FINANSOWANIE NAUKI W POLSCE POMOC CZY PRZESZKODA?

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "FINANSOWANIE NAUKI W POLSCE POMOC CZY PRZESZKODA?"

Transkrypt

1 Alojzy Z. Nowak Adam Niewiadomski FINANSOWANIE NAUKI W POLSCE POMOC CZY PRZESZKODA? Ocena obecnego kształtu i kondycji polskiego szkolnictwa wyższego może być rozpatrywana biorąc pod uwagę szereg determinantów. Jednym z nich jest poziom finansowania nauki. Panująca teza o peryferyjności polskiej nauki, potwierdzona przez wiele wskaźników i rankingów wskazuje na konieczność zbadania przyczyn oraz sformułowania ewentualnych rozwiązań istniejących problemów w finansowaniu nauki. Celem prezentacji jest przedstawienie źródeł finansowania nauki w Polsce oraz ocena ich skuteczności. Należy zaznaczyć, iż przedstawiono jedynie kluczowe źródła finansowania, pomijając te, co do których albo brakuje rzetelnych danych, albo, które mają znaczenie marginalne dla oceny sytuacji w skali całego systemu finansowania nauki. Celem prezentacji jest także próba odpowiedzi na pytanie, czy obecny model finansowania nauki w Polsce stanowi dla nauki pomoc, czy przeszkodę? Wyzwaniem okazał się brak ogólnodostępnych informacji o finansowaniu poszczególnych uczelni ze wszystkich możliwych źródeł. Co za tym idzie dokonywanie wszelkich porównań w tym zakresie obarczone jest znaczną dozą wyłącznie prawdopodobieństwa. 1. Finansowanie nauki w Polsce uwagi ogólne W ostatnich latach można było zaobserwować ewolucję sposobów finansowania nauki w Polsce. Zauważa się tendencję do odchodzenia od sztywnego finansowania z budżetu państwa działalności statutowej na rzecz finansowania jej z grantów badawczych. Pozyskiwanie środków na badania naukowe oraz finansowanie połączone z parametryzacją jednostek wprowadzają element konkurencji pomiędzy uczelniami. O granty badawcze zaczynają konkurować nie tylko poszczególne uczelnie, ale także poszczególne obszary nauki. Współczesne finansowanie nauki w Polsce to nie tylko środki pochodzące z budżetu państwa, ale także środki uzyskiwane z funduszy europejskich oraz coraz częściej środki prywatne.

2 Rysunek 1 Wydatki na szkolnictwo wyższe w wybranych krajach europejskich jako procent PKB według źródła pochodzenia funduszy (2009 r.) Opracowanie własne na podstawie Szkolnictwo wyższe i ich finanse w 2011 r., GUS, s Jak wynika z rys. 1 wydatki publiczne wciąż stanowią zarówno w Polsce, jak i w Europie podstawowe źródła finansowania nauki, choć ich udział w PKB niestety maleje (patrz tab. 1). Na tle krajów europejskich zaobserwować można jeden z wyższych udziałów finansowania nauki ze środków prywatnych 0,55% PKB (por. rys. 1). Tabela 1 Wydatki publiczne na szkolnictwo wyższe w latach lata budżetu państwa Wydatki budżetów jednostek samorządu terytorialnego Udział wydatków publicznych w PKB w milionach złotych w % ,70 20,4 0, ,70 32,6 0, ,60 38,6 0, ,20 28,2 0, ,30 31,9 0, ,50 76,8 0, , , ,40 143,5 0, , , , , ,40 70,2 0, ,20 72,8 0,67 Opracowanie własne na podstawie Szkolnictwo wyższe i ich finanse w 2011 r., GUS, s

3 Wydatki państwowe na szkolnictwo wyższe powiązane są nie tylko z liczbą kształcących się studentów, ale także z budżetem nauki. O ile finansowanie w pierwszym przypadku zależy od ilości osób studiujących w danej uczelni, o tyle finansowanie nauki odbywa się w większości przypadków w drodze otwartych i konkurencyjnych konkursów. Pomimo wzrostu nominalnego wydatków z budżetu państwa na całe szkolnictwo wyższe (w latach wzrost o 2,1 mld zł), udział tych wydatków w PKB maleje w ciągu ostatnich sześciu lat (spadek o 0,27%) 1. Powoduje to realne obniżenie dofinansowania polskiego szkolnictwa wyższego w stosunku do wydatków na całą gospodarkę. Rysunek 2 Źródła finansowania polskiej nauki w 2012 r. [w %] 16,7% budżet państwa 4,8% 11,1% 0,4% 66,9% budżet samorządów środki europejskie czesne dotacje od podmiotów gospodarczych Opracowanie własne na podstawie Szkolnictwo wyższe i ich finanse w 2011 r., GUS, s. 338; danych MNiSzW. Analizując dostępne dane, jako główne źródło finansowania nauki w Polsce wskazać można budżet państwa (prawie 67%), następnie środki pochodzące z funduszy europejskich (11%). Kolejne źródła finansowania nauki to czesne (ok 5%), dotacje od podmiotów gospodarczych (16%) oraz budżet samorządów (0,4%) por. rys. 2. Taki rozkład wyraźnie wskazuje na silną korelację rozwoju polskiej nauki i środków publicznych. Dlatego też w tym zakresie postuluje się doprecyzować sposób rozdziału tych środków i skrócić czas, w którym podejmowane są decyzje przyznania wspomnianych środków (np. czas podejmowania decyzji w konkursach grantowych). Sposób finansowania nauki ze środków publicznych, może być pomocą dla nauki, tylko wtedy, kiedy ta pomoc będzie rozdzielana według jasnych zasad i będzie dostępna dla badawczy w możliwie najprostszej procedurze. W przeciwnym wypadku finansowanie nauki w ten sposób będzie stanowić przeszkodę w jej rozwoju. 1 Szkolnictwo wyższe i ich finanse w 2011 r., GUS, s

4 2. Finansowanie nauki w Polsce ze środków publicznych Obecnie możemy wyróżnić w Polsce kilka zasadniczych źródeł finansowania nauki 2. Należą do nich: budżet państwa, środki europejskie, fundusze prywatne. Analiza tych trzech podstawowych źródeł wskazuje pewne prawidłowości oraz zagrożenia wynikające z ograniczania środków budżetowych dla działalności statutowej. Pozwala również zarysować perspektywy możliwego rozwoju Finansowanie nauki w Polsce z budżetu państwa Podstawowe źródła finansowania z budżetu państwa to: działalność statutowa jednostek naukowych; inwestycje w zakresie dużej infrastruktury badawczej służącej potrzebom badań naukowych; działalność upowszechniająca naukę; współpraca naukowa z zagranicą; środki na działalność Narodowego Centrum Badań i Rozwoju oraz Narodowego Centrum Nauki. Zmiana struktury wydatków na poszczególne pozycje była następstwem odpowiednich regulacji dotyczących szkolnictwa wyższego. Spowodowało to zmianę kierunku oraz wysokości przyznawanych dotacji budżetowych. Przede wszystkim przesunięto środki z projektów badawczych i celowych na działanie NCN i NCBiR. W ostatnich dwóch latach prawie połowa środków przeznaczona została na finansowanie działalności NCN oraz NCBiR 3. Zauważane jest również zmniejszenie środków na współpracę naukową z zagranicą. 2 Na podstawie obowiązującego prawa oraz stosowanej na uczelniach praktyki. 3 Por. rys. 3. 4

5 Rysunek 3 Struktura wydatków na naukę w Polsce według klasyfikacji budżetowej [w %] Opracowanie własne na podstawie sprawozdań i planów budżetowych umieszczonych na stronie MNiSzW. Analizując wydatki publiczne zawarte w budżecie nauki dostrzec można, że sumaryczna kwota środków budżetowych ulega zwiększeniu, natomiast różnice pomiędzy kolejnymi latami w konkretnych pozycjach ulegają stosunkowo znacznym zmianom. W ostatnich dwóch latach prawie połowa środków była przeznaczona na finansowanie działalności NCN oraz NCBiR. Zauważane jest również zmniejszenie środków na współpracę naukową z zagranicą. Pomimo, że ogólny budżet nauki ulega w ostatnich czterech latach zwiększeniu, to jednak zmniejsza się jego udział w PKB, a co za tym idzie następuje obniżenie realnej wysokości przyznawanych dotacji budżetowych. W latach można zaobserwować 5

6 nieznaczny wzrost dofinansowania dotacji kierowanych na działalność statutową jednostek (por. tabela 2). Tabela 2 Wybrane wydatki publiczne z budżetu państwa według klasyfikacji budżetowej [w mln zł dane zaokrąglono] Projekty badawcze i celowe w dziedzinie nauk przyrodniczych ,7 bd Projekty badawcze i celowe w dziedzinie nauk technicznych ,3 Projekty badawcze i celowe w dziedzinie nauk społecz. humanist. i ścisłych ,3 bd Działalność statutowa jednostek naukowych Inwestycje w zakresie dużej infrastruktury badawczej służącej potrzebom badań naukowych ,7 Działalność upowszechniająca naukę Współpraca naukowa z zagranicą Narodowe Centrum Badań i Rozwoju bd Narodowe Centrum Nauki bd Pozostała działalność Razem Opracowanie własne na podstawie sprawozdań i planów budżetowych umieszczonych na stronie MNiSzW. Jednocześnie podkreślić należy, że część środków na naukę została przesunięta na dofinansowanie działalności NCBiR oraz NCN. Wskazuje to na wzrost roli konkurencji pomiędzy jednostkami naukowymi w zdobywaniu środków na badania naukowe. Wydatki na działalność statutową i prowadzone w jej ramach badania są pozostawione do decyzji poszczególnych jednostek naukowych i to wewnątrz tych jednostek odbywają się konkursy na dofinansowywane projekty. Wydatki na tę, dotychczas podstawową działalność jednostek naukowych, pozwalają sądzić o odchodzeniu od finansowania polskiej nauki poprzez pozakonkursowe dofinansowanie kolejnych projektów. Obecnie konkurencja o środki, które w pewnej części zostały przesunięte do NCBiR oraz NCN przeniosła się na poziom ogólnokrajowy. Wskazuje się, że powoduje to większe uprzywilejowanie jednostek dużych o większym potencjale badawczym, które mają większe doświadczenia badawcze. Preferuje to również jednostki, które zatrudniają dużą liczbę pracowników naukowych. Większa liczba pracowników naukowych składa wnioski o granty, ma więcej kontaktów międzynarodowych, może chociażby statystycznie odnieść większy sukces. Powyższe hipotezy potwierdzają statystyki zamieszczane przykładowo przez NCN 4. Wśród największych grantobiorócw 4 - dostęp na 27 lutego 2014 r. 6

7 zarówno pod względem uzyskanych środków, jak też i ilości przyznanych grantów są największe jednostki akademickie w Polsce. Drugim wydatkiem na działalność naukową są inwestycje w zakresie dużej infrastruktury badawczej służącej potrzebom badań naukowych (por. rys. 4). W tych wydatkach można zaobserwować względną stagnację, a różnice pomiędzy poszczególnymi latami nie mają większego wypływu na finansowanie polskiej nauki. Rysunek 4 Środki na inwestycje w zakresie dużej infrastruktury badawczej służącej potrzebom badań naukowych [w mln zł] Opracowanie własne na podstawie sprawozdań i planów budżetowych umieszczonych na stronie MNiSzW. Działania upowszechniające naukę podejmowane w ramach konkursu są rozdzielane zgodnie z zasadą konkurencyjności projektów. Upowszechnianie wyników badań powinno oddziaływać na podmioty gospodarcze i wskazywać im możliwe korzyści płynące z włączenia się w finansowanie danych badań. Zauważalny jest również spadek wydatków na finansowanie współpracy z zagranicą. Sytuacja tam mam miejsce pomimo, że pewna ich część pokrywana jest także z różnych funduszy unijnych pochodzących z pozyskiwanych projektów badawczych (por. rys. 5). 7

8 Rysunek 5 Środki przeznaczone na współpracę naukową z zagranicą [w mln zł] Opracowanie własne na podstawie sprawozdań i planów budżetowych umieszczonych na stronie MNiSzW. Pomimo zmniejszających się środków na współpracę zagraniczną można zaobserwować zwiększoną mobilność studentów i pracowników. Na przykładzie Uniwersytetu Warszawskiego mobilność ta wzrosła w latach o ponad 300% (por. tab. 3). Biorąc pod uwagę ten wskaźnik należy wskazać, że obecny system finansowania nauki preferujący jej umiędzynarodowienie sprzyja jej rozwojowi. Jednocześnie środki na mobilność pracowników nauki i studentów w coraz większym stopniu pochodzą nie z budżetu państwa, ale ze środków europejskich i międzynarodowych grantów oraz umów bilateralnych. Tabela 3 Wyjazdy zagraniczne i przyjazdy z zagranicy studentów, doktorantów, postdoców i pracowników naukowych w latach na Uniwersytecie Warszawskim [w szt.] Rok Wyjazdy Przyjazdy Opracowanie własne na podstawie danych Biura Współpracy z Zagranicą UW. 8

9 W obecnym budżecie dużą część tych działań finansuje się ze środków europejskich, w szczególności w ramach konkursów NCBiR zakładających współpracę ponadnarodową. Dla przykładu tylko ostatnio ogłoszony konkurs nr 1/POKL/4.1.1/PN/2013 zakłada budżet w wysokości 50 mln zł to 1/3 wydatków z budżetu państwa na współpracę naukową z zagranicą w całym 2013 r. O rosnącym zainteresowaniu udziału polskich naukowców w badaniach międzynarodowych świadczy realizacja Programu Mobilność Plus (por. tab. 4). Program ten umożliwia młodym naukowcom, w tym doktorantom, udział w badaniach prowadzonych w renomowanych zagranicznych ośrodkach naukowych pod opieką wybitnych naukowców o międzynarodowym autorytecie w danej dziedzinie nauki. W przyszłości należy rekomendować zwiększenie środków na podobne programy, gdyż one pozwalają młodym naukowcom zdobyć nie tylko doświadczenie i wiedzę, ale również nawiązać kontakty w międzynarodowym środowisku naukowym. Może to pozwolić na podniesienie umiędzynarodowienia polskiej nauki, poprzez rozwój tych kontaktów w kolejnych działaniach badawczych. Tabela 4 Program Mobilność Plus Edycja Liczba wniosków Liczba laureatów Kwota dofinansowania [w mln zł] [w szt.] [w szt.] , ,9 Opracowanie własne na podstawie danych MNiSzW Departament Instrumentów Polityki Naukowej. Jednym z mierzalnych efektów naukowych i wydatkowania środków finansowych są publikacje naukowe. Analizując tylko dane dostępne za lata na Uniwersytecie Warszawskim można zaobserwować nieznaczny wzrost liczby publikacji (por. tab. 5). Trzeba też podkreślić, że poza ilością publikacji obecny sposób finansowania nauki coraz większą wagę przywiązuje do ich jakości (recenzowania, publikowania zagranicą, publikowania w językach obcych, publikowania w czasopismach z wysokim Impact Factor). 9

10 Tabela 5 Publikacje pracowników naukowych Uniwersytetu Warszawskiego w latach [w szt.] Publikacje Książki Artykuły Rozdział w książce Inne Razem Opracowanie Biuro Obsługi Badań UW. UW Finansowanie polskiej nauki z funduszy europejskich Fundusze europejskie odrywają coraz większą rolę w finansowaniu nauki w Polsce. Warto tutaj wskazać przede wszystkim na środki pochodzące z funduszy strukturalnych oraz 7 Programu Ramowego UE. Łącznie w Polsce w latach przewidziano dofinansowanie nauki z funduszy strukturalnych na poziomie ok 4,1 mld euro (por. tab. 6). Podkreślić należy, że środki europejskie przewidziane w działaniach funduszy strukturalnych w porównaniu z wydatkami publicznymi w latach w Polsce stanowią ok. 18% środków przeznaczanych na szkolnictwo wyższe. Według wstępnych danych w latach proporcja ta ulegnie zwiększeniu wraz ze wzrostem wydatków na naukę z funduszy europejskich. Powoduje to konieczność konkurowania o te fundusze nie tylko z jednostkami krajowymi, ale często także z zagranicznymi lub we współpracy z nimi. Tabela 6 Fundusze strukturalne przeznaczone na naukę i szkolnictwo wyższe w latach [w euro] Nazwa kwota [w EUR] PO Innowacyjna Gospodarka Priorytet I. Badania i rozwój nowoczesnych technologii w tym: Działanie 1.1. Wsparcie badań naukowych dla budowy gospodarki opartej na wiedzy Działanie 1.2. Wzmocnienie potencjału kadrowego nauki Działanie 1.3. Wsparcie projektów B+R na rzecz przedsiębiorców realizowanych przez jednostki naukowe Działanie 1.4. Wsparcie projektów celowych Priorytet II. Infrastruktura sfery B+R w tym: Działanie 2.1. Rozwój ośrodków o wysokim potencjale badawczym Działanie 2.2. Wsparcie tworzenia wspólnej infrastruktury badawczej jednostek naukowych Działanie 2.3. Inwestycje związane z tworzeniem infrastruktury informatycznej nauki PO Infrastruktura i Środowisko Priorytet XIII Infrastruktura szkolnictwa wyższego PO Kapitał Ludzki Priorytet IV. Szkolnictwo wyższe i nauka w tym: Działanie 4.1 Wzmocnienie i rozwój potencjału dydaktycznego uczelni oraz zwiększenie liczby absolwentów kierunków o kluczowym znaczeniu dla gospodarki opartej na wiedzy Działanie 4.2. Rozwój kwalifikacji kadr systemu B+R i wzrost świadomości roli nauki w rozwoju gospodarczym Opracowanie własne na podstawie danych umieszczonych na stronie MNiSzW. 10

11 Duża część środków europejskich przeznaczona jest na inwestycje, przede wszystkim w szeroko rozumianą infrastrukturę. Powstaje tylko pytanie czy środki budżetowe przeznaczone na badania będą wystarczające aby utrzymać oddawane obiekty (por. rys. 6). Rysunek 6 Liczba inwestycji infrastrukturalnych [ w szt.] i wielkość środków finansowych [w mln zł] przeznaczonych na inwestycje infrastrukturalne w ramach nauki i szkolnictwa wyższego Opracowanie własne na podstawie danych umieszczonych na stronie MNiSzW. Jednym z największych mechanizmów finansowania badań i rozwoju technologicznego był 7 Program Ramowy, którego ogólny budżet wynosił prawie 54 mld euro. 11

12 Tabela 7 Budżet 7 Programu Ramowego [w mln euro] Program Szczegółowy Budżet w mln euro COOPERATION (WSPÓŁPRACA) Zdrowie Żywność Technologie informacyjne Nanonauki Energia Środowisko Transport Nauki społeczno-ekonomiczne Przestrzeń Kosmiczna Bezpieczeństwo IDEAS (POMYSŁY) PEOPLE (LUDZIE) CAPACITIES (MOŻLIWOŚCI) Infrastruktury badawcze Badania na rzecz MŚP Regiony wiedzy Potencjał badawczy Nauka w społeczeństwie Spójny rozwój polityk badawczych Współpraca międzynarodowa 180 Nienuklearne działania JRC Budżet 7PR EURATOM Opracowanie własne na podstawie Obecnie w Polsce realizowanych jest projektów w ramach 7 Programu Ramowego (por. tab. 7). Daje to Polsce 13 miejsce wśród państw beneficjentów (por. rys. 7). Rysunek 7 Liczb projektów badawczych w ramach 7 PR UE DE UK FR IT ES NL BE SE GR AT FI DK PL PT IE HU CZ RO SI BG SK EE CY LT LV MT LU Data source: National Contact Point for EU Research Programmes, October / November 2012 opracowanie Biuro Obsługi Badań UW. 12

13 Biorąc pod uwagę zakładany wzrost budżetu w Horyzoncie 2020 w latach do ok. 100 mld euro należy podjąć wyzwanie związane z ich pozyskaniem. W tym celu trzeba zintensyfikować współpracę uczelni z przedsiębiorcami (duża część środków będzie przeznaczona na projekty właśnie z udziałem takiej współpracy). Dostosować do tego trzeba wewnętrzną organizację uczelni. m.in. poprzez ulepszenie procesu komercjalizacji wyników badań, tworzenie spółek celowych itp. Podkreślić także należy, że polskie jednostki naukowe muszą tutaj konkurować w pozyskiwaniu tych środków z jednostkami europejskimi. Efekty tej konkurencji są jednym z licznych wyznaczników pozycji polskiej nauki w Europie Finansowanie nauki poprzez granty badawcze Innym źródłem finansowania polskiej nauki są granty badawcze zagranicznych instytucji naukowych. Wskazać tutaj można przykładowo stypendia badawcze różnych fundacji, stowarzyszeń czy agend europejskich. Wśród najbardziej znanych grantodawców są: Prevention of and Fight against Crime Programme, EC; European Space Agency; Komisja Europejska; Centre for Economic Research and Graduate Education (CERGE-EI); Rothschild Foundation; World Bank Loan; AXA Research Fund; Chiang Ching-kuo Foundation for International Scholarly Exchange; ONR - Office of Naval Research; Polsko-Niemiecka Fundacja na rzecz Nauki; Intel Corporation. Ważne znaczenie ma także program polskonorweski. Rysunek 8 Uzyskane środki z grantów i stypendiów międzynarodowych na Uniwersytecie Warszawskim w latach [w zł] Programy miedzynarodowe uzyskane środki w PLN(granty,stypendia) Programy miedzynarodowe uzyskane środki w PLN(granty,stypendia) Opracowanie własne na podstawie danych Biura Obsługi Badań UW. 13

14 Analizując dane z Uniwersytetu Warszawskiego (por. rys. 8) można zaobserwować, że sposób finansowania nauki poprzez uzyskiwane granty i stypendia międzynarodowe będzie zyskiwał na znaczeniu w finansowaniu nauki. Ten sposób finansowania nauki będzie pomocą dla jej rozwoju przede wszystkim w przypadku, kiedy będą finansowane projekty, zakładające konkretne efekty. W przeciwnym razie przyznane finansowanie będzie mogło mieć charakter socjalny. Bardzo duże znaczenie mają efekty prowadzonych badań. Jednym ze sposobów ich egzemplifikacji są uzyskane stopnie naukowe doktora na zagranicznych uczelniach. W ostatnim dziesięcioleciu na Uniwersytecie Warszawskim takich przypadków było 43. Świadczy to o internacjonalizacji prowadzonych badań i efektywnym wykorzystywaniu pozyskiwanych środków na badania naukowe Inne źródła publiczno-prywatne finansowania nauki Rozwijającym się, aczkolwiek odgrywającym jeszcze małą rolę źródłem finansowania nauki są przychody związane z opłatami za patenty oraz wdrożenia. W skali kraju brakuje w tym zakresie informacji. Na przykładzie tylko Uniwersytetu Warszawskiego od 2009 r. w wyniku komercjalizacji wyników badań dokonano 6 transakcji na łączną kwotę 1,33 mln zł 5. Dane te dotyczą umów zawartych na przez Uniwersytecki Ośrodek Transferu Technologii, który zajmuje się komercjalizacją wyników badań w skali całego UW. Środki te zasiliły budżet przeznaczany na działania uniwersytetu w zakresie nauki. Jak trudno mierzalny jest to wskaźnik można zobrazować chociażby informacją, że poszczególne wydziały zawarły ponad 200 podobnych umów (w ramach tzw. miękkiej komercjalizacji) w tym samym okresie na łączną kwotę 16,5 mln zł. Obecnie rzetelne oszacowanie dochodów związanych z komercjalizacją badań w skali całego kraju jest praktycznie niemożliwe, także dlatego, że umowy dotyczące tych działań są objęte tajemnicą handlową. 5 Dane z Uniwersyteckiego Ośrodka Transferu Technologii. 14

15 Rysunek 9 Liczba zgłoszeń patentowych i uzyskanych patentów na Uniwersytecie Warszawskim w latach [w szt.] Liczba zgłoszeń patentowych do UP RP Liczba zgłoszeń międzynarodowych Liczba uzyskanych patentów w Polsce Liczba uzyskanych patentów za granicą Liczba transferów technologii Opracowanie własne na podstawie danych Uniwersyteckiego Ośrodka Transferu Technologii. Podkreślić należy, że powyższe wskaźniki finansowe osiągnięte zostały przez rosnąca liczbę uzyskiwanych patentów krajowych i międzynarodowych (por. rys. 9). 3. Finansowanie nauki w Polsce ze środków prywatnych Ważnym elementem w finansowaniu polskiej nauki są środki prywatne. Zgodnie z danymi GUS poziom tego sposobu finansowania szkolnictwa wyższego w Polsce to ok. 0,5 % PKB. W porównaniu do 0,88% PKB (z 2009 r.) środków pochodzących z budżetu państwa na szkolnictwo wyższe, udział środków prywatnych w niedługim czasie może okazać się porównywalny z nakładami publicznymi. Wskazać jednak należy, że pozyskanie rzetelnych danych obrazujących te prognozy jest praktycznie nie możliwe. Do środków prywatnych zalicza się tutaj zarówno czesne, jak też i dotacje od podmiotów gospodarczych, ale także prawie całe prywatne szkolnictwo niepubliczne w Polsce. Innym źródłem finansowania nauki w Polsce są środki pochodzące z opłat za naukę, w tym z czesnego. Obecnie można zaobserwować znaczny spadek przychodów z opłat za naukę w latach różnica wyniosła ok. 150 mln zł (por. rys. 10). Sytuacja ta ma związek z niżem demograficznym i zmniejszającym się naborem na studia niestacjonarne. Tylko w ostatnim roku na Uniwersytecie Warszawskim można zaobserwować spadek po ok studentów na I roku na studiach niestacjonarnych I i II stopnia. W tym zakresie środki pochodzące z opłaty za naukę w najbliższej perspektywie czasu będą się zmniejszać, a co za 15

16 tym idzie część z tych środków przeznaczana na finansowanie nauki również będzie ulegała zmniejszeniu. Rysunek 10 Przychody z opłat edukacyjnych uczelni [w mln zł] Opracowanie własne na podstawie sprawozdań finansowych polskich uczelni. Zyskującym popularność źródłem finansowania nauki są środki pochodzące od podmiotów prywatnych, w tym dużych podmiotów gospodarczych. Udział nakładów na dziedzinę B+R w Polsce rośnie i zgodnie z prognozami w 2020 r. powinien wzrosnąć ponad dwukrotnie (por. rys. 11). Rysunek 11 Udział nakładów B+R ogółem do PKB w Polsce Opracowanie własne na podstawie danych w Eurostacie oraz na stronie internetowej NCBiR Jeszcze szybsze tempo wzrostu, bo czterokrotne, jest przewidywane dla udziału nakładów na B+R przedsiębiorstw (por. rys. 12). Tego typu zjawisko obserwowalne jest już w stosunkowo dużej części polskich uczelni, gdzie duże przedsiębiorstwa finansują badania, 16

17 które następnie są wdrażanie w ich działalności. Dotyczy to przede wszystkim badań z obszaru nauk ścisłych i technicznych, ale spotkać można także zainteresowanie naukami przyrodniczymi i społecznymi. Rysunek 12 Udział nakładów na B+R przedsiębiorstw do PKB w Polsce Opracowanie własne na podstawie danych w Eurostacie oraz na stronie internetowej NCBiR Podsumowanie Przedstawiony powyżej, krótki przegląd wybranych zagadnień finansowania nauki w Polsce pozwala wskazać na następujące wnioski : 1. Nominalne nakłady na naukę w Polsce wzrastają, przy jednoczesnym spadku ich udziału w PKB. Może powodować to w dłuższej perspektywie zahamowanie rozwoju nauki w porównaniu do innych dziedzin życia społecznego. Obecny sposób finansowania nauki może okazać się przeszkodą w jej rozwoju, a nie pomocą. Przede wszystkim przeszkodą mogą być zmieniające się bardzo często zasady rozdziału środków (m.in. przyznawanych przez NCN i NCBiR) i stosunkowo długi proces rozpatrywania kolejnych wniosków Nowy system finansowania polskiej nauki zwiększył konkurencję pomiędzy poszczególnymi jednostkami naukowymi w zdobywaniu środków publicznych w postaci grantów naukowych. Duża liczba konkursów w różnych kategoriach i obszarach nauki powoduje odejście od sztywnego finansowania jednostek naukowych na rzecz finansowania poszczególnych projektów. W tym zakresie kluczową rolę odgrywają NCN oraz NCBiR. W przyszłości postulować należy zwiększenie budżetów tych jednostek oraz szybszy czas ogłaszania wyników konkursów, co pozwoli na racjonalniejsze prowadzenie badań naukowych. Można również rozważyć podniesienie wieku dla tzw. młodych 6 Ze zrozumieniem należy przyjąć wyjaśnienia NCN dotyczące okresy rozpatrywania wniosków (http://www.ncn.gov.pl/aktualnosci/ wyniki-badanie-ankietowe-pracownikow-jednosteknaukowych). Należy jednak poszukać możliwości jego skrócenia. 17

18 badaczy. Obecny wiek 35 lat wydaje się zbyt niski. Generalnie winna się liczyć jakość badań, a nie wiek biologiczny badacza. 3. Główne znaczenie dla przyszłości finansowania polskiej nauki ma racjonalne wykorzystanie funduszy europejskich przeznaczanych na polską naukę. Obecnie 1/5 środków przeznaczanych na szkolnictwo wyższe pochodzi z funduszy strukturalnych. Stosunkowo duże znaczenie miał 7 Program Ramowy, a w najbliższej perspektywie Horyzont 2020, którego budżet ma wynieść ok. 100 mld euro. Należy podjąć działania zmierzające do przygotowania projektów badawczych, które będą mgły wygrywać konkursy o te środki. 4. Przyszłość ma także inwestowane w infrastrukturę, przede wszystkim budowlaną, środki europejskie i krajowe, które sprzyjają rozwojowi polskiej nauki. Problemy pojawiają się z możliwościami utrzymania oddanych do użytku budynków oraz odpowiedniego utrzymania zakupionej aparatury badawczej. 5. Obserwowalny jest również wzrost udziału środków prywatnych, z których finansowana jest nauka. Wskazać jednak należy, że dotychczasowe źródło finansowania w postaci opłat za naukę maleje. Wzrasta natomiast finansowanie pochodzące z prywatnych przedsiębiorstw. W dłuższej perspektywie ten sposób finansowania polskiej nauki może być równie znaczący co obecne finansowanie z budżetu państwa. 6. Finansowanie nauki w założeniach ma być pomocą w jej rozwoju. Dokonana analiza głównych źródeł finansowania nauki wskazuje, że istniejący model publicznego finansowania z pewną możliwością udziału środków prywatnych może w dłuższej perspektywie być przeszkodą w rozwoju współczesnej nauki w Polsce. Zmniejszający się rzeczywisty poziom finansowania polskiej nauki powoduje, że w przyszłości należy zwiększyć poziom finansowania z pozostałych omówionych źródeł. Trzeba już dziś wypracować jasne zasady współpracy polskiej nauki z przedsiębiorcami, gdyż to oni w przyszłej perspektywie Horyzont 2020 będą głównymi partnerami uczelni w finansowaniu polskiej nauki. Warto rozważyć wprowadzenie systemu zachęt podatkowych, premiowania i promowania współpracy nauki z biznesem. Na uczelniach trzeba stworzyć wyspecjalizowane jednostki, które będą doradzać badaczom w zakresie współpracy z przedsiębiorcami, m.in. będą pomagać w tworzeniu i rozwoju firm typu start-up i spin-off. Uczelnie powinny także przygotować sferę organizacyjno-prawną do współpracy nauki i biznesu, a w szczególności nie utrudniać tej współpracy poprzez własne wewnętrzne skomplikowane regulacje prawne. Określenia wymaga jasny proces rozliczania kosztów badań. 18

19 Należy także zintensyfikować współpracę z jednostkami samorządu terytorialnego poprzez zwiększenie działań informacyjnych i promocyjnych oferowanych badań na rzecz lokalnej społeczności. Samorządy niejednokrotnie nie wiedzą, że badania, które zlecają podmiotom zewnętrznym mogą równie dobrze, a często nawet lepiej przeprowadzić uczelnie. Uwaga generalna: Nauka i badania wymagają ciągłego inwestowania. Są to niestety dziedziny gdzie rezultaty często nie pojawiają się szybko. Darczyńca musi mieć tego świadomość. Powinien być zatem cierpliwy w oczekiwaniu na rezultaty badań i konsekwentny w finansowaniu. Bibliografia: Axer J., Aktualność/nieaktualność tradycyjnych ideałów uniwersyteckich w Polsce Anno Domini 2013, [w:] J. Woźnicki (red.), Misja i służebność uniwersytetu w XXI wieku Warszawa Leja K., Zarządzanie uczelnią. Koncepcje I współczesne wyzwania, Warszawa Orłowski W.M., Komercjalizacja badań naukowych w Polsce. Bariery i możliwości ich przełamania, Warszawa Piątkowski M., Poland s New Golden Age. Shifting from Europe s Periphery to Its Center, Woźnicki J. (red.), Misja i służebność uniwersytetu w XXI wieku, Warszawa

Transfer technologii z uczelni do przemysłu

Transfer technologii z uczelni do przemysłu Transfer technologii z uczelni do przemysłu Olaf Gajl Podsekretarz Stanu w MNiSW Krzysztof J. Kurzydłowski Podsekretarz Stanu w MNiSW Innowacyjna pozycja Polski (European Innovation Scoreboard 2006) 2005

Bardziej szczegółowo

Wpływ integracji europejskiej w obszarze rynków finansowych na dostępność sektora MSP do finansowania zewnętrznego

Wpływ integracji europejskiej w obszarze rynków finansowych na dostępność sektora MSP do finansowania zewnętrznego Wpływ integracji europejskiej w obszarze rynków finansowych na dostępność sektora MSP do finansowania zewnętrznego Artykuł wprowadzający do e-debaty Sektor małych i średnich przedsiębiorstw (MSP) ma istotne

Bardziej szczegółowo

Szkolnictwo Wyższe i Nauka

Szkolnictwo Wyższe i Nauka Szkolnictwo Wyższe i Nauka Priorytet IV Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki 2007-2013 2013 Departament Wdrożeń i Innowacji Projekt współfinansowany z Europejskiego Funduszu Społecznego Priorytet IV PO

Bardziej szczegółowo

IMIGRACJA STUDENTÓW ZAGRANICZNYCH DO POLSKI - główne wnioski z raportu krajowego

IMIGRACJA STUDENTÓW ZAGRANICZNYCH DO POLSKI - główne wnioski z raportu krajowego IMIGRACJA STUDENTÓW ZAGRANICZNYCH DO POLSKI - główne wnioski z raportu krajowego KAROLINA ŁUKASZCZYK Europejska Sieć Migracyjna quasi agencja unijna (KE + krajowe punkty kontaktowe), dostarcza aktualnych,

Bardziej szczegółowo

Podejście do uczenia się osób starszych w polityce LLL w Europie i w Polsce

Podejście do uczenia się osób starszych w polityce LLL w Europie i w Polsce Podejście do uczenia się osób starszych w polityce LLL w Europie i w Polsce Konferencja Fundacji Rozwoju Systemu Edukacji pn.: Kompetencja UMIEJĘTNOŚĆ UCZENIA SIĘ w kontekście Europejskiego Roku Aktywności

Bardziej szczegółowo

ZAŁOŻENIA POLITYKI PAŃSTWA W OBSZARZE NAUKI DO 2020 ROKU

ZAŁOŻENIA POLITYKI PAŃSTWA W OBSZARZE NAUKI DO 2020 ROKU ZAŁOŻENIA POLITYKI PAŃSTWA W OBSZARZE NAUKI DO 2020 ROKU maj-czerwiec, 2013 ul. Hoża 20 \ ul. Wspólna 1/3 \ 00-529 Warszawa \ tel. +48 (22) 529 27 18 \ fax +48 (22) 628 09 22 ZAŁOŻENIA POLITYKI PAŃSTWA

Bardziej szczegółowo

Finansowanie uczelni a konkurencyjność szkolnictwa wyższego Seminarium eksperckie Kancelarii Prezydenta RP

Finansowanie uczelni a konkurencyjność szkolnictwa wyższego Seminarium eksperckie Kancelarii Prezydenta RP Finansowanie uczelni a konkurencyjność szkolnictwa wyższego Seminarium eksperckie Kancelarii Prezydenta RP 11 lipca 2013 r. Pałac Prezydencki Opracowanie: Biuro Projektów Programowych KPRP Nadchodzi kryzys

Bardziej szczegółowo

Katarzyna Mucha Dział Obsługi Badań Naukowych i Projektów Unijnych

Katarzyna Mucha Dział Obsługi Badań Naukowych i Projektów Unijnych Katarzyna Mucha Dział Obsługi Badań Naukowych i Projektów Unijnych Na realizacje projektów do Polski w latach 2014-2020 z budżetu Unii Europejskiej trafić ma 82,5 mld euro Kwota zostanie podzielona odpowiednio:

Bardziej szczegółowo

PROGRAM OPERACYJNY INTELIGENTNY ROZWÓJ

PROGRAM OPERACYJNY INTELIGENTNY ROZWÓJ PROGRAM OPERACYJNY INTELIGENTNY ROZWÓJ Celem Programu jest promowanie inwestycji przedsiębiorstw w badania i innowacje oraz rozwijanie powiązań i synergii między przedsiębiorstwami, ośrodkami badawczo-rozwojowymi

Bardziej szczegółowo

Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski. Kraków, 9 marca 2012 r.

Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski. Kraków, 9 marca 2012 r. Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski Kraków, 9 marca 2012 r. Etap diagnostyczny Diagnoza pogłębiona (załącznik do RSI WM 2012-2020) Synteza diagnozy część 2 dokumentu RSI Analiza

Bardziej szczegółowo

DOBRE KADRY SZANSĄ NA INNOWACJE

DOBRE KADRY SZANSĄ NA INNOWACJE KONFERENCJA: ADAPTACYJNOŚĆ PRZEDSIĘBIORSTW. NAUKA DLA BIZNESU PERSPEKTYWY WSPÓŁPRACY W RAMACH PROJEKTU: DOBRE KADRY SZANSĄ NA INNOWACJE LUBLIN, 04.04.2014 R. PROF. DR HAB. INŻ. MIROSŁAW WENDEKER Człowiek

Bardziej szczegółowo

Nauka- Biznes- Administracja

Nauka- Biznes- Administracja Nauka- Biznes- Administracja Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka 2007-2013 Rozwój polskiej gospodarki w oparciu o innowacyjne przedsiębiorstwa Rozwój polskiej gospodarki w oparciu o innowacyjne przedsiębiorstwa

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka (IG)

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka (IG) Priorytet 1 - Badania i rozwój nowoczesnych technologii Działanie1.1. Wsparcie badań naukowych dla budowy gospodarki opartej na wiedzy Identyfikacja kierunków prac B+R mających na celu zdynamizowanie rozwoju

Bardziej szczegółowo

Sytuacja społeczno-ekonomiczna Unii Europejskiej i Strategia Lizbońska

Sytuacja społeczno-ekonomiczna Unii Europejskiej i Strategia Lizbońska Sytuacja społeczno-ekonomiczna Unii Europejskiej i Strategia Lizbońska Anna Ruzik CASE Centrum Analiz Społeczno-Ekonomicznych Instytut Pracy i Spraw Społecznych Plan prezentacji Wyzwania demograficzne

Bardziej szczegółowo

Dotacje dla wiedzy i technologii

Dotacje dla wiedzy i technologii Dotacje dla wiedzy i technologii Ewelina Hutmańska, Wiceprezes Zarządu Capital-ECI sp. z o.o. Polskie firmy wciąż są wtórnymi innowatorami Ponad 34,5 mld zł wydały na innowacje firmy, zatrudniające powyżej

Bardziej szczegółowo

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Iwona Wendel Podsekretarz Stanu Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Warszawa, 22 maja 2014

Bardziej szczegółowo

Rola PO Kapitał Ludzki w budowaniu kadr dla nowoczesnej gospodarki

Rola PO Kapitał Ludzki w budowaniu kadr dla nowoczesnej gospodarki Rola PO Kapitał Ludzki w budowaniu kadr dla nowoczesnej gospodarki Agnieszka Gryzik dyrektor Departamentu Wdrożeń i Innowacji PO Kapitał Ludzki - Szkolnictwo wyższe i nauka Wzmocnienie potencjału dydaktycznego

Bardziej szczegółowo

Screening i ranking technologii

Screening i ranking technologii Screening i ranking technologii Maciej Psarski Uniwersytet Łódzki Centrum Transferu Technologii Screening i ranking Selekcja idei, technologii, opcji, możliwości, rynków, Na wczesnych etapach rozwoju przedsięwzięcia

Bardziej szczegółowo

Akceleracja komercjalizacji Kapitał i inwestycje koniecznym elementem rynkowego sukcesu. See what we see

Akceleracja komercjalizacji Kapitał i inwestycje koniecznym elementem rynkowego sukcesu. See what we see Akceleracja komercjalizacji Kapitał i inwestycje koniecznym elementem rynkowego sukcesu See what we see Listopad 2014 Spis treści 1. Źródła finansowania prac i nakładów na prace B+R 2. Innowacje w Polsce,

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020

Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020 Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020 Departament Konkurencyjności i Innowacyjności Ministerstwo infrastruktury i Rozwoju Warszawa, 18 grudnia 2014 r. Negocjacje POIR z KE 8-10 lipca br. (Warszawa)

Bardziej szczegółowo

Anna Ober Aleksandra Szcześniak 09.05.2014

Anna Ober Aleksandra Szcześniak 09.05.2014 Anna Ober Aleksandra Szcześniak 09.05.2014 http://www.funduszeeuropejskie.gov.pl/2014_2020/strony/ glowna.aspx 2 I Wsparcie prowadzenia prac B+R przez przedsiębiorstwa oraz konsorcja naukowoprzemysłowe

Bardziej szczegółowo

Zmiany w Rankingu Szkół Wyższych. Warszawa, 22 lipca 2015r.

Zmiany w Rankingu Szkół Wyższych. Warszawa, 22 lipca 2015r. Zmiany w Rankingu Szkół Wyższych Warszawa, 22 lipca 2015r. Jak robimy Ranking 1. Przejrzystość metodologii rankingu 2. Uspołecznienie procesu nadzoru nad prawidłowością przygotowania rankingu 3. Ewolucja

Bardziej szczegółowo

PROF. HENRYK KRAWCZYK REKTOR POLITECHNIKI GDAŃSKIEJ

PROF. HENRYK KRAWCZYK REKTOR POLITECHNIKI GDAŃSKIEJ PROF. HENRYK KRAWCZYK REKTOR POLITECHNIKI GDAŃSKIEJ Diagnoza stan w punkcie wyjścia Brak elastyczności funkcjonowania i reagowania na zmiany w otoczeniu nowa struktura organizacyjna centrum minimalizacja

Bardziej szczegółowo

Środowisko w polityce spójności Spotkanie plenarne uczestników sieci Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju 8-9 grudnia 2011 r.

Środowisko w polityce spójności Spotkanie plenarne uczestników sieci Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju 8-9 grudnia 2011 r. Środowisko w polityce spójności Spotkanie plenarne uczestników sieci Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju 8-9 grudnia 2011 r. Agata Payne Dyrektoriat Środowisko Polityka spójności i ocen oddziaływania na

Bardziej szczegółowo

Programy Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego wspierające przedsiębiorczość akademicką oraz transfer technologii

Programy Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego wspierające przedsiębiorczość akademicką oraz transfer technologii Programy Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego wspierające przedsiębiorczość akademicką oraz transfer technologii Marta Pytlarczyk Zastępca Dyrektora Departament Wdrożeń i Innowacji IniTech projekt rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

OBJAŚNIENIA DO WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ GMINY STRZYŻEWICE NA LATA 2013-2018.

OBJAŚNIENIA DO WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ GMINY STRZYŻEWICE NA LATA 2013-2018. OBJAŚNIENIA DO WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ GMINY STRZYŻEWICE NA LATA 2013-2018. Obowiązek opracowania Wieloletniej Prognozy Finansowej w skrócie WPF wynika z art. 230 Ustawy z dnia 27 sierpnia 2009

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka Cel główny: Rozwój polskiej gospodarki w oparciu o innowacyjne przedsiębiorstwa Cele szczegółowe: zwiększenie innowacyjności przedsiębiorstw, wzrost konkurencyjności

Bardziej szczegółowo

Innowacje w erze cyfrowej: przywrócenie Europy na właściwy kurs Prezentacja J.M. Barroso,

Innowacje w erze cyfrowej: przywrócenie Europy na właściwy kurs Prezentacja J.M. Barroso, Innowacje w erze cyfrowej: przywrócenie Europy na właściwy kurs Prezentacja J.M. Barroso, Przewodniczącego Komisji Europejskiej na posiedzeniu Rady Europejskiej, 24-25 października 213 r. Wskaźnik globalnej

Bardziej szczegółowo

Wsparcie dla przedsiębiorców w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny

Wsparcie dla przedsiębiorców w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Wsparcie dla przedsiębiorców w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój, 2014-2020 Marcin Łata Departament Konkurencyjności i Innowacyjności Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Katowice, 16 maja

Bardziej szczegółowo

www.cru.uni.lodz.pl HORIZON 2020

www.cru.uni.lodz.pl HORIZON 2020 HORIZON 2020 Program Ramowy w zakresie badań naukowych i innowacji (2014-2020) CO TO JEST H2020? Największy program Komisji Europejskiej na badania i innowacje Budżet na lata 2014-2020 to prawie 80 mld

Bardziej szczegółowo

Kluczowe dane o kształceniu i innowacjach z zastosowaniem

Kluczowe dane o kształceniu i innowacjach z zastosowaniem EURYDICE Nowości Wydawnicze Sieci Eurydice Nr 21 lipiec 2011 Kluczowe dane o kształceniu i innowacjach z zastosowaniem technologii informacyjno- -komunikacyjnych w szkołach w Europie Wydanie 2011 Technologie

Bardziej szczegółowo

Maciej Żylicz. III Kongres Obywatelski Warszawa 2008 r.

Maciej Żylicz. III Kongres Obywatelski Warszawa 2008 r. Jaka reforma nauki i szkół wyższych w Polsce? Maciej Żylicz III Kongres Obywatelski Warszawa 2008 r. Podstawy reformy zwiększyć nakłady na naukę i zmienić strukturę zarządzania nauką wprowadzić zasady

Bardziej szczegółowo

N C B R - W s p ó l n i e k r e u j e m y p r z y s z ł ość

N C B R - W s p ó l n i e k r e u j e m y p r z y s z ł ość N C B R - W s p ó l n i e k r e u j e m y p r z y s z ł ość Hubert Gęsiarz Działalność NCBR NCBR w systemie finansowania B+R Finansowanie statutowe Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego Badania podstawowe

Bardziej szczegółowo

O ERA R C A Y C J Y NE N

O ERA R C A Y C J Y NE N NOWE PROGRAMY OPERACYJNE 2014-2020 WYSOKOŚĆ ALOKACJI DLA POLSKI PROGRAMY KRAJOWE PROGRAMY REGIONALE CO NOWEGO? Większa decentralizacja zarządzania funduszami: 60% środków EFRR I 75% EFS będzie zarządzana

Bardziej szczegółowo

Kluczowe dane dotyczące nauczania języków w szkołach w Europie

Kluczowe dane dotyczące nauczania języków w szkołach w Europie Informacje prasowe sieci Eurydice Kluczowe dane dotyczące nauczania języków w szkołach w Europie Ján Figel, komisarz UE ds. edukacji, kształcenia, kultury i młodzieży, powiedział: Chociaż obserwujemy pewne

Bardziej szczegółowo

Marta Pytlarczyk Zastępca Dyrektora Departament Wdrożeń i Innowacji

Marta Pytlarczyk Zastępca Dyrektora Departament Wdrożeń i Innowacji Instrumenty wspierania transferu technologii przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego: Patent PLUS wsparcie patentowania wynalazków, Kreator innowacyjności wsparcie innowacyjnej przedsiębiorczości akademickiej

Bardziej szczegółowo

MAŁOPOLSKO PODKARPACKIEGO KLASTRA CZYSTEJ ENERGII. 03 czerwca 2008 r

MAŁOPOLSKO PODKARPACKIEGO KLASTRA CZYSTEJ ENERGII. 03 czerwca 2008 r Możliwości finansowania dla MAŁOPOLSKO PODKARPACKIEGO KLASTRA CZYSTEJ ENERGII 03 czerwca 2008 r OLGA WARZECHA CENTRUM TRANSFERU TECHNOLOGII AGH Dział Obsługi Funduszy Strukturalnych tel. 12 617 31 59 warzecha@agh.edu.pl

Bardziej szczegółowo

DOŚWIADCZENIA PARP Z POPRZEDNIEJ PERSPEKTYWY W REALIZACJI PROGRAMÓW I PROJEKTÓW FINANSOWANYCH ZE ŚRODKÓW UE

DOŚWIADCZENIA PARP Z POPRZEDNIEJ PERSPEKTYWY W REALIZACJI PROGRAMÓW I PROJEKTÓW FINANSOWANYCH ZE ŚRODKÓW UE 2012 2011 Jakub Moskal Dyrektor, Departament Koordynacji Wdrażania Programów Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości DOŚWIADCZENIA PARP Z POPRZEDNIEJ PERSPEKTYWY W REALIZACJI PROGRAMÓW I PROJEKTÓW FINANSOWANYCH

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020

Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020 Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020 Daniel Szczechowski Departament Konkurencyjności i Innowacyjności Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Opole, 13 listopada 2014 r. Potencjał innowacyjny

Bardziej szczegółowo

Instytut Statystyki i Demografii Szkoła Główna Handlowa. Irena E.Kotowska. Czy Polska doświadcza kryzysu demograficznego?

Instytut Statystyki i Demografii Szkoła Główna Handlowa. Irena E.Kotowska. Czy Polska doświadcza kryzysu demograficznego? Instytut Statystyki i Demografii Szkoła Główna Handlowa Irena E.Kotowska Czy Polska doświadcza kryzysu demograficznego? Ekonomia w Muzeum Warszawa, 2.04.2012 Przemiany struktur wieku ludności w Polsce

Bardziej szczegółowo

Zmiany jakości opodatkowania w UE po 2008 roku Bazyli Samojlik samojlik@onet.eu samojlik@kozminski.edu.pl

Zmiany jakości opodatkowania w UE po 2008 roku Bazyli Samojlik samojlik@onet.eu samojlik@kozminski.edu.pl Zmiany jakości opodatkowania w UE po 2008 roku Bazyli Samojlik samojlik@onet.eu samojlik@kozminski.edu.pl b.samojlik 1 Etapy kryzysu I. Kryzys na rynkach finansowych, bankowych i poza bankowych II. III.

Bardziej szczegółowo

Energetyka OZE/URE w strategii Unii Europejskiej: w kierunku promocji odnawialnych źródeł energii w Europie

Energetyka OZE/URE w strategii Unii Europejskiej: w kierunku promocji odnawialnych źródeł energii w Europie Energetyka OZE/URE w strategii Unii Europejskiej: w kierunku promocji odnawialnych źródeł energii w Europie 30/03/2011 Natalia Matyba PLAN PREZENTACJI I. Strategia Europa 2020 nowe kierunki działao Unii

Bardziej szczegółowo

Wsparcie MNiSW dla uczestników projektów programu HORYZONT 2020

Wsparcie MNiSW dla uczestników projektów programu HORYZONT 2020 Wsparcie MNiSW dla uczestników projektów programu HORYZONT 2020 Maciej Kiełmiński Departament Innowacji i Rozwoju Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego Dzień informacyjny Bezpieczna, czysta i efektywna

Bardziej szczegółowo

Finansowanie innowacyjnych projektów badawczo-rozwojowych ze środków publicznych. Katarzyna Ślusarczyk, Project Manager EXEQ

Finansowanie innowacyjnych projektów badawczo-rozwojowych ze środków publicznych. Katarzyna Ślusarczyk, Project Manager EXEQ Finansowanie innowacyjnych projektów badawczo-rozwojowych ze środków publicznych Katarzyna Ślusarczyk, Project Manager EXEQ O nas 7 lat doświadczenia w programach europejskich i krajowych specjalizacja

Bardziej szczegółowo

Enterprise Europe Network wsparcie dla biznesu w zasięgu ręki

Enterprise Europe Network wsparcie dla biznesu w zasięgu ręki Enterprise Europe Network wsparcie dla biznesu w zasięgu ręki Justyna Kulawik European Commission Enterprise and Industry Trochę historii sieć Euro Info Centres (EIC) Sieć Euro Info Centres powstała w

Bardziej szczegółowo

JAN SZMIDT. www.janszmidt.pl. Kandydat na funkcję. Rektora. Politechniki Warszawskiej. Kadencja 2012 2016 1/16

JAN SZMIDT. www.janszmidt.pl. Kandydat na funkcję. Rektora. Politechniki Warszawskiej. Kadencja 2012 2016 1/16 JAN SZMIDT Kandydat na funkcję Rektora Politechniki Warszawskiej Kadencja 2012 2016 1/16 Dlaczego kandyduję? Widzę szanse rozwoju Politechniki Warszawskiej Mam dostateczne doświadczenie i wiedzę, aby podjąć

Bardziej szczegółowo

ZRÓDŁA FINANSOWANIA BADAŃ F U N D U S Z E S T R U K T U R A L N E, P R O G R A M Y R A M O W E I I N N E

ZRÓDŁA FINANSOWANIA BADAŃ F U N D U S Z E S T R U K T U R A L N E, P R O G R A M Y R A M O W E I I N N E ZRÓDŁA FINANSOWANIA BADAŃ F U N D U S Z E S T R U K T U R A L N E, P R O G R A M Y R A M O W E I I N N E Ile funduszy na politykę spójności? Propozycja podziału Funduszy Europejskich 2014-2020 na programy

Bardziej szczegółowo

Finansowania projektów w nowej perspektywie w ramach I i II Osi priorytetowej RPO WŁ 2014-2020. 12 czerwca 2015 r., Tomaszów Mazowiecki

Finansowania projektów w nowej perspektywie w ramach I i II Osi priorytetowej RPO WŁ 2014-2020. 12 czerwca 2015 r., Tomaszów Mazowiecki Finansowania projektów w nowej perspektywie w ramach I i II Osi priorytetowej RPO WŁ 2014-2020 12 czerwca 2015 r., Tomaszów Mazowiecki 476,46 mln euro (ok. 1,95 mld PLN ) z EFRR na rozwój gospodarczy regionu

Bardziej szczegółowo

Komercjalizacja wiedzy w Uniwersytecie Medycznym we Wrocławiu. zasady, możliwe wsparcie i studium przypadku

Komercjalizacja wiedzy w Uniwersytecie Medycznym we Wrocławiu. zasady, możliwe wsparcie i studium przypadku Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Komercjalizacja wiedzy w Uniwersytecie Medycznym we Wrocławiu. zasady, możliwe wsparcie i studium przypadku Justyna

Bardziej szczegółowo

Fundusze unijne dla młodych naukowców. Wpisany przez Emilia Krawczykowska

Fundusze unijne dla młodych naukowców. Wpisany przez Emilia Krawczykowska W działaniu 1.2?Wzmocnienie potencjału kadrowego nauki" programu Innowacyjna Gospodarka naukowcy mogą uzyskać stypendia oraz środki na prowadzenie badań. W ślad za dokonanymi już zmianami legislacyjnymi

Bardziej szczegółowo

Podstawy procesu programowania perspektywy finansowej 2014-2020. Konsultacje społeczne Gliwice, 24 maja 2013 r.

Podstawy procesu programowania perspektywy finansowej 2014-2020. Konsultacje społeczne Gliwice, 24 maja 2013 r. Podstawy procesu programowania perspektywy finansowej 2014-2020 Konsultacje społeczne Gliwice, 24 maja 2013 r. Uwarunkowania programowe Unia Europejska Strategia Europa 2020 Pakiet legislacyjny dla Polityki

Bardziej szczegółowo

Wsparcie dla MŚP w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój, 2014-2020. 23 stycznia 2014 r.

Wsparcie dla MŚP w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój, 2014-2020. 23 stycznia 2014 r. Wsparcie dla MŚP w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój, 2014-2020 23 stycznia 2014 r. Założenia PO IR Najważniejsze założenia Programu: realizacja projektów B+R w konsorcjach biznesu i nauki,

Bardziej szczegółowo

CO ZYSKALI DOKTORANCI I MŁODZI NAUKOWCY

CO ZYSKALI DOKTORANCI I MŁODZI NAUKOWCY CO ZYSKALI DOKTORANCI I MŁODZI NAUKOWCY Poprawa warunków rozwoju doktorantów i młodych naukowców była celem reformy nauki (2010) i reformy szkolnictwa wyższego (2011). DOTACJA NA BADANIA NAUKOWE I PRACE

Bardziej szczegółowo

Programy krajowe i europejskie możliwości finansowania inicjatyw PPTN. Inauguracja Polskiej Platformy Technologii Nuklearnych 2007.09.

Programy krajowe i europejskie możliwości finansowania inicjatyw PPTN. Inauguracja Polskiej Platformy Technologii Nuklearnych 2007.09. Programy krajowe i europejskie możliwości finansowania inicjatyw PPTN 1 I. MAPA PROGRAMOWA FUNDUSZE STRUKTURALNE 7 PROGRAM RAMOWY INICJATYWA TECHNOLOGICZNA ŚRODKI BUDŻETOWE LIFE + TIK-Program na rzecz

Bardziej szczegółowo

Łączność szerokopasmowa: zmniejszają się różnice między europejskimi krajami o najlepszych i najgorszych wynikach

Łączność szerokopasmowa: zmniejszają się różnice między europejskimi krajami o najlepszych i najgorszych wynikach IP/08/1831 Bruksela, dnia 28 listopada 2008 r. Łączność szerokopasmowa: zmniejszają się różnice między europejskimi krajami o najlepszych i najgorszych wynikach Jak wynika ze sprawozdania opublikowanego

Bardziej szczegółowo

Szanse na sfinansowanie inwestycji z dotacji UE 2014-2020. Przemysław Jura Prezes Zarządu Instytut Nauk Ekonomicznych i Społecznych

Szanse na sfinansowanie inwestycji z dotacji UE 2014-2020. Przemysław Jura Prezes Zarządu Instytut Nauk Ekonomicznych i Społecznych Szanse na sfinansowanie inwestycji z dotacji UE 2014-2020 Przemysław Jura Prezes Zarządu Instytut Nauk Ekonomicznych i Społecznych Katowice, 24.03.2015 Fundusze Europejskie 2014-2020 innowacje przedsiębiorczośd

Bardziej szczegółowo

Możliwości dofinansowania w nowej perspektywie 2014-2020 na projekty badawczo-rozwojowe oraz innowacje

Możliwości dofinansowania w nowej perspektywie 2014-2020 na projekty badawczo-rozwojowe oraz innowacje Katowice, 02.09.2015r Możliwości dofinansowania w nowej perspektywie 2014-2020 na projekty badawczo-rozwojowe oraz innowacje RPO WSL Regionalny Program Operacyjny Województwa Śląskiego (RPO WSL) przewiduje

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 2 do Programu Rozwoju Innowacji Województwa Lubuskiego

Załącznik nr 2 do Programu Rozwoju Innowacji Województwa Lubuskiego Załącznik nr 2 do Programu Rozwoju Innowacji Województwa Lubuskiego Szczegółowe nakłady na realizację Programu Rozwoju Innowacji Województwa Lubuskiego. Dokument przedstawia w formie tabelarycznej szacunkową

Bardziej szczegółowo

E W A M E N D E C K A T A R Z Y N A D U D E K BIURO OBSŁUGI PROJEKTÓW KRAJOWYCH

E W A M E N D E C K A T A R Z Y N A D U D E K BIURO OBSŁUGI PROJEKTÓW KRAJOWYCH 2 E W A M E N D E C K A T A R Z Y N A D U D E K BIURO OBSŁUGI PROJEKTÓW KRAJOWYCH KIM JEST MŁODY NAUKOWIEC? Zgodnie z aktualnymi uregulowaniami prawnymi, do tej kategorii zalicza się osoby prowadzące działalność

Bardziej szczegółowo

Implementacja Agendy Cyfrowej 2020 w Polsce

Implementacja Agendy Cyfrowej 2020 w Polsce Implementacja Agendy Cyfrowej 2020 w Polsce Czy Internet mobilny będzie substytutem stacjonarnego dostępu? Konferencja PIIT 28 października 2011 roku 2011, PIIT 1 PRAGNIENIA 2011, PIIT 2 Internet dobrem

Bardziej szczegółowo

Dzień informacyjny. Horyzont 2020 dla przedsiębiorstw. Warszawa, 15 marca 2016. Michał Duda

Dzień informacyjny. Horyzont 2020 dla przedsiębiorstw. Warszawa, 15 marca 2016. Michał Duda Warszawa, 15 marca 2016 Dzień informacyjny Horyzont 2020 dla przedsiębiorstw Michał Duda Krajowy Punkt Kontaktowy Programów Badawczych UE Instytut Podstawowych Problemów Techniki PAN www.kpk.gov.pl W niniejszej

Bardziej szczegółowo

Plan działalności Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego na rok 2016 dla działów administracji rządowej Nauka i Szkolnictwo Wyższe

Plan działalności Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego na rok 2016 dla działów administracji rządowej Nauka i Szkolnictwo Wyższe Plan działalności Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego na rok 2016 dla działów administracji rządowej Nauka i Szkolnictwo Wyższe CZĘŚĆ A: Najważniejsze cele do realizacji w roku 2016 Mierniki określające

Bardziej szczegółowo

Partnerzy regionalni Wrocławskiego Parku Technologicznego w realizacji celów statutowych

Partnerzy regionalni Wrocławskiego Parku Technologicznego w realizacji celów statutowych WROCŁAWSKI PARK TECHNOLOGICZNY Partnerzy regionalni Wrocławskiego Parku Technologicznego w realizacji celów statutowych Marek Winkowski Wiceprezes WPT S.A. Anna Madera - Kierownik DAIP Gdańsk, 09.03.2009

Bardziej szczegółowo

WSPARCIE FIRM TYPU START-UP I FIRM TYPU SPIN-OFF

WSPARCIE FIRM TYPU START-UP I FIRM TYPU SPIN-OFF WSPARCIE FIRM TYPU START-UP I FIRM TYPU SPIN-OFF ZARZĄDZANIE SIECIĄ WSPÓŁPRACY MŚP Łukasz Pytliński CEM Instytut Badań Rynku i Opinii Publicznej Wrzesień 2010 1 WSPARCIE FIRM TYPU START-UP I FIRM TYPU

Bardziej szczegółowo

PROGRAM ROZWOJU KOMPETENCJI

PROGRAM ROZWOJU KOMPETENCJI PROGRAM ROZWOJU KOMPETENCJI KIERUNKI ZAMAWIANE 2008-2013 1,2 mld zł z Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (PO KL) na: zmianę struktury kształcenia (wzrost liczby studentów kierunków technicznych i ścisłych);

Bardziej szczegółowo

Zdolności finansowe organizacji pozarządowych w Lubuskiem (aplikowane o środki FIO, EFS, samorządowe) potrzeby III sektora

Zdolności finansowe organizacji pozarządowych w Lubuskiem (aplikowane o środki FIO, EFS, samorządowe) potrzeby III sektora Zdolności finansowe organizacji pozarządowych w Lubuskiem (aplikowane o środki FIO, EFS, samorządowe) potrzeby III sektora Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej w Zielonej Górze W województwie lubuskim

Bardziej szczegółowo

Działania PARP w nowej perspektywie finansowej 2014-2020

Działania PARP w nowej perspektywie finansowej 2014-2020 2014 Paulina Zadura-Lichota Dyrektor Departamentu Rozwoju Przedsiębiorczości i Innowacyjności Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Działania PARP w nowej perspektywie finansowej 2014-2020 Kraków,

Bardziej szczegółowo

Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych. Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową

Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych. Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych dr Błażej Lepczyński Marta Penczar dr Błażej Lepczyński, Marta Penczar Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową

Bardziej szczegółowo

FUNDUSZE UE DLA PRZEDSIĘBIORCÓW PROGRAM OPERACYJNY INNOWACYJNA GOSPODARKA Działania realizowane przez PARP

FUNDUSZE UE DLA PRZEDSIĘBIORCÓW PROGRAM OPERACYJNY INNOWACYJNA GOSPODARKA Działania realizowane przez PARP FUNDUSZE UE DLA PRZEDSIĘBIORCÓW PROGRAM OPERACYJNY INNOWACYJNA GOSPODARKA Działania realizowane przez PARP Iwona Szendel Dyrektor Zespołu Instrumentów Inwestycyjnych Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości

Bardziej szczegółowo

Komercjalizacja wiedzy na uczelniach ekonomicznych

Komercjalizacja wiedzy na uczelniach ekonomicznych Andrzej Graczyk Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu. Komercjalizacja wiedzy na uczelniach ekonomicznych 1. Potencjał wiedzy. Uczelnie ekonomiczne zatrudniają pokaźną liczbę specjalistów z zakresu nauk

Bardziej szczegółowo

Zdolności finansowe organizacji pozarządowych w Lubuskiem (aplikowane o środki FIO, EFS, samorządowe) potrzeby III sektora

Zdolności finansowe organizacji pozarządowych w Lubuskiem (aplikowane o środki FIO, EFS, samorządowe) potrzeby III sektora Zdolności finansowe organizacji pozarządowych w Lubuskiem (aplikowane o środki FIO, EFS, samorządowe) potrzeby III sektora Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej w Zielonej Górze Ekonomia społeczna to

Bardziej szczegółowo

Temat wystąpienia UNIJNE INWESTYCJE W KAPITAŁ LUDZKI AGNIESZKA KOSICKA JOANNA KICA PMC-PROJECT MANAGEMENT CONSULTING

Temat wystąpienia UNIJNE INWESTYCJE W KAPITAŁ LUDZKI AGNIESZKA KOSICKA JOANNA KICA PMC-PROJECT MANAGEMENT CONSULTING Temat wystąpienia UNIJNE INWESTYCJE W AGNIESZKA KOSICKA JOANNA KICA PMC-PROJECT MANAGEMENT CONSULTING UNIJNE INWESTYCJE W JAK ZWIĘKSZYĆ EFEKTYWNOŚĆ ZARZĄDZANIA KADRAMI Z WYKORZYSTANIEM FUNDUSZY UE? JAKIE

Bardziej szczegółowo

Więcej niż agencja badawcza ASM CENTRUM BADAŃ I ANALIZ RYNKU. www.asm-poland.com.pl

Więcej niż agencja badawcza ASM CENTRUM BADAŃ I ANALIZ RYNKU. www.asm-poland.com.pl Więcej niż agencja badawcza ASM CENTRUM BADAŃ I ANALIZ RYNKU ASM CENTRUM BADAŃ I ANALIZ RYNKU www.asm-poland.com.pl Więcej niż agencja badawcza ASM CENTRUM BADAŃ I ANALIZ RYNKU ASM CENTRUM BADAŃ I ANALIZ

Bardziej szczegółowo

Horyzont 2020, wielkie wyzwanie nie tylko dla Polskiej Nauki

Horyzont 2020, wielkie wyzwanie nie tylko dla Polskiej Nauki Horyzont 2020, wielkie wyzwanie nie tylko dla Polskiej Nauki XII Sympozjum Krajowej Rady Koordynatorów Projektów Badawczych UE (KRAB) Janusz Hołyst, Politechnika Warszawska, Prezes KRAB 14-15 maja 2015,

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet przedsiębiorczy jako ośrodek wzrostu innowacyjności regionu

Uniwersytet przedsiębiorczy jako ośrodek wzrostu innowacyjności regionu Uniwersytet przedsiębiorczy jako ośrodek wzrostu innowacyjności regionu Krzysztof Pawłowski Rektor WSB-NLU w Nowym Sączu Konferencja Polityka regionalna doświadczenia i perspektywy Kraków, 19-20 czerwca

Bardziej szczegółowo

Wsparcie dla przedsiębiorców w nowej perspektywie finansowej 2014-2020

Wsparcie dla przedsiębiorców w nowej perspektywie finansowej 2014-2020 Wsparcie dla przedsiębiorców w nowej perspektywie finansowej 2014-2020 Marcin Łata Departament Konkurencyjności i Innowacyjności Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Katowice, 15 kwietnia 2015 r. Alokacja

Bardziej szczegółowo

Kreator innowacyjności 1. CEL I PLANOWANE EFEKTY

Kreator innowacyjności 1. CEL I PLANOWANE EFEKTY OGŁOSZENIE MINISTRA NAUKI I SZKOLNICTWA WYŻSZEGO O PROGRAMIE: Kreator innowacyjności wsparcie innowacyjnej przedsiębiorczości akademickiej; na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 października

Bardziej szczegółowo

Spotkanie informacyjne na temat konkursu na dofinansowanie projektów w ramach Poddziałania 4.1.1 Wzmocnienie potencjału dydaktycznego uczelni

Spotkanie informacyjne na temat konkursu na dofinansowanie projektów w ramach Poddziałania 4.1.1 Wzmocnienie potencjału dydaktycznego uczelni Spotkanie informacyjne na temat konkursu na dofinansowanie projektów w ramach Poddziałania 4.1.1 Wzmocnienie potencjału dydaktycznego uczelni Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki ogłoszonego przez Narodowe

Bardziej szczegółowo

E W A M E N D E C K A T A R Z Y N A D U D E K BIURO OBSŁUGI PROJEKTÓW KRAJOWYCH

E W A M E N D E C K A T A R Z Y N A D U D E K BIURO OBSŁUGI PROJEKTÓW KRAJOWYCH 1 E W A M E N D E C K A T A R Z Y N A D U D E K BIURO OBSŁUGI PROJEKTÓW KRAJOWYCH Narodowe Centrum Nauki w Krakowie Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego Narodowe Centrum Badań i Rozwoju Fundacja na

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 2 do Programu Rozwoju Innowacji Województwa Lubuskiego (Załącznik do uzupełnienia)

Załącznik nr 2 do Programu Rozwoju Innowacji Województwa Lubuskiego (Załącznik do uzupełnienia) Załącznik nr 2 do Programu Rozwoju Innowacji Województwa Lubuskiego (Załącznik do uzupełnienia) Szczegółowe nakłady na realizację Programu Rozwoju Innowacji województwa lubuskiego. Dokument przedstawia

Bardziej szczegółowo

AKADEMICKIE FORUM INNOWACJI AFI 2014

AKADEMICKIE FORUM INNOWACJI AFI 2014 AKADEMICKIE FORUM INNOWACJI AFI 2014 OFERTA PARTNERSKA Szanowni Państwo, mam przyjemność zaprosić Państwa do uczestnictwa w ogólnopolskiej inicjatywie naukowo-badawczej Akademickim Forum Innowacji AFI

Bardziej szczegółowo

Keep on Track! - nasze działania dla monitorowania realizacji celów wspólnotowych w różnych krajach

Keep on Track! - nasze działania dla monitorowania realizacji celów wspólnotowych w różnych krajach Keep on Track! - nasze działania dla monitorowania realizacji celów wspólnotowych w różnych krajach Anna Pobłocka-Dirakis eclareon Consulting Warszawa, 24 Wrzesień 2014 Strategy Consulting Policy Consulting

Bardziej szczegółowo

Finansowanie badań naukowych i prac rozwojowych w ramach programów Narodowego Centrum Badań i Rozwoju

Finansowanie badań naukowych i prac rozwojowych w ramach programów Narodowego Centrum Badań i Rozwoju Finansowanie badań naukowych i prac rozwojowych w ramach programów Narodowego Centrum Badań i Rozwoju Plan Prezentacji 1. Informacje o NCBR 2. Programy Strategiczne 3. Programy Horyzontalne 4. Programy

Bardziej szczegółowo

Współpraca sektora MŚP z B+R pod kątem rozwoju potencjału innowacyjnego sektora MŚP w województwie mazowieckim. dr Michał Klepka

Współpraca sektora MŚP z B+R pod kątem rozwoju potencjału innowacyjnego sektora MŚP w województwie mazowieckim. dr Michał Klepka Współpraca sektora MŚP z B+R pod kątem rozwoju potencjału innowacyjnego sektora MŚP w województwie mazowieckim dr Michał Klepka Współpraca - formy Nieformalne spotkania Praktyki studenckie Zamawiane prace

Bardziej szczegółowo

MoŜliwości wykorzystania funduszy europejskich w latach 2007-2013

MoŜliwości wykorzystania funduszy europejskich w latach 2007-2013 Warszawa, 30 czerwca 2008 r. MoŜliwości wykorzystania funduszy europejskich w latach 2007-2013 Zygmunt Krasiński Krajowy Punkt Kontaktowy Programów Badawczych UE Instytut Podstawowych Problemów Techniki

Bardziej szczegółowo

Nowy okres programowania Europejskiego Funduszu Społecznego. Dział Nauki i Współpracy Międzynarodowej

Nowy okres programowania Europejskiego Funduszu Społecznego. Dział Nauki i Współpracy Międzynarodowej Nowy okres programowania Europejskiego Funduszu Społecznego DOFINANSOWANIE NA DZIAŁALNOŚĆ DYDAKTYCZNĄ JEDNOSTEK NAUKI Priorytety MNiSW w Programie Operacyjnym Wiedza Edukacja Rozwój stanowią: Podniesienie

Bardziej szczegółowo

Doświadczenia reformy samorządowej w Polsce po co nam samorząd?

Doświadczenia reformy samorządowej w Polsce po co nam samorząd? Doświadczenia reformy samorządowej w Polsce po co nam samorząd? Olgierd Dziekoński Sekretarz Stanu w Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej VIII Konferencja Krakowska 15-16 czerwca 2015 roku Ranking

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ MECHANICZNY Instytut Technologii Maszyn i Automatyzacji. Wydatki strukturalne EWIDENCJONOWANIE I SPRAWOZDAWCZOŚĆ

WYDZIAŁ MECHANICZNY Instytut Technologii Maszyn i Automatyzacji. Wydatki strukturalne EWIDENCJONOWANIE I SPRAWOZDAWCZOŚĆ WYDZIAŁ MECHANICZNY Instytut Technologii Maszyn i Automatyzacji Wydatki strukturalne EWIDENCJONOWANIE I SPRAWOZDAWCZOŚĆ 13 maja 2011 Wydatki strukturalne akty prawne Ustawa o finansach publicznych z dn.

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Kapitał Ludzki

Program Operacyjny Kapitał Ludzki 4 marca 2009 Priorytet IV Szkolnictwo wyższe i nauka Program Operacyjny Kapitał Ludzki Paulina Gąsiorkiewicz-Płonka Zastępca Dyrektora Departament Wdrożeń i Innowacji Priorytet IV Szkolnictwo wyższe i

Bardziej szczegółowo

Możliwości wsparcia przedsiębiorców w zakresie działalności B+R oraz innowacyjnej z Programu Inteligentny Rozwój 2014-2020

Możliwości wsparcia przedsiębiorców w zakresie działalności B+R oraz innowacyjnej z Programu Inteligentny Rozwój 2014-2020 Możliwości wsparcia przedsiębiorców w zakresie działalności B+R oraz innowacyjnej z Programu Inteligentny Rozwój 2014-2020 Iwona Wendel Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Infrastruktury i Rozwoju 23 września

Bardziej szczegółowo

Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski

Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski Kraków, 9 maja 2012 r. Tomasz Geodecki Piotr Kopyciński Łukasz Mamica Marcin Zawicki Etap diagnostyczny Diagnoza pogłębiona (załącznik do

Bardziej szczegółowo

Internet szerokopasmowy dla wszystkich Europejczyków: Komisja rozpoczyna debatę na temat przyszłości usługi powszechnej

Internet szerokopasmowy dla wszystkich Europejczyków: Komisja rozpoczyna debatę na temat przyszłości usługi powszechnej IP/08/1397 Bruksela, dnia 25 września 2008 r. Internet szerokopasmowy dla wszystkich Europejczyków: Komisja rozpoczyna debatę na temat przyszłości usługi powszechnej W jaki sposób UE może zapewnić wszystkim

Bardziej szczegółowo

DOBRE KADRY SZANSĄ NA INNOWACJE

DOBRE KADRY SZANSĄ NA INNOWACJE KONFERENCJA: ADAPTACYJNOŚĆ PRZEDSIĘBIORSTW. NAUKA DLA BIZNESU PERSPEKTYWY WSPÓŁPRACY W RAMACH PROJEKTU: DOBRE KADRY SZANSĄ NA INNOWACJE LUBLIN, 04.04.2014 R. AUTOR: AGNIESZKA PIETRZAK Człowiek najlepsza

Bardziej szczegółowo

Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości

Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Zarys wybranych programów form wsparcia MSP w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego Wzrost Konkurencyjności Przedsiębiorstw Paweł Czyż, PARP, 2004 1. Sektorowy

Bardziej szczegółowo

Wsparcie nauki i szkolnictwa wyższego w nowej perspektywie finansowej UE na lata 2014-2020

Wsparcie nauki i szkolnictwa wyższego w nowej perspektywie finansowej UE na lata 2014-2020 Wsparcie nauki i szkolnictwa wyższego w nowej perspektywie finansowej UE na lata 2014-2020. ul. Hoża 20 \ ul. Wspólna 1/3 \ 00-529 Warszawa \ tel. +48 (22) 529 27 18 \ fax +48 (22) 628 09 22 www.nauka.gov.pl

Bardziej szczegółowo

Dofinansowanie MNiSW do projektów międzynarodowych współfinansowanych

Dofinansowanie MNiSW do projektów międzynarodowych współfinansowanych Dofinansowanie MNiSW do projektów międzynarodowych współfinansowanych Paweł Nowak Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego Departament Instrumentów Polityki Naukowej Warszawa, 8 grudnia 2009 r. ZASADY

Bardziej szczegółowo

Dofinansowanie na rozwój działalności i wdrożenie innowacji

Dofinansowanie na rozwój działalności i wdrożenie innowacji RPO Lubuskie 2020 Oś Priorytetowa 1 Gospodarka i innowacje PI 3 c Zwiększone zastosowanie innowacji w przedsiębiorstwach sektora MŚP W ramach PI mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa mogą uzyskać wsparcie

Bardziej szczegółowo

Prowadzenie badań naukowych pod kątem skutecznej komercjalizacji wiedzy na dolnośląskich uczelniach wyższych

Prowadzenie badań naukowych pod kątem skutecznej komercjalizacji wiedzy na dolnośląskich uczelniach wyższych Prowadzenie badań naukowych pod kątem skutecznej komercjalizacji wiedzy na dolnośląskich uczelniach wyższych Rekomendacje z Rady Programową Dolnośląskiego Ośrodka Transferu Wiedzy i Technologii, która

Bardziej szczegółowo

Informacje prasowe sieci Eurydice. Kluczowe dane o edukacji w Europie 2009 Wydanie 7

Informacje prasowe sieci Eurydice. Kluczowe dane o edukacji w Europie 2009 Wydanie 7 Informacje prasowe sieci Eurydice Kluczowe dane o edukacji w Europie 2009 Wydanie 7 Europejskie systemy edukacji porównania na podstawie 121 wskaźników Siódme wydanie publikacji Kluczowe dane o edukacji

Bardziej szczegółowo

Kreator innowacyjności

Kreator innowacyjności OGŁOSZENIE MINISTRA NAUKI I SZKOLNICTWA WYŻSZEGO O PROGRAMIE: Kreator innowacyjności wsparcie innowacyjnej przedsiębiorczości akademickiej; na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 października

Bardziej szczegółowo