Promocja efektywności energetycznej w Europie

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Promocja efektywności energetycznej w Europie"

Transkrypt

1 Krajowe plany działania dotyczące efektywności energetycznej: spostrzeżenia, doświadczenia i wnioski

2 Zdjęcie: Thomas J. Kiefer, Fotolia.de Stopka wydawnicza Broszura przygotowana w ramach projektu Energy Efficiency Watch Koordynacja: EUFORES a.i.s.b.l. European Forum for Renewable Energy Sources dr Jan Geiss Anne-Dorothé Müller Na podstawie przeglądu i kompleksowej analizy Krajowych Planów Działań dotyczących efektywności energetycznej (National Energy Efficiency Action Plans, NEEAP) Wuppertal Institut GmbH dr Ralf Schüle Christof Arens Vera Höfele Ecofys Germany GmbH Daniel Becker Thomas Boermans Kjell Bettgenhäuser dr Jochen Harnisch Piotr Jaworski Wuppertal, Kolonia, Berlin, Bruksela, styczeń 2009 r. Zastrzeżenie Jedynym podmiotem odpowiedzialnym za zawartość tego raportu są jego autorzy. Raport nie odzwierciedla opinii Wspólnot Europejskich. Komisja Europejska nie ponosi odpowiedzialności za ewentualne użycie informacji w nim zawartych. Projekt graficzny: 2

3 Zdjęcie: Van Holsteijn en Kemna, Pod wspólną flagą na rzecz racjonalizacji zużycia energii projekt Energy Efficiency Watch (przegląd prac w zakresie efektywności energetycznej) To jest ważny moment dla Europy na określenie swojej energetycznej przyszłości! Przed Europą stoją dziś duże wyzwania: rosnące ceny ropy i gazu, zagrożenia bezpieczeństwa zaopatrzenia w energię, ubóstwo energetyczne i wyraźne już skutki zmian klimatycznych. Racjonalizacja zużycia energii jest najszybszym, najtańszym i najprostszym sposobem przekształcenia tych wyzwań w prawdziwe możliwości. Dzisiejsze technologie pozwalają na realną oszczędność energii w wysokości 30%. Lepsze wdrażanie efektywności energetycznej mogłoby zmniejszyć emisję gazu cieplarnianego w UE o około 20%. Jednak większość państw członkowskich UE nadal nie potrafi tego wykorzystać i nie wprowadza przejrzystych działań na rzecz racjonalizacji zużycia energii. W 2006 r., aby wspierać efektywność energetyczną i dzielić się w Europie wiedzą na temat dobrych praktyk w tej dziedzinie, podjęliśmy wraz z innymi posłami do Parlamentu Europejskiego oraz parlamentów narodowych inicjatywę Energy Efficiency Watch. Projekt (EEW), koordynowany przez EUFORES, jest centralnym elementem tej inicjatywy. Z przyjemnością przedstawiamy tu jego rezultaty. Jesteśmy przekonani, że efekty działania projektu EEW w dużym stopniu przyczynią się do wzrostu świadomości na temat racjonalizacji zużycia energii. Umocni to proces wzajemnego uczenia się między państwami członkowskimi UE i pomoże Europie w osiągnięciu celów na rok 2020 (20% zaoszczędzonej energii, 20% energii pochodzącej ze źródeł odnawialnych, 20% redukcji gazu cieplarnianego), które przyjęte były przez europejskich szefów państw i rządów na szczycie w marcu 2007 r. Mechtild Rothe, posłanka do Parlamentu Europejskiego, wiceprzewodniczą ca Parlamentu Europejskiego, przewodnicząca EUFORES Claude Turmes, poseł do Parlamentu Europejskiego, wiceprzewodniczący EUFORES Fiona Hall, posłanka do Parlamentu Europejskiego, wiceprzewodnicząca EUFORES 3

4 Zdjęcie: Taffi, Fotolia.de Projekt Energy Efficiency Watch Nadrzędnym celem projektu EEW jest promowanie efektywności energetycznej w całej Europie poprzez analizę krajowych strategii państw członkowskich na rzecz efektywności energetycznej i poprzez podawanie przykładów dobrych praktyk w zakresie polityki, instrumentów i działań dotyczących efektywności energetycznej. Głównym źródłem tej analizy były krajowe plany działania dotyczące efektywności energetycznej,.opublikowane przez państwa członkowskie UE w okresie od 2007 do 2008 r. Dyrektywa w sprawie efektywności końcowego wykorzystania energii i usług energetycznych (dyrektywa ESD, 2006/32/WE) wzywa państwa członkowskie do zmniejszenia zużycia energii przez odbiorców końcowych o 9% do 2016 r., wprowadzenia mechanizmów, zachęt oraz ram instytucjonalnych, prawnych i finansowych służących osiągnięciu tego celu oraz stworzenia warunków dla rozwoju i wspierania rynków usług energetycznych (art. 1). W ramach projektu dokonano przeglądu wszystkich dwudziestu siedmiu krajowych planów pod względem zgodności z formalnymi warunkami dyrektywy ESD i krajowej koncepcji politycznej, mającej na celu wykorzystanie potencjału oszczędności energetycznych. Na podstawie wyników monitoringu wyselekcjonowano dwanaście planów do bardziej wnikliwej analizy (Belgia, Bułgaria, Francja, Hiszpania, Niemcy, Polska, Republika Czeska, Rumunia, Szwecja, Węgry, Włochy, Wielka Brytania). Dokonując oceny, skupiono się na dwóch głównych elementach: analizie związku między potencjałem oszczędności energii, wyliczonym celem efektywności energetycznej i środkami przedstawionymi do ich osiągnięcia oraz na stopniu innowacyjności środków i elementów zawartych w tych planach. Plany te oceniali, ze swojej własnej perspektywy, przedstawiciele sektora efektywności energetycznej w przemyśle oraz organizacje pozarządowe. W ten sposób zarówno analiza naukowa jak i punkt widzenia zainteresowanych stron miały wpływ na wydaną opinię. Wyniki przedsięwzięcia przedstawione są w skróconej wersji w tej właśnie broszurze. Będzie ona mogła stać się źródłem porad przy przeformułowywaniu tych krajowych planów działania dotyczących efektywności energetycznej, tam gdzie jest to potrzebne. Ewaluacja krajowych planów działania dotyczących efektywności energetycznej w ramach projektu EEW jest uzupełniającym wkładem do procesu ewaluacji planów przez Komisję Europejską i dodatkowym sposobem ich rozpowszechniania. Projekt ten wspierany jest przez Program Inteligentna Energia Europa. 4

5 Zdjęcie: emmi, Fotolia.de Rola EEAP w drodze Europy do osiągnięcia efektywności energetycznej Obecnie państwa członkowskie UE zużywają wspólnie 17% światowej produkcji energii. Zużycie energii zależy głównie od stopnia rozwoju przemysłowego i liczby ludności danego kraju. Kwestia zużycia energii staje się jednocześnie wyzwaniem i szansą: jeśli zużycie energii nie zostanie zredukowane, rosnące ceny energii, coraz większa zależność od importu energii oraz efekty zmian klimatycznych będą powodować negatywne skutki; konsekwentne wdrożenie strategii w zakresie energooszczędności podniesie konkurencyjność europejskiego przemysłu na świecie i przyczyni się do powstania nowych, międzynarodowych rynków dla zaawansowanych technologii efektywności energetycznej i usług energetycznych. Potencjał ekonomicznie uzasadnionych oszczędności w państwach członkowskich UE jest duży. Pomimo tego, działania na rzecz racjonalizacji zużycia energii w przypadku wielu z nich nie zajmowały jak dotąd pierwszego miejsca w politycznej agendzie. Widać już jednak zmiany. Następują one w dużej mierze dzięki inicjatywom legislacyjnym UE i procesom politycznym. no uwagę na innowacyjne koncepcje i dobre praktyki stosowane w celu wykorzystania potencjału oszczędności energii w następujący sposób: 1) ze względu na ich wszechstronność lub wykorzystanie kilku rodzajów środków w różnych sektorach (dostarczanie informacji oraz finansowanie); 2) ze względu na przedstawienie nowych lub po prostu skutecznych koncepcji, których celem jest osiągnięcie oszczędności energetycznej w jednym sektorze (np. istotna zmiana przepisów, podejście rynkowe, 100% zrównoważonych zamówień publicznych); 3) ze względu na wyraźne zaangażowanie zainteresowanych stron w krajową politykę służącą poprawie efektywności energetycznej (np. dobrowolne umowy z przemysłem). Są to jednak tylko plany zawierają one zarówno środki już wprowadzone, jak i te, które mają być wprowadzone w przyszłości. Aby zapewnić wdrożenie polityk w nich przedstawionych, potrzebne są zarówno głosy krytyczne jak i nieustanne działania ze strony państw członkowskich. Technicznie możliwy do osiągnięcia Ppotencjał techniczny energooszczędności UE-27 w poszczególnych sektorach; dane wyrażone w mln toe W celu określenia potencjału należy poddać analizie wszystkie sektory końcowego zużycia energii. Cały potencjał oszczędności to około 50% naszego obecnego zużycia, a w kilku krajach potencjał ten jest znacznie większy. Wystarczy tylko wyciągnąć rękę i skorzystać z nadarzającej się okazji. Źródło: ESD Potential Study Krajowe plany działania dotyczące efektywności energetycznej są bardzo zróżnicowane pod względem struktury i poziomu informacji w nich zawartych.. Pomimo tego umożliwiają one międzynarodową porównywalność i przejrzystość środków. Biorąc pod uwagę specyficzne warunki i doświadczenia w zakresie polityki służącej poprawie efektywności energetycznej w starych i nowych państwach członkowskich, zwróco Transport Przemysł Gospodarstwa domowe 2016 Usługi mln toe 5

6 Zdjęcie: Lidy Poot, Fotolia.de Dobre praktyki zaczerpnięte z krajowych planów działania na rzecz efektywności energetycznej Udostępnianie podstawowych informacji Tym, co najbardziej utrudnia osiągnięcie efektywności energetycznej jest brak wiedzy na temat sprzętu energooszczędnego i energooszczędnego zachowania w prywatnych gospodarstwach domowych, przedsiębiorstwach oraz instytucjach publicznych. Potrzebna jest konkretna strategia, dzięki której będzie możliwy będzie skuteczny sposób dostarczania każdej grupie docelowej określonej informacji. Według dyrektywy ESD rola państw członkowskich w zapewnieniu dostarczania takiej informacji jest znacząca. Wiele państw członkowskich, takich jak Austria, Bułgaria, Cypr, Niemcy, Rumunia i Wielka Brytania ogłosiły, bądź już rozpoczęły, ponadsektorowe dzielenie się informacjami i kampanie promujące sieć współpracy. Przykład dobrej praktyki Celem austriackiej kampanii klima:aktiv, będącej częścią krajowej strategii na rzecz klimatu jest wspieranie istniejących pakietów polityk oraz środków sektorowych poprzez informowanie, komunikację, sieci współpracy i doradztwo. Klima:aktiv to dwadzieścia jeden programów dotyczących efektywności energetycznej budynków i urządzeń, użycia energii odnawialnej i zarządzania mobilnością. Kampania ta skupia się wokół dwóch osi: koncepcji tradycyjnej polegającej na dostarczaniu podstawowych informacji i zapewnieniu doradztwa na etapie początkowym dla prywatnych gospodarstw domowych, organów publicznych i przedsiębiorstw; innowacyjnej koncepcji komunikacyjnej polegającej na zaangażowaniu decydentów, producentów i przedsiębiorstw, mających istotny wpływ na decyzje inwestycyjne, np. kierowników budowy, deweloperów, kadry inżynierskiej, producentów, handlowców. Wspieranie energooszczędnych technologii i zachowań, jak również kładzenie nacisku na zapewnianie jakości i określanie norm, oparte na sieci współpracy czyni z klima:aktiv znakomitą kampanię informacyjną w Europie (http://www.klimaaktiv.at). Przykład dobrej praktyki Irlandzka kampania Power of One opiera się głównie na edukacji i komunikacji. Skupia się ona na: świadomości o rodzajach i źródłach energii, kosztach i wpływie energii na środowisko naturalne; informowaniu konsumenta o wpływie, jaki ma nieracjonalne zużycie energii na koszty i środowisko naturalne; indywidualnej odpowiedzialności i małych zmianach w codziennym stylu życia. Za innowacyjne uznano podanie przykładów. Oto one: W ramach projektu Power of One Street prześledzono zużycie energii ośmiu rodzin z różnych środowisk i mieszkających w różnych miejscach. Każdego miesiąca uczestnicy otrzymywali zadanie, mające na celu poprawę efektywności energetycznej ich gospodarstwa. Poziom dokonanych w ten sposób oszczędności ogłaszany był w mediach.innym programem jest inicjatywa Power of One at Work, zachęcająca pracodawców i pracowników do bardziej energooszczędnej postawy w miejscu pracy. W ramach tej inicjatywy pracownicy, właściciele firm i kierownicy otrzymują podstawowe wskazówki dotyczące racjonalnego zużycia energii poprzez kampanię reklamową, stronę internetową i zestaw instrumentów potrzebnych do zapoczątkowania na poziomie lokalnym działań podnoszących świadomość energetyczną w miejscu pracy (http://www.powerofone.ie). 6

7 Zdjęcie: Tortenboxer, Fotolia.de Audyty energetyczne: źródło danych dla działań na rzecz racjonalizacji zużycia energii Zdjęcie: waltart, Fotolia.de Audyty energetyczne zwłaszcza, jeśli uzupełnione dodatkowymi usługami doradczymi, odgrywają wyjątkową rolę we wspieraniu decyzji inwestycyjnych. W sektorze budowlanym na przykład najistotniejszym sektorze w tym kontekście audyty są źródłem ważnych informacji o energii i źródłem bazy danych dotyczącej inwestycji związanych z efektywnością. Inwestorzy działający w różnych sektorach, dla których ważne jest, aby dostarczane im dane i informacje pochodziły z niezależnych źródeł, mogą dzięki tym audytom spotkać się z dyplomowanymi konsultantami. Ci przedstawią im wszechstronną analizę obiektu, który ma być poddany modernizacji. Ponadto audyty to dobry sposób dotarcia do inwestorów, którzy dzięki uzyskanym informacjom mogą rozważyć wprowadzenie dodatkowych działań i energooszczędnych inwestycji wykraczających poza obowiązującą normę. Świadectwa charakterystyki energetycznej dla wszystkich budynków (bez względu na to, czy są one w trakcie budowy, sprzedaży lub wynajmu) stały się obowiązkowe na mocy europejskiej dyrektywy w sprawie charakterystyki energetycznej budynków (dyrektywa EPBD). Ponadto większość państw członkowskich dotując dobrowolne audyty energetyczne, zwłaszcza w sektorze budowlanym, wskazuje na potrzebę solidnej bazy danych dla krajowych planów dotyczących racjonalizacji zużycia energii. Te kraje to np. Austria, Belgia, Dania, Finlandia, Irlandia, Holandia, Niemcy, Republika Czeska i Wielka Brytania. W niektórych przypadkach audyty energetyczne są (lub będą w przyszłości) obowiązkowe dla tych, których zużycie energii jest bardzo wysokie (Bułgaria), bądź dla przedsiębiorstw i prywatnych inwestorów ubiegających się o dofinansowanie lub nisko oprocentowane pożyczki (Austria, Niemcy). W Finlandii dotowane przez państwo audyty energetyczne budynków prywatnych stały się obowiązkowe na mocy umowy z 1999 r. o oszczędzaniu energii. 7

8 Zdjęcie: Nadolica, Fotolia.de Inwestycje energooszczędne dzięki zachętom finansowym Dostarczanie informacji i udzielanie porad odgrywa istotną rolę w uświadamianiu inwestorom konieczności podejmowania decyzji dotyczących efektywności energetycznej. Te miękkie działania są skuteczniejsze, jeśli towarzyszą im dodatkowe zachęty finansowe. W państwach członkowskich UE zakres zachęt finansowych skierowanych do sektora przemysłowego i usług jest dość szeroki. Oferowane są one w postaci uprzywilejowanych pożyczek, dotacji, systemu dopłat bezpośrednich lub ulg podatkowych i mają na celu redukcję (a czasami kompensatę) dodatkowych, w stosunku do standardowych inwestycji, kosztów technologii i komponentów energooszczędnych. Przykłady najlepszych praktyk ulga podatkowa z tytułu inwestycji w efektywność energetyczną (Belgia, Francja); obniżenie podatku z tytułu inwestycji energetycznych (EID), czyli przepis podatkowy zezwalający na dodatkowe odliczenia od zysku przed opodatkowaniem, po dokonaniu inwestycji w efektywność energetyczną (Holandia); program zwiększonych odliczeń podatkowych (ECA) w ramach którego firmy sektora usług mają możliwość 100%- owej amortyzacji określonego sprzętu energooszczędnego w roku poczynienia inwestycji (Wielka Brytania). W wielu państwach członkowskich programy pożyczek, dotacji oraz dopłat bezpośrednich oferowane są w celu poprawy wydajności energetycznej istniejących budynków mieszkalnych i zużycia energii w sektorze gospodarstw domowych. W większości przypadków nacisk położony jest na ulepszenie powłoki budynku i instalacji lub wykorzystanie odnawialnych źródeł energii i systemów kogeneracyjnych (produkujących prąd i ciepło). Przykłady najlepszych praktyk wprowadzenie systemu dopłat bezpośrednich dla bloków mieszkalnych i domów wolnostojących lub bliźniaków (Finlandia); udzielanie dużych pożyczek i uruchamianie programów kredytowych (Austria, Niemcy), np. na rozszerzenie programu banku KfW Bank, którego celem jest dostosowanie istniejących budynków do norm emisji CO 2 (Niemcy); ustanowienie Energy Savings Trusts w Danii (http:www. elsparefonden.dk) i Wielkiej Brytanii (http://www.energysavingtrust.org.uk); we Włoszech, w celu zmniejszenia zużycia energii w sektorach mieszkaniowym, niemieszkalnym i sektorze usług, planowane jest zastąpienie żarówek świetlówkami kompaktowymi (świetlówki CFL) poprzez, między innymi, systemy białych certyfikatów, programy informacyjne i zachęty finansowe; taka inicjatywa przyniesie oszczędności w wys GWh/rok do 2016 r. 8

9 Zdjęcie: Holger Buse, Fotolia.de Zmiana standardów W przypadku nowych lub już istniejących budynków i urządzeń elektrycznych można wprowadzić obowiązkowe standardy dotyczące energooszczędności. Celem europejskiej dyrektywy w sprawie charakterystyki energetycznej budynków (dyrektywa EPBD) jest wspieranie przeprowadzania modernizacji w sektorze budowlanym. Natomiast celem dyrektywy w sprawie ekoprojektowania jest ujednolicenie wymagań dotyczących projektowania i rozwoju produktów wykorzystujących energię (np. urządzeń elektrycznych). Państwa członkowskie rozwinęły w tym zakresie szereg różnych koncepcji: Etrium Pasywny biurowiec, Econcern, Cologne, Niemcy Zdjęcie: Econcern GmbH Prawne regulacje dla istniejących budynków (Dania): wprowadzenie wymogu poprawy wydajności energetycznej, o której mowa w etykiecie energetycznej, podczas dużych prac remontowych; wprowadzenie konkretnych wymogów w przepisach budowlanych dotyczących wymiany dachów, okien, kotłów gazowych i olejowych oraz zmiany źródeł ciepła; obowiązkowy system kontroli, mający na celu zapewnienie jakości systemów grzewczych. Istniejące budynki zmiana krajowych przepisów budowlanych w 2010 r. w celu zwiększenia wydajności energetycznej o 60% w porównaniu z obecnym poziomem (Irlandia); wprowadzenie kodeksu zrównoważonego budownictwa mieszkaniowego gwarantującego, że wszystkie nowe mieszkanie zbudowane z funduszy publicznych będą przestrzegały najwyższego poziomu normy energetycznej (poziomu 3 określonego w kodeksie) (Wielka Brytania). Nowe budynki ograniczenie w przepisach budowlanych zapotrzebowania na energię o 25-30% w porównaniu z 2006 r., tj. o około 25% do 2010 r. (Dania); zapewnienie lepszej wydajności energetycznej domów i dokonania zmian przepisów w celu zmniejszenia zużycia energii o 40% w stosunku do aktualnego zużycia (Irlandia); zmiana przepisów dotyczących energooszczędności: od 2007 r. budynki muszą być o 40% bardziej wydajne energetycznie w stosunku do średniego poziomu ich efektywności energetycznej z 2002 r. (Wielka Brytania); projekt wprowadzenia domów neutralnych pod względem emisji dwutlenku węgla do 2016 r. (Wielka Brytania). 9

10 Zdjęcie: Van Holsteijn en Kemna, Zaangażowanie przemysłu i sektora usług Zachęty finansowe oraz zawieranie dobrowolnych umów z uczestnikami rynku to najważniejsze sposoby zaangażowania zainteresowanych stron w politykę na rzecz efektywności energetycznej. Poza bezpośrednimi środkami finansowymi niektóre państwa zezwalają na ulgi podatkowe dla inwestycji efektywnościowych, tak jak to przedstawiono w planie belgijskim czy francuskim. Podatek energetyczny w Holandii jest podatkiem od zużycia energii przez wszystkie sektory. W Wielkiej Brytanii Enhanced Capital Allowance (ECA) zezwala w sektorze usług na 100%-ową amortyzację określonego sprzętu energooszczędnego w roku poczynienia inwestycji. Związane z tym dobrowolne sieci współpracy pomiędzy władzami rządowymi a przedstawicielami biznesu oraz ustanowienie dobrowolnych umów są powszechną metodą zaangażowania uczestników rynku w politykę efektywności energetycznej. Sposoby dobrowolnego tworzenia sieci współpracy Przykład irlandzki: Large Industry Energy Network (LIEN) w Irlandii jest powszechnie przyjętym programem dotyczącym sieci współpracy i programem informacyjnym skierowanym do dużych przemysłowych odbiorców energii. Program działa już od ponad 10 lat i skupia obecnie prawie stu największych krajowych odbiorców energii. W ramach programu przeprowadzają oni wzajemne konsultacje, warsztaty i przedstawiają roczne sprawozdania wyników. Uczestnicy LIEN, w celu zwiększenia oszczędności i utrzymania swojej konkurencyjności, wymieniają się informacjami o energooszczędnych technologiach i sposobach działania. Dobrowolne umowy Niektóre państwa członkowskie, takie jak Holandia i Finlandia, od lat i z sukcesem zawierają wiążące umowy. W przypadku Holandii rząd poprzez system dobrowolnych umów długoterminowych zobowiązał wiele sektorów krajowego przemysłu do poprawy efektywności energetycznej. Obecnie istnieje kilka rodzajów umów zawieranych z przedsiębiorstwami i organizacjami sektora usług, transportu i rolnictwa. Drugie pokolenie umów długoterminowych wymaga od zaangażowanych stron przygotowania planu oszczędności energii w konsultacji z odpowiednią instytucją publiczną. Taki plan określa cele każdego przedsiębiorstwa w zakresie efektywności energetycznej, które można osiągnąć za pomocą konkretnie zaplanowanych środków i strategii wdrażania. Cel danego sektora określony jest na podstawie wszystkich planów oszczędności energii w ramach niego sporządzonych i zawarty jest w długoterminowym planie tego sektora. Zachęty finansowe przedsiębiorstwa, które podpisały umowy dotyczące oszczędności energii mają prawo do wyższego dofinansowania audytów energetycznych (Finlandia); Energy Agreement Programme wspiera systemy zarządzania energią w przedsiębiorstwach (Irlandia); strategie łączone: ustanowienie podatku klimatycznego w celu obniżenia zużycia energii w przemyśle i sektorze publicznym; podatek ten jest obniżony dla tych, którzy zobowiązują się zredukować emisję lub osiągnąć wyższy poziom oszczędności energii niż ten określony w celach związanych z energooszczędnością (Wielka Brytania, Dania, Szwecja). 10

11 Zdjęcie: jeff Metzger, Fotolia.de Podejście rynkowe Zdjęcie: Econcern GmbH Dyrektywa w sprawie usług energetycznych podkreśla istotną rolę przedsiębiorstw usług energetycznych (energy service companies - ESCO) w osiągnięciu celów dotyczących racjonalizacji zużycia energii. W procesie integracji europejskiej państwa członkowskie musiały zliberalizować krajowe rynki energii. Zakłady energetyczne, aby utrzymać przy sobie klientów zaczęły, poza dostarczaniem elektryczności lub gazu, proponować inne usługi, takie jak: doradztwo, audyty energetyczne, utrzymanie i eksploatacja energooszczędnych urządzeń, usługi zarządzania nimi i dostawy. ESCO, zawierając umowy ze swoimi klientami, również oferują takie usługi. Pracują one według konkretnego planu: najpierw określają potencjalne oszczędności energii, następnie instalują potrzebne urządzenia, obsługują system, kupują paliwo i elektryczność oraz zapewniają finansowanie projektu. Płatności dokonuje się w formie prowizji w zależności od powodzenia projektu - zależy ona bezpośrednio od osiąganych oszczędności energii. W Europie przedsiębiorstwa tego typu aktywne są głównie w sektorze publicznym, tj. w budynkach publicznych, szpitalach i w projektach oświetleniowych. W przypadku tych ostatnich, gminy ogłosiły na przykład przetarg na obsługę oświetleniową, w tym dostawę elektryczności. W większości istniejących planów działania dotyczących efektywności energetycznej działalność ESCO odgrywa jedynie podrzędną rolę. Można to jednak zmienić poprzez utworzenie i stymulację warunków ramowych dla usług energetycznych poprzez przepisy o usługach energetycznych lub orazpoprzez zobowiązania nakładane na przedsiębiorstwa energetyczne. Niektóre państwa członkowskie, takie jak Włochy i Francja, rozwinęły systemy białych certyfikatów. W ramach tych systemów certyfikaty wydawane są przedsiębiorstwom, które osiągnęły oszczędności energii większe niż zakładane w scenariuszu bazowym. Systemy te wymagają od przedsiębiorstw energetycznych zobowiązania się do większego zaangażowania w działalność mającą na celu osiągnięcie efektywności energetycznej. Duże przedsiębiorstwa będące właścicielami gazowych i elektrycznych sieci przesyłowych (Włochy) lub duzi dostawcy energii (Francja) są zgodnie z prawem zobowiązani do przedstawienia dowodów osiągnięcia określonych oszczędności bądź zaopatrzenia się w białe certyfikaty. Wyjątkowo innowacyjne narzędzie zaproponowano w krajowym planie na rzecz racjonalizacji zużycia energii Wielkiej Brytanii. Przewiduje on redukcję emisji dwutlenku węgla poprzez wprowadzenie systemu zakładającego ustalenie limitu emisji i handlu nimi dla dużych organizacji sektora publicznego i sektora komercyjnego. 11

12 Zdjęcie: Yali Shi, Fotolia.de Sektor transportu Pomimo, że emisje w transporcie nadal rosną, sektor ten w porównaniu z innymi gałęziami gospodarki, zajmuje w krajowych planach działań dotyczących efektywności energetycznej podrzędną rolę. Niektóre kraje, takie jak Dania, Estonia i Niemcy, przygotowują już oddzielne plany rozwoju transportu, pośrednio związane z postanowieniami dyrektywy ESD. Cele określone w tych planach to: 1. optymalizacja zużycia energii w pojazdach; 2. optymalizacja zarządzania mobilnością; 3. zmiana podziału zadań przewozowych. 1. Przykłady optymalizacji zużycia energii w pojazdach promocja wydajnych energetycznie pojazdów poprzez programy dotacji i dopłat; wprowadzenie systemu etykietowania nowych samochodów (Francja, Wielka Brytania, Finlandia); limity emisji od 2009 r.: 140 g CO 2 /km średniej emisji dla nowych samochodów (Włochy); podatek środowiskowy w postaci podatku od oleju opałowego (Bułgaria, Niemcy) lub podatku drogowego uzależnionego od emisji CO 2 (Irlandia, Niemcy, Włochy, Holandia, Wielka Brytania). 2. Przykłady optymalizacji zarządzania mobilnością obowiązkowe ograniczanie prędkości (Austria, Bułgaria, Finlandia, Holandia, Włochy); wspieranie technologii informacyjnej w transporcie poprzez użycie telematyki w celu lepszego wykorzystania zdolności przewozowej i zmniejszenia ruchu (Austria, Finlandia); promocja użytkowania tego samego samochodu przez wię- cej niż jedną osobę (car sharing) i dzielenia się miejscem w samochodzie przy dojazdach do pracy (carpooling) (Austria, Włochy); wspieranie zarządzania mobilnością w publicznych i prywatnych instytucjach (Austria, Hiszpania, Polska) lub w centrach podróży (Finlandia); ulepszenie transportu towarowego i kolejowego (Austria). 3. Przykłady zmiany podziału zadań przewozowych kampanie informacyjne (Niemcy, Irlandia); rozwój transportu publicznego (Austria, Cypr, Finlandia); poprawa infrastruktury transportowej poprzez inwestowanie w infrastrukturę kolejową (Republika Czeska, Finlandia, Rumunia); usprawnienie systemu transportu publicznego poprzez zakup nowych, bardziej energooszczędnych autobusów, stworzenie systemu autobusów szkolnych i utworzenie pasa ruchu wyłącznie dla autobusów od (Cypr); wspieranie transportu rowerowego i pieszego (Austria, Finlandia, Niemcy); promocja telepracy (Malta); zmiany w planowaniu przestrzennym i regionalnym oraz w rozwoju budownictwa mieszkaniowego w celu unikania natężonego ruchu lub przejście na sposoby przewozowe o mniejszej intensywności emisyjnej (Austria, Finlandia); dotarcie do przemysłu ubezpieczeniowego: wspieranie włączania rocznego abonamentu na korzystanie z transportu publicznego do pakietów ubezpieczeniowych na samochód (Austria). 12

13 Zdjęcie: Ayvengo, Fotolia.de Wzorcowa rola sektora publicznego Artykuł 5 dyrektywy w sprawie efektywności końcowego wykorzystania energii i usług energetycznych zobowiązuje państwa członkowskie do nadania w krajowych planach wzorcowej roli sektorowi publicznemu. W związku z tym większość państw przyjęła programy dotyczące zamówień publicznych. Widać też aktywność w dziedzinie informacji i doradztwa. Malta przedstawiła projekt, który zakłada, że każde ministerstwo w tym kraju będzie miało tzw. zielonych liderów. Ich działalnością, koordynowaną Rządowe biuro odpowiedzialności korporacyjnej za szkody spowodowane oddziaływaniem na środowisko jest zlecanie audytów energetycznych, co najmniej jednego budynku należącego do każdego ministerstwa. Wymagana poprawa wydajności energetycznej w budynkach publicznych jest w większości krajowych planów osiągana poprzez środki regulacyjne. Środki regulacyjne Wielka Brytania i Holandia dążą do tego, by do 2012 r. budynki administracji centralnej stały się neutralne pod względem emisji dwutlenku węgla lub neutralne dla klimatu. dobrowolne mowy i obowiązkowe działania informacyjne w ramach budynków gminnych są obecnie stosowane w Finlandii; fiński plan działań dotyczących efektywności energetycznej zakłada rozszerzenie ich zastosowania na budynki sektora publicznego. Irlandia podkreśla wzorcową rolę sektora publicznego, przedstawiając wszechstronny pakiet środków, w tym ekologiczne zamówienia publiczne, grupę roboczą wysokiego szczebla, której celem jest osiągnięcie 33%-owego poziomu oszczędności energii w sektorze publicznym, obowiązek składania rocznych sprawozdań na temat działań na rzecz racjonalizacji zużycia energii oraz dokumentowanie dokonanego postępu. Programy dotyczące zamówień publicznych Zakres programów dotyczących zamówień publicznych zaczyna się od obowiązkowych ekologicznych programów dotyczących zamówień publicznych w Austrii, po mniej wiążące przepisy, jak ma to miejsce w Polsce, gdzie przy inwestycjach publicznych muszą być brane pod uwagę kryteria efektywności energetycznej. Na Cyprze wprowadzono plan działania na rzecz ekologicznych zamówień publicznych, w którym zawarto kryteria efektywności energetycznej dla sprzętu, budynków i pojazdów. Dobra praktyka: cele wiążące Zdjęcie: Econcern GmbH Wielka Brytania w celu 30%-owej redukcji emisji do 2020 r., określiła konkretne wymogi dla Sustainable Operations on the Government Estate. Holandia, która chce mieć pozycję pioniera, zapowiedziała, że do 2010 r. 100% krajowych holenderskichzamówień publicznych będzie zawierać kryteria zrównoważonego rozwoju. W przypadku władz lokalnych i regionalnych wartość ta będzie wynosiła 50%. 13

14 Zdjęcie: Van Holsteijn en Kemna, Wnioski Krajowe plany działania dotyczące efektywności energetycznej (National Energy Efficiency Action Plans, NEEAP) przedłożone przez państwa członkowskie UE w okresie 2007 / 2008 przedstawiają synoptyczny przegląd pakietów polityk i środków dla każdego sektora. Pierwsze plany pomimo tego, że bez rygorystycznego opracowania i specyfikacji metodologicznej przyniosły już wiele znakomitych rezultatów: 1. Proces wzajemnego uczenia się o polityce w zakresie efektywności energetycznej, opierający się na tworzeniu możliwych rozwiązań dla poprawy efektywności energetycznej, już trwa. Podane rozwiązania mogą być źródłem inspiracji dla przyszłych planów. 2. Połączenie pojedynczych środków w spójne pakiety polityk nabiera rozpędu. Przedstawione zostały różne rodzaje rozwiązań: udzielanie informacji, doradztwo, zachęty finansowe, tworzenie sieci współpracy oraz dobrowolne umowy i instrumenty rynkowe. Łączenie różnorodnych środków dotyczących tej samej grupy docelowej i końcowego wykorzystania energii jest kluczowym warunkiem udanego wdrożenia polityki w dziedzinie racjonalizacji zużycia energii. 3. Plany przygotowane są w taki sposób, że dotyczą nie tylko tych, którzy energii potrzebują, ale również tych, którzy ją dostarczają (zarówno jeśli chodzi o energooszczędne produkty, jak i usługi). Dobrowolne umowy i sieci współpracy między zainteresowanymi stronami stanowią konieczną podstawę budowania kompetencji i ustalania norm w konkretnych sektorach. 4. Tendencja do gromadzenia doświadczeń na temat koncepcji i wdrażania polityk na rzecz racjonalizacji zużycia energii zaczyna się wyraźnie rysować. Państwa członkowskie bardziej koncentrują się na ocenie wpływu podjętych działań i zapewnieniu jakości. Jednocześnie gwarantują stosowność tych działań w stosunku do oczekiwanych rezultatów oraz dostępność informacji z niezależnych źródeł. Cele Unii Europejskiej w zakresie efektywności energetycznej są ambitne. Należy więc przyjąć, że dyrektywa ESD to jedynie jeden z elementów europejskiej polityki. Państwa członkowskie muszą dołożyć dodatkowych starań, aby wywiązać się ze zobowiązań, ponieważ zakres polityki efektywności energetycznej jest szeroki w porównaniu z relatywnie wąskim zakresem dyrektywy ESD w kwestii europejskiego planu działania na rzecz racjonalizacji zużycia energii i międzynarodowego systemu rozwiązań dotyczących zmian klimatu. Kluczem do sukcesu krajowych polityk jest, więc użycie wszystkich środków zawartych w krajowych planach działań dotyczących efektywności energetycznej. Ponadto w celu stałego stymulowania działań innowacyjnych ku bardziej energooszczędnemu społeczeństwu konieczne jest nieustanne ich aktualizowanie i umacnianie. 14

15 Zdjęcie: Chita, Fotolia.de Planowane oszczędności energii, które państwa członkowskie UE zobowiązują się osiągnąć do 2016 r. Państwo członkowskie Cel na 2016 Średnie zużycie Austria GWh 9% Belgia GWh 9% Bułgaria GWh 9% Cypr 2 125GWh 10% Dania (na podstawie Wuppertal Institute) GWh (Dwa scenariusze) 10,7% 9,2% Estonia GWh 9% Finlandia GWh 9% Francja GWh 9% Grecja GWh 9% Hiszpania GWh 11,4% Holandia GWh 9% Irlandia GWh 9% Litwa GWh 9,7% Łotwa GWh 9% Luksemburg GWh 9% Malta 378 GWh 9% Niemcy GWh 9% Polska GWh 9% Portugalia GWh 9,8% Republika Czeska GWh 9% Rumunia GWh 13,5% Słowacja GWh 9% Słowenia GWh 9% Szwecja GWh 9% Węgry GWh 9% Wielka Brytania GWh 9% Włochy GWh 9,6% Razem GWh 1 9,5% GWh 2 10,7% Źródło: NEEAPs 1 przy wyższym zużyciu w Danii 2 przy zakładanych oszczędnościach w Danii, Irlandii i Wielkiej Brytanii 15

16 Informacje: Krajowe plany działań dotyczących efektywności energetycznej oraz informacje na temat efektywności energetycznej znajdują się na stronie Komisji Europejskiej, DG Energia i Transport: Kontakt: EUFORES a.i.s.b.l. European Forum for Renewable Energy Sources dr Jan Geiss Renewable Energy House Rue d Arlon B-1040 Brussels, Belgia Tel.: +32(0) Fax: +32 (0) Wuppertal Institute dr Ralf Schüle Kluczowi partnerzy programu: Partnerzy programu:

Inwestycje energooszczędne dzięki zachętom finansowym

Inwestycje energooszczędne dzięki zachętom finansowym Zdjęcie: Nadolica, Fotolia.de Inwestycje energooszczędne dzięki zachętom finansowym Dostarczanie informacji i udzielanie porad odgrywa istotną rolę w uświadamianiu inwestorom konieczności podejmowania

Bardziej szczegółowo

Promocja efektywności energetycznej w Europie

Promocja efektywności energetycznej w Europie Promocja efektywności energetycznej w Europie Krajowe plany działania dotyczące efektywności energetycznej: spostrzeżenia, doświadczenia i wnioski Zdjęcie: Thomas J. Kiefer, Fotolia.de Stopka wydawnicza

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIKI KOMUNIKATU KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

ZAŁĄCZNIKI KOMUNIKATU KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 23.7.2014 r. COM(2014) 520 final ANNEXES 1 to 3 ZAŁĄCZNIKI do KOMUNIKATU KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY Efektywność energetyczna i jej wkład w bezpieczeństwo

Bardziej szczegółowo

Lokalny Plan Działań dotyczący efektywności energetycznej. Plan działań na rzecz zrównoważonej energii

Lokalny Plan Działań dotyczący efektywności energetycznej. Plan działań na rzecz zrównoważonej energii Lokalny Plan Działań dotyczący efektywności energetycznej oraz Plan działań na rzecz zrównoważonej energii jako elementy planowania energetycznego w gminie Łukasz Polakowski 1 SEAP Sustainable Energy Action

Bardziej szczegółowo

Wyzwania Energetyki 2012 CEF

Wyzwania Energetyki 2012 CEF Wyzwania Energetyki 2012 CEF Janusz Piechociński Luty 2012 Nowe narzędzie CEF Dnia 29 czerwca 2011 r. Komisja Europejska przyjęła wniosek dotyczący kolejnych wieloletnich ram finansowych obejmujących lata

Bardziej szczegółowo

EUROPEJSKIE PRIORYTETY W ZAKRESIE ENERGII

EUROPEJSKIE PRIORYTETY W ZAKRESIE ENERGII EUROPEJSKIE PRIORYTETY W ZAKRESIE ENERGII Prezentacja J.M. Barroso, przewodniczącego Komisji Europejskiej, na szczyt Rady Europejskiej w dniu 4 lutego 2011 r. Spis treści 1 I. Dlaczego polityka energetyczna

Bardziej szczegółowo

UWARUNKOWANIA PRAWNE ROZWOJU BIOGAZU

UWARUNKOWANIA PRAWNE ROZWOJU BIOGAZU UWARUNKOWANIA PRAWNE ROZWOJU BIOGAZU Według przepisów prawa UE i Polski inż. Bartłomiej Asztemborski basztemborski@kape.gov.pl dr inż. Ryszard Wnuk Zmień odpady na zysk - Biogazownia w Twojej gminie Rozwój

Bardziej szczegółowo

Energetyka OZE/URE w strategii Unii Europejskiej: w kierunku promocji odnawialnych źródeł energii w Europie

Energetyka OZE/URE w strategii Unii Europejskiej: w kierunku promocji odnawialnych źródeł energii w Europie Energetyka OZE/URE w strategii Unii Europejskiej: w kierunku promocji odnawialnych źródeł energii w Europie 30/03/2011 Natalia Matyba PLAN PREZENTACJI I. Strategia Europa 2020 nowe kierunki działao Unii

Bardziej szczegółowo

Rozwijanie zdolności instytucjonalnych celem skutecznego zarządzania bezpieczeństwem ruchu drogowego w Polsce. Sekretariat Krajowej Rady BRD

Rozwijanie zdolności instytucjonalnych celem skutecznego zarządzania bezpieczeństwem ruchu drogowego w Polsce. Sekretariat Krajowej Rady BRD Rozwijanie zdolności instytucjonalnych celem skutecznego zarządzania bezpieczeństwem ruchu drogowego w Polsce Sekretariat Krajowej Rady BRD Krakowskie Dni Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego, Kraków, 26/02/2015

Bardziej szczegółowo

Promocja inwestycji na rzecz zrównowa onej gospodarki energetycznej w budownictwie - sesja informacyjna DG REGIO 19 czerwca 2009

Promocja inwestycji na rzecz zrównowa onej gospodarki energetycznej w budownictwie - sesja informacyjna DG REGIO 19 czerwca 2009 FINANSOWANIE PRZEDSIĘWZIĘĆ POPRAWIAJĄCYCH EFEKTYWNOŚĆ ENERGETYCZNĄ I ENERGIĘ ODNAWIALNĄ W BUDOWNICTWIE : DOŚWIADCZENIA EUROPEJSKIEGO BANKU INWESTYCYJNEGO Europejski Bank Inwestycyjny (EIB) Promocja inwestycji

Bardziej szczegółowo

BRANŻA STOLARKI BUDOWLANEJ PO PIERWSZYM PÓŁROCZU 2012 ROKU. Gala Stolarki Budowlanej 2012

BRANŻA STOLARKI BUDOWLANEJ PO PIERWSZYM PÓŁROCZU 2012 ROKU. Gala Stolarki Budowlanej 2012 BRANŻA STOLARKI BUDOWLANEJ PO PIERWSZYM PÓŁROCZU 2012 ROKU Gala Stolarki Budowlanej 2012 Warszawa, 26.09.2012 SYTUACJA GOSPODARCZA ORAZ NASTROJE SPOŁECZNE W UNII EUROPEJSKIEJ SYTUACJA GOSPODARCZA W UE

Bardziej szczegółowo

Audyt energetyczny jako wsparcie Systemów Zarządzania Energią (ISO 50001)

Audyt energetyczny jako wsparcie Systemów Zarządzania Energią (ISO 50001) Audyt energetyczny jako wsparcie Systemów Zarządzania Energią (ISO 50001) ROMAN KOŁODZIEJ IV Konferencja Naukowo-Techniczna,,Utrzymanie ruchu w przemyśle spożywczym Szczyrk, 26 kwietnia 2012 r. 1 PLAN

Bardziej szczegółowo

Europejska Strategia Bezpieczeństwa i Higieny Pracy

Europejska Strategia Bezpieczeństwa i Higieny Pracy Europejska Strategia Bezpieczeństwa i Higieny Pracy dr inż. Zofia Pawłowska kierownik Zakładu Zarządzania Bezpieczeństwem i Higieną Pracy CIOP-PIB Informacja przygotowana na posiedzenie Rady Ochrony Pracy

Bardziej szczegółowo

Północny Oddział Terenowy Urzędu Regulacji Energetyki

Północny Oddział Terenowy Urzędu Regulacji Energetyki Konferencja pn. Efektywność energetyczna i odnawialne źródła energii w rozwoju regionu ROLA PREZESA URZĘDU REGULACJI ENERGETYKI W KONTEKŚCIE KRAJOWEGO PLANU DZIAŁAŃ DOTYCZĄCEGO EFEKTYWNOŚCI ENERGETYCZNEJ

Bardziej szczegółowo

Unijny rynek gazu model a rzeczywistość. Zmiany na europejskich rynkach gazu i strategie największych eksporterów Lidia Puka PISM, 21.06.2012 r.

Unijny rynek gazu model a rzeczywistość. Zmiany na europejskich rynkach gazu i strategie największych eksporterów Lidia Puka PISM, 21.06.2012 r. Unijny rynek gazu model a rzeczywistość Zmiany na europejskich rynkach gazu i strategie największych eksporterów Lidia Puka PISM, 21.06.2012 r. Analiza trendów Wydobycie gazu w UE w 2010 r. Holandia Wielka

Bardziej szczegółowo

WYZWANIA NA RYNKU ENERGII

WYZWANIA NA RYNKU ENERGII BLOK TEMATYCZNY: Zrównoważone finansowanie infrastruktury WYZWANIA NA RYNKU ENERGII Nowe oferty dostawców i zmienione zachowania użytkowników dr Andrzej Cholewa dr Jana Pieriegud Sopot, 26 czerwca 2013

Bardziej szczegółowo

31-052 Kraków ul. Miodowa 41 tel./fax: (12) 426 20 61 e-mail: redakcja@rynekpracy.pl www.sedlak.pl www.rynekpracy.pl www.wynagrodzenia.

31-052 Kraków ul. Miodowa 41 tel./fax: (12) 426 20 61 e-mail: redakcja@rynekpracy.pl www.sedlak.pl www.rynekpracy.pl www.wynagrodzenia. Oferta sprzedaży raportu: Wydajność pracy w Polsce OFERTA SPRZEDAŻY RAPORTU Wydajność pracy w Polsce Kraków 2012 31-052 Kraków ul. Miodowa 41 tel./fax: (12) 426 20 61 e-mail: redakcja@rynekpracy.pl www.sedlak.pl

Bardziej szczegółowo

Informacja na temat wdrażania Krajowego Planu Działań dotyczącego efektywności energetycznej w Polsce

Informacja na temat wdrażania Krajowego Planu Działań dotyczącego efektywności energetycznej w Polsce Ministerstwo Gospodarki Informacja na temat wdrażania Krajowego Planu Działań dotyczącego efektywności energetycznej w Polsce Tomasz Dąbrowski, Dyrektor Departamentu Energetyki Warszawa, 1 lutego 2011

Bardziej szczegółowo

Plan Gospodarki Niskoemisyjnej

Plan Gospodarki Niskoemisyjnej Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Funduszu Spójności w ramach Programu Infrastruktura i Środowisko Dla rozwoju infrastruktury i środowiska Plan Gospodarki Niskoemisyjnej w Gminie

Bardziej szczegółowo

OSZCZĘDZANIE ENERGII w szkołach i innych budynkach publicznych przez upowszechnienie metodologii 50/50

OSZCZĘDZANIE ENERGII w szkołach i innych budynkach publicznych przez upowszechnienie metodologii 50/50 OSZCZĘDZANIE ENERGII w szkołach i innych budynkach publicznych przez upowszechnienie metodologii 50/50 Anna Jaskuła Zastępca Dyrektora www.pnec.org.pl Stowarzyszenie Gmin Polska Sieć Energie Cités 31-016

Bardziej szczegółowo

Regulacje dla rozwoju gospodarczego opartego na nowych źródłach energii (gaz, OZE, inteligentne sieci, przesył)

Regulacje dla rozwoju gospodarczego opartego na nowych źródłach energii (gaz, OZE, inteligentne sieci, przesył) Regulacje dla rozwoju gospodarczego opartego na nowych źródłach energii (gaz, OZE, inteligentne sieci, przesył) dr Robert Zajdler Warszawa, 3.10.2013 r. Kierunki zmian regulacyjnych 1. Przemysł energochłonny

Bardziej szczegółowo

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie Polski do strefy euro Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Plan prezentacji 1. Nominalne kryteria konwergencji

Bardziej szczegółowo

KONFERENCJA Infrastruktura wiejska drogą do sukcesu gospodarczego regionów

KONFERENCJA Infrastruktura wiejska drogą do sukcesu gospodarczego regionów KONFERENCJA Infrastruktura wiejska drogą do sukcesu gospodarczego regionów Panel W zgodzie z naturą i kulturą czyli jak skutecznie wspierać rozwój infrastruktury na wsi? Warszawa, 28 października 2010

Bardziej szczegółowo

OFERTA PROGRAMOWA NFOŚiGW Gospodarka niskoemisyjna

OFERTA PROGRAMOWA NFOŚiGW Gospodarka niskoemisyjna Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej OFERTA PROGRAMOWA NFOŚiGW Gospodarka niskoemisyjna Anna Pekar Zastępca Dyrektora Departamentu Gospodarki Niskoemisyjnej Warszawa, 20.03.2015 r. Plan

Bardziej szczegółowo

Nadzieje związane z nowym obszarem rynku energii Ustawa o efektywności energetycznej

Nadzieje związane z nowym obszarem rynku energii Ustawa o efektywności energetycznej Nadzieje związane z nowym obszarem rynku energii Ustawa o efektywności energetycznej Roman Warchoł, TAURON Sprzedaż Forum Polska Efektywna Energetycznie, Gdańsk, 6 marca 2012r. Unijne cele 3x20% Unia Europejska

Bardziej szczegółowo

audyt energetyczny budynku.

audyt energetyczny budynku. Sektor budowlany zużywa 40% całkowitej energii w UE, więc realizacja celów polityki klimatycznej bez radykalnego zmniejszenia zużycia energii w budynkach nie jest możliwe. Około 85% tej energii jest przeznaczana

Bardziej szczegółowo

Efektywność energetyczna kluczowym narzędziem wzrostu gospodarczego i ochrony środowiska

Efektywność energetyczna kluczowym narzędziem wzrostu gospodarczego i ochrony środowiska Efektywność energetyczna kluczowym narzędziem wzrostu gospodarczego i ochrony środowiska Instrumenty poprawy efektywności energetycznej polskiej gospodarki MINISTERSTWO GOSPODARKI Andrzej Guzowski, Departament

Bardziej szczegółowo

Europejskie podejście do przedsięwzięć w zakresie efektywności energetycznej

Europejskie podejście do przedsięwzięć w zakresie efektywności energetycznej ODDZIAŁ CERTYFIKACJI WYROBÓW PRZEMYSŁOWY INSTYTUT AUTOMATYKI I POMIARÓW, WARSZAWA Europejskie podejście do przedsięwzięć w zakresie efektywności energetycznej Stefan Kosztowski Targi Poleko Poznań, październik

Bardziej szczegółowo

Powiślańska Regionalna Agencja Zarządzania Energią cele i założenia funkcjonowania

Powiślańska Regionalna Agencja Zarządzania Energią cele i założenia funkcjonowania Prezentacja projektu współfinansowanego przez Komisję Europejską pn. Utworzenie Powiślańskiej Regionalnej Agencji Zarządzania Energią Program UE Inteligentna Energia dla Europy, umowa nr IEE/08/Agencies/431/S12.529246

Bardziej szczegółowo

Efektywność energetyczna trwałym elementem polityki energetycznej Polski

Efektywność energetyczna trwałym elementem polityki energetycznej Polski Efektywność energetyczna trwałym elementem polityki energetycznej Polski Edward Słoma, Zastępca Dyrektora Departamentu Energetyki MINISTERSTWO GOSPODARKI Polityka energetyczna Polski do 2030 r. Priorytet

Bardziej szczegółowo

EUROPEJSKIE SŁONECZNE DNI ENERGIA SŁOŃCA FOTOWOLTAIKA TECHNOLOGIE, OPŁACALNOSĆ, REALIZACJE

EUROPEJSKIE SŁONECZNE DNI ENERGIA SŁOŃCA FOTOWOLTAIKA TECHNOLOGIE, OPŁACALNOSĆ, REALIZACJE EUROPEJSKIE SŁONECZNE DNI ENERGIA SŁOŃCA FOTOWOLTAIKA TECHNOLOGIE, OPŁACALNOSĆ, REALIZACJE Uwarunkowania prawne wspierania instalacji fotowoltaicznych ze środków UE w latach 2014-2020 Wojewódzki Fundusz

Bardziej szczegółowo

Świadectwa eneregetyczne budynków

Świadectwa eneregetyczne budynków Świadectwa eneregetyczne budynków Obowiązek posiadania świadectwa charakterystyki energetycznej nieruchomości (popularnie certyfikatu energetycznego, paszportu energetycznego) wynika z prawa europejskiego.

Bardziej szczegółowo

Maria Dreger Konfederacja Budownictwa i Nieruchomości

Maria Dreger Konfederacja Budownictwa i Nieruchomości Efektywność w budownictwie czyli Wykorzystać szansę Maria Dreger Konfederacja Budownictwa i Nieruchomości maria.dreger@rockwool.pl Rezerwy są wszędzie, ale uwaga na budynki - ponad 5 mln obiektów zużywających

Bardziej szczegółowo

Użyteczność publiczna/infrastruktura komunalna

Użyteczność publiczna/infrastruktura komunalna Załącznik 2 Numer karty BAS Użyteczność publiczna/infrastruktura komunalna Aktualizacja "Planu gospodarki niskoemisyjnej dla Gminy Baranów Sandomierski" oraz "Założeń do planu zaopatrzenia w ciepło, energię

Bardziej szczegółowo

Inteligentna Energia Program dla Europy

Inteligentna Energia Program dla Europy Inteligentna Energia Program dla Europy informacje ogólne, priorytety. Antonina Kaniszewska Program ramowy na rzecz konkurencyjności i innowacji (2007-2013) Competitiveness and Innovation framework Programme

Bardziej szczegółowo

Udział polityki spójności stale rośnie: - w 1965r. wynosił 6% - w 1988 r. wynosił 17% - w 2013r. wyniesie 36%

Udział polityki spójności stale rośnie: - w 1965r. wynosił 6% - w 1988 r. wynosił 17% - w 2013r. wyniesie 36% Jakie zmiany mogą czekać rolników po 2013? Czy będą to zmiany gruntowne czy jedynie kosmetyczne? Czy poszczególne instrumenty WPR będą ewaluować czy też zostaną uzupełnione o nowe elementy? Reforma WPR

Bardziej szczegółowo

Polityka kredytowa w Polsce i UE

Polityka kredytowa w Polsce i UE Polityka kredytowa Raport Polityka Kredytowa powstał w oparciu o dane zgromadzone przez Urząd Nadzoru Bankowego (EBA) oraz (ECB) Europejski Bank Centralny. Jest to pierwszy w Polsce tego typu raport odnoszący

Bardziej szczegółowo

Lokalne Grupy Rybackie i Oś 4 w różnych krajach UE

Lokalne Grupy Rybackie i Oś 4 w różnych krajach UE Lokalne Grupy Rybackie i Oś 4 w różnych krajach UE Próba podsumowania Urszula Budzich-Tabor, FARNET Support Unit Warszawa, 25 czerwca 2013 r. Co trzeba wiedzieć o Osi 4 w UE, żeby ją zrozumieć? Gdzie jesteśmy

Bardziej szczegółowo

Statystyka wniosków TOI 2011

Statystyka wniosków TOI 2011 Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Narodowa Agencja Programu Uczenie się przez całe życie Statystyka wniosków TOI 2011 Konkurs 2011 Wnioski TOI w PL lata 2007-2011 KONKURS Dostępny budżet TOI w PL (euro)

Bardziej szczegółowo

Jak pokonać bariery dla (eko)innowacji w Polsce?

Jak pokonać bariery dla (eko)innowacji w Polsce? Jak pokonać bariery dla (eko)innowacji w Polsce? Maciej Bukowski Instytut Badań Strukturalnych Warszawa, 25.05.2012 Plan Wprowadzenie po co Polsce (eko)innowacje. Pułapka średniego dochodu Nie ma ekoinnowacyjności

Bardziej szczegółowo

Płatności bezgotówkowe w Polsce wczoraj, dziś i jutro

Płatności bezgotówkowe w Polsce wczoraj, dziś i jutro Adam Tochmański / Przewodniczący Koalicji na rzecz Obrotu Bezgotówkowego i Mikropłatności, Dyrektor Departamentu Systemu Płatniczego w Narodowym Banku Polskim Płatności bezgotówkowe w Polsce wczoraj, dziś

Bardziej szczegółowo

Inne Programy Europejskiej Współpracy Terytorialnej 2014-2020 Szczecin, 8 lipca 2014

Inne Programy Europejskiej Współpracy Terytorialnej 2014-2020 Szczecin, 8 lipca 2014 Inne Programy Europejskiej Współpracy Terytorialnej 2014-2020 Szczecin, 8 lipca 2014 Beneficjenci W programach transnarodowych (CE, BSR) zarówno instytucje publiczne, jak i prywatne. W programie INTERREG

Bardziej szczegółowo

Pierwszy w Polsce System Zarządzania Energią (SZE) w oparciu o normę PN-EN ISO 50001 w Dzierżoniowie. Warszawa 8 maja 2013 r.

Pierwszy w Polsce System Zarządzania Energią (SZE) w oparciu o normę PN-EN ISO 50001 w Dzierżoniowie. Warszawa 8 maja 2013 r. Pierwszy w Polsce System Zarządzania Energią (SZE) w oparciu o normę PN-EN ISO 50001 w Dzierżoniowie Warszawa 8 maja 2013 r. Efektywne zarządzanie energią jest jednym z warunków krytycznych do osiągnięcia

Bardziej szczegółowo

Możliwości obniżania kosztów eksploatacji budynków w świetle wchodzącej w życie dyrektywy w sprawie charakterystyki energetycznej budynków

Możliwości obniżania kosztów eksploatacji budynków w świetle wchodzącej w życie dyrektywy w sprawie charakterystyki energetycznej budynków Możliwości obniżania kosztów eksploatacji budynków w świetle wchodzącej w życie dyrektywy w sprawie charakterystyki energetycznej budynków Zmiany cen surowców 2007 Survey of energy sources Alternatywne

Bardziej szczegółowo

Czy jesteśmy gotowi na nową dyrektywę:

Czy jesteśmy gotowi na nową dyrektywę: Czy jesteśmy gotowi na nową dyrektywę:. obowiązki i korzyści wynikające z wdrożenia jej zapisów. Zbigniew Szpak zszpak@kape.gov.pl Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. Plan prezentacji: 1/ Lista krajów

Bardziej szczegółowo

Ubóstwo energetyczne i odbiorca wrażliwy - - okiem regulatora rynku energii

Ubóstwo energetyczne i odbiorca wrażliwy - - okiem regulatora rynku energii Ubóstwo energetyczne i odbiorca wrażliwy - - okiem regulatora rynku energii Zofia Janiszewska Departament Promowania Konkurencji Urząd Regulacji Energetyki Warszawa, dnia 10 września 2010 r. Zobowiązania

Bardziej szczegółowo

Eltis+najważniejszy portal internetowy dotyczący mobilności w Europie

Eltis+najważniejszy portal internetowy dotyczący mobilności w Europie Współorganizator Warszawa, 28 maja 2012 Polityka klimatyczna a zrównoważony transport w miastach Andrzej Rajkiewicz, Edmund Wach Eltis+najważniejszy portal internetowy dotyczący mobilności w Europie Podstawy

Bardziej szczegółowo

Finansowanie efektywności energetycznej w budynkach z funduszy europejskich w ramach perspektywy finansowej 2014-2020 Katowice, 11 czerwca 2015 r.

Finansowanie efektywności energetycznej w budynkach z funduszy europejskich w ramach perspektywy finansowej 2014-2020 Katowice, 11 czerwca 2015 r. Finansowanie efektywności energetycznej w budynkach z funduszy europejskich w ramach perspektywy finansowej 2014-2020 Katowice, 11 czerwca 2015 r. Dokument określający strategię interwencji funduszy europejskich

Bardziej szczegółowo

MAZOWIECKA AGENCJA ENERGETYCZNA DARIUSZ CIARKOWSKI

MAZOWIECKA AGENCJA ENERGETYCZNA DARIUSZ CIARKOWSKI MAZOWIECKA AGENCJA ENERGETYCZNA DARIUSZ CIARKOWSKI Warszawa 30.09.2011 Regionalna agencja energetyczna ( geneza ) Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 roku o samorządzie województwa mówi, że prowadzi on politykę

Bardziej szczegółowo

Realizacja Ustawy o efektywności energetycznej

Realizacja Ustawy o efektywności energetycznej Realizacja Ustawy o efektywności energetycznej RYSZARD FRANCUZ VIII KONFERENCJA ENERGETYKA PRZYGRANICZA POLSKI I NIEMIEC DOŚWIADCZENIA I PERSPEKTYWY Sulechów, 18 listopada 2011 r. 1 I. Geneza ustawy o

Bardziej szczegółowo

Wynagrodzenie minimalne w Polsce i w krajach Unii Europejskiej

Wynagrodzenie minimalne w Polsce i w krajach Unii Europejskiej Wynagrodzenie minimalne w Polsce i w krajach Unii Europejskiej Płaca minimalna w krajach unii europejskiej Spośród 28 państw członkowskich Unii Europejskiej 21 krajów posiada regulacje dotyczące wynagrodzenia

Bardziej szczegółowo

Gospodarka niskoemisyjna

Gospodarka niskoemisyjna Pracownia Badań Strategicznych, Instytut Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią Polskiej Akademii Nauk Gospodarka niskoemisyjna dr hab. Joanna Kulczycka, prof. AGH, mgr Marcin Cholewa Kraków, 02.06.2015

Bardziej szczegółowo

Innowacyjny program energooszczędnych inwestycji miejskich w ramach Partnerstwa Publiczno-Prywatnego w Warszawie

Innowacyjny program energooszczędnych inwestycji miejskich w ramach Partnerstwa Publiczno-Prywatnego w Warszawie Innowacyjny program energooszczędnych inwestycji miejskich w ramach Partnerstwa Publiczno-Prywatnego w Warszawie Warszawa, 23 czerwca 2014 Leszek Drogosz Dyrektor Biura Infrastruktury Urzędu m.st. Warszawy

Bardziej szczegółowo

FINANSOWANIE GOSPODARKI

FINANSOWANIE GOSPODARKI FINANSOWANIE GOSPODARKI NISKOEMISYJNEJ W GMINACH OPRACOWANO NA PODSTAWIE PUBLIKACJI NOWA MISJA NISKA EMISJA DOTACJE I POŻYCZKI Z NARODOWEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA i GOSPODARKI WODNEJ W latach 2008

Bardziej szczegółowo

realizacji inwestycji zagranicznych w gminach woj. małopolskiego

realizacji inwestycji zagranicznych w gminach woj. małopolskiego Opłacalno acalność realizacji inwestycji zagranicznych w gminach woj. małopolskiego Prof. UG dr hab. Przemysław Kulawczuk Andrzej Poszewiecki Kraków, 4 lutego 2009 roku Tabela 1. NajwyŜsze stawki nominalnego

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie energią i środowiskiem narzędzie do poprawy efektywności energetycznej budynków

Zarządzanie energią i środowiskiem narzędzie do poprawy efektywności energetycznej budynków Zarządzanie energią i środowiskiem narzędzie do poprawy efektywności energetycznej budynków URZĄD MIASTA CZĘSTOCHOWY ul. Śląska 11/13, 42-217 Częstochowa tel. +48 (34) 370 71 00, fax 370 71 70 e-mail:

Bardziej szczegółowo

(4) Belgia, Niemcy, Francja, Chorwacja, Litwa i Rumunia podjęły decyzję o zastosowaniu art. 11 ust. 3 rozporządzenia

(4) Belgia, Niemcy, Francja, Chorwacja, Litwa i Rumunia podjęły decyzję o zastosowaniu art. 11 ust. 3 rozporządzenia L 367/16 23.12.2014 ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) NR 1378/2014 z dnia 17 października 2014 r. zmieniające załącznik I do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 oraz załączniki

Bardziej szczegółowo

FORUM NOWOCZESNEGO SAMORZĄDU

FORUM NOWOCZESNEGO SAMORZĄDU FORUM NOWOCZESNEGO SAMORZĄDU Krzysztof Pietraszkiewicz Prezes Związku Banków Polskich Warszawa 02.12.2015 Transformacja polskiej gospodarki w liczbach PKB w Polsce w latach 1993,2003 i 2013 w mld PLN Źródło:

Bardziej szczegółowo

Główne problemy. Wysokie koszty importu ropy: 1 mld dziennie w 2011 Deficyt w bilansie handlowym: ~ 2.5 % of PKB 7% wydatków gospodarstw domowych

Główne problemy. Wysokie koszty importu ropy: 1 mld dziennie w 2011 Deficyt w bilansie handlowym: ~ 2.5 % of PKB 7% wydatków gospodarstw domowych Pakiet "Czysta Energia dla u" Europejska strategia dotycząca paliw alternatywnych i towarzyszącej im infrastruktury Warszawa, 15 kwietnia 2013 Katarzyna Drabicka, Policy Officer, European Commission, DG

Bardziej szczegółowo

realizacji inwestycji zagranicznych w gminach woj. Opolskiego

realizacji inwestycji zagranicznych w gminach woj. Opolskiego Opłacalno acalność realizacji inwestycji zagranicznych w gminach woj. Opolskiego Prof. UG dr hab. Przemysław Kulawczuk Andrzej Poszewiecki Opole, 3 marca 2009 roku Tabela 1. NajwyŜsze stawki nominalnego

Bardziej szczegółowo

Nowy wydział ds. energii w Koszycach wprowadza OZE oraz inne środki efektywności energetycznej

Nowy wydział ds. energii w Koszycach wprowadza OZE oraz inne środki efektywności energetycznej Nowy wydział ds. energii w Koszycach wprowadza OZE oraz inne środki efektywności energetycznej Koszyce (Słowacja) Wprowadzenie W styczniu 2009 roku w Koszycach został utworzony miejski wydział ds. energii.

Bardziej szczegółowo

Wsparcie miast przez. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Barbara Koszułap Zastępca Prezesa Zarządu. Warszawa, 9 maja 2013 r.

Wsparcie miast przez. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Barbara Koszułap Zastępca Prezesa Zarządu. Warszawa, 9 maja 2013 r. Wsparcie miast przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Barbara Koszułap Zastępca Prezesa Zarządu Warszawa, 9 maja 2013 r. Programy priorytetowe skierowane do samorządów SYSTEM ZIELONYCH

Bardziej szczegółowo

Regulatorzy w trosce o kondycję kredytu hipotecznego podsumowanie ostatnich kuracji i nisze dla biznesu bankowo-ubezpieczeniowego.

Regulatorzy w trosce o kondycję kredytu hipotecznego podsumowanie ostatnich kuracji i nisze dla biznesu bankowo-ubezpieczeniowego. Regulatorzy w trosce o kondycję kredytu hipotecznego podsumowanie ostatnich kuracji i nisze dla biznesu bankowo-ubezpieczeniowego. dr Agnieszka Tułodziecka Fundacja na Rzecz Kredytu Hipotecznego Historyczne

Bardziej szczegółowo

Systemy zarządzania sportem w wybranych krajach Unii Europejskiej. Dr hab. prof. AWF Jolanta Żyśko

Systemy zarządzania sportem w wybranych krajach Unii Europejskiej. Dr hab. prof. AWF Jolanta Żyśko Systemy zarządzania sportem w wybranych krajach Unii Europejskiej Dr hab. prof. AWF Jolanta Żyśko Struktura wykładu Wprowadzenie Wzrost znaczenia sportu jako zjawiska społecznoekonomicznego i politycznego,

Bardziej szczegółowo

Przeciwdziałanie praktykom monopolistycznym: sprawozdanie na temat cen samochodów pokazuje mniejsze różnice w cenach nowych samochodów w UE w 2010 r.

Przeciwdziałanie praktykom monopolistycznym: sprawozdanie na temat cen samochodów pokazuje mniejsze różnice w cenach nowych samochodów w UE w 2010 r. KOMISJA EUROPEJSKA KOMUNIKAT PRASOWY Przeciwdziałanie praktykom monopolistycznym: sprawozdanie na temat cen pokazuje mniejsze różnice w cenach nowych w UE w 2010 r. Bruksela, 26 lipca 2011 r. Ostatnie

Bardziej szczegółowo

Innowacyjność w biznesie - od inspiracji do sukcesu Działania PARP na rzecz innowacyjności

Innowacyjność w biznesie - od inspiracji do sukcesu Działania PARP na rzecz innowacyjności 2011 Bożena Lublińska-Kasprzak Prezes PARP Innowacyjność w biznesie - od inspiracji do sukcesu Działania PARP na rzecz innowacyjności Nowy Sącz, 3 czerwca 2011 r. Innowacyjność polskiej gospodarki Summary

Bardziej szczegółowo

budownictwa energooszczędnego

budownictwa energooszczędnego Kredyty bankowe w finansowaniu budownictwa energooszczędnego Grażyna Kasprzak ekspert ds. inżynierii środowiska Finansowanie inwestycji kredyty dedykowane Kredyty preferencyjne w ramach systemów wsparcia

Bardziej szczegółowo

Doświadczenia brytyjskie w zakresie efektywności energetycznej

Doświadczenia brytyjskie w zakresie efektywności energetycznej Doświadczenia brytyjskie w zakresie efektywności energetycznej POPRAWA EFEKTYWNOŚCI WYKORZYSTANIA ENERGII - WZORCOWA ROLA SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO 15 maja 2008, Tomaszowice Wyzwania i Rozwiązania Redukcja

Bardziej szczegółowo

IP/07/584. Bruksela, dnia 27 r. april 2007

IP/07/584. Bruksela, dnia 27 r. april 2007 IP/07/584 Bruksela, dnia 27 r. april 2007 Bezpieczeństwo drogowe: europejski program działań nadal przynosi dobre wyniki - cel, jakim jest uratowanie życia 25 000 osób na drogach w Europie, może zostać

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Urszula Kurczewska EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Urszula Kurczewska EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Urszula Kurczewska Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 23 października 2012 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY

Bardziej szczegółowo

Audyt energetyczny podstawą dobrej termomodernizacji budynków Źródła finansowania przedsięwzięć termomodernizacyjnych i ekoenergetycznych

Audyt energetyczny podstawą dobrej termomodernizacji budynków Źródła finansowania przedsięwzięć termomodernizacyjnych i ekoenergetycznych Audyt energetyczny podstawą dobrej termomodernizacji budynków Źródła finansowania przedsięwzięć termomodernizacyjnych i ekoenergetycznych mgr inż. Krzysztof Szczotka www.agh.e du.pl BUDOWNICTWO

Bardziej szczegółowo

Drugi Krajowy Plan Działań dot. efektywności energetycznej dla Polski. Andrzej Guzowski, Departament Energetyki

Drugi Krajowy Plan Działań dot. efektywności energetycznej dla Polski. Andrzej Guzowski, Departament Energetyki Drugi Krajowy Plan Działań dot. efektywności energetycznej dla Polski Andrzej Guzowski, Departament Energetyki Polityka energetyczna Polski do 2030 r. Główne cele to: konsekwentne zmniejszanie energochłonności

Bardziej szczegółowo

Finansowanie projektów poprawy efektywności energetycznej w warunkach braku własnych środków. międzynarodowe protokoły IPMVP, IEEFP

Finansowanie projektów poprawy efektywności energetycznej w warunkach braku własnych środków. międzynarodowe protokoły IPMVP, IEEFP http://www.permanent-project.eu/ Finansowanie projektów poprawy efektywności energetycznej w warunkach braku własnych środków międzynarodowe protokoły IPMVP, IEEFP Szymon Liszka FEWE 1 1 Dlaczego poprawa

Bardziej szczegółowo

odnawialnych do roku 2020

odnawialnych do roku 2020 Utorować drogę do osiągni gnięcia celu dla źródeł odnawialnych do roku 2020 ZałoŜenia projektu REAPAP Renewable Energy Policy Action Paving the Way towards 2020 Michał Ćwil Polska Izba Gospodarcza Energii

Bardziej szczegółowo

Program Europa dla obywateli 2014 2020

Program Europa dla obywateli 2014 2020 Program Europa dla obywateli 2014 2020 Plan prezentacji 1. Podstawowe informacje, cele i charakterystyka programu 2. Rodzaje dotacji i struktura programu 3. Cykl życia projektu i zasady finansowania 4.

Bardziej szczegółowo

projekt ENDURANCE Krajowa sieć miast wspierająca przygotowanie i wdrożenie SUMP CIFAL Płock

projekt ENDURANCE Krajowa sieć miast wspierająca przygotowanie i wdrożenie SUMP CIFAL Płock projekt ENDURANCE Krajowa sieć miast wspierająca przygotowanie i wdrożenie SUMP CIFAL Płock Dr Krzysztof Buczkowski SIEĆ CIFAL CIFAL Płock to jedno z kilkunastu centrów międzynarodowej sieci ośrodków szkoleniowych

Bardziej szczegółowo

NFOŚiGW na rzecz efektywności energetycznej przegląd programów priorytetowych. IV Konferencja Inteligentna Energia w Polsce

NFOŚiGW na rzecz efektywności energetycznej przegląd programów priorytetowych. IV Konferencja Inteligentna Energia w Polsce NFOŚiGW na rzecz efektywności energetycznej przegląd programów priorytetowych Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. IV Konferencja Inteligentna Energia w Polsce Wojciech Stawiany Doradca Zespół Strategii

Bardziej szczegółowo

Pierwsze doświadczenia z prac nad PGN poziom ambicji

Pierwsze doświadczenia z prac nad PGN poziom ambicji Pierwsze doświadczenia z prac nad PGN poziom ambicji Szymon Liszka, FEWE Łukasz Polakowski, FEWE Olsztyn, 23 październik 2014 Zakres prezentacji Doświadczenia FEWE Rynek PGN PGN dla Katowic Najczęściej

Bardziej szczegółowo

Mechanizmy wsparcia inwestycji energooszczędnych w Polsce. Andrzej Guzowski, Ministerstwo Gospodarki Warszawa, 27 października 2011 r.

Mechanizmy wsparcia inwestycji energooszczędnych w Polsce. Andrzej Guzowski, Ministerstwo Gospodarki Warszawa, 27 października 2011 r. Mechanizmy wsparcia inwestycji energooszczędnych w Polsce Andrzej Guzowski, Ministerstwo Gospodarki Warszawa, 27 października 2011 r. 2 Mechanizmy wsparcia efektywności energetycznej- kontekst Dyrektywa

Bardziej szczegółowo

NFOŚiGW na rzecz energoefektywności

NFOŚiGW na rzecz energoefektywności NFOŚiGW na rzecz energoefektywności Wojciech Stawiany Doradca, Departament Komunikacji i Strategii, Zespół Strategii i Współpracy w NFOŚiGW Konferencja Podkarpackiej Agencji Energetycznej Sp. z o.o. Lokalne

Bardziej szczegółowo

Inteligentna Energia Europa Doświadczenia polskich podmiotów w programie IEE

Inteligentna Energia Europa Doświadczenia polskich podmiotów w programie IEE Inteligentna Energia Europa Doświadczenia polskich podmiotów w programie IEE Joanna Ogrodniczuk Krajowy Punkt Kontaktowy Programu IEE Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. Historia: SAVE, ALTENER,

Bardziej szczegółowo

Raport 3 Koncepcja zmian w unijnej polityce energetycznoklimatycznej oraz proponowane kierunki jej modyfikacji wraz z uzasadnieniem i oceną skutków

Raport 3 Koncepcja zmian w unijnej polityce energetycznoklimatycznej oraz proponowane kierunki jej modyfikacji wraz z uzasadnieniem i oceną skutków Projekt: Opracowanie analiz, materiałów merytorycznych i koncepcji działań mających na celu poprawę warunków rozwoju elektroenergetyki polskiej w tym także poprzez modyfikację unijnej polityki energetyczno-klimatycznej

Bardziej szczegółowo

Informacja na temat rozwiązań dotyczących transgranicznej działalności zakładów ubezpieczeń w Unii Europejskiej

Informacja na temat rozwiązań dotyczących transgranicznej działalności zakładów ubezpieczeń w Unii Europejskiej Informacja na temat rozwiązań dotyczących transgranicznej działalności zakładów ubezpieczeń w Unii Europejskiej Notatka prezentuje wybrane informacje statystyczne o działalności zagranicznych zakładów

Bardziej szczegółowo

PO CO NAM TA SPALARNIA?

PO CO NAM TA SPALARNIA? PO CO NAM TA SPALARNIA? 1 Obowiązek termicznego zagospodarowania frakcji palnej zawartej w odpadach komunalnych 2 Blok Spalarnia odpadów komunalnych energetyczny opalany paliwem alternatywnym 3 Zmniejszenie

Bardziej szczegółowo

Porozumienie Burmistrzów i SEAP jako wzorcowy projekt realizacji polityki Unii Europejskiej i Polski

Porozumienie Burmistrzów i SEAP jako wzorcowy projekt realizacji polityki Unii Europejskiej i Polski Porozumienie Burmistrzów i SEAP jako wzorcowy projekt realizacji polityki Unii Europejskiej i Polski Doskonalenie zarządzania usługami publicznymi i rozwojem w jednostkach samorządu Grupa Wymiany Doświadczeń:

Bardziej szczegółowo

Uczestnictwo europejskich MŚP w programach B+R

Uczestnictwo europejskich MŚP w programach B+R Uczestnictwo europejskich MŚP w programach B+R Oczekiwania i bariery Paweł Kaczmarek Poznański Park Naukowo-Technologiczny Fundacji UAM w Poznaniu Projekt MAPEER SME MŚP a Programy wsparcia B+R Analiza

Bardziej szczegółowo

PLANY ZRÓWNOWAŻONEJ MOBILNOŚCI MIEJSKIEJ. Warszawa 23 czerwca 2015 r. Wsparcie JASPERS wprowadzenie

PLANY ZRÓWNOWAŻONEJ MOBILNOŚCI MIEJSKIEJ. Warszawa 23 czerwca 2015 r. Wsparcie JASPERS wprowadzenie PLANY ZRÓWNOWAŻONEJ MOBILNOŚCI MIEJSKIEJ Warszawa 23 czerwca 2015 r. Wsparcie JASPERS wprowadzenie François Cancalon Specjalista ds. transportu JASPERS Plac Piłsudskiego 1 00-078 WARSZAWA, POLSKA f.cancalon@eib.org

Bardziej szczegółowo

Kredyty bankowe a finansowanie zielonego budownictwa

Kredyty bankowe a finansowanie zielonego budownictwa Bank Ochrony Środowiska S.A. Departament Ekologii i Strategii Anna Wujec Główny Specjalista ds. inżynierii środowiska Kredyty bankowe a finansowanie zielonego budownictwa 18 października 2012 r. Instrumenty

Bardziej szczegółowo

Energia elektryczna. Karta produktu w ramach zielonych zamówień publicznych (GPP) 1 Zakres zastosowania

Energia elektryczna. Karta produktu w ramach zielonych zamówień publicznych (GPP) 1 Zakres zastosowania Energia elektryczna Karta produktu w ramach zielonych zamówień publicznych (GPP) Niniejsza karta produktu stanowi część zestawu narzędzi szkoleniowych Komisji Europejskiej w zakresie GPP, który można pobrać

Bardziej szczegółowo

Konferencja Polityka energetyczna Państwa a innowacyjne aspekty gospodarowania energią w regionie 18 czerwca 2009 r. Warszawa

Konferencja Polityka energetyczna Państwa a innowacyjne aspekty gospodarowania energią w regionie 18 czerwca 2009 r. Warszawa 1 Mazowsze wobec wyzwań przyszłości Konferencja Polityka energetyczna Państwa a innowacyjne aspekty gospodarowania energią w regionie 18 czerwca 2009 r. Warszawa 2 Strategia Rozwoju Województwa Mazowieckiego

Bardziej szczegółowo

KONSULTACJE NA TEMAT RÓŻNORODNOŚCI W MIEJSCU PRACY ORAZ ANTYDYSKRYMINACJI

KONSULTACJE NA TEMAT RÓŻNORODNOŚCI W MIEJSCU PRACY ORAZ ANTYDYSKRYMINACJI KONSULTACJE NA TEMAT RÓŻNORODNOŚCI W MIEJSCU PRACY ORAZ ANTYDYSKRYMINACJI 14.06.2005-15.07.2005 Znaleziono 803 odpowiedzi z 803 odpowiadających wybranym kryteriom Proszę wskazać główny sektor działalności

Bardziej szczegółowo

Użyteczność publiczna/infrastruktura komunalna

Użyteczność publiczna/infrastruktura komunalna CZA Użyteczność publiczna/infrastruktura komunalna Aktualizacja "Planu gospodarki niskoemisyjnej na terenie Gminy Miasta Czarnkowa" oraz "Projektu założeń do planu zaopatrzenia w ciepło, energię elektryczną

Bardziej szczegółowo

Monika Jarzemska Krajowy Punkt Kontaktowy Programu IEE Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A.

Monika Jarzemska Krajowy Punkt Kontaktowy Programu IEE Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. Dofinansowanie inwestycji publicznych z obszaru poprawy efektywności energetycznej i OZE ze środków programu IEE instrumenty pomocy technicznej z grupy ELENA Monika Jarzemska Krajowy Punkt Kontaktowy Programu

Bardziej szczegółowo

Wsparcie projektów poprawiających efektywność energetyczną w ramach dostępnych środków dotacyjnych

Wsparcie projektów poprawiających efektywność energetyczną w ramach dostępnych środków dotacyjnych Wsparcie projektów poprawiających efektywność energetyczną w ramach dostępnych środków dotacyjnych Lesław Janowicz econet OpenFunding Sp. z o.o. 28.10.2015 Nie wiemy wszystkiego, ale czujemy się ekspertami

Bardziej szczegółowo

Czas wypełnienia ankiety: 5-10 min.

Czas wypełnienia ankiety: 5-10 min. CIRCE Niniejsza ankieta została opracowana na potrzeby projektu SWIP (Nowe innowacyjne, rozwiązania, elementy i narzędzia dla upowszechnienia energetyki wiatrowej na obszarach miejskich i podmiejskich).

Bardziej szczegółowo

Grupa G.C.E. PROFITIA Management Consultants. Możliwości współpracy zwiększanie efektywności energetycznej

Grupa G.C.E. PROFITIA Management Consultants. Możliwości współpracy zwiększanie efektywności energetycznej Grupa G.C.E. PROFITIA Management Consultants Możliwości współpracy zwiększanie efektywności energetycznej Agenda Prezentacja GCE jako partnera w zakresie efektywności energetycznej Potrzeba zwiększania

Bardziej szczegółowo

Audyt energetyczny klucz do optymalnej termomodernizacji budynków. Źródła finansowania przedsięwzięć termomodernizacyjnych i ekoenergetycznych

Audyt energetyczny klucz do optymalnej termomodernizacji budynków. Źródła finansowania przedsięwzięć termomodernizacyjnych i ekoenergetycznych Audyt energetyczny klucz do optymalnej termomodernizacji budynków Źródła finansowania przedsięwzięć termomodernizacyjnych i ekoenergetycznych Krzysztof Szczotka PRZEDSIĘWZIĘCIA DLA POPRAWY EFEKTYWNOŚCI

Bardziej szczegółowo

EFEKTYWNOŚC ENERGETYCZNA I NISKOEMISYJNE CIEPŁO DLA POLSKICH MIAST

EFEKTYWNOŚC ENERGETYCZNA I NISKOEMISYJNE CIEPŁO DLA POLSKICH MIAST EFEKTYWNOŚC ENERGETYCZNA I NISKOEMISYJNE CIEPŁO DLA POLSKICH MIAST dr Maciej Bukowski Warszawski Instytut Studiów Ekonomicznych kg na osobę OGRZEWANIE BUDYNKÓW A EMISJE ZANIECZYSZCZEŃ Emisje zanieczyszczeń

Bardziej szczegółowo

Dobrich gmina niezależna energetycznie

Dobrich gmina niezależna energetycznie Dobrich gmina niezależna energetycznie gmina Dobrich (Bułgaria) Wprowadzenie Gmina Dobrich jest jedną z gmin założycielskich Bułgarskiej Miejskiej Sieci Efektywności Energetycznej EcoEnergy i jednym z

Bardziej szczegółowo

FUNDUSZ ELENA środki na pomoc techniczną na przygotowanie programów inwestycyjnych przez jednostki publiczne

FUNDUSZ ELENA środki na pomoc techniczną na przygotowanie programów inwestycyjnych przez jednostki publiczne FUNDUSZ ELENA środki na pomoc techniczną na przygotowanie programów inwestycyjnych przez jednostki publiczne Antonina Kaniszewska Krajowy Punkt Kontaktowy Programu IEE Krajowa Agencja Poszanowania Energii

Bardziej szczegółowo