Model Ustawicznego Kształcenia Społecznościowego

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Model Ustawicznego Kształcenia Społecznościowego"

Transkrypt

1 Model Ustawicznego Kształcenia Społecznościowego Autorzy: Strona 1

2 Recenzja publikacji: Dr Andrzej Szelc Prof. dr hab. Jerzy Chłopecki ISBN Strona 2

3 SPIS TREŚCI WSTĘP... 7 ROZDZIAŁ I. WPROWADZENIE DO E-EDUKACJI SPOŁECZNOŚCIOWEJ Podstawowe pojęcia Definicja pojęcia uczenie się Definicja pojęcia nauczanie Pojęcie i formy kształcenia Kształcenie elektroniczne e-learning Kształcenie komplementarne blended learning Samokształcenie Rys historyczny kształtowania się różnych form kształcenia Charakterystyka elektronicznych form kształcenia w odniesieniu do tradycyjnej edukacji Nauczanie tradycyjne a elektroniczne Modele nauczania i komunikowania się w edukacji na odległość Technologie stosowane w edukacji elektronicznej Pomiar efektów kształcenia uniwersyteckiego Sprawdzanie i ocenianie jako podstawowe czynności oceny procesu kształcenia Czynniki efektywności kształcenia Narzędzia i metody oceny skuteczności kształcenia Pomiar efektywności elektronicznych form kształcenia Wyznaczniki podatności przedmiotów na e-edukację KSZTAŁCENIE SPOŁECZNOŚCIOWE Treści tworzone przez użytkowników Treści szkoleniowe skupione na potrzebach osób uczących się Charakterystyka osób uczących się Strona 3

4 Kooperatywne uczenie się (collaborative learning) Teorie pedagogiczne w nauczaniu społecznościowym Kształcenie społecznościowe w e-edukacji ROZDZIAŁ II. WEB 2.0 NOWY TREND W INTERNECIE I EDUKACJI Czym jest Web Charakterystyka wybranych narzędzi społecznościowych Strony typu Wiki Blogi Zakładki społecznościowe Repozytoria video Sieci społecznosciowe Podkast RSS E-portfolio Czaty i komunikatory internetowe Repozytoria grafiki Gry Wirtualne światy Aplikacje m-learning Fora dyskusyjne E-learning a WEB Przegląd rozwiązań open source do budowy społeczności Elgg Dolphin XOOPS Buddy Press Anahita Przykłady zastosowań WEB 2.0 w e-learningu akademickim Strona 4

5 ROZDZIAŁ III. WYMAGANIA WOBEC MODELU KSZTAŁCENIA SPOŁECZNOŚCIOWEGO WYNIKI BADAŃ OPINIE STUDentÓW I ABSOLWENTÓW Przygotowanie do nauki w Internecie Nastawienie do e-edukacji Wizja platformy społecznościowej Odpłatność za e-szkolenia i finansowanie portalu Motywowanie użytkowników do nauki i aktywności Budowa prestiżu, promocja i firmowanie portalu Opinie nauczycieli i dydaktyków Doświadczenia z e-edukacją Kluczowe elementy społecznościowej platformy edukacyjnej Przygotowanie i prowadzenie e-szkoleń Główne motywatory do korzystania z portalu Ewaluacja i certyfikaty Wysokość opłat za kursy Budowa pozycji portalu na rynku edukacyjnym Opinie pracodawców i ekspertów Postrzeganie e-edukacji Podniesienie motywacji i zaangażowania użytkowników Budowa platformy społecznościowej Finansowanie platformy ROZDZIAŁ IV. PROJEKT PLATFORMY KSZTAŁCENIA SPOŁECZNOŚCOWEGO WELEARNING Założenia i uwarunkowania budowy platformy Krajowe Ramy Kwalifikacji Idea uczenia się przez całe życie Kompetencje społeczne jako klucz do sukcesu Istota kontaktu i interakcji pomiędzy użytkownikami w nauczaniu na odległość Strona 5

6 Założenia polityki jakości kształcenia Opis platformy Misja systemu Architektura systemu Opis modułów systemu Szanse i zagrożenia płynące z modelu platformy PODSUMOWANIE DODATEK 1. PROCEDURA WDROŻENIA MODELU KSZTAŁCENIA SPOŁECZNOŚCIOWEGO DODATEK 2. ZESTAWIENIE NARZĘDZI WYKORZYTYWANYCH W KSZTAŁCENIU SPOŁECZNOŚCIOWYM LITERATURA ŹRÓDŁA INTERNETOWE SPIS TABEL SPIS RYSUNKÓW Strona 6

7 Wstęp Obecnie zaobserwować można ogromne zainteresowanie tworzeniem sieci społecznościowych i wykorzystaniem technologii Web 2.0. Niniejszy podręcznik próbuje odpowiedzieć na pytanie w jaki sposób powinno się wykorzystać to zainteresowanie w sektorze edukacji, zwłaszcza na poziomie wyższym?. Jakie są możliwe zalety płynące z wykorzystania tego podejścia, a jakie czynniki przemawiają przeciw? Autorzy omawiają szczegółowo być może pierwszy w Polsce kompleksowy model kształcenia społecznościowego, który jest wdrażany w Wyższej Szkole Europejskiej im. ks. Tischnera. Podręcznik podzielony jest na cztery rozdziały: Rozdział 1 Przedstawia kształcenie społecznościowe nie jako zupełnie nowy koncept, ale jako kolejny krok w ewolucji nauczania na odległość. Rozdział 2 poświęcony został narzędziom Web 2.0 wykorzystywanym w edukacji. Zostało w nim omówionych 15 narzędzi wraz z podkreśleniem ich zalet i wad w kontekście zastosowań edukacyjnych. W rozdziale tym pokazano sposób wykorzystania narzędzi Web 2.0 w Polsce i na świecie. Rozdział 3 zawiera podsumowanie badań przeprowadzonych w konsorcjum akademickim (Wyższa Szkoła Europejska im. ks. Tischnera w Krakowie, Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie oraz Wyższa Szkoła Zarządzania i Administracji w Zamościu) poświęconych wymaganiom wobec modelu kształcenia społecznościowego. Badaniami objęci byli studenci i absolwenci, pracownicy uczelni oraz pracodawcy i eksperci. Rozdział 4 zawiera omówienie założeń platformy kształcenia społecznościowego oraz szczegółowy opis wdrażanego systemu. Podręcznik zawiera również dwa dodatki: Dodatek 1 zawiera skrótowe omówienie procedury wdrożenia modelu kształcenia społecznościowego w instytucji edukacyjnej. Dodatek 2 to zestawienie narzędzi wykorzystywanych w kształceniu społecznościowym, w większości typu open source, które można włączyć do istniejących systemów e-learning uczelni. Strona 7

8 ROZDZIAŁ I. Wprowadzenie do e-edukacji społecznościowej 1.1. Podstawowe pojęcia Definicja pojęcia uczenie się Definiowanie podstawowych pojęć dydaktycznych związanych z tematyką pracy należy rozpocząć od pojęcia uczenie się. Świadomość prawidłowości oraz przebiegu uczenia się jest bowiem niezbędna do skutecznego organizowania nauczania. Należy zaznaczyć, że w literaturze dydaktycznej nie ma jednej spójnej definicji tego pojęcia i nie jest ono jednoznacznie rozumiane przez psychologów i dydaktyków. Formułowane definicje posiadają wspólne elementy, jednakże różnią się ujęciem i zakresem. Poniżej zostaną podane różne definicje polskich dydaktyków, co pozwoli wyodrębnić najważniejsze cechy tego pojęcia. B. Nawroczyński, pedagog i historyk myśli pedagogicznej, pisząc o uczeniu się, wskazywał, że jest to zarówno nabywanie wiadomości, jak i nabywanie sprawności. Według niego uczenie się nie jest biernym procesem i występuje wyłącznie, gdy jesteśmy czynni. Aktywność uczącej się osoby jest warunkiem koniecznym zdobywania nowych umiejętności. Uczenie się jest więc czynnym procesem przetwarzania 1. W. Okoń definiuje uczenie się, jako proces, w którego toku na podstawie doświadczenia, poznania i ćwiczenia powstają nowe formy zachowania się i działania lub ulegają zmianom formy wcześniej nabyte. Jest ono obok pracy, działalności społeczno-kulturalnej i zabawy jedną z podstawowych form ludzkiej działalności. Uczenie się może się odbywać zarówno w szkole, jak i poza nią w codziennych sytuacjach życiowych. Warunkuje rozwój każdego człowieka i jest źródłem dokonujących się w nim zmian. Poprzez poznanie i działanie, które są podstawowymi czynnościami uczenia się, ludzie poznają otaczającą ich rzeczywistość, zdobywają wiadomości, kształtują nowe formy zachowania się, a także przekształcają dotychczasowe formy, doskonaląc nawyki i umiejętności oraz weryfikując swoją wiedzę. W. Okoń zwraca uwagę, że aktywność i zaangażowanie osoby uczącej się jest warunkiem koniecznym efektywności procesu uczenia się 2. Cz. Kupisiewicz określa uczenie się, jako proces zamierzonego nabywania przez uczący się podmiot określonych wiadomości, umiejętności i nawyków, dokonujący się w toku bezpośredniego i pośredniego poznawania rzeczywistości. Przedmiotem uczenia się jest otaczająca ludzi rzeczywistość przyrodnicza, techniczna, kulturowa oraz społeczna. Ludzie odkrywają poszczególne jej fragmenty bezpośrednio i pośrednio. Bezpośrednie poznanie oznacza, że człowiek jest zdany głównie na własne siły, a podejmowane działania decydują o końcowych efektach jego działalności. Zdobywanie wiedzy odbywa się poprzez samodzielne dostrzeganie zależności, for- 1 2 B. Nawroczyński, Zasady nauczania, Wyd. Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1961, s. 49. W. Okoń, Wprowadzenie do dydaktyki ogólnej, Wydawnictwo Akademickie Żak, Warszawa 2003, s. 18. Strona 8

9 mułowanie i sprawdzanie hipotez, rozwiązywanie różnego rodzaju problemów przy użyciu dostępnych metod i narzędzi. Pośrednie poznanie zakłada możliwość wykorzystania zgromadzonej przez ludzkość wiedzy. Przyswajać ją można m.in. poprzez czytanie literatury, uczestnictwo w wykładach i dyskusjach, naśladownictwo. Pośredni sposób poznawania rzeczywistości dominuje w początkowych latach życia każdego człowieka. Umożliwia stosunkowo szybkie opanowanie podstawowej wiedzy o otaczającym świecie oraz zdobycie umiejętności i nawyków, bez których niemożliwe byłoby racjonalne poznawanie bezpośrednie 3. Podsumowując przedstawione definicje, można stwierdzić, że uczenie się charakteryzuje się planowością, systematycznością, aktywnym zaangażowaniem osoby uczącej się, złożonością, ukierunkowaniem na wynik oraz różnorodnością sposobów i form. Opiera się na indywidualnym doświadczeniu oraz bezpośrednim i pośrednim poznaniu. Jest to proces trwający przez całe życie, zdeterminowany ciągłą potrzebą optymalizacji własnego działania w stale zmieniającej się rzeczywistości. Czynniki wpływające na ten proces to posiadane zdolności, poziom motywacji, środowisko oraz bodźce zewnętrzne. W wyniku uczenia się powstają nowe formy zachowania się i działania oraz ulegają modyfikacji zachowania wcześniej nabyte Definicja pojęcia nauczanie Podobnie jak uczenie się również pojęcie nauczanie posiada wiele definicji koncentrujących się na różnych aspektach. W. Okoń określa nauczanie jako planową, systematyczną pracę nauczyciela z uczniami, polegającą na wywoływaniu i utrwalaniu zmian w ich wiedzy, dyspozycjach, postępowaniu i całej osobowości pod wpływem uczenia się i opanowywania wiedzy, przeżywania wartości i własnej działalności praktycznej 4. Przestawiona definicja wskazuje, że nauczanie umożliwia zarówno zdobywanie wiedzy oraz umiejętności, jak i rozwijanie własnych zainteresowań, zdolności, kształtowanie właściwych postaw moralnych, przekonań światopoglądowych oraz cech charakteru. Analiza przedstawionych cech pozwala zaobserwować ścisły związek nauczania z kształceniem i wychowaniem. Z uwagi na bardzo duże społeczne znaczenie nauczanie otaczane jest we wszystkich krajach szczególną opieką. Polega ona m.in. na instytucjonalizacji nauczania, tworzeniu systemów szkolnictwa i infrastruktury oświatowej, wprowadzaniu powszechnego obowiązku szkolnego. Jest to więc działalność mająca na celu stworzenie dogodnych warunków, które umożliwiają uczenie się. Na podobną zależność nauczania z wychowaniem wskazuje również B. Nawroczyński, który definiuje nauczanie, jako oddziaływanie zmierzające do tego, aby wychowanek przyswoił sobie wiadomości i umiejętności oraz wykształcił się na odpowiednich dobrach kultury Cz. Kupisiewicz, Dydaktyka ogólna, wyd. Graf Punkt, Warszawa 2000, s. 25. W. Okoń, Nowy słownik pedagogiczny, Wydawnictwo Akademickie Żak, Warszawa 2007, s B. Nawroczyński, dz. cyt., s. 41. Strona 9

10 Cz. Kupisiewicz pisze, że nauczanie występować może zarówno w postaci przypadkowych i okazjonalnych działań, jak i może być planowanym, systematycznym i bezpośrednio kierowanym procesem uczenia się. Przykładem może tu być zdobywanie informacji, których potrzebujemy w danym momencie, lub organizowane w ściśle określonych warunkach zajęcia szkolne. W tym drugim przypadku nie jest to jednorazowy akt nauczania, ale rozbudowana i ściśle określona ich sekwencja, która przebiegać może przez długi, niekiedy nawet wieloletni okres. Kupisiewicz zwraca uwagę na fakt, że nauczanie jest działalnością intencjonalną, w której występują elementy kontroli. Nauczyciel na podstawie bezpośredniej obserwacji pracy uczniów oraz sprawdzania jej efektów może tę pracę zmieniać poprzez odpowiednie polecenia, dygresje czy pytania naprowadzające. Opisane czynności umożliwiają likwidowanie i zapobieganie błędom, które mogą pojawić się podczas nauki 6. Z przedstawionych określeń i definicji wynika, że nauczanie jest zespołem zabiegów i działań, na który składają się takie czynności jak inicjowanie (inspirowanie), planowanie, organizowanie, kierowanie, kontrola i korekta. Ważnym aspektem nauczania jest odpowiednie kierowanie aktywnością uczniów. Instrumentem nauczania w ręku nauczyciela jest jego wiedza oraz racjonalnie stosowane metody, formy i środki dydaktyczne. Nauczyciel powinien tak organizować pracę uczniów, aby poprzez samodzielne myślenie i działanie poznawali oni rzeczywistość, a nie tylko biernie przyswajali wykładane treści. Nauczanie jest procesem niezwykle złożonym, o czym świadczy to, że występuje w formie różnych czynności, jest warunkowane przez wiele czynników oraz spełnia informacyjne, utrwalające i kontrolne funkcje. Celem nauczania jest nie tylko przekazanie wiedzy i umiejętności, ale także wychowanie, wywołanie trwałych zmian w postępowaniu i ukształtowanie odpowiedniego systemu wartości Pojęcie i formy kształcenia Kształcenie jest pojęciem, które bardzo różnie jest definiowane przez pedagogów. Chęć nadania mu pewnej jednoznaczności natrafia na trudności, które wynikają z utrwalenia się poglądów poszczególnych autorów. W. Okoń traktuje kształcenie jako proces zmierzający do wykształcenia. Odnosi się on do zmian osobowości, które obejmują jednocześnie stronę poznawczoinstrumentalną polegającą na poznawaniu świata i jego przekształcaniu, jak również stronę aksjologiczną, wiążącą się z kształtowaniem postaw i systemu wartości. Kształcenie jest zatem częścią składową wychowania, a w procesie kształcenia realizowane są podstawowe cele i zadania ogólnowychowawcze. Prowadzi do zdobywania wiedzy, nawyków, umiejętności, rozwoju zainteresowań oraz zdolności poznawczych, które doskonalą cechy osobowości każdego człowieka 7. Odmienne stanowisko, wyraźnie oddzielające kształcenie od wychowania, prezentuje H. Muszyński. Według niego kształcenie jest działaniem zmierzającym do ukształtowania dyspozycji 6 Cz. Kupisiewicz, dz. cyt., s W. Okoń, Wprowadzenie do dydaktyki ogólnej, cyt. wyd., s Strona 10

11 instrumentalnych (wiedzy, umiejętności, inteligencji), podczas gdy wychowanie ma zmierzać do ukształtowania dyspozycji emocjonalno-wolicjonalnych (czyli kierunkowych) w osobowości jednostki. Podobnie K. Sośnicki określił kształcenie jako przekształcanie intelektualnej strony człowieka, czego rezultatem ma być wykształcenie 8. Z kolei Cz. Kupisiewicz opisuje kształcenie, jako ciąg systematycznych czynności nauczycieli i uczniów, umożliwiających uczniom opanowanie wiedzy o świecie, wyrabianie sprawności w jej stosowaniu, rozwijanie zdolności i zainteresowań, kształtowanie przekonań i postaw (tabela 1). Uczenie się jest ściśle sprzężone z nauczaniem, co oznacza, że działania ucznia inspirowane i oceniane przez nauczyciela jednocześnie modyfikują jego postępowanie. Na proces kształcenia składają się zatem mniej lub bardziej obszerne czynności nauczania uczenia się, które zmierzają do osiągnięcia założonych wcześniej rezultatów i zadań dydaktyczno-wychowawczych. Zaliczamy do nich: samodzielne zdobywanie przez uczniów określonych wiadomości i umiejętności w drodze zarówno indywidualnych, jak i zespołowych wysiłków; nabywanie przez uczniów wiedzy w drodze poznania bezpośredniego, np. w wyniku prowadzonych obserwacji, eksperymentów, wywiadów, przy równoczesnym zapewnieniu im warunków i środków umożliwiających wzbogacenie posiadanych już wiadomości i umiejętności za pomocą poznania pośredniego; systematyczne wykorzystywanie kontroli i oceny własnych wyników uczenia się, przy równoczesnym włączeniu tych czynności do organizowanego przez szkołę systemu kontroli i oceny końcowych efektów pracy dydaktycznej 9. Tabela 1. Czynności nauczycieli i uczniów w procesie kształcenia Czynności nauczycieli działania sprzyjające uświadomieniu uczniom celów i zadań kształcenia zaznajamianie uczniów z nowymi rzeczami i zdarzeniami kierowanie procesem nabywania pojęć kierowanie procesem poznawania prawidłowości i praw naukowych Czynności uczniów działania służące wytworzeniu pozytywnej motywacji do nauki, stosownie do określonych celów poznawanie nowych rzeczy i zdarzeń procesy uogólniania służące wytworzeniu pojęć poznawanie prawidłowości i praw naukowych oraz systematyzowanie wiedzy 8 9 W. Okoń, Nowy słownik pedagogiczny, cyt. wyd., s Cz. Kupisiewicz, dz. cyt., s Strona 11

12 kierowanie procesem przechodzenia od teorii do praktyki organizowanie zajęć praktyczno-wytwórczych sprawdzanie i ocena osiągniętych przez uczniów kompetencji nabywanie umiejętności i nawyków działania praktyczne służące wytwarzaniu przedmiotów i zmian w otoczeniu samokontrola osiągnięć uzyskiwanych w toku uczenia się Źródło: W. Okoń, Wprowadzenie do dydaktyki ogólnej, Wydawnictwo Akademickie Żak, Warszawa 2003, s Wyróżniamy wiele rodzajów kształcenia, z których najważniejsze to: kształcenie ogólne przygotowuje do uczestnictwa w życiu społecznym. Ma na celu przekazanie podstawowej wiedzy o przyrodzie, technice, kulturze i społeczeństwie oraz zapewnienie odpowiedniego poziomu dojrzałości w rozwoju intelektualnym i społecznomoralnym; otwiera drogę do wyższych szczebli kształcenia, takich jak studia wyższe; realizowane jest głównie w szkołach podstawowych, gimnazjach i liceach ogólnokształcących; kształcenie zawodowe pozwala na opanowanie wymaganej wiedzy związanej z wybranym zawodem, opanowanie metod, środków i form pracy zawodowej oraz rozwinięcie zainteresowań i uzdolnień potrzebnych w związku z wykonywaniem danego zawodu; kształcenie ustawiczne, zwane również kształceniem przez całe życie, umożliwia dorosłym uzyskiwanie lub uzupełnienie wykształcenia, zdobywanie kwalifikacji zawodowych, zmianę zawodu, specjalności zawodowej oraz rozwoju zamiłowań i umiejętności; prowadzone jest przez placówki i instytucje oświatowe zajmujące się edukacją dorosłych; kształcenie specjalne zapewniające opiekę i wychowanie dzieci i młodzieży z zaburzeniami i odchyleniami rozwojowymi 10. Zgodnie z definicją zamieszczoną w słowniku pedagogicznym forma kształcenia jest to termin oznaczający zewnętrzną, organizacyjną stronę kształcenia w odróżnieniu od metody nauczania, która dotyczy sposobu pracy nauczycieli i uczniów. Forma kształcenia obejmuje zewnętrzne warunki kształcenia, a więc dobór uczniów i nauczycieli, połączenie ich w odpowiednie grupy, współpracę grup i jednostek z sobą, rodzaj zajęć oraz warunki miejsca i czasu pracy dydaktycznej W. Okoń, Nowy słownik pedagogiczny, cyt. wyd., s W. Okoń, Nowy słownik pedagogiczny, cyt. wyd., s Strona 12

13 W literaturze ciągle jeszcze można zetknąć się z utożsamianiem formy z metodą kształcenia, co nie jest poprawne ani uzasadnione. Metody kształcenia określają bowiem, jak uczyć w określonych warunkach. Formy kształcenia warunkują natomiast organizacyjną stronę pracy dydaktycznej w zależności od celów i zadań kształcenia, liczby uczniów, miejsca i czasu nauki, posiadanych pomocy naukowych oraz dostępnych metod komunikacji. Wskazują, jak zorganizować i przeprowadzić zajęcia stosownie do tego, kto, gdzie, kiedy i w jakim celu będzie w nich uczestniczyć. Każdy z tych czynników ma wpływ na wybór optymalnej formy szkolenia. Należy zaznaczyć, że stosowanie różnych form kształcenia jest korzystne i stwarza dużo nowych sytuacji dydaktycznowychowawczych. Sprzyja rozwojowi osobowości uczniów oraz powstawaniu kontaktów międzyludzkich 12. Formy kształcenia ze względu na liczbę uczących się osób dzielimy na: jednostkowe; zbiorowe, grupowe, obejmujące system klasowo-lekcyjny, laboratoryjno-lekcyjny, warsztatowo-lekcyjny, kursowy i kształcenia zaocznego. Inny możliwy podział wyodrębnia kształcenie: teoretyczne (wykłady, ćwiczenia, seminaria, konsultacje); praktyczne (ćwiczenia, zajęcia laboratoryjne, zajęcia sztabowe, zajęcia instruktorskometodyczne, podróże specjalistyczne, wycieczki itp.) 13. W niniejszym podręczniku zastosowany zostanie następujący podział form kształcenia, uzależniony od sposobu prowadzenia zajęć i wykorzystania e-learningu w procesie dydaktycznym: kształcenie tradycyjne; kształcenie komplementarne blended learning; kształcenie zdalne, elektroniczne e-learning; kształcenie społecznościowe Cz. Kupisiewicz, dz. cyt., s. 55. J. Bednarek, E. Lubina, Kształcenie na odległość: podstawy dydaktyki, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2008, s Strona 13

14 Kształcenie elektroniczne e-learning Trudność podania jednoznacznej definicji pojęcia e-learning wynika z faktu, że poszczególni autorzy skupiają się na różnych jego aspektach oraz zakresie. E-learning, nazywany nauczaniem elektronicznym, często utożsamiany jest z nauczaniem zdalnym czy kształceniem na odległość. Należy pamiętać jednak, że przytoczone określenia nie zawsze oznaczają to samo. Warto więc zdefiniować to pojęcie oraz zastanowić się nad jego istotą. A. Stecyk określa e-learning jako kontrolowane przekazywanie wiedzy (najczęściej na odległość) oparte na mediach elektronicznych. Zajęcia e-learningowe prowadzone są z wykorzystaniem multimedialnych materiałów i pomocy dydaktycznych, przekazywanych na płytach CD, udostępnianych przez Internet lub wewnętrzną sieć komputerową danej jednostki edukacyjnej, a także ostatnio przez telefonię komórkową na urządzenia mobilne. E-learning może być stosowany jako niezależna metoda szkoleniowa, wsparcie tradycyjnych zajęć, a także jako sposób na aktualizację wiedzy i umiejętności 14. Na inny aspekt zwraca uwagę M. Pluta-Olearnik, która pisze, że postępująca digitalizacja wiedzy, dystrybucja przez Internet oraz jej interaktywność zrewolucjonizowały proces kształcenia. Odbyło się to poprzez przejście od modelu korespondencyjnego, w którym materiały przekazywane były w formie drukowanej bądź nadawane przez radio lub telewizję, do modelu internetowego. Ważnym elementem e-learningu jest umożliwienie kształcenia rozproszonych grup studentów, ponieważ ta forma edukacji znacznie ogranicza, a w wielu przypadkach nawet całkowicie eliminuje konieczność bezpośrednich, osobistych spotkań nauczyciela ze studentami. Kształcenie elektroniczne może realizować te same cele co tradycyjny system edukacji. Pozwala dostosować proces kształcenia do możliwości i potrzeb studenta, daje możliwość wyboru wielu form i metod kształcenia oraz trybu studiowania 15. Podobnie R. Dawidziuk charakteryzuje e-learning jako kształcenie na odległość, w którym zarówno nauczyciel, jak i studenci są od siebie izolowani przez czas, lokalizację lub oba te czynniki jednocześnie. Nauczanie elektroniczne umożliwia komunikację synchroniczną w czasie rzeczywistym lub asynchroniczną odbywającą się z pewnym opóźnieniem czasowym. Materiały szkoleniowe udostępniane mogą być studentom na wiele sposobów. Rozwój komunikacji i spadek cen połączeń internetowych powoduje, że obecnie większość kursów e-learningowych zamieszczana jest w Internecie i jest to najdogodniejszy sposób dostępu do nich A. Stecyk, dz. cyt., s. 16. M. Pluta-Olearnik, Rozwój usług edukacyjnych w erze społeczeństwa informacyjnego, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2006, s. 97. R. Dawidziuk, E-learning nowa koncepcja świadczenia usług edukacyjnych szkół wyższych? [w:] J. Mischke (red.), Akademia online, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Humanistyczno-Ekonomicznej, Łódź 2005, s Strona 14

15 Rysunek 1. Klasyfikacja terminów związanych ze zdalną edukacją Źródło: opracowanie na podstawie http: //www.edustrada.pl, [ ] W literaturze przedmiotu można spotkać się z dwiema formami e-learningu. Jedną z nich jest funkcjonująca od przeszło 20 lat forma CBT (computer based training). Są to szkolenia realizowane przy użyciu komputerów, w których wykorzystywane są specjalnie przygotowane materiały. Ta forma edukacji jest szczególnie skuteczna w nauczaniu obsługi programów komputerowych, ponieważ szkolenia mogą być zintegrowane z wybraną aplikacją. Umożliwia to jednoczesną naukę podczas korzystania z programu. Do dystrybucji materiałów dydaktycznych stosuje się tu głównie typowe nośniki informacji, takie jak płyty CD i DVD. Drugą formą e-learningu jest WBT (web based training), w której kluczową rolę odgrywa Internet. Szkolenia te często opierają się na materiałach udostępnianych online. Przeznaczone są zarówno dla pojedynczych użytkowników, jak i zainteresowanych grup internautów. Wykorzystuje się je najczęściej w szkolnictwie wyższym, do nauki języków obcych oraz w firmach do szkoleń pracowników w różnych oddziałach rozproszonych geograficznie. Korzysta się tu często z różnych metod komunikacji, takich jak fora dyskusyjne, czaty czy wideokonferencje. Klasyfikacja terminów związanych ze zdalną edukacją została przedstawiona na rysunku 1. Z kolei rysunek 2 ukazuje występujące obecnie formy kształcenia i zależności między nimi. Strona 15

16 Rysunek 2. Współczesny model uczenia się i nauczania Źródło: A. Stecyk, ABC elearningu: system LAMS (learning activity management system), Centrum Doradztwa i Informacji Difin, Warszawa 2008, s Kształcenie komplementarne blended learning Blended learning to kształcenie komplementarne, mieszane, zwane również hybrydowym. Tak jak przedstawione poprzednio pojęcia nie ma jednej definicji. Ten rodzaj edukacji powstał znacznie wcześniej niż e-learning. Jest wynikiem postępującego naturalnego rozwoju edukacji. W celu wzbogacenia i uatrakcyjnienia tradycyjnych zajęć zaczęto bowiem dodawać do nich dodatkowe materiały elektroniczne, takie jak gry decyzyjne, symulacje, ćwiczenia. Można zatem powiedzieć, że blended learning stanowi połączenie edukacji tradycyjnej i elektronicznej. Blended learning pozwala powiązać najlepsze cechy nauczania opartego na bezpośrednim kontakcie z prowadzącym i nauczania elektronicznego realizowanego przez Internet. Jest to elastyczna forma kształcenia. Należy zaznaczyć, że nie ma tu jednej, uniwersalnej metody podziału nauczanych treści. W każdym przypadku należy uwzględnić specyfikę wybranego przedmiotu oraz cechy danej grupy studentów. Przykładowo część wykładową można realizować w ramach kursów zdalnego nauczania, a część praktyczną, warsztatową prowadzić na tradycyjnych zajęciach ćwiczeniowych. Forma ta umożliwia zarówno osobisty kontakt, jak i uczestnictwo w wirtualnych konsultacjach czy wideokonferencjach. W kursach e-learningowych można zamieścić dodatkowe materiały związane z przedmiotem, takie jak filmy, nagrania dźwiękowe, interaktywne testy, ćwiczenia i zadania, które w znacznym stopniu mogą pomóc w zdobyciu wymaganej wiedzy. W ten sposób można osiągnąć dużą skuteczność kształcenia oraz założone cele dydaktyczne. Strona 16

17 Z nauczaniem mieszanym mamy do czynienia wyłącznie wtedy, gdy student uczestniczy jednocześnie w obu formach procesu dydaktycznego. Pociąga to jednak koniczność podjęcia określonych zmian organizacyjnych w danej jednostce prowadzącej zajęcia w tym systemie. Należy bowiem zapewnić odpowiednią infrastrukturę, przeszkolić pracowników oraz przystosować sposób funkcjonowania uczelni do dwoistej natury kształcenia komplementarnego Samokształcenie Omówione do tej pory różne formy zdobywania wykształcenia mogą być organizowane i koordynowane przez instytucje zajmujące się kształceniem dorosłych, szkoły, uniwersytety oraz pojedyncze osoby. Należy jednak zaznaczyć, że kształcenie może być również podejmowane samorzutnie. Mówimy wówczas o samokształceniu. Jest to proces samodzielnie prowadzonego uczenia się, całkowicie zależny od podejmującej go osoby. Cele, treść, formy, metody, źródła dobiera i określa tu bowiem sam podmiot. Tak definiowane samokształcenie powinno być stałą działalnością życiową każdego człowieka realizowaną przez całe życie 18. Proces samokształcenia o przewadze celów i treści wychowawczych w zakresie cech charakteru, postaw, uznawanych wartości i ideałów nazywany jest samowychowaniem. Z kolei samodzielne zdobywanie wiedzy w zakresie podstawowym oraz prostych umiejętności zawodowych określane jest jako samouctwo 19. Głównym warunkiem samokształcenia jest samodzielność. Polega ona na tym, że dana osoba sama świadomie planuje cały proces, dobiera odpowiednie formy i metody postępowania, kontroluje jego przebieg i ocenia uzyskiwane rezultaty. W. Okoń wyróżnił następujące elementy samokształcenia: wyłonienie się celu, wzoru osobowego czy ideału i skonfrontowanie go z własnymi możliwościami; rozpatrzenie warunków niezbędnych do osiągnięcia celu; podjęcie decyzji co do wyboru drogi działania; realizacja podjętych zadań samokształceniowych; samokontrola polegająca na analizie i ocenie własnych osiągnięć i braków w realizacji celu (wzoru, ideału) oraz na wyprowadzaniu wniosków co do kierunku dalszej działalności samokształceniowej J. Mischke, W. Zieliński, Jeśli blended learning na uniwersytecie, to jaki?, e-mentor, nr 1(13)/2006. J. Półturzycki, Dydaktyka dla nauczycieli, wyd. Novum, Płock 2002, s F. Bereźnicki, J. Świrko-Pilipczuk (red.), Procesy uczenia się i ich efektywność: praca zbiorowa, wyd. Print Grup, Szczecin W. Okoń, Wprowadzenie do dydaktyki ogólnej, cyt. wyd., s Strona 17

18 Rysunek 3. Główne motywy samokształcenia Źródło: B. Suchodolski, Problemy upowszechniania nauki w epoce współczesnej, wyd. Konserwatorium Oświatowe, Warszawa 1963 Opisany proces warunkowany jest odczuwaniem pewnej potrzeby i pragnieniem jej zaspokojenia (rysunek 3). Motywacja, świadomość celu i drogi do niego, silna wola realizowania podjętych przez siebie decyzji oraz samokontrola połączona z samokrytycyzmem odgrywają tu znaczną rolę. Brak silnej woli jest najczęstszą przyczyną rezygnacji z podjętych już działań. Czynnikiem, który może pomóc w umocnieniu woli działania, jest nadanie procesowi samokształcenia sensu społecznego. Perspektywę taką mogą początkowo stanowić względy osobiste, stopniowo jednak ta perspektywa może nabierać sensu społecznego, np. inżynier opanowuje wiedzę o zarządzaniu, aby lepiej kierować przedsiębiorstwem. L.M. Guglielmino wyróżnił osiem umiejętności i postaw wobec nauki wpływających na skuteczność podejmowanego samokształcenia, które należy kształtować od najmłodszych lat przez całe życie: kreatywność; rozumienie samego siebie; tolerancja na ryzyko, niejasności i komplikacje w uczeniu się; postrzeganie uczenia się jako przyjemności; posiadanie koncepcji siebie jako efektywnego i niezależnego ucznia; postrzeganie uczenia się jako procesu całożyciowego i przynoszącego korzyści; inicjatywa w uczeniu się; zaakceptowanie odpowiedzialności za swoje uczenie się R. G. Brockett, R. Hiemstra, Self-direction in adult learning: perspectives on theory, research and practice, wyd. Routledge, Nowy Jork Strona 18

19 W rezultacie samokształcenia człowiek poznający rzeczywistość i zgłębiający wiedzę o niej (zmiany rzeczowe) równocześnie sam się rozwija (zmiany osobowe) poprzez doskonalenie swoich zdolności poznawczych (zmiany percepcyjne) i umiejętności posługiwania się wiedzą (zmiany operacjonalizacyjne). Dokonuje także przekształcenia posiadanego systemu wartości wyzwalających i kierunkujących jego działanie (zmiany funkcjonalizacyjne) Rys historyczny kształtowania się różnych form kształcenia Od zarania dziejów zdobywanie wiedzy i nowych umiejętności odbywało się na podstawie kontaktu ucznia z nauczycielem. W ten sposób funkcjonowała szkoła w Gaju Akademosa, w której bezpośrednie konwersacje były główną formą prowadzonych zajęć. Poprzez pytania i odpowiedzi dążono do wspólnego poszukiwania i odkrywania prawdy. Przykładem może tu być zapytanie Co przez to rozumiesz? i udzielanie odpowiedzi. Metodę tę nazwano sokratejską, od nazwiska mistrza formy dialogowej Sokratesa. Zarówno Sokrates, jak i Platon potępiali wynalazek pisma. Zakładali oni, że z uwagi na brak możliwości kontaktu z autorem książki nie można go zapytać, co miał na myśli. Dlatego uczenie się z książek nie mogło obyć się bez nauczyciela, którego zadaniem było wyjaśnianie i interpretowanie przeczytanych treści. W okresie, gdy książki były przepisywane ręcznie, a przez to były bardzo rzadkie i kosztowne, wykładowca był osobą, która nie tylko posiadała książkę, ale i mogła żyć z jej komentowania 23. Wynalazek druku w XV wieku spowodował, że książki stały się tańsze i dostępniejsze. Z uwagi na słabą samodyscyplinę oraz wysoki stopień trudności podręczniki nie były przeznaczone do samodzielnego uczenia się. Zmieniła się też rola nauczyciela. Przestał on być komentatorem, lektorem. Jego zadaniem stało się przekazywanie wiedzy oraz analizowanie licznych dostępnych dzieł. W ten sposób pojawiła się pierwsza forma zdalnej edukacji. Z kształceniem korespondencyjnym można zetknąć się już w XVIII wieku. W 1700 roku w Stanach Zjednoczonych pojawiły się pierwsze prasowe ogłoszenia o nauczaniu korespondencyjnym. I. Pitman, angielski fotograf, w 1837 roku wprowadził korespondencyjne kursy z zakresu stenografii. Z kolei w 1870 roku Illinois Wesleyan University zaoferował pierwszy korespondencyjny program studiów. W 1883 roku w Nowym Jorku powstał pierwszy uniwersytet korespondencyjny, a w 1890 roku utworzono Międzynarodową Szkołę Korespondencyjną, która zapewniała kursy pracownikom ponad 150 różnych firm kolejowych. Edukacja korespondencyjna przyczyniła się do znaczących zmian społecznych. Pozwoliła na zdobywanie wiedzy osobom, które zamieszkiwały na odległych obszarach, a nie były w stanie pod J. Bednarek, E. Lubina, dz. cyt., s. 65. T. Goban-Klas, Uczenie na odległość: formy i problemy, [w:] E. Okoń-Horodyńska (red.) Nauczanie na odległość nowa szansa dla edukacji, Śląskie Wydawnictwa Naukowe, Tychy 1999, s. 11. Strona 19

20 jąć nauki z uwagi na wykonywaną pracę czy swoją niepełnosprawność. Znaczące było umożliwienie kobietom zdobywania wykształcenia, ponieważ w tamtym okresie kobiety nie mogły uczęszczać do typowo męskich szkół. Długi okres oczekiwania na korespondencję, liczony często w tygodniach, a początkowo nawet w miesiącach, znacznie jednak ograniczał interakcje pomiędzy nauczycielem a uczniami. Stopniowo problem ten stawał się coraz mniejszy. Należy zaznaczyć, że forma kształcenia korespondencyjnego funkcjonowała bardzo długo i straciła dopiero na znaczeniu wraz z upowszechnieniem się sieci komputerowych, w tym Internetu. Początek XX wieku przyniósł wiele nowych technologii, które wpłynęły na znaczne poszerzenie oferty edukacyjnej, zwiększenie atrakcyjności i efektywności prowadzonych szkoleń. Radio umożliwiło słowny przekaz wiedzy, a telefony szybką interakcję i konsultacje. W 1925 roku Uniwersytet Stanu Iowa zaoferował pierwsze kursy radiowe. Następnie postępujący wzrost popularności telewizji pozwolił na przekaz treści edukacyjnych zarówno w postaci dźwięku, jak i obrazu. Studenci od tej pory mogli już na żywo za pośrednictwem telewizora słuchać i widzieć swojego nauczyciela. Pojawiły się szkolenia, a nawet całe programy studiów realizowane w ramach kursów telewizyjnych. Pierwsza telewizja edukacyjna powstała w roku Dopełnieniem przekazu telewizyjnego był rozwój systemów telekonferencyjnych (lata 70.) i wideokonferencyjnych (koniec lat 90. XX wieku). Ze względu na duże koszty technologia ta nie stała się równie popularna jak kursy radiowe i telewizyjne. Wprowadzenie interaktywności realizowanej w czasie rzeczywistym pozwoliło znacznie zwiększyć skuteczność procesu dydaktycznego. Rozwiązania te wniosły nową jakość do zdalnego nauczania. Kolejną znaczącą zmianę w funkcjonującym systemie kształcenia przyniósł rozwój komputerów. Już w latach 50. ubiegłego wieku wykorzystywano programy komputerowe w badaniach naukowych. Nauczanie wspomagane komputerem (CBT) ma swój początek w 1970 roku, kiedy to wykorzystano pierwszy interaktywny przekaz poprzez media elektroniczne. Rozwój i upowszechnienie nowych technologii możliwy był dopiero po spadku cen sprzętu komputerowego, a w szczególności po wprowadzeniu mikrokomputerów. Nastąpiło to w latach 80. Komputery zawitały do domów i szkół. Dużą popularność zyskały wówczas komputerowe kursy zdalnego nauczania, wykorzystujące specjalne oprogramowanie instalowane na danym komputerze. W ten sposób realizowano nauczanie wielu przedmiotów, w szczególności podstawy informatyki i obsługę różnego rodzaju oprogramowania. Strona 20

Początki e-learningu

Początki e-learningu E-learning Początki e-learningu Początków nauczania na odległość można doszukiwać się w Stanach Zjednoczonych w latach 80. Technikę tą początkowo wykorzystywało tylko kilka uczelni wyższych. Widząc zainteresowanie

Bardziej szczegółowo

OPIS WYMOGÓW JAKOŚCI ŚWIADCZENIA USŁUG e-learnig

OPIS WYMOGÓW JAKOŚCI ŚWIADCZENIA USŁUG e-learnig OPIS WYMOGÓW JAKOŚCI ŚWIADCZENIA USŁUG e-learnig E-learning jako usługa rozwojowa E-learning to jedna z forma zdalnego nauczania (tj. formy wspomagania procesu uczenia się technologiami informacyjno-komunikacyjnymi)

Bardziej szczegółowo

Platformy e-learningowe nowe możliwości wzbogacania oferty dydaktycznej w bibliotece akademickiej. Seminarium PolBiT Warszawa, 18-19.03.

Platformy e-learningowe nowe możliwości wzbogacania oferty dydaktycznej w bibliotece akademickiej. Seminarium PolBiT Warszawa, 18-19.03. Platformy e-learningowe nowe możliwości wzbogacania oferty dydaktycznej w bibliotece akademickiej Seminarium PolBiT Warszawa, 18-19.03.2010 Wybrane pola zastosowań e-learningu typowe indywidualne bądź

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie nowych mediów w procesie kształcenia jako przykład innowacji dydaktycznej

Wykorzystanie nowych mediów w procesie kształcenia jako przykład innowacji dydaktycznej Wykorzystanie nowych mediów w procesie kształcenia jako przykład innowacji dydaktycznej mgr Sylwia Polcyn-Matuszewska Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu Informacja o autorce: mgr Sylwia Polcyn-Matuszewska

Bardziej szczegółowo

Wyższa Szkoła Pedagogiczna ZNP w Warszawie. Specjalność: Pedagogika pracy z zarządzaniem i marketingiem,

Wyższa Szkoła Pedagogiczna ZNP w Warszawie. Specjalność: Pedagogika pracy z zarządzaniem i marketingiem, Wyższa Szkoła Pedagogiczna ZNP w Warszawie Katedra Pedagogiki Pracy dr hab. Henryk Bednarczyk Technologia kształcenia zawodowego Plan nauczania Specjalność: Pedagogika pracy z zarządzaniem i marketingiem,

Bardziej szczegółowo

E-learning: nowoczesna metoda kształcenia

E-learning: nowoczesna metoda kształcenia E-learning: nowoczesna metoda kształcenia Tworzenie kursów e-learningowych Karolina Kotkowska Plan prezentacji część I E-learning obiektywnie: 2. Definicja 3. Formy 4. Wady i zalety e-szkoleń 5. Mity 6.

Bardziej szczegółowo

MODUŁ E-learning nauczanie przez Internet

MODUŁ E-learning nauczanie przez Internet MODUŁ E-learning nauczanie przez Internet Czas trwania zajęć: 1 moduł, 12 jednostek lekcyjnych, razem 540. Cele zajęć: Cele operacyjne: UCZESTNICY: mm. zapoznają się terologią nn. rozpoznają różne typy

Bardziej szczegółowo

Numer i nazwa obszaru: 5 Wdrażanie nowych, innowacyjnych sposobów nauczania i oceniania, w celu podnoszenia efektywności kształcenia w cyfrowej szkole

Numer i nazwa obszaru: 5 Wdrażanie nowych, innowacyjnych sposobów nauczania i oceniania, w celu podnoszenia efektywności kształcenia w cyfrowej szkole Numer i nazwa obszaru: 5 Wdrażanie nowych, innowacyjnych sposobów nauczania i oceniania, w celu podnoszenia efektywności kształcenia w cyfrowej szkole Temat szkolenia: Gryfikacja i inne innowacyjne metody

Bardziej szczegółowo

Realizacja modelu nauczania hybrydowego. jasinski.ukw.edu.pl

Realizacja modelu nauczania hybrydowego. jasinski.ukw.edu.pl Realizacja modelu nauczania hybrydowego na przykładzie platformy b-learningowej dla studentów filologii germańskiej Arkadiusz Jasinski jasinski.ukw.edu.pl Na początku był e-learning czyli model nauczania

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego AGNIESZKA MAZUREK E-LEARNING JAKO NOWOCZESNE NARZĘDZIE WYKORZYSTYWANE W SZKOLENIACH Projekt realizowany

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół nr 2 w Wałczu ZASADNICZA SZKOŁA ZAWODOWA NR 1 IM. PROFESORA WIKTORA ZINA

Zespół Szkół nr 2 w Wałczu ZASADNICZA SZKOŁA ZAWODOWA NR 1 IM. PROFESORA WIKTORA ZINA Projekt pn. Bezpośrednie wsparcie rozwoju szkół poprzez wdrożenie zmodernizowanego systemu doskonalenia nauczycieli w powiecie wałeckim Priorytet III Działanie 3.5 Program Operacyjny Kapitał Ludzki 2007

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pracy Gimnazjum nr 5 im. Sejmu Polskiego na lata 2010-2015

Koncepcja pracy Gimnazjum nr 5 im. Sejmu Polskiego na lata 2010-2015 Koncepcja pracy Gimnazjum nr 5 im. Sejmu Polskiego na lata 2010-2015 1 I. Informacja o szkole: a. Nazwa szkoły: Gimnazjum nr 5 im. Sejmu Polskiego w Słupsku. b. Adres szkoły: ul. Profesora Lotha 3, 76

Bardziej szczegółowo

Katedra Pedagogiki Pracy Wyższa Szkoła Pedagogiczna ZNP w Warszawie prof. dr hab. Henryk Bednarczyk

Katedra Pedagogiki Pracy Wyższa Szkoła Pedagogiczna ZNP w Warszawie prof. dr hab. Henryk Bednarczyk Katedra Pedagogiki Pracy Wyższa Szkoła Pedagogiczna ZNP w Warszawie prof. dr hab. Henryk Bednarczyk Technologia kształcenia zawodowego e-repetytorium Spis treści I. Ramowy plan nauczania 1. Cel studiów

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU (realizowanego w module specjalności) Chemia z przyrodą

KARTA KURSU (realizowanego w module specjalności) Chemia z przyrodą KARTA KURSU (realizowanego w module specjalności) Chemia z przyrodą.. (nazwa specjalności) Nazwa Dydaktyka przyrody 1, 2 Nazwa w j. ang. Didactic of natural science Kod Punktacja ECTS* 6 Koordynator Dr

Bardziej szczegółowo

E-learning nauczanie na odległość

E-learning nauczanie na odległość E-learning nauczanie na odległość część 2. Cel prezentacji Przekonanie Państwa, że warto uatrakcyjnić i wzbogacić proces dydaktyczny w szkole o pracę z uczniem na platformie e-learningowej Moodle. część

Bardziej szczegółowo

Gimnazjum w Gardnie Imię i nazwisko SORE Piotr Waydyk

Gimnazjum w Gardnie Imię i nazwisko SORE Piotr Waydyk Projekt realizowany przez Powiat Gryfiński pn. Bezpośrednie wsparcie rozwoju szkół poprzez zmodernizowany system doskonalenia nauczycieli w powiecie gryfińskim współfinansowany przez Unię Europejską ze

Bardziej szczegółowo

G I M N A Z J U M I M. A R M I I K R A J O W E J RAPORT Z EWALUACJI WEWNĘTRZNEJ W PIASKU 2013/2014. Piasek, czerwiec 2014 r.

G I M N A Z J U M I M. A R M I I K R A J O W E J RAPORT Z EWALUACJI WEWNĘTRZNEJ W PIASKU 2013/2014. Piasek, czerwiec 2014 r. G I M N A Z J U M I M. A R M I I K R A J O W E J W PIASKU RAPORT Z EWALUACJI WEWNĘTRZNEJ 2013/2014 Piasek, czerwiec 2014 r. Przedmiot ewaluacji: Uczniowie nabywają wiadomości określone w podstawie programowej.

Bardziej szczegółowo

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013 Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Karta przedmiotu Wydział Nauk o Bezpieczeństwie obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 01/01 Kierunek studiów: Bezpieczeństwo

Bardziej szczegółowo

Projekty edukacyjne -jedna z ciekawszych form organizowania procesu kształcenia Realizacja programu edukacyjnego metodą projektu

Projekty edukacyjne -jedna z ciekawszych form organizowania procesu kształcenia Realizacja programu edukacyjnego metodą projektu Projekty edukacyjne -jedna z ciekawszych form organizowania procesu kształcenia Realizacja programu edukacyjnego metodą projektu Opracowała Janina Nowak WOM Gorzów Wlkp. 2006 Co to jest projekt edukacyjny

Bardziej szczegółowo

doc. dr Zbigniew E. Zieliński Wyższa Szkoła Handlowa im. Bolesława Markowskiego w Kielcach zzielinski@wsh-kielce.edu.pl

doc. dr Zbigniew E. Zieliński Wyższa Szkoła Handlowa im. Bolesława Markowskiego w Kielcach zzielinski@wsh-kielce.edu.pl Przegląd wybranych systemów i narzędzi e-learning doc. dr Zbigniew E. Zieliński Wyższa Szkoła Handlowa im. Bolesława Markowskiego w Kielcach zzielinski@wsh-kielce.edu.pl Duża część oprogramowania e-learningowego

Bardziej szczegółowo

Regulamin tworzenia i prowadzenia zajęć dydaktycznych w formie elektronicznej, z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość

Regulamin tworzenia i prowadzenia zajęć dydaktycznych w formie elektronicznej, z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość Regulamin tworzenia i prowadzenia zajęć dydaktycznych w formie elektronicznej, z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość 1 Użyte w niniejszym Regulaminie określenia oznaczają odpowiednio:

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z nadzoru pedagogicznego sprawowanego przez Pomorskiego Kuratora Oświaty w okresie od 1 czerwca 2014 r. do 31 maja 2015 r.

Sprawozdanie z nadzoru pedagogicznego sprawowanego przez Pomorskiego Kuratora Oświaty w okresie od 1 czerwca 2014 r. do 31 maja 2015 r. Sprawozdanie z nadzoru pedagogicznego sprawowanego przez Pomorskiego Kuratora Oświaty w okresie od 1 czerwca 2014 r. do 31 maja 2015 r. 1 Spis treści 1. Wstęp.... 4 2. Ewaluacja.....6 Część A (okres od

Bardziej szczegółowo

ROCZNY PLAN WSPOMAGANIA. Szkoła Podstawowa w Chojnie ROCZNY PLAN WSPOMAGANIA W OBSZARZE

ROCZNY PLAN WSPOMAGANIA. Szkoła Podstawowa w Chojnie ROCZNY PLAN WSPOMAGANIA W OBSZARZE Projekt realizowany przez Powiat Gryfiński pn. Bezpośrednie wsparcie rozwoju szkół poprzez zmodernizowany system doskonalenia nauczycieli w powiecie gryfińskim współfinansowany przez Unię Europejską ze

Bardziej szczegółowo

Poziom 5 EQF Starszy trener

Poziom 5 EQF Starszy trener Poziom 5 EQF Starszy trener Opis Poziomu: Trener, który osiągnął ten poziom rozwoju kompetencji jest gotowy do wzięcia odpowiedzialności za przygotowanie i realizację pełnego cyklu szkoleniowego. Pracuje

Bardziej szczegółowo

Formularz dobrych praktyk. http://loxv.wroclaw.pl. Bogumiła Mandat. Joanna Brosiło. Dobre praktyki

Formularz dobrych praktyk. http://loxv.wroclaw.pl. Bogumiła Mandat. Joanna Brosiło. Dobre praktyki Formularz dobrych praktyk Metryczka szkoły: Nazwa szkoły Adres (ulica, nr lokalu, kod pocztowy, miejscowość) Adres poczty elektronicznej Liceum Ogólnokształcące Nr XV im. mjr. Piotra Wysockiego ul. Wojrowicka

Bardziej szczegółowo

Nowy system kompleksowego wspomagania pracy szkoły

Nowy system kompleksowego wspomagania pracy szkoły Nowy system kompleksowego wspomagania pracy szkoły W obecnej dobie podejmowane są szeroko zakrojone działania, których najważniejszym celem jest zmodernizowanie polskiego systemu oświaty. Reforma programowa,

Bardziej szczegółowo

Postępy edukacji internetowej

Postępy edukacji internetowej Postępy edukacji internetowej na przykładzie działań Centralnego Instytutu Ochrony Pracy Państwowego Instytutu Badawczego dr inż. Małgorzata Suchecka inż. Artur Sychowicz Centralny Instytut Ochrony Pracy

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pracy Szkoły Podstawowej im. Króla Władysława Jagiełły w Zespole Szkół w Błażowej

Koncepcja pracy Szkoły Podstawowej im. Króla Władysława Jagiełły w Zespole Szkół w Błażowej Koncepcja pracy Szkoły Podstawowej im. Króla Władysława Jagiełły w Zespole Szkół w Błażowej Nasza szkoła realizuje potrzeby i oczekiwania całej społeczności szkolnej i środowiska lokalnego. Kształci i

Bardziej szczegółowo

I. WYMAGANIA WOBEC PRZEDSZKOLI 1)

I. WYMAGANIA WOBEC PRZEDSZKOLI 1) I. WYMAGANIA WOBEC PRZEDSZKOLI 1) Wymaganie Charakterystyka wymagania na poziomie D Charakterystyka wymagania na poziomie B 1. Przedszkole realizuje koncepcję pracy ukierunkowaną na rozwój dzieci Przedszkole

Bardziej szczegółowo

Numer obszaru: 7 Wykorzystanie technologii informacyjno-komunikacyjnych w nauczaniu różnych przedmiotów. w nauczaniu wczesnoszkolnym

Numer obszaru: 7 Wykorzystanie technologii informacyjno-komunikacyjnych w nauczaniu różnych przedmiotów. w nauczaniu wczesnoszkolnym Numer obszaru: 7 Wykorzystanie technologii informacyjno-komunikacyjnych w nauczaniu różnych przedmiotów Temat szkolenia: Wykorzystanie technologii informacyjno-komunikacyjnych w nauczaniu wczesnoszkolnym

Bardziej szczegółowo

Nowy system wspomagania pracy szkoły. Założenia, cele i działania

Nowy system wspomagania pracy szkoły. Założenia, cele i działania Nowy system wspomagania pracy szkoły Założenia, cele i działania Wsparcie projektowe dla nowego systemu wspomagania pracy szkół Projekt systemowy: System doskonalenia nauczycieli oparty na ogólnodostępnym

Bardziej szczegółowo

Program szkoleń dla nauczycieli w formule blended learning

Program szkoleń dla nauczycieli w formule blended learning Program szkoleń dla nauczycieli w formule blended learning Opracowanie: Eleonora Żmijowska-Wnęk Wrocław 2014 SPIS TREŚCI: 1. WSTĘP... 3 2. CELE OGÓLNE SZKOLENIA... 4 3. METODY PRACY... 4 4. TREŚCI I PRZEWIDYWANE

Bardziej szczegółowo

Co to jest blended-learning?

Co to jest blended-learning? Co to jest blended-learning? model tradycyjny model e-learning nauczanie synchroniczne seminaria, prelekcje wykłady, ćwiczenia dyskusje na plenum demonstracje online laboratoria i zdalne symulacje chat

Bardziej szczegółowo

Finasowanie Oświaty w perspektywie 2014 2020. Środki UE. www.bras-edukacja.pl

Finasowanie Oświaty w perspektywie 2014 2020. Środki UE. www.bras-edukacja.pl Finasowanie Oświaty w perspektywie 2014 2020. Środki UE Działalność szkół, placówek oświatowych, instytucji wsparcia oświaty finansowana będzie w ramach dwóch głównych Programów Operacyjnych: 1. Regionalny

Bardziej szczegółowo

PROGRAM KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU

PROGRAM KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU PROGRAM KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU RAMOWY PLAN KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU Lp Nazwa przedmiotu Liczba godzin zajęć Liczba godzin zajęć

Bardziej szczegółowo

Samokontrola postępów w nauce z wykorzystaniem Internetu. Wprowadzenie

Samokontrola postępów w nauce z wykorzystaniem Internetu. Wprowadzenie mgr Piotr Gaś, dr hab. inż. Jerzy Mischke Ośrodek Edukacji Niestacjonarnej Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie Samokontrola postępów w nauce z wykorzystaniem Internetu Wprowadzenie W każdym systemie

Bardziej szczegółowo

TECHNOLOGIE INFORMACYJNE I EDUKACJA MULTIMEDIALNA W PRAKTYCE SZKOLNEJ

TECHNOLOGIE INFORMACYJNE I EDUKACJA MULTIMEDIALNA W PRAKTYCE SZKOLNEJ M TECHNOLOGIE INFORMACYJNE I EDUKACJA MULTIMEDIALNA W PRAKTYCE SZKOLNEJ Autor: Zespół nauczycieli konsultantów Ośrodka Przeznaczenie Szkolenie jest przeznaczone dla nauczycieli różnych przedmiotów, którzy

Bardziej szczegółowo

Laboratorium przez Internet w modelu studiów inżynierskich

Laboratorium przez Internet w modelu studiów inżynierskich Laboratorium przez Internet w modelu studiów inżynierskich Remigiusz Rak Marcin Godziemba-Maliszewski Andrzej Majkowski Adam Jóśko POLITECHNIKA WARSZAWSKA Ośrodek Kształcenia na Odległość Laboratorium

Bardziej szczegółowo

Andrzej Syguła Wirtualne Wyspy Wiedzy. E-learning jako nowa forma kształcenia

Andrzej Syguła Wirtualne Wyspy Wiedzy. E-learning jako nowa forma kształcenia Andrzej Syguła Wirtualne Wyspy Wiedzy W Państwowej WyŜszej Szkole Zawodowej im. Prezydenta Stanisława Wojciechowskiego w Kaliszu realizowany jest projekt wdroŝenia wirtualnej edukacji, nazwany od akronimu

Bardziej szczegółowo

Regulamin korzystania z platformy e-learning w projekcie Czas Zawodowców Wielkopolskie Kształcenie Zawodowe

Regulamin korzystania z platformy e-learning w projekcie Czas Zawodowców Wielkopolskie Kształcenie Zawodowe Regulamin korzystania z platformy e-learning w projekcie Czas Zawodowców Wielkopolskie Kształcenie Zawodowe Zadania szkół biorących udział w projekcie 1. Realizacja zajęć kształcenia zawodowego z wykorzystaniem

Bardziej szczegółowo

Czy nauczyciele wykorzystują nowoczesne technologie informacyjno-komunikacyjne w kształceniu? Raport z badań.

Czy nauczyciele wykorzystują nowoczesne technologie informacyjno-komunikacyjne w kształceniu? Raport z badań. Czy nauczyciele wykorzystują nowoczesne technologie informacyjno-komunikacyjne w kształceniu? Raport z badań. dr Katarzyna Mikołajczyk mgr Katarzyna Pietraszek Centrum Rozwoju Edukacji Niestacjonarnej

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół nr 4 RCKU w Wałczu

Zespół Szkół nr 4 RCKU w Wałczu Projekt pn. Bezpośrednie wsparcie rozwoju szkół poprzez wdrożenie zmodernizowanego systemu doskonalenia nauczycieli w powiecie wałeckim Priorytet III Działanie 3.5 Program Operacyjny Kapitał Ludzki 2007

Bardziej szczegółowo

RAPORT Z EWALUACJI WEWNĘTRZNEJ PRZEPROWADZONEJ W ZESPOLE SZKOLNO PRZEDSZKOLNYM W NOWEJ WSI EŁCKIEJ W ROKU SZKOLNYM 2012/2013

RAPORT Z EWALUACJI WEWNĘTRZNEJ PRZEPROWADZONEJ W ZESPOLE SZKOLNO PRZEDSZKOLNYM W NOWEJ WSI EŁCKIEJ W ROKU SZKOLNYM 2012/2013 RAPORT Z EWALUACJI WEWNĘTRZNEJ PRZEPROWADZONEJ W ZESPOLE SZKOLNO PRZEDSZKOLNYM W NOWEJ WSI EŁCKIEJ W ROKU SZKOLNYM 2012/2013 Obszar: 1. EFEKTY DZIAŁALNOŚCI DYDAKTYCZNEJ, WYCHOWAWCZEJ I OPIEKUŃCZEJ ORAZ

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2011/2012

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2011/2012 Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu Karta Instytut Pedagogiczny obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 011/01 Kierunek studiów: Pedagogika Profil: Ogólnoakademicki Forma

Bardziej szczegółowo

Proces kształcenia zawodowego. Opracował: Zbigniew Prokop

Proces kształcenia zawodowego. Opracował: Zbigniew Prokop Proces kształcenia zawodowego Opracował: Zbigniew Prokop Cele i treści kształcenia zawodowego Celem kształcenia zawodowego jest przygotowanie do życia i twórczej postawy w społeczeństwie. Kształtowanie

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 1 lipca 2015 r. Poz. 43 DECYZJA NR 206 KOMENDANTA GŁÓWNEGO POLICJI. z dnia 24 czerwca 2015 r.

Warszawa, dnia 1 lipca 2015 r. Poz. 43 DECYZJA NR 206 KOMENDANTA GŁÓWNEGO POLICJI. z dnia 24 czerwca 2015 r. DZIENNIK URZĘDOWY KOMENDY GŁÓWNEJ POLICJI Warszawa, dnia 1 lipca 2015 r. Poz. 43 DECYZJA NR 206 KOMENDANTA GŁÓWNEGO POLICJI z dnia 24 czerwca 2015 r. zmieniająca decyzję w sprawie programu kursu specjalistycznego

Bardziej szczegółowo

S Y L A B U S. Druk DNiSS nr 11D

S Y L A B U S. Druk DNiSS nr 11D S Y L A B U S Druk DNiSS nr 11D NAZWA PRZEDMIOTU: Teoretyczne i metodyczne podstawy pedagogiki wczesnoszkolnej Kod przedmiotu: Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy Wydział: Wydział Humanistyczno - Społeczny

Bardziej szczegółowo

KSZTAŁCENIE USTAWICZNE

KSZTAŁCENIE USTAWICZNE KSZTAŁCENIE USTAWICZNE Wykład do projektu: Doradztwo edukacyjne dorosłych szansą na rynku pracy w powiecie poznańskim Wielkopolski rynek pracy we wrześniu 2013r. 141 787 osób bezrobotnych w urzędach pracy,

Bardziej szczegółowo

Tworzenie interaktywnych pomocy dydaktycznych z wykorzystaniem TIK i inne innowacyjne metody w nauczaniu różnych przedmiotów w szkole podstawowej

Tworzenie interaktywnych pomocy dydaktycznych z wykorzystaniem TIK i inne innowacyjne metody w nauczaniu różnych przedmiotów w szkole podstawowej Tworzenie interaktywnych pomocy dydaktycznych z wykorzystaniem TIK i inne innowacyjne metody w nauczaniu różnych przedmiotów w szkole podstawowej KATARZYNA SKARACZYŃSKA MARTA WOJDAT Technologie informacyjno-komunikacyjne

Bardziej szczegółowo

PLAN ROZWOJU ZAWODOWEGO. Anna Czołba

PLAN ROZWOJU ZAWODOWEGO. Anna Czołba PLAN ROZWOJU ZAWODOWEGO Anna Czołba Nauczyciel kontraktowy ubiegający się o awans na nauczyciela mianowanego zatrudniony w Publicznej Szkole Podstawowej z Oddziałami Integracyjnymi im. T. Kościuszki w

Bardziej szczegółowo

Projekt jest współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego KARTA PRZEDMIOTU

Projekt jest współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego KARTA PRZEDMIOTU WYŻSZA SZKOŁA ZARZĄDZANIA I ADMINISTRACJI z siedzibą w Zamościu KARTA PRZEDMIOTU 1. PODSTAWOWE INFORMACJE O PRZEDMIOCIE (WYPEŁNIA TOK STUDIÓW) Nazwa przedmiotu Wydział Kierunek studiów Poziom Profil Rok

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp... 15. Rozdział 1. Wprowadzenie do e-learningu... 19

Spis treści. Wstęp... 15. Rozdział 1. Wprowadzenie do e-learningu... 19 Spis treści Wstęp... 15 Treść książki... 16 Adresaci książki... 16 Struktura książki... 17 Trzecie wydanie książki... 17 Rozdział 1. Wprowadzenie do e-learningu... 19 Przykłady e-learningu... 20 E-learning

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PRACY KOŁA INFORMATYCZNEGO

PROGRAM PRACY KOŁA INFORMATYCZNEGO PROGRAM PRACY KOŁA INFORMATYCZNEGO Mgr inż. Piotr Majcherek Nauczyciel fizyki i przedmiotów informatycznych Zespół Szkół Nr 3 im. prof. Oskara Langego w Szczecinie I. Charakterystyka programu Niniejsze

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIE: METODYKA E-LEARNINGU (50h) Tematyka zajęć: PROGRAM EXE NARZĘDZIE DO TWORZENIA ELEKTRONICZNYCH MATERIAŁÓW DYDAKTYCZNYCH (10h)

SZKOLENIE: METODYKA E-LEARNINGU (50h) Tematyka zajęć: PROGRAM EXE NARZĘDZIE DO TWORZENIA ELEKTRONICZNYCH MATERIAŁÓW DYDAKTYCZNYCH (10h) Program szkolenia realizowanego w ramach Projektu BELFER ONLINE + przygotowanie nauczycieli z obszarów wiejskich do kształcenia kompetencji kluczowych uczniów i dorosłych przy wykorzystaniu platform e-learningowych

Bardziej szczegółowo

Przegląd platform systemowych typu OpenSource dla wspomagania kształcenia na odległość

Przegląd platform systemowych typu OpenSource dla wspomagania kształcenia na odległość Politechnika Wrocławska Przegląd platform systemowych typu OpenSource dla wspomagania kształcenia na odległość Lesław Sieniawski 2004 Wprowadzenie Definicja kształcenia na odległość [wg: Mirosław J. Kubiak,

Bardziej szczegółowo

Załącznik do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia... 2009 r. (poz...) I. WYMAGANIA WOBEC EDUKACJI PRZEDSZKOLNEJ

Załącznik do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia... 2009 r. (poz...) I. WYMAGANIA WOBEC EDUKACJI PRZEDSZKOLNEJ Załącznik do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia... 2009 r. (poz....) I. WYMAGANIA WOBEC EDUKACJI PRZEDSZKOLNEJ 1. EFEKTY DZIAŁALNOŚCI DYDAKTYCZNEJ, WYCHOWAWCZEJ I OPIEKUŃCZEJ ORAZ INNEJ

Bardziej szczegółowo

ELEMENTY DYDAKTYKI DOROSŁYCH DYDAKTYKA TECHNOLOGICZNA DYDAKTYKA HUMANISTYCZNA DYDAKTYKA KRYTYCZNA

ELEMENTY DYDAKTYKI DOROSŁYCH DYDAKTYKA TECHNOLOGICZNA DYDAKTYKA HUMANISTYCZNA DYDAKTYKA KRYTYCZNA ELEMENTY DYDAKTYKI DOROSŁYCH DYDAKTYKA TECHNOLOGICZNA DYDAKTYKA HUMANISTYCZNA DYDAKTYKA KRYTYCZNA Warunki uczenia się Słuchacze odczuwają potrzebę uczenia się Zasady nauczania 1. Nauczyciel ujawnia studentom

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM DORADZTWA ZAWODOWEGO Zespołu Szkół nr 60 w Warszawie

SZKOLNY PROGRAM DORADZTWA ZAWODOWEGO Zespołu Szkół nr 60 w Warszawie SZKOLNY PROGRAM DORADZTWA ZAWODOWEGO Zespołu Szkół nr 60 w Warszawie Obowiązujące akty prawne dotyczące udzielania uczniom pomocy w wyborze zawodu i kierunku kształcenia: 1. Ustawa z dnia 7 września 1991r.

Bardziej szczegółowo

Wybrane zadania nauczycieli kształcenia zawodowego w świetle nowej podstawy programowej kształcenia w zawodach

Wybrane zadania nauczycieli kształcenia zawodowego w świetle nowej podstawy programowej kształcenia w zawodach Wybrane zadania nauczycieli kształcenia zawodowego w świetle nowej podstawy programowej kształcenia w zawodach Zagadnienia Projektowanie założeń metodycznych do efektów kształcenia określonych w programie

Bardziej szczegółowo

CELE I ZADANIA PRAKTYKI DYDAKTYCZNEJ

CELE I ZADANIA PRAKTYKI DYDAKTYCZNEJ CELE I ZADANIA PRAKTYKI DYDAKTYCZNEJ Studia podyplomowe w zakresie: Edukacja przedszkolna i wczesnoszkolna wraz z przygotowaniem psychologiczno-pedagogicznym i dydaktycznym dla I-go etapu kształcenia Praktyka

Bardziej szczegółowo

EWALUACJA ZEWNĘTRZNA

EWALUACJA ZEWNĘTRZNA Zespół Szkół Zawodowych Nr 1 im. Władysława Korżyka w Rykach Wnioski do pracy Rok szkolny 2015/2016 EWALUACJA ZEWNĘTRZNA Zasadnicza Szkoła Zawodowa Wnioski z ewaluacji zewnętrznej/ problemowej/ dotyczące

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA WOBEC SZKÓŁ I PLACÓWEK

WYMAGANIA WOBEC SZKÓŁ I PLACÓWEK 3 Załącznik do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia.. r. (poz..) WYMAGANIA WOBEC SZKÓŁ I PLACÓWEK I. WYMAGANIA WOBEC PRZEDSZKOLI 1) Wymaganie Charakterystyka wymagania na poziomie podstawowym

Bardziej szczegółowo

SYLABUS na rok 2013/2014

SYLABUS na rok 2013/2014 SYLABUS na rok 013/014 (1) Nazwa przedmiotu Pedagogika () Nazwa jednostki Instytut Położnictwa i Ratownictwa Medycznego prowadzącej przedmiot Katedra: Położnictwa (3) Kod przedmiotu - (4) Studia Kierunek

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Informacja o projekcie Czytam, liczę rozwijam swoje

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Informacja o projekcie Czytam, liczę rozwijam swoje Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Informacja o projekcie Czytam, liczę rozwijam swoje zainteresowania dobry start w edukację indywidualizacja

Bardziej szczegółowo

Program Zawsze razem. Gimnazjum Nr 1. Konstantynów Łódzki ul. Łódzka 5/7. www.gimkonst.pl. Program. Zawsze razem. Andrzej Różycki Marzec 2011

Program Zawsze razem. Gimnazjum Nr 1. Konstantynów Łódzki ul. Łódzka 5/7. www.gimkonst.pl. Program. Zawsze razem. Andrzej Różycki Marzec 2011 Gimnazjum Nr 1 Konstantynów Łódzki ul. Łódzka 5/7 www.gimkonst.pl Program Zawsze razem Andrzej Różycki Marzec 2011 1 Spis treści 1. Wstęp... 3 2. Założenia... 3 3. Zakres... 4 4. Treść programu... 5 5.

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2012/2013

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2012/2013 Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu Karta przedmiotu Instytut Pedagogiczny obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2012/2013 Kierunek studiów: Matematyka Profil: Ogólnoakademicki

Bardziej szczegółowo

Placówka z certyfikatem PN-EN ISO 9001:2009 i akredytacją Łódzkiego Kuratora Oświaty

Placówka z certyfikatem PN-EN ISO 9001:2009 i akredytacją Łódzkiego Kuratora Oświaty 96-100 Skierniewice, Al. Niepodległości 4 tel. (46) 833-20-04, (46) 833-40-47 fax. (46) 832-56-43 www.wodnskierniewice.eu wodn@skierniewice.com.pl Placówka z certyfikatem PN-EN ISO 9001:2009 i akredytacją

Bardziej szczegółowo

ROCZNY PLAN WSPOMAGANIA Gimnazjum w Piecniku W OBSZARZE: Uczeń aktywny uczestnik procesu uczenia się.

ROCZNY PLAN WSPOMAGANIA Gimnazjum w Piecniku W OBSZARZE: Uczeń aktywny uczestnik procesu uczenia się. Projekt pn. Bezpośrednie wsparcie rozwoju szkół poprzez wdrożenie zmodernizowanego systemu doskonalenia nauczycieli w powiecie wałeckim Priorytet III Działanie 3.5 Program Operacyjny Kapitał Ludzki 2007

Bardziej szczegółowo

Program modułu multimedialnego mgr Urszula Galant. PROGRAM MODUŁU MULTIMEDIALNEGO DLA UCZNIÓW KLAS IV VI SP im. Szarych Szeregów w Płochocinie

Program modułu multimedialnego mgr Urszula Galant. PROGRAM MODUŁU MULTIMEDIALNEGO DLA UCZNIÓW KLAS IV VI SP im. Szarych Szeregów w Płochocinie PROGRAM MODUŁU MULTIMEDIALNEGO DLA UCZNIÓW KLAS IV VI SP im. Szarych Szeregów w Płochocinie 1 I. WSTĘP Wraz z powszechną komputeryzacją większości dziedzin życia codziennego oraz szybkim rozwojem sprzętu

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie. Pomorskiego Kuratora Oświaty

Sprawozdanie. Pomorskiego Kuratora Oświaty Sprawozdanie z nadzoru pedagogicznego sprawowanego przez Pomorskiego Kuratora Oświaty w okresie od 1 czerwca 2013 r. do 31 maja 2014 r. 1 Spis treści 1. Wstęp 5 Ewaluacja 6 Część A (okres od 1 czerwca

Bardziej szczegółowo

Moduł IV. Metody pracy wspierające uczniów ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się. Wg materiałów Renaty Czabaj

Moduł IV. Metody pracy wspierające uczniów ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się. Wg materiałów Renaty Czabaj Moduł IV Metody pracy wspierające uczniów ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się Wg materiałów Renaty Czabaj (prezentacja wykorzystana na kursie e-learningowym nt. Rozpoznawanie ryzyka dysleksji )

Bardziej szczegółowo

Stowarzyszenie E-learningu Akademickiego

Stowarzyszenie E-learningu Akademickiego Ocena zajęć dydaktycznych prowadzonych z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość opracowanie przygotowane przez Stowarzyszenie E-learningu Akademickiego dla Polskiej Komisji Akredytacyjnej

Bardziej szczegółowo

Przygotowanie przez pracowników świetlicy szkolnej opinii na temat pracy z uczniem zdolnym oraz z uczniem mającym trudności w nauce.

Przygotowanie przez pracowników świetlicy szkolnej opinii na temat pracy z uczniem zdolnym oraz z uczniem mającym trudności w nauce. Przygotowanie przez pracowników świetlicy szkolnej opinii na temat pracy z uczniem zdolnym oraz z uczniem mającym trudności w nauce. Celem działalności świetlicy szkolnej jest: zapewnienie dzieciom zorganizowanej

Bardziej szczegółowo

KIERUNKOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA

KIERUNKOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA WYDZIAŁ INFORMATYKI I ZARZĄDZANIA Kierunek studiów: INFORMATYKA Stopień studiów: STUDIA II STOPNIA Obszar Wiedzy/Kształcenia: OBSZAR NAUK TECHNICZNYCH Obszar nauki: DZIEDZINA NAUK TECHNICZNYCH Dyscyplina

Bardziej szczegółowo

WDN Wewnątrzszkolne Doskonalenie Nauczycieli rok szkolny 2015/2016

WDN Wewnątrzszkolne Doskonalenie Nauczycieli rok szkolny 2015/2016 WDN Wewnątrzszkolne Doskonalenie Nauczycieli rok szkolny 2015/2016 Przyjęty 27 sierpnia na posiedzeniu Rady Pedagogicznej wdrożony do realizacji w roku szkolnym 2015/2016 Poznań 2015 Wewnątrzszkolne Doskonalenie

Bardziej szczegółowo

Szkoła zawodowa szkołą pozytywnego wyboru. Mielec, 6 września 2013 r.

Szkoła zawodowa szkołą pozytywnego wyboru. Mielec, 6 września 2013 r. Szkoła zawodowa szkołą pozytywnego wyboru Mielec, 6 września 2013 r. Zmiany ustawy o systemie oświaty Zmiany w kształceniu zawodowym zostały wprowadzone ustawą z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy

Bardziej szczegółowo

Program doradztwa edukacyjnego i orientacji zawodowej

Program doradztwa edukacyjnego i orientacji zawodowej 1 Program doradztwa edukacyjnego i orientacji zawodowej dla uczniów Gimnazjum nr 44 im. gen. Mariusza Zaruskiego w Poznaniu w roku szkolnym: 2015/2016. 1. Program obejmuje ogół działań podejmowanych przez

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pracy Zespołu Szkół Nr 60 w Warszawie na lata 2014-2019

Koncepcja pracy Zespołu Szkół Nr 60 w Warszawie na lata 2014-2019 1 Koncepcja pracy Zespołu Szkół Nr 60 w Warszawie na lata 2014-2019 2 * Koncepcja pracy szkoły została opracowana w oparciu o: 1. Ustawę o systemie oświaty z dn. 7 września 1991r (Dz. U. z 2004r. nr 256,

Bardziej szczegółowo

System doskonalenia nauczycieli oparty na ogólnodostępnym kompleksowym wspomaganiu szkół

System doskonalenia nauczycieli oparty na ogólnodostępnym kompleksowym wspomaganiu szkół System doskonalenia nauczycieli oparty na ogólnodostępnym kompleksowym wspomaganiu szkół Wnioski z pilotażowego wdrażania projektu przez Miasto Łódź Małgorzata Zwolińska Lidia Dyndor 1 Z perspektywy dyrektora

Bardziej szczegółowo

Z Tobą pójdę dalej program wsparcia dla dzieci z powiatu siedleckiego POKL.09.01.02-14-138/12-00

Z Tobą pójdę dalej program wsparcia dla dzieci z powiatu siedleckiego POKL.09.01.02-14-138/12-00 Załącznik nr 6 do procedur zarządzania projektem ZASADY INFORMACJI I PROMOCJI W PROJEKCIE Z Tobą pójdę dalej program wsparcia dla dzieci z powiatu siedleckiego POKL.09.01.02-14-138/12-00 PRIORYTET IX DZIAŁANIE

Bardziej szczegółowo

Przebieg i organizacja kursu

Przebieg i organizacja kursu Przebieg i organizacja kursu ORGANIZACJA KURSU: Kurs Wdrożenie podstawy programowej kształcenia ogólnego w przedszkolach i szkołach. Rola koordynatora w projekcie prowadzony jest przez Internet. Zadania

Bardziej szczegółowo

Temat szkolenia: Technologie informacyjno-komunikacyjne w nauczaniu przedmiotów humanistycznych SZCZEGÓŁOWY PROGRAM SZKOLENIA WARSZAWA, 2014

Temat szkolenia: Technologie informacyjno-komunikacyjne w nauczaniu przedmiotów humanistycznych SZCZEGÓŁOWY PROGRAM SZKOLENIA WARSZAWA, 2014 Numer i nazwa obszaru: 8 Przygotowanie metodyczne nauczycieli w zakresie wykorzystywania technologii informacyjno-komunikacyjnych w nauczaniu i uczeniu się Temat szkolenia: Technologie informacyjno-komunikacyjne

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK PEDAGOGICZNYCH UKSW. Podyplomowe Studia Kwalifikacyjne

WYDZIAŁ NAUK PEDAGOGICZNYCH UKSW. Podyplomowe Studia Kwalifikacyjne Załącznik do Uchwały Nr 82/2016 Senatu UKSW z dnia 19 maja 2016 r. WYDZIAŁ NAUK PEDAGOGICZNYCH UKSW Podyplomowe Studia Kwalifikacyjne PODNOSZENIE KOMPETENCJI NAUCZYCIELSKICH W PRACY Z UCZNIEM O SPECJALNYCH

Bardziej szczegółowo

Arkusz diagnozy potrzeb edukacyjnych nauczycieli województwa świętokrzyskiego w roku szkolnym 2011/2012

Arkusz diagnozy potrzeb edukacyjnych nauczycieli województwa świętokrzyskiego w roku szkolnym 2011/2012 Arkusz diagnozy potrzeb edukacyjnych nauczycieli województwa świętokrzyskiego w roku szkolnym 2011/2012 Szanowni Państwo Nauczyciele, Dyrektorzy szkół i placówek oraz Przedstawiciele Organów Prowadzących

Bardziej szczegółowo

PROGRAM AUTORSKI KOŁA INFORMATYCZNEGO DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM

PROGRAM AUTORSKI KOŁA INFORMATYCZNEGO DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM PROGRAM AUTORSKI KOŁA INFORMATYCZNEGO DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM opracowała: mgr Celina Czerwonka nauczyciel informatyki - Szkoły Podstawowej i Gimnazjum w Tarnawatce Spis treści Wstęp...3 Zadania szkoły...

Bardziej szczegółowo

ZAR ZĄ D ZEN IE N r 37/ 2014 REKTORA POLITECHNIKI RZESZOWSKIEJ im. IGNACEGO ŁUKASIEWICZA z dnia 2 grudnia 2014 r.

ZAR ZĄ D ZEN IE N r 37/ 2014 REKTORA POLITECHNIKI RZESZOWSKIEJ im. IGNACEGO ŁUKASIEWICZA z dnia 2 grudnia 2014 r. ZAR ZĄ D ZEN IE N r 37/ 2014 REKTORA POLITECHNIKI RZESZOWSKIEJ im. IGNACEGO ŁUKASIEWICZA z dnia 2 grudnia 2014 r. w sprawie wprowadzenia Regulaminu tworzenia i prowadzenia zajęć dydaktycznych w formie

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM POPRAWY EFEKTYWNOŚCI KSZTAŁCENIA

SZKOLNY PROGRAM POPRAWY EFEKTYWNOŚCI KSZTAŁCENIA SZKOLNY PROGRAM POPRAWY EFEKTYWNOŚCI KSZTAŁCENIA W ZSZ NR 1 IM. WŁADYSŁAWA KORŻYKA W RYKACH W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 Wstęp Po dokonaniu analizy wyników egzaminu maturalnego z polskiego,matematyki,języka

Bardziej szczegółowo

Elementy procesu kształcenia istotne z punktu widzenia wdrażania. Krajowych Ram Kwalifikacji dla Szkolnictwa Wyższego

Elementy procesu kształcenia istotne z punktu widzenia wdrażania. Krajowych Ram Kwalifikacji dla Szkolnictwa Wyższego Elementy procesu istotne z punktu widzenia wdrażania Krajowych Ram Kwalifikacji dla Szkolnictwa Wyższego Maria Próchnicka Seminarium Bolońskie Wdrażanie programów opracowanych zgodnie z założeniami Krajowych

Bardziej szczegółowo

Regulamin Organizacji Nauczania na Odległość (E-learningu) w Uniwersytecie Ekonomicznym we Wrocławiu

Regulamin Organizacji Nauczania na Odległość (E-learningu) w Uniwersytecie Ekonomicznym we Wrocławiu Załącznik do Zarządzenia Rektora nr 11/2014 Regulamin Organizacji Nauczania na Odległość (E-learningu) w Uniwersytecie Ekonomicznym we Wrocławiu 1 Rozdział I POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 Zakres przedmiotowy

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 10. WYMAGANIA WSTĘPNE: technologia informacyjna na poziomie szkoły średniej.

KARTA PRZEDMIOTU. 10. WYMAGANIA WSTĘPNE: technologia informacyjna na poziomie szkoły średniej. KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Technologia informacyjna 2. KIERUNEK: Mechanika i budowa maszyn 3. POZIOM STUDIÓW: inżynierskie 4. ROK/ SEMESTR STUDIÓW: 1/1 5. LICZBA PUNKTÓW ECTS: 2 6. LICZBA GODZIN:

Bardziej szczegółowo

Projekt jest współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Projekt jest współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego WYŻSZA SZKOŁA ZARZĄDZANIA I ADMINISTRACJI z siedzibą w Zamościu KARTA PRZEDMIOTU 1. PODSTAWOWE INFORMACJE O PRZEDMIOCIE (WYPEŁNIA TOK STUDIÓW) Nazwa przedmiotu Wydział Kierunek studiów Poziom Profil Rok

Bardziej szczegółowo

Nauczanie problemowe w toku zajęć praktycznych

Nauczanie problemowe w toku zajęć praktycznych Nauczanie problemowe w toku zajęć praktycznych Ewa Piotrowska Wykład oparty na podręczniku: Praktyczna nauka zawodu Ornatowski, J. Figurski Nauczanie problemowe znajduje zastosowanie: w nauczaniu teoretycznych

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z ZAJĘĆ KOMPUTEROWYCH. dla klas IV-VI. 2. Systematyczne dokumentowanie postępów uczenia się. 3. Motywowanie do rozwoju;

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z ZAJĘĆ KOMPUTEROWYCH. dla klas IV-VI. 2. Systematyczne dokumentowanie postępów uczenia się. 3. Motywowanie do rozwoju; PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z ZAJĘĆ KOMPUTEROWYCH 1. Cele oceniania: dla klas IV-VI 1. Bieżące, okresowe, roczne rozpoznanie i określenie poziomu opanowania kompetencji przewidzianych programem nauczania;

Bardziej szczegółowo

Szkoła Podstawowa im. Ojca Św. Jana Pawła II w Mietkowie

Szkoła Podstawowa im. Ojca Św. Jana Pawła II w Mietkowie Szkoła Podstawowa im. Ojca Św. Jana Pawła II w Mietkowie SORE Agnieszka Hulewicz Rok szkolny 2013/2014 Temat I RPW Budowa koncepcji pracy szkoły Potrzeby nauczycieli Na podstawie rozmowy z Dyrektorem Szkoły

Bardziej szczegółowo

Program nauczania przedmiotu uzupełniającego Praktyczne zastosowania informatyki

Program nauczania przedmiotu uzupełniającego Praktyczne zastosowania informatyki II Liceum ogólnokształcące im. Marii Skłodowskiej Curie w Piotrkowie Trybunalskim Praktyczne zastosowanie informatyki program nauczania Agnieszka Pluczak, Paweł Bąkiewicz 205/206 Program nauczania przedmiotu

Bardziej szczegółowo

Rozwój kształcenia i doradztwa zawodowego w nowej perspektywie finansowej 2014-2020

Rozwój kształcenia i doradztwa zawodowego w nowej perspektywie finansowej 2014-2020 Rozwój kształcenia i doradztwa zawodowego w nowej perspektywie finansowej 2014-2020 Priorytety Jaka jest struktura na poziomie szkolnictwa centralnym zawodowego (PO WER) 1. Strategiczna współpraca z partnerami

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE. WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE. WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia Załącznik nr 1 do zarządzenia Nr 1/01 Rektora PWSZ w Koninie z dnia 8 lutego 01 w sprawie ustalenia wzoru sylabusa PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Seminarium dziedzinowe 1: Multimedia w edukacji i e-learning

KARTA KURSU. Seminarium dziedzinowe 1: Multimedia w edukacji i e-learning KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. Seminarium dziedzinowe 1: Multimedia w edukacji i e-learning Discipline seminar 1: Multimedia in education and e-learning Kod Punktacja ECTS* 2 Koordynator dr Maria Zając

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY IX LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO IM. JAROSŁAWA DĄBROWSKIEGO W ŁODZI REALIZOWANA W LATACH 2011-2014. Główne założenia pracy szkoły:

KONCEPCJA PRACY IX LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO IM. JAROSŁAWA DĄBROWSKIEGO W ŁODZI REALIZOWANA W LATACH 2011-2014. Główne założenia pracy szkoły: KONCEPCJA PRACY IX LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO IM. JAROSŁAWA DĄBROWSKIEGO W ŁODZI REALIZOWANA W LATACH 2011-2014 Główne założenia pracy szkoły: A. Zapewnienie społeczności szkolnej warunków pracy i nauki

Bardziej szczegółowo

PRAKTYKA PEDAGOGICZNA DYDAKTYCZNA

PRAKTYKA PEDAGOGICZNA DYDAKTYCZNA PRAKTYKA PEDAGOGICZNA DYDAKTYCZNA Studia podyplomowe w zakresie: Edukacji przedszkolnej i wczesnoszkolnej Nabór: Imię i nazwisko słuchacza:. Nr albumu:. Rok akademicki:... Poznań, dnia... Szanowny/a Pan/i...

Bardziej szczegółowo