BILANS KORZYŚCI I KOSZTÓW PRZYSTĄPIENIA POLSKI DO STREFY EURO

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "BILANS KORZYŚCI I KOSZTÓW PRZYSTĄPIENIA POLSKI DO STREFY EURO"

Transkrypt

1 POLITECHNIKA OPOLSKA WYDZIAŁ ZARZĄDZANIA I INŻYNIERII PRODUKCJI BILANS KORZYŚCI I KOSZTÓW PRZYSTĄPIENIA POLSKI DO STREFY EURO Arkadiusz Skowron O P O L E

2 SPIS TREŚCI WSTĘP Zagrożenia i koszty związane z przyjęciem euro Utrata niezależności polityki pieniężnej Koszty spełnienia inflacyjnego kryterium zbieżności Korzyści wynikające z przyjęcia wspólnej waluty Korzyści statyczne i dynamiczne Korzyści bezpośrednie Korzyści długookresowe Prognoza dla Polski na 2030 rok po ewentualnym przystąpieniu do strefy euro...10 PODSUMOWANIE

3 WSTĘP Polska przystępując 1 maja 2004 r. do Unii Europejskiej, stała się również członkiem Unii Gospodarczo - Walutowej. Na razie jednak nie jest to pełne członkostwo, gdyż razem z innymi nowymi państwami Unii, Polska objęta jest derogacją - nie uczestniczy w trzecim etapie UGW, jakim jest przyjęcie wspólnej waluty euro i oddanie kompetencji kształtowania polityki pieniężnej w ręce EBC. Tempo dochodzenia do euro może być różne w zależności od przyjętej strategii. Przy ocenie czy dany kraj jest gotowy wejść do strefy euro, bierze się pod uwagę wypełnianie przez niego kryteriów z Maastricht. Ważne są tutaj nominalne kryteria zbieżności, ale także dążenie do osiągnięcia konwergencji realnej, rozumianej jako zbliżenie struktur gospodarki do państw strefy euro. Wszystkie nowe kraje członkowskie, w tym i Polska, docelowo powinny znaleźć się w strefie euro i zastąpić swoje waluty narodowe przez euro. Zapisy takie zawiera traktat akcesyjny, który jednakże nie precyzuje konkretnej daty pełnego członkostwa w UGW. Tylko Wielka Brytania i Dania wynegocjowały swobodę wyboru w kwestii przystąpienia do eurolandu. W chwili obecnej Polska nie wyznaczyła jeszcze daty wejścia do strefy euro. Planuje się jednak, że w roku 2009 zostaną przez nasz kraj spełnione kryteria z Maastricht. Obecnie realnym terminem przyjęcia przez Polskę euro jest początek przyszłej dekady. Do tego czasu Polska będzie musiała przestrzegać zasad Paktu Stabilizacji i Wzrostu w sposób przewidziany dla państw z derogacją. 1 Przystąpienie Polski do strefy Euro niesie za sobą szereg konsekwencji. Korzyści wynikające z członkostwa w UGW to przede wszystkim eliminacja ryzyka zmienności kursu złotego w stosunku do euro; redukcja kosztów transakcyjnych; rozwój powiązań handlowych i kapitałowych ze strefą euro; spadek stóp procentowych; redukcja kosztów obsługi długu publicznego; ułatwiony dostęp do rynku kapitałowego strefy euro; zwiększenie przejrzystości i porównywalności cenowej. Zagrożeniem jest utrata możliwości autonomicznego korzystania z instrumentów polityki pieniężnej i walutowej; szczególnie istotna w przypadku wystąpienia szoku asymetrycznego. Zagrożeniem jest także możliwość boomu kredytowego i wzrostu cen aktywów. I wreszcie nie można zapominać o ryzyku wyższego od prognozowanego wzrostu cen. 2 1 Polska na drodze do strefy euro, Urząd Komitetu Integracji Europejskiej, <http://www2.ukie.gov.pl/www/serce.nsf/0/0703d9d58f720a71c12570ec0048f55f?open> 2 J. Pietras, Perspektywy wejścia Polski do strefy euro, "Zeszyty BRE Bank CASE" 2006, Nr 85, s. 19 3

4 1. Zagrożenia i koszty związane z przyjęciem euro 1.1. Utrata niezależności polityki pieniężnej Członkostwo w unii walutowej oznacza rezygnację z niezależnej polityki stopy procentowej oraz płynnego kursu walutowego. Nie będą więc one mogły służyć do łagodzenia wahań koniunktury gospodarczej w sytuacji pojawienia się wstrząsów asymetrycznych, czyli takich, które wywierają zróżnicowany wpływ na gospodarki Polski i strefy euro. Wiąże się to z ryzykiem wzrostu wahań produkcji, zatrudnienia i konsumpcji prywatnej po wprowadzeniu euro. 3 Cała potencjalna presja ewentualnego szoku będzie musiała być amortyzowana przez mobilność czynników produkcji (np. pracy) lub elastyczność wynagrodzeń oraz politykę fiskalną (tzw. automatyczne stabilizatory). Skuteczność działania obu tych mechanizmów w Polsce jest wysoce dyskusyjna, przy małej elastyczności budżetu o wysokim deficycie strukturalnym i wysokim stopniu regulacji rynku pracy (przy ogólnie niskim poziomie płac). Oznacza to, że w celu uniknięcia konsekwencji zakłóceń zewnętrznych konieczne będą zmiany na rynkach czynników produkcji oraz strony wydatkowej budżetu. 4 Wielkość kosztu związanego z utratą autonomii polityki monetarnej zależeć będzie od tego, jak skuteczna będzie polityka pieniężna EBC w stabilizowaniu procesów gospodarczych w Polsce w porównaniu z krajową polityką pieniężną. 5 Należy także zauważyć, że wprawdzie nasz kraj utraci autonomię polityki pieniężnej, ale jednocześnie uzyska wpływ na politykę EBC, w tym możliwość zmiany europejskich stóp procentowych. Wydaje się zatem, że korzyści z uczestnictwa w systemie, poprzez zwiększenie wiarygodności Polski jako państwa członkowskiego UE, będą miały w przyszłości także pozytywne, wymierne efekty. 6 Można oczekiwać, że przystąpienie do unii walutowej dodatkowo przyczyni się do dalszego tworzenia strumieni wzajemnego handlu oraz poprawy struktury polskiego eksportu, a w rezultacie do zwiększenia cyklicznej zbieżności między Polską a strefą euro oraz poprawy efektywności niezależnych od kursu walutowego mechanizmów dostosowawczych, co ograniczy koszty rezygnacji z niezależności polityki pieniężnej. 7 3 Raport na temat korzyści i kosztów przystąpienia Polski do strefy euro, J. Borowski (red.), Narodowy Bank Polski, Warszawa 2004, s A. Wieczorkiewicz, K. Dąbrowska, M. Gruszczyński, Integracja walutowa Polski w ramach Europejskiego Systemu Walutowego na tle doświadczeń unijnych, "Studia Europejskie" 2005, Nr 1/2005, s. 2 5 Raport na temat korzyści i kosztów przystąpienia Polski do strefy euro, Op. cit., s. 6 6 A. Wieczorkiewicz, K. Dąbrowska, M. Gruszczyński, Integracja walutowa Polski w ramach Europejskiego Systemu Walutowego na tle doświadczeń unijnych, Op. cit., s. 3 7 S. Łodyga, Z teorii integracji gospodarczej teoretyczne aspekty korzyści z międzynarodowej regionalnej integracji gospodarczej, Szkoła Główna Handlowa, Warszawa

5 Ponadto analizy Narodowego Banku Polskiego wskazują, że ryzyko, jakoby polityka monetarna EBC miała być nieadekwatna do warunków gospodarczych panujących w Polsce po przystąpieniu do unii walutowej, jest stosunkowo niewielkie. Przemawiają za tym następujące argumenty: - W warunkach swobody przepływów kapitałowych stabilizująca rola płynnego kursu walutowego w gospodarce jest ograniczona. Płynny kurs jest nie tylko mechanizmem łagodzącym fluktuacje gospodarcze, lecz może również stanowić źródło wstrząsów. Prowadzi to do wniosku, że koszt rezygnacji z autonomii polityki pieniężnej jest mniejszy, niż wskazywałoby tradycyjne ujęcie teorii integracji monetarnej. - Stopień integracji gospodarczej Polski i strefy euro jest wysoki, co przejawia się w relatywnie silnej synchronizacji cykli koniunkturalnych. Tym samym prawdopodobieństwo występowania w Polsce wstrząsów asymetrycznych, które po wejściu do unii monetarnej nie mogłyby być neutralizowane z wykorzystaniem autonomicznej polityki pieniężnej, jest stosunkowo niewielkie. - Można oczekiwać, że w wyniku przystąpienia do UE i strefy euro struktura polskiej gospodarki ulegnie zmianom prowadzącym do dalszego ograniczenia kosztu utraty niezależnej polityki pieniężnej. Uczestnictwo w unii monetarnej powinno przyczynić się do zwiększenia elastyczności płac, co pozwoli ograniczyć wahania zatrudnienia w warunkach wstrząsów gospodarczych. Efektem członkostwa Polski w UE oraz procesu integracji monetarnej będzie również wzrost wymiany handlowej Polski z krajami strefy euro przy jednoczesnej poprawie struktury tej wymiany. Będzie to sprzyjać utrwaleniu cyklicznej zbieżności gospodarek Polski i strefy euro. - Przystąpienie do Unii Europejskiej będzie wymagało redukcji strukturalnego deficytu finansów publicznych w związku z objęciem Polski regulacjami Paktu Stabilności i Wzrostu W trakcie obniżania strukturalnego deficytu rola finansów publicznych jako stabilizatora koniunktury będzie ograniczona. Z czasem jednak spełnienie zasad Paktu umożliwi efektywne wykorzystywanie automatycznych stabilizatorów fiskalnych jako narzędzia łagodzenia wahań gospodarczych Koszty spełnienia inflacyjnego kryterium zbieżności Przystąpienie do strefy euro wymaga spełnienia kryterium stabilności cen. W szczególnym przypadku może się to wiązać z koniecznością obniżenia inflacji w okresie referencyjnym poniżej przyjętego przez Radę Polityki Pieniężnej (RPP) ciągłego celu inflacyjnego (2,5% +/- 1 pkt proc). Mogłoby to rodzić koszt w postaci przejściowego obniżenia tempa wzrostu gospodarczego. Nie wiadomo jednak, jak w okresie poprzedzającym przystąpienie Polski do wspólnego obszaru walutowego ukształtuje się 8 Raport na temat korzyści i kosztów przystąpienia Polski do strefy euro, Op. cit., s

6 wartość referencyjna. Dla zbadania ewentualnych kosztów wynikających z ograniczenia tempa wzrostu cen przyjęto ostrożne założenie, że wartość referencyjna ukształtuje się na bardzo niskim poziomie i spełnienie kryterium inflacyjnego wymagać będzie obniżenia inflacji na okres około roku o 1 pkt proc. w stosunku do celu inflacyjnego. Przeprowadzone przez Narodowy Bank Polski symulacje wskazują, że dla spełnienia inflacyjnego kryterium zbieżności konieczne będzie obniżenie PKB łącznie w ciągu dwóch lat o około 0,3-0,8% w stosunku do scenariusza z wyższą inflacją. W konsekwencji ewentualne, przejściowe zmniejszenie tempa wzrostu gospodarczego nie będzie znaczące. Ponieważ obliczenia zostały wykonane przy założeniu, że wartość referencyjna ukształtuje się na bardzo niskim poziomie, wyniki analizy mogą być traktowane jako górna granica potencjalnego kosztu spełnienia kryterium inflacyjnego. 9 Rysunek 1. Zmiany inflacji potrzebne do spełnienia kryterium inflacyjnego Źródło: Raport na temat korzyści i kosztów przystąpienia Polski do strefy euro, Op. cit., s Korzyści wynikające z przyjęcia wspólnej waluty 2.1. Korzyści statyczne i dynamiczne Można wyróżnić dwa rodzaje korzyści z integracji monetarnej (tzw. statyczne i dynamiczne korzyści integracji walutowej) Ibid, s J. Borowski, Wpływ przystąpienia Polski do Unii Gospodarczej i Walutowej na handel zagraniczny, [w:] Gospodarka Polski przed wejściem do Unii Europejskiej, J. Lipiński, A. Sławiński (red.), Polskie Towarzystwo Ekonomiczne, Warszawa

7 Rysunek 2. Statyczne i dynamiczne korzyści integracji walutowej Statyczne korzyści Eliminacja kosztów transakcyjnych Eliminacja kosztów niepewności co do kształtowania się kursu walutowego w przyszłości Eliminacja premii za ryzyko kursowe, zawartej w długoterminowych stopach procentowych Dynamiczne korzyści Zwiększona akumulacja kapitału Wzrost wymiany handlowej Wzrost produktywności i PKB per capita Źródło: J. Borowski, Wpływ przystąpienia Polski do Unii Gospodarczej i Walutowej na handel zagraniczny, [w:] Gospodarka Polski przed wejściem do Unii Europejskiej, J. Lipiński, A. Sławiński (red.), Polskie Towarzystwo Ekonomiczne, Warszawa 2003 Korzyści statyczne są następstwem eliminacji kosztów transakcyjnych zamiany walut (np. w handlu między krajami uczestniczącymi w integracji monetarnej) oraz kosztów związanych z potrzebą zabezpieczenia się przed ryzykiem kursowym przez sektory instytucjonalne gospodarki. Brak tych kosztów prowadzi do wzrostu krańcowej produktywności kapitału. Ponadto, maleją długoterminowe stopy procentowe, które po przystąpieniu kraju do obszaru wspólnej waluty nie uwzględniają już premii za ryzyko kursowe. Wzrost krańcowej produkcyjności kapitału oraz spadek stóp procentowych przyczyniają się do osiągania dynamicznych korzyści z integracji walutowej. Zapewniają bowiem większą dostępność i obniżenie kosztów pozyskania kapitału, co prowadzi do dodatkowego wzrostu inwestycji kapitałowych oraz zwiększenia wydajności pracy i PKB per capita w długim okresie R. Woreta, Perspektywy wejścia Polski do strefy euro, [w:] Polska w Unii Europejskiej, E. Kawecka- Wyrzykowska, E. Synowiec (red.), Instytut Koniunktur i Cen Handlu Zagranicznego, Warszawa 2004, s

8 W ujęciu dynamicznym, spodziewaną korzyścią z przystąpienia Polski do strefy euro jest wzrost akumulacji kapitału. W wyniku oczekiwanej obniżki stóp procentowych zmaleje cena pozyskiwanego kapitału, co powinno sprzyjać wzrostowi inwestycji w Polsce. W dodatku, pozytywny wpływ na napływ inwestycji zagranicznych powinno mieć ograniczenie ryzyka makroekonomicznego kraju, związane z akcesją do obszaru wspólnej waluty. Eliminacja ryzyka kursowego, ograniczająca niepewność w wymianie handlowej między integrującymi się krajami, może sprzyjać rozwojowi wzajemnego handlu oraz wzrostowi specjalizacji, jak i skali produkcji. Ponadto, wprowadzenie wspólnej waluty wyeliminuje ryzyko wystąpienia kryzysu walutowego w Polsce, przez co akceptowalny poziom deficytu obrotów bieżących może być podwyższony. Wymienione korzyści dynamiczne powinny sprzyjać przyspieszeniu długofalowego wzrostu gospodarczego oraz podnoszeniu międzynarodowej konkurencyjności polskiej gospodarki Korzyści bezpośrednie Bezpośrednim skutkiem przystąpienia Polski do unii monetarnej będzie eliminacja kosztów transakcyjnych związanych z istnieniem kursu wymiany złotego do euro. Uwolnienie zasobów pracy i kapitału dotychczas zaangażowanych w obsługę operacji walutowych oraz ich alternatywne produktywne wykorzystanie przyczynią się do wzrostu PKB. Drugą bezpośrednią zmianą wynikającą z przystąpienia do wspólnego obszaru walutowego jest eliminacja ryzyka kursowego pomiędzy Polską i strefą euro. Będzie ona prowadzić do spadku krajowych stóp procentowych o wielkość zawartej w nich premii za ryzyko kursowe, a tym samym do obniżenia kosztu kapitału. Zmiany warunków prowadzenia działalności gospodarczej po przystąpieniu Polski do strefy euro uruchomią liczne procesy dostosowawcze, których skutkiem będzie zwiększenie tempa długofalowego wzrostu gospodarczego. 13 Eliminacja ryzyka kursowego uprości również i ułatwi inwestowanie na rynkach akcji i innych papierów wartościowych, a zatem otworzy nowe perspektywy przed funduszami inwestycyjnymi, bankami oraz osobami fizycznymi (poprawią się właściwości funkcji informacyjnej rynków aktywów) Ibid, s Raport na temat korzyści i kosztów przystąpienia Polski do strefy euro, Op. cit., s A. Wieczorkiewicz, K. Dąbrowska, M. Gruszczyński, Integracja walutowa Polski w ramach Europejskiego Systemu Walutowego na tle doświadczeń unijnych, Op. cit., s. 4 8

9 2.3. Korzyści długookresowe Największą korzyścią z wprowadzenia euro w kontekście długookresowym jest wzrost inwestycji. Inwestycje krajowe wzrosną dzięki obniżeniu kosztu kapitału wynikającego z eliminacji premii za ryzyko kursowe zawartej w stopach procentowych. Z kolei zwiększonemu napływowi kapitału zagranicznego, zwłaszcza o charakterze długoterminowym, będzie sprzyjać wzrost stabilności makroekonomicznej kraju oraz eliminacja ryzyka kursowego. Brak ryzyka kursowego pomiędzy Polską i strefą euro powinien również doprowadzić do ożywienia wymiany handlowej oraz związanych z nią korzyści, takich jak: zwiększenie specjalizacji i skali produkcji, wzrost inwestycji oraz transfer do kraju najnowszych technologii i wiedzy. Jedną z najważniejszych korzyści z uczestnictwa Polski we wspólnym obszarze walutowym jest towarzyszące mu nieodwracalne wyeliminowanie ryzyka kryzysu walutowego oraz wzrost wiarygodności polityki makroekonomicznej, prowadzące do spadku ryzyka makroekonomicznego kraju. Tym samym po wprowadzeniu euro zmniejszy się ryzyko wystąpienia destabilizujących gospodarkę gwałtownych przepływów kapitałowych. Powinno to sprzyjać napływowi długoterminowego kapitału zagranicznego zmniejszeniu bariery rozwojowej, jaką stanowi w Polsce niski poziom oszczędności krajowych. Przyjęcie wspólnej waluty przyczyni się do integracji polskiego rynku finansowego ze strefą euro, co będzie prowadzić do poprawy warunków finansowania polskich przedsiębiorstw. Przedsiębiorstwa będą miały lepszy dostęp do głębokich rynków finansowych strefy euro, co umożliwi im zaspokajanie zapotrzebowania na usługi finansowe niedostępne w kraju oraz wybór najbardziej konkurencyjnych pośredników finansowych. Zmniejszenie ryzyka makroekonomicznego kraju, eliminacja wahań kursowych, a także spadek kosztów transakcyjnych oraz tendencja do ich wyrównywania się na wspólnym obszarze walutowym będą prowadzić do silniejszego powiązania cen papierów wartościowych z czynnikami ze sfery realnej, a tym samym lepszej alokacji kapitału. Przystąpienie do strefy euro przyczyni się również do wzrostu konkurencji na krajowym rynku finansowym, prowadzącego do zwiększenia wydajności pośredników finansowych oraz obniżenia kosztu oferowanych przez nich usług. Wprowadzenie wspólnej waluty wraz z towarzyszącą mu eliminacją ryzyka kursowego kosztów transakcyjnych będzie prowadzić do lepszej porównywalności cen oraz wzrostu konkurencji na rynku dóbr i usług. Wzrost konkurencji przyczyni się do lepszej alokacji pracy i kapitału oraz zwiększenia presji na efektywne wykorzystanie dostępnych zasobów, co 9

10 spowoduje wzrost wydajności czynników wytwórczych. Zwiększona konkurencja zintensyfikuje również proces wprowadzania innowacji i najnowszych technologii, mających podstawowe znaczenie dla długofalowego wzrostu gospodarczego Prognoza dla Polski na 2030 rok po ewentualnym przystąpieniu do strefy euro Narodowy Bank Polski przygotował i przedstawił w 2004 roku raport dotyczący przystąpienia Polski do strefy euro w którym zawarta została prognoza oraz skutki ekonomiczne dla Polski na 2030 rok, które wynikałyby z przyjęcia około 2010 roku wspólnej waluty. Przedstawione w Raporcie symulacje wskazują, że ważnym efektem wprowadzenia euro będzie wzrost inwestycji. W stosunku do scenariusza bazowego, zakładającego trwałe pozostawanie Polski poza strefą euro, średnioroczne tempo wzrostu inwestycji zwiększy się - w zależności od scenariusza akcesji do strefy euro - o około 0,5-1,0 pkt. proc, natomiast w 2030 r. poziom inwestycji będzie wyższy o około 13,6-28,3%. Przystąpienie do wspólnego obszaru walutowego przyczyni się do trwałego zwiększenia średniorocznego tempa wzrostu PKB o około 0,2-0,4 pkt. proc, natomiast w 2030 r. poziom PKB będzie wyższy o 5,6-11,8% w stosunku do scenariusza bazowego. W wyniku wprowadzenia euro w Polsce nastąpi znaczący wzrost dobrobytu. Średnioroczne tempo wzrostu konsumpcji prywatnej po przystąpieniu do unii monetarnej wzrośnie o 0,16-0,37 pkt. proc, a w 2030 r. poziom konsumpcji będzie wyższy o około 4,4-10% w porównaniu ze scenariuszem bazowym. Można oczekiwać, że wyższemu tempu wzrostu gospodarczego w warunkach członkostwa w strefie euro będzie towarzyszyć pogorszenie salda bilansu handlowego. W 2030 r. zwiększenie nadwyżki importu nad eksportem w relacji do PKB wyniesie około 1,3-3 pkt. proc. w porównaniu ze scenariuszem bazowym. W warunkach unii monetarnej nie będzie to jednak zagrożeniem dla równowagi makroekonomicznej ze względu na brak ryzyka wystąpienia kryzysu walutowego. Autorzy raportu ponadto stwierdzają, że po uwzględnieniu pozostałych, trudnych do zmierzenia korzyści z uczestnictwa w unii walutowej, można przyjąć, że przyspieszenie wzrostu gospodarczego i wzrost dobrobytu będą większe niż przedstawione szacunki Raport na temat korzyści i kosztów przystąpienia Polski do strefy euro, Op. cit., s Ibid, s

11 PODSUMOWANIE Z powyższej, krótkiej analizy wynika, że niewątpliwie korzystne dla Polski jest stworzenie warunków umożliwiających jak najszybsze wejście do unii monetarnej. Długookresowe tempo wzrostu gospodarczego oraz konsumpcji jest w scenariuszu szybkiej akcesji największe zarówno przy uwzględnieniu dodatkowego napływu zagranicznych inwestycji bezpośrednich, jak i w wariancie, w którym ten efekt nie występuje. Przyjęcie za cel szybkiego przystąpienia do strefy euro stanowiłoby również impuls do szybszego przeprowadzenia koniecznych reform strukturalnych oraz zmian w polityce makroekonomicznej warunkujących osiągnięcie stabilnego i długofalowego wzrostu gospodarczego. Ponadto, opóźnianie wprowadzenia euro pogorszyłoby pozycję konkurencyjną Polski w pozyskiwaniu bezpośrednich inwestycji zagranicznych. 17 Oprócz poruszonych w powyżej analizie kwestii równie ważne wydają się być aspekty pozaekonomiczne, niemożliwe do wyrażenia w pieniądzu. Zaliczyć do nich można efekty psychologiczne, powodujące większą integracje mieszkańców unii dzięki posiadaniu jednego, wspólnego pieniądza. Przez zastosowanie elementów narodowych na monetach i banknotach euro, zachowana zostaje idea wspólnoty, jednocześnie bez zatracenia poczucie odrębności poszczególnych narodów. 18 Cytowana w niniejszym opracowaniu analiza NBP wskazuje, że bilans kosztów i korzyści przystąpienia do strefy euro będzie pozytywny. Pozwala ona przyjąć, że koszt związany z utratą niezależnej polityki monetarnej po wprowadzeniu euro będzie niewielki, a korzyści znaczące. Niewielkie jest również ryzyko, że po przystąpieniu Polski do unii monetarnej polityka EBC będzie nieodpowiednia dla polskiej gospodarki. Ewentualne, krótkookresowe obniżenie dynamiki PKB, wynikające z konieczności spełnienia inflacyjnego kryterium zbieżności, będzie nieznaczne w porównaniu z długookresowymi pozytywnymi skutkami dla wzrostu gospodarczego. Przystąpienie do strefy euro umożliwi zatem Polsce trwałe i znaczne podniesienie poziomu PKB i konsumpcji przy prawdopodobnie niewielkim wzroście wahań tych kategorii. Tym samym wprowadzenie euro będzie się wiązać ze wzrostem dobrobytu Ibid, s A. Wieczorkiewicz, K. Dąbrowska, M. Gruszczyński, Integracja walutowa Polski w ramach Europejskiego Systemu Walutowego na tle doświadczeń unijnych, Op. cit., s Raport na temat korzyści i kosztów przystąpienia Polski do strefy euro, Op. cit., s

12 BIBLIOGRAFIA I POZYCJE ZWARTE Borowski J., Wpływ przystąpienia Polski do Unii Gospodarczej i Walutowej na handel zagraniczny, [w:] Gospodarka Polski przed wejściem do Unii Europejskiej, J. Lipiński, A. Sławiński (red.), Polskie Towarzystwo Ekonomiczne, Warszawa 2003 Łodyga S., Z teorii integracji gospodarczej teoretyczne aspekty korzyści z międzynarodowej regionalnej integracji gospodarczej, Szkoła Główna Handlowa, Warszawa 2001 Woreta R, Perspektywy wejścia Polski do strefy euro, [w:] Polska w Unii Europejskiej, E. Kawecka-Wyrzykowska, E. Synowiec (red.), Instytut Koniunktur i Cen Handlu Zagranicznego, Warszawa 2004 II RAPORTY I WYNIKI BADAŃ Raport na temat korzyści i kosztów przystąpienia Polski do strefy euro, J. Borowski (red.), Narodowy Bank Polski, Warszawa 2004 III ARTYKUŁY I ROZPRAWY Pietras J., Perspektywy wejścia Polski do strefy euro, "Zeszyty BRE Bank CASE" 2006, Nr 85 Polska na drodze do strefy euro, Urząd Komitetu Integracji Europejskiej, Wieczorkiewicz A., Dąbrowska K., Gruszczyński M., Integracja walutowa Polski w ramach Europejskiego Systemu Walutowego na tle doświadczeń unijnych, "Studia Europejskie" 2005, Nr 1/

D Huto. UTtt. rozsieneoia o Somne

D Huto. UTtt. rozsieneoia o Somne D Huto UTtt rozsieneoia o Somne Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne Warszawa 2007 Wstęp 9 ROZDZIAŁ I Zarys teoretycznych podstaw unii monetarnej 15 1. Główne koncepcje i poglądy teoretyczne 15 1.1. Unia monetarna

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp Dariusz Rosati... 11. Część I. Funkcjonowanie strefy euro

Spis treści. Wstęp Dariusz Rosati... 11. Część I. Funkcjonowanie strefy euro Spis treści Wstęp Dariusz Rosati.............................................. 11 Część I. Funkcjonowanie strefy euro Rozdział 1. dziesięć lat strefy euro: sukces czy niespełnione nadzieje? Dariusz Rosati........................................

Bardziej szczegółowo

Unia walutowa korzyści i koszty. Przystąpienie do unii walutowej wiąże się z kosztami i korzyściami.

Unia walutowa korzyści i koszty. Przystąpienie do unii walutowej wiąże się z kosztami i korzyściami. Unia walutowa korzyści i koszty rzystąpienie do unii walutowej wiąże się z kosztami i korzyściami. Korzyści: Eliminacja ryzyka kursowego i obniżenie ryzyka makroekonomicznego obniżenie stóp procentowych

Bardziej szczegółowo

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie Polski do strefy euro Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Plan prezentacji 1. Nominalne kryteria konwergencji

Bardziej szczegółowo

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie Polski do strefy euro Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Plan prezentacji 1. Nominalne kryteria konwergencji

Bardziej szczegółowo

Warunki uzyskania zaliczenia z przedmiotu, na którym słuchacz studiów podyplomowych był nieobecny

Warunki uzyskania zaliczenia z przedmiotu, na którym słuchacz studiów podyplomowych był nieobecny Studia podyplomowe Mechanizmy funkcjonowania strefy euro Projekt realizowany z Narodowym Bankiem Polskim w ramach programu edukacji ekonomicznej VII edycja Rok akademicki 2015/2016 Warunki uzyskania zaliczenia

Bardziej szczegółowo

Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej

Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej 1. Model Mundella Fleminga 2. Dylemat polityki gospodarczej małej gospodarki otwartej 3. Skuteczność polityki monetarnej i fiskalnej w warunkach

Bardziej szczegółowo

Polityka monetarna Unii Europejskiej dr Joanna Wolszczak-Derlacz. Wykład 14 i 15 Polska w strefie euro

Polityka monetarna Unii Europejskiej dr Joanna Wolszczak-Derlacz. Wykład 14 i 15 Polska w strefie euro Polityka monetarna Unii Europejskiej dr Joanna Wolszczak-Derlacz Wykład 14 i 15 Polska w strefie euro http://www.zie.pg.gda.pl/~jwo/ email: jwo@zie.pg.gda.pl Czy opłaca się wejść do strefy euro? 1. Rola

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty

Akademia Młodego Ekonomisty Akademia Młodego Ekonomisty Po co komu Unia Europejska i euro? Prof. dr hab. Elżbieta Kawecka-Wyrzykowska (Katedra Integracji Europejskiej im. Jeana Monneta; www.kawecka.eu) Poprzedniczka strefy euro Łacińska

Bardziej szczegółowo

Wykład XII Unia Gospodarczo-Walutowa

Wykład XII Unia Gospodarczo-Walutowa Gospodarka i funkcjonowanie Unii Europejskiej Wykład XII Unia Gospodarczo-Walutowa Optymalny obszar walutowy Kiedy do euro? Danemu krajowi opłaca się przyjąć wspólną walutę wtedy, kiedy korzyści z tym

Bardziej szczegółowo

Informator uro w Polsce w roku 20.?.?. Ekonomiczne, polityczne i społeczne aspekty rezygnacji z waluty narodowej

Informator uro w Polsce w roku 20.?.?. Ekonomiczne, polityczne i społeczne aspekty rezygnacji z waluty narodowej Informator uro w Polsce w roku 20.?.?. Ekonomiczne, polityczne i społeczne aspekty rezygnacji z waluty narodowej Konwergencja nominalna a konwergencja realna kiedy będzie możliwe wprowadzenie euro? Joanna

Bardziej szczegółowo

Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 2 września 2015 r.

Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 2 września 2015 r. Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 2 września 2015 r. Członkowie Rady Polityki Pieniężnej dyskutowali na temat polityki pieniężnej w kontekście bieżącej i oczekiwanej

Bardziej szczegółowo

Nowa Teoria Optymalnego Obszaru Walutowego

Nowa Teoria Optymalnego Obszaru Walutowego Nowa Teoria Optymalnego Obszaru Walutowego dr Grzegorz Tchorek Biuro ds. Integracji ze Strefą Euro, Narodowy Bank Polski Uniwersytet Warszawski, Wydział Zarządzania Poglądy wyrażone przez autora nie stanowią

Bardziej szczegółowo

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie Polski do strefy euro część I Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Plan prezentacji 1. Nominalne kryteria konwergencji

Bardziej szczegółowo

=Dá F]QLN QU s}ï v] }o] Çl] ] v]'ïv i v }l îìíï

=Dá F]QLN QU s}ï v] }o] Çl] ] v]'ïv i v }l îìíï 736 M. Belka Narodowy Bank Polski Warszawa, r. Z nia na rok 2013 przed do projektu u Z nia. W ch realizowanej przez Narodowy Bank Polski 3 r. Ponadto i W na rok 2013 10 2012 r. p 2. W 2013 r. olskim w

Bardziej szczegółowo

Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 2 grudnia 2015 r.

Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 2 grudnia 2015 r. Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 2 grudnia 2015 r. Na posiedzeniu członkowie Rady dyskutowali na temat polityki pieniężnej w kontekście bieżącej i przyszłej sytuacji

Bardziej szczegółowo

Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 6 maja 2015 r.

Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 6 maja 2015 r. Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 6 maja 2015 r. Członkowie Rady Polityki Pieniężnej dyskutowali na temat polityki pieniężnej w kontekście bieżącej i oczekiwanej sytuacji

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty dziewiąty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (IV kwartał 2015 r.) oraz prognozy na lata 2016 2017

Bardziej szczegółowo

Studia podyplomowe Mechanizmy funkcjonowania strefy euro finansowane przez Narodowy Bank Polski

Studia podyplomowe Mechanizmy funkcjonowania strefy euro finansowane przez Narodowy Bank Polski Załącznik do uchwały nr 548 Senatu Uniwersytetu Zielonogórskiego w sprawie określenia efektów kształcenia dla studiów podyplomowych prowadzonych na Wydziale Ekonomii i Zarządzania Studia podyplomowe Mechanizmy

Bardziej szczegółowo

Data Temat Godziny Wykładowca

Data Temat Godziny Wykładowca Harmonogram zajęć w ramach Studiów Podyplomowych Mechanizmy funkcjonowania strefy EURO (IV edycja) organizowanych przez Uniwersytet Opolski przy wsparciu Narodowego Banku Polskiego (zajęcia odbywać się

Bardziej szczegółowo

Wpływ wprowadzenia euro na stopień otwartości i zmiany strukturalne w handlu krajów strefy euro

Wpływ wprowadzenia euro na stopień otwartości i zmiany strukturalne w handlu krajów strefy euro Wpływ wprowadzenia euro na stopień otwartości i zmiany strukturalne w handlu krajów strefy euro PREZENTACJA WYNIKÓW Wojciech Mroczek Znaczenie strefy euro w światowym handlu 1996-1998 2004-2006 Czy wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Rozwój Polski w warunkach stagnacji gospodarczej Unii Europejskiej

Rozwój Polski w warunkach stagnacji gospodarczej Unii Europejskiej Witold Grostal, Dyrektor Biura Strategii Polityki Pieniężnej w NBP Rozwój Polski w warunkach stagnacji gospodarczej Unii Europejskiej VII Konferencja dla Budownictwa / 14 kwietnia 2015 r. 2005Q1 2006Q1

Bardziej szczegółowo

PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: EKONOMIA STUDIA DRUGIEGO STOPNIA. CZĘŚĆ I dotyczy wszystkich studentów kierunku Ekonomia pytania podstawowe

PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: EKONOMIA STUDIA DRUGIEGO STOPNIA. CZĘŚĆ I dotyczy wszystkich studentów kierunku Ekonomia pytania podstawowe PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: EKONOMIA STUDIA DRUGIEGO STOPNIA CZĘŚĆ I dotyczy wszystkich studentów kierunku Ekonomia pytania podstawowe 1. Cele i przydatność ujęcia modelowego w ekonomii 2.

Bardziej szczegółowo

Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 8 października 2014 r.

Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 8 października 2014 r. Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 8 października 2014 r. Członkowie Rady Polityki Pieniężnej dyskutowali na temat bieżącej i przyszłych decyzji dotyczących polityki

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia dziewięćdziesiąty trzeci kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (IV kwartał 2016 r.) oraz prognozy na lata 2017 2018

Bardziej szczegółowo

Przepływy kapitału krótkoterminowego

Przepływy kapitału krótkoterminowego Wykład 6 Przepływy kapitału krótkoterminowego Plan wykładu 1. Fakty 2. Determinanty przepływów 3. Reakcja na duży napływ kapitału 1 1. Fakty 1/5 Napływ kapitału do gospodarek wschodzących (mld USD) 1.

Bardziej szczegółowo

Prognozy wzrostu dla Polski 2015-06-02 15:58:50

Prognozy wzrostu dla Polski 2015-06-02 15:58:50 Prognozy wzrostu dla Polski 2015-06-02 15:58:50 2 Bank of America Merrill Lynch podniósł prognozy wzrostu PKB dla Polski - z 3,3 do 3,5 proc. w 2015 r. i z 3,4 do 3,7 proc. w 2016 r. W raporcie o gospodarce

Bardziej szczegółowo

Informator uro w Polsce w roku 20.?.?. Ekonomiczne, polityczne i społeczne aspekty rezygnacji z waluty narodowej

Informator uro w Polsce w roku 20.?.?. Ekonomiczne, polityczne i społeczne aspekty rezygnacji z waluty narodowej Informator uro w Polsce w roku 20.?.?. Ekonomiczne, polityczne i społeczne aspekty rezygnacji z waluty narodowej STABILIZACJA KURSU WALUTOWEGO PRZED PRZYSTĄPIENIEM DO STREFY EURO Joanna Stryjek, SGH Wejście

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty piąty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (IV kwartał 2014 r.) oraz prognozy na lata 2015 2016 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Urszula Kurczewska EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Urszula Kurczewska EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Urszula Kurczewska Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 23 października 2012 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY

Bardziej szczegółowo

Analiza Fundamentalna. Co dalej z USA? Perspektywy polityki monetarnej, głównych indeksów oraz dolara.

Analiza Fundamentalna. Co dalej z USA? Perspektywy polityki monetarnej, głównych indeksów oraz dolara. Analiza Fundamentalna Co dalej z USA? Perspektywy polityki monetarnej, głównych indeksów oraz dolara. USA Agenda PKB rynek pracy inflacja Fed giełdy dolar główne wyzwania 2 Główne pytania dotyczące gospodarki

Bardziej szczegółowo

Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 6 kwietnia 2016 r.

Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 6 kwietnia 2016 r. Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 6 kwietnia 2016 r. Na posiedzeniu członkowie Rady dyskutowali na temat polityki pieniężnej w kontekście sytuacji makroekonomicznej

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z konwergencji za 2010 r. - jedynie Estonia. gotowa na przyjęcie waluty euro z dniem 1 stycznia 2011 r.

Sprawozdanie z konwergencji za 2010 r. - jedynie Estonia. gotowa na przyjęcie waluty euro z dniem 1 stycznia 2011 r. Bruksela, dnia 12 maja 2010 r. Sprawozdanie nr 29/2010 Sprawozdanie z konwergencji za 2010 r. - jedynie Estonia gotowa na przyjęcie waluty euro z dniem 1 stycznia 2011 r. Wstęp W sprawozdaniu z konwergencji

Bardziej szczegółowo

Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 4 marca 2015 r.

Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 4 marca 2015 r. Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 4 marca 2015 r. Członkowie Rady Polityki Pieniężnej dyskutowali na temat obecnej i przyszłych decyzji dotyczących polityki pieniężnej

Bardziej szczegółowo

dochodów do dyspozycji, powinno nadal przyczyniać się do wzrostu gospodarczego. Wzrostowi gospodarczemu powinien sprzyjać także wzrost inwestycji.

dochodów do dyspozycji, powinno nadal przyczyniać się do wzrostu gospodarczego. Wzrostowi gospodarczemu powinien sprzyjać także wzrost inwestycji. ARTYKUŁ WSTĘPNY Na posiedzeniu w dniu 7 lutego 2008 r. Rada Prezesów postanowiła na podstawie prowadzonej regularnie analizy ekonomicznej i monetarnej utrzymać podstawowe stopy procentowe na niezmienionym

Bardziej szczegółowo

Ocena sytuacji makroekonomicznej Polski oraz kierunki polityki fiskalnej

Ocena sytuacji makroekonomicznej Polski oraz kierunki polityki fiskalnej Rozdział I Ocena sytuacji makroekonomicznej Polski oraz kierunki polityki fiskalnej 1. Ocena sytuacji makroekonomicznej Polski Otoczenie zewnętrzne Przewiduje się, że w 2012 r. tempo wzrostu światowego

Bardziej szczegółowo

Unia Gospodarcza i Pieniężna

Unia Gospodarcza i Pieniężna Unia Gospodarcza i Pieniężna Polityka gospodarcza i pieniężna (art. 119 TfUE) Dla osiągnięcia celów określonych w artykule 3 Traktatu o Unii Europejskiej, działania Państw Członkowskich i Unii obejmują,

Bardziej szczegółowo

Sveriges Riksbank

Sveriges Riksbank BANKOWOŚĆ CENTRALNA 1668 - Sveriges Riksbank W 1694 r. powstaje Bank of England, prawie wiek później Banco de Espana (1782), Bank of the United States (1791) czy Banque de France (1800). W XIX wieku powstały

Bardziej szczegółowo

FINANSE. Rezerwa obowiązkowa. Instrumenty polityki pienięŝnej - podsumowanie. dr Bogumiła Brycz

FINANSE. Rezerwa obowiązkowa. Instrumenty polityki pienięŝnej - podsumowanie. dr Bogumiła Brycz Rezerwa obowiązkowa FINANSE dr Bogumiła Brycz Zakład Analiz i Planowania Finansowego Rezerwa obowiązkowa - częśćśrodków pienięŝnych zdeponowanych na rachunkach bankowych, jaką banki komercyjne muszą przekazać

Bardziej szczegółowo

Zalecenie DECYZJA RADY. stwierdzająca, że Polska nie podjęła skutecznych działań w odpowiedzi na zalecenie Rady z dnia 21 czerwca 2013 r.

Zalecenie DECYZJA RADY. stwierdzająca, że Polska nie podjęła skutecznych działań w odpowiedzi na zalecenie Rady z dnia 21 czerwca 2013 r. KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 15.11.2013 r. COM(2013) 907 final Zalecenie DECYZJA RADY stwierdzająca, że Polska nie podjęła skutecznych działań w odpowiedzi na zalecenie Rady z dnia 21 czerwca 2013

Bardziej szczegółowo

Projekcja inflacji i wzrostu gospodarczego Narodowego Banku Polskiego na podstawie modelu NECMOD

Projekcja inflacji i wzrostu gospodarczego Narodowego Banku Polskiego na podstawie modelu NECMOD Warszawa, 9.. r. Projekcja inflacji i wzrostu gospodarczego Narodowego Banku Polskiego na podstawie modelu NECMOD Instytut Ekonomiczny Plan prezentacji. Zmiany pomiędzy rundami prognostycznymi Zmiana założeń

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia David Begg, Stanley Fisher, Gianluigi Vernasca, Rudiger Dornbusch

Makroekonomia David Begg, Stanley Fisher, Gianluigi Vernasca, Rudiger Dornbusch Makroekonomia David Begg, Stanley Fisher, Gianluigi Vernasca, Rudiger Dornbusch Makroekonomia jest najczęściej używanym podręcznikiem na pierwszych latach studiów ekonomicznych w większości polskich uczelni.

Bardziej szczegółowo

OPIS DYSKUSJI NA POSIEDZENIU DECYZYJNYM RADY POLITYKI PIENIĘŻNEJ W DNIU 30 CZERWCA 2010 R.

OPIS DYSKUSJI NA POSIEDZENIU DECYZYJNYM RADY POLITYKI PIENIĘŻNEJ W DNIU 30 CZERWCA 2010 R. N a r o d o w y B a n k P o l s k i Rada Polityki Pieniężnej OPIS DYSKUSJI NA POSIEDZENIU DECYZYJNYM RADY POLITYKI PIENIĘŻNEJ W DNIU 30 CZERWCA 2010 R. Rada Polityki Pieniężnej dyskutowała przede wszystkim

Bardziej szczegółowo

Przystąpienie Polski do strefy euro - kiedy taki scenariusz może się zrealizować i co oznaczałby on dla polskiej gospodarki

Przystąpienie Polski do strefy euro - kiedy taki scenariusz może się zrealizować i co oznaczałby on dla polskiej gospodarki Przystąpienie Polski do strefy euro - kiedy taki scenariusz może się zrealizować i co oznaczałby on dla polskiej gospodarki W ostatnich tygodniach na nowo rozgorzała debata nad perspektywami przyjęcia

Bardziej szczegółowo

Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja

Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja Komisja Europejska - Komunikat prasowy Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja Bruksela, 04 listopad 2014 Zgodnie z prognozą gospodarczą Komisji Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty pierwszy kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (IV kwartał 2013 r.) oraz prognozy na lata 2014 2015

Bardziej szczegółowo

Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 6 lipca 2016 r.

Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 6 lipca 2016 r. Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 6 lipca 2016 r. Na posiedzeniu członkowie Rady dyskutowali na temat polityki pieniężnej w kontekście sytuacji makroekonomicznej w

Bardziej szczegółowo

Polityka monetarna Unii Europejskiej dr Joanna Wolszczak-Derlacz. Wykład 13 Polityka fiskalna w Unii Walutowej

Polityka monetarna Unii Europejskiej dr Joanna Wolszczak-Derlacz. Wykład 13 Polityka fiskalna w Unii Walutowej Polityka monetarna Unii Europejskiej dr Joanna Wolszczak-Derlacz Wykład 13 Polityka fiskalna w Unii Walutowej http://www.zie.pg.gda.pl/~jwo/ email: jwo@zie.pg.gda.pl 1. Jaka jest rola polityki fiskalnej

Bardziej szczegółowo

Wpływ bieżącej sytuacji gospodarczej na sektor małych i średnich przedsiębiorstw MSP

Wpływ bieżącej sytuacji gospodarczej na sektor małych i średnich przedsiębiorstw MSP Wpływ bieżącej sytuacji gospodarczej na sektor małych i średnich przedsiębiorstw MSP Prof. Anna Zielińska-Głębocka Uniwersytet Gdański Rada Polityki Pieniężnej 1.Dynamika wzrostu gospodarczego spowolnienie

Bardziej szczegółowo

Cezary Kosikowski, Finanse i prawo finansowe Unii Europejskiej

Cezary Kosikowski, Finanse i prawo finansowe Unii Europejskiej Cezary Kosikowski, Finanse i prawo finansowe Unii Spis treści: Wykaz skrótów Wprowadzenie Część I USTRÓJ WALUTOWY I FINANSE UNII EUROPEJSKIEJ Rozdział I Ustrój walutowy Unii 1. Pojęcie i zakres oraz podstawy

Bardziej szczegółowo

PRZEPŁYWY KAPITAŁU MIĘDZYNARODOWEGO A WZROST GOSPODARCZY

PRZEPŁYWY KAPITAŁU MIĘDZYNARODOWEGO A WZROST GOSPODARCZY UNIWERSYTET EKONOMICZNY w POZNANIU Paweł Śliwiński PRZEPŁYWY KAPITAŁU MIĘDZYNARODOWEGO A WZROST GOSPODARCZY w krajach Europy Srodkowo-Wschodniej w latach 1994-2008 B 380901 WYDAWNICTWO UNIWERSYTETU EKONOMICZNEGO

Bardziej szczegółowo

EBC Biuletyn Miesięczny Kwiecień 2008

EBC Biuletyn Miesięczny Kwiecień 2008 ARTYKUŁ WSTĘPNY Na posiedzeniu w dniu 10 kwietnia 2008 r. Rada Prezesów postanowiła na podstawie regularnie prowadzonej analizy ekonomicznej i monetarnej utrzymać podstawowe stopy procentowe na niezmienionym

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty czwarty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce ( kwartał 2014 r.) oraz prognozy na lata 2014 2015 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty

Akademia Młodego Ekonomisty Akademia Młodego Ekonomisty Wahania koniunktury gospodarczej Ożywienie i recesja w gospodarce Dr Joanna Czech-Rogosz Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach 16.04.2012 1. Co to jest koniunktura gospodarcza?

Bardziej szczegółowo

Korekta nierównowagi zewnętrznej

Korekta nierównowagi zewnętrznej Wykład 4 Korekta nierównowagi zewnętrznej Plan wykładu 1. System kursu walutowego 2. Korekta przy sztywnym kursie 1. System kursu walutowego W systemie płynnych kursów walutowych cena waluty jest wyznaczona

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty szósty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (I kwartał 2015 r.) oraz prognozy na lata 2015 2016 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Polska w Onii Europejskiej

Polska w Onii Europejskiej A/452928 Polska w Onii Europejskiej - wybrane polityki sektorowe Wydawnictwo SGGW Warszawa 2004 Spis treści Wstęp 9 1. CHARAKTERYSTYKA PORÓWNAWCZA GOSPODAREK POLSKI I UNII EUROPEJSKIEJ 11 1.1. Dynamika

Bardziej szczegółowo

Sytuacja gospodarcza Polski

Sytuacja gospodarcza Polski Sytuacja gospodarcza Polski Bohdan Wyżnikiewicz Warszawa, 4 czerwca 2014 r. Plan prezentacji I. Bieżąca sytuacja polskiej gospodarki II. III. Średniookresowa perspektywa wzrostu gospodarczego polskiej

Bardziej szczegółowo

Śniadanie z ekspertami PKO Banku Polskiego

Śniadanie z ekspertami PKO Banku Polskiego Śniadanie z ekspertami PKO Banku Polskiego Perspektywy gospodarki oraz rynków finansowych według ekonomistów i strategów PKO Banku Polskiego Warszawa, kwietnia Perspektywy dla gospodarki: Deflator PKB

Bardziej szczegółowo

- potrafi wymienić. - zna hierarchię podział. - zna pojęcie konsumpcji i konsumenta, - zna pojęcie i rodzaje zasobów,

- potrafi wymienić. - zna hierarchię podział. - zna pojęcie konsumpcji i konsumenta, - zna pojęcie i rodzaje zasobów, WYMAGANIA EDUKACYJNE PRZEDMIOT: Podstawy ekonomii KLASA: I TH NUMER PROGRAMU NAUCZANIA: 2305/T-5 T-3,SP/MEN/1997.07.16 L.p. Dział programu 1. Człowiek - konsument -potrafi omówić podstawy ekonomii, - zna

Bardziej szczegółowo

Wybór optymalnego kursu centralnego w ramach ERM II w kontekście zastąpienia złotego przez wspólną walutę. Marcin Konarski

Wybór optymalnego kursu centralnego w ramach ERM II w kontekście zastąpienia złotego przez wspólną walutę. Marcin Konarski Wybór optymalnego kursu centralnego w ramach ERM II w kontekście zastąpienia złotego przez wspólną walutę Marcin Konarski EURO jako waluta międzynarodowa 1. Walutą euro posługuje się dziś około 330 milionów

Bardziej szczegółowo

Ś W I A TEORIA I PRAKTYKA Z PERSPEKTYW RACJONALNYCH WYBORÓW EKONOMICZNYCH. Eugeniusz M. Pluciński

Ś W I A TEORIA I PRAKTYKA Z PERSPEKTYW RACJONALNYCH WYBORÓW EKONOMICZNYCH. Eugeniusz M. Pluciński Ś W I A E U R O P A P O L S K A TEORIA I PRAKTYKA Z PERSPEKTYW RACJONALNYCH WYBORÓW EKONOMICZNYCH Eugeniusz M. Pluciński BYDGOSZCZ - KRAKÓW 2008 SPIS TREŚCI WSTĘP 9 CZĘŚCI WPROWADZENIE DO EKONOMII GOSPODARKI

Bardziej szczegółowo

Wpływ Funduszy Europejskich na rozwój społeczno-gospodarczy Polski w latach Informacja prasowa, 24 stycznia 2012 r.

Wpływ Funduszy Europejskich na rozwój społeczno-gospodarczy Polski w latach Informacja prasowa, 24 stycznia 2012 r. Wpływ Funduszy Europejskich na rozwój społeczno-gospodarczy Polski w latach 2004- Informacja prasowa, 24 stycznia 202 r. W latach 200- wpływ polityki spójności na rozwój Polski był jednoznacznie pozytywny.

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia siedemdziesiąty drugi kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce ( kwartał 2011 r.) oraz prognozy na lata 2011 2012 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze

Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze Polskie banki osiągnęły w I półroczu łączny zysk netto na poziomie 8,04 mld zł, po wzroście

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty siódmy kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce ( kwartał 2015 r.) oraz prognozy na lata 2015 2016 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie Kapitałem w Bankach

Zarządzanie Kapitałem w Bankach Zarządzanie Kapitałem w Bankach Wizja scenariusza spowolnienia gospodarczego w Polsce w kontekście powołania wspólnego nadzoru bankowego Tomasz Kubiak Dyrektor Zarządzający Dep. Alokacji Kapitału i ALM

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowe stosunki gospodarcze Wykład XII. Bilans płatniczy

Międzynarodowe stosunki gospodarcze Wykład XII. Bilans płatniczy Międzynarodowe stosunki gospodarcze Wykład XII Bilans płatniczy Tomasz Białowąs bialowas@hektor.umcs.lublin.pl Katedra Gospodarki Światowej i Integracji Europejskiej http://msg.umcs.lublin.pl/ Pojęcie

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty. Walutowa Wieża Babel

Akademia Młodego Ekonomisty. Walutowa Wieża Babel Akademia Młodego Ekonomisty Walutowa Wieża Babel Dr Andrzej Dzun Uniwersytet w Białymstoku 20 listopada 2014 r. Pieniądz- powszechnie akceptowany z mocy prawa lub zwyczaju środek regulowania zobowiązań,

Bardziej szczegółowo

EBC Biuletyn Miesięczny Maj 2009

EBC Biuletyn Miesięczny Maj 2009 ARTYKUŁ WSTĘPNY Na posiedzeniu 7 maja 2009 r. Rada Prezesów postanowiła, na podstawie regularnej analizy ekonomicznej i monetarnej, obniżyć oprocentowanie podstawowych operacji refinansujących Eurosystemu

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia siedemdziesiąty dziewiąty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce ( kwartał 2013 r.) oraz prognozy na lata 2013 2014

Bardziej szczegółowo

Opinia Rady Polityki Pieniężnej. do projektu Ustawy budżetowej na rok 2007

Opinia Rady Polityki Pieniężnej. do projektu Ustawy budżetowej na rok 2007 N a r o d o w y B a n k P o l s k i Rada Polityki Pieniężnej Warszawa, 6 października 2006 r. Opinia Rady Polityki Pieniężnej do projektu Ustawy budżetowej na rok 2007 Uwagi ogólne 1. Przedstawiony projekt

Bardziej szczegółowo

Spis treêci. www.wsip.com.pl

Spis treêci. www.wsip.com.pl Spis treêci Jak by tu zacząć, czyli: dlaczego ekonomia?........................ 9 1. Podstawowe pojęcia ekonomiczne.............................. 10 1.1. To warto wiedzieć już na początku.............................

Bardziej szczegółowo

Projekcja inflacji i wzrostu gospodarczego Narodowego Banku Polskiego na podstawie modelu NECMOD

Projekcja inflacji i wzrostu gospodarczego Narodowego Banku Polskiego na podstawie modelu NECMOD Warszawa, 8.7. r. Projekcja inflacji i wzrostu gospodarczego Narodowego Banku Polskiego na podstawie modelu NECMOD Instytut Ekonomiczny Plan prezentacji. Zmiany pomiędzy rundami prognostycznymi Zmiana

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Przedmowa do wydania polskiego Przedmowa WPROWADZENIE

Spis treści. Przedmowa do wydania polskiego Przedmowa WPROWADZENIE Spis treści Przedmowa do wydania polskiego Przedmowa xiii xv WPROWADZENIE l Rozdział l. Ekonomiczne opisanie świata 3 1.1. Stany Zjednoczone 4 1.2. Unia Europejska 10 1.3. Chiny 15 1.4. Spojrzenie na inne

Bardziej szczegółowo

MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE Bilans płatniczy

MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE Bilans płatniczy MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE 2016 Bilans płatniczy Czynniki wpływające na inflację 2 mgr Tomasz Rosiak Analiza otoczenia Podstawowe zależności ekonomiczne 3 mgr Tomasz Rosiak Analiza otoczenia Struktura

Bardziej szczegółowo

Cykl koniunkturalny. Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Zakład Polityki gospodarczej

Cykl koniunkturalny. Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Zakład Polityki gospodarczej Cykl koniunkturalny Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Zakład Polityki gospodarczej Cykl koniunkturalny - definicja Cykl koniunkturalny to powtarzające się okresowo

Bardziej szczegółowo

Projekcja inflacji i wzrostu gospodarczego Narodowego Banku Polskiego na podstawie modelu NECMOD

Projekcja inflacji i wzrostu gospodarczego Narodowego Banku Polskiego na podstawie modelu NECMOD Warszawa,.7. r. Projekcja inflacji i wzrostu gospodarczego Narodowego Banku Polskiego na podstawie modelu NECMOD Instytut Ekonomiczny Projekcja PKB lipiec % 9 8 9% % % proj.centralna 9 8 7 7-8q 9q q q

Bardziej szczegółowo

JEDNOLITA POLITYKA PIENIĘŻNA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO, A HETEROGENICZNOŚĆ STREFY EURO. mgr Dominika Brózda Uniwersytet Łódzki

JEDNOLITA POLITYKA PIENIĘŻNA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO, A HETEROGENICZNOŚĆ STREFY EURO. mgr Dominika Brózda Uniwersytet Łódzki JEDNOLITA POLITYKA PIENIĘŻNA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO, A HETEROGENICZNOŚĆ STREFY EURO mgr Dominika Brózda Uniwersytet Łódzki Plan wystąpienia 1. Ogólne założenia polityki pieniężnej EBC 2. Dywergencja

Bardziej szczegółowo

Prezes Narodowego Banku Polskiego Marek Belka:

Prezes Narodowego Banku Polskiego Marek Belka: Prezes Narodowego Banku Polskiego Marek Belka: Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Jak co roku przedstawiam Sejmowi omówienie działalności Narodowego Banku Polskiego oraz wykonania założeń polityki pieniężnej

Bardziej szczegółowo

OPIS DYSKUSJI NA POSIEDZENIU DECYZYJNYM RADY POLITYKI PIENIĘŻNEJ W DNIU 27 PAŹDZIERNIKA 2010 R.

OPIS DYSKUSJI NA POSIEDZENIU DECYZYJNYM RADY POLITYKI PIENIĘŻNEJ W DNIU 27 PAŹDZIERNIKA 2010 R. N a r o d o w y B a n k P o l s k i Rada Polityki Pieniężnej OPIS DYSKUSJI NA POSIEDZENIU DECYZYJNYM RADY POLITYKI PIENIĘŻNEJ W DNIU 27 PAŹDZIERNIKA 2010 R. W trakcie posiedzenia Rada Polityki Pieniężnej

Bardziej szczegółowo

Studenckie Koło Naukowe

Studenckie Koło Naukowe Studenckie Koło Naukowe Polska w strefie euro a utrata niezależności polityki pieniężnej Ewa Łasica 1 Przystąpienie Polski do Unii Europejskiej 1 maja 2004 roku otworzyło drogę do przyjęcia w Polsce wspólnej

Bardziej szczegółowo

Wyzwania dla sektora finansowego związane ze środowiskiem niskich stóp procentowych

Wyzwania dla sektora finansowego związane ze środowiskiem niskich stóp procentowych Anna Trzecińska, Wiceprezes NBP Wyzwania dla sektora finansowego związane ze środowiskiem niskich stóp procentowych Warszawa / XI Kongres Ryzyka Bankowego BIK / 25 października 2016 11-2002 5-2003 11-2003

Bardziej szczegółowo

Gospodarka otwarta i bilans płatniczy

Gospodarka otwarta i bilans płatniczy Gospodarka otwarta i bilans płatniczy Zagregowane wydatki w gospodarce otwartej Jeżeli przyjmiemy, że wydatki krajowe na dobra wytworzone w kraju zależą od poziomu dochodu Y oraz realnej stopy procentowej

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Wyzwania stojące przed Polską gospodarką Paweł Kruk Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie 04-12-2014 r. Jeśli nie wiadomo o co chodzi, chodzi o : Pieniądze

Bardziej szczegółowo

Wpływ globalnego kryzysu finansowego na polską gospodarkę

Wpływ globalnego kryzysu finansowego na polską gospodarkę Mirosław Gronicki Wpływ globalnego kryzysu finansowego na polską gospodarkę Warszawa 31 maja 2011 r. Spis treści 1. Geneza światowego kryzysu finansowego. 2. Światowy kryzys finansowy skutki. 3. Polska

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia dziewięćdziesiąty drugi kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce ( kwartał 2016 r.) oraz prognozy na lata 2016 2017 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Spis treści: Wstęp. ROZDZIAŁ 1. Istota i funkcje systemu finansowego Adam Dmowski

Spis treści: Wstęp. ROZDZIAŁ 1. Istota i funkcje systemu finansowego Adam Dmowski Rynki finansowe., Książka stanowi kontynuację rozważań nad problematyką zawartą we wcześniejszych publikacjach autorów: Podstawy finansów i bankowości oraz Finanse i bankowość wydanych odpowiednio w 2005

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty drugi kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (I kwartał 2014 r.) oraz prognozy na lata 2014 2015 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

ZAŁOŻENIA POLITYKI PIENIĘŻNEJ NA 2003 ROK

ZAŁOŻENIA POLITYKI PIENIĘŻNEJ NA 2003 ROK NARODOWY BANK POLSKI RADA POLITYKI PIENIĘŻNEJ ZAŁOŻENIA POLITYKI PIENIĘŻNEJ NA 2003 ROK Warszawa, wrzesień 2002 roku Zgodnie z art. 277 ust. 1 Konstytucji RP Narodowy Bank Polski odpowiada za wartość polskiego

Bardziej szczegółowo

Jakub Borowski Wpływ przygotowań i organizacji Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 na polską gospodarkę - informacja o seminarium

Jakub Borowski Wpływ przygotowań i organizacji Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 na polską gospodarkę - informacja o seminarium Jakub Borowski Wpływ przygotowań i organizacji Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 na polską gospodarkę - informacja o seminarium International Journal of Management and Economics 30, 210-213

Bardziej szczegółowo

Zalecenie ZALECENIE RADY. w sprawie krajowego programu reform Szwecji na 2015 r.

Zalecenie ZALECENIE RADY. w sprawie krajowego programu reform Szwecji na 2015 r. KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 13.5.2015 r. COM(2015) 276 final Zalecenie ZALECENIE RADY w sprawie krajowego programu reform Szwecji na 2015 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego

Bardziej szczegółowo

INWESTYCJE ZAGRANICZNE W POLSCE

INWESTYCJE ZAGRANICZNE W POLSCE Instytut Badań Rynku, Konsumpcji i Koniunktur INWESTYCJE ZAGRANICZNE W POLSCE 2009-2011 XXI Raport Roczny Warszawa, 20 grudnia 2011 r. Program seminarium Koniunkturalne i strukturalne wyzwania dla sektora

Bardziej szczegółowo

Co warto wiedzieć o gospodarce 2015-06-11 13:56:00

Co warto wiedzieć o gospodarce 2015-06-11 13:56:00 Co warto wiedzieć o gospodarce 2015-06-11 13:56:00 2 Hiszpania pod koniec XX wieku była jednym z najszybciej rozwijających się gospodarczo państw Europy, kres rozwojowi położył światowy kryzys z końca

Bardziej szczegółowo

Informacja. Nr 427. Uwagi w sprawie polityki kursowej w świetle projektu ustawy budżetowej na 1997 rok

Informacja. Nr 427. Uwagi w sprawie polityki kursowej w świetle projektu ustawy budżetowej na 1997 rok KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH Uwagi w sprawie polityki kursowej w świetle projektu ustawy budżetowej na 1997 rok Grudzień 1996 Adam Koronowski Informacja

Bardziej szczegółowo

TYPY MODELOWYCH STRATEGII INWESTYCYJNYCH

TYPY MODELOWYCH STRATEGII INWESTYCYJNYCH ZAŁĄCZNIK NR 1 DO REGULAMINU TYPY MODELOWYCH STRATEGII INWESTYCYJNYCH W ramach Zarządzania, Towarzystwo oferuje następujące Modelowe Strategie Inwestycyjne: 1. Strategia Obligacji: Cel inwestycyjny: celem

Bardziej szczegółowo

Euro wspólny pieniądz

Euro wspólny pieniądz Euro wspólny pieniądz dr Agnieszka Kłos Polskie Stowarzyszenie Badań Wspólnoty Europejskiej Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Projekt realizowany z Narodowym Bankiem Polskim w ramach programu edukacji

Bardziej szczegółowo

Unia bankowa skutki dla UE, strefy euro i dla Polski. Warszawa, 29 listopada 2012 r.

Unia bankowa skutki dla UE, strefy euro i dla Polski. Warszawa, 29 listopada 2012 r. Unia bankowa skutki dla UE, strefy euro i dla Polski Warszawa, 29 listopada 2012 r. Unia bankowa skutki dla UE i dla strefy euro Andrzej Raczko Narodowy Bank Polski Strefa euro Strefa euro doświadcza bardzo

Bardziej szczegółowo

Porównanie obecnego kryzysu z roku 2007 z Wielkim Kryzysem z lat 1929-1933 str. 33

Porównanie obecnego kryzysu z roku 2007 z Wielkim Kryzysem z lat 1929-1933 str. 33 Spis treści: Wstęp str. 9 1.Przyczyny wahań cyklicznych Gabriela Wronowska str. 15 Pojęcie i fazy cyklu koniunkturalnego str. 15 Teorie wahań cyklicznych str. 19 Historia wahań cyklicznych str. 29 Porównanie

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty trzeci kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce ( kwartał 2014 r.) oraz prognozy na lata 2014 2015 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo