Spis treści. Nota o Autorach... 19

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Spis treści. Nota o Autorach... 19"

Transkrypt

1 Spis treści Wstęp Nota o Autorach Rozdział 1. Rys historyczny, terminologia, definicja, nozologia, kryteria rozpoznawania niepełnosprawności intelektualnej Kinga Bobińska, Piotr Gałecki 1. Rys historyczny zagadnienia niepełnosprawności intelektualnej Od starożytności do wieku XVIII Okres nowożytny Philippe Pinel i Jean-Étienne Dominique Esquirol Wiek XIX i XX Lata powojenne Osoby niepełnosprawne intelektualnie w Polsce po 1989 roku Współwystępowanie zaburzeń psychicznych i niepełnosprawności intelektualnej Terminologia Definicja Definicja niepełnosprawności intelektualnej według DSM Nozologia Kryteria diagnostyczne niepełnosprawności intelektualnej DSM-IV ICD Rozdział 2. Epidemiologia niepełnosprawności intelektualnej Tadeusz Pietras, Andrzej Witusik, Kinga Bobińska, Antoni Florkowski, Monika Talarowska, Maciej Banasiak Rozdział 3. Diagnoza niepełnosprawności intelektualnej Część 1. Diagnoza inteligencji w kontekście diagnozy niepełnosprawności intelektualnej u osób dorosłych Aleksandra Porzycka, Radosław Wujcik, Agata Orzechowska, Andrzej Witusik, Tadeusz Pietras 1. Wstęp teoretyczny Psychologiczne narzędzia diagnozy inteligencji Diagnoza inteligencji płynnej (Testy Matryc Ravena) Test Matryc Standard Forma Klasyczna (TMS-K)

2 Niepełnosprawność intelektualna Test Matryc Standard Forma Równoległa (TMS-R) Test Matryc Standard Forma Plus Test Matryc Kolorowy i Wersja Równoległa (TMK i TMK-R) Test Matryc dla Zaawansowanych (TMZ) Diagnoza inteligencji skrystalizowanej Skala Inteligencji Wechslera dla Dorosłych (WAIS-R) Skala Inteligencji Wechslera dla Dzieci (WISC-R) Bateria Testów APIS P(Z) Test Inteligencji Omnibus Techniki badania sprawności intelektualnej u małych dzieci i dzieci głuchoniemych Skala Dojrzałości Umysłowej Columbia Międzynarodowa Skala Wykonaniowa Leitera Diagnoza niepełnosprawności intelektualnej u osób dorosłych Część 2. Diagnoza zaburzeń osobowości u osób z niepełnosprawnością intelektualną Agata Orzechowska Część 3. Wybrane aspekty diagnozy i terapii osób z niepełnosprawnością intelektualną Janina Wyczesany 1. Psychopedagogiczna charakterystyka osób z niepełnosprawnością intelektualną Charakterystyka osób z lekkim stopniem niepełnosprawności intelektualnej Czynności orientacyjno-poznawcze Czynności intelektualne oraz rozwój mowy Procesy emocjonalno-motywacyjne Rozwój społeczny Środowiskowe uwarunkowania zaburzeń sfery emocjonalno-społecznej Charakterystyka osób z umiarkowanym i znacznym stopniem niepełnosprawności intelektualnej Charakterystyka osób z głębokim stopniem niepełnosprawności intelektualnej Rola diagnozy w pracy pedagoga specjalnego Działania na potrzeby ucznia z niepełnosprawnością intelektualną Praca ze scenariuszem jako proces służący rozwojowi dzieci Przydział ról według możliwości i potrzeb dzieci Zasada stopniowania trudności jako klucz do uzyskiwania efektów rewalidacyjno- -wychowawczych Rola i znaczenie rodziny w rehabilitacji dziecka Rozdział 4. Etiologia, patogeneza, wybrane jednostki kliniczne i chorobowe przebiegające z niepełnosprawnością intelektualną Część 1. Neurorozwojowy paradygmat patogenezy niepełnosprawności intelektualnej Tadeusz Pietras, Andrzej Witusik, Michał Panek, Juliusz Rodak, Janusz Szemraj

3 Spis treści Część 2. Ciąża i okres okołoporodowy a rozwój układu nerwowego w kontekście niepełnosprawności intelektualnej Julisz Rodak, Andrzej Witusik, Tadeusz Pietras 1. Infekcje wirusowe ciężarnej Różyczka Cytomegalia Bakteryjne i grzybicze zakażenia płodu Kiła Listerioza Kandydoza wewnątrzmaciczna Embriopatie i fetopatie wywołane przez inwazje pierwotniakowe Zaburzenia rozwoju zarodka i płodu wywołane działaniem czynników toksycznych Wpływ leków Teratogenne działanie alkoholu Wpływ palenia papierosów Choroby ciężarnej przyczyniające się do zaburzenia prawidłowego rozwoju zarodka i płodu Niedotlenienie ośrodkowego układu nerwowego w okresie ciążowo-okołoporodowym Patofizjologia zespołu niedokrwienno-niedotlenieniowego Krwawienia śródczaszkowe Krwotok podtwardówkowy Krwotok podpajęczynówkowy Krwotok do komór mózgu Objawy kliniczne krwawień śródczaszkowych Noworodki urodzone przedwcześnie i z niską masą urodzeniową Wrodzony zespół niedoboru jodu Część 3. Niepełnosprawność intelektualna a mutacje jednogenowe 143 Tadeusz Pietras, Marta Pacholczyk, Andrzej Witusik, Kinga Bobińska, Karol Jastrzębski, Piotr Gałecki Część 4. Genetyczne przyczyny niepełnosprawności intelektualnej Marta Pacholczyk, Tomasz Ferenc 1. Rodzinne występowanie chorób genetycznych Dziedziczenie chorób jednogenowych Elementy cytogenetyki prawidłowy kariotyp człowieka i aberracje chromosomowe Zaburzenia rodzicielskiego piętna genomowego Miejsca łamliwe w chromosomach człowieka Diagnostyka cytogenetyczna i molekularna przyczyn niepełnosprawności intelektualnej Diagnostyka cytogenetyczna aberracji chromosomowych Wskazania do badania kariotypu Wybór materiału biologicznego do badań cytogenetycznych Diagnostyka molekularna mutacji genowych Niepełnosprawność intelektualna w przebiegu chorób wywołanych zmianami kariotypu 177 7

4 Niepełnosprawność intelektualna 9. Niepełnosprawność intelektualna w aberracjach liczbowych chromosomów Zespół Downa ( p. s. 206 i 229) 9.2. Zespół Pataua i zespół Edwardsa Zespół Turnera Zespół 47,XXX Zespół Klinefeltera Zespół 47,XYY Niepełnosprawność intelektualna w aberracjach strukturalnych chromosomów autosomalnych Zespół Cri-du-chat Zespół Wolfa-Hirschhorna Zespół mikrodelecji 22q11.2 (22q11.2DS) Zespół Pradera-Williego Zespół Angelmana Zespół Williamsa Zespół mikroduplikacji 7q Wybrane zespoły jednogenowe przebiegające z niepełnosprawnością intelektualną Zespół łamliwego chromosomu X Zespół Smitha, Lemlego i Opitza Część 5. Zespół Downa a niepełnosprawność intelektualna Małgorzata Pawełczyk, Marta Pacholczyk 1. Obraz kliniczny Zaburzenia neurobehawioralne Padaczka Choroby sercowo-naczyniowe Choroby układu oddechowego Choroby przewodu pokarmowego Choroby narządu wzroku Zaburzenia hematologiczne Choroby układu kostno-stawowego Zaburzenia endokrynologiczne Choroby ucha, nosa i gardła Zespół bezdechu sennego Neuropatologia Zespół Downa a choroba Alzheimera Zmiany genetyczne i dysfunkcje molekularne w zespole Downa Leczenie Część 5A. Oddziaływania terapeutyczne u osób z zespołem Downa Monika Talarowska 1. Filadelfijska metoda Glenna Domana i Carla Delacato Metoda Kierowanego Nauczania Andreasa Petö Neurorozwojowa metoda NDT B. i K. Bobath Neurokinezjologiczna metoda Vaclava Vojty

5 Spis treści 5. Metoda integracji sensorycznej Jean Ayers Program Neurosensomotorycznej Integracji Odruchów Masgutowej Terapia pedagogiczna Marii Montessori Metoda Ruchu Rozwijającego Weroniki Sherborne Metoda Dobrego Startu Marty Bogdanowicz Ustno-twarzowa terapia regulacyjna (UTTR) R. Castillo-Moralesa Wczesna rehabilitacja według Wrocławskiego Modelu Usprawniania (WMU) Podnoszenie wydolności intelektualnej przez stymulację zewnętrzną, przy stosowaniu wolnozmiennych pól magnetycznych Część 6. Zespół Retta Marta Pacholczyk, Artur Kultys, Ewelina Buczyńka, Agata Dutkowska, Tadeusz Pietras, Andrzej Witusik 1. Epidemiologia Podłoże genetyczne i patogeneza zespołu Retta Inne zaburzenia neuropsychiatryczne związane z mutacjami genu MECP Charakterystyka kliniczna i rozpoznawanie zespołu Retta Zmiany neuropatologiczne w zespole Retta Problemy medyczne i elementy terapii w zespole Retta Rozdział 5. Współchorobowość niepełnosprawności intelektualnej Część 1. Niepełnosprawność intelektualna a autyzm Andrzej Witusik, Tadeusz Pietras, Ewelina Buczyńska, Artur Kultys Część 2. Niepełnosprawność intelektualna a padaczka Janusz Wendorff 1. Padaczka: klasyfikacja, epidemiologia, napady skroniowe i pozaskroniowe Padaczki uogólnione z napadami toniczno-klonicznymi i napadami nieświadomości Zespoły padaczkowe, w których upośledzenie umysłowe stanowi typowy składnik obrazu chorobowego Zespół Westa Zespół Lennoxa-Gastauta Zespół Dravet ciężka padaczka miokloniczna młodzieńcza Zespół Landaua-Kleffnera Padaczka z wyładowaniami ciągłymi we śnie wolnofalowym (CSWS) Etiologia padaczki u dzieci z niepełnosprawnością intelektualną Znaczenie niepełnosprawności intelektualnej dla przebiegu padaczki u dzieci z mózgowym porażeniem dziecięcym (mpdz) Wady rozwojowe kory mózgowej: padaczka, niepełnosprawność intelektualna Połowiczy przerost mózgu

6 Niepełnosprawność intelektualna 6.2. Schizencefalia, szczelinowatość mózgu Obustronna okołokomorowa heterotopia guzkowa Zaburzenia chromosomalne: padaczka, niepełnosprawność intelektualna Zespół Downa Zespół kruchego chromosomu X (Fra XS) Zespół Angelmana Obrączkowaty chromosom X Zaburzenia metaboliczne wrodzone: padaczka, niepełnosprawność intelektualna Schorzenia skórno-nerwowe z padaczką i niepełnosprawnością intelektualną Stwardnienie guzowate (TS) Padaczka i niepełnosprawność intelektualna jako następstwa wrodzonych i nabytych schorzeń neuroinfekcyjnych Padaczka a zaburzenia poznawcze i niepełnosprawność intelektualna. Wzajemne związki Część 3. Niepełnosprawność intelektualna a porażenie mózgowe Krzysztof Gbyl 1. Definicja Epidemiologia Etiologia Klasyfikacja Obraz kliniczny Patofizjologia współwystępowania niepełnosprawności intelektualnej i porażenia mózgowego Charakterystyka współwystępowania porażenia mózgowego i niepełnosprawności intelektualnej Prewencja Prognoza Leczenie Rozdział 6. Specyfika diagnozy psychiatrycznej, psychologicznej i internistycznej u osób z niepełnosprawnością intelektualną Część 1. Badanie psychiatryczne i psychofarmakoterapia u osób z niepełnosprawnością intelektualną Kinga Bobińska, Piotr Gałecki 1. Odmienności badania psychiatrycznego osób z niepełnosprawnością intelektualną Odmienności symptomatologii zaburzeń psychicznych u osób z niepełnosprawnością intelektualną Współchorobowość i odmienności symptomatologii zaburzeń nastroju u osób niepełnosprawnych intelektualnie Zaburzenia depresyjne Zaburzenia afektywne dwubiegunowe Dystymia i cyklotymia Zaburzenia psychotyczne

7 Spis treści 2.3. Zaburzenia lękowe Zaburzenia zachowania Zachowania agresywne, autoagresywne i samobójcze Odmienności farmakoterapii Część 2. Diagnoza psychologiczna u osób z niepełnosprawnością intelektualną Monika Talarowska 1. Diagnoza psychologiczna Diagnoza różnicowa Niepełnosprawność intelektualna a autyzm Diagnostyczna Lista Kontrolna (E-2) B. Rimlanda Skala Oceny Autyzmu Dziecięcego E. Schoplera, R. Reichlera, B. Renner Diagnoza przyczyn zaburzeń i ich konsekwencji Wywiad kliniczny Obserwacja zachowania w trakcie badania Badanie rozwoju psychoruchowego i poziomu inteligencji Skala Rozwoju Psychoruchowego O. Brunet i I. Lézine Orientacyjny Test Rozwoju Psychoruchowego Dziecka Test Denver Monachijska Funkcjonalna Diagnostyka Rozwojowa Skala Inteligencji dla Małych Dzieci Psyche Cattell Skala do Badania Rozwoju Umysłowego Termana-Merill Skala Inteligencji Wechslera dla Dzieci Wersja Zmodyfikowana Międzynarodowa Wykonaniowa Skala Leitera Skala Dojrzałości Umysłowej Columbia Testy Matryc Ravena Skala Inteligencji Wechslera dla Dorosłych. Wersja Zrewidowana (WAIS-R (PL)) Profil Psychoedukacyjny E. Schopler, R.J. Reichler, A. Bashford, M.O. Lansing, L.M. Marcus Metody badania poszczególnych funkcji poznawczych Test Teorii Umysłu A pomyślał, że B pomyślał Test Łączenia Punktów Reitana A i B Test Stroopa Próba Fluencji Słownej Krzywa Uczenia się Inne metody Ocena funkcjonowania społecznego Karta Oceny Postępu w Rozwoju Społecznym (PAC) H.C. Gunzburga Skala Dojrzałości Społecznej Edgara Dolla Diagnoza na potrzeby terapii Część 3. Problemy zdrowia somatycznego u osób z niepełnosprawnością intelektualną Tadeusz Pietras, Andrzej Witusik, Michał Panek, Piotr Kuna, Paweł Górski 11

8 Niepełnosprawność intelektualna 1. Współchorobowość i oczekiwana długość życia osób niepełnosprawnych intelektualnie Stan zdrowia somatycznego osób niepełnosprawnych intelektualnie Fenotypy somatyczne zespołów klinicznych a niepełnosprawność intelektualna Badanie lekarskie osób niepełnosprawnych intelektualnie Proces diagnostyczno-terapeutyczny w kontekście niepełnosprawności intelektualnej Trudności w komunikacji interpersonalnej między lekarzem a osobą niepełnosprawną intelektualnie Trudności w wykonywaniu procedur diagnostycznych i z przestrzeganiem zaleceń lekarskich przez osobę niepełnosprawną intelektualnie Problemy z tzw. zacienieniem diagnostycznym i nietypowością objawów somatycznych w grupie osób niepełnosprawnych intelektualnie Rozdział 7. Stygmatyzacja osób z niepełnosprawnością intelektualną Piotr Świtaj, Jacek Wciórka 1. Wybrane ujęcia teoretyczne stygmatyzacji w odniesieniu do niepełnosprawności intelektualnej Stygmatyzacja w ujęciu Ervinga Goffmana Koncepcja wymiarów piętna Koncepcja komponentów piętna Stygmatyzacja z perspektywy psychologii ewolucyjnej Rozdział 8. Adolescencja osób z niepełnosprawnością intelektualną Anna Gutowska 1. Adolescencja krótka charakterystyka Dorastanie z niepełnosprawnością intelektualną Rozdział 9. Seksualność osób z niepełnosprawnością intelektualną 425 Andrzej Depko 1. Pojęcie seksualności Nabywanie doświadczeń seksualnych Rozwój psychoseksualny osoby z niepełnosprawnością intelektualną Rola rodziców w rozwoju psychoseksualnym dziecka niepełnosprawnego Formy realizacji potrzeb seksualnych wśród osób niepełnosprawnych intelektualnie Uwagi końcowe Rozdział 10. (Nie)pełnosprawna twórczość niepełnosprawnych intelektualnie Anna Gutowska Czym jest twórczość?

9 Spis treści 2. Twórcza obecność niepełnosprawnych intelektualnie (Nie)pełnosprawna twórczość Rozdział 11. Terapia osób niepełnosprawnych intelektualnie Część 1. Standardy postępowania z osobą niepełnosprawną intelektualnie w kontekście diagnozy i terapii Andrzej Witusik Część 2. Rehabilitacja osób z niepełnosprawnością intelektualną Janina Wyczesany, Ewa Dyduch 1. Warsztaty Terapii Zajęciowej Zakłady Aktywności Zawodowej Zakłady pracy chronionej Środowiskowe Domy Samopomocy Ośrodki dziennego pobytu Aktywizacja osób z niepełnosprawnością intelektualną w kontekście ich przyszłości Formy aktywizacji uczniów z niepełnosprawnością intelektualną Działania szkoły związane z potrzebą aktywności ucznia z porażeniem mózgowym Działania szkoły związane z zaspokojeniem potrzeb ucznia z niepełnosprawnością intelektualną Część 3. Komunikacja wspomagająca i alternatywna w pracy z dzieckiem niepełnosprawnym intelektualnie Anna Bombińska-Domżał 1. Rozpoznanie możliwości i umiejętności porozumiewania się Rozpoznanie celu interwencji i dobór odpowiedniego systemu komunikacji alternatywnej Sposoby wykorzystania wspomagającego i alternatywnego systemu komunikacji Wybór słownictwa do indywidualnej tablicy do porozumiewania się Pomoce komunikacyjne Projektowanie codziennych sytuacji dla rozwoju umiejętności porozumiewania się Jak zaprojektować sytuację rozmowy z osobą niemówiącą? Czego uczyć dzieci niepełnosprawne niemówiące? Część 4. Terapia rodziny dziecka z niepełnosprawnością intelektualną Mariusz Furgał 1. Związek funkcjonowania rodziny z kształtowaniem się niepełnosprawności intelektualnej u dziecka Funkcjonowanie rodziny z dzieckiem z niepełnosprawnością intelektualną Zadania terapii rodzin z dzieckiem z niepełnosprawnością intelektualną Psychoterapia rodzinna

10 Niepełnosprawność intelektualna Część 5. Arteterapia jako forma rehabilitacji osób niepełnosprawnych intelektualnie Anna Gutowska Rozdział 12. Aspekty prawne i orzecznictwo u osób z niepełnosprawnością intelektualną w polskim ustawodawstwie Piotr Gałecki, Krzysztof Eichstaedt, Kinga Bobińska 1. Niepełnosprawność intelektualna w świetle ustawy o ochronie zdrowia psychicznego Podstawowe informacje dotyczące zagadnienia niepełnosprawności intelektualnej w aspekcie prawa karnego Podstawowe informacje dotyczące zagadnienia niepełnosprawności intelektualnej w aspekcie prawa cywilnego Zdolność do czynności prawnych i zagadnienie ubezwłasnowolnienia Czyny niedozwolone i odpowiedzialność za wyrządzoną szkodę Czynności prawne i wady oświadczenia woli Podstawowe informacje dotyczące zagadnienia niepełnosprawności intelektualnej z zakresu orzecznictwa rentowego Rozdział 13. Opieka socjalna nad osobami z niepełnosprawnością intelektualną Część 1. Praca socjalna z osobami niepełnosprawnymi intelektualnie 543 Anna Gutowska 1. Istota i cele pracy socjalnej Praca socjalna z osobą niepełnosprawną intelektualnie Praca socjalna z rodziną osoby niepełnosprawnej intelektualnie Część 2. Aspekty psychologiczne i pedagogiczne leczenia i opieki instytucjonalnej osób z głębszą niepełnosprawnością intelektualną (domy opieki i szpitale) Barbara Wiśniewska 1. Historia opieki i stosunku społeczeństwa do osób niepełnosprawnych intelektualnie Dokumenty w prawie międzynarodowym i polskim a niepełnosprawność Definicja opieki i jej znaczenie w sytuacji osób z głębszą niepełnosprawnością intelektualną Instytucjonalne formy opieki domy pomocy społecznej Osoba niepełnosprawna w systemie opieki szpitalnej znaczenie dotyku Aspekty relacji lekarz pacjent rodzina Dodatek. Sytuacja dzieci/osób z głęboką niepełnosprawnością intelektualną

11 Spis treści Rozdział 14. System kształcenia specjalnego dzieci, młodzieży i dorosłych osób z niepełnosprawnością intelektualną Ewa Dyduch 1. Podstawy kształcenia specjalnego Wczesne wspomaganie rozwoju Wychowanie przedszkolne dzieci z niepełnosprawnością intelektualną Obowiązkowe roczne przygotowanie przedszkolne Edukacja dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością intelektualną w systemie kształcenia specjalnego Uczeń z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim w szkole specjalnej Szkoła podstawowa specjalna Gimnazjum specjalne Zasadnicza szkoła zawodowa specjalna Dwuletnie uzupełniające liceum ogólnokształcące specjalne Kształcenie dzieci i młodzieży z głębszą niepełnosprawnością intelektualną Przedszkole specjalne Szkoła podstawowa i gimnazjum specjalne Szkoły przysposabiające do pracy Realizacja obowiązku szkolnego i obowiązku nauki przez dzieci i młodzież z głęboką niepełnosprawnością intelektualną Edukacja dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością intelektualną w częściowo integracyjnym systemie kształcenia Klasy specjalne Nauczanie indywidualne Edukacja dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością intelektualną w integracyjnym systemie kształcenia Przedszkole integracyjne Szkoła podstawowa integracyjna (I i II etap edukacyjny) Gimnazjum i szkoły ponadgimnazjalne integracyjne (III i IV etap edukacji) Gimnazjum integracyjne Gimnazjum z oddziałami przysposabiającymi do pracy Zasadnicza szkoła zawodowa integracyjna Indeks tematyczny Nota o redaktorach

DIAGNOZA NIEPEŁNOSPRAWNOŚCI INTELEKTUALNEJ

DIAGNOZA NIEPEŁNOSPRAWNOŚCI INTELEKTUALNEJ DIAGNOZA NIEPEŁNOSPRAWNOŚCI INTELEKTUALNEJ 1. Wyróżniamy dwa rodzaje diagnozy ze względu na cel: A. diagnoza dla selekcji = diagnoza negatywna (określająca defekty i dysfunkcje) jej celem jest stwierdzenie

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Część I PROBLEMY KLINICZNO-DIAGNOSTYCZNE... 15. 1. Definicja, obraz kliniczny, podział Roman Michałowicz... 17 Piśmiennictwo...

Spis treści. Część I PROBLEMY KLINICZNO-DIAGNOSTYCZNE... 15. 1. Definicja, obraz kliniczny, podział Roman Michałowicz... 17 Piśmiennictwo... 9 Spis treści Część I PROBLEMY KLINICZNO-DIAGNOSTYCZNE............ 15 1. Definicja, obraz kliniczny, podział Roman Michałowicz........ 17 Piśmiennictwo................................ 26 2. Wady rozwojowe

Bardziej szczegółowo

Wielospecjalistyczną, kompleksową, skoordynowaną pomocą obejmuje się dzieci w wieku od 0 do ukończenia 7 r.ŝ., które są:

Wielospecjalistyczną, kompleksową, skoordynowaną pomocą obejmuje się dzieci w wieku od 0 do ukończenia 7 r.ŝ., które są: PROGRAM: Wczesnej, wielospecjalistycznej, kompleksowej, skoordynowanej i ciągłej pomocy dziecku zagroŝonemu niepełnosprawnością lub niepełnosprawnemu oraz jego rodzinie. Lekarze oddziałów połoŝniczych

Bardziej szczegółowo

Pod redakcją: Kingi Bobińskiej, Tadeusza Pietrasa i Piotra Gałeckiego Wydawnictwo Continuo, Wrocław 2012, stron 655

Pod redakcją: Kingi Bobińskiej, Tadeusza Pietrasa i Piotra Gałeckiego Wydawnictwo Continuo, Wrocław 2012, stron 655 omówienia książek i czasopism Niepełnosprawność intelektualna etiopatogeneza, epidemiologia, diagnoza, terapia Pod redakcją: Kingi Bobińskiej, Tadeusza Pietrasa i Piotra Gałeckiego Wydawnictwo Continuo,

Bardziej szczegółowo

Jacek Jarosław Błeszyński. Analiza różnicująca wybranych zespołów zaburzeń autystycznych Zarys rewalidacji

Jacek Jarosław Błeszyński. Analiza różnicująca wybranych zespołów zaburzeń autystycznych Zarys rewalidacji Jacek Jarosław Błeszyński Analiza różnicująca wybranych zespołów zaburzeń autystycznych Zarys rewalidacji Toruń 2010 Spis treści Wstęp.... 9 Rozdział 1 Analiza różnicująca autyzmu i innych głębokich zaburzeń

Bardziej szczegółowo

WCZESNA INTERWENCJA I WSPOMAGANIE ROZWOJU MAŁEGO DZIECKA WARSZTATY LIDIA WITAK-ŚWIATŁOWICZ

WCZESNA INTERWENCJA I WSPOMAGANIE ROZWOJU MAŁEGO DZIECKA WARSZTATY LIDIA WITAK-ŚWIATŁOWICZ WCZESNA INTERWENCJA I WSPOMAGANIE ROZWOJU MAŁEGO DZIECKA WARSZTATY LIDIA WITAK-ŚWIATŁOWICZ Wrocław, 5 kwietnia 2008 I. WCZESNA INTERWENCJA 1. CELE 2. KORZYŚCI II. MODEL OPIEKI NAD MAŁYMI DZIEĆMI Z ZABURZENIAMI

Bardziej szczegółowo

Część I. Wprowadzenie do psychologii

Część I. Wprowadzenie do psychologii spis treści Przedmowa 11 Część I. Wprowadzenie do psychologii Rozdział 1. Przedmiot psychologii i podstawowe pojęcia 15 Agata Orzechowska, Marta Strombek-Milczarek 1. Psychologia znaczenie pojęcia 15 2.

Bardziej szczegółowo

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH DZIENNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH DZIENNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Projekt z dnia 28.11.2014 r. Załącznik nr 4 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH DZIENNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Lp. Profil lub rodzaj komórki organizacyjnej

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STUDIÓW PODYPLOMOWYCH Z PSYCHOLOGII KLINICZNEJ 1

PROGRAM STUDIÓW PODYPLOMOWYCH Z PSYCHOLOGII KLINICZNEJ 1 Załącznik nr 1 do Uchwały nr 164 A/09 Senatu WUM z dnia 30 listopada 2009 r. PROGRAM STUDIÓW PODYPLOMOWYCH Z PSYCHOLOGII KLINICZNEJ 1 I. ZAŁOŻENIA ORGANIZACYJNO-PROGRAMOWE ZAKRES WIEDZY TEORETYCZNEJ 1.

Bardziej szczegółowo

Wyższa Szkoła Medyczna, Wydział Ogólnomedyczny Fizjoterapia Drugi Praktyczny. Pedagogika specjalna. mgr D. Wyrzykowska - Koda

Wyższa Szkoła Medyczna, Wydział Ogólnomedyczny Fizjoterapia Drugi Praktyczny. Pedagogika specjalna. mgr D. Wyrzykowska - Koda Nazwa jednostki prowadzącej kierunek: Nazwa kierunku: Poziom kształcenia: Profil kształcenia: Moduły wprowadzające / wymagania wstępne: Nazwa modułu (przedmiot lub grupa przedmiotów): Osoby prowadzące:

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie Irena Obuchowska... 9

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie Irena Obuchowska... 9 SPIS TREŚCI Wprowadzenie Irena Obuchowska... 9 CZĘŚĆ I RODZINA A DZIECKO NIEPEŁNOSPRAWNE 1. Sytuacja rodzin dzieci niepełnosprawnych Andrzej Twardowski... 18 1.1. Systemowy model funkcjonowania rodziny...

Bardziej szczegółowo

Orzecznictwo w procesie diagnozy FASD

Orzecznictwo w procesie diagnozy FASD Orzecznictwo w procesie diagnozy FASD Barbara Woszczyna Tomaszowice 2015r. Według brytyjskiego raportu Warnocka, około 20% populacji uczniów to dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi (Children with

Bardziej szczegółowo

UPOŚLEDZENIE UMYSŁOWE. Bartłomiej Gmaj Andrzej Wakarow

UPOŚLEDZENIE UMYSŁOWE. Bartłomiej Gmaj Andrzej Wakarow UPOŚLEDZENIE UMYSŁOWE Bartłomiej Gmaj Andrzej Wakarow Upośledzenie umysłowe Obniżenie sprawności umysłowej powstałe w okresie rozwojowym. Stan charakteryzujący się istotnie niższą od przeciętnej ogólną

Bardziej szczegółowo

Studia Podyplomowe. Edukacja i rehabilitacja osób z niepełnosprawnością intelektualną - Oligofrenopedagogika

Studia Podyplomowe. Edukacja i rehabilitacja osób z niepełnosprawnością intelektualną - Oligofrenopedagogika Studia Podyplomowe Edukacja i rehabilitacja osób z niepełnosprawnością intelektualną - Oligofrenopedagogika I. Informacje ogólne II. III. IV. Rekrutacja Charakterystyka studiów kwalifikacyjnych Program

Bardziej szczegółowo

Wczesne wspomaganie rozwoju. Radosław Piotrowicz Akademia Pedagogiki Specjalnej w Warszawie Ośrodek Wczesnej Interwencji PSOUU Koło w Zgierzu

Wczesne wspomaganie rozwoju. Radosław Piotrowicz Akademia Pedagogiki Specjalnej w Warszawie Ośrodek Wczesnej Interwencji PSOUU Koło w Zgierzu Wczesne wspomaganie rozwoju Radosław Piotrowicz Akademia Pedagogiki Specjalnej w Warszawie Ośrodek Wczesnej Interwencji PSOUU Koło w Zgierzu Warunki tworzenia wczesnego wspomagania rozwoju Podstawa prawna

Bardziej szczegółowo

Dziecko niepełnosprawne w procesie edukacji - dokumenty i pomoc terapeutyczna w Poradni Psychologiczno- Pedagogicznej w Łańcucie.

Dziecko niepełnosprawne w procesie edukacji - dokumenty i pomoc terapeutyczna w Poradni Psychologiczno- Pedagogicznej w Łańcucie. Dziecko niepełnosprawne w procesie edukacji - dokumenty i pomoc terapeutyczna w Poradni Psychologiczno- Pedagogicznej w Łańcucie Karolina Szeliga Regulacje prawne uczenia się dzieci ze specjalnymi potrzebami

Bardziej szczegółowo

Formy pomocy psychologiczno pedagogicznej oferowanej na terenie poradni:

Formy pomocy psychologiczno pedagogicznej oferowanej na terenie poradni: Formy pomocy psychologiczno pedagogicznej oferowanej na terenie poradni: Diagnozowanie poziomu rozwoju, potrzeb i możliwości oraz zaburzeń rozwojowych i zachowań dysfunkcyjnych dzieci młodzieży: Badanie

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 6. Porada lekarska diagnostyczna

Załącznik nr 6. Porada lekarska diagnostyczna Załącznik nr 6 Wykaz świadczeń gwarantowanych realizowanych w warunkach ambulatoryjnych psychiatrycznych i leczenia środowiskowego (domowego) oraz warunki realizacji tych świadczeń L.p. Nazwa świadczenia

Bardziej szczegółowo

Opracowała: Monika Haligowska

Opracowała: Monika Haligowska Kwalifikacja i orzekanie odnośnie dzieci niezdolnych do nauki w szkołach masowych. Podstawy prawne, rola psychologa, rola poradni w kwalifikowaniu do szkół specjalnych. Opracowała: Monika Haligowska Podstawy

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 6. Lp. Profil oraz rodzaj komórki organizacyjnej Warunki realizacji świadczenia gwarantowanego

Załącznik nr 6. Lp. Profil oraz rodzaj komórki organizacyjnej Warunki realizacji świadczenia gwarantowanego Załącznik nr 6 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH AMBULATORYJNYCH PSYCHIATRYCZNYCH I LECZENIA ŚRODOWISKOWEGO (DOMOWEGO) ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Lp. Profil oraz rodzaj komórki

Bardziej szczegółowo

KONTEKSTY PSYCHOPATOLOGII I PSYCHIATRII MŁODZIEŻOWEJ.. 3

KONTEKSTY PSYCHOPATOLOGII I PSYCHIATRII MŁODZIEŻOWEJ.. 3 SPIS TREŚCI CZĘŚĆ OGÓLNA KONTEKSTY PSYCHOPATOLOGII I PSYCHIATRII MŁODZIEŻOWEJ.. 3 1. Rozwój i specyfika psychiatrii dzieci i młodzieży... 3 Maria Orwid CZYNNIKI WPŁYWAJĄCE NA ROZWÓJ PSYCHICZNY DZIECI I

Bardziej szczegółowo

& / &!!!& ODOWS&A-»ZD\ChJCJC. Metoda integracji. sensorycznej. we wspomaganiu rozwoju mi. \dzieci z uszkodzeniami ^ lu nerwowego m

& / &!!!& ODOWS&A-»ZD\ChJCJC. Metoda integracji. sensorycznej. we wspomaganiu rozwoju mi. \dzieci z uszkodzeniami ^ lu nerwowego m & / &!!!& ODOWS&A-»ZD\ChJCJC Metoda integracji sensorycznej we wspomaganiu rozwoju mi \dzieci z uszkodzeniami ^ lu nerwowego m i - i \ \ 'Ą \ A H/?fi U Metoda integracji sensoryczniej we wspomaganiu

Bardziej szczegółowo

1999r. ukończyła kurs uprawniający do zatrudnienia w charakterze wychowawcy w placówce wypoczynku dla dzieci i młodzieży szkolnej.

1999r. ukończyła kurs uprawniający do zatrudnienia w charakterze wychowawcy w placówce wypoczynku dla dzieci i młodzieży szkolnej. Monika Winnicka 1999r. ukończyła kurs uprawniający do zatrudnienia w charakterze wychowawcy w placówce wypoczynku dla dzieci i młodzieży szkolnej. 2002r. ukończyła kurs doskonalący Diagnoza i terapia jąkania.

Bardziej szczegółowo

TREŚCI MERYTORYCZNE ZAJĘĆ PRAKTYCZNYCH NA KIERUNKU PIELĘGNIARSTWO I STOPNIA. rok III semestr V

TREŚCI MERYTORYCZNE ZAJĘĆ PRAKTYCZNYCH NA KIERUNKU PIELĘGNIARSTWO I STOPNIA. rok III semestr V TREŚCI MERYTORYCZNE ZAJĘĆ PRAKTYCZNYCH NA KIERUNKU PIELĘGNIARSTWO I STOPNIA rok III semestr V PIELĘGNIARSTWO GERIATRYCZNE (80 godzin) (Oddział geriatrii) 1. Zasady i specyfika komunikowania się z osobą

Bardziej szczegółowo

I. PODSTAWY TEORETYCZNE WSPÓŁCZESNEJ PSYCHIATRII, PSYCHOPATOLOGII I DIAGNOSTYKI PSYCHIATRYCZNEJ... 15

I. PODSTAWY TEORETYCZNE WSPÓŁCZESNEJ PSYCHIATRII, PSYCHOPATOLOGII I DIAGNOSTYKI PSYCHIATRYCZNEJ... 15 SPIS TREŚCI PRZEDMOWA Janusz Heitzman........................ 5 I. PODSTAWY TEORETYCZNE WSPÓŁCZESNEJ PSYCHIATRII, PSYCHOPATOLOGII I DIAGNOSTYKI PSYCHIATRYCZNEJ... 15 1. ETIOLOGIA, PATOGENEZA I EPIDEMIOLOGIA

Bardziej szczegółowo

1. Zadania Działu Poradnictwa Dydaktyczno-Wychowawczego.

1. Zadania Działu Poradnictwa Dydaktyczno-Wychowawczego. Załącznik Nr 1 ZADANIA DZIAŁÓW Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna w Międzyrzeczu realizuje swoje zadania w następujących działach pracy: 1. Dział Poradnictwa Dydaktyczno-Wychowawczego, w skrócie PDW,

Bardziej szczegółowo

Zwracamy się z prośbą o udostępnienie naszej oferty zainteresowanym osobom.

Zwracamy się z prośbą o udostępnienie naszej oferty zainteresowanym osobom. FUNDACJA DZIECIOM ZDĄŻYD Z POMOCĄ ul. Łomiaoska 5 01-685 Warszawa Szanowni Paostwo, HANDLE POINT Centrum Wspomagania Rozwoju powstało z myślą o dzieciach i młodzieży, u których rozwój przebiega nierównomiernie,

Bardziej szczegółowo

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Załączniki do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 2014 r. (poz. ) Załącznik nr 1 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Lp.

Bardziej szczegółowo

Warunki realizacji świadczenia gwarantowanego

Warunki realizacji świadczenia gwarantowanego Załącznik nr 6 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH AMBULATORYJNYCH PSYCHIATRYCZNYCH I LECZENIA ŚRODOWISKOWEGO (DOMOWEGO) ORAZ WARUNKI REALIZACJI TYCH ŚWIADCZEŃ Lp. Nazwa świadczenia

Bardziej szczegółowo

Spis tres ci 1. Rozwo j psychiczny dziecka 2. Rodzina jako system. Wpływ systemu rodzinnego na funkcjonowanie dziecka

Spis tres ci 1. Rozwo j psychiczny dziecka 2. Rodzina jako system. Wpływ systemu rodzinnego na funkcjonowanie dziecka Spis treści 1. Rozwój psychiczny dziecka Agnieszka Kulik............ 15 Okres niemowlęcy.......................... 20 Okres poniemowlęcy......................... 23 Wiek przedszkolny..........................

Bardziej szczegółowo

www.prototo.pl MATERIAŁY Z KURSU KWALIFIKACYJNEGO

www.prototo.pl MATERIAŁY Z KURSU KWALIFIKACYJNEGO Wszystkie materiały tworzone i przekazywane przez Wykładowców NPDN PROTOTO są chronione prawem autorskim i przeznaczone wyłącznie do użytku prywatnego. MATERIAŁY Z KURSU KWALIFIKACYJNEGO www.prototo.pl

Bardziej szczegółowo

OFERTA PORADNI PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ NR 2 W ŁOMŻY

OFERTA PORADNI PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ NR 2 W ŁOMŻY Ł o m ż y ń s k i e C e n t r u m R o z w o j u E d u k a c j i w Ł o m ż y P o r a d n i a P s y c h o l o g i c z n o - P e d a g o g i c z n a N r 2 ul. Polna 16, 18-400 Łomża tel./fax 86-215-03-18

Bardziej szczegółowo

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Załączniki do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia29 kwietnia 2011 r. Załącznik nr 1 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI

Bardziej szczegółowo

zaburzenia zachowania (F00 odpowiadające świadczeniu gwarantowanemu (ICD 10) Zaburzenia psychiczne i F99);

zaburzenia zachowania (F00 odpowiadające świadczeniu gwarantowanemu (ICD 10) Zaburzenia psychiczne i F99); Dziennik Ustaw 51 Poz. 1386 Załącznik nr 6 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH AMBULATORYJNYCH PSYCHIATRYCZNYCH I LECZENIA ŚRODOWISKOWEGO (DOMOWEGO) ORAZ WARUNKI REALIZACJI TYCH ŚWIADCZEŃ

Bardziej szczegółowo

3. 21.10.2012 9.00-16.00 Moduł I Pedagogika specjalna. zajęć. Spotkanie organizacyjno informacyjne poza godzinami dydaktycznymi kursu.

3. 21.10.2012 9.00-16.00 Moduł I Pedagogika specjalna. zajęć. Spotkanie organizacyjno informacyjne poza godzinami dydaktycznymi kursu. Lp. Terminy zajęć Załącznik nr 3. Szczegółowy program kursu kwalifikacyjnego: oligofrenopedagogika Godz. zajęć Moduł Treści programowe Liczba (oddo) godzin w. ćw. 1. 19.10.2012. 15.00 20.00 Spotkanie organizacyjno

Bardziej szczegółowo

PLAN STUDIÓW STACJONARNYCH PEDAGOGIKA SPECJALNA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA EDUKACJA I REHABILITACJA OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ INTELEKTUALNĄ

PLAN STUDIÓW STACJONARNYCH PEDAGOGIKA SPECJALNA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA EDUKACJA I REHABILITACJA OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ INTELEKTUALNĄ PLAN STUDIÓW STACJONARNYCH PEDAGOGIKA SPECJALNA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA EDUKACJA I REHABILITACJA OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ INTELEKTUALNĄ Lp NAZWA PRZEDMIOTU EGZAMIN PRACA KONTROLNA RAZEM GODZINY ZAJĘĆ

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY 1. NAZWA PRZEDMIOTU : Psychiatria w pytaniach i odpowiedziach. 2. NAZWA JEDNOSTKI (jednostek

Bardziej szczegółowo

Dokumenty wydawane na podstawie przepisów prawa oświatowego przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne.

Dokumenty wydawane na podstawie przepisów prawa oświatowego przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne. Opracowała Małgorzata Nowak Dyrektor ZPPP w Oleśnicy Oleśnica,1.10.2015r. Dokumenty wydawane na podstawie przepisów prawa oświatowego przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne. 1.Opinia dokument wydawany

Bardziej szczegółowo

SYLABUS/OPIS PRZEDMIOTU. Niepełnosprawność intelektualna i zaburzenia wieku rozwojowego. Moduł: 190

SYLABUS/OPIS PRZEDMIOTU. Niepełnosprawność intelektualna i zaburzenia wieku rozwojowego. Moduł: 190 SYLABUS/OPIS PRZEDMIOTU 1. Nazwa przedmiotu/ moduł (w języku polskim) Niepełnosprawność intelektualna i zaburzenia wieku rozwojowego. Moduł: 190 2. Nazwa przedmiotu w języku angielskim Mental handicap

Bardziej szczegółowo

OŚRODEK ODDZIAŁ DZIENNY CZYNNY OD PONIEDZIAŁKU DO PIĄTKU W GODZINACH 8.00-18.00 Rejestracja tel. 14 627 10 22

OŚRODEK ODDZIAŁ DZIENNY CZYNNY OD PONIEDZIAŁKU DO PIĄTKU W GODZINACH 8.00-18.00 Rejestracja tel. 14 627 10 22 OŚRODEK ODDZIAŁ DZIENNY CZYNNY OD PONIEDZIAŁKU DO PIĄTKU W GODZINACH 8.00-18.00 Rejestracja tel. 14 627 10 22 Ośrodek realizuje świadczenia medyczne na rzecz dzieci zagrożonych nieprawidłowym rozwojem

Bardziej szczegółowo

Blok: Terapia i wspieranie rozwoju dzieci i młodzieży Metoda SI we wspomaganiu rozwoju. Wprowadzenie do zagadnienia.

Blok: Terapia i wspieranie rozwoju dzieci i młodzieży Metoda SI we wspomaganiu rozwoju. Wprowadzenie do zagadnienia. Blok: Terapia i wspieranie rozwoju dzieci i młodzieży Metoda SI we wspomaganiu rozwoju. Wprowadzenie do zagadnienia. Magdalena Charbicka terapeuta integracji sensorycznej, oligofrenopedagog, terapeuta

Bardziej szczegółowo

Teresa Szefs psycholog PPP w Piasecznie

Teresa Szefs psycholog PPP w Piasecznie Teresa Szefs psycholog PPP w Piasecznie Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U z 2004 r. Nr 256, poz. 2572, z późn. zm.) Rozporządzenia MEN: w sprawie szczegółowych zasad działania

Bardziej szczegółowo

AD/HD ( Attention Deficit Hyperactivity Disorder) Zespół Nadpobudliwości Psychoruchowej z Zaburzeniami Koncentracji Uwagi

AD/HD ( Attention Deficit Hyperactivity Disorder) Zespół Nadpobudliwości Psychoruchowej z Zaburzeniami Koncentracji Uwagi AD/HD ( Attention Deficit Hyperactivity Disorder) Zespół Nadpobudliwości Psychoruchowej z Zaburzeniami Koncentracji Uwagi GENETYCZNIE UWARUNKOWANA, NEUROLOGICZNA DYSFUNKCJA, CHARAKTERYZUJĄCA SIĘ NIEADEKWATNYMI

Bardziej szczegółowo

Małgorzata Spendel Regionalny Ośrodek Metodyczno-Edukacyjny Metis Katowice

Małgorzata Spendel Regionalny Ośrodek Metodyczno-Edukacyjny Metis Katowice Orzecznictwo Małgorzata Spendel Regionalny Ośrodek Metodyczno-Edukacyjny Metis Katowice Orzeczenie Jest efektem wielospecjalistycznej diagnozy zaburzeń w rozwoju dziecka/ucznia, wobec którego Zespół Orzekający

Bardziej szczegółowo

Wsparcie uczniów zagrożonych niedostosowaniem społecznym w środowisku lokalnym

Wsparcie uczniów zagrożonych niedostosowaniem społecznym w środowisku lokalnym Wsparcie uczniów zagrożonych niedostosowaniem społecznym w środowisku lokalnym Słupca, 12 kwietnia 2012r. Rola poradni psychologicznopedagogicznej w zapobieganiu niedostosowaniu społecznemu wśród dzieci

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy program kursu kwalifikacyjnego: oligofrenopedagogika. www.okko.edu.pl

Szczegółowy program kursu kwalifikacyjnego: oligofrenopedagogika. www.okko.edu.pl Szczegółowy program kursu kwalifikacyjnego: oligofrenopedagogika Załącznik nr 3. Lp. Terminy zajęć Godz. zajęć (od-do) 1. 22.11.2014. 9.00-16.00 Spotkanie organizacyjno informacyjne. Moduł I Pedagogika

Bardziej szczegółowo

PORADNIA PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNA W SŁUPCY PLANOWANIE POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ DLA UCZNIA ZE SPECJALNYMI POTRZEBAMI EDUKACYJNYMI

PORADNIA PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNA W SŁUPCY PLANOWANIE POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ DLA UCZNIA ZE SPECJALNYMI POTRZEBAMI EDUKACYJNYMI PLANOWANIE POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ DLA UCZNIA ZE SPECJALNYMI POTRZEBAMI EDUKACYJNYMI Problematyka poruszana w prezentacji Umocowania prawne związane z realizacją pomocy psychologiczno-pedagogicznej:

Bardziej szczegółowo

Genetyka kliniczna nowe wyzwanie dla opieki pediatrycznej. Jacek J. Pietrzyk Klinika Chorób Dzieci Katedra Pediatrii Collegium Medicum UJ

Genetyka kliniczna nowe wyzwanie dla opieki pediatrycznej. Jacek J. Pietrzyk Klinika Chorób Dzieci Katedra Pediatrii Collegium Medicum UJ Genetyka kliniczna nowe wyzwanie dla opieki pediatrycznej Jacek J. Pietrzyk Klinika Chorób Dzieci Katedra Pediatrii Collegium Medicum UJ Kraków, czerwiec 2005 Genetyka kliniczna Kierunki rozwoju Choroby

Bardziej szczegółowo

PLAN STUDIÓW NIESTACJONARNYCH PEDAGOGIKA SPECJALNA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA EDUKACJA I REHABILITACJA OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ INTELEKTUALNĄ

PLAN STUDIÓW NIESTACJONARNYCH PEDAGOGIKA SPECJALNA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA EDUKACJA I REHABILITACJA OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ INTELEKTUALNĄ PLAN STUDIÓW NIESTACJONARNYCH PEDAGOGIKA SPECJALNA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA EDUKACJA I REHABILITACJA OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ INTELEKTUALNĄ Lp NAZWA PRZEDMIOTU EGZAMIN PRACA KONTROLN A RAZEM GODZINY

Bardziej szczegółowo

INFORMATOR DLA RODZICÓW

INFORMATOR DLA RODZICÓW INFORMATOR DLA RODZICÓW CZYLI WSZYSTKO CO TRZEBA WIEDZIEĆ, ABY UZYSKAĆ ORZECZENIE DLA DZIECKA w Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 8 1 W Poradni działa Zespół Orzekający, który wydaje następujące

Bardziej szczegółowo

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć Nazwa modułu: Propedeutyka nauk medycznych Rok akademicki: 2015/2016 Kod: EIB-1-180-s Punkty ECTS: 2 Wydział: Elektrotechniki, Automatyki, Informatyki i Inżynierii Biomedycznej Kierunek: Inżynieria Biomedyczna

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA KIERUNKOWE rok akademicki 2014/2015. Pedagogika, studia II stopnia

ZAGADNIENIA KIERUNKOWE rok akademicki 2014/2015. Pedagogika, studia II stopnia ZAGADNIENIA KIERUNKOWE 1. Pedagogika jako nauka źródła pedagogiki jako nauki teoretycznej i praktycznej, miejsce pedagogiki w systemie nauk oraz jej powiązania z innymi dyscyplinami; interdyscyplinarność

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Przedmowa...

SPIS TREŚCI. Przedmowa... SPIS TREŚCI Przedmowa...................... 1. DZIECI I MŁODZIEŻ NIEPEŁNOSPRAWNA Czesław Szmigiel 1.1. Definicja pojęcia dziecko niepełnosprawne........ 1.2. Dzieci i młodzież niepełnosprawna dane statystyczne....

Bardziej szczegółowo

FIZJOTERAPII NEURO OGICZ

FIZJOTERAPII NEURO OGICZ FIZJOTERAPII NEURO OGICZ K M i l l J l EDWAI TSGHiitCO TERAPEUTYCZNE W FIZJOTERAPII NEUROLOGICZNEJ SUZANNE TBNIC MARTIN MARY KESSLER Redakcja wydania I polskiego Edward Sauiicz E L S E V IE R URBAN&PARTNER

Bardziej szczegółowo

ZAJĘCIA REWALIDACYJNE I REWALIDACYJNO WYCHOWAWCZE W PRZEPISACH PRAWA. Centrum Edukacji Nauczycieli w Białymstoku Anna Florczak

ZAJĘCIA REWALIDACYJNE I REWALIDACYJNO WYCHOWAWCZE W PRZEPISACH PRAWA. Centrum Edukacji Nauczycieli w Białymstoku Anna Florczak ZAJĘCIA REWALIDACYJNE I REWALIDACYJNO WYCHOWAWCZE W PRZEPISACH PRAWA Centrum Edukacji Nauczycieli w Białymstoku Anna Florczak Podstawa prawna Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 17 listopada

Bardziej szczegółowo

nazwa szkoły/placówki, w których jest zorganizowany zespół wczesnego wspomagania

nazwa szkoły/placówki, w których jest zorganizowany zespół wczesnego wspomagania Wykaz zespołów wczesnego wspomagania rozwoju dziecka zorganizowanych w szkołach i placówkach, dla których organem prowadzącym jest m. st. Warszawa - stan na 31 stycznia 2014 r. Do zespołów wczesnego wspomagania

Bardziej szczegółowo

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Załączniki do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia..(poz. ) WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Załącznik nr 1 Lp. Nazwa

Bardziej szczegółowo

Publiczna Biblioteka Pedagogiczna w Poznaniu Filia w Śremie PROPONUJE

Publiczna Biblioteka Pedagogiczna w Poznaniu Filia w Śremie PROPONUJE Publiczna Biblioteka Pedagogiczna w Poznaniu Filia w Śremie PROPONUJE Kształcenie uczniów niepełnosprawnych w szkołach ogólnodostępnych Autyzm Zespół Aspergera Ewa Pisula: Autyzm - przyczyny, symptomy,

Bardziej szczegółowo

Psychologia w indywidualnej organizacji toku studiów

Psychologia w indywidualnej organizacji toku studiów Psychologia w indywidualnej organizacji toku studiów Studia niestacjonarne jednolite magisterskie Psychologia kliniczna dzieci i młodzieży NAZWA MODUŁU i ELEMENTY SKŁADOWE LICZBA GODZIN PUNKTY ECTS ROK

Bardziej szczegółowo

Zajęcia dydaktyczne mają formę: ü wykładów 15 h dydaktycznych; ü seminarium 15 h dydaktycznych. Forma zaliczenia przedmiotu: zaliczenie bez oceny.

Zajęcia dydaktyczne mają formę: ü wykładów 15 h dydaktycznych; ü seminarium 15 h dydaktycznych. Forma zaliczenia przedmiotu: zaliczenie bez oceny. REGULAMIN ZAJĘĆ TERŚCI Z NEUROLOGII DZIECIĘCEJ DLA STUDENTÓW II ROKU STUDIÓW NIESTACJONARNYCH DRUGIEGO STOPNIA, KIERUENK PIELĘGNIARSTWO, NA ROK AKADEMICKI 2014-2015. Zajęcia dydaktyczne mają formę: ü wykładów

Bardziej szczegółowo

Osoba z niepełnosprawnością opieka, terapia, wsparcie

Osoba z niepełnosprawnością opieka, terapia, wsparcie Osoba z niepełnosprawnością opieka, terapia, wsparcie pod redakcją Ditty Baczały Jacka J. Błeszyńskiego Marzenny Zaorskiej Toruń 2009 Spis treści Wstęp.....................................................

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do SIWZ Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia

Załącznik nr 1 do SIWZ Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia Część 1. Szkolenie z zakresu wczesnej profilaktyki dziecka i wczesnej interwencji terapeutycznej, szkolnie z zakresu wczesnej interwencji logopedycznej kurs z zakresu wczesnej interwencji logopedycznej

Bardziej szczegółowo

INFORMATOR DLA RODZICÓW CZYLI WSZYSTKO CO TRZEBA WIEDZIEĆ, ABY UZYSKAĆ ORZECZENIE DLA DZIECKA. w Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 8

INFORMATOR DLA RODZICÓW CZYLI WSZYSTKO CO TRZEBA WIEDZIEĆ, ABY UZYSKAĆ ORZECZENIE DLA DZIECKA. w Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 8 INFORMATOR DLA RODZICÓW CZYLI WSZYSTKO CO TRZEBA WIEDZIEĆ, ABY UZYSKAĆ ORZECZENIE DLA DZIECKA w Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 8 str. 1 W Poradni działa Zespół Orzekający, który wydaje następujące

Bardziej szczegółowo

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI. Świadczenia szpitalne

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI. Świadczenia szpitalne Załącznik nr 2 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Lp. Profil lub rodzaj komórki organizacyjnej Warunki realizacji świadczenia

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU OPIS

KARTA PRZEDMIOTU OPIS CECHA PRZEDMIOTU KARTA PRZEDMIOTU OPIS INFORMACJE OGÓLNE O PRZEDMIODCIE Nazwa przedmiotu PSYCHIATRIA Poziom realizacji Studia pierwszego stopnia stacjonarne przedmiotu Jednostka realizująca Instytut Nauk

Bardziej szczegółowo

PLAN PRACY PORADNI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ W SIERADZU

PLAN PRACY PORADNI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ W SIERADZU Poradnia Psychologiczno - Pedagogiczna w Sieradzu Pl. Wojewódzki 3, 98-200 Sieradz, Regon 000734937, tel/fax (0 43) 822 42 70, email:porped@poczta.onet.pl PLAN PRACY PORADNI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ

Bardziej szczegółowo

Uczeń niepełnosprawny w szkole ogólnodostępnej. Nowe regulacje prawne zawarte zostały w rozporządzeniach:

Uczeń niepełnosprawny w szkole ogólnodostępnej. Nowe regulacje prawne zawarte zostały w rozporządzeniach: Opracowała Ewa Materka, psycholog Uczeń niepełnosprawny w szkole ogólnodostępnej Budowanie systemu wsparcia oraz organizacja pomocy psychologiczno pedagogicznej dla uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK PEDAGOGICZNYCH UKSW. Podyplomowe Studia Kwalifikacyjne

WYDZIAŁ NAUK PEDAGOGICZNYCH UKSW. Podyplomowe Studia Kwalifikacyjne Załącznik do Uchwały Nr 82/2016 Senatu UKSW z dnia 19 maja 2016 r. WYDZIAŁ NAUK PEDAGOGICZNYCH UKSW Podyplomowe Studia Kwalifikacyjne PODNOSZENIE KOMPETENCJI NAUCZYCIELSKICH W PRACY Z UCZNIEM O SPECJALNYCH

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia psychiczne w dzieciństwie. Iwona A. Trzebiatowska

Zaburzenia psychiczne w dzieciństwie. Iwona A. Trzebiatowska Zaburzenia psychiczne w dzieciństwie co będzie b w życiu dorosłym Iwona A. Trzebiatowska Schizofrenia Brak możliwości rozpoznanie poniżej 6 rż Wcześniejsze zachorowania u chłopców Udział czynnika organicznego

Bardziej szczegółowo

RAMOWY PROGRAM SZKOLENIA Z UDZIAŁEM EKSPERTÓW: Charakterystyka podstawowych zagadnień diagnostyczno-terapeutycznych całościowych

RAMOWY PROGRAM SZKOLENIA Z UDZIAŁEM EKSPERTÓW: Charakterystyka podstawowych zagadnień diagnostyczno-terapeutycznych całościowych RAMOWY PROGRAM SZKOLENIA Z UDZIAŁEM EKSPERTÓW: Charakterystyka podstawowych zagadnień diagnostyczno-terapeutycznych całościowych zaburzeń rozwojowych ze spektrum autyzmu SZKOLENIE DLA SPECJALISTÓW (32h/650PLN)

Bardziej szczegółowo

Konferencja naukowa zorganizowana w ramach obchodów Światowego Dnia Autyzmu. Lublin, 2 kwietnia 2014r

Konferencja naukowa zorganizowana w ramach obchodów Światowego Dnia Autyzmu. Lublin, 2 kwietnia 2014r Konferencja naukowa zorganizowana w ramach obchodów Światowego Dnia Autyzmu Lublin, 2 kwietnia 2014r - prof. dr hab. Zbigniew Gaś WSEI w Lublinie Uczniowie z autyzmem są w wiodącej grupie uczniów ze specjalnymi

Bardziej szczegółowo

Zjazd I sesja wyjazdowa trening interpersonalny 57 h. Zjazd II sesja wyjazdowa trening intrapsychiczny 58 h

Zjazd I sesja wyjazdowa trening interpersonalny 57 h. Zjazd II sesja wyjazdowa trening intrapsychiczny 58 h S t r o n a 1 Studiium Psychoterapiiii Uzalleżniień Harmonogram szkolleniia edycjja 2013/2014 II SEMESTR Zjazd I sesja wyjazdowa trening interpersonalny 57 h Zjazd II sesja wyjazdowa trening intrapsychiczny

Bardziej szczegółowo

Ostre zatrucie spowodowane użyciem alkoholu. świadczeniu gwarantowanemu (ICD 10) nasennych (F13.3); (F10.4); lekarz specjalista w dziedzinie chorób

Ostre zatrucie spowodowane użyciem alkoholu. świadczeniu gwarantowanemu (ICD 10) nasennych (F13.3); (F10.4); lekarz specjalista w dziedzinie chorób Dziennik Ustaw 22 Poz. 1386 Załącznik nr 2 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Lp. Nazwa świadczenia gwarantowanego Warunki

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO ZDROWIA Warszawa. JĘ.!: 2013 Podsekretarz Stanu Aleksander Sopliński MZ-MD-P-O734O3 7-2/AT! 13 Pan Marek Michalak Rzecznik Praw Dziecka ul Przemysłowa 30/32 OO-450 Warszawa W nawiązaniu do

Bardziej szczegółowo

Wczesne wspomaganie rozwoju dziecka i wychowanie przedszkolne

Wczesne wspomaganie rozwoju dziecka i wychowanie przedszkolne Akademia Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej Kierunek: PEDAGOGIKA SPECJALNA Wczesne wspomaganie rozwoju dziecka i wychowanie przedszkolne Wczesne wspomaganie rozwoju dziecka - wczesne, kompleksowe

Bardziej szczegółowo

Jakie zmiany w funkcjonowaniu Poradni Psychologiczno Pedagogicznej w Pułtusku wniosły nowe przepisy prawa oświatowego

Jakie zmiany w funkcjonowaniu Poradni Psychologiczno Pedagogicznej w Pułtusku wniosły nowe przepisy prawa oświatowego Jakie zmiany w funkcjonowaniu Poradni Psychologiczno Pedagogicznej w Pułtusku wniosły nowe przepisy prawa oświatowego Celem działania Poradni jest udzielanie dzieciom, od momentu urodzenia, i młodzieży

Bardziej szczegółowo

INDYWIDUALNE OBOWIĄZKOWE ROCZNE PRZYGOTOWANIE PRZEDSZKOLNE LUB INDYWIDUALNE NAUCZANIE

INDYWIDUALNE OBOWIĄZKOWE ROCZNE PRZYGOTOWANIE PRZEDSZKOLNE LUB INDYWIDUALNE NAUCZANIE Procedury ubiegania się o wydanie orzeczenia o potrzebie indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego oraz indywidualnego nauczania lub kształcenia specjalnego dla uczniów szkół położonych

Bardziej szczegółowo

SYLABUS/OPIS PRZEDMIOTU

SYLABUS/OPIS PRZEDMIOTU SYLABUS/OPIS PRZEDMIOTU 1. Nazwa przedmiotu/ moduł (w języku polskim) Rehabilitacja dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością: teoria i możliwości praktyczne. Moduł 190.: Niepełnosprawność intelektualna

Bardziej szczegółowo

RAMOWY PROGRAM SZKOLENIA: Charakterystyka podstawowych zagadnień diagnostyczno-terapeutycznych całościowych

RAMOWY PROGRAM SZKOLENIA: Charakterystyka podstawowych zagadnień diagnostyczno-terapeutycznych całościowych RAMOWY PROGRAM SZKOLENIA: Charakterystyka podstawowych zagadnień diagnostyczno-terapeutycznych całościowych zaburzeń rozwojowych ze spektrum autyzmu KURS DLA SPECJALISTÓW (40h) DZIEŃ 1 09.00 13.00. Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Małgorzata Spendel Regionalny Ośrodek Metodyczno-Edukacyjny Metis Katowice

Małgorzata Spendel Regionalny Ośrodek Metodyczno-Edukacyjny Metis Katowice SPECJALNE POTRZEBY EDUKACYJNE DZIECI I MŁODZIEŻY Małgorzata Spendel Regionalny Ośrodek Metodyczno-Edukacyjny Metis Katowice Specjalne potrzeby edukacyjne - SPE Specjalne potrzeby edukacyjne to takie potrzeby,

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 6 do Uchwały nr 18/2012/2013 Senatu Akademickiego Ignatianum dnia 21 maja 2013 r.

Załącznik nr 6 do Uchwały nr 18/2012/2013 Senatu Akademickiego Ignatianum dnia 21 maja 2013 r. Specjalności w ramach studiów na kierunku psychologia studia jednolite magisterskie Program kształcenia przewiduje dwie specjalności do wyboru przez studentów począwszy od 6 semestru (3 roku studiów).

Bardziej szczegółowo

Człowiek najlepsza inwestycja PROJEKT 2010-2013 Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Człowiek najlepsza inwestycja PROJEKT 2010-2013 Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego PROJEKT Przedszkole Równych R Szans 2010-2013. Program Operacyjny Kapitał Ludzki Priorytet: IX. Rozwój wykształcenia i kompetencji w regionach Poddziałanie9.1.1: Zmniejszanie nierówności w stopniu upowszechniania

Bardziej szczegółowo

4. Dziecko z cukrzycą w przedszkolu / Joanna Czapla. // Wychowanie w Przedszkolu. - 2015, nr 4, s. 54-57

4. Dziecko z cukrzycą w przedszkolu / Joanna Czapla. // Wychowanie w Przedszkolu. - 2015, nr 4, s. 54-57 PEDAGOGICZNA BIBLIOTEKA WOJEWÓDZKA W RZESZOWIE INFORMATORIUM BIBLIOGRAFICZNE NOWOŚCI DLA PEDAGOGÓW SPECJALNYCH Książki, artykuły z czasopism, prac zbiorowych i wydawnictw ciągłych w zbiorach Pedagogicznej

Bardziej szczegółowo

Jakie są przyczyny uszkodzenia słuchu?

Jakie są przyczyny uszkodzenia słuchu? Jakie są przyczyny uszkodzenia słuchu? Pruszewicz według kryterium etiologicznego podzielił zaburzenia słuchu u dzieci na trzy grupy: 1. głuchota dziedziczna i wady rozwojowe, 2. głuchota wrodzona, 3.

Bardziej szczegółowo

Działania Poradni Psychologiczno Pedagogicznej na rzecz przedszkoli i szkół w związku z obniżeniem wieku realizacji obowiązku szkolnego

Działania Poradni Psychologiczno Pedagogicznej na rzecz przedszkoli i szkół w związku z obniżeniem wieku realizacji obowiązku szkolnego Działania Poradni Psychologiczno Pedagogicznej na rzecz przedszkoli i szkół w związku z obniżeniem wieku realizacji obowiązku szkolnego Katarzyna Staszczuk DYREKTOR PP P w Ostrołęce Publiczna placówka

Bardziej szczegółowo

Dzieci i młodzież szkół podstawowych, gimnazjum i szkół ponadgimnazjalnych.

Dzieci i młodzież szkół podstawowych, gimnazjum i szkół ponadgimnazjalnych. Psychoterapia indywidualna Terapia zaburzeń emocjonalnych i patologicznych cech osobowości. Korzyści (nabyta wiedza i Dzieci i młodzież szkół podstawowych, gimnazjum i szkół ponadgimnazjalnych. Niwelowanie

Bardziej szczegółowo

RAMOWE PROGRAMY MODUŁÓW DLA PORADNI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNYCH I OŚRODKÓW TERAPEUTYCZNYCH

RAMOWE PROGRAMY MODUŁÓW DLA PORADNI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNYCH I OŚRODKÓW TERAPEUTYCZNYCH RAMOWE PROGRAMY MODUŁÓW DLA PORADNI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNYCH I OŚRODKÓW TERAPEUTYCZNYCH Blok szkoleniowy obejmuje 40 godzin dydaktycznych zajęć. W zależności od potrzeb konkretnej placówki, można

Bardziej szczegółowo

A K A D E M I A A U T Y Z M U

A K A D E M I A A U T Y Z M U ADRES KORESPONDENCYJNY: ul. Sienkiewicza 10 65-433 Zielona Góra Adres internetowy: www.autyzm.zgora.pl e-mail: biuro@autyzm.zgora.pl telefon kontaktowy: 68 455 69 40 konto: 80 1060 0076 0000 4018 9001

Bardziej szczegółowo

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH AMBULATORYJNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH AMBULATORYJNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Projekt z dnia 28.11.2014 r. WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH AMBULATORYJNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Załącznik nr 7 Lp. Profil lub rodzaj komórki organizacyjnej

Bardziej szczegółowo

Sytuacja osób ze spektrum autyzmu i ich rodzin zamieszkujących powiat olecki na przykładzie dobrych praktyk. Katarzyna Kosińska

Sytuacja osób ze spektrum autyzmu i ich rodzin zamieszkujących powiat olecki na przykładzie dobrych praktyk. Katarzyna Kosińska Sytuacja osób ze spektrum autyzmu i ich rodzin zamieszkujących powiat olecki na przykładzie dobrych praktyk. Katarzyna Kosińska Olecko 15 kwietnia 2015r. Rozwój. 1997 - Środowiskowy Dom Samopomocy w Olecku

Bardziej szczegółowo

INDYWIDUALNE OBOWIĄZKOWE ROCZNE PRZYGOTOWANIE PRZEDSZKOLNE LUB INDYWIDUALNE NAUCZANIE

INDYWIDUALNE OBOWIĄZKOWE ROCZNE PRZYGOTOWANIE PRZEDSZKOLNE LUB INDYWIDUALNE NAUCZANIE INDYWIDUALNE OBOWIĄZKOWE ROCZNE PRZYGOTOWANIE PRZEDSZKOLNE LUB INDYWIDUALNE NAUCZANIE Zgodnie z rozporządzeniem MEN z dnia 18 września 2008 r. w sprawie sposobu i trybu organizowania indywidualnego obowiązkowego

Bardziej szczegółowo

OFERTA SZKOLENIOWA OŚRODKA KSZTAŁCENIA KADR QUERCUS W BYDGOSZCZY

OFERTA SZKOLENIOWA OŚRODKA KSZTAŁCENIA KADR QUERCUS W BYDGOSZCZY OFERTA SZKOLENIOWA OŚRODKA KSZTAŁCENIA KADR QUERCUS W BYDGOSZCZY Uwaga! Przy zamówieniu szkolenia dla rady pedagogicznej lub innej grupy zorganizowanej istnieje możliwość negocjacji ceny szkolenia. DOSKONALENIE

Bardziej szczegółowo

Księgarnia PWN: Pod red. Heleny Sęk - Psychologia kliniczna. T. 2

Księgarnia PWN: Pod red. Heleny Sęk - Psychologia kliniczna. T. 2 Księgarnia PWN: Pod red. Heleny Sęk - Psychologia kliniczna. T. 2 Spis treści Wstęp (Helena Sęk)... 13 Rozdział 1 Zakres zastosowań psychologii klinicznej. Obszary tradycyjne i współczesne (Helena Sęk)...

Bardziej szczegółowo

Zajęcia praktyczne. Seminaria/ 15 5 10 10 Suma 20 20 Zajęcia z bezpośrednim udziałem nauczyciela Praca własna studenta. Zajęcia praktyczne.

Zajęcia praktyczne. Seminaria/ 15 5 10 10 Suma 20 20 Zajęcia z bezpośrednim udziałem nauczyciela Praca własna studenta. Zajęcia praktyczne. Lp. Element Opis 1 Nazwa modułu/przedmiotu Zaawansowana opieka specjalistyczna w pielęgniarstwie / Opieka pielęgniarska nad dzieckiem przewlekle chorym 2 Instytut Pielęgniarstwa 3 Kierunek, poziom, Pielęgniarstwo,

Bardziej szczegółowo

Spis treści. I. Podstawy psychiatrii

Spis treści. I. Podstawy psychiatrii Spis treści I. Podstawy psychiatrii 1. Zdrowie psychiczne podstawowe zagadnienia Monika Talarowska, Piotr Gałecki....................................................... 3 1.1. Wprowadzenie..............................................

Bardziej szczegółowo

PEDAGOGIKA SPECJALNA I rok studia stacjonarne I stopnia

PEDAGOGIKA SPECJALNA I rok studia stacjonarne I stopnia PDAGGIKA SPCJALNA I rok studia stacjonarne I stopnia I semestr - tok ogólny CTS Forma zaliczenia 1 1900-101-PSs1 Podstawy filozofii Wykład 15 5 1900-10-PSs1 Podstawy socjologii Wykład 15 5 1900-105-PSs1

Bardziej szczegółowo

SYLABUS/OPIS PRZEDMIOTU

SYLABUS/OPIS PRZEDMIOTU SYLABUS/OPIS PRZEDMIOTU 1. Nazwa przedmiotu/ moduł (w języku polskim) Formy pomocy rodzicom posiadającym dziecko z zaburzeniami zachowania. Moduł 188: Zaburzenia w zachowaniu dzieci i młodzieży. Diagnoza

Bardziej szczegółowo

Zjazd I sesja wyjazdowa trening interpersonalny 57 h. Zjazd II sesja wyjazdowa trening intrapsychiczny 58 h

Zjazd I sesja wyjazdowa trening interpersonalny 57 h. Zjazd II sesja wyjazdowa trening intrapsychiczny 58 h S t r o n a 1 Studiium Psychoterapiiii Uzalleżniień Harmonogram szkolleniia edycjja 2010/2011 II SEMESTR Zjazd I sesja wyjazdowa trening interpersonalny 57 h Zjazd II sesja wyjazdowa trening intrapsychiczny

Bardziej szczegółowo

PROGRAM TERAPEUTYCZNY REALIZOWANY W RAMACH REHABILITACJI DZIECI Z ZABURZENIAMI WIEKU ROZWOJOWEGO W OSRODKU DZIENNYM W NZOZ FIZJOTERAPIA W PRZEMYŚLU.

PROGRAM TERAPEUTYCZNY REALIZOWANY W RAMACH REHABILITACJI DZIECI Z ZABURZENIAMI WIEKU ROZWOJOWEGO W OSRODKU DZIENNYM W NZOZ FIZJOTERAPIA W PRZEMYŚLU. PROGRAM TERAPEUTYCZNY REALIZOWANY W RAMACH REHABILITACJI DZIECI Z ZABURZENIAMI WIEKU ROZWOJOWEGO W OSRODKU DZIENNYM W NZOZ FIZJOTERAPIA W PRZEMYŚLU. ZałoŜeniem programu jest objęcie terapią dzieci wymagających

Bardziej szczegółowo