AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI SKRYPTY SZKOLENIOWE. egzemplarz bezpłatny

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI SKRYPTY SZKOLENIOWE. egzemplarz bezpłatny"

Transkrypt

1 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI SKRYPTY SZKOLENIOWE egzemplarz bezpłatny

2

3 Publikacja powstała w ramach projektu PI Nawigator zdobywców przyszłości współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI SKRYPTY SZKOLENIOWE Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Człowiek najlepsza inwestycja! Człowiek najlepsza inwestycja!

4

5 SPIS TREŚCI WPROWADZENIE 5 MODUŁ I. KOMPETENCJE KLUCZOWE DEFINICJA 11 MODUŁ II. ROZWIJANIE KOMPETENCJI KLUCZOWYCH W WARUNKACH DOMU DZIECKA ROZWIĄZANIA PRAKTYCZNE KOMPETENCJE UCZENIA SIĘ PREZENTACJA KOMPETENCJE POROZUMIEWANIA SIĘ W JĘZYKU OJCZYSTYM I JĘZYKACH OBCYCH ĆWICZENIA KOMPETENCJE POROZUMIEWANIA SIĘ W JĘZYKU OJCZYSTYM I JĘZYKACH OBCYCH PREZENTACJA KOMPETENCJE MATEMATYCZE I NAUKOWO TECHNICZNE ĆWICZENIA KOMPETENCJE MATEMATYCZE I NAUKOWO TECHNICZNE PREZENTACJA KOMPETENCJE INFORMATYCZNE/INFORMACYJNE ĆWICZENIA KOMPETENCJE INFORMATYCZNE/INFORMACYJNE PREZENTACJA KOMPETENCJE SPOŁECZNE I OBYWATELSKIE ĆWICZENIA KOMPETENCJE SPOŁECZNE I OBYWATELSKIE PREZENTACJA PRZEDSIĘBIORCZOŚĆ I INICJATYWA WARSZTAT PRZEDSIĘBIORCZOŚĆ I INICJATYWA PREZENTACJA ŚWIADOMOŚĆ I EKSPRESJA KULTUROWA ĆWICZENIA ŚWIADOMOŚĆ I EKSPRESJA KULTUROWA PREZENTACJA 140 MODUŁ III. GRY KOMPUTEROWE JAKO NIESTANDARDOWE NARZĘDZIA EDUKACYJNE WSPIERAJĄCE ROZWÓJ KOMPETENCJI KLUCZOWYCH WYZWANIA SYLWETKA GRACZA W CHAOSIE POGLĄDÓW FENOMEN GIER WIRTUALNYCH 161

6 5. GRY WIRTUALNE GRY WIRTUALNE JAKO ŚRODKI DYDAKTYCZNE PEGI OGÓLNOEUROPEJSKI SYSTEM KLASYFIKACJI GIER DLA KREATYWNYCH 187 MODUŁ IV. GRA KOMPUTEROWA NAWIGATOR ZDOBYWCÓW PRZYSZŁOŚCI W ASPEKCIE ROZWIJANIA UMIEJĘTNOŚCI KLUCZOWYCH 189 MODUŁ V. O CZYM WARTO WIEDZIEĆ EUROPEJSKIE PROGRAMY KSZTAŁCENIA POZAFORMALNEGO DLA MŁODZIEŻY SZKOLNEJ 195

7 WPROWADZENIE

8

9 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE Wprowadzenie 7 WPROWADZENIE Intensywne przemiany zachodzące w społeczeństwie, związane ze zmianami warunków społecznych, ekonomicznych, naukowo-technicznych końca XX wieku spowodowały, że zaistniała potrzeba posiadania przez młod ego człowieka przygotowującego się do wkroczenia w dorosłość nowego zasobu kompetencji, które są niezbędne w samodzielnym, odpowiedzialnym i pomyślnym życiu. W związku z tym niezmiernie ważne stało się wspieranie rozwoju tych kompetencji szczególnie w toku zinstytucjonalizowanego procesu oddziaływań edukacyjno-wychowawczych wobec dzieci i młodzieży mającej utrudniony start w dorosłe życie i zagrożonych wykluczeniem społecznym, m.in. wychowanków placówek opiekuńczo-wychowawczych, jakimi są domy dziecka. Taki stan rzeczy stawia pracowników pedagogicznych tych ośrodków: wychowawców i specjalistów /pedagogów, psychologów, terapeutów/ przed nowymi wyzwaniami, ponieważ to na nich spoczywa obowiązek kierowania wszechstronnym rozwojem swoich podopiecznych, w tym pobudzania aktywności intelektualnej, rozwijania sprawności w podejmowaniu decyzji i skuteczności w realizowaniu działań, sprawiania, aby otaczający świat stał się dla młodego człowieka zrozumiałym, by zechciał on rozwijać w sobie odpowiednie postawy, brał odpowiedzialność za siebie i innych, by zrozumiał, na czym polega samodoskonalenie się i samorozwój oraz potrafił wprowadzać je w swoje życie.opracowane materiały szkoleniowe mają pomóc wszystkim osobom zaangażowanym w ten proces w realizacji tego trudnego zadania, podpowiedzieć praktyczne rozwiązania, ukierunkować na innowacyjne myślenie, wyzwolić kreatywność i przyczynić się do rozpoczęcia procesu zmian. Przedstawiane zagadnienia zostały ujęte w obrębie V Modułów Pierwszy z nich wprowadza w tematykę opracowania definiuje pojęcie i wprowadza podział kompetencji kluczowych. Proponowane aktywizujące metody pracy: dyskusja, burza mózgów, mapa myśli, ćwiczenia mają przygotować uczestnika do aktywnego udziału w szkoleniu. Moduł drugi obejmujekompetencji kluczowych w warunkach domu dziecka poświęcony jest omówieniu poszczególnych kompetencji oraz pokazaniu praktycznych rozwiązań, których zadaniem jest pobudzenie kreatywności szkolących się wychowawców i doprowadzenie, aby stały się one inspiracją dla ich własnych pomysłów. Zamieszczone w nim konspekty zajęć zostały skonstruowane tak, by można było realizować je bez przeszkód w specyficznych warunkach placówki. Każda prezentacja kompetencji kluczowych została poprzedzona ćwiczeniami bądź warsztatami ściśle związanymi z prezentowanymi zagadnieniami. Zdobyte na ich bazie doświadczenia, przemyślenia skutkować mają większą skutecznością wychowawców w podejmowaniu działań. Uczestnicy szkolenia mogą na bieżąco zapisywać swoje refleksje, wnioski, pomysły dotyczące prezentacji na końcu każdego rozdziału. Tam też raz jeszcze zostały zebrane najważniejsze informacje na temat omówionej kompetencji. Przy realizacji zadania, jakim jest wspieranie rozwoju kluczowych kompetencji u wychowanków w pla-

10 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE 8 Wprowadzenie cówce opiekuńczo-wychowawczej, należy wziąć pod uwagę możliwość wystąpienia pewnych ograniczeń, np. w warunkach domu dziecka wychowawcy nie będą dysponowali tak specjalistyczną wiedzą i bazą jak nauczyciele specjaliści w szkołach, dlatego też nie wszystkie kompetencje rozwijane będą w jednakowym zakresie. Często zmieniają się również priorytety, dlatego też kolejność prezentowanych kompetencji kluczowych została nieznacznie zmieniona. Jako pierwszą kompetencję prezentujemy umiejętność uczenia się, bez której w żaden sposób nie można rozwijać innych. Połączone zostały również kompetencje: porozumiewanie się w języku ojczystym i porozumiewanie się w języku obcym. Moduł III wprowadza uczestnika w świat innowacyjnych narzędzi edukacyjnych, które na pozór mogą budzić kontrowersje, jednak po lekturze tego rozdziału możemy dojść do konkluzji, że zastosowanie ich w praktyce stwarza szansę na ominięcie oporu przed nauką oraz rozwijanie u wychowanków wielu pozytywnych cech i umiejętności. Moduł IV na przykładzie gry Akademia Zdobywców Przyszłości udowadnia w sposób przekonujący, że edukacyjne gry komputerowe (o cechach dobrej gry) wpływają pozytywnie na rozwój umiejętności kluczowych. W Module V zamieszczono informacje, z którymi warto się zapoznać. Przybliżą one wiedzę na temat europejskich programów dla młodzieży szkolnej wspierających ideę uczenia się przez całe życie. Przedstawione zakończenie jest podsumowaniem całości opracowania. Wszystkie zamieszczone w niniejszym opracowaniu propozycje zajęć mają za zadanie przede wszystkim służyć wychowawcom jako inspiracja do własnych pomysłów pedagogicznych. Mogą również zostać wykorzystane w niezmienionej formie, jak i zmodyfikowane w dowolny sposób być dopasowane do potrzeb i możliwości indywidualnych wychowanków bez względu na ich wiek.

11 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE Wprowadzenie 9 MOJE IMIĘ LITERKA IMIENIA CECHA/CZYNNOŚĆ LUBIĘ, GDY INNI SIĘ DO MNIE ZWRACAJĄ NIE LUBIĘ, GDY INNI SIĘ DO MNIE ZWRACAJĄ WZGLĘDEM ZAJĘĆ OCZEKUJĘ

12 10 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE Wprowadzenie ZASADY PRACY W GRUPIE / KONTRAKT ZASADY OBOWIĄZUJĄCE PODCZAS SPOTKAŃ SZKOLENIOWYCH

13 MODUŁ I KOMPETENCJE KLUCZOWE DEFINICJA

14

15 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE MODUŁ I. Kompetencje kluczowe definicja 13 MODUŁ I. KOMPETENCJE KLUCZOWE DEFINICJA Na podstawie analizy wielu opracowań można stwierdzić, że nie istnieje jedna uniwersalna definicja pojęcia kompetencji kluczowych. Niezależnie od różnic w konceptualizacji i interpretacji tego terminu większość ekspertów zgadza się co do tego, że aby termin kompetencje zasługiwał na epitet kluczowe, główne czy też podstawowe, musi oznaczać coś ważnego i korzystnego dla jednostki i społeczeństwa coś, co umożliwia jednostce pomyślnie integrować się z różnymi grupami społecznymi, przy jednoczesnym zachowaniu niezależności i umiejętności sprawnego działania zarówno w znanym, jak i nieznanym otoczeniu. Skoro jednak otoczenie ulega zmianom, kompetencje kluczowe powinny także umożliwiać ustawiczną aktualizację wiedzy i umiejętności, aktualizację pozwalającą dotrzymać kroku szybkiemu rozwojowi cywilizacji 1. W celu wyrównywania szans i możliwości rozwoju każdego obywatela Unii Europejskiej zdefiniowan o najważniejsze i najbardziej podstawowe umiejętności, które człowiek powinien rozwijać w trakcie swojego życia, żeby osiągnąć sukces w życiu zawodowym i prywatnym. Wymienionych zostało 8 umiejętności, które nazwano kompetencjami kluczowymi. W celu wyrównywania szans i możliwości rozwoju każdego obywatela Unii Europejskiej zdefiniowano najważniejsze i najbardziej podstawowe umiejętności, które człowiek powinien rozwijać w trakcie swojego życia, żeby osiągnąć sukces w życiu zawodowym i prywatnym. Wymienionych zostało 8 umiejętności, które nazwano kompetencjami kluczowymi. 1. porozumiewanie się w języku ojczystym 2. porozumiewanie się w językach obcych 3. kompetencje matematyczne i podstawowe kompetencje naukowo-techniczne 4. kompetencje informatyczne 5. umiejętność uczenia się 6. kompetencje społeczne i obywatelskie 7. inicjatywność i przedsiębiorczość 8. świadomość i ekspresja kulturalna 1. Kompetencje kluczowe. Realizacja koncepcji na poziomie szkolnictwa obowiązkowego, red. Anna Smoczyńska.

16 14 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE MODUŁ I. Kompetencje kluczowe definicja ĆWICZENIE: wprowadzenie do dyskusji CZY WYCHOWAWCY DOMÓW DZIECKA POWINNI UCZESTNICZYĆ W PROCESIE ROZWIJANIA KOM- PETENCJI KLUCZOWYCH SWOICH WYCHOWANKÓW, CZY JEST TO ZADANIE SZKOŁY I NAUCZYCIELI? W wybranej rubryce zapisz swoje poglądy. Wychowawcy DD powinni wspierać rozwój kompetencji kluczowych swoich wychowanków: Rozwój kompetencji dzieci i młodzieży jest zadaniem szkoły i nauczycieli: Zanotuj wnioski z dyskusji.

17 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE MODUŁ I. Kompetencje kluczowe definicja 15 ĆWICZENIE: praca z podziałem na grupy STWÓRZ MAPĘ MYŚLOWĄ WOKÓŁ ZAGADNIENIA: W JAKI SPOSÓB MOGĘ ROZWIJAĆ KOMPETENCJE KLUCZOWE U SWOICH WYCHOWANKÓW WYCHOWANEK KOMPETENCJE WYCHOWAWCA Schemat 1. Schemat mapy myśli Źródło: opracowanie własne

18

19 MODUŁ II ROZWIJANIE KOMPETENCJI KLUCZOWYCH W WARUNKACH DOMU DZIECKA ROZWIĄZANIA PRAKTYCZNE

20

21 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE 19 MODUŁ II. ROZWIJANIE KOMPETENCJI KLUCZOWYCH W WARUNKACH DOMU DZIECKA ROZWIĄZANIA PRAKTYCZNE 1. KOMPETENCJE UCZENIA SIĘ PREZENTACJA Żyjemy w wieku zwanym stuleciem kompetencji, w którym wiedza staje się bogactwem strategicznym. Zdobycie wiedzy, ustawiczne jej pogłębianie a następnie umiejętne jej wykorzystywanie w samodzielnym życiu warunkuje zawodowy, społeczny, emocjonalny rozwój jednostki, determinuje odniesienie sukcesu, a co za tym idzie osiąganie wymiernych korzyści w postaci satysfakcjonującej pracy, awansu, realizacji celów życiowych i marzeń, czyli umożliwia samorealizację człowieka. Jest więc zasadnym poznanie uwarunkowań, które mają wpływ na budowanie tych kompetencji, tak, aby móc jak najpełniej je rozwinąć. Proces uczenia się jest nierozerwalnie związany z mechanizmami, którymi rządzi mózg. Ludzki mózg to jeden z najbardziej zdumiewających tworów natury. Steruje wszystkimi procesami zachodzącymi w naszym organizmie. Jest też magazynem myśli, pragnień, wyo brażeń. Dwie półkule mózgowe wyglądają podobnie, ale spełniają różne funkcje. Rysunek 1. Schemat funkcji półkul mózgowych Źródło: Schemat funkcji półkul mózgowych przedstawia odpowiedzialność lewej i prawej półkuli.

22 20 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE Lewa półkula odpowiada za działania logiczne i analityczne, operowanie pojęciami, liczbami, kategoriami. Prawa półkula specjalizuje się w miękkich aspektach życia i obejmuje: kreatywność, wyobraźnię, marzenia, spostrzeganie relacji przestrzennych, odbiór obrazu jako całości, koloru, rytmu, muzyki, intuicję, wyrażanie i rozpoznawanie stanów emocjonalnych. Obie półkule połączone są ze sobą skomplikowaną siecią włókien nerwowych tzw. ciałem modzelowatym, które umieszczone poprzecznie w szczelinie pomiędzy półkulami zapewnia przepływ informacji między nimi. W czasie procesu uczenia się ludzie w sposób nieświadomy wykorzystują głównie lewą tzw. logiczną półkulę. Półkula prawa motywacyjna, wizualna jest znacznie słabiej wykorzystywana. Kiedy pobudzi się ją, uruchamiając wyobraźnię i tworząc swobodne skojarzenia, okazuje się, że pamięć zaczyna pracować wydajniej. Aktywizując jej potencjał, doprowadzamy do synchronicznej pracy obu półkul mózgowych i harmonijnego funkcjonowania całego mózgu zgodnie z jego naturalnym rytmem. Umysł sprawniej radzi sobie z przyswajaniem informacji, która jest podana w atrakcyjnej formie (aktywizującej wszystkie możliwe elementy stymulujące pamięć). Możemy również wykorzystać zmysły, w jakie wyposażyła nas natura. Informacja skojarzona z tym, co odbiorą zmysły, aktywuje obie półkule i połączona w logiczną całość dłużej pozostaje w pamięci. Na takim wykorzystaniu możliwości mózgu polegają mnemotechniki. Cieszą się one dużą popularnością, gdyż w bardzo krótkim czasie przynoszą efekty w postaci szybkoprzyswojonego materiału. Nie są trudne do opanowania przez uczącego się. Wymagają jednak pewnych ćwiczeń. Zalety: zwiększenie zakresu i trwałości pamięci, poprawa koncentracji uwagi, pobudzenie potencjału twórczego. ŁAŃCUCHOWA TECHNIKA SKOJARZEŃ Opiera się na formule: PAMIĘĆ = obraz + akcja Treści, które mają być zapamiętane, przedstawiane są w postaci obrazów. Mogą one być dowcipne, absurdalne, co powoduje, że zapamiętywane są podobnie jak oglądany film czy przeczytana książka. Jeśli mamy do zapamiętania ciąg słów, tworzymy historyjkę, która połączy wyrazy w łańcuch skojarzeń.

23 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE 21 Metoda w 4 łatwych krokach: 1. Wybierz listę elementów, które chcesz zapamiętać, np. będzie to lista zakupów. 2. Skojarz pierwszą rzecz z elementem, który kojarzy Ci się z całością. W przykładzie z zakupami może to być market lub bazar. 3. Układaj kolejne historyjki od elementu bazowego, aż po ostatni. Dla ułatwienia możesz ostatni skojarzyć również z elementem bazowym, aby przypomnieć sobie całość od tyłu. 4. Powtórz kilkakrotnie listę. Skojarzenia powinny być: Przejaskrawione: gigantyczne lub zminiaturyzowane, zamiast 1 tysiące, miliony elementów. Dynamiczne: znacznie łatwiej przypomnisz sobie wydarzenia gwałtowne niż powolne. Zastępuj przedmioty wzajemnie: np. zamiast świeczki zapalasz... własny palec. Absurdalne, niespotykane w życiu: im głupsze, śmieszniejsze, tym lepiej zapamiętasz! Twoje własne: najlepiej, jeśli jesteś autorem skojarzenia, a nie bierzesz je od kogoś innego. PRZYKŁAD: Masz do kupienia: mąkę, wodę do picia, pomidory, zeszyt i telefon (lista mogłaby ciągnąć się w nieskończoność, a to tylko mały przykład). Najpierw skojarz pierwszy element z sytuacją. Zobacz, jak wchodzisz do supermarketu i wysypuje się na Ciebie tona mąki. Ty jesteś obsypany w mące i wszystko dookoła, cały sklep wygląda jakby napadał śnieg białe od mąki! Następnie z tego rozdrażnienia wpadasz w olbrzymie stoisko butelek z wodą do picia, które rozsypuje się z hukiem, a Ty zaczynasz płynąć w tym wszystkim, aż zatrzymujesz się, roztrzaskując o stoisko z pomidorami. Te rozpryskują się i cała okolica, przechodzący ludzie i oczywiście Ty jako główny bohater jesteście utytłani pomidorami, jak w wielkiej zupie pomidorowej. Ledwie wstałeś, ale znowu się przewracasz. Chciałbyś się czymś wytrzeć, ale nic w pobliżu nie ma... oprócz stoiska z zeszytami... Wyrywasz garściami kartki z notesów i wycierasz nimi siebie. Jednak nadal jesteś tak brudny, że aż wstydzisz się wyjść na ulicę. Na szczęście masz zeszyt. Zwijasz go w rulon i przykładasz do głowy jak telefon, wybierając na kolejnych kartkach numer do przyjaciela, aby Ci pomógł. GDZIE WYKORZYSTAĆ ŁMS? Lista zakupów: Zamiast robić listę, której można zapomnieć zabrać, zapamiętaj artykuły. Przemówienie, egzamin ustny, referat: zamiast mówić z kartki, zadziwiasz publikę, mó- wiąc z głowy. Zapamiętanie wiersza, historyjki, opowiastki: łączysz kolejne charakterystyczne punkty, słowa kluczowe. Zapamiętanie notatki, treść wykładu, filmu, itp.: łącząc słowa kluczowe. Doskonałe uzu- pełnienie do mapy myśli, w której lepiej zapamiętasz każdą gałąź! Lista spraw do załatwienia, planowanie dnia, rozkład zajęć w szkole, pracy i na studiach....niemal wszędzie: ograniczają Cię tylko Twoja wyobraźnia i kreatywność! 2 2 Za: h p://szybkanauka.mkbe.pl/lancuchowa-metoda-skojarzen.html.

24 22 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE Jeśli elementy, których chcesz się nauczyć, są abstrakcyjne, zamień je w symbole. Np. miłość => w serce; oszczędność => w skarbonkę; sztukę => w obraz; pomysł => w żarówkę; radość => w obraz kogoś szczęśliwego. Naucz się tworzyć jak najlepsze obrazy. Nawet jeśli teraz uważasz to za niemożliwe. Zaufaj mi każdy może się tego nauczyć, jeśli tylko będzie systematycznie ćwiczył! Opanuj tę technikę do perfekcji, bo to pozwoli Ci swobodnie posługiwać się bardziej zaawansowanymi i użytecznymi technikami. Codziennie ćwicz technikę, zwiększając wyzwania: ilość elementów i ograniczając czas na zapamiętanie. MAPY POJĘĆ Technika sporządzania szczególnego rodzaju notatek opracowana przez T. Buzana. Mapa składa się z centralnie umieszczonego pojęcia, dookoła którego wykreśla się gałęzie. Najgrubsze odpowiadają głównym wątkom tekstu, od nich zaś odchodzą gałęzie szczegółowe zgodnie z porządkiem logicznym. Nie trzeba zapisywać na nich całych zdań, wystarczą słowa klucze, proste rysunki, piktogramy. Zamiast gałęzi można używać kręgów, chmurek, strzałek, pętelek, korzystać z kolorów, a obrazy i słowa ułożą się w historie i procesy. Rysunek 2. Mapa pojęć Tworzenie map nie jest bardziej czasochłonne niż spisywanie tradycyjnych notatek. Mapy opracowano tak, by ich układ przypominał sposób, w jaki mózg organizuje pojęcia. ZACZNIJ OD OBRAZU Rysunek 2. Mapa myśli Źródło:

25 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE 23 Rysowanie mapy myśli zacznij od horyzontalnego ustawienia białej kartki papieru. Jest to konieczne ze względów praktycznych łatwiej będzie Ci rozplanować i rysować mapę, ułatwisz też swojemu mózgowi jej spostrzeganie. W centralnym punkcie mapy myśli umieść rysunek, ikonę lub symbol, który obrazuje dane zagadnienie. Ważne, żeby dawał wrażenie przestrzenności i składał się z co najmniej 3 kolorów. Jeśli narysowanie jakiegoś zagadnienia wydaje Ci się niemożliwe, zastąp je słowem. Spraw jednak, by było kolorowe i przestrzenne. Baw się rysunkiem, korzystaj z kolorów popuść wodze fantazji. Im więcej serca włożysz w rysunki, tym lepiej zapamiętasz i opiszesz wybrane zagadnienie. DLACZEGO TO DZIAŁA Centralnie umieszczony rysunek przyciąga wzrok, dzięki czemu łatwiej zapada w pamięć. Jego barwność sprawia, że mapa staje się atrakcyjniejsza, a także pobudza wyobraźnię i kreatywność. Już samo tworzenie centralnego rysunku powoduje, że koncentrujesz się na temacie związanym z mapą myśli i przychodzą Ci do głowy pierwsze skojarzenia. STOSUJ RYSUNKI Twoja piękna mapa myśli... rysunki niech towarzyszą Ci w całym procesie jej tworzenia, umieszczaj je w różnych punktach. Używaj ikon i symboli. Możesz stworzyć własną legendę, korzystając z różnych symboli dla oznaczenia cytatów, rzeczy ważnych, kontrowersyjnych, trudnych, ciekawostek itp. 3. Pod tym adresem można obejrzeć film szkoleniowy. O tworzeniu map myślowych mówi Marcin Kijak. Jak-Tworzyć-Mapy-Myśli.mp4 METAPLAN Metodę tę można wykorzystywać do nauki grupowego rozwiązywania problemów. Polega na graficznym zapisie dyskusji grupowej nad postawionym do rozwiązania zadaniem oraz przedstawieniu końcowych wniosków. Przedstawiamy kolejne fazy analizowania danego zagadnienia pomaga to skupić się na celu rozmowy, zebraniu i ocenieniu faktów oraz poszukiwaniu najbardziej korzystnego rozwiązania problemu. Metoda uczy analizy zdarzeń i zagadnień, formułowania własnej opinii na dany temat oraz wyciągania trafnych wniosków. PRZYGOTOWANIE INSTRUKCJI Przygotowana instrukcja powinna zawierać informacje niezbędne do wykonania postawionego zadania: 3 Za: h p://www.dlamozgu.pl/mapa-mysli-przyklady.

26 24 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE Zasady pracy w grupach: wybór lidera, omówienie roli, omówienie zasad dyskusji w grupie. Zadania dla każdej z grup z podaniem: jak jest rozwiązane zadanie wskazanie błędów w danym rozwiązaniu, jak by powinno przedstawienie prawidłowego rozwiązania, dlaczego popełniono takie błędy wyjaśnienie, na czym polega błąd, wnioski jakich błędów należy unikać. PRZEDSTAWIĆ SCHEMAT, KTÓRY UŁATWI ROBIENIE PLAKATU Jak jest Jak powinno być Wskazanie błedów Wnioski

27 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE 25 Rysunek 3. Metaplan Źródło: NEUROLINGWISTYCZNE PROGRAMOWANIE (NLP) KOTWICZENIE Neurolingwistyczne programowanie to nowa, bardzo szybko rozwijająca się w ostatnich latach gałąź psychologii, która dostarcza wielu sposobów i technik praktycznych służących rozwijaniu komunikacji międzyludzkiej, a także doskonaleniu własnej osobowości i osiąganiu określonych celów. Znajduje szerokie zastosowanie w edukacji i jest pomocna w rozwiązywaniu wielu problemów związanych z nauczaniem i wychowaniem. Na użytek niniejszego opracowania została przedstawiona jedna z technik kotwiczenie. KOTWICZENIE Jest techniką polegającą na wykorzystaniu bodźców wizualnych, audytywnych, kinestetycznych dla wywołania pożądanego stanu psychicznego lub fizycznego. Znajomy zapach może wywołać miłe lub przykre wspomnienie, podobny skutek wywoła fotografia, usłyszana melodia lub ton głosu. Kotwice są tak powszechne, że nie zwracamy na nie uwagi, a przede wszystkim nie zdajemy sobie sprawy ze sposobu, w jaki stale na nas oddziałują. Posługują się nimi nadawcy reklam, którzy ustanawiają kotwice w formie marek produktów, wpadających w ucho melodii, obrazów lub symboli. Ucząc się ustanawiać nowe kotwice, możemy skutecznie spożytkować ten rodzaj automatycznego myślenia.

28 26 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE Kotwiczenie przynosi niemal natychmiastowe efekty, dlatego zaliczane jest do technik potężnych i bardzo skutecznych. KOTWICZENIE STANÓW EMOCJONALNYCH (KOTWICA PUNKTOWA) WYBÓR STANU Pomyśl, jaki stan emocjonalny jest dla Ciebie użyteczny, który mógłby przydać się w przyszłości. Może to być np. poczucie pewności siebie, które wykorzystasz podczas wystąpień publicznych. Inne stany emocjonalne to np.: radość, pasja, zabawa, miłość, motywacja jest ich wiele, warto niektóre z nich umieć wywołać w każdej chwili, gdy będziesz tego potrzebował. WYBÓR KOTWICY Wybierz miejsce na ciele, które dotkniesz, lub palce, które razem złączysz, lub dźwięk bądź obraz, który możesz wywołać. Ważne, aby było to charakterystyczne, powtarzalne i stosowane tylko do tego celu. Mózg wytworzy neuroasocjację między wysokim stanem emocjonalnym, który za chwilę wywołasz, a czymś charakterystycznym w tej sytuacji (np. złączenie 2 konkretnych palców u jednej z rąk lub dotknięcie ramienia). Później, po wykonaniu tego ćwiczenia (jeśli zrobisz je dobrze), każdorazowe powtórzenie tego (czyli tzw. odpalenie kotwicy) wywoła zakotwiczony (skojarzony) stan emocjonalny (na zasadzie odruchu Pawłowa). WYWOŁANIE STANU Przypomnij sobie sytuację, w której czułeś się naprawdę pewny siebie. Na pewno miałeś taką chwilę w życiu. Może być z najbliższej przeszłości, a nawet z dzieciństwa jeśli potrafisz to sobie dokładnie przypomnieć. Stwórz żywy, kolorowy obraz (bądź film) tej sytuacji, zobacz, w jakim była ona kontekście, jacy ludzie temu zdarzeniu towarzyszyli, usłysz dźwięki, jakie tam słyszałeś, poczuj nawet zapach tej sytuacji im więcej zmysłów poruszysz, tym lepiej. Wejdź w ten obraz, jeśli do tej pory byłeś tylko obserwatorem. W momencie, kiedy emocje będą sięgały zenitu (przed samym szczytem) załóż ko- twicę (np. złóż palce, o których wcześniej myślałeś). ZŁAMANIE STANU Pomyśl o czymś innym, np. policz, ile jest w pokoju rzeczy o kolorze czerwonym lub przypomnij sobie nr telefonu kolegi. Powtórka możesz kilka razy wykonać 2 powyższe punkty. Odpalenie kotwicy. Ponownie złam stan i po chwili odpal kotwicę czyli np. złóż 2 palce, które składałeś podczas ćwiczenia. Jakie są rezultaty? Jak wielka jest zmiana emocji wywołana samą kotwicą? Dobrze, jeśli w tym ćwiczeniu pomaga druga osoba, która sprawdza Twoją fizjologię przed odpaleniem kotwicy i po. O innych kotwicach przeczytasz na stronie 4 Często posługujemy się stereotypami, uważając, że tylko nieliczni obdarzeni są talentami i zdolnościami. Tymczasem każdy z nas rodzi się z wieloma uzdolnieniami i ogromnymi możliwościami. Należy stworzyć tylko odpowiednie warunki pozwalające je odkryć, a następnie wspierać ich rozwój. 4 M. Kijak, Jak skutecznie się uczyć do egzaminów?, Copyright by Wydawnictwo Złote Myśli & Marcin Kijak, s. 21.

29 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE 27 KONKLUZJE Umiejętność uczenia się Umiejętność uczenia się to umiejętność organizowania własnej nauki. Opiera się na dyspozycji i zdolności do organizowania i regulowania procesu uczenia się, zarówno na poziomie indywidualnym, jak i grupowym. Zawiera w sobie umiejętności: efektywnego zarządzania własnym czasem, rozwiązywania problemów, zdobywania, przetwarzania, oceniania i przyswajania nowych informacji, a także zdolność zastosowania nowej wiedzy i umiejętności w wielu sytuacjach w domu, pracy, w szkole i podczas kursów szkoleniowych. W bardziej ogólnym znaczeniu, umiejętność uczenia się jest ściśle związana z planowaniem własnej ścieżki kariery. Umiejętność uczenia się to świadomość własnego stylu uczenia się, swoich mocnych i słabych stron, stanu posiadanej wiedzy i uzdolnień. To także zdolność do poświęcenia czasu i uwagi na naukę, niezależność i umiejętność krytycznego myślenia, dyscyplina, wytrwałość, zarządzanie informacją. Konieczne jest posiadanie koncepcji czy też obrazu samego siebie, do którego się dąży, jak i motywacji do nieustannego rozwijania się. 5 Twoje nowe pomysły: Jeżeli w czasie prezentacji nasunęły ci ciekawe myśli, zapisz je. Być może przeobrażą się one w nowe pomysły. Notatki/ refleksje: 5 Kompetencje kluczowe, h p://www.mlodziez.org.pl/program/youthpass/kompetencje-kluczowe.

30 28 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE 2. KOMPETENCJE PORO ZUMIEWANIA SIĘ W JĘZYKU OJCZYSTYM I JĘZYKACH OBCYCH ĆWICZENIA ĆWICZENIA: w zespołach 3osobowych (feedback) Zaproszenie do dialogu SCENKA I Wychowanek wchodzi do placówki zdenerwowany. Widać to na jego twarzy i całym ciele zaciśnięte usta, drżenie rąk. Jego wzrok unika spojrzenia innych. Trudno z niego wyciągnąć jakieś informacje. ROZPISANIE DIALOGU Z UDZIAŁEM WYCHOWAWCY I WYCHOWANKA OBSERWACJA SCENKA II Na terenie placówki słychać trzaskanie drzwiami i podniesiony głos wychowanka. Kiedy wychowawca podchodzi do niego, krzyczy i akcentuje bezużyteczność placówki oraz chęć ucieczki. ROZPISANIE DIALOGU Z UDZIAŁEM WYCHOWAWCY I WYCHOWANKA OBSERWACJA SCENKA III Wychowanek siedzi w pokoju i wpatruje w okno. Kiedy podchodzi do niego wychowawca, zauważa, że po policzku spływa mu łza. ROZPISANIE DIALOGU Z UDZIAŁEM WYCHOWAWCY I WYCHOWANKA OBSERWACJA

31 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE 29 ĆWICZENIE: praca w zespołach Dopasuj się werbalnie i niewerbalnie do swojego rozmówcy Poprowadź dalszą rozmowę, dobierając słownictwo tak, by było ono dopasowane do preferowanej modalności partnera. Przeanalizuj mowę jego ciała (cały syndrom gestów). Zapisz, w jaki sposób możesz dopasować swoje ruchy, aby komunikacja na poziomie pozawerbalnym przebiegała pomyślnie.

32 30 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE ĆWICZENIE: praca w zespołach Zwięzłość wypowiedzi pisemnej Na podstawie obejrzanej prezentacji sporządź zwięzłą, ale treściwą relację wydarzenia. Zastosuj zasadę: KTO: CO: GDZIE: KIEDY: DLACZEGO: JAK:

33 AKADEMIA ROZWOJU KOMPETENCJI MATERIAŁY SZKOLENIOWE KOMPETENCJE POROZUMIEWANIA SIĘ W JĘZYKU OJCZYSTYM I JĘZYKACH OBCYCH PREZENTACJA Rozwój mowy dziecka jest jednym z czynników warunkujących jego rozwój poznawczy, emocjonalny i społeczny. Dziecko nie rodzi się ze znajomością danego języka, ale z możliwością uczenia się go. Rozwój ten jest możliwy tylko wówczas, jeżeli spełnione są niezbędne do tego warunki: prawidłowa budowa anatomiczno-fizjologiczna i dostateczna stymulacja. Wzory zachowań językowych dziecko przyswaja sobie przez naśladowanie. Podstawową zasadą stymulacji mowy dziecka jest mówienie o rzeczach, które ono widzi, czuje, lub o zjawiskach, w których aktualnie uczestniczy. Dzięki temu bogaci ono zarówno bierną, jak i czynną stronę języka, która umożliwia mu rozumienie wypowiedzi kierowanych do niego. Pozwala również na samodzielne werbalizowanie myśli. Język używany jest do społecznych celów, a jednostką kompetencji językowej jest zdanie i leżący u jego podstaw osąd. Poza osądem przekazywana jest intencja mówiącego (dlaczego mówi to, co mówi), która wyraża się w akcie mowy. Wypowiedzi układają się w większe całości, czyli tworzą dyskurs, który podlega określonym prawidłowościom. Druga funkcja komunikacyjna reprezentatywna służy do tworzenia obrazu świata, zarówno zewnętrznego, jak i wewnętrznego. Dzięki językowi możemy wyrażać swoje przekonania, nastroje, uczucia. Jej jednostką jest wypowiedź. Język stanowi istotny wyznacznik tożsamości narodowej każdego człowieka. Wszyscy ludzie współtworzą własny język w obrębie swojej kultury. Narody utrwalają zatem swoje dzi eje w opracowaniach, przekazują potomnym w formie różnorakich rodzajów dokumentów. Dla każdego narodu język ma wartość poznawczą, kulturową i patriotyczną. Mówiąc o istocie języka, musimy pamiętać, że jest on najdoskonalszym i najsprawniejszym narzędziem porozumiewania się w kontaktach międzyludzkich. Jest tworem żywym, otwartym, podlegającym nieustannym zmianom. Niezależnie od tego, jakim językiem się posługujemy, sprawne przekazywanie informacji zależy od szybkości myślenia i znajomości języka. Im wyższa jest świadomość człowieka w zakresie posługiwania się tworzonymi przez siebie tekstami językowymi, tym jego komunikacja nabiera innego bardziej osobistego wymiaru. W sposobie używania języka kryją się konkretne wartości etyczne. Za pomocą odpowiedniego doboru słów można manipulować ludźmi lub kształtować postawy oparte na prawdzie i poszanowaniu drugiego człowieka. Innym razem nadawca ma ambicje wywołać u odbiorcy przeżycie estetyczne przez sam sposób formułowania tekstu. Czyjaś wypowiedź może zostać oceniona jako bogata i piękna, taka, której słucha się z przyjemnością i podziwem, lub uboga i nieciekawa. W innym przypadku komunikat służy jedynie ustaleniu i podtrzymaniu kontaktu między jego nadawcą a odbiorcą.

Pokonaj Stres darmowy kurs internetowy

Pokonaj Stres darmowy kurs internetowy Pokonaj Stres darmowy kurs internetowy www.pokonajstres.eu 15 najskuteczniejszych sposobów na radzenie sobie ze stresem Lekcja 4 Jak łatwo pozbyć się stresu w naturalny sposób? (nawet jeśli uważasz, że

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA DLA MŁODYCH PRZEWODNIK TRENERA. PRACA ŻYCIE UMIEJĘTNOŚCI

AKADEMIA DLA MŁODYCH PRZEWODNIK TRENERA.  PRACA ŻYCIE UMIEJĘTNOŚCI PRACA ŻYCIE UMIEJĘTNOŚCI www.akademiadlamlodych.pl PODRĘCZNIK WPROWADZENIE Akademia dla Młodych to nowa inicjatywa mająca na celu wspieranie ludzi młodych w rozwijaniu umiejętności niezbędnych w ich miejscu

Bardziej szczegółowo

Jak uczyć się języków obcych?

Jak uczyć się języków obcych? Jak uczyć się języków obcych? Język jest jedną z najbardziej przełomowych funkcji mózgu. Nauka języków obcych staje się łatwiejsza, gdy wiesz jak działa język w mózgu. Wiedza o mózgu pomoże Ci uniknąć

Bardziej szczegółowo

Akademia Twórczego i Logicznego Myślenia Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie

Akademia Twórczego i Logicznego Myślenia Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie Akademia Twórczego i Logicznego Myślenia Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie Tak naprawdę geniusz oznacza mniej więcej zdolność do postrzegania w niewyuczony sposób Założenia i cele Akademii:

Bardziej szczegółowo

Kto to zrobi? Co jest do tego potrzebne?

Kto to zrobi? Co jest do tego potrzebne? USTALANIE ZASAD PRACY W ZESPOLE 1. Kto będzie naszym liderem/przewodniczącym zespołu?... 2. Jak podzielimy odpowiedzialność za realizację zadań?... 3. jak będziemy podejmować decyzje?... 4. W jaki sposób

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKACJA SPOŁECZNA

KOMUNIKACJA SPOŁECZNA KOMUNIKACJA SPOŁECZNA Cel szkolenia: Komunikacja społeczna jest podstawą dla wielu innych umiejętności: zarządzania, przewodzenia, efektywnej pracy w zespole, a można jej się nauczyć jedynie w praktyce

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenia technik efektywnego uczenia się Spotkanie 4

Ćwiczenia technik efektywnego uczenia się Spotkanie 4 Ćwiczenia technik efektywnego uczenia się Spotkanie 4 Sprawdź sam siebie Na kolejne zajęcia niezbędne będą Trzy zakreślacze tekstu w różnych kolorach, np. żółty, niebieski, zielony Pudełko pamięci/ MemoBox.

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 9 W SIEDLCACH

KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 9 W SIEDLCACH KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 9 W SIEDLCACH Wszystkiego, co naprawdę trzeba wiedzieć, nauczyłem się w przedszkolu- o tym jak żyć co robić, jak postępować, współżyć z innymi patrzeć, odczuwać,

Bardziej szczegółowo

SZTUKA SŁUCHANIA I ZADAWANIA PYTAŃ W COACHINGU. A n n a K o w a l

SZTUKA SŁUCHANIA I ZADAWANIA PYTAŃ W COACHINGU. A n n a K o w a l SZTUKA SŁUCHANIA I ZADAWANIA PYTAŃ W COACHINGU K r a k ó w, 1 7 l i s t o p a d a 2 0 1 4 r. P r z y g o t o w a ł a : A n n a K o w a l KLUCZOWE UMIEJĘTNOŚCI COACHINGOWE: umiejętność budowania zaufania,

Bardziej szczegółowo

PROPONOWANE MODUŁY SZKOLENIOWE - TEMATYKA. przedstawienie się;

PROPONOWANE MODUŁY SZKOLENIOWE - TEMATYKA. przedstawienie się; I DZIEŃ COACHING ZESPOŁU PROPONOWANE MODUŁY SZKOLENIOWE - TEMATYKA MODUŁ TEMATYKA ZAJĘĆ przedstawienie się; SESJA WSTĘPNA przedstawienie celów i programu szkoleniowego; analiza SWOT moja rola w organizacji

Bardziej szczegółowo

PUBLIKACJA PODSUMOWUJACA ZAJĘCIA DODATKOWE Z MATEMATYKI. realizowane w ramach projektu Stąd do przyszłości. nr. POKL.09.01.

PUBLIKACJA PODSUMOWUJACA ZAJĘCIA DODATKOWE Z MATEMATYKI. realizowane w ramach projektu Stąd do przyszłości. nr. POKL.09.01. Mołodiatycze, 22.06.2012 PUBLIKACJA PODSUMOWUJACA ZAJĘCIA DODATKOWE Z MATEMATYKI realizowane w ramach projektu Stąd do przyszłości nr. POKL.09.01.02-06-090/11 Opracował: Zygmunt Krawiec 1 W ramach projektu

Bardziej szczegółowo

Identyfikacja - potrzeby, oczekiwania, cele, treści. Planowanie metody, Realizacja przeprowadzenie szkolenia zgodnie z konspektem

Identyfikacja - potrzeby, oczekiwania, cele, treści. Planowanie metody, Realizacja przeprowadzenie szkolenia zgodnie z konspektem Identyfikacja - potrzeby, oczekiwania, cele, treści Planowanie metody, ćwiczenia, czas, zasoby przestrzeń, Realizacja przeprowadzenie szkolenia zgodnie z konspektem Ocena w jakim stopniu zostały zaspokojone

Bardziej szczegółowo

Tutoring: jedna z metod wspierająca ucznia zdolnego.

Tutoring: jedna z metod wspierająca ucznia zdolnego. Tutoring: jedna z metod wspierająca ucznia zdolnego. Autorka : Aleksandra Kozioł Tutoring jest metodą edukacji zindywidualizowanej, polegającą na bezpośrednich i systematycznych spotkaniach tutora z uczniem.

Bardziej szczegółowo

Do czego chcemy przygotować nasze dzieci i naszych uczniów: do testów czy do życia i pracy? Gdańsk, 16 maja 2009 roku

Do czego chcemy przygotować nasze dzieci i naszych uczniów: do testów czy do życia i pracy? Gdańsk, 16 maja 2009 roku Do czego chcemy przygotować nasze dzieci i naszych uczniów: do testów czy do życia i pracy? 1 Prawdziwe wartości edukacji Europejskie ramy odniesienia Polskie ramy odniesienia Badania PISA 2 Jeżeli nie

Bardziej szczegółowo

Program Coachingu dla młodych osób

Program Coachingu dla młodych osób Program Coachingu dla młodych osób "Dziecku nie wlewaj wiedzy, ale zainspiruj je do działania " Przed rozpoczęciem modułu I wysyłamy do uczestników zajęć kwestionariusz 360 Moduł 1: Samoznanie jako część

Bardziej szczegółowo

3.2 TWORZENIE WŁASNEGO WEBQUESTU KROK 4. Opracowanie kryteriów oceny i podsumowania

3.2 TWORZENIE WŁASNEGO WEBQUESTU KROK 4. Opracowanie kryteriów oceny i podsumowania 3.2 TWORZENIE WŁASNEGO WEBQUESTU KROK 4 Opracowanie kryteriów i podsumowania Jeśli poważnie i krytycznie podszedłeś do swojej pracy, większą część WebQuestu masz już przygotowaną. Kolej na Kryteria ocen

Bardziej szczegółowo

(imię i nazwisko nauczyciela) (przedmiot) (numer programu)

(imię i nazwisko nauczyciela) (przedmiot) (numer programu) Iwona Jończyk (imię i nazwisko nauczyciela) Wybrane zagadnienia z psychologii społecznej (przedmiot) 2407MR i GŻ 1997.08.18 (numer programu) Klasa IV TŻa, IV TŻb Lp. Cele kształcenia i wychowania Treści

Bardziej szczegółowo

Blok Matematyczny programu Klucz do Uczenia Si. Projekt dla poradni psychologiczno-pedagogicznych

Blok Matematyczny programu Klucz do Uczenia Si. Projekt dla poradni psychologiczno-pedagogicznych Blok Matematyczny programu Klucz do Uczenia Si Projekt dla poradni psychologiczno-pedagogicznych Ostatnie lata pokazują, że coraz więcej dzieci ma trudności w opanowaniu umiejętności matematycznych Według

Bardziej szczegółowo

Magia komunikacji. - Arkusz ćwiczeń - Mapa nie jest terenem. Magia prostego przekazu

Magia komunikacji. - Arkusz ćwiczeń - Mapa nie jest terenem. Magia prostego przekazu Magia komunikacji - Arkusz ćwiczeń - Mapa nie jest terenem Twoja percepcja rzeczywistości opiera się o uogólnionieniach i zniekształceniach. Oznacza to, że to, jak widzisz rzeczywistość różni się od rzeczywistości,

Bardziej szczegółowo

6. TWORZYMY OPOWIEŚĆ DO RZUTÓW KOSTKĄ CZYLI O UKŁADANIU OPOWIADAŃ

6. TWORZYMY OPOWIEŚĆ DO RZUTÓW KOSTKĄ CZYLI O UKŁADANIU OPOWIADAŃ 6. TWORZYMY OPOWIEŚĆ DO RZUTÓW KOSTKĄ CZYLI O UKŁADANIU OPOWIADAŃ 27 Małgorzata Sieńczewska 6. TWORZYMY OPOWIEŚĆ DO RZUTÓW KOSTKĄ CZYLI O UKŁADANIU OPOWIADAŃ Cele ogólne w szkole podstawowej: zdobycie

Bardziej szczegółowo

PROGRAM SZKOLNEGO KLUBU EUROPEJSKIEGO EURO5. Joanna Wodowska Paweł Kamiński GIMNAZJUM NR 5 W PŁOCKU

PROGRAM SZKOLNEGO KLUBU EUROPEJSKIEGO EURO5. Joanna Wodowska Paweł Kamiński GIMNAZJUM NR 5 W PŁOCKU PROGRAM SZKOLNEGO KLUBU EUROPEJSKIEGO EURO5 Joanna Wodowska Paweł Kamiński GIMNAZJUM NR 5 W PŁOCKU INFORMACJE OGÓLNE Klub Europejski EURO5 istnieje od września 2001 roku. Spotkania odbywają się raz w tygodniu.

Bardziej szczegółowo

Rozwijanie twórczego myślenia uczniów

Rozwijanie twórczego myślenia uczniów Rozwijanie twórczego myślenia uczniów Przygotowanie do konkursów przedmiotowych i tematycznych Oprac. Anna Szczepkowska-Kirszner Szkoła Podstawowa nr 3 we Włodawie Rok szkolny 2011/2012 tytuł laureata

Bardziej szczegółowo

WPŁYW CZYTANIA NA ROZWÓJ DZIECI I MŁODZIEŻY

WPŁYW CZYTANIA NA ROZWÓJ DZIECI I MŁODZIEŻY WPŁYW CZYTANIA NA ROZWÓJ DZIECI I MŁODZIEŻY CZYTANIE W znaczeniu psychofizycznym: techniczne rozpoznawanie znaków. W znaczeniu psychologicznym: zapoznanie się z treścią, rozumienie myśli zawartych w tekście

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty

Akademia Młodego Ekonomisty Akademia Młodego Ekonomisty Techniki szybkiego uczenia się dr Katarzyna Mikołajczyk Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 3 grudnia 2013 r. Po co młodemu ekonomiście techniki efektywnego uczenia się? Wiedza

Bardziej szczegółowo

Szwedzki dla imigrantów

Szwedzki dla imigrantów Szwedzki dla imigrantów Cel kształcenia Celem kształcenia w ramach kursu Szwedzki dla imigrantów (sfi) jest zapewnienie osobom dorosłym, które nie posiadają podstawowej znajomości języka szwedzkiego, możliwości

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia dla kierunku Wzornictwo studia I stopnia

Efekty kształcenia dla kierunku Wzornictwo studia I stopnia Efekty kształcenia dla kierunku Wzornictwo studia I stopnia Oznaczenia: KW kierunkowe efekty kształcenia dla Wzornictwa studia I stopnia W kategoria wiedzy w efektach kształcenia U kategoria umiejętności

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKACJA MIĘDZYLUDZKA. mjr Danuta Jodłowska

KOMUNIKACJA MIĘDZYLUDZKA. mjr Danuta Jodłowska KOMUNIKACJA MIĘDZYLUDZKA mjr Danuta Jodłowska KOMUNIKACJA WERBALNA Komunikacja werbalna to przekazywanie informacji za pomocą wyrazów. Dużą rolę odgrywają tu takie czynniki, jak: akcent (badania dowiodły,

Bardziej szczegółowo

Kompetencje kluczowe gimnazjalistów w świetle wyników egzaminu gimnazjalnego w 2012 i 2013 roku

Kompetencje kluczowe gimnazjalistów w świetle wyników egzaminu gimnazjalnego w 2012 i 2013 roku Barbara Przychodzeń Wydział Badań i Analiz Kompetencje kluczowe gimnazjalistów w świetle wyników egzaminu gimnazjalnego w 2012 i 2013 roku województwo pomorskie 29 października 2013 roku 1 1 Kompetencje

Bardziej szczegółowo

OFERTA WARSZTATÓW PSYCHOEDUKACYJNYCH DLA SZKÓŁ

OFERTA WARSZTATÓW PSYCHOEDUKACYJNYCH DLA SZKÓŁ OFERTA WARSZTATÓW PSYCHOEDUKACYJNYCH DLA SZKÓŁ Rok szkolny 2013/2014 Pracownia SENSOS przeprowadza ambitne i bezpieczne programy szkoleniowe dla dziec i i młodzieży. Program każdego warsztatu jest dostosowany

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty. Techniki szybkiego uczenia się Praktyczne zastosowanie technik zapamiętywania. Sylwester Mariusz Pilipczuk.

Akademia Młodego Ekonomisty. Techniki szybkiego uczenia się Praktyczne zastosowanie technik zapamiętywania. Sylwester Mariusz Pilipczuk. Akademia Młodego Ekonomisty Techniki szybkiego uczenia się Praktyczne zastosowanie technik zapamiętywania Sylwester Mariusz Pilipczuk Uniwersytet w Białymstoku 24 listopada 2011 r. Cele: Zaznajomienie

Bardziej szczegółowo

Temat szkolenia: Handlowiec, sprzedawca. Czas trwania szkolenia: 30 godziny. Miejsce szkolenia:

Temat szkolenia: Handlowiec, sprzedawca. Czas trwania szkolenia: 30 godziny. Miejsce szkolenia: Temat szkolenia: Handlowiec, sprzedawca. Czas trwania szkolenia: godziny Miejsce szkolenia: Cel główny szkolenia: a) Zdobycie wiedzy i umiejętności: - komunikacji z klientem - etapów schematów sprzedaży

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ ZAJĘĆ. Szkolenie finansowane ze środków Wojewody Kujawsko - Pomorskiego

SCENARIUSZ ZAJĘĆ. Szkolenie finansowane ze środków Wojewody Kujawsko - Pomorskiego SCENARIUSZ ZAJĘĆ 1. Temat zajęć: Sztuka komunikacji i negocjacji 2. Czas trwania warsztatów/zajęć: 5godzin (2 h wykład + 2h warsztaty + 1 h dyskusja) 3. Cel główny: Zrozumienie znaczenia komunikacji 4.

Bardziej szczegółowo

Osiągnięcia edukacyjne dla dzieci z oddziału przedszkolnego na rok szkolny 2014/2015 Oczekiwane efekty aktywności społecznej dziecka

Osiągnięcia edukacyjne dla dzieci z oddziału przedszkolnego na rok szkolny 2014/2015 Oczekiwane efekty aktywności społecznej dziecka Osiągnięcia edukacyjne dla dzieci z oddziału przedszkolnego na rok szkolny 2014/2015 Oczekiwane efekty aktywności społecznej dziecka podaje swoje dane osobowe swobodnie wypowiada się na temat swojej rodziny

Bardziej szczegółowo

Temat: Jak odnosić się do innych? Iwona Lesiak nauczyciel religii i języka polskiego

Temat: Jak odnosić się do innych? Iwona Lesiak nauczyciel religii i języka polskiego Iwona Lesiak nauczyciel religii i języka polskiego Konspekt lekcji wychowawczej przeznaczony do realizacji w Szkole Podstawowej nr 5 z Oddziałami Integracyjnymi im. Powstańców Śląskich w Wieluniu, w klasie

Bardziej szczegółowo

Aktywne metody nauczania.

Aktywne metody nauczania. Literka.pl Aktywne metody nauczania. Data dodania: 2005-03-16 11:30:00 Referat na posiedzenie rady pedagogicznej dotyczącej aktywnych metod nauczania w szkole podstawowej. Referat na posiedzenie szkoleniowe

Bardziej szczegółowo

1.01 Profil osoby przedsiębiorczej

1.01 Profil osoby przedsiębiorczej Być przedsiębiorczym nauka przez praktykę Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 1.01 Profil osoby przedsiębiorczej Urszula Mentel al. T. Rejtana 16c,

Bardziej szczegółowo

EFEKTYWNOŚĆ OSOBISTA. CYKL WARSZTATÓW natalis- psychoterapia dla pracowników firm

EFEKTYWNOŚĆ OSOBISTA. CYKL WARSZTATÓW natalis- psychoterapia dla pracowników firm EFEKTYWNOŚĆ OSOBISTA CYKL WARSZTATÓW natalis- psychoterapia dla pracowników firm Efektywność osobista Cele: Rozwinięcie umiejętności interpersonalnych i intrapersonalnych Odkrycie swojego potencjału i

Bardziej szczegółowo

Zasługujesz na szacunek! Bądź pewny siebie i asertywny.

Zasługujesz na szacunek! Bądź pewny siebie i asertywny. Zasługujesz na szacunek! Bądź pewny siebie i asertywny. Obudź w sobie lwa Czy potrafisz domagać się tego, co Ci się należy? Czy umiesz powiedzieć "nie", kiedy masz do tego prawo? Czy Twoje opinie i pomysły

Bardziej szczegółowo

Jak badać kompetencje? Narzędzia badawcze nie tylko dla HR. Maciej Głogowski

Jak badać kompetencje? Narzędzia badawcze nie tylko dla HR. Maciej Głogowski Jak badać kompetencje? Narzędzia badawcze nie tylko dla HR Maciej Głogowski Kompetencje, a kwalifikacje co tak naprawdę chcemy badać? Elementy składowe kompetencji: wiedza umiejętności postawy Celem badania

Bardziej szczegółowo

Elementy literatury i wiedzy o krajach anglosaskich w nauczaniu języka angielskiego

Elementy literatury i wiedzy o krajach anglosaskich w nauczaniu języka angielskiego INNOWACJA PEDAGOGICZNA w nauczaniu języka angielskiego na poziomie szkoły podstawowej Elementy literatury i wiedzy o krajach anglosaskich w nauczaniu języka angielskiego 1. AUTOR Nauczyciel kontraktowy

Bardziej szczegółowo

Danuta Sterna: Strategie dobrego nauczania

Danuta Sterna: Strategie dobrego nauczania : Strategie dobrego nauczania Strategie dobrego nauczania Strategie oceniania kształtującego I. Określanie i wyjaśnianie uczniom celów uczenia się i kryteriów sukcesu. II. Organizowanie w klasie dyskusji,

Bardziej szczegółowo

. Elzbieta Dzionek Małgorzata Gmosinska Anna Koscielniak Mirosława Szwajkajzer

. Elzbieta Dzionek Małgorzata Gmosinska Anna Koscielniak Mirosława Szwajkajzer . Elzbieta Dzionek Małgorzata Gmosinska Anna Koscielniak Mirosława Szwajkajzer Copyright by O cyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2006 Redakcja wydawnicza: Małgorzata Miller Projekt okładki: Ewa Beniak-Haremska

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Talent autoprezentacji Sztuka zaprezentowania własnej osoby Katarzyna Lipska Wyższa Szkoła Ekonomii, Prawa i Nauk Medycznych im. prof. Edwarda Lipińskiego w Kielcach 26

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA JĘZYK ANGIELSKI Klasy 4-6 1. Na lekcję uczeń zawsze powinien przynieść podręcznik, zeszyt ćwiczeń i zeszyt do języka angielskiego oraz pomoce wskazane przez nauczyciela. 2.

Bardziej szczegółowo

Kreatywność w zarządzaniu projektami

Kreatywność w zarządzaniu projektami Anna Nowakowska Kreatywność w zarządzaniu projektami Dane adresowe Symetria Agencja e-biznes i dom mediowy ul. Wyspiańskiego 10/4 60-749 Poznań Kontakt tel.: 061 864 36 55 faks: 061 864 36 55 e-mail: symetria@symetria.pl

Bardziej szczegółowo

Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego. Test język obcy nowożytny język angielski (poziom podstawowy) Test GA-P1-122

Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego. Test język obcy nowożytny język angielski (poziom podstawowy) Test GA-P1-122 Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego Test język obcy nowożytny język angielski (poziom podstawowy) Test GA-P1-122 Zestaw egzaminacyjny z zakresu języka angielskiego składał się z jedenastu zadań zamkniętych,

Bardziej szczegółowo

I. PROJEKT EDUKACYJNY CO TO TAKIEGO?

I. PROJEKT EDUKACYJNY CO TO TAKIEGO? I. PROJEKT EDUKACYJNY CO TO TAKIEGO? Projekt edukacyjny jest to metoda nauczania, która kształtuje wiele umiejętności oraz integruje wiedzę z różnych przedmiotów. Istotą projektu jest samodzielna praca

Bardziej szczegółowo

Ochrona Środowiska I stopień

Ochrona Środowiska I stopień Załącznik nr 4 do Uchwały nr 49/2015 Senatu UKSW z dnia 23 kwietnia 2015 r. Ochrona Środowiska I stopień Dokumentacja dotycząca opisu efektów kształcenia dla programu kształcenia dla kierunku Ochrona Środowiska

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY SYSTEM OCENIANIA KLAS I III

SZKOLNY SYSTEM OCENIANIA KLAS I III SZKOLNY SYSTEM OCENIANIA KLAS I III w Szkole Podstawowej nr 2. im. Jana Pawła II w Twardogórze ZASADY OCENIANIA 1. Nauczyciele w pierwszym tygodniu każdego roku informują uczniów o wymaganiach edukacyjnych,

Bardziej szczegółowo

I etap edukacyjny, uczeń kończący klasę III, edukacja matematyczna

I etap edukacyjny, uczeń kończący klasę III, edukacja matematyczna Scenariusz zajęć I etap edukacyjny, uczeń kończący klasę III, edukacja matematyczna Temat: Telefony Treści kształcenia: 8) uczeń wykonuje łatwe obliczenia pieniężne (cena, ilość, wartość) i radzi sobie

Bardziej szczegółowo

Projekt działań edukacyjnych: Jak zdobywać wiedzę. i poszerzać swoje

Projekt działań edukacyjnych: Jak zdobywać wiedzę. i poszerzać swoje Projekt działań edukacyjnych: Jak zdobywać wiedzę i poszerzać swoje horyzonty poprzez czytelnictwo Autor projektu Arkadiusz Kołosiński kierownik świetlicy Projekt działań edukacyjnych: Jak zdobywać wiedzę

Bardziej szczegółowo

CELE SZKOLENIA POZNAJMY SIĘ!

CELE SZKOLENIA POZNAJMY SIĘ! Człowiek najlepsza inwestycja CELE SZKOLENIA JAK UCZĄ SIĘ DOROŚLI? Magdalena Bergmann Falenty, 14-16 listopada 2012 r. podniesienie świadomości czynników warunkujących uczenie się osoby dorosłej poznanie

Bardziej szczegółowo

Techniki efektywnego uczenia ćwiczenia cd. zajęć 3 Zajęcia 5

Techniki efektywnego uczenia ćwiczenia cd. zajęć 3 Zajęcia 5 Techniki efektywnego uczenia ćwiczenia cd. zajęć 3 Zajęcia 5 Techniki efektywnego uczenia, techniki pomocnicze i narzędzia Techniki skutecznego uczenia * fiszki i system kartotekowy Z *notowanie nielinearne

Bardziej szczegółowo

Wyniki sprawdzianu zewnętrznego klas szóstych uczniów SP10 w latach 2008-2012 na tle miasta, województwa, kraju:

Wyniki sprawdzianu zewnętrznego klas szóstych uczniów SP10 w latach 2008-2012 na tle miasta, województwa, kraju: Efekty różnorodnych działań przygotowujących uczniów do sprawdzianu zewnętrznego analiza oferty zajęć wspierających oraz materiałów przygotowywanych przez nauczycieli Dzięki zaangażowaniu nauczycieli,

Bardziej szczegółowo

Szkoła Podstawowa nr 1 Marklowice

Szkoła Podstawowa nr 1 Marklowice 1 Czytanie, pisanie, ortografia, historia i arytmetyka są ważne tylko wtedy, jeżeli pomagają naszym uczniom osiągać człowieczeństwo L. F. Buscaglia Radość życia" STRATEGIA WYCHOWAWCZA SZKOŁY dla klas I

Bardziej szczegółowo

PROJEKT KAŻDY MOŻE ZOSTAĆ OMNIBUSEM

PROJEKT KAŻDY MOŻE ZOSTAĆ OMNIBUSEM PROJEKT KAŻDY MOŻE ZOSTAĆ OMNIBUSEM Miasto i Gmina Kluczbork Partner Projektu Gmina Miejska Dzierżoniów LIDER PROJEKTU Miasto i Gmina Serock Partner Projektu PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY ZE ŚRODKÓW UNII EUROPEJSKIEJ

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA - MATEMATYKA

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA - MATEMATYKA PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA - MATEMATYKA WYMAGANIA KONIECZNE - OCENA DOPUSZCZAJĄCA uczeń posiada niepełną wiedzę określoną programem nauczania, intuicyjnie rozumie pojęcia, zna ich nazwy i potrafi podać

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Część I. Uczenie dzieci z dysleksją - najskuteczniejsze metody. Część 2. Strategie nauczania

Spis treści. Część I. Uczenie dzieci z dysleksją - najskuteczniejsze metody. Część 2. Strategie nauczania Spis treści Wstęp,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,... 10 Część I. Uczenie dzieci z dysleksją - najskuteczniejsze metody I, Przepisywanie z tablicy,,,,,,, 14 2, Komputerowe korektory pisowni, 15 3, Kolorowy

Bardziej szczegółowo

Praktyczne zastosowanie Gimnastyki Mózgu.

Praktyczne zastosowanie Gimnastyki Mózgu. Praktyczne zastosowanie Gimnastyki Mózgu. Kinezjologia Edukacyjna, której twórcą jest dr Paul Dennison, jest metodą wspierania naturalnego rozwoju człowieka, bez względu na jego wiek, poprzez ćwiczenia

Bardziej szczegółowo

Wewnątrzszkolne Doskonalenie Nauczycieli Nowatorskie metody nauczania

Wewnątrzszkolne Doskonalenie Nauczycieli Nowatorskie metody nauczania Wewnątrzszkolne Doskonalenie Nauczycieli Nowatorskie metody nauczania Zapraszam na szkolenie on line prezentujące dwie nowoczesne metody pracy: coaching i mentoring. Idea i definicja coachingu Coaching,

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA DLA MŁODYCH. Osiąganie celów. moduł 3 PODRĘCZNIK PROWADZĄCEGO. praca, życie, umiejętności. Akademia dla Młodych

AKADEMIA DLA MŁODYCH. Osiąganie celów. moduł 3 PODRĘCZNIK PROWADZĄCEGO. praca, życie, umiejętności. Akademia dla Młodych Osiąganie moduł 3 Temat 3, Poziom 1 PODRĘCZNIK PROWADZĄCEGO Akademia dla Młodych Moduł 3 Temat 3 Poziom 1 Zarządzanie czasem Przewodnik prowadzącego Cele szkolenia Efektywność osobista pozwala Uczestnikom

Bardziej szczegółowo

Powtórzenie i utrwalenie wiadomości zajęcie zaplanowane na 3 godziny lekcyjne (przyroda + technika) w klasie V szkoły podstawowej

Powtórzenie i utrwalenie wiadomości zajęcie zaplanowane na 3 godziny lekcyjne (przyroda + technika) w klasie V szkoły podstawowej Opracowanie Anna Nowak Blok tematyczny: Człowiek a środowisko Temat: Podstawowe potrzeby życiowe człowieka Powtórzenie i utrwalenie wiadomości zajęcie zaplanowane na 3 godziny lekcyjne (przyroda + technika)

Bardziej szczegółowo

MIELEC R.

MIELEC R. MIELEC 08.09.2009 R. dr Aldona Kopik Menager ds. Programowych Projektu Pierwsze uczniowskie doświadczenia drogą do wiedzy 3 4 Grupa Edukacyjna S.A. WYDAWCA PODRĘCZNIKÓW MAC EDUKACJA 5 6 WOJEWÓDZTW: LUBELSKIE

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY ZESPOŁU SZKÓŁ W PAWŁOWIE NA LATA 2013-2018

KONCEPCJA PRACY ZESPOŁU SZKÓŁ W PAWŁOWIE NA LATA 2013-2018 KONCEPCJA PRACY ZESPOŁU SZKÓŁ W PAWŁOWIE NA LATA 2013-2018 MISJA SZKOŁY Jesteśmy szkołą bezpieczną i przyjazną. Szanujemy się wzajemnie i wspieramy. Celem naszej szkoły jest dobre przygotowanie uczniów

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO KLASY IV-VI SZKOŁA PODSTAWOWA NR 43 w BIAŁYMSTOKU

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO KLASY IV-VI SZKOŁA PODSTAWOWA NR 43 w BIAŁYMSTOKU PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO KLASY IV-VI SZKOŁA PODSTAWOWA NR 43 w BIAŁYMSTOKU I. ZASADY OGÓLNE Przedmiotowy System Nauczania ma na celu: 1) bieżące i systematyczne obserwowanie

Bardziej szczegółowo

Program wychowawczy XIII Liceum Ogólnokształcącego w Łodzi im. Marii Piotrowiczowej. Joanna Adamus Anna Klepaczko Marcin Iskierka

Program wychowawczy XIII Liceum Ogólnokształcącego w Łodzi im. Marii Piotrowiczowej. Joanna Adamus Anna Klepaczko Marcin Iskierka Program wychowawczy XIII Liceum Ogólnokształcącego w Łodzi im. Marii Piotrowiczowej Joanna Adamus Anna Klepaczko Marcin Iskierka Nie takie ważne, żeby człowiek dużo wiedział, ale żeby dobrze wiedział,

Bardziej szczegółowo

ZAKRES WYMAGAŃ EDUKACYJNYCH NA POSZCZEGÓLNE OCENY SZKOLNE

ZAKRES WYMAGAŃ EDUKACYJNYCH NA POSZCZEGÓLNE OCENY SZKOLNE ZAKRES WYMAGAŃ EDUKACYJNYCH NA POSZCZEGÓLNE OCENY SZKOLNE Ocena bieżąca postępów ucznia uwzględnia wszystkie cztery sprawności językowe, tj.: rozumienie ze słuchu, pisanie, czytanie, mówienie, oraz tzw.

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKACJA INTERPERSONALNA SZUKAJ POROZUMIENIA Z DZIECKIEM

KOMUNIKACJA INTERPERSONALNA SZUKAJ POROZUMIENIA Z DZIECKIEM KOMUNIKACJA INTERPERSONALNA SZUKAJ POROZUMIENIA Z DZIECKIEM Dlaczego trudno być rodzicami nastolatka? W okresie wczesnej dorosłości następuje: budowanie własnego systemu wartości (uwalnianie się od wpływu

Bardziej szczegółowo

Jak się uczyć? Jak działa nasz umysł? Jaki mamy typ inteligencji? Jaki styl uczenia preferujemy?

Jak się uczyć? Jak działa nasz umysł? Jaki mamy typ inteligencji? Jaki styl uczenia preferujemy? Jak się uczyć? Jak działa nasz umysł? Jaki mamy typ inteligencji? Jaki styl uczenia preferujemy? Jak działa nasz umysł? Lewa półkula odpowiada za: Czytanie Pisanie Uczenie Podział czasu Rozumowanie logiczne

Bardziej szczegółowo

MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE

MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE studia pierwszego stopnia profil ogólnoakademicki studia drugiego stopnia profil ogólnoakademicki Objaśnienie oznaczeń: S1A obszar

Bardziej szczegółowo

Style uczenia się UZDOLNIENIA

Style uczenia się UZDOLNIENIA Style uczenia się R.I. Anders zdefiniował styl uczenia się jako,,czynności i procesy myślowe, które warunkują dobre wyniki uczenia się". Na przestrzeni lat dokonano wielu klasyfikacji stylów uczenia się.

Bardziej szczegółowo

RAPORT Z EWALUACJI WEWNĘTRZNEJ. Wymaganie 3:

RAPORT Z EWALUACJI WEWNĘTRZNEJ. Wymaganie 3: RAPORT Z EWALUACJI WEWNĘTRZNEJ w Publicznym Gimnazjum im. Jana Pawła II w Tuszowie Narodowym rok szkolny 1/16 Wymaganie 3: Uczniowie nabywają wiadomości i umiejętności określone w podstawie programowej.

Bardziej szczegółowo

Umiejętności szkolne i ich wykorzystanie w podstawie funkcjonowania sensomotorycznego. Opracowała mgr Dorota Rudzińska-Friedel

Umiejętności szkolne i ich wykorzystanie w podstawie funkcjonowania sensomotorycznego. Opracowała mgr Dorota Rudzińska-Friedel Umiejętności szkolne i ich wykorzystanie w podstawie funkcjonowania sensomotorycznego Opracowała mgr Dorota Rudzińska-Friedel OGÓLNE Umiejętność, które wykorzystujemy we wszelkiego typu działaniach SAMOREGULACJI

Bardziej szczegółowo

SPOSÓB REALIZACJI METODY

SPOSÓB REALIZACJI METODY HASŁO PROGRAMOWE Wprowadzenie do tematu interpersonalnej Zdefiniowanie najważniejszych pojęć Komunikacja niewerbalna 3 godziny TREŚCI KSZTAŁCENIA ZAGADNIENIA I PROBLEMY Co to jest komunikacja interpersonalna

Bardziej szczegółowo

MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE

MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE Efekty kształcenia dla kierunku MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE - studia drugiego stopnia - profil ogólnoakademicki Forma Studiów: stacjonarne i niestacjonarne Wydział Gospodarki Międzynarodowej Uniwersytetu

Bardziej szczegółowo

Mówienie. Rozumienie ze słuchu

Mówienie. Rozumienie ze słuchu Kryteria oceniania z języka angielskiego Ocena celująca Stopień CELUJĄCY otrzymuje uczeń, który spełnia wszystkie kryteria potrzebne na ocenę bardzo dobrą, ponadto opanował wiadomości i umiejętności wykraczające

Bardziej szczegółowo

Program zajęć artystycznych w gimnazjum

Program zajęć artystycznych w gimnazjum Program zajęć artystycznych w gimnazjum Klasy II Beata Pryśko Cele kształcenia wymagania ogólne I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji percepcja sztuki. II. Tworzenie wypowiedzi

Bardziej szczegółowo

Projekt Dobry start przedszkolaka jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Projekt Dobry start przedszkolaka jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Projekt Dobry start przedszkolaka jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Od sierpnia 2012 r. Przedszkole Towarzystwa Ewangelickiego w Cieszynie realizuje

Bardziej szczegółowo

Niniejszy ebook jest własnością prywatną.

Niniejszy ebook jest własnością prywatną. Niniejszy ebook jest własnością prywatną. Niniejsza publikacja ani żadna jej część, nie może być kopiowana ani w jakikolwiek inny sposób reprodukowana, powielana ani odczytywana w środkach publicznego

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z PLASTYKI I ZAJĘĆ ARTYSTYCZNYCH (PLASTYCZNYCH)

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z PLASTYKI I ZAJĘĆ ARTYSTYCZNYCH (PLASTYCZNYCH) WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z PLASTYKI I ZAJĘĆ ARTYSTYCZNYCH (PLASTYCZNYCH) Ocena niedostateczna Ocena dopuszczająca Ocena dostateczna nie zdobył podstawowych wiadomości i umiejętności;

Bardziej szczegółowo

Bawię się i uczę się czytać

Bawię się i uczę się czytać Bawię się i uczę się czytać ZABAWY I ĆWICZENIA PRZYGOTOWUJĄCE DO NAUKI CZYTANIA PORADNIK DLA RODZICÓW Opracowała: Manuela Gromadzka Szczytno, 28.11.2016 r. 1 Jakie korzyści płyną z rozpoczęcia nauki czytania

Bardziej szczegółowo

Kiedy nauczyciel klasy I staje się osobą znaczącą dla uczniów? Ewa Filipiak

Kiedy nauczyciel klasy I staje się osobą znaczącą dla uczniów? Ewa Filipiak Kiedy nauczyciel klasy I staje się osobą znaczącą dla uczniów? Ewa Filipiak Instytut Pedagogiki Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy Uczelnie dla szkół Główne myśli Etap edukacji wczesnoszkolnej

Bardziej szczegółowo

Słownictwo: umiejętność radzenia sobie w codziennych sytuacjach, odpowiedni dobór słownictwa, odpowiedni zakres słownictwa.

Słownictwo: umiejętność radzenia sobie w codziennych sytuacjach, odpowiedni dobór słownictwa, odpowiedni zakres słownictwa. język francuski, klasy: 4 6 Zgodnie z WZO, śródroczne i roczne oceny z języka francuskiego w klasach IV VI wyrażone są stopniem w następującej skali: stopień celujący 6, stopień bardzo dobry 5, stopień

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE I KYTERIA OCENIANIA

WYMAGANIA EDUKACYJNE I KYTERIA OCENIANIA WYMAGANIA EDUKACYJNE I KYTERIA OCENIANIA Zawód: TECHNIK MECHANIK,TECHNIK AWIONIK, TECHNIK MECHATRONIK,TECHNIK MECHANIK LOTNICZY, TECHNIK USŁUG FRYZJERSKICH P 04. KOMPETENCJE PERSONALNE I SPOŁECZNE Opracowała:

Bardziej szczegółowo

Realizacja projektów etwinning a nowa podstawa programowa

Realizacja projektów etwinning a nowa podstawa programowa Europejski wymiar edukacji rola dyrektora szkoły w realizacji międzynarodowych projektów współpracy szkół Realizacja projektów etwinning a nowa podstawa programowa Warszawa, 5 listopada 2010 r. Iwona Moczydłowska,

Bardziej szczegółowo

POMOC W REALIZACJI CELÓW FINANSOWYCH

POMOC W REALIZACJI CELÓW FINANSOWYCH POMOC W REALIZACJI CELÓW FINANSOWYCH Szczegółową instrukcję znajdziesz tu: http://marciniwuc.com/ Miesiąc:. (np. Styczeń 2015) Punkt 1: Wyznacz Twoje 20 minut z finansami. Moje 20 minut na finanse to:

Bardziej szczegółowo

Kryteria oceniania wiadomości i umiejętności z języka angielskiego klasy IV-VI

Kryteria oceniania wiadomości i umiejętności z języka angielskiego klasy IV-VI Kryteria oceniania wiadomości i umiejętności z języka angielskiego klasy IV-VI Ocenę celującą otrzymuje uczeń, który spełnia wszystkie wymagania na ocenę bardzo dobrą a ponadto: - posiada wiedzę i umiejętności

Bardziej szczegółowo

Jakie kompetencje należy uznać jako kluczowe dla dziecka z autyzmem? Joanna Grochowska Skarżysko Kamienna 29.11.2012r.

Jakie kompetencje należy uznać jako kluczowe dla dziecka z autyzmem? Joanna Grochowska Skarżysko Kamienna 29.11.2012r. Jakie kompetencje należy uznać jako kluczowe dla dziecka z autyzmem? Joanna Grochowska Skarżysko Kamienna 29.11.2012r. Kompetencje kluczowe Kompetencje kluczowe to te, których wszystkie osoby potrzebują

Bardziej szczegółowo

Innowacja Zabawy Fundamentalne kluczem do sukcesu dziecka. Przedszkole nr 12 w Nysie Rok szkolny 2014/2015

Innowacja Zabawy Fundamentalne kluczem do sukcesu dziecka. Przedszkole nr 12 w Nysie Rok szkolny 2014/2015 Innowacja Zabawy Fundamentalne kluczem do sukcesu dziecka Przedszkole nr 12 w Nysie Rok szkolny 2014/2015 Program Zabawy Fundamentalne Kluczem do sukcesu dziecka został opracowany zgodnie z aktualnymi

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA z języka angielskiego W KLASACH 1-3

PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA z języka angielskiego W KLASACH 1-3 PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA z języka angielskiego W KLASACH 1-3 KLASA I W klasach I na 6 punktów uczeń powinien: - pracować systematycznie oraz z dużym zaangażowaniem na każdej lekcji i w domu, - wykazywać

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne na poszczególne stopnie z fizyki dla klasy I:

Wymagania edukacyjne na poszczególne stopnie z fizyki dla klasy I: Wymagania edukacyjne na poszczególne stopnie z fizyki dla klasy I: I. Ocenę celującą otrzymuje uczeń, który: posiada wiedzę i umiejętności znacznie wykraczającą poza zakres materiału programowego, która

Bardziej szczegółowo

Wpływ czytania na rozwój dzieci i młodzieży

Wpływ czytania na rozwój dzieci i młodzieży Wpływ czytania na rozwój dzieci i młodzieży Anita Duda nauczyciel Szkoły Podstawowej Nr 47 im. Jana Klemensa Branickiego w Białymstoku Białystok, II semestr roku szkolnego 2015/2016 Wszyscy chcemy, aby

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ OBSERWACJI ZAJĘĆ

ARKUSZ OBSERWACJI ZAJĘĆ ARKUSZ OBSERWACJI ZAJĘĆ Załącznik nr 4 Narzędzie doskonali umiejętność: obserwacji, projektowania, analizowania przebiegu zajęć oraz ułatwia ewaluację rezultatów zajęć w kontekście zamierzonych i osiągniętych

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny dla uczniów klas 1 3.

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny dla uczniów klas 1 3. Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny dla uczniów klas 1 3. KLASA I W klasach I na ocenę celującą uczeń powinien: - pracować systematycznie oraz z dużym zaangażowaniem na każdej lekcji i w domu, -

Bardziej szczegółowo

Bibliotekarze - koordynatorzy projektu: Joanna Drabowicz Joanna Pietrzyńska Justyna Szymańska

Bibliotekarze - koordynatorzy projektu: Joanna Drabowicz Joanna Pietrzyńska Justyna Szymańska Witamy Państwa Bibliotekarze - koordynatorzy projektu: Joanna Drabowicz Joanna Pietrzyńska Justyna Szymańska Wraz z Dyrekcją i nauczycielami oraz Samorządem Uczniowskim realizujemy projekt Narodowy Program

Bardziej szczegółowo

Program doradztwa edukacyjnego i orientacji zawodowej

Program doradztwa edukacyjnego i orientacji zawodowej 1 Program doradztwa edukacyjnego i orientacji zawodowej dla uczniów Gimnazjum nr 44 im. gen. Mariusza Zaruskiego w Poznaniu w roku szkolnym: 2015/2016. 1. Program obejmuje ogół działań podejmowanych przez

Bardziej szczegółowo

Temat: Ziemia na rozdrożu, czyli czas na działanie!

Temat: Ziemia na rozdrożu, czyli czas na działanie! Autor: Urszula Depczyk Dla kogo: szkoła podstawowa, klasa VI Temat: Ziemia na rozdrożu, czyli czas na działanie! Cele lekcji: Kształcenie umiejętności dostrzegania zagrożeń związanych ze zmianami klimatycznymi

Bardziej szczegółowo

SZTUKA UCZENIA SIĘ-PORADY. Jak działa nasz umysł? Jaki mamy typ inteligencji? Jaki styl uczenia preferujemy?

SZTUKA UCZENIA SIĘ-PORADY. Jak działa nasz umysł? Jaki mamy typ inteligencji? Jaki styl uczenia preferujemy? SZTUKA UCZENIA SIĘ-PORADY Jak działa nasz umysł? Jaki mamy typ inteligencji? Jaki styl uczenia preferujemy? Jak działa nasz umysł? Lewa półkula odpowiada za: Czytanie Pisanie Uczenie Podział czasu Rozumowanie

Bardziej szczegółowo

Techniki skutecznego i efektywnego uczenia się. Barbara Małek

Techniki skutecznego i efektywnego uczenia się. Barbara Małek Techniki skutecznego i efektywnego uczenia się Barbara Małek DZIAŁANIE ANIE UMYSŁU Praca umysłu u związana zana jest z : Koncentracją uwagi Spostrzeganiem Pamięcią Myśleniem Jak działa a nasz umysł? Nasz

Bardziej szczegółowo

Opinie nauczycieli klas 1-3 o edukacji językowej i edukacji matematycznej

Opinie nauczycieli klas 1-3 o edukacji językowej i edukacji matematycznej Opinie nauczycieli klas 1-3 o edukacji językowej i edukacji matematycznej Edukacja językowa Treść pozycji skali Dzieci z rodzin o niskim poziomie wykształcenia rodziców powinny uczyć się razem w jednej

Bardziej szczegółowo