F R I E D R I C H W I L H E L M A U G U S T F RŐBEL. i j e g o f i l o z o f i a s f e r y c z n a

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "F R I E D R I C H W I L H E L M A U G U S T F RŐBEL. i j e g o f i l o z o f i a s f e r y c z n a"

Transkrypt

1 F R I E D R I C H W I L H E L M A U G U S T F RŐBEL ( ) i j e g o f i l o z o f i a s f e r y c z n a Szczególnym zadaniem i właściwym powołaniem człowieka jako istoty rozumnej jest pełne uświadomienie sobie własnego jestestwa, swej boskiej natury, a tym samym Boga i jego zamierzeń, tak aby stały się one jasno określoną rzeczywistością, głoszoną i realizowaną w ciągu życia. (F. Fröbel, 1826, str. 3) Wydaje mi się, że współcześnie niewiele wiemy o życiu i działalności pedagogicznej Friedricha Fröbla a szkoda! Na początku XX wieku fröblizm osiągnął dość dużą popularność w Holandii i Szwajcarii, gdzie zaczęły powstawać ogródki dziecięce, a także w Anglii, gdzie powstało Towarzystwo Fröblowskie później przekształcone w Towarzystwo Narodowego Zjednoczenia Fröblowskiego. Z całą pewnością międzynarodowy sukces ogródków przedszkolnych Fröbla związany był z rosnącą potrzebą zapewnienia opieki dzieciom w wieku przedszkolnym, co wiązało się z postępującą wówczas industrializacją. Obecnie bardzo często wiąże się zagadnienia pedagogiki przedszkolnej i materiałów dydaktycznych dla małych dzieci z osobą Marii Montessori. Pomija się tym samym, albo zupełnie nie pamięta o roli, jaką odegrał F. Fröbel. W tym artykule chciałabym przybliżyć jego pedagogiczne poglądy. Friedrich Fröbel urodził się 21. kwietnia 1782 roku w księstwie Schwarzburg- Rudolstadt, jako szóste dziecko pastora. Dzieciństwo i wczesna młodość F. Fröbla naznaczone były stratą matki, która zmarła sześć miesięcy po urodzeniu syna. Ojciec ożenił się ponownie trzy lata później. Jednakże ani macocha, ani ojciec nie poświęcali uwagi najmłodszemu dziecku. Od małego Friedrich Fröbel pozostawiany sam sobie uwielbiał kontakt z przyrodą, a także samodzielnie zgłębiał Biblię. Te trzy elementy: strata matki, obcowanie z przyrodą oraz wiara chrześcijańska wywarły niebagatelny wpływ na jego późniejszą koncepcję pedagogiczną. Opracowała: Marta Kotarba 1

2 Jego ścieżka zawodowa była dość kręta. W roku 1803 został mierniczym posiadłości, domostw i lasów. Marzył jednak, aby wykonywać zawód architekta i szukał zatrudnienia w tym kierunku. W 1805 roku rozpoczął pracę w budownictwie. Jednak dość szybko okazało się, że i to nie jest to praca dla niego. W 1806 roku nawiązał kontakt z wpływową, patrycjuszowską rodziną von Holzhausenów we Frankfurcie i otrzymał zatrudnienia jako guwerner. Caroline von Holzhausen umożliwiła Fröblowi wyjazd do Yverdon w Szwajcarii, gdzie zapoznał się z metodami nauczania Pestalozziego, a jednocześnie kształcił swoich trzech podopiecznych. Pedagogiczne poglądy Pestalozziego odegrały znaczącą role w kształtowaniu się poglądów F. Fröbla. Warto przypomnieć, że Pestalozzi dążył do poprawy warunków życia klas niższych poprzez pedagogiczną aktywizację natury jednostek. Twierdził, że powinno dążyć się do tego, aby każdy człowiek mógł rozwijać wszystkie swoje siły. Pestalozzi uważał, że aby tak się stało należy początkowo wywierać systematyczny wpływ na ucznia. Rozwojem każdego dziecka zaś kierują trzy podstawowe siły: siła percepcyjna i intelektualna (siła głowy), na którą składają się głównie lingwistyczne zdolności poznawcze, siła fizyczna (siła rąk), związana z kontrolą ciała i zdolnościami manualnymi, siła moralna (siła serca), na którą składają się określone postawy społeczne. Te trzy siły są kategoriami, które należy pobudzać do rozwoju w sposób optymalny. Nie jest to jednak możliwe bez interwencji z zewnątrz. Doprowadzić do pełnego rozwoju owych sił można jedynie poprzez odpowiednią stymulację, którą należy rozpoczynać już we wczesnym dzieciństwie. F. Fröbel uważał, że teoria Pestalozziego wymaga solidniejszej podstawy, aby mogła dalej ewoluować. Fröblowi brakowało jednak wiedzy specjalistycznej, aby samodzielnie się tym zająć i dlatego postanowił podjąć studia pedagogiczne i nauczycielskie. Opracowała: Marta Kotarba 2

3 Z powodów osobistych, niektórzy podejrzewają, że nawiązał romans z matką swoich podopiecznych Caroline, w roku 1811 zrezygnował z posady guwernera i przeniósł się do Göttingen. Tam opracował swoją filozofię wychowania filozofię sferyczną, która była teorią naukową i metafizyczną. Jego teoria wychowania ma chrześcijańskie, choć warto podkreślić, że nie dogmatyczne korzenie. F. Fröbel uważał, że każdy człowiek jest częścią boskiej rzeczywistości i wszelkie ludzkie działania zdeterminowane są przez boską siłę (jego telos). Fröbel pojmuje więc wychowanie i nauczanie jako stymulację procesu formowania się sił, o których była wyżej mowa. Wewnętrzna rzeczywistość człowieka, gdzie drzemią potencjalne siły, powinna być stale rozwijana. Mówiąc prościej wspieranie procesu formowania się owych sił polega na gromadzeniu przez dziecko różnorodnych doświadczeń, które później łączą się w specyficzne struktury. Friedrich Fröbel podkreślał, że wychowanie i nauczanie dzieci w myśl teorii Pestalozziego powinno integrować elementarne siły: głowy, rąk i serca w celu zapewnienia pełnego wykształcenia. Wynika stąd wniosek, że wychowanie nauczające ma mieć charakter globalny, czyli musi łączyć aspekty: poznawczo-intelektualne, z fizyczno-manualnymi oraz z społecznymi i religijnymi. Ogólnie można powiedzieć, że celem kształcenia jest odkrywanie ludzkiej siły kształtowania świata. W marcu 1813 roku rozpoczęła się wojna przeciwko Napoleonowi. F. Fröbel zgłosił się na ochotnika do wojska i do maja 1814 roku brał udział w walkach. W czerwcu 1814 roku wystąpił z wojska i został asystentem na Uniwersytecie Berlińskim. W roku 1816 przeniósł się do Griesheim, aby po śmierci brata Christopha, zająć się swoimi bratankami. W 1817 roku ponownie przeniósł się, tym razem do Keilhau i tam założył prywatną szkołę pod nazwą Ogólny Niemiecki Zakład Wychowawczy. Model edukacji tworzony w Keilhau koncentrował się na wychowaniu w rodzinie. Nauczanie według Friedrich Fröbla nie powinno odbywać się w prostej formie odbierania przez uczniów instrukcji od nauczyciela, gdyż edukacja powinna być indywidualnie modelowana. Moralność i religijność tak ważna w koncepcji Fröbla wynikać miała z emocjonalnych związków ucznia z grupą. Opracowała: Marta Kotarba 3

4 Po komplikacjach natury politycznej, kiedy to policja pruska określiła jego Zakład mianem gniazda demagogów, szkoła Fröbla zaczęła podupadać. Jednak okres spędzony w Keilhau ( ) był bardzo produktywny pod względem twórczym. Fröbel napisał wówczas sześć rozpraw, między innymi: Uniwersalna edukacja w pełni odpowiadająca potrzebom charakteru niemieckiego i podstawowym potrzebom Niemców (1821), czy: O Edukacji w Niemczech (1823). Po upadku Keilhau, Friedrich Fröbel przeniósł się do Szwajcarii, gdzie pracował w prywatny zakładzie wychowawczym w Wartensee. W jego koncepcji pojawiała się wówczas obok nadal aktualnej zasady rozwijania wszystkich sił człowieka idea twórczego działania. W późniejszych latach został dyrektorem sierocińca w Bern i szkoły elementarnej w Burgdorf. Przejdę teraz do ramowego zaprezentowania koncepcji Friedricha Fröbla, która co wynika z dotychczasowych rozważań kształtowała się przez całe jego życie. Fröblowska filozofia sferyczna stanowi zarówno teorię naukową, jak i doktrynę edukacyjną. Warto podkreślić, że Friedrich Fröbel używał terminu SFERA na określenie uniwersalnej, żywej i twórczej siły, która jest podstawą świata fizycznego i duchowego zarazem. Jak już pisałam, celem kształcenia mówiąc językiem Fröbla jest rozwijanie owej sferyczności. Jak tego dokonać? Należy oprzeć subiektywne poznawania świata na aktywności pedagogicznej. Owa aktywność zmusza dziecko do analitycznego zgłębiania rzeczywistości zewnętrznej w celu odnajdywania jej struktury. Tym samym przejawia się wówczas zdolność ludzkiego umysłu do samotworzenia struktur. W procesie tym dziecko odkrywa zarówno siebie, jak i obiekt, który bada. Uczeń doświadcza, że bez człowieka nie ma zewnętrznego świata. Najważniejszą częścią pedagogicznej koncepcji Fröbla są: zabawy edukacyjne, które mają podkreślać wspólnotę dorosłych i dzieci oraz wykorzystywane do tych zabaw podarki (por. F. Kierski (1923): Podręczna Encyklopedia Pedagogiki) lub inaczej dary, które stanowią po prostu materiał autodydaktyczny, a służyć miały właśnie do badania struktury przedmiotów. Opracowała: Marta Kotarba 4

5 Warto dodać, że w roku 1836 Fröbel otworzył w Turyngii Zakład dla rozwijania zamiłowań dzieci i młodzieży do pracy, który był w zasadzie fabryką zabawek! Powstały tam pierwsze podarki, które służyć miały samouczeniu się, a były to między innymi: drewniane kule, które dzieliły się na mniejsze, pudełka z klockami, sześciany podzielone na dalsze osiem sześcianów, sześciany przestrzenne matematyczne itp., małe piłki z wełnianych nitek w kolorach tęczy, walce, wycinanki itp. Idea Friedricha Fröbla była prosta dzieci poprzez aktywny kontakt z podstawowymi formami, w zabawie miały odkrywać właściwości i strukturę owych podarków! Przykładowo od piłki (kuli), która symbolizuje jedność przechodziło się do paciorków, aż w końcu do wzorków w kropki. Miało to na celu przybliżanie idei kosmosu i procesu tworzenia poprzez budowanie. Układanie z podstawowych elementów (np. z tzw. pudelek do budowania) dawało nieograniczone możliwości tworzenia kształtów, nazywanych przez Fröbla żywymi kształtami (kształty życia.) Konstruktywne posługiwanie się prostymi zabawkami umożliwiało, zdaniem Fröbla, koncentrowanie uwagi na przedmiotach które podlegały manipulacji. Matki mogły obserwować w praktyce funkcjonowanie teorii przedszkolnych Fröbla i ewentualnie miały udzielać wskazówek i wyjaśnień swoim dzieciom. Obecność matek była niezwykle ważna, gdy Fröbel twierdził, że zaufanie i intymność są niezbędne w pracy wychowawczej. Centralną rolę w koncepcji Fröbla odgrywały oczywiście zabawy z podarkami, ale obok nich istniały zabawy ruchowe (bieganie, tańce, gry w kole itp.) oraz ogrodnictwo. Opracowała: Marta Kotarba 5

6 Fröbel starał się spopularyzować swoją teorię zabawy na różne sposoby, jednakże nie opracował jej syntezy w żadnym ze swoich pism. Co prawda 1848 roku zorganizował konferencję dla nauczycieli szkół elementarnych, na której dyskutowano związek ogródków dziecięcych ze szkołą, a także rolę, jaką mogą odegrać podarki w systemie szkolnym. Nauczyciele szkól ludowych po konferencji wystosowali nawet wniosek do Zgromadzenia Narodowego we Frankfurcie o włączenie fröblowskich ogródków dziecięcych do ogólnoniemieckiego systemu edukacji. Jednakże niedogmatyczne i nieortodoksyjne metody pracy we fröblowskich ogródkach dziecięcych nie podobały się rządowi pruskiemu, który zakazał otwierania i utrzymywania tego typu placówek. Innowacyjność pomysłu Fröbla polegała na tym, że jego ogródki dziecięce, jako ośrodki kształcenia dzieci w wieku od 3 do 6 lat, zdecydowanie różniły się od współczesnych im placówek przedszkolnych, które były tylko zakładami opiekuńczymi, albo miejscem formalnego nauczania. Fröbel pragnął rozwijać procedury edukacyjne w oparciu o zabawę. Jego początkowe pomysły nauczania małych dzieci poprzez zabawę w rodzinie zostały po roku 1840 zrewidowane, w związku z tym, że pojawiła się społeczna potrzeba zapewnienia dzieciom całodziennej opieki poza domem. Ogródek dziecięcy stał się wówczas miejscem profesjonalnie organizowanej zabawy. Zajęciami dzieci kierowały po ukończeniu odpowiednich kursów przygotowujących do zawodu tzw. przewodniczki zabaw. Po II wojnie światowej ruch fröblowski praktycznie przestał istnieć, jednak system nauczania początkowego Fröbla, obejmujący zabawę z użyciem autentycznych przedmiotów wniósł bez wątpienia wiele do wychowania przedszkolnego. LITERATURA: Fröbel F. (1826): Die Menschenerziehung [Wychowanie człowieka]. Wienbrack. Kupisiewicz Cz. (2000): Myśliciele o wychowaniu. Warszawa. Opracowała: Marta Kotarba 6

KONCEPCJA PRACY ZESPOŁU SZKÓŁ W PAWŁOWIE NA LATA 2013-2018

KONCEPCJA PRACY ZESPOŁU SZKÓŁ W PAWŁOWIE NA LATA 2013-2018 KONCEPCJA PRACY ZESPOŁU SZKÓŁ W PAWŁOWIE NA LATA 2013-2018 MISJA SZKOŁY Jesteśmy szkołą bezpieczną i przyjazną. Szanujemy się wzajemnie i wspieramy. Celem naszej szkoły jest dobre przygotowanie uczniów

Bardziej szczegółowo

WYCHOWANIE DZIECI W WIEKU PRZEDSZKOLNYM Praca zbiorowa pod redakcją ks. Józefa Stali i Elżbiety Osewskiej

WYCHOWANIE DZIECI W WIEKU PRZEDSZKOLNYM Praca zbiorowa pod redakcją ks. Józefa Stali i Elżbiety Osewskiej WYCHOWANIE DZIECI W WIEKU PRZEDSZKOLNYM Praca zbiorowa pod redakcją ks. Józefa Stali i Elżbiety Osewskiej I. Wychowanie ogólne 1. WYCHOWANIE DZIECKA W PRZEDSZKOLU W PERSPEKTYWIE HISTORYCZNEJ (Teresa Olearczyk)

Bardziej szczegółowo

Projekt Otwarte Przedszkola został zrealizowany w Zespole Placówek Oświatowych w Zatorach. Byliśmy jedną z nielicznych placówek w powiecie pułtuskim

Projekt Otwarte Przedszkola został zrealizowany w Zespole Placówek Oświatowych w Zatorach. Byliśmy jedną z nielicznych placówek w powiecie pułtuskim Projekt Otwarte Przedszkola został zrealizowany w Zespole Placówek Oświatowych w Zatorach. Byliśmy jedną z nielicznych placówek w powiecie pułtuskim uczestniczących w projekcie. Wzięło w nim udział 48

Bardziej szczegółowo

ZAJĘCIA REWALIDACYJNE I REWALIDACYJNO WYCHOWAWCZE W PRZEPISACH PRAWA. Centrum Edukacji Nauczycieli w Białymstoku Anna Florczak

ZAJĘCIA REWALIDACYJNE I REWALIDACYJNO WYCHOWAWCZE W PRZEPISACH PRAWA. Centrum Edukacji Nauczycieli w Białymstoku Anna Florczak ZAJĘCIA REWALIDACYJNE I REWALIDACYJNO WYCHOWAWCZE W PRZEPISACH PRAWA Centrum Edukacji Nauczycieli w Białymstoku Anna Florczak Podstawa prawna Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 17 listopada

Bardziej szczegółowo

Miejsce zabaw w szkole pomysły, inspiracje, aranŝacje z Moje Bambino. Agnieszka Skorodzień

Miejsce zabaw w szkole pomysły, inspiracje, aranŝacje z Moje Bambino. Agnieszka Skorodzień Miejsce zabaw w szkole pomysły, inspiracje, aranŝacje z Moje Bambino. Agnieszka Skorodzień Zmiany w polskiej edukacji to dziś priorytet, kaŝdej polskiej szkoły. Nowa podstawa programowa, obniŝenie wieku

Bardziej szczegółowo

Plan nadzoru pedagogicznego w przedszkolu. w roku szkolnym

Plan nadzoru pedagogicznego w przedszkolu. w roku szkolnym Plan nadzoru pedagogicznego w przedszkolu. w roku szkolnym Podstawa prawna: 1. Art. 33 ust. 1 i 2, art. 35 ust. 1, art. 40 ust. 7 Ustawy z 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jedn.: DzU 2004 nr

Bardziej szczegółowo

S Y L A B U S. Druk DNiSS nr 11D

S Y L A B U S. Druk DNiSS nr 11D S Y L A B U S Druk DNiSS nr 11D NAZWA PRZEDMIOTU: Teoretyczne i metodyczne podstawy pedagogiki wczesnoszkolnej Kod przedmiotu:. Rodzaj przedmiotu: specjalnościowy obowiązkowy Wydział: Humanistyczno- Społeczny

Bardziej szczegółowo

PROGRAM praktyki zawodowej (nauczycielskiej) z zakresu wychowania fizycznego zał. 4

PROGRAM praktyki zawodowej (nauczycielskiej) z zakresu wychowania fizycznego zał. 4 PROGRAM praktyki zawodowej (nauczycielskiej) z zakresu wychowania fizycznego zał. 4 1. Wymagania wstępne Uzyskanie zaliczenia z przedmiotu: psychologia, bezpieczeństwo i higiena pracy, zaliczenie dwóch

Bardziej szczegółowo

Pedagogika przedszkolna wykład (30 godzin) sylabus wersja rozszerzona

Pedagogika przedszkolna wykład (30 godzin) sylabus wersja rozszerzona Pedagogika przedszkolna wykład (30 godzin) sylabus wersja rozszerzona Prowadzący: dr Marta Kotarba-Kańczugowska Instytut: Wspomagania Rozwoju Człowieka i Edukacji Katedra: Pedagogiki Małego Dziecka Cele

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY PRZEDSZKOLA NR 7 W ŁOWICZU

KONCEPCJA PRACY PRZEDSZKOLA NR 7 W ŁOWICZU KONCEPCJA PRACY PRZEDSZKOLA NR 7 W ŁOWICZU Każde dziecko ma prawo do pełnego dostępu do edukacji bez względu na to, jaki prezentuje potencjał rozwojowy. Przedszkole daje szansę rozwoju dzieciom uczy tolerancji,

Bardziej szczegółowo

Dzieci są wiosną rodziny I społeczeństwa nadzieją, która ciągle kwitnie przyszłością, która bez przerwy się otwiera. Jan Paweł II

Dzieci są wiosną rodziny I społeczeństwa nadzieją, która ciągle kwitnie przyszłością, która bez przerwy się otwiera. Jan Paweł II KONCEPCJA PRACY PRZEDSZKOLA PUBLICZNEGO NR 3 w WIEPRZU Dzieci są wiosną rodziny I społeczeństwa nadzieją, która ciągle kwitnie przyszłością, która bez przerwy się otwiera. Jan Paweł II Podstawa prawna

Bardziej szczegółowo

Łódź, ul.lokatorska 12; www.przedszkole.honoratki.pl

Łódź, ul.lokatorska 12; www.przedszkole.honoratki.pl Łódź, ul.lokatorska 12; www.przedszkole.honoratki.pl Sługa Boża Aniela Róża Godecka Patronka Przedszkola Rozwój dziecka w naszej placówce jest oparty na chrześcijańskiej koncepcji wychowania wyrastającej

Bardziej szczegółowo

Szkolny Program Profilaktyki

Szkolny Program Profilaktyki Szkolny Program Profilaktyki Publicznego Gimnazjum nr 1 w Żaganiu Motto: Papierosy, alkohol, narkotyki, AIDS... czyli jak się nie zgubić w supermarkecie świata. Wstęp PROFILAKTYKA jest chronieniem człowieka

Bardziej szczegółowo

PRZEDSZKOLNEGO W PRZEDSZKOLU AKADEMIA MŁODEGO GENIUSZA W RADOMIU

PRZEDSZKOLNEGO W PRZEDSZKOLU AKADEMIA MŁODEGO GENIUSZA W RADOMIU GŁÓWNE CELE WYCHOWANIA PRZEDSZKOLNEGO W PRZEDSZKOLU AKADEMIA MŁODEGO GENIUSZA W RADOMIU Podstawa prawna: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej Powszechna Deklaracja Praw Człowieka Ustawa z dnia 7 września

Bardziej szczegółowo

Wyższa Szkoła Pedagogiczna ZNP 00-389 Warszawa, ul. Smulikowskiego 6/8

Wyższa Szkoła Pedagogiczna ZNP 00-389 Warszawa, ul. Smulikowskiego 6/8 Prowadzący : Katarzyna Żelichowska Przedmiot: metodyka zintegrowanej edukacji wczesnoszkolnej (ćwiczenia) semestr / zimowy 2011 r. Studia I stopnia Semestr V Liczba godzin: 30 ECTS 6 Rok akademicki 2011/2012

Bardziej szczegółowo

Spis treści. V. Standardy chrześcijańskiej edukacji

Spis treści. V. Standardy chrześcijańskiej edukacji Spis treści I. Istota edukacji chrześcijańskiej I.1. Filozoficzne podstawy edukacji chrześcijańskiej 1.1.1. Główne założenia 1.1.2. Rola rodziny w realizacji idei wychowania chrześcijańskiego 1.1.3. Rola

Bardziej szczegółowo

Od teorii stopni formalnych do teorii komunikacji i dialogu w dydaktyce szkolnej i katechetycznej

Od teorii stopni formalnych do teorii komunikacji i dialogu w dydaktyce szkolnej i katechetycznej 3 Grzegorz Łuszczak Od teorii stopni formalnych do teorii komunikacji i dialogu w dydaktyce szkolnej i katechetycznej Akademia Ignatianum Wydawnictwo WAM Kraków 2012 5 Spis treści Wprowadzenie 11 Rozdział

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PRAKTYK STUDENCKICH KIERUNEK: wychowanie fizyczne SPECJALNOŚĆ: gimnastyka korekcyjna Praktyka jest obowiązkowym elementem studiów.

PROGRAM PRAKTYK STUDENCKICH KIERUNEK: wychowanie fizyczne SPECJALNOŚĆ: gimnastyka korekcyjna Praktyka jest obowiązkowym elementem studiów. PROGRAM PRAKTYK STUDENCKICH KIERUNEK: wychowanie fizyczne SPECJALNOŚĆ: gimnastyka korekcyjna Praktyka jest obowiązkowym elementem studiów. Studenci zobowiązani są do odbycia 160 godzin (cztery tygodnie)

Bardziej szczegółowo

OFERTA PROGRMU EDUKACYJNEGO

OFERTA PROGRMU EDUKACYJNEGO OFERTA PROGRMU EDUKACYJNEGO Rybki, Ryby, Wieloryby to program edukacyjny dla nauczyciela kierowany do dzieci w wieku od 5-go miesiąca życia do 3 lat i ich opiekunów do realizacji w centrach rozwoju dziecka,

Bardziej szczegółowo

TEORETYCZNE PODSTAWY WYCHOWANIA

TEORETYCZNE PODSTAWY WYCHOWANIA Autor: Prof. PAWEŁ TYRAŁA Tytuł: TEORETYCZNE PODSTAWY WYCHOWANIA zarys teorii oraz metodyki wychowania Recenzja Prof. Igor Kominarec Liczba stron: 240 Rok wydania: 2012 Spis treści WSTĘP Rozdział I TEORIA

Bardziej szczegółowo

Procedura dopuszczania do użytku programów wychowania przedszkolnego i programów nauczania ogólnego

Procedura dopuszczania do użytku programów wychowania przedszkolnego i programów nauczania ogólnego Procedura dopuszczania do użytku programów wychowania przedszkolnego i programów nauczania ogólnego Na podstawie art. 22a ust. 8 ustawy z 7 września 1991r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004r. Nr 256, poz.

Bardziej szczegółowo

Procedury organizowania nauczania indywidualnego w Liceum Ogólnokształcącym im. B. Prusa w Skierniewicach

Procedury organizowania nauczania indywidualnego w Liceum Ogólnokształcącym im. B. Prusa w Skierniewicach Procedury organizowania nauczania indywidualnego w Liceum Ogólnokształcącym im. B. Prusa w Skierniewicach Podstawa prawna: Ustawa z dnia 07 września 1991 roku o systemie oświaty ( tekst jednolity: Dz.

Bardziej szczegółowo

PRZYKŁADOWE TEMATY PRAC DYPLOMOWYCH EDUKACJA PRZEDSZKOLNA I WCZESNOSZKOLNA

PRZYKŁADOWE TEMATY PRAC DYPLOMOWYCH EDUKACJA PRZEDSZKOLNA I WCZESNOSZKOLNA PRZYKŁADOWE TEMATY PRAC DYPLOMOWYCH EDUKACJA PRZEDSZKOLNA I WCZESNOSZKOLNA dr Anna Andrzejewska TEMATYKA PRAC DYPLOMOWYCH Dotyczą one głównie nowych wyzwań edukacyjnych i zagrożeń głównie uczniów (dzieci,

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STUDENCKICH PRAKTYK ZAWODOWYCH. studia uzupełniające II stopnia kierunek studiów: Pedagogika

PROGRAM STUDENCKICH PRAKTYK ZAWODOWYCH. studia uzupełniające II stopnia kierunek studiów: Pedagogika PROGRAM STUDENCKICH PRAKTYK ZAWODOWYCH studia uzupełniające II stopnia kierunek studiów: Pedagogika specjalność: Wychowanie przedszkolne i nauczanie początkowe I. Cele praktyk Praktyki studenckie z założenia

Bardziej szczegółowo

Przedszkole Kraina Magii

Przedszkole Kraina Magii Przedszkole Kraina Magii Przedszkole Kraina Magii jest nowo powstałym niepublicznym przedszkolem prowadzonym przez Spółdzielnie Socjalną Aktywni. Do przedszkola zapraszamy dzieci od 2,5 do 6 lat. Rekrutacja

Bardziej szczegółowo

Kompetencje przyszłości

Kompetencje przyszłości Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Praca z uczniem zdolnym Katarzyna Lotkowska Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 20 maja 2014 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL Kompetencje

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY KONCEPCJA PRACY SZKOŁY NA LATA 2012 2017 ZESPOŁ SZKÓŁ NR 3 W LUBINIE SPIS TREŚCI 1. Podstawa prawna 2. Charakterystyka szkoły 3. Misja Zespołu Szkół Nr 3 w Lubinie 4. Wizja Zespołu Szkół Nr 3 w Lubinie

Bardziej szczegółowo

WSPÓŁPRACUJEMY WSPÓŁPRACE. Współpraca z Poradnią Psychologiczno Pedagogiczną.

WSPÓŁPRACUJEMY WSPÓŁPRACE. Współpraca z Poradnią Psychologiczno Pedagogiczną. PRZEDSZKOLE NR 2 IM JANA BRZECHWY W STALOWEJ WOLI WSPÓŁPRACUJEMY WSPÓŁPRACE Współpraca z Poradnią Psychologiczno Pedagogiczną. Cel: Połączenie działań służących wspomaganiu rozwoju dzieci zdrowych i z

Bardziej szczegółowo

ZADANIA EDUKACJI ELEMENTARNEJ

ZADANIA EDUKACJI ELEMENTARNEJ ZADANIA EDUKACJI ELEMENTARNEJ 1. Wspieranie dziecka w poznawaniu oraz wykorzystywaniu własnego potencjału rozwojowego i budowaniu pozytywnego obrazu własnego ja. 2. Tworzenie warunków umożliwiających dziecku

Bardziej szczegółowo

1. Dokumentacja dotycząca opisu efektów kształcenia dla programu kształcenia

1. Dokumentacja dotycząca opisu efektów kształcenia dla programu kształcenia Załącznik do Uchwały nr 125/2014 Senatu UKSW z dnia 25 września 2014 r. 1. Dokumentacja dotycząca opisu efektów kształcenia dla programu kształcenia Nazwa kierunku studiów i kod programu wg USOS Poziom

Bardziej szczegółowo

Chrześcijańska Akademia Teologiczna w Warszawie Studia podyplomowe Edukacja przedszkolna i wczesnoszkolna. Edycja I - 2011/2012

Chrześcijańska Akademia Teologiczna w Warszawie Studia podyplomowe Edukacja przedszkolna i wczesnoszkolna. Edycja I - 2011/2012 Chrześcijańska Akademia Teologiczna w Warszawie Studia podyplomowe Edukacja przedszkolna i wczesnoszkolna. Edycja I - 11/12 Uprawnienia: Studia kwalifikacyjne, tzn. nadające kwalifikacje do zajmowania

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA EGZAMINACYJNE - PEDAGOGIKA:

ZAGADNIENIA EGZAMINACYJNE - PEDAGOGIKA: PYTANIA Z TREŚCI OGÓLNYCH, PODSTAWOWYCH I KIERUNKOWYCH: 1. Pedagogika jako nauka społeczna. 2. Wyjaśnij, na czym polegają związki pedagogiki z psychologią. 3. Uniwersalna rola filozofii. 4. Jaka jest struktura

Bardziej szczegółowo

Wewnątrzszkolny system doradztwa zawodowego w Technikum nr 4 im. ks.józefa Sieradzana w Kaliszu WPROWADZENIE

Wewnątrzszkolny system doradztwa zawodowego w Technikum nr 4 im. ks.józefa Sieradzana w Kaliszu WPROWADZENIE Wewnątrzszkolny system doradztwa zawodowego w Technikum nr 4 im. ks.józefa Sieradzana w Kaliszu WPROWADZENIE Każdy człowiek ma w życiu jakieś cele, dążenia i plany, które chciałby w przyszłości osiągnąć

Bardziej szczegółowo

Wolontariat w przedszkolu?

Wolontariat w przedszkolu? Wolontariat w przedszkolu? Na przykładzie Przedszkolnych Kół Caritas w ramach wychowania człowieka do dojrzałego i wartościowego życia Cele wychowania przedszkolnego: Budowanie systemu wartości, w tym

Bardziej szczegółowo

Szkoła Podstawowa nr 7 w Gliwicach Tarnogórska 59 44-100 Gliwice. Poszukiwani pracownicy na stanowiska: nauczyciel ed.

Szkoła Podstawowa nr 7 w Gliwicach Tarnogórska 59 44-100 Gliwice. Poszukiwani pracownicy na stanowiska: nauczyciel ed. Szkoła Podstawowa nr 7 w Gliwicach Tarnogórska 59 44-100 Gliwice. nauczyciel ed. wczesnoszkolnej Wykształcenie kierukowe. Oferty prosimy składać osobiście w sekretariacie szkoły lub e-mailem do 16 czerwca

Bardziej szczegółowo

Studia stacjonarne Nabór 2012 I ROK I II I II. ECTS ECTS Filozofia 30 30 Filozofia E 2 3

Studia stacjonarne Nabór 2012 I ROK I II I II. ECTS ECTS Filozofia 30 30 Filozofia E 2 3 Nabór 0 I ROK I II I II w ć w ć w ć ECTS ECTS Filozofia Filozofia E 3 w ECTS Etyka i deontologia pedagoga Etyka i deontologia pedagoga Psychologia ogólna Psychologia ogólna E 3 Psychologia rozwojowa i

Bardziej szczegółowo

PORADNICTWO ZAWODOWE W RAMACH PRZEDMIOTU WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE

PORADNICTWO ZAWODOWE W RAMACH PRZEDMIOTU WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE PORADNICTWO ZAWODOWE W RAMACH PRZEDMIOTU WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 25 maja 2001 roku 1 wprowadziło na III etapie edukacyjnym - gimnazjum- przedmiot wiedza

Bardziej szczegółowo

Załącznik 2. Przedmioty wskazujące drogę zdjęcia.

Załącznik 2. Przedmioty wskazujące drogę zdjęcia. Załącznik 2. Przedmioty wskazujące drogę zdjęcia. Źródło zdjęć: 1. Drogowskazy. [online], [dostęp: 16 maja 2013], Dostępny w Internecie: . 2.

Bardziej szczegółowo

MAMO, TATO, POBAWMY SIĘ RAZEM! innowacja pedagogiczna

MAMO, TATO, POBAWMY SIĘ RAZEM! innowacja pedagogiczna MAMO, TATO, POBAWMY SIĘ RAZEM! innowacja pedagogiczna 1. Osoby wdrażające innowacje: mgr Justyna Witas, mgr Adriana Jachnicka, mgr Marta Jafernik 2. Termin wprowadzenia i czas trwania innowacji: Innowacja

Bardziej szczegółowo

Szkoła Przyjaciół Szkoła

Szkoła Przyjaciół Szkoła Załącznik nr 7 Program wychowawczy Szkoły Podstawowej nr 1 w Puszczykowie Szkoła Przyjaciół Szkoła przyjaznych kontaktów dzieci, rodziców i pracowników szkoły, sprzeciwu dla brutalności, agresji i nietolerancji,

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pracy Zespołu Szkół w Pogwizdowie Nowym realizowana w latach 2014 2017

Koncepcja pracy Zespołu Szkół w Pogwizdowie Nowym realizowana w latach 2014 2017 Koncepcja pracy Zespołu Szkół w Pogwizdowie Nowym realizowana w latach 2014 2017 Przyjęta uchwałą nr 3 z dnia 27. 08. z 2014 r. Rady Pedagogicznej Zespołu Szkół w Pogwizdowie Nowym. Koncepcja została opracowana

Bardziej szczegółowo

PRZYKŁADOWE TEMATY PRAC DYPLOMOWYCH

PRZYKŁADOWE TEMATY PRAC DYPLOMOWYCH PRZYKŁADOWE TEMATY PRAC DYPLOMOWYCH dr Anna Andrzejewska Dotyczą one głównie nowych wyzwań edukacyjnych i zagrożeń głównie uczniów (dzieci, młodzieży) treściami mediów cyfrowych oraz interaktywnych technologii

Bardziej szczegółowo

Czas trwania studiów podyplomowych: 3 semestry (360 godzin dydaktycznych + 75 godzin praktyk)

Czas trwania studiów podyplomowych: 3 semestry (360 godzin dydaktycznych + 75 godzin praktyk) Chrześcijańska Akademia Teologiczna w Warszawie Wydział Pedagogiczny Studia podyplomowe Pedagogika przedszkolna i wczesnoszkolna. Edycja II finansowana z Europejskiego Funduszu Socjalnego-EFS Uprawnienia:

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pracy Przedszkola nr 5 Zielona Półnutka w Swarzędzu

Koncepcja pracy Przedszkola nr 5 Zielona Półnutka w Swarzędzu Koncepcja pracy Przedszkola nr 5 Zielona Półnutka w Swarzędzu Każde dziecko ma prawo do pełnego dostępu do edukacji bez względu na to, jaki prezentuje potencjał rozwojowy. Przedszkole daje szansę rozwoju

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do pedagogiki

Wprowadzenie do pedagogiki Projekt pt. "Nauczyciel Przedmiotów Zawodowych" Wprowadzenie do pedagogiki Opracowanie: dr A. Dziwińska Materiały szkoleniowe współfinansowane ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 13 SZKOŁA PODSTAWOWA NR 15 IM. POLSKICH OLIMPIJCZYKÓW W KONINIE REGULAMIN ORGANIZACJI I FUNCJONOWANIA ODDZIAŁÓW PRZEDSZKOLNYCH

Załącznik nr 13 SZKOŁA PODSTAWOWA NR 15 IM. POLSKICH OLIMPIJCZYKÓW W KONINIE REGULAMIN ORGANIZACJI I FUNCJONOWANIA ODDZIAŁÓW PRZEDSZKOLNYCH Załącznik nr 13 SZKOŁA PODSTAWOWA NR 15 IM. POLSKICH OLIMPIJCZYKÓW W KONINIE REGULAMIN ORGANIZACJI I FUNCJONOWANIA ODDZIAŁÓW PRZEDSZKOLNYCH 1 Organizacja 1. Podstawową jednostką organizacyjną jest oddział.

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA ORGANIZACJI KSZTAŁCENIA SPECJALNEGO W SZKOLE PODSTAWOWEJ IM. JANA PAWŁA II W STRĄCZNIE

PROCEDURA ORGANIZACJI KSZTAŁCENIA SPECJALNEGO W SZKOLE PODSTAWOWEJ IM. JANA PAWŁA II W STRĄCZNIE PROCEDURA ORGANIZACJI KSZTAŁCENIA SPECJALNEGO W SZKOLE PODSTAWOWEJ IM. JANA PAWŁA II W STRĄCZNIE Podstawa prawna: 1. Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty ( Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz.

Bardziej szczegółowo

Pedagogika zabawy mgr Sylwia Kurcab nauczyciel konsultant RODN,,WOM w Częstochowie

Pedagogika zabawy mgr Sylwia Kurcab nauczyciel konsultant RODN,,WOM w Częstochowie Pedagogika zabawy mgr Sylwia Kurcab nauczyciel konsultant RODN,,WOM w Częstochowie Definicja Pedagodzy opracowali wiele definicji terminu zabawa. Niektórzy określają ją jako: specjalną, naturalną, wrodzoną

Bardziej szczegółowo

Witamy serdecznie w nowym roku szkolnym 2012/2013 Zapraszamy do korzystania z naszych warsztatów metodami KLANZY

Witamy serdecznie w nowym roku szkolnym 2012/2013 Zapraszamy do korzystania z naszych warsztatów metodami KLANZY Witamy serdecznie w nowym roku szkolnym 2012/2013 Zapraszamy do korzystania z naszych warsztatów metodami KLANZY Dbamy o to, aby nasza oferta warsztatowa była dla wszystkich atrakcyjna, ciekawa i wyjątkowa.

Bardziej szczegółowo

SEMINARIA STUDIA NIESTACJONARNE II STOPNIA INSTYTUT PEDAGOGIKI ROK AKADEMICKI 2015/16

SEMINARIA STUDIA NIESTACJONARNE II STOPNIA INSTYTUT PEDAGOGIKI ROK AKADEMICKI 2015/16 SEMINARIA STUDIA NIESTACJONARNE STOPNIA INSTYTUT PEDAGOGIKI lp. Nazwisko i imię promotora ROK AKADEMICKI 2015/16 tytuł naukowy /zakład Temat -zagadnienia Tytuł: Rodzina, szkoła i inne placówki oświatowo-wychowawcze

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY PRZEDSZKOLA NR 50 W BIELSKU-BIAŁEJ

KONCEPCJA PRACY PRZEDSZKOLA NR 50 W BIELSKU-BIAŁEJ KONCEPCJA PRACY PRZEDSZKOLA NR 50 W BIELSKU-BIAŁEJ Podstawa prawna: Rozporządzenie MEN z dnia 7 października 2009r. w sprawie nadzoru pedagogicznego (Dz. U. Nr 168, poz. 1324 z późn. zm.) Ustawa z dn.

Bardziej szczegółowo

INNOWACJA PEDAGOGICZNA PT. ZABAWA W CZYTANIE - mgr Romana Błahuta

INNOWACJA PEDAGOGICZNA PT. ZABAWA W CZYTANIE - mgr Romana Błahuta INNOWACJA PEDAGOGICZNA PT. ZABAWA W CZYTANIE - mgr Romana Błahuta Staramy się dostrzegać poznawczy zapał dziecka i stworzyć mu warunki, w których będzie mogło krok po kroku poznawać świat wszystkimi zmysłami.

Bardziej szczegółowo

ROCZNY PLAN PRACY Przedszkola Pietrowice Wielkie

ROCZNY PLAN PRACY Przedszkola Pietrowice Wielkie ROCZNY PLAN PRACY Przedszkola Pietrowice Wielkie Opracowany w oparciu o: 1.Literaturę tematyczną 2.Artykuły z czasopism pedagogicznych 3.Informacje przekazane przez st. wizytatora 4.Wnioski własne. W roku

Bardziej szczegółowo

Akademia rozwoju i poznawania AKADEMIA ROZWOJU I POZNAWANIA

Akademia rozwoju i poznawania AKADEMIA ROZWOJU I POZNAWANIA Akademia rozwoju i poznawania Projekt systemowy Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki Priorytet IX. Rozwój wykształcenia i kompetencji w regionach Działanie 9.1. Wyrównanie szans edukacyjnych i zapewnienie

Bardziej szczegółowo

Pedagogika - Spis treści CZĘŚĆ PIERWSZA PEDAGOGIKA? NAUKA O WYCHOWANIU 1. Pedagogika jako nauka 1.1. Cele rozdziału 1.2. Pojęcie nauki.

Pedagogika - Spis treści CZĘŚĆ PIERWSZA PEDAGOGIKA? NAUKA O WYCHOWANIU 1. Pedagogika jako nauka 1.1. Cele rozdziału 1.2. Pojęcie nauki. Pedagogika - Spis treści CZĘŚĆ PIERWSZA PEDAGOGIKA? NAUKA O WYCHOWANIU 1. Pedagogika jako nauka 1.1. Cele rozdziału 1.2. Pojęcie nauki. Klasyfikowanie nauk 1.3. Terminy podstawowe i pochodne w pedagogice

Bardziej szczegółowo

Dzień przedsiębiorczości

Dzień przedsiębiorczości Program edukacyjny Dzień przedsiębiorczości XI edycja 2 kwietnia 2014 r. O Fundacji Fundacja Młodzieżowej Przedsiębiorczości to pozarządowa organizacja pożytku publicznego, której celem jest przygotowanie

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ W KOSEWIE

PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ W KOSEWIE Załącznik nr 1 do Uchwały Rady Pedagogicznej Nr 6/2013 z dnia 10.09.2013r. PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ W KOSEWIE Wrzesień 2013 r. PODSTAWA PRAWNA Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej z dnia

Bardziej szczegółowo

Studia niestacjonarne Nabór 2012 I ROK

Studia niestacjonarne Nabór 2012 I ROK Studia niestacjonarne Nabór 2012 I ROK I II I II Filozofia 18 18 Filozofia 2 3 tyka i deontologia pedagoga 18 tyka i deontologia pedagoga 2 Psychologia ogólna 18 18 Psychologia ogólna 2 3 Psychologia rozwojowa

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia (pytania)

Zagadnienia (pytania) Wyższa Szkoła Zarządzania i Przedsiębiorczości im. Bogdana Jańskiego w Łomży Zagadnienia (pytania) na obronę dyplomową licencjacką na kierunku: pedagogika Zagadnienia ogólne 1. Nurty kontestacyjne w pedagogice

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 9 W SIEDLCACH

KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 9 W SIEDLCACH KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 9 W SIEDLCACH Wszystkiego, co naprawdę trzeba wiedzieć, nauczyłem się w przedszkolu- o tym jak żyć co robić, jak postępować, współżyć z innymi patrzeć, odczuwać,

Bardziej szczegółowo

Studia Podyplomowe. Edukacja przedszkolna i wczesnoszkolna

Studia Podyplomowe. Edukacja przedszkolna i wczesnoszkolna I. Informacje ogólne Studia Podyplomowe Edukacja przedszkolna i wczesnoszkolna II. III. IV. Rekrutacja Charakterystyka studiów kwalifikacyjnych Program studiów V. Efekty kształcenia I. Informacje ogólne

Bardziej szczegółowo

Tekst literacki jako przestrzeń zabawy i rozwoju językowego dziecka.

Tekst literacki jako przestrzeń zabawy i rozwoju językowego dziecka. Tekst literacki jako przestrzeń zabawy i rozwoju językowego dziecka. Prezentacja wybranych technik systemu Edukacja przez ruch. DOROTA DZIAMSKA Konferencja nauczycielska 10 12 lipca 2015, University of

Bardziej szczegółowo

Moduł I. Problemy rozwoju i samorealizacji człowieka 40 godz. (10 wykłady, 10 ćwiczenia audytoryjne, 20 ćwiczeń laboratoryjne).

Moduł I. Problemy rozwoju i samorealizacji człowieka 40 godz. (10 wykłady, 10 ćwiczenia audytoryjne, 20 ćwiczeń laboratoryjne). OPZ załącznik nr 1 Przygotowanie i przeprowadzenie wykładów oraz ćwiczeń audytoryjnych i laboratoryjnych w ramach Kursu kwalifikacyjnego z zakresu terapii pedagogicznej - 5 zadań. Tematyka i terminy realizacji:

Bardziej szczegółowo

ROCZNY PLAN PRACY PRZEDSZKOLA MIEJSKIEGO NR 24 SŁUPSKI NIEDŹWIADEK SZCZĘŚCIA rok szk. 2015/2016

ROCZNY PLAN PRACY PRZEDSZKOLA MIEJSKIEGO NR 24 SŁUPSKI NIEDŹWIADEK SZCZĘŚCIA rok szk. 2015/2016 ROCZNY PLAN PRACY PRZEDSZKOLA MIEJSKIEGO NR 24 SŁUPSKI NIEDŹWIADEK SZCZĘŚCIA rok szk. 2015/2016 Temat: Wszechstronne stymulowanie rozwoju dzieci przez kształcenie ich uzdolnień matematycznych Zadania i

Bardziej szczegółowo

WĘDRUJĄC RAZEM KU PRZYSZOŚCI

WĘDRUJĄC RAZEM KU PRZYSZOŚCI WĘDRUJĄC RAZEM KU PRZYSZOŚCI Program wychowawczy Mlodzieżowego Domu Kultury w Świdnicy im. Mieczyslawa Kozara- Sobódzkiego Do realizacji w latach 2012-2014 PROGRAM WYCHOWAWCZY WĘDRUJĄC RAZEM KU PRZYSZŁOŚCI

Bardziej szczegółowo

PROGRAM KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU

PROGRAM KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU PROGRAM KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU RAMOWY PLAN KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU Lp Nazwa przedmiotu Liczba godzin zajęć Liczba godzin zajęć

Bardziej szczegółowo

Zajęcia korekcyjno-kompensacyjne. Celem tych zajęć było usprawnianie pamięci słuchowej i koordynacji słuchowowzrokowej. Na zdjęciu uczeń układa

Zajęcia korekcyjno-kompensacyjne. Celem tych zajęć było usprawnianie pamięci słuchowej i koordynacji słuchowowzrokowej. Na zdjęciu uczeń układa Podsumowanie realizacji projektu pn. Wiedzą zdobędę świat współfinansowanego przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego realizowanego w Szkole Podstawowej w Antoniowie Zajęcia korekcyjno-kompensacyjne

Bardziej szczegółowo

OFERTA ZAJĘĆ. PORADNI PSYCHOLOGICZNO- PEDAGOGICZNEJ w Siemianowicach Śląskich. dla dzieci w wieku przedszkolnym na rok szkolny 2014/2015

OFERTA ZAJĘĆ. PORADNI PSYCHOLOGICZNO- PEDAGOGICZNEJ w Siemianowicach Śląskich. dla dzieci w wieku przedszkolnym na rok szkolny 2014/2015 OFERTA ZAJĘĆ PORADNI PSYCHOLOGICZNO- PEDAGOGICZNEJ w Siemianowicach Śląskich dla dzieci w wieku przedszkolnym na rok szkolny 2014/2015 Zajęcia dla dzieci w wieku przedszkolnym Zajęcia korekcyjno-kompensacyjne

Bardziej szczegółowo

Program Wychowawczy Zespołu Szkół im. Janusza Korczaka w Łubiance na lata 2012-2015

Program Wychowawczy Zespołu Szkół im. Janusza Korczaka w Łubiance na lata 2012-2015 Program Wychowawczy Zespołu Szkół im. Janusza Korczaka w Łubiance na lata 2012-2015 Dziecko chce być dobre. Jeśli nie umie- naucz. Jeśli nie wie- wytłumacz. Jeśli nie może- pomóż Przyjęty do realizacji

Bardziej szczegółowo

1 Organizacja procesu adaptacji

1 Organizacja procesu adaptacji ROCZNY PLAN PRACY DYDAKTYCZNO - WYCHOWAWCZEJ SPECJALISTYCZNEGO NIEPUBLICZNEGO PRZEDSZKOLA EDUKACYJNO - REHABILITACYJNEGO NA ROK SZKOLNY 0/0 LP Zadanie do realizacji Środki i sposoby realizacji Osoby odpowiedzialne

Bardziej szczegółowo

PLAN DYDAKTYCZNY ŚCIEŻKI EKOLOGICZNEJ

PLAN DYDAKTYCZNY ŚCIEŻKI EKOLOGICZNEJ PLAN DYDAKTYCZNY ŚCIEŻKI EKOLOGICZNEJ EDUKACJA EKOLOGICZNA NA LEKCJACH BIOLOGII i GODZINIE WYCHOWAWCZEJ W KLASACH I i II TECHNIKUM i LICEUM ZAKRES PODSTAWOWY. 1.TREŚCI Z PODSTAWY PROGRAMOWEJ: Podstawa

Bardziej szczegółowo

25. CO NAM JEST POTRZEBNE W PODRÓŻY CZYLI O KLASYFIKOWANIU OBIEKTÓW

25. CO NAM JEST POTRZEBNE W PODRÓŻY CZYLI O KLASYFIKOWANIU OBIEKTÓW 114 25. CO NAM JEST POTRZEBNE W PODRÓŻY CZYLI O KLASYFIKOWANIU OBIEKTÓW Małgorzata Sieńczewska 25. CO NAM JEST POTRZEBNE W PODRÓŻY CZYLI O KLASYFIKOWANIU OBIEKTÓW Cele ogólne w szkole podstawowej zdobycie

Bardziej szczegółowo

PLASTUSIOWY ŚWIAT, CZYLI JAK PRZEDSZKOLAKI POZNAWAŁY SZKOŁĘ

PLASTUSIOWY ŚWIAT, CZYLI JAK PRZEDSZKOLAKI POZNAWAŁY SZKOŁĘ LISTOPAD 2014 CZERWIEC 2015 PLASTUSIOWY ŚWIAT, CZYLI JAK PRZEDSZKOLAKI POZNAWAŁY SZKOŁĘ PROJEKT WSPÓŁPRACY PRZEDSZKOLA MIEJSKIEGO NR 4 IM.PLUSZOWEGO MISIA ZE SZKOŁĄ PODSTAWOWĄ NR 10 W OLSZTYNIE AUTOR:

Bardziej szczegółowo

Zasady odbywania praktyk pedagogicznych. dla osób, które rozpoczęły studia w roku 2012/13 i później

Zasady odbywania praktyk pedagogicznych. dla osób, które rozpoczęły studia w roku 2012/13 i później Zasady odbywania praktyk pedagogicznych dla osób, które rozpoczęły studia w roku 2012/13 i później Rodzaj studiów: licencjackie Kierunek: Pedagogika wczesnoszkolna i przedszkolna 1. Uregulowania ogólne

Bardziej szczegółowo

INNOWACJA PROGRAMOWO-ORGANIZACYJNA Z PLASTYKI W RAMACH GODZIN PRZEZNACZONYCH NA KÓŁKO ZAINTERESOWAŃ

INNOWACJA PROGRAMOWO-ORGANIZACYJNA Z PLASTYKI W RAMACH GODZIN PRZEZNACZONYCH NA KÓŁKO ZAINTERESOWAŃ INNOWACJA PROGRAMOWO-ORGANIZACYJNA Z PLASTYKI W RAMACH GODZIN PRZEZNACZONYCH NA KÓŁKO ZAINTERESOWAŃ Gimnazjum nr 7 im. Króla Jana III Sobieskiego w Rzeszowie przy Zespole Szkół Ogólnokształcących w Rzeszowie

Bardziej szczegółowo

w Siemianowicach Śląskich na rok szkolny 2014/2015

w Siemianowicach Śląskich na rok szkolny 2014/2015 OFERTA ZAJĘĆ PORADNI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ w Siemianowicach Śląskich dla dzieci w wieku przedszkolnym na rok szkolny 2014/2015 ZAPISY NA WSZYSTKIE OFEROWANE ZAJĘCIA PRZYJMUJE SEKRETARIAT PORADNI

Bardziej szczegółowo

ZAJĘCIA RUCHU ROZWIJAJĄCEGO Z ELEMENTAMI METODY VERONIKI SHERBORNE.

ZAJĘCIA RUCHU ROZWIJAJĄCEGO Z ELEMENTAMI METODY VERONIKI SHERBORNE. ZAJĘCIA RUCHU ROZWIJAJĄCEGO Z ELEMENTAMI METODY VERONIKI SHERBORNE. INNOWACJA PEDAGOGICZNA Przedszkole Kraina Marzeń w Czarnej Białostockiej 09.2008 r.- 06.2009 r. Zajęcia ruchu rozwijającego pod hasłem

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pracy Zespołu Szkół Ekonomicznych im. Jana Pawła II w Staszowie na lata 2012-2017

Koncepcja pracy Zespołu Szkół Ekonomicznych im. Jana Pawła II w Staszowie na lata 2012-2017 Koncepcja pracy Zespołu Szkół Ekonomicznych im. Jana Pawła II w Staszowie na lata 2012-2017 1 Misja szkoły rynkowej. Szkoła wspiera uczniów w przygotowaniu do dobrego funkcjonowania w gospodarce Wizja

Bardziej szczegółowo

PLAN STUDIÓW STACJONARNYCH PEDAGOGIKA SPECJALNA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA EDUKACJA I REHABILITACJA OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ INTELEKTUALNĄ

PLAN STUDIÓW STACJONARNYCH PEDAGOGIKA SPECJALNA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA EDUKACJA I REHABILITACJA OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ INTELEKTUALNĄ PLAN STUDIÓW STACJONARNYCH PEDAGOGIKA SPECJALNA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA EDUKACJA I REHABILITACJA OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ INTELEKTUALNĄ Lp NAZWA PRZEDMIOTU EGZAMIN PRACA KONTROLNA RAZEM GODZINY ZAJĘĆ

Bardziej szczegółowo

PLAN DOSKONALENIA ZAWODOWEGO NAUCZYCIELI SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 3 IM. ADAMA MICKIEWICZA W SZAMOTUŁACH na lata 2011-2016

PLAN DOSKONALENIA ZAWODOWEGO NAUCZYCIELI SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 3 IM. ADAMA MICKIEWICZA W SZAMOTUŁACH na lata 2011-2016 PLAN DOSKONALENIA ZAWODOWEGO NAUCZYCIELI SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 3 IM. ADAMA MICKIEWICZA W SZAMOTUŁACH na lata 2011-2016 Podstawa prawna: 1. Ustawa z dnia 07.09.1991 r. o systemie oświaty ( Dz.U. Nr 256,

Bardziej szczegółowo

Regulamin praktyk opiekuńczo wychowawczych. Rok akademicki 2012/2013. Postanowienia ogólne

Regulamin praktyk opiekuńczo wychowawczych. Rok akademicki 2012/2013. Postanowienia ogólne Centrum Kształcenia Nauczycieli Języków Obcych i Edukacji Europejskiej UW Uniwersyteckie Kolegium Kształcenia Nauczycieli Języka Angielskiego Uniwersyteckie Kolegium Kształcenia Nauczycieli Języka Niemieckiego

Bardziej szczegółowo

Procedura pracy z uczniem zdolnym

Procedura pracy z uczniem zdolnym Procedura pracy z uczniem zdolnym KaŜde dziecko jest zdolne. Szkoła ma obowiązek odkryć te zdolności i je rozwijać Uczniowie uzdolnieni to tacy, którzy przejawiają moŝliwości zaawansowanych dokonań w dziedzinie

Bardziej szczegółowo

W szkole funkcjonuje Zespół do spraw wspierania uzdolnień uczniów oraz, w ramach szkolnej procedury udzielania pomocy psychologiczno- pedagogicznej,

W szkole funkcjonuje Zespół do spraw wspierania uzdolnień uczniów oraz, w ramach szkolnej procedury udzielania pomocy psychologiczno- pedagogicznej, W szkole funkcjonuje Zespół do spraw wspierania uzdolnień uczniów oraz, w ramach szkolnej procedury udzielania pomocy psychologiczno- pedagogicznej, szkolny system pracy z uczniem zdolnym. Określa on zasady

Bardziej szczegółowo

Poniżej znajdziecie Państwo tematykę naszej oferty warsztatowej skierowanej do przyszłych rodziców.

Poniżej znajdziecie Państwo tematykę naszej oferty warsztatowej skierowanej do przyszłych rodziców. Pracownia Psychologiczna Synapsa w Gdyni to placówka stworzona z myślą o rozwoju umiejętności osobistych i zawodowych oraz udzieleniu pomocy psychologicznej oraz terapeutycznej osobom (dzieci, młodzież

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY Przedszkola nr 22 w Tarnowskich Górach

KONCEPCJA PRACY Przedszkola nr 22 w Tarnowskich Górach KONCEPCJA PRACY Przedszkola nr 22 w Tarnowskich Górach,,Dzieci są wiosną rodziny i społeczeństwa, nadzieją, która ciągle kwitnie, przyszłością, która bez przerwy się otwiera Jan Paweł II 1 Przedszkole

Bardziej szczegółowo

Dzień przedsiębiorczości

Dzień przedsiębiorczości Program edukacyjny Dzień przedsiębiorczości X edycja 17 kwietnia 2013 Fundacja Młodzieżowej Przedsiębiorczości to pozarządowa organizacja pożytku publicznego, której celem jest przygotowanie dzieci i młodzieży

Bardziej szczegółowo

PLAN STUDIÓW DRUGIEGO STOPNIA KIERUNEK: PEDAGOGIKA STUDIA STACJONARNE

PLAN STUDIÓW DRUGIEGO STOPNIA KIERUNEK: PEDAGOGIKA STUDIA STACJONARNE zajęcia realizowane z profilem praktycznym Forma zaliczenia Egz/ zal po sem. Humanistyczny/Pedagogigki Wydział/Instytut/Katedra PLAN STUDIÓW DRUGIEGO STOPNIA KIERUNEK: PEDAGOGIKA STUDIA STACJONARNE specjalność/i:

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA ORGANIZACJI I PRZEBIEGU PRAKTYKI PEDAGOGICZNEJ

INSTRUKCJA ORGANIZACJI I PRZEBIEGU PRAKTYKI PEDAGOGICZNEJ UNIWERSYTET im. ADAMA MICKIEWICZA w Poznaniu WYDZIAŁ PEDAGOGICZNO - ARTYSTYCZNY 62-800 Kalisz ul. Nowy Świat 28/30, tel. 62/ 7670730, fax 7645721 INSTRUKCJA ORGANIZACJI I PRZEBIEGU PRAKTYKI PEDAGOGICZNEJ

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA FUNKCJONOWANIA I ROZWOJU PRZEDSZKOLA NR 6 IM. BAJKA W WOŁOMINIE

KONCEPCJA FUNKCJONOWANIA I ROZWOJU PRZEDSZKOLA NR 6 IM. BAJKA W WOŁOMINIE KONCEPCJA FUNKCJONOWANIA I ROZWOJU PRZEDSZKOLA NR 6 IM. BAJKA W WOŁOMINIE NAJWAŻNIEJSZE W PRACY PRZEDSZKOLA BAJKA JEST: Edukacja zdrowotna (w tym ruchowo muzyczna) Edukacja ekologiczna z edukacją dla bezpieczeństwa

Bardziej szczegółowo

Dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi

Dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi Dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi Nowe przepisy prawa kładą duży nacisk na wzmocnienie współpracy przedszkola, szkoły i rodziców oraz zapewniają rodzicom możliwość większego wpływu na edukację

Bardziej szczegółowo

PRACA Z GRUPĄ. Opracowały: Renata Pietras, Barbara Sałacka - doradcy metodyczni wychowania przedszkolnego

PRACA Z GRUPĄ. Opracowały: Renata Pietras, Barbara Sałacka - doradcy metodyczni wychowania przedszkolnego PRACA Z GRUPĄ Opracowały: Renata Pietras, Barbara Sałacka - doradcy metodyczni wychowania przedszkolnego Cele pracy grupowej: - zaspokajanie potrzeb rozwojowych związanych z różnymi rodzajami aktywności,

Bardziej szczegółowo

Propozycja metodyczna dla klasy VI

Propozycja metodyczna dla klasy VI Język Polski w Szkole IV VI R. X, nr 4 Joanna Piasta-Siechowicz Propozycja metodyczna dla klasy VI TEMAT: Poznajemy lekturę Opowieści z Narnii. Lew, Czarownica i stara szafa. Czas zajęć: 2 x 45 min. Cele

Bardziej szczegółowo

Edukacja włączająca w szkole ogólnodostępnej

Edukacja włączająca w szkole ogólnodostępnej Edukacja włączająca w szkole ogólnodostępnej ...Dobra edukacja to edukacja włączająca, zapewniająca pełne uczestnictwo wszystkim uczniom, niezależnie od płci, statusu społecznego i ekonomicznego, rasy,

Bardziej szczegółowo

Organizowanie kształcenia specjalnego dla uczniów niepełnosprawnych w szkołach i placówkach

Organizowanie kształcenia specjalnego dla uczniów niepełnosprawnych w szkołach i placówkach Organizowanie kształcenia specjalnego dla uczniów niepełnosprawnych w szkołach i placówkach 1 Rozporządzenie MEN z dnia 24 lipca 2015r w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki

Bardziej szczegółowo

Sześciolatek w pierwszej klasie. Opracowała: Olga Ocetkiewicz

Sześciolatek w pierwszej klasie. Opracowała: Olga Ocetkiewicz Sześciolatek w pierwszej klasie Opracowała: Olga Ocetkiewicz Uczeń 6 letni w klasie I Cechy sześciolatka Jaki to uczeń? Stwarzamy możliwości Jak uczymy? Treści nauczania w kl.i Czego go uczymy? Cechy sześciolatka

Bardziej szczegółowo

P L A N P R A C Y Z R O D Z I C A M I N A R O K S Z K O L N Y 2 0 1 4 / 2 0 1 5

P L A N P R A C Y Z R O D Z I C A M I N A R O K S Z K O L N Y 2 0 1 4 / 2 0 1 5 P L A N P R A C Y Z R O D Z I C A M I N A R O K S Z K O L N Y 2 0 1 4 / 2 0 1 5... każda rodzina, bez względu na to, czy zdaje sobie sprawę czy nie, stwarza podstawy przyszłego rozwoju osobowości dziecka,

Bardziej szczegółowo

Kim była MARIA MONTESSORI? Urodziła się w Chiaravelle (Włochy) w 1870 r., zmarła w 1952 r. w Holandii.

Kim była MARIA MONTESSORI? Urodziła się w Chiaravelle (Włochy) w 1870 r., zmarła w 1952 r. w Holandii. Pedagogika Marii Montessori w Przedszkolu Leśne Skrzaty Od września 2013 roku w Samorządowym Publicznym Przedszkolu w Poraju Leśne Skrzaty realizowana jest innowacja pedagogiczna Wesoły Ślimaczek, z wykorzystaniem

Bardziej szczegółowo

Doradztwo zawodowe w kontekście wdrażania podstawy programowej kształcenia ogólnego i zawodowego

Doradztwo zawodowe w kontekście wdrażania podstawy programowej kształcenia ogólnego i zawodowego Doradztwo zawodowe w kontekście wdrażania podstawy programowej kształcenia ogólnego i zawodowego dr Izabella Kust 1 Regulacje prawne systemu doradztwa w Polsce 2 Podstawowym dokumentem w tym zakresie jest

Bardziej szczegółowo

PLAN PRACY PRZEDSZKOLA SAMORZĄDOWEGO W PISZCZACU NA ROK SZKOLNY 2014/2015

PLAN PRACY PRZEDSZKOLA SAMORZĄDOWEGO W PISZCZACU NA ROK SZKOLNY 2014/2015 PLAN PRACY PRZEDSZKOLA SAMORZĄDOWEGO W PISZCZACU NA ROK SZKOLNY 2014/2015 Przedszkole to miejsce, gdzie dziecko odkrywa siebie, rozwija swoje zdolności i talenty. To właśnie tutaj młody człowiek przeżywa

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 59 KATOWICE

KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 59 KATOWICE KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 59 KATOWICE Priorytetem naszej działalności jest zapewnienie naszym wychowankom wszechstronnego rozwoju, bezpieczeństwa, akceptacji, i poszanowania ich praw. Poprzez

Bardziej szczegółowo