Hadronization Underlying Event Upshot PDFs and factorization Space-time picture of hard interactions Partons collinear with hadron: k 1/R had. Lifetime of partons τ 1/x, r 1/Q. Hard interaction at scales Q hard 1/R had. Too fast for color field - only one parton takes part. Other partons feel absence only when trying to recombine. Universality (process-independence) of PDFs. Collinear factorization. F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

36 Orientation PDFs Hadronization Underlying Event Upshot Hadronization Confinement Consider dipoles in QED and QCD QED: QCD: F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

37 Orientation PDFs Hadronization Underlying Event Upshot Hadronization Linear QCD potential in quarkonia F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

38 Orientation PDFs Hadronization Underlying Event Upshot Hadronization Dynamical strings in e + e q q B.Andersson, G.Gustafson, G.Ingelman and T.Sjostrand, Phys. Rept. 97 (1983) 31. Ignoring gluon radiation: Point-like source of string. Intense chromomagnetic field within string: More q q pairs created by tunnelling. Analogy with QED (Schwinger mechanism): dp dxdt exp ( πm 2 q /κ), κ = string tension. F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

39 Orientation PDFs Hadronization Underlying Event Upshot Hadronization Some experimental facts naive parameterizations In e + e hadrons: Limits p, flat plateau in y. Try smearing : ρ(p 2 ) exp( p2 /σ2 ) F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

40 Orientation PDFs Hadronization Underlying Event Upshot Hadronization Implementation of naive parameterizations Feynman-Field independent fragmentation. R.D.Field and R.P.Feynman, Nucl. Phys. B 136 (1978) 1 Recursively fragment q q + had, where Transverse momentum from (fitted) Gaussian; longitudinal momentum arbitrary (hence from measurements); flavor from symmetry arguments + measurements. Problems: frame dependent, last quark, infrared safety, no direct link to perturbation theory,.... F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

41 Orientation PDFs Hadronization Underlying Event Upshot Hadronization Preconfinement Underlying: Large N c -limit (planar graphs). Follows evolution of color in parton showers: at the end of shower color singlets close in phase space. Mass of singlets: peaked at low scales Q 2 0. F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

42 Orientation PDFs Hadronization Underlying Event Upshot Hadronization Primordial cluster mass distribution Starting point: Preconfinement; split gluons into q q-pairs; adjacent pairs color connected, form colorless (white) clusters. Clusters ( excited hadrons) decay into hadrons F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

43 Orientation PDFs Hadronization Underlying Event Upshot Underlying Event Multiple parton scattering? Hadrons = extended objects! No guarantee for one scattering only. Running of α S = preference for soft scattering. F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

44 Orientation PDFs Hadronization Underlying Event Upshot Underlying Event Definition(s) 1 Everything apart from the hard interaction including IS showers, FS showers, remnant hadronization. 2 Remnant-remnant interactions, soft and/or hard. 3 Lesson: hard to define F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

45 Orientation PDFs Hadronization Underlying Event Upshot Underlying event Old Pythia model: Algorithm, simplified T.Sjostrand and M.van Zijl, Phys. Rev. D 36 (1987) Start with hard interaction, at scale Q 2 hard. Select a new scale p 2 (according to f = dσ 2 2 (p2 ) dp 2 with p 2 [p2,min, Q2 ]) Rescale proton momentum Repeat until below p 2,min. ( proton-parton = proton with reduced energy ). May add impact-parameter dependence, showers, etc.. Treat intrinsic k of partons ( parameter) Model proton remnants ( parameter) F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

46 Orientation ME corrections CKKW Introduction Orders in ME and PS ME vs. PS Matrix elements good for: hard, large-angle emissions; take care of interferences. Parton shower good for: soft, collinear emissions; resums large logarithms. α s vs. Log m L exact ME LO 4jet NLL resummed in PS exact ME LO 5jet, but also NLO 4jet Want to combine both! Avoid double-counting α n F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

47 Orientation ME corrections CKKW Correcting the parton shower Example: e + e q qg ME : PS : x 2 ME over PS x F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

48 Orientation ME corrections CKKW Combining MEs & PS S.Catani, F.K., R.Kuhn and B.R.Webber, JHEP 0 (21) 063 F.K., JHEP 0208 (22) 015 Basic principles Want: All jet emissions correct at tree level + LL, Soft emissions correctly resummed in PS Method: Separate Jet-production/evolution by Q jet (k algorithm). Produce jets according to LO matrix elements re-weight with Sudakov form factor + running α s weights, veto jet production in parton shower. Process-independent implementation. F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

49 Orientation ME corrections CKKW Combining MEs & PS Independence on Q jet Example: p of W in p p W + Tevatron in F.K., A.Schälicke, S.Schumann and G.Soff, Phys. Rev. D 70 (24) 49 Q jet = 10 GeV Q jet = 30 GeV Q jet = 50 GeV W [ pb/gev ] 2 10 W + X W + 0jet W + 1jet W [ pb/gev ] 2 10 W + X W + 0jet W + 1jet W [ pb/gev ] 2 10 W + X W + 0jet W + 1jet dσ/dp 10 W + 2jets W + 3jets dσ/dp 10 W + 2jets W + 3jets dσ/dp 10 W + 2jets W + 3jets SHERPA SHERPA SHERPA p / GeV W p / GeV W p / GeV W F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

50 Orientation ME corrections CKKW / / Combining MEs & PS Comparison with data from Tevatron p of Z-bosons in p p Z + X Data from CDF, Phys. Rev. Lett. 84 (2) 845 pb GeV 10 pt Z Z + 0 jet Z + 1 jet Z + 2 jet CDF pb GeV dσ dp 10 pt Z Z + 0 jet Z + 1 jet Z + 2 jet CDF dσ dp P / GeV Z P / GeV Z F. Krauss IPPP QCD & Monte Carlo Tools

51 Detector Simulation - General General characteristics of a detector simulation system You specify the geometry of a particle detector Then the software system automatically transports the particle you shoot into the detector by simulating the particle interactions in matter based on the Monte Carlo method The heart of the simulation: the Monte Carlo method A method to search for solutions to a mathematical problem using a statistical sampling with random numbers

52 The role of simulation Simulation plays a fundamental role in various domains and phases of an experimental physics project design of the experimental set-up evaluation and definition of the potential physics output of the project evaluation of potential risks to the project assessment of the performance of the experiment development, test and optimisation of reconstruction and physics analysis software contribution to the calculation and validation of physics results The scope of these lectures (and of Geant4) encompasses the simulation of the passage of particles through matter there are other kinds of simulation components, such as physics event generators, electronics response generation, etc. often the simulation of a complex experiment consists of several of these components interfaced to one another

53 Basic requirements for a simulation system Modeling the experimental set-up Tracking particles through matter Interaction of particles with matter Modeling the detector response Run and event control Accessory utilities (random number generators, PDG particle information etc.) Interface to event generators Visualisation of the set-up, tracks and hits User interface Persistency

54 The zoo EGS4, EGS5, EGSnrc Geant3, Geant4 MARS MCNP, MCNPX, A3MCNP, MCNP-DSP, MCNP4B MVP, MVP-BURN Penelope Peregrine Tripoli-3, Tripoli-3 A, Tripoli-4...and I probably forgot some more Many codes not publicly distributed A lot of business around MC DPM EA-MC FLUKA GEM HERMES LAHET MCBEND MCU MF3D NMTC MONK MORSE RTS&T-2 SCALE TRAX VMC++ Monte Carlo codes presented at the MC2 Conference, Lisbon, October 2

55 LHCb Complex physics Complex detectors 20 years software life-span LHC ATLAS Maria Grazia Pia, INFN Genova 6

56 Geant4 Collaboration MoU based Distribution, Development and User Support of Geant4 CERN, ESA, KEK, SLAC, TRIUMF, TJNL INFN, IN2P3, PPARC Barcelona Univ., Budker Inst., Frankfurt Univ., Karolinska Inst., Helsinki Univ., Lebedev Inst., LIP, Northeastern Univ. etc.

57 What Can Geant4 Do for You? Transports a particle step-by-step by taking into account the interactions with materials and external electromagnetic fields until the particle loses its kinetic energy to zero, disappears by an interaction, comes to the end of the simulation volume Provides a way for the user to access the transportation process and grab the simulation results at the beginning and end of transportation, at the end of each stepping in transportation, at the time when the particle is going into the sensitive volume of the detector etc. These are called User Actions

58 What You Have to Do for Geant4? Three essential information you have to provide: Geometrical information of the detector Choice of physics processes Kinematical information of particles going into the detector Auxiliary you have to prepare: Magnetic and electric field Actions you want to take when you access the particle transportation Actions you want to take when a particle goes into a sensitive volume of the detector etc.

59 Geometry Role detailed detector description efficient navigation Three conceptual layers Solid: shape, size LogicalVolume: material, sensitivity, daughter volumes, etc. PhysicalVolume: position, rotation One can do fancy things with geometry ATLAS 5.2 M volume objects 0 K volume types Courtesy of ATLAS Collaboration Boolean operations Transparent solids Maria Grazia Pia, INFN Genova 16

60 Courtesy of Borexino Courtesy of LHCb Collaboration Solids BaBar Borexino Multiple representations Same abstract interface CSG (Constructed Solid Geometries) simple solids LHCb Courtesy of CMS Collaboration Courtesy of BaBar Collaboration STEP extensions polyhedra, spheres, cylinders, cones, toroids, etc. KamLAND BREPS (Boundary( REPresented Solids) volumes defined by boundary surfaces CMS CAD exchange ATLAS Maria Grazia Pia, INFN Genova 17 Courtesy of H.Ikeda

61 Physical Volumes placement assembled parameterised replica Versatility to describe complex geometries Maria Grazia Pia, INFN Genova 18

62 Electric and magnetic fields of variable non-uniformity and differentiability CMS Geant4 field ~ 2 times faster than FORTRAN/GEANT3 1 GeV proton in the Earth s geomagnetic field Courtesy of M. Stavrianakou for the CMS Collaboration MOKKA Linear Collider Detector Maria Grazia Pia, INFN Genova Courtesy Laurent Desorgher, University of Bern 19

63 Physics Abstract interface to physics processes Tracking independent from physics Uniform treatment of electromagnetic and hadronic processes Distinction between processes and models multiple models for the same physics process (complementary/alternative) Transparency (supported by encapsulation and polymorphism) Calculation of cross-sections independent from the way they are accessed (data files, analytical formulae etc.) Calculation of the final state independent from tracking Explicit use of units throughout the code Open system Users can easily create and use their own models Maria Grazia Pia, INFN Genova 23

64 Electromagnetic physics electrons and positrons γ, X-ray and optical photons muons charged hadrons ions Comparable to Geant3 already in the α release (1997) Further extensions (facilitated by the OO technology) High energy extensions needed for LHC experiments, cosmic ray experiments energy loss Multiple scattering Bremsstrahlung Ionisation Annihilation Photoelectric effect Compton scattering Rayleigh effect γ conversion e + e - pair production Synchrotron radiation Transition radiation Cherenkov Refraction Reflection Absorption Scintillation Fluorescence Auger Low energy extensions fundamental for space and medical applications, dark matter and ν experiments, antimatter spectroscopy etc. Alternative models for the same process All obeying to the same abstract Process interface transparent to tracking Maria Grazia Pia, INFN Genova 24

Proposal of thesis topic for mgr in. (MSE) programme in Telecommunications and Computer Science

Proposal of thesis topic for mgr in. (MSE) programme in Telecommunications and Computer Science Proposal of thesis topic for mgr in (MSE) programme 1 Topic: Monte Carlo Method used for a prognosis of a selected technological process 2 Supervisor: Dr in Małgorzata Langer 3 Auxiliary supervisor: 4

Bardziej szczegółowo

ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS.

ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS. ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS. Strona 1 1. Please give one answer. I am: Students involved in project 69% 18 Student not involved in

Bardziej szczegółowo

Metodyki projektowania i modelowania systemów Cyganek & Kasperek & Rajda 2013 Katedra Elektroniki AGH

Metodyki projektowania i modelowania systemów Cyganek & Kasperek & Rajda 2013 Katedra Elektroniki AGH Kierunek Elektronika i Telekomunikacja, Studia II stopnia Specjalność: Systemy wbudowane Metodyki projektowania i modelowania systemów Cyganek & Kasperek & Rajda 2013 Katedra Elektroniki AGH Zagadnienia

Bardziej szczegółowo

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl Back Twoje konto Wyloguj magda.szewczyk@slo-wroc.pl BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students Tworzenie ankiety Udostępnianie Analiza (55) Wyniki

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie sieciami telekomunikacyjnymi

Zarządzanie sieciami telekomunikacyjnymi SNMP Protocol The Simple Network Management Protocol (SNMP) is an application layer protocol that facilitates the exchange of management information between network devices. It is part of the Transmission

Bardziej szczegółowo

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers 1 z 7 2015-05-14 18:32 Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl Back Twoje konto Wyloguj magda.szewczyk@slo-wroc.pl BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers Tworzenie ankiety Udostępnianie

Bardziej szczegółowo

Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2014/2015

Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2014/2015 Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki Karta przedmiotu Wydział Inżynierii Środowiska obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 014/015 Kierunek studiów: Inżynieria Środowiska

Bardziej szczegółowo

Presented by. Dr. Morten Middelfart, CTO

Presented by. Dr. Morten Middelfart, CTO Meeting Big Data challenges in Leadership with Human-Computer Synergy. Presented by Dr. Morten Middelfart, CTO Big Data Data that exists in such large amounts or in such unstructured form that it is difficult

Bardziej szczegółowo

WINHAC++ Obiektowy generator Monte Carlo do modelowania produkcji bozonów W w LHC. Kamil Sobol

WINHAC++ Obiektowy generator Monte Carlo do modelowania produkcji bozonów W w LHC. Kamil Sobol WINHAC++ Obiektowy generator Monte Carlo do modelowania produkcji bozonów W w LHC Kamil Sobol Zakład Zastosowań Metod Obliczeniowych, Instytut Fizyki UJ 24. stycznia 2010 we współpracy z: W. Płaczek, A.

Bardziej szczegółowo

Fig 5 Spectrograms of the original signal (top) extracted shaft-related GAD components (middle) and

Fig 5 Spectrograms of the original signal (top) extracted shaft-related GAD components (middle) and Fig 4 Measured vibration signal (top). Blue original signal. Red component related to periodic excitation of resonances and noise. Green component related. Rotational speed profile used for experiment

Bardziej szczegółowo

Zakład Teorii Czastek NZ42

Zakład Teorii Czastek NZ42 Zakład Teorii Czastek NZ42 M. Skrzypek IFJ PAN, Kraków, Polska M. Skrzypek (NZ42) NZ42 Przeglad 2014 27.01.2014 1 / 17 Skład osobowy (stan na 31.12.2013) Pracownicy prof. dr hab. Stanisław Jadach prof.

Bardziej szczegółowo

Struktura protonu. Elementy fizyki czastek elementarnych. Wykład V. spin protonu struktura fotonu

Struktura protonu. Elementy fizyki czastek elementarnych. Wykład V. spin protonu struktura fotonu Struktura protonu Wykład V równania ewolucji QCD spin protonu struktura fotonu Elementy fizyki czastek elementarnych Funkcja struktury Różniczkowy przekrój czynny na NC DIS elektron proton: d 2 σ dx dq

Bardziej szczegółowo

Realizacja systemów wbudowanych (embeded systems) w strukturach PSoC (Programmable System on Chip)

Realizacja systemów wbudowanych (embeded systems) w strukturach PSoC (Programmable System on Chip) Realizacja systemów wbudowanych (embeded systems) w strukturach PSoC (Programmable System on Chip) Embeded systems Architektura układów PSoC (Cypress) Możliwości bloków cyfrowych i analogowych Narzędzia

Bardziej szczegółowo

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society Prof. Piotr Bledowski, Ph.D. Institute of Social Economy, Warsaw School of Economics local policy, social security, labour market Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing

Bardziej szczegółowo

(duzo, przeczytac raz i zrozumiec powinno wystarczyc. To jest proste.)

(duzo, przeczytac raz i zrozumiec powinno wystarczyc. To jest proste.) 39. Typy indeksowania w hurtowniach danych. (duzo, przeczytac raz i zrozumiec powinno wystarczyc. To jest proste.) Po co inne niŝ B-Tree? Bo B-Tree w hurtowniach danych jest zbyt mało efektywny. Oprócz

Bardziej szczegółowo

Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme

Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme Pracownia Naukowo-Edukacyjna Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme and the contribution by ESF funds towards the results achieved within specific

Bardziej szczegółowo

Instrukcja konfiguracji usługi Wirtualnej Sieci Prywatnej w systemie Mac OSX

Instrukcja konfiguracji usługi Wirtualnej Sieci Prywatnej w systemie Mac OSX UNIWERSYTETU BIBLIOTEKA IEGO UNIWERSYTETU IEGO Instrukcja konfiguracji usługi Wirtualnej Sieci Prywatnej w systemie Mac OSX 1. Make a new connection Open the System Preferences by going to the Apple menu

Bardziej szczegółowo

DODATKOWE ĆWICZENIA EGZAMINACYJNE

DODATKOWE ĆWICZENIA EGZAMINACYJNE I.1. X Have a nice day! Y a) Good idea b) See you soon c) The same to you I.2. X: This is my new computer. Y: Wow! Can I have a look at the Internet? X: a) Thank you b) Go ahead c) Let me try I.3. X: What

Bardziej szczegółowo

Effective Governance of Education at the Local Level

Effective Governance of Education at the Local Level Effective Governance of Education at the Local Level Opening presentation at joint Polish Ministry OECD conference April 16, 2012, Warsaw Mirosław Sielatycki Ministry of National Education Doskonalenie

Bardziej szczegółowo

Egzamin maturalny z języka angielskiego na poziomie dwujęzycznym Rozmowa wstępna (wyłącznie dla egzaminującego)

Egzamin maturalny z języka angielskiego na poziomie dwujęzycznym Rozmowa wstępna (wyłącznie dla egzaminującego) 112 Informator o egzaminie maturalnym z języka angielskiego od roku szkolnego 2014/2015 2.6.4. Część ustna. Przykładowe zestawy zadań Przykładowe pytania do rozmowy wstępnej Rozmowa wstępna (wyłącznie

Bardziej szczegółowo

Steps to build a business Examples: Qualix Comergent

Steps to build a business Examples: Qualix Comergent How To Start a BUSINESS Agenda Steps to build a business Examples: Qualix Comergent 1 Idea The Idea is a Piece of a Company 4 2 The Idea is a Piece of a Company Investing_in_New_Ideas.wmv Finding_the_Problem_is_the_Hard_Part_Kevin

Bardziej szczegółowo

Jazz EB207S is a slim, compact and outstanding looking SATA to USB 2.0 HDD enclosure. The case is

Jazz EB207S is a slim, compact and outstanding looking SATA to USB 2.0 HDD enclosure. The case is 1. Introduction Jazz EB207S is a slim, compact and outstanding looking SATA to USB 2.0 HDD enclosure. The case is made of aluminum and steel mesh as one of the coolest enclosures available. It s also small

Bardziej szczegółowo

0.002 0 0.0048 0.0095 0.0143 0.019. t Rysunek 2: Wykres drgań podstawy wspornika u(t)

0.002 0 0.0048 0.0095 0.0143 0.019. t Rysunek 2: Wykres drgań podstawy wspornika u(t) Przykład dynamicznej analizy MES lekkiej konstrukcji wspornika w systemie ABAQUS Model 3D Opracował dr inż. Paweł Stąpór Sformułowanie problemu Wykonaj analizę 3D problemu zdefiniowanego w części pierwszej

Bardziej szczegółowo

Configuring and Testing Your Network

Configuring and Testing Your Network Configuring and Testing Your Network Network Fundamentals Chapter 11 Version 4.0 1 Konfigurowanie i testowanie Twojej sieci Podstawy sieci Rozdział 11 Version 4.0 2 Objectives Define the role of the Internetwork

Bardziej szczegółowo

DETECTION OF MATERIAL INTEGRATED CONDUCTORS FOR CONNECTIVE RIVETING OF FUNCTION-INTEGRATIVE TEXTILE-REINFORCED THERMOPLASTIC COMPOSITES

DETECTION OF MATERIAL INTEGRATED CONDUCTORS FOR CONNECTIVE RIVETING OF FUNCTION-INTEGRATIVE TEXTILE-REINFORCED THERMOPLASTIC COMPOSITES Kompozyty 11: 2 (2011) 152-156 Werner A. Hufenbach, Frank Adam, Maik Gude, Ivonne Körner, Thomas Heber*, Anja Winkler Technische Universität Dresden, Institute of Lightweight Engineering and Polymer Technology

Bardziej szczegółowo

PRACA DYPLOMOWA Magisterska

PRACA DYPLOMOWA Magisterska POLITECHNIKA WARSZAWSKA Wydział Samochodów i Maszyn Roboczych PRACA DYPLOMOWA Magisterska Studia stacjonarne dzienne Semiaktywne tłumienie drgań w wymuszonych kinematycznie układach drgających z uwzględnieniem

Bardziej szczegółowo

Lista wykładów zaproszonych na konferencjach krajowych i międzynarodowych

Lista wykładów zaproszonych na konferencjach krajowych i międzynarodowych Prof. dr hab. A. Jabłoński Instytut Chemii Fizycznej PAN Lista wykładów zaproszonych na konferencjach krajowych i międzynarodowych 1. A. Jabłoński, The Role of the Backscattering Factor in Quantitative

Bardziej szczegółowo

No matter how much you have, it matters how much you need

No matter how much you have, it matters how much you need CSR STRATEGY KANCELARIA FINANSOWA TRITUM GROUP SP. Z O.O. No matter how much you have, it matters how much you need Kancelaria Finansowa Tritum Group Sp. z o.o. was established in 2007 we build trust among

Bardziej szczegółowo

Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI

Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI O tym, dlaczego warto budować pasywnie, komu budownictwo pasywne się opłaca, a kto się go boi, z architektem, Cezarym Sankowskim, rozmawia

Bardziej szczegółowo

Test sprawdzający znajomość języka angielskiego

Test sprawdzający znajomość języka angielskiego Test sprawdzający znajomość języka angielskiego Imię i Nazwisko Kandydata/Kandydatki Proszę wstawić X w pole zgodnie z prawdą: Brak znajomości języka angielskiego Znam j. angielski (Proszę wypełnić poniższy

Bardziej szczegółowo

Please fill in the questionnaire below. Each person who was involved in (parts of) the project can respond.

Please fill in the questionnaire below. Each person who was involved in (parts of) the project can respond. Project CARETRAINING PROJECT EVALUATION QUESTIONNAIRE Projekt CARETRAINING KWESTIONARIUSZ EWALUACJI PROJEKTU Please fill in the questionnaire below. Each person who was involved in (parts of) the project

Bardziej szczegółowo

Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami

Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami Seweryn SPAŁEK Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami MONOGRAFIA Wydawnictwo Politechniki Śląskiej Gliwice 2004 SPIS TREŚCI WPROWADZENIE 5 1. ZARZĄDZANIE PROJEKTAMI W ORGANIZACJI 13 1.1. Zarządzanie

Bardziej szczegółowo

Financial support for start-uppres. Where to get money? - Equity. - Credit. - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł)

Financial support for start-uppres. Where to get money? - Equity. - Credit. - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł) Financial support for start-uppres Where to get money? - Equity - Credit - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł) - only for unymployed people - the company must operate minimum

Bardziej szczegółowo

Planning and Cabling Networks

Planning and Cabling Networks Planning and Cabling Networks Network Fundamentals Chapter 10 Version 4.0 1 Projektowanie okablowania i sieci Podstawy sieci Rozdział 10 Version 4.0 2 Objectives Identify the basic network media required

Bardziej szczegółowo

4D and 5D applications in BIM technology.

4D and 5D applications in BIM technology. 4D and 5D applications in BIM technology. Datacomp Grzegorzecka 79 street, 31-559 Cracow, Poland Paweł Kogut p.kogut@datacomp.com.pl Andrzej Tomana a.tomana@datacomp.com.pl Plan Who we are? Experience.

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STAŻU. Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o.

PROGRAM STAŻU. Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o. PROGRAM STAŻU Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o. Miejsce odbywania stażu / Legal address Muchoborska 8, 54-424 Wroclaw Stanowisko, obszar działania/

Bardziej szczegółowo

Estimation and planing. Marek Majchrzak, Andrzej Bednarz Wroclaw, 06.07.2011

Estimation and planing. Marek Majchrzak, Andrzej Bednarz Wroclaw, 06.07.2011 Estimation and planing Marek Majchrzak, Andrzej Bednarz Wroclaw, 06.07.2011 Story points Story points C D B A E Story points C D 100 B A E Story points C D 2 x 100 100 B A E Story points C D 2 x 100 100

Bardziej szczegółowo

THE RAIL RATES valid from 1st October 2015

THE RAIL RATES valid from 1st October 2015 RAIL TARIFF This Rail Tariff is an integral part of intermodal transport arrangement service provided by PCC Intermodal S.A. and therefore it cannot be used as a standalone offer, only in combination with

Bardziej szczegółowo

18. Przydatne zwroty podczas egzaminu ustnego. 19. Mo liwe pytania egzaminatora i przyk³adowe odpowiedzi egzaminowanego

18. Przydatne zwroty podczas egzaminu ustnego. 19. Mo liwe pytania egzaminatora i przyk³adowe odpowiedzi egzaminowanego 18. Przydatne zwroty podczas egzaminu ustnego I m sorry, could you repeat that, please? - Przepraszam, czy mo na prosiæ o powtórzenie? I m sorry, I don t understand. - Przepraszam, nie rozumiem. Did you

Bardziej szczegółowo

OSTC GLOBAL TRADING CHALLENGE MANUAL

OSTC GLOBAL TRADING CHALLENGE MANUAL OSTC GLOBAL TRADING CHALLENGE MANUAL Wrzesień 2014 www.ostc.com/game Po zarejestrowaniu się w grze OSTC Global Trading Challenge, zaakceptowaniu oraz uzyskaniu dostępu to produktów, użytkownik gry będzie

Bardziej szczegółowo

A n g i e l s k i. Phrasal Verbs in Situations. Podręcznik z ćwiczeniami. Dorota Guzik Joanna Bruska FRAGMENT

A n g i e l s k i. Phrasal Verbs in Situations. Podręcznik z ćwiczeniami. Dorota Guzik Joanna Bruska FRAGMENT A n g i e l s k i Phrasal Verbs in Situations Podręcznik z ćwiczeniami FRAGMENT Dorota Guzik Joanna Bruska Autorzy: Dorota Guzik, Joanna Bruska Konsultacja językowa: Tadeusz Z. Wolański Lektorzy: Maybe

Bardziej szczegółowo

Planowanie zrównoważonego transportu miejskiego w Polsce. Sustainable Urban Mobility Planning Poland. Wprowadzenie. Introduction

Planowanie zrównoważonego transportu miejskiego w Polsce. Sustainable Urban Mobility Planning Poland. Wprowadzenie. Introduction Planowanie zrównoważonego transportu miejskiego w Polsce Sustainable Urban Mobility Planning Poland Wprowadzenie Introduction Wyzwania polityki UE w zakresie transportu miejskiego Zatłoczenie centrów miast

Bardziej szczegółowo

Fizyka do przodu Część 2: przegląd wyników z CMS

Fizyka do przodu Część 2: przegląd wyników z CMS Fizyka do przodu Część 2: przegląd wyników z CMS Grzegorz Brona Seminarium Fizyki Wielkich Energii Warszawa, 23.03.2012 Do przodu czyli gdzie? Fizyka do przodu = Zjawiska obserwowane pod małym kątem θ

Bardziej szczegółowo

LEPTON TAU : jako taki, oraz zastosowania. w niskich i wysokich energiach. Zbigniew Wąs

LEPTON TAU : jako taki, oraz zastosowania. w niskich i wysokich energiach. Zbigniew Wąs LEPTON TAU : jako taki, oraz zastosowania w niskich i wysokich energiach Zbigniew Wąs Podziękowania: A. Kaczmarska, E. Richter-Wąs (Atlas); A. Bożek (Belle); T. Przedziński, P. Golonka (IT); R. Decker,

Bardziej szczegółowo

A DIFFERENT APPROACH WHERE YOU NEED TO NAVIGATE IN THE CURRENT STREAMS AND MOVEMENTS WHICH ARE EMBEDDED IN THE CULTURE AND THE SOCIETY

A DIFFERENT APPROACH WHERE YOU NEED TO NAVIGATE IN THE CURRENT STREAMS AND MOVEMENTS WHICH ARE EMBEDDED IN THE CULTURE AND THE SOCIETY A DIFFERENT APPROACH WHERE YOU NEED TO NAVIGATE IN THE CURRENT STREAMS AND MOVEMENTS WHICH ARE EMBEDDED IN THE CULTURE AND THE SOCIETY ODMIENNE PODEJŚCIE JAK NAWIGOWAĆ W OBECNYCH NURTACH I RUCHACH, KTÓRE

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA ŚLĄSKA INSTYTUT AUTOMATYKI ZAKŁAD SYSTEMÓW POMIAROWYCH

POLITECHNIKA ŚLĄSKA INSTYTUT AUTOMATYKI ZAKŁAD SYSTEMÓW POMIAROWYCH POLITECHNIKA ŚLĄSKA INSTYTUT AUTOMATYKI ZAKŁAD SYSTEMÓW POMIAROWYCH Gliwice, wrzesień 2005 Pomiar napięcia przemiennego Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zbadanie dokładności woltomierza cyfrowego dla

Bardziej szczegółowo

EGARA 2011. Adam Małyszko FORS. POLAND - KRAKÓW 2-3 12 2011r

EGARA 2011. Adam Małyszko FORS. POLAND - KRAKÓW 2-3 12 2011r EGARA 2011 Adam Małyszko FORS POLAND - KRAKÓW 2-3 12 2011r HISTORIA ELV / HISTORY ELV 1992r. 5 Program działań na rzecz ochrony środowiska / EAP (Environmental Action Plan) 1994r. Strategia dobrowolnego

Bardziej szczegółowo

STATYSTYKA OD PODSTAW Z SYSTEMEM SAS. wersja 9.2 i 9.3. Szkoła Główna Handlowa w Warszawie

STATYSTYKA OD PODSTAW Z SYSTEMEM SAS. wersja 9.2 i 9.3. Szkoła Główna Handlowa w Warszawie STATYSTYKA OD PODSTAW Z SYSTEMEM SAS wersja 9.2 i 9.3 Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Spis treści Wprowadzenie... 6 1. Podstawowe informacje o systemie SAS... 9 1.1. Informacje ogólne... 9 1.2. Analityka...

Bardziej szczegółowo

Łukasz Reszka Wiceprezes Zarządu

Łukasz Reszka Wiceprezes Zarządu Łukasz Reszka Wiceprezes Zarządu Time for changes! Vocational activisation young unemployed people aged 15 to 24 Projekt location Ząbkowice Śląskie project produced in cooperation with Poviat Labour Office

Bardziej szczegółowo

Quantum implementation of Parrondo s paradox

Quantum implementation of Parrondo s paradox Quantum implementation of Parrondo s paradox Jarosław Miszczak, Piotr Gawron Institute of Theoretical and Applied Informatics, Polish Academy of Sciences, Gliwice, POLAND February 20, 2006 Overview 1.

Bardziej szczegółowo

2014-3-30. Urbanek J., Jabłoński A., Barszcz T ssswedfsdfurbanek J., Jabłoński A., Barszcz T., Wykonanie pomiarów

2014-3-30. Urbanek J., Jabłoński A., Barszcz T ssswedfsdfurbanek J., Jabłoński A., Barszcz T., Wykonanie pomiarów Wykonanie pomiarów sygnałów wibroakustycznych przy stałych oraz zmiennych warunkach eksploatacyjnych na stanowisku testowym. Część II: Analiza poprawności pomiarów. Autorzy: Urbanek J., Jabłoński A., Barszcz

Bardziej szczegółowo

How to translate Polygons

How to translate Polygons How to translate Polygons Translation procedure. 1) Open polygons.img in Imagine 2) Press F4 to open Memory Window 3) Find and edit tlumacz class, edit all the procedures (listed below) 4) Invent a new

Bardziej szczegółowo

Filozofia z elementami logiki Klasyfikacja wnioskowań I część 2

Filozofia z elementami logiki Klasyfikacja wnioskowań I część 2 Filozofia z elementami logiki Klasyfikacja wnioskowań I część 2 Mariusz Urbański Instytut Psychologii UAM Mariusz.Urbanski@amu.edu.pl Plan: definicja pojęcia wnioskowania wypowiedzi inferencyjne i wypowiedzi

Bardziej szczegółowo

Cracow University of Economics Poland. Overview. Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005

Cracow University of Economics Poland. Overview. Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 Cracow University of Economics Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 - Key Note Speech - Presented by: Dr. David Clowes The Growth Research Unit CE Europe

Bardziej szczegółowo

USB firmware changing guide. Zmiana oprogramowania za przy użyciu połączenia USB. Changelog / Lista Zmian

USB firmware changing guide. Zmiana oprogramowania za przy użyciu połączenia USB. Changelog / Lista Zmian 1 / 12 Content list / Spis Treści 1. Hardware and software requirements, preparing device to upgrade Wymagania sprzętowe i programowe, przygotowanie urządzenia do aktualizacji 2. Installing drivers needed

Bardziej szczegółowo

Goodman Kraków Airport Logistics Centre. 62,350 sqm available. Units from 1,750 sqm for immediate lease. space for growth+

Goodman Kraków Airport Logistics Centre. 62,350 sqm available. Units from 1,750 sqm for immediate lease. space for growth+ Goodman Kraków Airport Logistics Centre 62,350 sqm available. Units from 1,750 sqm for immediate lease. space for growth Goodman Kraków Airport Logistics Centre ul. Komandosów 1, 32-085 Modlniczka Goodman

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE. Negotiation techniques. Management. Stationary. II degree

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE. Negotiation techniques. Management. Stationary. II degree Politechnika Częstochowska, Wydział Zarządzania PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu Kierunek Forma studiów Poziom kwalifikacji Rok Semestr Jednostka prowadząca Osoba sporządzająca Profil Rodzaj

Bardziej szczegółowo

How much does SMARTech system cost?

How much does SMARTech system cost? 1. How much does an intelligent home system cost? With over six years of experience in construction of Intelligent Home Systems we have done a value analysis of systems and services usually purchased by

Bardziej szczegółowo

LEARNING AGREEMENT FOR STUDIES

LEARNING AGREEMENT FOR STUDIES LEARNING AGREEMENT FOR STUDIES The Student First and last name(s) Nationality E-mail Academic year 2014/2015 Study period 1 st semester 2 nd semester Study cycle Bachelor Master Doctoral Subject area,

Bardziej szczegółowo

MATLAB Neural Network Toolbox przegląd

MATLAB Neural Network Toolbox przegląd MATLAB Neural Network Toolbox przegląd WYKŁAD Piotr Ciskowski Neural Network Toolbox: Neural Network Toolbox - zastosowania: przykłady zastosowań sieci neuronowych: The 1988 DARPA Neural Network Study

Bardziej szczegółowo

PORTS AS LOGISTICS CENTERS FOR CONSTRUCTION AND OPERATION OF THE OFFSHORE WIND FARMS - CASE OF SASSNITZ

PORTS AS LOGISTICS CENTERS FOR CONSTRUCTION AND OPERATION OF THE OFFSHORE WIND FARMS - CASE OF SASSNITZ Part-financed by EU South Baltic Programme w w w. p t m e w. p l PROSPECTS OF THE OFFSHORE WIND ENERGY DEVELOPMENT IN POLAND - OFFSHORE WIND INDUSTRY IN THE COASTAL CITIES AND PORT AREAS PORTS AS LOGISTICS

Bardziej szczegółowo

PROJECT. Syllabus for course Global Marketing. on the study program: Management

PROJECT. Syllabus for course Global Marketing. on the study program: Management Poznań, 2012, September 20th Doctor Anna Scheibe adiunct in the Department of Economic Sciences PROJECT Syllabus for course Global Marketing on the study program: Management I. General information 1. Name

Bardziej szczegółowo

Brief description of the paper/report. Chain 90% 10% District

Brief description of the paper/report. Chain 90% 10% District Brief description of the paper/report Item Identification Card (IIC) Process Structure Design Produce Deliver Analyse and Understand Chain 90% 10% District Argument Supply Chain Planning Process. Proces

Bardziej szczegółowo

Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism

Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism Projekt finansowany Fundusze Europejskie z budżetu państwa dla rozwoju oraz ze Polski środków Wschodniej Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

photo graphic Jan Witkowski Project for exhibition compositions typography colors : +48 506 780 943 : janwi@janwi.com

photo graphic Jan Witkowski Project for exhibition compositions typography colors : +48 506 780 943 : janwi@janwi.com Jan Witkowski : +48 506 780 943 : janwi@janwi.com Project for exhibition photo graphic compositions typography colors Berlin London Paris Barcelona Vienna Prague Krakow Zakopane Jan Witkowski ARTIST FROM

Bardziej szczegółowo

Working Tax Credit Child Tax Credit Jobseeker s Allowance

Working Tax Credit Child Tax Credit Jobseeker s Allowance Benefits Depending on your residency status (EU citizen or not) there are various benefits available to help you with costs of living. A8 nationals need to have been working for a year and be registered

Bardziej szczegółowo

METODA OGÓLNEJ OCENY STANU ŚRODO- WISKA OBSZARÓW WIEJSKICH NA PODSTAWIE INFORMACJI Z BANKU DANYCH REGIONALNYCH GUS I OSZACOWAŃ PROGRAMU EMEP

METODA OGÓLNEJ OCENY STANU ŚRODO- WISKA OBSZARÓW WIEJSKICH NA PODSTAWIE INFORMACJI Z BANKU DANYCH REGIONALNYCH GUS I OSZACOWAŃ PROGRAMU EMEP Ekonomia i Środowisko 2 (49) 2014 Jan Cetner Kazimierz Dyguś Marta Ogonowska Jerzy Wojtatowicz METODA OGÓLNEJ OCENY STANU ŚRODO- WISKA OBSZARÓW WIEJSKICH NA PODSTAWIE INFORMACJI Z BANKU DANYCH REGIONALNYCH

Bardziej szczegółowo

Extraclass. Football Men. Season 2009/10 - Autumn round

Extraclass. Football Men. Season 2009/10 - Autumn round Extraclass Football Men Season 2009/10 - Autumn round Invitation Dear All, On the date of 29th July starts the new season of Polish Extraclass. There will be live coverage form all the matches on Canal+

Bardziej szczegółowo

UMOWY WYPOŻYCZENIA KOMENTARZ

UMOWY WYPOŻYCZENIA KOMENTARZ UMOWY WYPOŻYCZENIA KOMENTARZ Zaproponowany dla krajów Unii Europejskiej oraz dla wszystkich zainteresowanych stron wzór Umowy wypożyczenia między muzeami i instytucjami kultury opracowany został przez

Bardziej szczegółowo

Formularz dla osób planujących ubiegać się o przyjęcie na studia undergraduate (I stopnia) w USA na rok akademicki

Formularz dla osób planujących ubiegać się o przyjęcie na studia undergraduate (I stopnia) w USA na rok akademicki Formularz dla osób planujących ubiegać się o przyjęcie na studia undergraduate (I stopnia) w USA na rok akademicki 2017-2018 Zanim zaczniesz wypełniać formularz, zapoznaj się z Instrukcjami! Imię i nazwisko:

Bardziej szczegółowo

EaglePCB_2_FreeCAD (beta)

EaglePCB_2_FreeCAD (beta) EaglePCB_2_FreeCAD (beta) Import your boards to FreeCAD marmni (marmni@onet.eu) Copyright 2013, 2014 http://sourceforge.net/projects/eaglepcb2freecad/ [ENG] Mod EaglePCB_2_FreeCAD allow you to import PCB

Bardziej szczegółowo

MeetingHelper. Aplikacja Android ułatwiająca przekazywanie materiałów pomiędzy uczestnikami spotkania. Instrukcja obsługi dla programisty

MeetingHelper. Aplikacja Android ułatwiająca przekazywanie materiałów pomiędzy uczestnikami spotkania. Instrukcja obsługi dla programisty MeetingHelper Aplikacja Android ułatwiająca przekazywanie materiałów pomiędzy uczestnikami spotkania Instrukcja obsługi dla programisty W tej części został zawarty opis uruchamiania projektu programistycznego,

Bardziej szczegółowo

1945 (96,1%) backlinks currently link back. 1505 (74,4%) links bear full SEO value. 0 links are set up using embedded object

1945 (96,1%) backlinks currently link back. 1505 (74,4%) links bear full SEO value. 0 links are set up using embedded object Website Backlinks Analysis Report 2023 backlinks from 224 domains Report created: Jan 3, 2015 Website: http://wpisz.stronę.odbiorcy Compared with: 7 day(s) old Domain Statistics The domain seo.zgred.pl

Bardziej szczegółowo

Niepubliczne Przedszkole i Żłobek EPIONKOWO

Niepubliczne Przedszkole i Żłobek EPIONKOWO KROPECZKI MIESIĄC: PAŹDZIERNIK 2013R. TEMAT MATERIAŁ Hello again! What s your name? Proste powitania Wskazywanie kolegów/koleżanek Śpiewanie piosenki Dialogi A. Hello! I am Kasia. My name is Kasia What

Bardziej szczegółowo

PLSH1 (JUN14PLSH101) General Certificate of Education Advanced Subsidiary Examination June 2014. Reading and Writing TOTAL

PLSH1 (JUN14PLSH101) General Certificate of Education Advanced Subsidiary Examination June 2014. Reading and Writing TOTAL Centre Number Surname Candidate Number For Examiner s Use Other Names Candidate Signature Examiner s Initials Section Mark Polish Unit 1 Reading and Writing General Certificate of Education Advanced Subsidiary

Bardziej szczegółowo

Konsorcjum Śląskich Uczelni Publicznych

Konsorcjum Śląskich Uczelni Publicznych Konsorcjum Śląskich Uczelni Publicznych Dlaczego powstało? - świat przeżywa dziś rewolucję w obszarze edukacji, - naszym celem jest promocja śląskiego jako regionu opartego na wiedzy, i najnowszych technologiach,

Bardziej szczegółowo

Angielski Biznes Ciekawie

Angielski Biznes Ciekawie Angielski Biznes Ciekawie Conditional sentences (type 2) 1. Discuss these two types of mindsets. 2. Decide how each type would act. 3. How would you act? Czy nauka gramatyki języka angielskiego jest trudna?

Bardziej szczegółowo

ANKIETA ŚWIAT BAJEK MOJEGO DZIECKA

ANKIETA ŚWIAT BAJEK MOJEGO DZIECKA Przedszkole Nr 1 w Zabrzu ANKIETA ul. Reymonta 52 41-800 Zabrze tel./fax. 0048 32 271-27-34 p1zabrze@poczta.onet.pl http://jedyneczka.bnet.pl ŚWIAT BAJEK MOJEGO DZIECKA Drodzy Rodzice. W związku z realizacją

Bardziej szczegółowo

Projekt: Mikro zaprogramowane na sukces!

Projekt: Mikro zaprogramowane na sukces! Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Projekt: Mikro zaprogramowane na sukces! Opis autoryzowanych szkoleń Oracle planowanych do realizacji w ramach

Bardziej szczegółowo

OCENA MOśLIWOŚCI WYKORZYSTANIA HODOWLI ŚWIŃ RASY ZŁOTNICKIEJ

OCENA MOśLIWOŚCI WYKORZYSTANIA HODOWLI ŚWIŃ RASY ZŁOTNICKIEJ ASSESSMENT OF POTENTIAL FOR ZŁOTNICKA SPOTTED PIG BREEDING IN ORGANIC FARMS OCENA MOśLIWOŚCI WYKORZYSTANIA HODOWLI ŚWIŃ RASY ZŁOTNICKIEJ PSTREJ W GOSPODARSTWACH EKOLOGICZNYCH Janusz Tomasz Buczyński (1),

Bardziej szczegółowo

Stół Regolo. 100% Made in Italy. Może być używany w wersji zamkniętej lub otwartej na dowolnej wysokości It can be used open or closed, at any height

Stół Regolo. 100% Made in Italy. Może być używany w wersji zamkniętej lub otwartej na dowolnej wysokości It can be used open or closed, at any height Spis treści Stół Regolo... 2 Stół Basic quadrato... 8 Stół Basic rettangolare... 9 Stół Easy... 10 Stół Facile... 11 Stół Kubo... 12 Stół Piccolo... 13 Stoliki Piego... 14 Stół kwadratowy Trendy quadrato...

Bardziej szczegółowo

Cel szkolenia. Konspekt

Cel szkolenia. Konspekt Cel szkolenia About this CourseThis 5-day course provides administrators with the knowledge and skills needed to deploy and ma Windows 10 desktops, devices, and applications in an enterprise environment.

Bardziej szczegółowo

Solvency II. 25 kwietnia 2014. Michał Herbich

Solvency II. 25 kwietnia 2014. Michał Herbich Solvency II 25 kwietnia 2014 Michał Herbich Solvency II system trzech filarów Pillar Pillar Pillar 1 Valuation of assets Valuation of liabilities (Technical Provisions) Capital requirements (Solvency Capital

Bardziej szczegółowo

Akcja COST FP0902 jako przykład międzynarodowej współpracy w zakresie metodyki badań pozyskiwania biomasy leśnej do celów energetycznych

Akcja COST FP0902 jako przykład międzynarodowej współpracy w zakresie metodyki badań pozyskiwania biomasy leśnej do celów energetycznych Akcja COST FP0902 jako przykład międzynarodowej współpracy w zakresie metodyki badań pozyskiwania biomasy leśnej do celów energetycznych Krzysztof Jodłowski, Michał Kalinowski Instytut Badawczy Leśnictwa

Bardziej szczegółowo

Traceability. matrix

Traceability. matrix Traceability matrix Radek Smilgin W testowaniu od 2002 roku Tester, test manager, konsultant Twórca testerzy.pl i mistrzostw w testowaniu Fan testowania eksploracyjnego i testowania w agile [zdjecie wikipedia:

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ: PSYCHOLOGIA KIERUNEK:

WYDZIAŁ: PSYCHOLOGIA KIERUNEK: Lp. I Introductory module 3 Academic skills Information Technology introduction Intellectual Property Mysterious Code of Science Online surveys Personal growth and social competences in the globalizedintercultural

Bardziej szczegółowo

[ROBOKIDS MANUAL] ROBOROBO

[ROBOKIDS MANUAL] ROBOROBO 1 2 When you plug in or unplug the cable, be sure to insert pressing the hook of the connection cable. If you want to input the program to your robot, you should first connect the Card reader with the

Bardziej szczegółowo

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 4

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 4 Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 4 Przetłumacz na język angielski.klucz znajdziesz w drugiej części ćwiczenia. 1. to be angry with somebody gniewać się na kogoś Czy gniewasz

Bardziej szczegółowo

Bazy danych Ćwiczenia z SQL

Bazy danych Ćwiczenia z SQL Bazy danych Ćwiczenia z SQL W ćwiczeniach wykorzystano przyk adowy schemat bazy danych dostarczany z Personal Oracle 8 Definicję schematu i dane tabel zawiera plik bdemobld sql (c) 2001 Katedra Informatyki

Bardziej szczegółowo

Akademia Morska w Szczecinie. Wydział Mechaniczny

Akademia Morska w Szczecinie. Wydział Mechaniczny Akademia Morska w Szczecinie Wydział Mechaniczny ROZPRAWA DOKTORSKA mgr inż. Marcin Kołodziejski Analiza metody obsługiwania zarządzanego niezawodnością pędników azymutalnych platformy pływającej Promotor:

Bardziej szczegółowo

TECHNICAL CATALOGUE WHITEHEART MALLEABLE CAST IRON FITTINGS EE

TECHNICAL CATALOGUE WHITEHEART MALLEABLE CAST IRON FITTINGS EE TECHNICAL CATALOGUE WHITEHEART MALLEABLE CAST IRON FITTINGS EE Poland GENERAL INFORMATION USE Whiteheart malleable cast iron fittings brand EE are used in threaded pipe joints, particularly in water, gas,

Bardziej szczegółowo

PROJECT. Syllabus for course Principles of Marketing. on the study program: Administration

PROJECT. Syllabus for course Principles of Marketing. on the study program: Administration Poznań, 2012, September 20th Doctor Anna Scheibe adiunct in the Department of Economic Sciences PROJECT Syllabus for course Principles of Marketing on the study program: Administration I. General information

Bardziej szczegółowo

Sustainable mobility: strategic challenge for Polish cities on the example of city of Gdynia

Sustainable mobility: strategic challenge for Polish cities on the example of city of Gdynia Katedra Rynku Transportowego Sustainable mobility: strategic challenge for Polish cities on the example of city of Gdynia dr Marcin Wołek Department of Transportation Market University of Gdansk Warsaw,

Bardziej szczegółowo

Tytuł System magazynowania ciepła na różnym poziomie temperatur. Krótki opis projektu: Short description of the project:

Tytuł System magazynowania ciepła na różnym poziomie temperatur. Krótki opis projektu: Short description of the project: Tytuł System magazynowania ciepła na różnym poziomie temperatur. Title of the project - System of the heat storage at different temperature level. Krótki opis projektu: Opracowanie systemu akumulacji ciepła

Bardziej szczegółowo

Polska Szkoła Weekendowa, Arklow, Co. Wicklow KWESTIONRIUSZ OSOBOWY DZIECKA CHILD RECORD FORM

Polska Szkoła Weekendowa, Arklow, Co. Wicklow KWESTIONRIUSZ OSOBOWY DZIECKA CHILD RECORD FORM KWESTIONRIUSZ OSOBOWY DZIECKA CHILD RECORD FORM 1. Imię i nazwisko dziecka / Child's name... 2. Adres / Address... 3. Data urodzenia / Date of birth... 4. Imię i nazwisko matki /Mother's name... 5. Adres

Bardziej szczegółowo

Why choose No Hau Studio?

Why choose No Hau Studio? Why choose No Hau Studio? We ve been perfecting our skills for over 10 years. Branding and Communications are the core of our activities. B2B is our speciality. Customer s Satisfaction is our priority.

Bardziej szczegółowo

WYKAZ DOROBKU NAUKOWEGO

WYKAZ DOROBKU NAUKOWEGO SUMMARY Straight majority of technologies of industrially important products is based on reactions of catalytic character, one of such processes is dehydrogenation. Of substantial importance is for example

Bardziej szczegółowo

X11R5. .Xresources. Pliki konfiguracyjne X-Windows. Zasada działania X11. .xinitrc. X protocol X server. X client. X library

X11R5. .Xresources. Pliki konfiguracyjne X-Windows. Zasada działania X11. .xinitrc. X protocol X server. X client. X library Pliki konguracyjne X-Windows.Xresources X11 -.Xresources,.xinitrc,.xsession OpenWindows -.Xdefaults,.desksetdefaults,.openwin-init,.openwin-menu XTerm*tek4014*fontLarge: 9x15 XTerm*tek4014*font2: 8x13

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM CZĘŚĆ 3. JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY

EGZAMIN W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM CZĘŚĆ 3. JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. KOD UCZNIA UZUPEŁNIA ZESPÓŁ NADZORUJĄCY PESEL miejsce na naklejkę EGZAMIN W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM CZĘŚĆ 3. JĘZYK ANGIELSKI

Bardziej szczegółowo

Politechnika Gdańska Wydział Elektrotechniki i Automatyki Katedra Inżynierii Systemów Sterowania

Politechnika Gdańska Wydział Elektrotechniki i Automatyki Katedra Inżynierii Systemów Sterowania Politechnika Gdańska Wydział Elektrotechniki i Automatyki Katedra Inżynierii Systemów Sterowania Przemysłowe układy sterowania PID Układy regulacji PID w strukturze sprzętowej Pytania i zadania do zajęć

Bardziej szczegółowo