BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II ZABURZENIA PSYCHICZNE DEPRESJA I SCHIZOFRENIA

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II ZABURZENIA PSYCHICZNE DEPRESJA I SCHIZOFRENIA"

Transkrypt

1 BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II ZABURZENIA PSYCHICZNE DEPRESJA I SCHIZOFRENIA

2 DEPRESJA CHARAKTERYSTYKA ZABURZENIA Epizod depresyjny rozpoznaje się gdy pacjent jest w stanie obniżonego nastroju, anhedonii oraz występują przynajmniej 4 z poniższych objawów: Poczucie przygnębienia, bezradności, anhedonia Zmiany apetytu, snu, aktywności psychomotorycznej Poczucie winy i bezużyteczności Trudności z zebraniem myśli podejmowaniem decyzji Powracające myśli samobójcze, wymyślanie planów samobójstwa Objawy muszą się utrzymywać przez większość dnia, codziennie w okresie co najmniej kilku tygodni

3 DEPRESJA CHARAKTERYSTYKA ZABURZENIA Kobiety 10-25% Mężczyźni 5-12% Początek zachorowania w każdym wieku, większość około 20 roku życia Jeden epizod => 50% szans na drugi Drugi epizod => 70% szans na trzeci Trzeci epizod => 90% szans na czwarty Depresja jest 1,5 do 3 razy częstsza u dzieci osób z depresją niż w populacji generalnej Nie zidentyfikowano jednoznacznych korelatów genetycznych (do tej pory)

4 DEPRESJA PODŁOŻE MÓZGOWE UKŁAD SEROTONINERGICZNY Spadek transmisji serotoninergicznej z jąder szwu

5 DEPRESJA PODŁOŻE MÓZGOWE UKŁAD NORADRENERGICZNY Spadek transmisji noradrenergicznej z miejsca sinawego i jąder szwu

6 DEPRESJA PODŁOŻE MÓZGOWE

7 DEPRESJA PODŁOŻE MÓZGOWE OBSZARY O ZWIĘKSZONEJ AKTYWNOŚCI

8 DEPRESJA PODŁOŻE MÓZGOWE OBSZARY O ZWIĘKSZONEJ AKTYWNOŚCI CIAŁO MIGDAŁOWATE

9 DEPRESJA PODŁOŻE MÓZGOWE OBSZARY O ZMNIEJSZONEJ AKTYWNOŚCI

10 DEPRESJA FARMAKOLOGIA ANTYDEPRESANTY Leki blokujące wychwyt zwrotny monoamin Inhibitory monoaminooksydazy (Fenelzyna) NIESELEKTYWNE Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (Fluoksetyna, Sertralina) Trójcykliczne antydepresanty (Imipramina i Amitryptylina) Druga generacja (Bupropion) Trzecia generacja (Wenlafaksyna, Nefadozon) Blokuje NA i 5-HT Blokuje DA i NA Blokuje 5-HT i NA

11 DEPRESJA FARMAKOLOGIA

12 DEPRESJA FARMAKOLOGIA

13 DEPRESJA FARMAKOLOGIA

14 DEPRESJA FARMAKOLOGIA INHIBITORY MAO Inhibitory MAO (monoaminooksydazy) przede wszystkim NA i 5-HT Iproniazyd, Izokarboksazyd Efekty uboczne: podniesienie ciśnienia krwi zwiększenie ilości NA która pobudza mięsień sercowy

15 DEPRESJA FARMAKOLOGIA TCA BLOKOWANIE WYCHWYTU ZWROTNEGO MONOAMIN Blokery wychwytu zwrotnego NA i 5-HT TCA-trójcykliczne antydepresanty Imipramina Amitryptylina Nortryptylina Efekty uboczne: Blokada receptora α1 dla NA = obniża ciśnienie i powoduje zawroty głowy Blokada M1 dla Ach = suchość w ustach, zaburzenia widzenia, senność Blokada rec. H1 dla histaminy = tycie i senność

16 DEPRESJA FARMAKOLOGIA SSRI BLOKOWANIE WYCHWYTU ZWROTNEGO SEROTONINY Selektywne inhibitory wychwytu 5-HT (Fluoksetyna-Prozac Sertalina-Zoloft Fluoxamina-Luvox) Efekty uboczne: nudności, bezsenność, anoreksja, niepokój, zaburzenia popędu płciowego

17 CHOROBA AFEKTYWNA DWUBIEGUNOWA NAPRZEMIENNE EPIZODY DEPRESJI I MANII Epizody maniakalne: Okres nienaturalnie podwyższonego nastroju + przynajmniej 3 objawy z poniższych: Przyspieszona mowa Zwiększone poczucie w własnego znaczenia Zmniejszone zapotrzebowanie na sen Podniesiona aktywność psychomotoryczna Gonitwa myśli Objawy musza się utrzymywać co najmniej tydzień

18 CHOROBA AFEKTYWNA DWUBIEGUNOWA ODZIEDZICZALNOŚĆ bliźnięta monozygotyczne bliźnięta monozygotyczne, wychowywane osobno (n = 12) Bliźnięta heterozygotyczne (n = 52) 79% 69% 24%

19 CHOROBA AFEKTYWNA DWUBIEGUNOWA ODZIEDZICZALNOŚĆ

20 CHOROBA DWUBIEGUNOWA PODŁOŻE MÓZGOWE UKŁAD SEROTONINERGICZNY W fazie maniakalnej wzrost transmisji serotoninergicznej

21 CHOROBA DWUBIEGUNOWA PODŁOŻE MÓZGOWE UKŁAD NORADRENERGICZNY W fazie maniakalnej wzrost transmisji noradrenergicznej

22 CHOROBA DWUBIEGUNOWA PODŁOŻE MÓZGOWE UKŁAD DOPAMINERGICZNY W fazie maniakalnej wzrost transmisji dopaminergicznej

23 CHOROBA DWUBIEGUNOWA PODŁOŻE MÓZGOWE

24 CHOROBA DWUBIEGUNOWA PODŁOŻE MÓZGOWE Depressed state Manic state Depressed state

25 CHOROBA DWUBIEGUNOWA FARMAKOLOGIA SOLE LITU

26 CHOROBA DWUBIEGUNOWA FARMAKOLOGIA SOLE LITU (Lithium Carbonate) - szybko wchłaniane oraz dystrybuowane w organizmie, wydzielane przez nerki - wąski margines bezpieczeństwa Mechanizm działania: 1. wpływaja na poziom elektrolitów oraz transport jonowy - lit obniża przepuszczalność błony komórkowej dla jonów Na+ 2. wpływają na neurotransmisję - zwiększają wpływ serotoniny - zmniejszają obrót NA oraz DA 3. wpływaja na przekaźnictwo wtórne - hamują wiele enzymów modulujących przekaźnictwo wtórne w synapsach NA oraz Ach (muskarynowych)

27 SCHIZOFRENIA CHARAKTERYSTYKA ZABURZENIA Główne objawy schizofrenii: urojenia omamy objawy katatoniczne formalne zaburzenia myślenia mniejsza reaktywność emocjonalna (czasem anhedonia) ograniczenie ilości kontaktów z ludźmi często objawy zaburzeń afektywnych dysforii, depresji, manii

28 SCHIZOFRENIA CHARAKTERYSTYKA ZABURZENIA schizofrenia prosta schizofrenia paranoidalna schizofrenia hebefreniczna schizofrenia katatoniczna

29 SCHIZOFRENIA CHARAKTERYSTYKA ZABURZENIA Zapadalność w ostatnim półwieczu wynosi nowych przypadków na na rok. Ryzyko zachorowania liczone na okres całego życia wynosi ok. 1%. Płeć - chorują jednakowo często kobiety i mężczyźni. Przebieg choroby u kobiet częściej jest łagodniejszy niż u mężczyzn. Wiek zachorowania - mężczyźni częściej zaczynają chorować w wieku lat, kobiety zaś w wieku l. Choroba bardzo rzadko ujawnia się przed 15 r.ż., natomiast względnie dużo zachorowań (ok.15%) pojawia się w wieku powyżej 45 r.

30 SCHIZOFRENIA ODZIEDZICZALNOŚĆ Czynniki prenatalne Czynniki genetyczne

31 SCHIZOFRENIA ODZIEDZICZALNOŚĆ Gene a Locus Strength of evidence (0 to +++++) for Association with schizophrenia b Linkage to gene locus c Biological plausibility d COMT 22q Yes, + DTNBP1 6p Yes, ++ NRG1 8p Yes, + RGS4 1q Yes, ++ GRM3 7q No, ++ Altered expression in schizophrenia e DISC1 1q Not known G72 13q Not known DAAO 12q Not known PPP3CC 8p Yes, + CHRNA7 15q Yes, +++ PRODH2 22q No, + Akt1 14q Yes, ++

32 SCHIZOFRENIA ODZIEDZICZALNOŚĆ

33 SCHIZOFRENIA ZMIANY FUNKCJONALNE PŁAT CZOŁOWY trudności w planowaniu działań i organizacji myśli, formalne zaburzenia myślenia, objawy paranoidalne i omamy UKŁAD LIMBICZNY silne pobudzenie emocjonalne, duża reaktywność lub osłabienie reakcji afektywnych, anhedonia KORA SŁUCHOWA REJON WERNICKEGO omamy słuchowe; złudzenie, że wewnętrznie generowane myśli są prawdziwymi głosami pochodzącymi z zewnątrz OBSZARY POTYLICZNE trudności w interpretacji złożonych obrazów, rozpoznawania ruchu oraz ekspresji mimicznej HIPOKAMP deficyty pamięciowe JADRA PODSTAWY KRESOMÓZGOWIA objawy paranoidalne i omamy

34 SCHIZOFRENIA ZMIANY FUNKCJONALNE

35 SCHIZOFRENIA ZMIANY FUNKCJONALNE

36 SCHIZOFRENIA ZMIANY FUNKCJONALNE

37 SCHIZOFRENIA ZMIANY FUNKCJONALNE

38 SCHIZOFRENIA ZMIANY FUNKCJONALNE

39 SCHIZOFRENIA PODŁOŻE MÓZGOWE UKŁAD DOPAMINERGICZNY Zaburzenie transmisji dopaminergicznej z istoty czarnej i VTA

40 SCHIZOFRENIA PODŁOŻE MÓZGOWE UKŁAD GLUTAMINERGICZNY Spadek poziomu glutaminianu w korze mózgowej

41 SCHIZOFRENIA PODŁOŻE MÓZGOWE UKŁAD SEROTONINERGICZNY Wpływ serotoniny na poziom transmisji DA

42 SCHIZOFRENIA PODŁOŻE MÓZGOWE RECEPTORY DOPAMINY

43 SCHIZOFRENIA FARMAKOLOGIA

44 SCHIZOFRENIA FARMAKOLOGIA (haloperidol)

45 SCHIZOFRENIA FARMAKOLOGIA (risperidon)

46 SCHIZOFRENIA FARMAKOLOGIA

BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II ZABURZENIA PSYCHICZNE DEPRESJA

BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II ZABURZENIA PSYCHICZNE DEPRESJA BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II ZABURZENIA PSYCHICZNE DEPRESJA DEPRESJA CHARAKTERYSTYKA ZABURZENIA Epizod depresyjny rozpoznaje się gdy pacjent jest w stanie obniżonego nastroju, anhedonii oraz występują

Bardziej szczegółowo

BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II ZABURZENIA PSYCHICZNE DEPRESJA

BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II ZABURZENIA PSYCHICZNE DEPRESJA BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II ZABURZENIA PSYCHICZNE DEPRESJA van Gogh 1890 DEPRESJA CHARAKTERYSTYKA ZABURZENIA Epizod depresyjny rozpoznaje się gdy pacjent jest w stanie obniżonego nastroju, anhedonii

Bardziej szczegółowo

Farmakologia leków stosowanych w chorobach afektywnych

Farmakologia leków stosowanych w chorobach afektywnych Farmakologia leków stosowanych w chorobach afektywnych Prof. UM dr hab. Przemysław Mikołajczak Katedra i Zakład Farmakologii Uniwersytet Medyczny im. K.Marcinkowskiego w Poznaniu 1 Depresja Obniżony nastrój

Bardziej szczegółowo

Leki przeciwdepresyjne

Leki przeciwdepresyjne Leki przeciwdepresyjne Antydepresanty Mechanizm działania leków przeciwdepresyjnych c) Selektywne inhibitory wychwytu serotoniny (fluoksetyna, paroksetyna) d) Selektywne inhibitory wychwytu serotoniny

Bardziej szczegółowo

Uwaga: wykład autorski do bezpośredniego wykorzystania, bez możliwości rozpowszechniania i powielania. Świadomość. Michał Biały

Uwaga: wykład autorski do bezpośredniego wykorzystania, bez możliwości rozpowszechniania i powielania. Świadomość. Michał Biały Uwaga: wykład autorski do bezpośredniego wykorzystania, bez możliwości rozpowszechniania i powielania Świadomość Michał Biały Aspekty świadomości: tło i doznania bieżące Tło poczucie odrębności jako osoby,

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia psychiczne (schizofrenia)

Zaburzenia psychiczne (schizofrenia) Zaburzenia psychiczne (schizofrenia) Urszula Górska Magdalena Ferdek Zakład Psychofizjologii Schizofrenia - objawy POZYTYWNE PSYCHOTYCZNE ZDEZORGANIZOWA NE O Wycofanie z kontaktów społecznych NEGATYWNE

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia nastroju u dzieci i młodzieży

Zaburzenia nastroju u dzieci i młodzieży Zaburzenia nastroju u dzieci i młodzieży Zaburzenia nastroju u dzieci i młodzieży: pojedynczy epizod dużej depresji nawracająca duża depresja dystymia mania lub submania stan mieszany zaburzenia afektywne

Bardziej szczegółowo

Elicea, 5 mg, tabletki powlekane Elicea, 10 mg, tabletki powlekane Elicea, 20 mg, tabletki powlekane Escitalopramum

Elicea, 5 mg, tabletki powlekane Elicea, 10 mg, tabletki powlekane Elicea, 20 mg, tabletki powlekane Escitalopramum Elicea, 5 mg, tabletki powlekane Elicea, 10 mg, tabletki powlekane Elicea, 20 mg, tabletki powlekane Escitalopramum wiera ona - - - - lub farmaceucie. Patrz punkt 4. 1. 2. 3. 4. 5. 6. 1. Lek Elicea zawiera

Bardziej szczegółowo

Mechanizmy biologiczne i psychologiczno społeczne regulujace zachowanie człowieka. Dariusz Mazurkiewicz

Mechanizmy biologiczne i psychologiczno społeczne regulujace zachowanie człowieka. Dariusz Mazurkiewicz Mechanizmy biologiczne i psychologiczno społeczne regulujace zachowanie człowieka Dariusz Mazurkiewicz Podejście biologiczne: Zachowanie człowieka jest zdeterminowane czynnikami natury biologicznej: neuroprzekaźniki

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia afektywne. Justyna Andrzejczak Kognitywistyka

Zaburzenia afektywne. Justyna Andrzejczak Kognitywistyka Zaburzenia afektywne Justyna Andrzejczak Kognitywistyka Podział wg ICD-10 F30 Epizod maniakalny F31 Zaburzenia afektywne dwubiegunowe F32 Epizod depresyjny F33 Zaburzenia depresyjne nawracające F34 Uporczywe

Bardziej szczegółowo

Depresja w opiece paliatywnej. Małgorzata Pilarczyk Katedra i Klinika Medycyny Paliatywnej UM w Poznaniu

Depresja w opiece paliatywnej. Małgorzata Pilarczyk Katedra i Klinika Medycyny Paliatywnej UM w Poznaniu Depresja w opiece paliatywnej Małgorzata Pilarczyk Katedra i Klinika Medycyny Paliatywnej UM w Poznaniu Depresja zespół objawów, wśród których dominującym jest zaburzenie nastroju, w znacznym stopniu upośledzający

Bardziej szczegółowo

Leki p-depresyjne i normotymiczne Dr n.farm. Katarzyna Manikowska

Leki p-depresyjne i normotymiczne Dr n.farm. Katarzyna Manikowska Leki p-depresyjne i normotymiczne Dr n.farm. Katarzyna Manikowska 1.Przyczyny i patogeneza chorób afektywnych nie są dokładnie poznane. Klinicyści zajmujący się zaburzeniami afektywnymi podkreślają różnorodność

Bardziej szczegółowo

Zasady stosowania leków psychotropowych w neurologii

Zasady stosowania leków psychotropowych w neurologii Zasady stosowania leków psychotropowych w neurologii 1 Zasady stosowania leków psychotropowych w neurologii Dr hab. n. med. Jan Jaracz Klinika Psychiatrii Uniwersytetu Medycznego, Poznaƒ Wst p Zaburzenia

Bardziej szczegółowo

ZABURZENIE DEPRESYJNE NAWRACAJĄCE

ZABURZENIE DEPRESYJNE NAWRACAJĄCE ZABURZENIE DEPRESYJNE NAWRACAJĄCE F33 Zaburzenia depresyjne nawracające F.33.0 Zaburzenia depresyjne nawracające, obecnie epizod depresyjny łagodny F33.1 Zaburzenia depresyjne nawracające, obecnie epizod

Bardziej szczegółowo

Wybrane zaburzenia lękowe. Tomasz Tafliński

Wybrane zaburzenia lękowe. Tomasz Tafliński Wybrane zaburzenia lękowe Tomasz Tafliński Cel prezentacji Przedstawienie najważniejszych objawów oraz rekomendacji klinicznych dotyczących rozpoznawania i leczenia: Uogólnionego zaburzenia lękowego (GAD)

Bardziej szczegółowo

Biologiczne podłoże dużej depresji

Biologiczne podłoże dużej depresji Adam M. Zalepa Biologiczne podłoże dużej depresji Według WHO rozpowszechnienie dużej depresji wynosi od 3% do 10% populacji i w każdej chwili cierpi na nią 150 mln. ludzi na całym świecie. W przewidywaniach

Bardziej szczegółowo

Depresja a uzależnienia. Maciej Plichtowski Specjalista psychiatra Specjalista psychoterapii uzależnień

Depresja a uzależnienia. Maciej Plichtowski Specjalista psychiatra Specjalista psychoterapii uzależnień Depresja a uzależnienia Maciej Plichtowski Specjalista psychiatra Specjalista psychoterapii uzależnień Alkoholizm w chorobach afektywnych Badania NIMH* (1990) (uzależnienie + nadużywanie) Badania II Kliniki

Bardziej szczegółowo

UPORCZYWE ZABURZENIA NASTROJU

UPORCZYWE ZABURZENIA NASTROJU UPORCZYWE ZABURZENIA NASTROJU Dystymia ICD 10 niejednoznaczność terminu, grupa zaburzeń (obejmuje nerwicę depresyjną, depresyjne zaburzenie osobowości, depresję nerwicową, depresję lękową przewlekłą) Dystymia

Bardziej szczegółowo

HASHIMOTO A DEPRESJA.

HASHIMOTO A DEPRESJA. Wiesława Sotwin HASHIMOTO A DEPRESJA. Trudności diagnostyczne i (niektóre) ich powody 1. Doświadczenia osobiste. 2. Objawy depresji w Hashimoto. 3. Depresja a/ objawy b/ rozpowszechnienie Treść c/ etiopatogeneza

Bardziej szczegółowo

Rodzaje zaburzeń psychicznych

Rodzaje zaburzeń psychicznych Choroby psychiczne i rodzaje zaburzeń psychicznych Rodzaje zaburzeń psychicznych Do typowych zaburzeń psychicznych należą: zaburzenia związane ze stresem, zaburzenia adaptacyjne, zaburzenia lękowe, zaburzenia

Bardziej szczegółowo

Sen i czuwanie rozdział 9. Zaburzenia mechanizmów kontroli ruchowej rozdział 8

Sen i czuwanie rozdział 9. Zaburzenia mechanizmów kontroli ruchowej rozdział 8 Sen i czuwanie rozdział 9 Zaburzenia mechanizmów kontroli ruchowej rozdział 8 SEN I CZUWANIE SEN I RYTMY OKOŁODOBOWE FAZY SNU CHARAKTERYSTYKA INDUKOWANIE SNU MECHANIZM I STRUKTURY MÓZGOWE RYTMY OKOŁODOBOWE

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych Rada Przejrzystości Stanowisko Rady Przejrzystości nr 5/2012 z dnia 27 lutego 2012 r. w zakresie zakwalifikowania/niezasadności zakwalifikowania leku Valdoxan (agomelatinum)

Bardziej szczegółowo

Rozpoznawanie depresji w praktyce lekarza POZ. Łukasz Święcicki II Klinika Psychiatryczna Instytut Psychiatrii i Neurologii Warszawa

Rozpoznawanie depresji w praktyce lekarza POZ. Łukasz Święcicki II Klinika Psychiatryczna Instytut Psychiatrii i Neurologii Warszawa Rozpoznawanie depresji w praktyce lekarza POZ Łukasz Święcicki II Klinika Psychiatryczna Instytut Psychiatrii i Neurologii Warszawa Lekarz ogólny często może rozpoznać depresję jest to choroba często spotykana

Bardziej szczegółowo

VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczącego produktu leczniczego Aripiprazole Teva przeznaczone do publicznej wiadomości

VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczącego produktu leczniczego Aripiprazole Teva przeznaczone do publicznej wiadomości VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczącego produktu leczniczego Aripiprazole Teva przeznaczone do publicznej wiadomości VI.2.1. Omówienie rozpowszechnienia choroby Schizofrenia Schizofrenia

Bardziej szczegółowo

ŚLĄSKIE CENTRUM ZDROWIA PUBLICZNEGO Ośrodek Analiz i Statystyki Medycznej Dział Chorobowości Hospitalizowanej APETYT NA ŻYCIE

ŚLĄSKIE CENTRUM ZDROWIA PUBLICZNEGO Ośrodek Analiz i Statystyki Medycznej Dział Chorobowości Hospitalizowanej APETYT NA ŻYCIE ŚLĄSKIE CENTRUM ZDROWIA PUBLICZNEGO Ośrodek Analiz i Statystyki Medycznej Dział Chorobowości Hospitalizowanej APETYT NA ŻYCIE Katowice 2007 Śl.C.Z.P Dział Chorobowości Hospitalizowanej 23 luty Ogólnopolski

Bardziej szczegółowo

WYNIKI BADAŃ LABORATORYJNYCH

WYNIKI BADAŃ LABORATORYJNYCH WYNIKI BADAŃ LABORATORYJNYCH niektórych dopalaczy pobranych na terenie powiatu namysłowskiego Przygotowała : Urszula Modrak 1 Niezły wkręt JWH 081 Walina Fenyloalanina RCS 4 (substancja syntetyczna) (aminokwas)

Bardziej szczegółowo

Farmakologia leków stosowanych w chorobach afektywnych

Farmakologia leków stosowanych w chorobach afektywnych Farmakologia leków stosowanych w chorobach afektywnych Katedra i Zakład Farmakologii Uniwersytet Medyczny im. K.Marcinkowskiego w Poznaniu 1 Depresja Obniżony nastrój Poczucie: - bezradności, - beznadziejności,

Bardziej szczegółowo

Art copyright 2012, 2008 by Nursing Education Consultants. Leki psychoaktywne 159

Art copyright 2012, 2008 by Nursing Education Consultants. Leki psychoaktywne 159 Art copyright 2012, 2008 by Nursing Education Consultants. Leki psychoaktywne 159 Leki psychoaktywne 160 DZIAŁANIE Najważniejsze informacje Selektywne inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny (SSRI) SSRI

Bardziej szczegółowo

Zasady stosowania leków przeciwdepresyjnych w chorobach neurologicznych

Zasady stosowania leków przeciwdepresyjnych w chorobach neurologicznych Zasady stosowania leków psychotropowych w neurologii 1 Zasady stosowania leków psychotropowych w neurologii Dr hab. n. med. Jan Jaracz Klinika Psychiatrii Uniwersytetu Medycznego, Poznaƒ WST P Zaburzenia

Bardziej szczegółowo

ZABURZENIA AFEKTYWNE DWUBIEGUNOWE

ZABURZENIA AFEKTYWNE DWUBIEGUNOWE ZABURZENIA AFEKTYWNE DWUBIEGUNOWE F 31 F 31.0 F 31.1 F 31.2 F 31.3 F 31.4 F 31.5 F 31.6 F 31.7 F 31.8 F 31.9 Zaburzenia afektywne dwubiegunowe Zaburzenia afektywne dwubiegunowe, obecnie epizod hipomanii

Bardziej szczegółowo

Depresja u dzieci i młodzieży

Depresja u dzieci i młodzieży SYLWIA WALERYCH Depresja u dzieci i młodzieży Poradnik dla rodziców PROFESJONALNE PUBLIKACJE DLA SZKÓŁ I PLACÓWEK OŚWIATOWYCH Depresja u dzieci i młodzieży Poradnik dla rodziców Autor: Sylwia Walerych

Bardziej szczegółowo

CHAD Choroba afektywna dwubiegunowa (PSYCHOZA MANIAKALNO-DEPRESYJNA)

CHAD Choroba afektywna dwubiegunowa (PSYCHOZA MANIAKALNO-DEPRESYJNA) CHAD Choroba afektywna dwubiegunowa (PSYCHOZA MANIAKALNO-DEPRESYJNA) zaburzenie psychiczne charakteryzujące się cyklicznymi, naprzemiennymi epizodami depresji, hipomanii, manii, stanów mieszanych i stanu

Bardziej szczegółowo

DZIAŁANIA NIEPOŻĄDANE LEKÓW PRZECIWDEPRESYJNYCH. Małgorzata Luks Samodzielna Pracownia Farmakoterapii Instytut Psychiatrii i Neurologii w Warszawie

DZIAŁANIA NIEPOŻĄDANE LEKÓW PRZECIWDEPRESYJNYCH. Małgorzata Luks Samodzielna Pracownia Farmakoterapii Instytut Psychiatrii i Neurologii w Warszawie DZIAŁANIA NIEPOŻĄDANE LEKÓW PRZECIWDEPRESYJNYCH Małgorzata Luks Samodzielna Pracownia Farmakoterapii Instytut Psychiatrii i Neurologii w Warszawie Leki przeciwdepresyjne są grupą leków psychotropowych,

Bardziej szczegółowo

ZESPOŁY PSYCHOPATOLOGICZNE

ZESPOŁY PSYCHOPATOLOGICZNE ZESPOŁY PSYCHOPATOLOGICZNE MÓZG BUDOWA Kora czołowa hipokamp c.migd ałowat e Układ limbiczny wzgórze podwzgórze Płaty czołowe mózgu Kora przedczołowa, zakręt środkowy, Lewa: wygasza, wyłącza emocje, kieruje

Bardziej szczegółowo

Konferencja szkoleniowa - Depresja kryzys globalny. Wstęp do depresji. Lech Gadecki specjalista psychiatra i

Konferencja szkoleniowa - Depresja kryzys globalny. Wstęp do depresji. Lech Gadecki specjalista psychiatra i Konferencja szkoleniowa - Depresja kryzys globalny Wstęp do depresji Lech Gadecki specjalista psychiatra i Depresja znaczenie terminu Termin depresja jest wieloznaczny: w języku potocznym określa się nim

Bardziej szczegółowo

Fenomen depresyjnego realizmu Oczami psychologa, biologa, badacza

Fenomen depresyjnego realizmu Oczami psychologa, biologa, badacza Fenomen depresyjnego realizmu Oczami psychologa, biologa, badacza Paweł Mazurkiewicz Depresja Zaburzenie afektywne Różne rodzaje depresji - choroba afektywna jednobiegunowa - choroba afektywna dwubiegunowa

Bardziej szczegółowo

Schizofrenia. przewlekły proces chorobowy, charakteryzujący się zaostrzeniami i remisjami. D. Wołyńczyk S. Niemcewicz

Schizofrenia. przewlekły proces chorobowy, charakteryzujący się zaostrzeniami i remisjami. D. Wołyńczyk S. Niemcewicz Schizofrenia przewlekły proces chorobowy, charakteryzujący się zaostrzeniami i remisjami D. Wołyńczyk S. Niemcewicz Psychozy schizofreniczne Epidemiologia: 1-2% populacji, M=K, szczyt zachorowań - M (20-25

Bardziej szczegółowo

I.Objawy pozytywne (wytwórcze) urojenia halucynacje nieskładna mowa dziwaczne zachowania katatonia

I.Objawy pozytywne (wytwórcze) urojenia halucynacje nieskładna mowa dziwaczne zachowania katatonia Leki neuroleptyczne leki antypsychotyczne Prof. UM dr hab. Przemysław Mikołajczak Katedra i Zakład Farmakologii Uniwersytet Medyczny im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu 1 I.Objawy pozytywne (wytwórcze) urojenia

Bardziej szczegółowo

arypiprazolu Twój przewodnik na temat Broszura informacyjna dla pacjenta/opiekuna Arypiprazol (Lemilvo)

arypiprazolu Twój przewodnik na temat Broszura informacyjna dla pacjenta/opiekuna Arypiprazol (Lemilvo) Twój przewodnik na temat arypiprazolu Arypiprazol (Lemilvo) Broszura informacyjna dla pacjenta/opiekuna Twój przewodnik na temat arypiprazolu 3 Wprowadzenie Twój lekarz rozpoznał u Ciebie zaburzenia afektywne

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia depresyjne u dzieci i młodzieży ABC pierwszej pomocy Beata Birnbach Joanna Sylwester ROM-E Metis Katowice

Zaburzenia depresyjne u dzieci i młodzieży ABC pierwszej pomocy Beata Birnbach Joanna Sylwester ROM-E Metis Katowice Zaburzenia depresyjne u dzieci i młodzieży ABC pierwszej pomocy Beata Birnbach Joanna Sylwester ROM-E Metis Katowice ZABURZENIA DEPRESYJNE Zaburzenie depresji głównej Dystymia Zaburzenia dwubiegunowe 25

Bardziej szczegółowo

VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczącego produktu leczniczego Arypiprazol Glenmark przeznaczone do publicznej wiadomości

VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczącego produktu leczniczego Arypiprazol Glenmark przeznaczone do publicznej wiadomości VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczącego produktu leczniczego Arypiprazol Glenmark przeznaczone do publicznej wiadomości VI.2.1 Omówienie rozpowszechnienia choroby Arypiprazol Glenmark

Bardziej szczegółowo

Leki psychotropowe leki przeciwdepresyjne i neuroleptyczne

Leki psychotropowe leki przeciwdepresyjne i neuroleptyczne Rozdział 263 26 Leki psychotropowe leki przeciwdepresyjne i neuroleptyczne 26.1 Leki psychotropowe i witamina B2 Niedobór witaminy B 2 wywoływany przez trójcykliczne leki przeciwdepresyjne i neuroleptyczne

Bardziej szczegółowo

ul. Równoległa Warszawa Tel.(022) Fax(022)

ul. Równoległa Warszawa Tel.(022) Fax(022) Skład. 1 tabletka powlekana zawiera jako substancję czynną 50 mg sertraliny w postaci chlorowodorku. 1 tabletka powlekana zawiera jako substancję czynną 100 mg sertraliny w postaci chlorowodorku. Opis

Bardziej szczegółowo

Dapoksetyna w leczeniu przedwczesnego wytrysku. Michał Rabijewski. artykuł ukazał się w Przeglądzie Urologicznym 2013/5 (81) Streszczenie

Dapoksetyna w leczeniu przedwczesnego wytrysku. Michał Rabijewski. artykuł ukazał się w Przeglądzie Urologicznym 2013/5 (81) Streszczenie Dapoksetyna w leczeniu przedwczesnego wytrysku Michał Rabijewski artykuł ukazał się w Przeglądzie Urologicznym 2013/5 (81) Streszczenie Przedwczesny wytrysk jest dysfunkcją seksualną polegającą na ejakulacji

Bardziej szczegółowo

wzrasta drażliwość. Takie objawy nie mieszczą się w ramach klasyfikacji dotyczącej depresji. W związku z tym zdarza się, że u dzieci cierpiących na

wzrasta drażliwość. Takie objawy nie mieszczą się w ramach klasyfikacji dotyczącej depresji. W związku z tym zdarza się, że u dzieci cierpiących na Hasło tegorocznych Światowych Dni Zdrowia obchodzonych 7 kwietnia brzmi: Depresja - porozmawiajmy o niej. Specjaliści pracujący w naszej szkole zachęcają wszystkich rodziców do pogłębienia wiedzy na temat

Bardziej szczegółowo

BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II JĄDRA PODSTAWY KRESOMÓZGOWIA I KONTROLA RUCHOWA

BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II JĄDRA PODSTAWY KRESOMÓZGOWIA I KONTROLA RUCHOWA BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II JĄDRA PODSTAWY KRESOMÓZGOWIA I KONTROLA RUCHOWA MECHANIZMY KONTROLI RUCHOWEJ SYSTEMY ZSTĘPUJĄCE Korowe ośrodki motoryczne Kora motoryczna (planowanie, inicjacja i kierowanie

Bardziej szczegółowo

Jak zadbać o komfort psychiczny w codziennym życiu

Jak zadbać o komfort psychiczny w codziennym życiu Jak zadbać o komfort psychiczny w codziennym życiu aktualne możliwości terapii niektórych chorób układu nerwowego Małgorzata Dosiak Warszawa, 2016-04-21 Co będzie przedmiotem rozważań Zaburzenia snu bezsenność

Bardziej szczegółowo

DZIECKO Z DEPRESJĄ W SZKOLE I PRZEDSZKOLU INFORMACJE DLA RODZICÓW I OPIEKUNÓW

DZIECKO Z DEPRESJĄ W SZKOLE I PRZEDSZKOLU INFORMACJE DLA RODZICÓW I OPIEKUNÓW DZIECKO Z DEPRESJĄ W SZKOLE I PRZEDSZKOLU INFORMACJE DLA RODZICÓW I OPIEKUNÓW CO TO JEST DEPRESJA? Depresja jako choroba czyli klinicznie rozpoznany zespół depresyjny to długotrwały, szkodliwy i poważny

Bardziej szczegółowo

Infantylny autyzm. prof. MUDr. Ivo Paclt, CSc.

Infantylny autyzm. prof. MUDr. Ivo Paclt, CSc. Infantylny autyzm prof. MUDr. Ivo Paclt, CSc. Infantilny autyzm Podstawowy symptom: niezdolność do ukazywania przyjacielskiej mimiki, unikanie kontaktu wzrokowego, zaburzenia komunikacji społecznej, dziwne

Bardziej szczegółowo

Zespół Parkinsona -objawy kliniczne

Zespół Parkinsona -objawy kliniczne Farmakologia choroby Parkinsona Prof. UM dr hab. Przemysław Mikołajczak Katedra i Zakład Farmakologii Uniwersytet Medyczny im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu 1 4 Choroba Parkinsona określona przez Parkinsona

Bardziej szczegółowo

Leczenie schizofrenii Neuroleptyki. D. Wołyńczyk-Gmaj S. Niemcewicz

Leczenie schizofrenii Neuroleptyki. D. Wołyńczyk-Gmaj S. Niemcewicz Leczenie schizofrenii Neuroleptyki D. Wołyńczyk-Gmaj S. Niemcewicz Rozmieszczenie receptorów dopaminergicznych w OUN: Układ limbiczny - zakręt obręczy, hipokamp, ciało migdałowate, kora przedczołowa, jądro

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych www.aotm.gov.pl Rekomendacja nr 1/2012 Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych z dnia 16 stycznia 2012 r. w sprawie usunięcia z wykazu świadczeń gwarantowanych

Bardziej szczegółowo

AD/HD ( Attention Deficit Hyperactivity Disorder) Zespół Nadpobudliwości Psychoruchowej z Zaburzeniami Koncentracji Uwagi

AD/HD ( Attention Deficit Hyperactivity Disorder) Zespół Nadpobudliwości Psychoruchowej z Zaburzeniami Koncentracji Uwagi AD/HD ( Attention Deficit Hyperactivity Disorder) Zespół Nadpobudliwości Psychoruchowej z Zaburzeniami Koncentracji Uwagi GENETYCZNIE UWARUNKOWANA, NEUROLOGICZNA DYSFUNKCJA, CHARAKTERYZUJĄCA SIĘ NIEADEKWATNYMI

Bardziej szczegółowo

Subiektywne objawy zmęczenia. Zmęczenie. Ból mięśni. Objawy obiektywne 2016-04-07

Subiektywne objawy zmęczenia. Zmęczenie. Ból mięśni. Objawy obiektywne 2016-04-07 Zmęczenie to mechanizm obronny, chroniący przed załamaniem funkcji fizjologicznych (wyczerpaniem) Subiektywne objawy zmęczenia bóle mięśni, uczucie osłabienia i wyczerpania, duszność, senność, nudności,

Bardziej szczegółowo

Autor: Dr Agnieszka Piróg-Balcerzak Samodzielna Pracownia Farmakoterapii Instytut Psychiatrii i Neurologii w Warszawie. Depresja w schizofrenii

Autor: Dr Agnieszka Piróg-Balcerzak Samodzielna Pracownia Farmakoterapii Instytut Psychiatrii i Neurologii w Warszawie. Depresja w schizofrenii Autor: Dr Agnieszka Piróg-Balcerzak Samodzielna Pracownia Farmakoterapii Instytut Psychiatrii i Neurologii w Warszawie Depresja w schizofrenii DANE OGÓLNE Zaburzenia afektywne występują powszechnie wśród

Bardziej szczegółowo

FLUOXETINE PLAN ZARZĄDZANIA RYZYKIEM (RMP) wersja 2.0

FLUOXETINE PLAN ZARZĄDZANIA RYZYKIEM (RMP) wersja 2.0 FLUOXETINE PLAN ZARZĄDZANIA RYZYKIEM (RMP) wersja 2.0 VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczącego produktu leczniczego Fluoxetine Vitama przeznaczone do publicznej wiadomości Vl.2.1 Omówienie

Bardziej szczegółowo

DEPRESJA PROBLEM GLOBALNY

DEPRESJA PROBLEM GLOBALNY DEPRESJA PROBLEM GLOBALNY DEPRESJA MA NEGATYWNY WPŁYW NA NASZE ZDROWIE, RELACJE, PRACĘ, NA CAŁE NASZE ŻYCIE Zazwyczaj jedna negatywna emocja w pewnym stopniu przyciąga za sobą pozostałe. W przypadku depresji

Bardziej szczegółowo

Medyczne przyczyny chwiejności emocjonalnej

Medyczne przyczyny chwiejności emocjonalnej Medyczne przyczyny chwiejności emocjonalnej Małgorzata Dąbrowska-Kaczorek Lekarz specjalizujący się w psychiatrii i psychoterapii pozn-behehawioralnej Centrum Diagnozy i Terapii ADHD Zaburzenia psychiczne

Bardziej szczegółowo

Elementy psychiatrii cz. 4. Dr n. med. Piotr Abramczyk

Elementy psychiatrii cz. 4. Dr n. med. Piotr Abramczyk Elementy psychiatrii cz. 4 Dr n. med. Piotr Abramczyk Osobowość Właściwości osoby (procesów psychicznych) odróŝniające ja od innych Dynamiczna organizacja psychofizyczna stanowiąca o właściwym tylko dla

Bardziej szczegółowo

Nazywam się Wojciech Zinka Na schizofrenię zachorowałem w roku 2004, w wieku 22 lat Opowiem o aktualnej wiedzy na temat schizofrenii, a zwłaszcza o

Nazywam się Wojciech Zinka Na schizofrenię zachorowałem w roku 2004, w wieku 22 lat Opowiem o aktualnej wiedzy na temat schizofrenii, a zwłaszcza o Nazywam się Wojciech Zinka Na schizofrenię zachorowałem w roku 2004, w wieku 22 lat Opowiem o aktualnej wiedzy na temat schizofrenii, a zwłaszcza o objawach Przyczyny Początek Fazy Objawy Zwiastunowe Objawy

Bardziej szczegółowo

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta. Segan, 5 mg, tabletki. Selegilini hydrochloridum

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta. Segan, 5 mg, tabletki. Selegilini hydrochloridum Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta Segan, 5 mg, tabletki Selegilini hydrochloridum Należy uważnie zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem leku, ponieważ zawiera ona informacje

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych www.aotm.gov.pl Rekomendacja nr 104/2014 z dnia 31 marca 2014 r. Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych w sprawie objęcia refundacją produktu leczniczego Valdoxan,

Bardziej szczegółowo

Z DEPRESJĄ NIE DO TWARZY 03-04.03.2013

Z DEPRESJĄ NIE DO TWARZY 03-04.03.2013 Polskie Towarzystwo Interwencji Kryzysowej Oferta Edycje 1 1 Z DEPRESJĄ NIE DO TWARZY 3-4.3.13 Wrocław Oferta Edycje 1 Informacja prasowa Polskie Towarzystwo Interwencji Kryzysowej we współpracy z Dolnośląskim

Bardziej szczegółowo

VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczącego produktu leczniczego Aripiprazole Stada przeznaczone do publicznej wiadomości

VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczącego produktu leczniczego Aripiprazole Stada przeznaczone do publicznej wiadomości VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczącego produktu leczniczego Aripiprazole Stada przeznaczone do publicznej wiadomości Aripiprazole STADA, 5 mg, tabletki Aripiprazole STADA, 10 mg, tabletki

Bardziej szczegółowo

Emocje. dr hab. Adriana Schetz IF US

Emocje. dr hab. Adriana Schetz IF US Emocje dr hab. Adriana Schetz IF US adriana.schetz@gmail.com Emocje leżą u podłoża mechanizmów relacji społecznych oraz są kojarzone z aktywnością typu: Neurony lustrzane Empatia Samoświadomość Bezpieczeństwo

Bardziej szczegółowo

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA STILNOX 10 mg, tabletki powlekane (Zolpidemi tartras)

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA STILNOX 10 mg, tabletki powlekane (Zolpidemi tartras) ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA STILNOX 10 mg, tabletki powlekane (Zolpidemi tartras) Należy zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem leku. - Należy zachować tę ulotkę, aby w razie

Bardziej szczegółowo

Prezentacje grup 11/12 WWL:

Prezentacje grup 11/12 WWL: Prezentacje grup 11/12 WWL: 1.Receptory OUN, depresja + TLPD -Klaudia Tachasiuk, gr. 11 ------------------------------------------------------------------------------ 2. SSRI + porównanie TLPD i SSRI +

Bardziej szczegółowo

Niedociśnienie tętnicze. IKARD r dr Radosław Sierpiński

Niedociśnienie tętnicze. IKARD r dr Radosław Sierpiński Niedociśnienie tętnicze IKARD 15.12.2015r dr Radosław Sierpiński Definicja Przez niedociśnienie tętnicze, czyli hipotonię, rozumiemy trwale utrzymujące się niskie ciśnienie tętnicze, zazwyczaj skurczowe

Bardziej szczegółowo

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA. BIOXETIN, 20 mg, tabletki. (Fluoxetinum)

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA. BIOXETIN, 20 mg, tabletki. (Fluoxetinum) ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA BIOXETIN, 20 mg, tabletki (Fluoxetinum) Należy zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem leku. - Należy zachować tę ulotkę, aby w razie potrzeby

Bardziej szczegółowo

Rozwój emocjonalny i społeczny dziecka w młodszym wieku szkolnym

Rozwój emocjonalny i społeczny dziecka w młodszym wieku szkolnym Rozwój emocjonalny i społeczny dziecka w młodszym wieku szkolnym Ewa Pohorecka 08.06.2015 Kraków Rozwój emocjonalny dziecka kładzie podwaliny pod rozwój każdej innej zdolności umysłowej Na długo przed

Bardziej szczegółowo

Miansegen, 60 mg, tabletki powlekane (Mianserini hydrochloridum)

Miansegen, 60 mg, tabletki powlekane (Mianserini hydrochloridum) Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla użytkownika Miansegen, 60 mg, tabletki powlekane (Mianserini hydrochloridum) Należy zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem leku, ponieważ zawiera

Bardziej szczegółowo

PATOLOGIA EMOCJI EMOCJE I ICH PATOLOGIE. Myślę, że tą część pracy warto rozpocząć od przytoczenia kilku definicji.

PATOLOGIA EMOCJI EMOCJE I ICH PATOLOGIE. Myślę, że tą część pracy warto rozpocząć od przytoczenia kilku definicji. Mateusz Stebliński Psychologia I, gr. C PATOLOGIA EMOCJI Na wstępie chciałbym zaznaczyć, że obecny kształt pracy jest wynikiem przemyśleń związanych z zajęciami poświęconymi temu tematowi. Dyskusja, którą

Bardziej szczegółowo

CZĘSTOŚĆ WYSTĘPOWANIA OTĘPIEŃ

CZĘSTOŚĆ WYSTĘPOWANIA OTĘPIEŃ CZĘSTOŚĆ WYSTĘPOWANIA OTĘPIEŃ Według raportu WHO z 2010 roku ilość osób z otępieniem na świecie wynosi 35,5 miliona, W Polsce oceniono w 2014 roku, że dotyczy ponad 500 000 osób z różnymi rodzajami otępienia,

Bardziej szczegółowo

ZABURZENIA AFEKTYWNE PREZENTACJA DLA STUDENTÓW VI ROKU WYDZIAŁU LEKARSKIEGO

ZABURZENIA AFEKTYWNE PREZENTACJA DLA STUDENTÓW VI ROKU WYDZIAŁU LEKARSKIEGO ZABURZENIA AFEKTYWNE PREZENTACJA DLA STUDENTÓW VI ROKU WYDZIAŁU LEKARSKIEGO Tomasz Pawełczyk Klinika Zaburzeń Afektywnych i Psychotycznych UM w Łodzi WERSJA DOSTOSOWANA DO CZASU PRELEKCJI À OBOWIĄZUJE

Bardziej szczegółowo

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta. Mucotussin 10 mg/5 ml, syrop Dextromethorphani hydrobromidum

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta. Mucotussin 10 mg/5 ml, syrop Dextromethorphani hydrobromidum Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta Mucotussin 10 mg/5 ml, syrop Dextromethorphani hydrobromidum Należy uważnie zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem leku, ponieważ zawiera

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Wspieranie miękkich kompetencji dziecka Mgr Beata Skowrońska Uniwersytet w Białymstoku 2 października 2014 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL

Bardziej szczegółowo

Czy to smutek, czy już depresja?

Czy to smutek, czy już depresja? Niebezpieczna siostra smutku jak rozpoznać i poradzić sobie z depresją? Warsztaty dla uczniów Czy to smutek, czy już depresja? Podstawowe różnice Smutek To emocja, której doświadczanie jest naturalne dla

Bardziej szczegółowo

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta. CLEMASTINUM WZF, 1 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań Clemastinum

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta. CLEMASTINUM WZF, 1 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań Clemastinum Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta CLEMASTINUM WZF, 1 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań Clemastinum Należy uważnie zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem leku, ponieważ zawiera

Bardziej szczegółowo

Monika Szewczuk - Bogusławska

Monika Szewczuk - Bogusławska Monika Szewczuk - Bogusławska 1. Zaburzenia ze spektrum autyzmu. 2. Upośledzenie umysłowe (Niepełnosprawność intelektualna). 3. Zaburzenie hiperkinetyczne (ADHD) 4. Zaburzenie opozycyjno-buntownicze 5.

Bardziej szczegółowo

Depresja. Dominika Karaś Maria Kłym

Depresja. Dominika Karaś Maria Kłym Depresja Dominika Karaś Maria Kłym Dla tych, którzy błąkali się po ciemnych borach depresji i znają jej niewysłowioną, agonalną naturę, ich powrót z otchłani jest jak droga poety, wspinającego się krok

Bardziej szczegółowo

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA Citronil, 10 mg, tabletki powlekane Citronil, 20 mg, tabletki powlekane Citronil, 40 mg, tabletki powlekane Citalopramum Należy zapoznać się z treścią ulotki

Bardziej szczegółowo

Nieprawidłowe odżywianie jest szczególnie groźne w wieku podeszłym, gdyż może prowadzić do niedożywienia

Nieprawidłowe odżywianie jest szczególnie groźne w wieku podeszłym, gdyż może prowadzić do niedożywienia Nieprawidłowe odżywianie jest szczególnie groźne w wieku podeszłym, gdyż może prowadzić do niedożywienia Niedożywienie może występować u osób z nadwagą (powyżej 120% masy należnej) niedowagą (poniżej 80%

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych www.aotm.gov.pl Rekomendacja nr 106/2014 z dnia 22 kwietnia 2014 r. Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych w sprawie objęcia refundacją produktu leczniczego Decaldol

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia psychiczne w dzieciństwie. Iwona A. Trzebiatowska

Zaburzenia psychiczne w dzieciństwie. Iwona A. Trzebiatowska Zaburzenia psychiczne w dzieciństwie co będzie b w życiu dorosłym Iwona A. Trzebiatowska Schizofrenia Brak możliwości rozpoznanie poniżej 6 rż Wcześniejsze zachorowania u chłopców Udział czynnika organicznego

Bardziej szczegółowo

MITY I PRAWDA NA TEMAT ALKOHOLU

MITY I PRAWDA NA TEMAT ALKOHOLU MITY I PRAWDA NA TEMAT ALKOHOLU Mit: Piwo co prawda zawiera alkohol, ale w tak małych ilościach, że nie ryzykje się pijąc je, bo jest mniej szkodliwe. Fakt: Szkody mogą pojawić się u osób, które piją tylko

Bardziej szczegółowo

POSTĘPOWANIE W CUKRZYCY I OPIEKA NAD DZIECKIEM W PLACÓWKACH OŚWIATOWYCH

POSTĘPOWANIE W CUKRZYCY I OPIEKA NAD DZIECKIEM W PLACÓWKACH OŚWIATOWYCH POSTĘPOWANIE W CUKRZYCY I OPIEKA NAD DZIECKIEM W PLACÓWKACH OŚWIATOWYCH CUKRZYCA.? cukrzyca to grupa chorób metabolicznych charakteryzujących się hiperglikemią (podwyższonym poziomem cukru we krwi) wynika

Bardziej szczegółowo

Aneks C. (zmiany do krajowych pozwoleń na dopuszczenie do obrotu produktów leczniczych)

Aneks C. (zmiany do krajowych pozwoleń na dopuszczenie do obrotu produktów leczniczych) Aneks C (zmiany do krajowych pozwoleń na dopuszczenie do obrotu produktów leczniczych) ANEKS I WNIOSKI NAUKOWE I PODSTAWY ZMIANY WARUNKÓW POZWOLENIA (POZWOLEŃ) NA DOPUSZCENIE DO OBROTU Wnioski naukowe

Bardziej szczegółowo

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta. TRYMIGA 2,5 mg, tabletki powlekane. Naratriptanum

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta. TRYMIGA 2,5 mg, tabletki powlekane. Naratriptanum Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta TRYMIGA 2,5 mg, tabletki powlekane Naratriptanum Należy uważnie zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem leku, ponieważ zawiera ona informacje

Bardziej szczegółowo

Układ wewnątrzwydzielniczy

Układ wewnątrzwydzielniczy Układ wewnątrzwydzielniczy 1. Gruczoły dokrewne właściwe: przysadka mózgowa, szyszynka, gruczoł tarczowy, gruczoły przytarczyczne, nadnercza 2. Gruczoły dokrewne mieszane: trzustka, jajniki, jądra 3. Inne

Bardziej szczegółowo

Asduter 10 mg tabletki Asduter 15 mg tabletki Asduter 30 mg tabletki

Asduter 10 mg tabletki Asduter 15 mg tabletki Asduter 30 mg tabletki Asduter 10 mg tabletki Asduter 15 mg tabletki Asduter 30 mg tabletki VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dla produktu leczniczego Asduter przeznaczone do publicznej wiadomości VI.2.1 Omówienie

Bardziej szczegółowo

Dopalacze to termin, którego używa się potocznie dla nazwania grupy różnych substancji lub ich mieszanek o rzekomym lub faktycznym działaniu

Dopalacze to termin, którego używa się potocznie dla nazwania grupy różnych substancji lub ich mieszanek o rzekomym lub faktycznym działaniu DOPALACZE Dopalacze to termin, którego używa się potocznie dla nazwania grupy różnych substancji lub ich mieszanek o rzekomym lub faktycznym działaniu psychoaktywnym, nie znajdujących się na liście substancji

Bardziej szczegółowo

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla użytkownika. VINPOTON, 5 mg, tabletki. Vinpocetinum

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla użytkownika. VINPOTON, 5 mg, tabletki. Vinpocetinum Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla użytkownika VINPOTON, 5 mg, tabletki Vinpocetinum Należy uważnie zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem leku, ponieważ zawiera ona informacje ważne

Bardziej szczegółowo

LECZENI PRĄDEM terapia elektrowstrząsowa. Hotloś Sylwia Radzik Anna

LECZENI PRĄDEM terapia elektrowstrząsowa. Hotloś Sylwia Radzik Anna LECZENI PRĄDEM terapia elektrowstrząsowa Hotloś Sylwia Radzik Anna Elektrowstrząsy?! Barbarzyństwo czy metoda ratująca życie? Rys.1. Kadr z filmu Lot nad kukułczym gniazdem Historia Rys.2. Ugo Cerletti

Bardziej szczegółowo

ZABURZENIA AFEKTYWNE PREZENTACJA DLA STUDENTÓW VI ROKU WYDZIAŁU LEKARSKIEGO

ZABURZENIA AFEKTYWNE PREZENTACJA DLA STUDENTÓW VI ROKU WYDZIAŁU LEKARSKIEGO ZABURZENIA AFEKTYWNE PREZENTACJA DLA STUDENTÓW VI ROKU WYDZIAŁU LEKARSKIEGO Tomasz Pawełczyk Klinika Zaburzeń Afektywnych i Psychotycznych UM w Łodzi WERSJA DOSTOSOWANA DO CZASU PRELEKCJI OBOWIĄZUJE WERSJA

Bardziej szczegółowo

ŚWIATOWY DZIEŃ ZDROWIA

ŚWIATOWY DZIEŃ ZDROWIA Depresja Inż. Agnieszka Świątkowska Założenia kampanii Światowy Dzień Zdrowia obchodzony co roku 7 kwietnia, w rocznicę powstania Światowej Organizacji Zdrowia daje nam unikalną możliwość mobilizacji działań

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia zachowania i zaburzenia psychotyczne w przebiegu otępienia

Zaburzenia zachowania i zaburzenia psychotyczne w przebiegu otępienia Zaburzenia zachowania i zaburzenia psychotyczne w przebiegu otępienia Tomasz Gabryelewicz 2017 Warszawa Instytut Medycyny Doświadczalnej i Klinicznej im. M. Mossakowskiego, PAN Warszawa Objawy pozapoznawcze

Bardziej szczegółowo

Gasliny 1 mg tabletki Rasagilina

Gasliny 1 mg tabletki Rasagilina Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla użytkownika Gasliny 1 mg tabletki Rasagilina Należy uważnie zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem leku, ponieważ zawiera ona informacje ważne

Bardziej szczegółowo

Podręcznik ćwiczeniowy dla pacjenta

Podręcznik ćwiczeniowy dla pacjenta Podręcznik ćwiczeniowy dla pacjenta 5 Dostarczone przez Janssen Healthcare Innovation (Szczegóły na tylnej stronie okładki) Niniejszy moduł powstał z myślą o uczestnikach, którzy chcą się więcej dowiedzieć

Bardziej szczegółowo