OGRÓDEK SZKOLNY W NAUCE I WYCHOWANIU I

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "OGRÓDEK SZKOLNY W NAUCE I WYCHOWANIU I"

Transkrypt

1 OGRÓDEK SZKOLNY W NAUCE I WYCHOWANIU I 28

2 OGRÓDEK SZKOLNY WYCHOWANIU I NAUCZANIU

3 B 1 B L J 0 T E K A N A U C Z Y C I E L A S Z K O Ł Y P O W S Z E C H N E J Jak realizować now e program y szkolne. P o d red ak cją B en e d y k ta K u bskiego. 1. D r. J. H a lic k i. O b lic z e n o w y c h program ów. 2. J. S iic h a ło w s k a. Z agadn ien ia w y c h o w a w c z e w n o w y c h pro- 'a n ta c h. i. D r z e w ie c k i. W y c h o w a n ie o b y w a te ls k o -p a ń s tw o w e w n o S w y c h program ach. 1. S t. M a c h o w s k i. W y c h o w a n ie g o s p o d a r c z e w n o w y c h p rogra mach. 5. B. K u b ik i. N o w e p ro g ra m y a tw ó rc zo ś ć nauczyciela. 6. M, K o ta rb iń s k i. O rg an iza cja p ra cy w kl. I na p o d s ta w ie n o w e g o program u. 7. S l. D o b r a n ie c k i. O rg an iza cja pracy w kl. U na p o d s ta w ie n o w e g o program u J. D a n c e w ic g o m a. jh k rea lizo w a ć n o w y program ję z y k a polskiego D r. W. H o s z o w s k a. Jak re a lizo w a ć n o w y program historji E. D u d k u w n a i J. S trz e le c k a. Jak r ea lizo w n ć n o w y program m atem atyki. 14. J. C zt/stow ski. Jak re a lizo w a ć n o w y program p rz y ro d y m artw ej T. M a u z n e r. Jak re a lizo w a ć n o w y p rog ra m śp iew u r o f. D r. I. K u c h ta. P s y ch o lo gja w ie js k ie g o dziecka. 18. S t. W ią c c k i J. C ic p ie le t r t k i. C z y ta n ie w sz k o le p o w s ze ch n e j (1 rzyk lad y l«k cy j). 19. S t. D o b r a n ie c k i, M. K o ta r b iń s k i i A L L it w in. C z y ta n ie i pisanie w klasie I-ej, 20. S t. IV ią e «k. Ć w ic z e n ia piśm ien n e w szkole. 21. A. M a z u r. Ć w ic z e n ia z zak resu g e o m e tr ji w n o w y m program ie. 22. S t. D o b r a n ie c k i. In sc en iza cja w szkole. 23. E. H o u k o lo w s k a i M. K o ta r b iń s k i. Ć w ic z e n ia z zakresu g eo g ra fji i p rz y ro d y cz. I. 24. E, D o u k o ło w s k a i M. K o ta r b iń s k i. Ć w ic z e n ia z zak resu g eo g ra fji i p rz y ro d y cz. II. 25. C z. K a r p. R ealizacja p rogra m u nauki rysunku. 26. M. P iw o w a r c z y k. Z a ję cia p ra k ty czn e z zak resu ręk odzieła. 27. K. G r e b. P o m o c e n a u k ow e, ich isto ta i stosow a n ie. 28. M. M o i c i c k i i J. W ite k. O g r ó d e k szk o ln y w w ych ow an iu i nauczaniu. cz. I. 29. M. M o i c i c k i i J. W ite k. O g r ó d e k szk o ln y w w y c h o w a n iu i nauczaniu. c z. II. 30. A l. L it w in. O rg an iza cja w y c ie c z e k na p o d s ta w ie n o w y c h p ro g ra m ó w. cz. I. 31. A l. L it w in. O rg a n iza cja w y c ie c z e k na p o d s ta w ie n ow ych p ro g r a m ó w. cz. II. 32. A l. L itw in. S a m o d zieln o ść d ziec k a w rea liza cji n o w e g o p ro gram u. 33. T. S z c z e rb a. N au cza n ie p o d s ta w g ra m a ty k i ję z y k a p o lsk ie g o w szkole pow szech n ej. W Y D A W N IC T W O GEBETHNERA I WOLFFA

4 JAK REALIZOWAĆ «)o NOWE PROGRAMY SZKOLNE JÓZEF WITEK i MICHAŁ MOŚCICKI OGRÓDEK SZKOLNY W W YCHOW ANIU I NAUCZANIU i PRZYCZYNKI DO REALIZACJI ZAGADNIENIA W PIERWSZYM SZCZEBLU PRO G RAM O W YM SZKOŁY POWSZECHNEJ NAKŁAD GEBETHNERA I WOLFFA W A R S Z A W A

5 D o in o ilą & k a B ib lio te k a P e d a g o Biczn a w e W r o c ła w iu W R O i m 'AŃ39łO r D rukarnia..antiąua", St. Srulo i S -ka, K a c ra 7. Tal

6 DZIECKO A OGRÓDEK SZKOLNY. N ie s p o tk a m y a n i je d n e g o d z ie c k a, n o r m a ln ie ro sn ą c e g o, k tó re n ie za in te re s o w a ło b y s ię p ra c ą lu d /i n a polu. w o g ro d z ie, k u źn i, s to la m i, ś lu s a m i i w in n y c h w a rs z ta ta ch p ro c y. G o rą ca, p iln a, zrę c zn a i w y t r w a ła p ra c a c z ło w ie k a w k a ż d y m w a rs zta c ie p o c ia g a d z ie c k o, p r z y k u w a d o s irb ie i d z ia ła n a c a ły je g o o rg a n iz m p ^ y c h o fiiy c z n y, b u d z ą c w n ie m w ie le ró ż n y c h p rze ży ć. O b s e r w o w a n ie tych p r z e ż y ć d z ie c i p rz e z w y c h o w a w c ę n a su n ie m u w ie le m a- te rja łu p e d a g o g ic z n e g o d o r o z w a ż a ń i p r a k ty c z n e g o z u ż y t k o w a n ia w w y c h o w a n iu i nau czan iu. Ile ż to r a z y m o ż e m y w id z ie ć, ja k d z ie c i z a trz y m u ją się p r z y k a ż d y m n a p o tk a n y m w a rs z ta c ie p r a c y lu d z k ie j i p rz e z d łu ż s z y c z a s je ż e li t y lk o m a ją p o z w o le n ie p r z y g lą d a ją s ię p ra c o w n ik o m i ich w y tw o r o m. S p o ty k a m y je, ja k o b s e rw u ją k o s ia rz y, ś c in a ją c y c h p o d c za s lata la n y ż y t n ie i p szen iczn e. Z a u w a ż y m y, ja k p a trzą n a p ra c ę o g r o d n ik a w o g r o d z ie, w k tó ry m siejo, sadzi, p o d le w a, o b cin a i w o g ó le p ie lę g n u je ro ś lin y, k r z e w y i d r z e w a o w o c o w e lu b w y k o n y w a in n e p ra ce. S p o s trze g a m y, ja k a b s o rb u je je s k r z y p ie n ie p ił. u d e rzen ie m ło tó w. le c e n ie w ió r ó w z p o d h eb la w s to la rn i. P o d o b n y c h p r z y k ła d ó w m o g lib y ś m y p r z y ta c z a ć b a r d z o d u żo, a w s z y s tk ie o n e m ó w ią n a m o z a in te re s o w a n iu się d z ie c i p racą fiz y c z n ą i j e j w y tw o ra m i. 5

7 C ie k a w * jest rz e c z ą p o p * tr z e ć w te d y na d zie c i. T w a r z e ic h są za ru m ien io n e, o c z y b ły s z c z y ra d o s n y m n ie p o k o je m i p ra g n ie n ie m w y k o n y w a n ia te g o sa m ego, c o ro b ią s ta r si. W y c z u w a m y w ó w c za s, że c h c ia ły b y o n e ro b ić to, c o r o bią ż n iw ia rz e, o g r o d n ic y, r o ln ic y, cieśle, m u la rze, stolarze, ślu s a rze i in n i. I n a p e w n o, g d y b y n ie o b a w a p r z e d ty m i p ra c o w n ik a m i, k tó r z y z a z w y c z a j z e w z g lę d ó w u ty lita m o - h u m a n ita rn y c h : p o p s u je s z ", s k a le c z y s z s ię ", z a b ije s z "... g ro m ią d z ie c i s u ro w o i o d s u w a ją o d s ie b ie - k a ż d e z n ich c h w y c iło b y zu n a r z ę d z ie i p r ó b o w a ło r o b ić to sam o. P r z y p o m in a m sobie fa k t, ja k s ie d m io le tn i c h ło p a k p o d cza s ż n iw. p o k r y jo m u p rze d m a tk ą, k tó ra p o szła k a rm ić m ło d s zego b ra c is zk a, c h w y c ił z a s ie rp i żą ł, żął... ję c z m ie ń, a ż po c ią g n ą ł s ie rp e m p o m a ły m p a lcu i p rze rżn ą ł d o s a m e j ko. ści. D o d n ia d z is ie js z e g o p ozosta ła m u b liz n a p o c ie k a w o ści, ja k m ó w i je g o m atka. T a c ie k a w o ś ć w ła śn ie, w y n ik a ją c a z za in tereso w a n ia s ię d z iw k a rea ln ą rze c z y w is to ś c ią, n a c e c h o w a n ą ruchem, d zia ła n ie m. p racą i ży c ie m, jest b io lo g ic z n ie i s p o łeczn ie o b ja w e m w a r to ś c io w y m, a ja k ż e c z ę s to w p ra k ty c e w y c h o w a n ia p o m ija m y i n ie w \ z y s k iw a n y m n a.skutek p o g lą d u z a k o rze n io n e g o w p s y c h ic e d o ro s łe g o c z ło w ie k a, b a g a te liz u ją c e g o d z ie c k o i n ie lic z ą c e g o s ię z je g o za in te re s o w a n ia m i i z a b a w a m i. D z ie c i i r y b y gło su n ie m a ją " o t o p r z y s ło w ie, z tru d em lik w id o w a n e w s tu le c iu d z ie c k a " p r z e z n a u k i s p o łeczn o -p cd a g o g iczn e. P r ó c z za in tereso w a n ia s ię d zieck a p racą fiz y c z n ą i j e j w y tw o r a m i, na p o d k re ś le n ie za słu g u je z e w z g lę d ó w p e d a g o g ic z n y c h b ezp o śred n i, ż y w y, szczery, p ro s ty p o w ie m - n ie z d e m o r a liz o w a n y..w y c h o w a n ie m " i ż y c ie m stosunek d z ie c ię c y d o \ za rej p ra c y p o d ró żn e m i p o s ta c ia m i i r o d z a ja m i. Jest o n p o u c z a ją c y d la w s z y s tk ic h : b o w ie m n iem a w n im p o d zia łu n a p ra c ę n iż s z ą " i w y ż s z ą ",..g o d n ą " i h a ń b ią c ą ". D la d zie c k a taka n o m e n k la tu ra, k la s y fik u ją 6

8 c a p ra c ę lu d zk ą, jest o b ca i n iezn a n a, je s t ta k a, ja k ą b y ła d la c z ło w ie k a u k o le b k i je g o is tn ien ia i r o z w o ju w c z a sach p ie rw o tn y c h. W stosu n ku d zieck a d o p ra c y za z n a c z a s ię siła rosn ą c e g o c z ło w ie k a, g ło s je g o n ie w y p a c z o n e j n a tu ry : czy s ty, z d r o w y, d ź w ię c z n y, p e łn y. C h c ia ło b y się p op rostu, a b y on z a c h o w a ł się i n a d a l: ro z w in ą ł, w z m o c n ił, n a b ra ł tężyzn y, z a m ie n ił się w p rzy s zło ś c i n a p ię k n ą m e lo d ję p ieśń p r a c y, o k tó r e j N o r w id m ó w i, że je s t p o to b y s ię z m a r tw y c h w s ta ło ". Z a c h o w a n ie te g o d z ie c ię c e g o " stosu n ku d o p ra c y f i z y c z n e j, ja k i s z k ic o w o p r z e d s ta w ia liś m y, w t y m sensie, ż e b y b y ł o n d o m in u ją c ą c e c h ą c h a ra k te ru i ś w ia to p o g lą d u p r z y s z łe g o c z ło w ie k a, jest s p ra w ą n o w e g o w y c h o w a n ia. I m y ś lim y, że je d n a z za s a d n ic zy c h te n d e n c y j r e fo r m o w a n e g o s z k o ln ic tw a n a s z e g o i n o w y c h p ro g ra m ó w, za lecająca p o s z a n o w a n ie k a ż d e j p r a c y p r z e z w y c h o w a n k ó w i z a p r a w ia n ie ich w n ie j. s k o ro zo s ta n ie zre a liz o w a n a p r z e z s z k o łę w p e łn i p o s u n ie w ie lc e n a p rz ó d d e m o k r a ty z a c ję sp o łeczeń stw a. W ó w c z a s n ic s p o tk a m y s ię z fa k ta m i, źe w y c h o w a n e k s z k o ły p o w s z e c h n e j lu b u czeń ś re d n ie j - a p ó ź n ie j t. z w. in teligen t, p o c h o d z ą c y ze w s i. g d y p o w ró c i n a w ie ś b ę d z ie w s ty d z ił s ię z a b ra ć d o ja k ie jk o lw ie k p ra cy fiz y c z n e j, bo jest p a n e m ", ja k to m ó w ią n a w si. N o w a szk o ła p olsk a n ie ty lk o w te n d e n c ji u s ta w o d a w c y i tw ó r c ó w n o w y c h p ro g ra m ó w, ale i w rze c zy w is to ś c i n ie ty lk o w in n a u c h ro n ić m ło d e p o k o le n ie o d k om p lek su p a ń s k o ś c i", a le i w y t w o r z y ć d u c h a p o s z a n o w a n ia k a żd e j p r a c y w s ło w ie i c z y n ie. Ila s ło J ó z e fa P iłs u d s k ie g o : I d ą c z a sy, k tó r y c h z n a m ie n ie m b ę d z ie w y ś c ig p ra c y, ja k p rz e d te m b y ł w y ś c ig k rw i. ja k p r z e d te m b y ł w y ś c ig ż e la z a " tr z e ba p r z e k s z ta łc ić p rz e z w y c h o w a n ie w rze c zy w is to ś ć. P o s ta w a d zieck a i je g o n a tu ra ln e d ą żn o ś c i i te n d e n c je reali- 7

9 z a c ji le g o w ie lk ie g o za d a n ia w w y c h o w a n iu c a łk o w ic ie s p r z y ja ją. C zę s to m o ż e m y sp o tk a ć d zie c i, b a w ią c e się w piasku. C ó ż o n e la m ro b ią? B u d u ją s o b ie p ie c y k i, w y r a b ia ją b o c h e n k i c h le b a p ia s k o w e g o i b u łk i, s a d zą c jo d o p ieca, c ie szą c się. ż e są p ie k a r z a m i; o r g a n iz u ją s k le p ik i p ó ź n ie j to s w o je p ie c z y w o s p rzed a ją. Jest t o je d n a z n a jm ils z y c h za b a w d z ie c i. K tó ż z n as j e j n ie u p r a w ia ł? P o le g a o n a n a p o w ta rza n iu c z y n n o ś c i lu d z i d o ro s ły c h, tru d n ią c y c h s ię w y p ie k a n ie m c h le b a. Ś w ia d c z y w ię c, ż e d z ie c i p o d p a tr z y ły je, a teraz w z a b a w ie re a lizu ją. T o s a m o m o ż n a p o w ie d z ie ć i o sp rze d a w a n iu le g o o s o b liw e g o p ie c z y w a. W ły c h za b a w a c h w ię c p r z e ja w ia ją s ię z a w ią z k i w y tw ó r c z o ś c i ro ln iczo - p r z e m y s ło w e j i h a n d lo w e j. W id z im y ta k że d zie c i m a łe, ja k b u d u ją s o b ie d o m k i i za b u d o w a n ia g o s p o d a rc z e z p iask u. F o r m a m i są o n e p o d o b n e d o zie m ia n e k c z y lep ia n e k c z ło w ie k a p ie rw o tn e g o. W t e j z a b a w ie r e a liz u ją się p ra c e b u d o w n ic z y c h, k tó ry m n ie ra z d zie c i p r z y g lą d a ły się, g d y c i s ta w ia li d o m y i za b u d o w a n ia g o s p o d a rc ze. P o m ię d z y d o m k a m i i z a b u d o w a n ia m i g o sp o d a rczem i w p ia sk u w id z im y d z ie d z iń c e i p o d w ó rk a. P rze d m ie s zk a n ia m i o g r ó d k i k w ia to w e, tro c h ę d a le j w a r z y w n e i o w o c o w e. W n ic h n a za g o n k a c li. ra b a tk a c h i k lo m b ik a c h rosn ą ] k > s ad z o n ę g a łą z k i d r z e w i ło d y g i ro ślin. Im itu ją o n e d r z e w a o w o c o w e, w a r z y w a i k w ia ty. Z a b a w a ta jest d o w o d e m, ż e d z ie c k o o b s e rw u je p ra c e o g r o d n ic z e i w c ie la j e w c z y n zabaw ę. W n iej n ie ja k o d zie c i ro b ią to, c o ich ro d zic e w r z e czyw istości. Ś w ia d o m i w y c h o w a w c y r e a liz a c ję w z a b a w ie te g o stosu n k u d zie c k a d o p r a c y u ła tw ia ją d z ie c io m p rz e z d o sta r c z a n ie im o d p o w ie d n ie g o m a te rja łu i n a rzę d zi. D o sta ją one, o c z y w iś c ie w z n ik o m e j ilo ś c i, ta c zk i, s zp a d e lk i, g ra b k i, ku- 8

10 b c łc c zk i. k o n e w k i i t. p m in ia tu r o w e n a rzęd zia o g ro d n ic ze, k tó re m i * ię z o c h o tą p o słu g u ją, ja k p r a c o w n ic y o g r o d o w i w ogro<lzie n a rzę d zia m i r z e c z y w is te m i. G d y ty c h n a rzęd zi n ie o trz y m u ją, p ró b u ją s o b ie s a m e r a d z ić o b c h o d z ą się n a jc z ę ś c ie j b«*z n ic h : k a w a łe k p a ty k a lu b d e s e c zk i zastęp u je s z p a d rlrk, sta ry b la s z a n y k u b ek, w y r z u c o n y n a ś m ie tn is k o k o n e w k ę i k u b ek, g r a b k i w ła s n e p a z u rk i, ta c z k i siła m ięsn i rą k d zie c ię c y c h, k tó rc m i p rzen o szą le p szą z ie m ię d o s w y c h o g r ó d k ó w. W ię c e j p o m y s ło w e m a j- s tn ijn s o b ie s a m e n ie k tó re n a rzęd zia. P a m ię ta m y z e sw ych Int d zie c ię c y c h, jak z k a w a łk a d re w n a w y r a b ia liś m y p łu ż- k i. k tó re m i o r a liś m y p iasek, c ie s zą c się, * e rżn n n a m się ła d n e s k ib y ; a z p a ty c z k ó w b r o n v. k tó re m i b ro n o w a liś - m y zoranrj r o lę p ia s k o w ą. R y ła t o je d n a z n a s zy c h m iły c h zabaw. 7 p o d a n y c h p r z y k ła d ó w w id z im y, ż e p o d p a trz o n e i z a o b s e rw o w a n e p ra c e i c z y n n o ś c i lu d z i d o ro s ły c h są p rz e z d z ie c i r e a liz o w a n e w za b a w a ch. W n ich ro b ią to. c o i w r z e c z y w is to ś c i lu d z ie d o ro ś li, o c z y w iś c ie t v lk o w zm ie n io n e j fo r m ie i b e z p r a k ty c z n e g o ż y c io w o celu. S tosu n ek d zieck a d o r o z m a ite j p r a c y fiz y c z n e j i j e j w y tw o r ó w, r e a liz u ją c się w za b a w a ch. w y r a ż a się w ię c je g o c z y n e m. D ro g a zatem r o z w o ju p r a w id ło w a i w a rto ś c io w a. C h o d z i w ie c te ra z o to. ż e b y w d o ra sta n iu d zieck a d r o g ę t ę za c h o w a ć. D r o g a ta b ie g n ie p o r ó w n e j p ro s te j lin ji. G d y u le g n ie o n a s k rzy w ie n iu, to o w o c e m je j jest p r z y z w y c z a je n ie d zieck a d o ro z p ra w ia n ia o w a rto ś c i i zn a czen iu p r a c y fiz y c z n e j, a je d n o c z e ś n ie n ie z d o ln o ś ć w y k o n y w a n ia i w s ty d z e n ie się je j. T r z e b a c h r o n ić m ło d e p o k o le n ie od s z k o d liw e g o d u a lizm u, ja k i c e c h u je p r z e w a ż n ie n ib y d e m o k r a ty c z n e s p o łeczeń stw a w sp ó łczesn e. N a m w P o ls c e n ie p o trze b n a jest d e m o k ra c ia s łó w. a le d e m o k ra c la p r a c y i c z y n ó w. O c zy w iś c ie, n ie d o jd z ie m y d o n ie f d ro g n t y ik o p o g a 9

11 d a n ek w y c h o w a w c z y c h, ale p r z e z c e lo w o zo rg a n iz o w a n e z a ję c ia i pracę. Z a in te re s o w a n ie s ię d z ie c i p ra c ą fiz y c z n ą, ic h stosu n e k d o te j p r a c y i j e j w y t w o r ó w, r e a liz o w a n ie się te g o sto su n k u w za b a w a c h, p r o w a d z i n as k o n s e k w e n tn ie i n a teren o g r ó d k a.szkolnego T e r e n ten je s t m iejscem ogranicz, o nem, nn k tó re m c a la e n e rg ja d z iw k a p o d o k ie m w y c h o w a w c y zn a jd u je u jś c ie i s w ó j k o n k re tn y w y r a z D zie c k o, m a ją c m o żn o ś ć re a liz o w a n ia s w y c h d ą żeń w o g ró d k u, n ie b ę d zie ro z p ra s z a ło się, a le s k u p ia ło i k r y s ta liz o w a ło, n a b y w a ją c c a ły s z e re g c e n n y c h d o ś w ia d c z e ń i ccch u m y s łu i c h a r a k teru. O g ró d e k, ja k o w a rszta t z a b a w y i z a ję ć d zie c k a. j«-st śro d k ie m n ie za s tą p io n y m w n au czan iu i w y c h o w a n iu. D z ie c i b a r d z o lu b ią p r z e b y w a ć i p r a c o w a ć w s w o im o g ró d k u. K ilk o le tn ie u w z g lę d n ia n ie o g r ó d k a w p r a c y z m to d s ze m l k la s a m i d o s ta r c z y ło n am s p o ro sp o strzeżeń. O to n p. w k l. I-s ze j n ie b y ło a n i je d n e g o d zie c k a, k tó re n ie c h ę tn ie p r a c o w a ło b y w o g r ó d k u : w s z y s tk ie c z y n n o ś c i i z a ję c ia w y k o n y w a ły d z ie c i z p rz y je m n o ś c ią, w k a żd ą p a u zę n ie z a p o m i n a ły p ó jś ć i z o b a c zy ć, ja k w y g lą d a ich o g r ó d e k : in teresow a ły s ię n im stale, n a w et w c z a s ie w a k a c y j o d w ie d z a ły go c zę s to. T o b y ło w k la s ie p ie rw s ze j. A k ie d y p o ro k u w o d p o w ie d n im c z a s ie w k la sie d ru g ie j p r z e p r o w a d z iliś m y k ró tk ą ustną a n k ie tę n a te m a t, c z y c h c ia ły b y i w ty m ro k u m ieć o g ró d e k i p r a c o w a ć w nim. nn 16 d z ie c i n ie b y ło a n i je d n e g o, k tó re p o w ie d z ia ło b y, że n ie : w s z y s tk ie c h c ia ły m ie ć s w ó j o g ró d e k. O d p o w ie d z i na z a p y ta n ie, d la c z e g o c h c ą m ie ć i w ty m ro k u o g ró d e k m o ż n a b y streścić w sp osób n a s tę p u ją c y : 1) p r z y je m n ie je s t p r a c o w a ć w o g r ó d k u ", 2)..d o b rze je s t p o p a trze ć, ja k p ó ź n ie j rosną w a r z y w a i k w ia ty *', 3)..sm a czn e s ą s ło n e c z n ik i, rzo d k ie w k a, m archew- i o g ó r k i z w ła s n e g o o g r ó d k a ". 4 ) b ę d z ie m y m ie li p ie n ią d z e za w a r z y w a ", 5 ) d o k la s y 10

12 k w ia ty na b u k ie ty ", 6) p r z e d s zk o ły jest ładnie, ja k jest o g r ó d e k " i 7..m ożn a s ię d u ż o d o w ie d z ie ć i n a u c zy ć. T a k ie u z a s a d n ie n ie p ro w a d z e n ia o g ró d k a p o d a ły o ś m io le tn ie d zie c i. D o u k o ń czen ia za s ie w ó w w o g r ó d k u jest b. d u ż o pn»- c y. P r a c a la jest m ęczą ca d la d z ie c i i n a u c z y c ie la, z w ła szcza g d y m a o n a w y d a ć n a le ż y te o w o c e. W s k u te k tego tr w a z w y k le d łu ż e j i z a jm u je z n a c z n ie w ię c e j cza su, b o m a ły c h d z ie c i p r z e m ę c z a ć n ic m o żn a. P o n a d to k a żd a ic li c z y n n ość w y m a g a d o k ła d n e g o d o p iln o w a n ia, a b y n ic b y ła *lc w y k o n a n ą. W ie le z ty c h c z y n n o ś c i n a le ż y d o b. tru d n ych o n e p o c h ła n ia ją n a jw ię c e j cza su, k t ó r e g o w p r a c y s z k o l n e j n ig d y za w ie le n ic m a m y, n a w e t w s z k o le I I I stopnia. A je ż e li c h o d z i o je d n o k la s ó w k ę, to te g o cza su i d zie c i, i n a u c z y c ie l w s z k o le m a ją z n a c z n ie m n ie j. Z ty c h. ja k i z in n y c h w z g lę d ó w c h o c ia ż o g ró d e k k la s o w y m a s w o je w a lo r y p e d a g o g ic z n e w s z k o ła c h w ie js k ic h, zw ła s zcza w jc d n o k la s ó w k a c h le p ie j jest, g d y w s z y s tk ie k la s y m a jq w s p ó ln y o g ró d e k. W t e d y m o ż e b y ć d o k o n a n y o d p o w ie d n i p o d z ia ł p ra c y. W s k u te k tego, p raca m o ż e b y ć w yk o n a n a p r ę d z e j i le p ie j, b ez p rzem ę c zen ia d z ic c i, a i w a rto ś c i w y c h o w a w c z e p r z y ta k ie j o r g a n iz a c ji p r a c y m o g ą b y ć w ię k sze. S p r o w a d z a ć s ię o n e b ę d ą m ię d z y in n e m i d o z a p r a w ia n ia w z e s p o ło w e j p r a c y d z ic c i m ło d s z y c h z e starszem i. W ogóln «*m ro z p a try w a n iu stosu n ku d z ie c i d o o g r ó d k a w ła s n e g o d o tk n ę liś m y b e z p o ś re d n io m o t y w ó w p s y c h o lo g ic z n y c h p r a c y d z ie c i w o g ró d k u. T e r a z p r z y jr z y jm y s ię im b liżej. Z'tc(ckaii>i>'n<e s ię d z ie c i o g ró d k ie m i p ra cą W n im. T en fa k t s tw ie rd z iliś m y. M a o n p ie rw s z o rz ę d n e zn a czen ie. P rz e - d e w s z y s tk ic m c ie k a w o ś ć je s t isto tn em ź r ó d łe m p r a w d z iw e g o z a in te re s o w a n ia i p o stęp u w r o z w o ju c z ło w ie k a. Z a c ie k a w ie n ie się d zic c i o g r ó d k ie m i p ra c ą w n im w y m a g a sys te m a ty c zn e g o i u m ie ję tn e g o k szta łcen ia. B ez n ie g o cick a - II

13 w o ś ć s z y b k o p r z e m ija. T a k i jest n a o g ó ł los w s zy s tk ic h cic k a w o ś c i, g d y s ą p o z o s ta w io n e w d zie c iń s tw ie s a m e M»hle. N a to m ia s t, g d y w y s tę p u ją c a u d z ie c i c ie k a w o ś ć zostan ie p o d c h w y c o n a i u m ie ję tn ie p rz e z za ję c ia i p ra c ę r o z w ija n a p rz e m ie n i się w stałe za in te re s o w a n ie. O t o w ię c c h o d zi, ż e b y j e w d zie c ia c h k szta łcić. G łę b o k ie za in te re s o w a n ie o g r ó d k ie m n ie p o z w o li d zie c io m o b e jś ć s ię b e z n ie g o po w y jś c iu z c s zk o ły. S ta n ie się 011 ich p s y c h ic z n ą p o trze b ą. N ic b ę d z ie m y m ie li w te d y k> w s ia c h i m ia s te c zk a c h tak d u ż o d o m ó w, p r z e d k tó re m i n iem a ż a d n e g o o gró d k a. P rz y z w y c z a je n ie s ię d z ie c i d o p r o c y w o g ró d k u. J e ż e li n ie je d n o k ro tn ie d z ie c i c h w y t a ją za szp a d el lu b ja k ie k o l w ie k in n e n a rzę d z ia s w e g o tatusia, k ie d y p ra c u ją w o g r ó d ku. b y ro b ić t o sum o, c o 011 r o b i t o w>to, ż e b y z r e a liz o w a ć s w ó j p o p ę d d o ru c h u i d zia ła n ia, że b y u rz e c z y w is tn ić s w o je sk ło n n o ści d o n a ś la d o w a n ia c z y n n o ś c i lu d z i d o r o sły c h i ż e b y in s ty n k to w n ie z a d o k u m e n to w a ć s w o ją d ą żn ość d o ró w n a n ia sta rszy m. N ic n a le ż y s ię b y n a jm n ie j łu d zić, że te p o p ęd y, sk ło n n o ś c i i d ą żn o ś c i b ę d ą sta le z ta k ą ś w ie ż o -' ścią w y s tę p o w a ły w stosu n ku d o je d n e g o i te g o sa m ego o b je k tu : w szy b k im c z a s ie z m ie n ia ją o n e s w ó j p rzed m io t, g d y su p o z o s ta w io n e s a m e sobie. D la te g o te ż trz e b a u m ieć z a tr z y m a ć j e n a d a n y m o b je k c ie w ty m w y p a d k u o g r ó d k u i p o z w o lić im, a b y z m ie n iły się w s ta le n a w y k - n ien ia. C h o d z i tu o p rze k s zta łc e n ie p o p ę d ó w, sk łon n ości i d ą żn o ś c i w p r z y z w y c z a je n ie d o p ra c y w o g ró d k u. A to m o żn a o s ią g n ą ć t y lk o p rz e z stałe z a ję c ia i sy stem a ty czn ą p ra cę. C i ro d z ic e, k tó r z y k u p u ją d z ie c io m s p rz ę ty o g r o d n ic z e d o z a b a w y w p iask u, i te p rze d s zk o la, k tó re w sw o ich p o m o c a c h n a u k o w y c h m a ją te g o r o d z a ju n a rzęd zia za b a w o w e, i te s zk o ły, k tó r e d a ją m o ż n o ś ć w y c h o w a n k o m od p ie r w s z y c h d n i p ob ytu d zie c k a w s z k o le z a jm o w a n ia się o g r ó d k ie m, b ez p rze m ę c za n ia ic h u m o ż liw ia ją im n a b iera n ie p o żą d a n y ch p r z y z w y c z a je ń. 12

14 K s z ta łc e n ie u c z u ć p rz y w ią z a n ia i m iło ś c i d o z ie m i. D z ie c i, p ra c u ją c w o g r ó d k u i p ie lę g n u ją c ro ślin n o ść w n im, w ią ż ą się u c z u c io w o b a r d z o m o c n o z k a w a łk ie m z ie m i, z ż y c ie m j e j i ś w ia tk ie m ro ślin, ja k ie h o d u ją. W d z ie c ia c h r o z w ija ją się w ięc u czu cia p r z y w ią z a n ia i m iło ś c i d o zie m i i ś w ia ta ro ś lin n e g o. W p ły w o g r ó d k a n a r o z w ija n ie s ię u czuć a llr u is ty c z n y c h je s t b a r d z o c e n n y d la je d n o s tk i i s p o łe c ze ń stw a, n a ro d u i p a ń s tw a z e w z g lę d u nu fo r m o w a n ie się z a s a d n ic z e j p o d s ta w y w d u s z y d z ie c i d o o g a rn ię c ia w p r z y szło ś c i p ię k n e j n a s z e j ziem i. W p ły w p r a c ij w o g ró d k u n a k s z ta łce n ie w o li. W y k o n y w a n a c ią g ła p ra c a, u w id o c z n ia ją c a się w k ie łk u ją c y c h i r o s n ą c y c h ro ślin a ch, p o b u d za d z ie c i d o s ta ły c h w y s iłk ó w. C h ę tn ie j e o n e p o d e jm u ją i id ą c ią g le n a p rz ó d w w y k o n y w a n iu r ó ż n y c h c z y n n o ś c i, z w ią z a n y c h z u p ra w a g le b y i h o d o w lą ro ślin w o g ró d k u. C ią g ły w y s iłe k, s p o w o d o w a n y p o trz e b ą i p o tę g o w a n y p r z e z w id o c z n e re zu lta ty, w p ły w a n a w z m a c n ia n ie się w o li d zie c k a i za p ra w ia j e d o p r z e z w y c ię ż a n ia p rzeszk ó d, n a s u w a ją c y c h s ię w tok u p ra c y. P r z e z p o k o n y w a n ie m a ły c h p rz e s z k ó d d z ie c i z a p r a w ia ją się d o p o k o n y w a n ia tru d n ie js zy c h i w a ż n ie js z y c h w ż y c iu p ó źn ie j- szem. G d y d z ie c i p r z y z w y c z a ja s ię d o w y s iłk ó w i p o k o n y w a n ia tru d n ości, n ie u legn ą p r z e d n ie m i n ig d y. O g ró d e k w w y r a b ia n iu w d z ie c ia c h s iln e j w o li o d e g r a p o w a ż n e zn a c z e n ie p r z e z s w o ją rea ln ą w a rto ś ć i p ra cę, k tó ra te w a r tości tw o r z y. K s z ta łce n ie u m y s łu d z ie ck a. I*raca w o g ró d k u s z k o l n y m w p ły w a na r o z w ó j u m y s łu d zie c k a. P ra c u ją c w o g r ó d ku i p ie lę g n u ją c ro ślin y, d z ie c i m a ją s ta le d o c z y n ie n ia z s ze r e g ie m k o n k r e tó w, k tó r e sp o strzega ją, o b s e rw u ją, b a d a ją. K s zta łc ą w ię c w s o b ie zd o ln o ś c i o b s e r w a c y jn e i w y r a b ia ją z d o ln o ś ć ścisłego, lo g ic z n e g o m yślen ia. W p ły w n a r o z w ó j ję z y k a d z ie ci. T o. c o d z ie c k o o b s e r w u je, w y o b r a ż a i m y śli, m u si n a zw a ć, o k re ś lić, w y p o w ie - 13

15 d z ic ć z ro z u m ia le i m o ż liw ie d o k ła d n ie. P r z e z to w zb o g a c a s w ó j s ło w n ik i r o z w ija ję z y k. O g ró d e k w ię c p r z e z c ią g łe c z y n n o ś c i w y k o n y w a n e i sta lą o b s e rw a c ję r o ś lin w ró żn y c h fa z a c h d a je m o żn o ś ć d zie c io m ro z w ija n ia m o w y i I. p. D zicci. p r a c u ją c w o g ró d k u, in te re s u ją s ię n ie ty lk o s w o ją p racą, a le i j e j w y tw o r a m i o r a z ic h u żyteczn ością. W len i za in te re s o w a n iu za zn a c za się w y r a ź n ie p o s ta w a s p o łeczn a. G d y d z ic c i ra z z a jm ą ta k ą p osta w ę, t o n ie w y zb ę d ą j e j się i n a d a l, p o u k o ń c ze n iu s zk o ły. Id ą c p o t e j d ro d z e, b ę d ą d o k o n y w a ły o d k r y ć p o d o k ie m w y c h o w a w c y. O d k r y c ia le n ie je d n o k ro tn ie w p ra w ią je w zd u m ien ie, p r a w d z iw e i g łę b o k ie za m y ślen ie. Z au w a ż ą, ż e p ra ce ic h są u ż y te c z n ie d la n ic h i d la in n y c h lu d z i, a la k / e i d la zw ie rz ą t. D o strzegą, ż e n ie ty lk o sam e p r a c o w a ły w o g ró d k u, a le i in n e s iły z n ie m i w s p ó łd z ia ła ły : w p o sta ci n a rzę d zi, z ie m i, n a w o z ó w, deszczu, słoń ca i t. p. O d c z u w a ją w ię c i u czą s ię ro zu m ien ia d u ch a w s p ó ł d zia ła n ia i w s p ó łp ra c y na m a ły m te re n ie o g r ó d k a s zk o ln e g o. S to p n io w o d o jd ą d ro g ą p rz e ż y ć p r z y p o m o c y p ra c y w o g ró d k u i in n y ch, ż e w s p ó łp ra c a i w s p ó ł d z ia ła n ie o d b y w a się n ie ty lk o n a te re n ie m a łe g o o g ró d k a, a le i na s z e rs z y m ; ż e k a żd a w ie lk a i n a jd ro b n ie j sza rzecz, ja k n ap. ta k ie lu b in n e n a rzę d z ia o g ro d n ic ze, którc m i p o s łu g u ją sic w o g r ó d k u o n e sa n ie są leż o w o cem w s p ó łp r a c y i w s p ó łd z ia ła n ia m in io n y c h i o b e c n y c h p o k o leń. Ic h w y s iłe k i tru d n ie z m o r d o w a n y w p r a c y łą c zn ie z n ie s p o ży tą siłą p rz y ro d y, p o d p a try w a n e j i w y z y s k iw a n e j p rz e z c z ło w ie k a, tw o r z ą d o ro b e k w u d o sk o n a la n iu n a rzęd zi p ra c y i w y z y s k iw a n iu b o g a c tw n a tu ra ln y c h p r z e z p o je d y n c z y c h lu d zi, p o s z c z e g ó ln e s p o łe c zeń s tw a i n a ro d y. D z ic c i, c h ro n ią c s w ó j o g r ó d e k p rze d zn iszczen iem, b ę d ą m o g ły le p ie j z ro z u m ie ć w p r z y s z ło ś c i o b ro n ę c a łe g o d o ro b k u lu d z k ie g o p r z e d w ro g ie m i siła m i, tk w ią c e m i za r ó w n o w d u szy lu d zi..ź le " w y c h o w y w a n y c h, ja k i w n a tu 14

16 r/ e c a łe j. Z a b e z p ie c z e n ie w ię c le g o d o ro b k u p rze d z n is z c z e n iem, p o w ię k s z a n ie g o s ta łe i s y s te m a ty c zn e je s t o b o w ią z k ie m k a ż d e g o c z ło w ie k a, ja k o b o w ią z k ie m k a ż d e g o d zieck a je s t tro s k a o o c h ro n ę w ła s n e g o o g ró d k a. W id z im y w ię c, ź e o g ró d e k p o m o ż e i u ła tw i d ziecio m o d c z u w a ć i ro z u m ie ć siłę w s p ó łd zia ła n ia, o ra z za p ra w ia ć s ię w n ic m d r o g ą p ra c y i d zia ła n ia. T e m o t y w y sp o łeczn e z n a jd u ją s w o je o p a r c ie w p s y c h ic e d z ie c k a, w k tó r e j in s ty n k ty g r o m a d z k ie zo sta n ą p o ru szo n e, w y z w o lo n e i w p r a w io n e w ru c h : b ę d ą s ię r e a liz o w a ły i s to p n io w o d z ię k i tem u r o z w ija ły i p o tę ż n ia ły, tw o r z ą c w k o n s e k w e n c ji je d n o stkę u sp ołeczn ion ą. O g ró d e k w w y c h o w a n iu je d n o s tk i uspołe c z n io n e j t o p ie rw s z o rzę d n y c z y n n ik. W r e s z c ie p rz e z o g r ó d e k s z k o ła o d d z ia ły w a d o d a tn io na c a łe s w o je o to c z e n ie, w ie ś lu b m ia steczk o. D z ia ła ją tu d z ie c i i d o b r y p rz y k ła d. A d a le j: g d y d z ie c i n au czą s ię p r a c o w a ć w o g ró d k u, p r z y w y k n ą d o t e j p r a c y, p o k o c h a ją j ą b ę d ą s a m e w p r z y s z ło ś c i s w o je o g r ó d k i i o g r o d y p o d n o s iły n a c o r a z to w y ż s z y s z c z e b e l d o sk o n a ło ści, c o w rezu lta cio p r o w a d z ić b ę d z ie d o p o d n o s ze n ia się k u ltu ry m a tc rja ln c j i d u c h o w e j n a js ze rs zy c h m a s o r a z p r z y c z y n i s ię w o g ó le d o p o d n ie s ie n ia s to p y ż y c io w e j w ś ro d o w is k u. O to są, w s k r ó c ie, m o t y w y s p o łe c zn e p r a c y w ogró d k u. P o k r ó tk ie m za s a d n ic ze m ro z p a trze n iu i p o d k re ś le niu p ro b le m a tó w, z w ią z a n y c h ś ciśle z re a liz a c ją z a g a d n ie nia m o ż e m y w p u n k ta ch o k re ś lić z n a c z e n ie w y c h o w a w c z e i d y d a k ty c z n e o g ró d k a s zk o ln e g o. 1. P r a c a w o g r ó d k u d a je d z ie c io m ra d o ś ć i z a d o w o lenie. T e u czu cia w z b o g a c a ją s fe r ę e m o c jo n a ln ą w y c h o w a n k ó w. 2. U c zu c ia d o d a tn ie u s p o s a b ia ją d z ic c i p r z y c h y ln ie d o tru d ó w i w y s iłk ó w w p r a c y i p rz e z to w p ły w a ją n a r o z w ó j w o li. W o la d zieck a r ó w n ie ż w z m a c n ia n a jest p rz e z k o n k re tn e re z u lta ty w y k o n a n e j p r a c y w o g ró d k u. 15

17 3. D z ie c k o w o g ró d k u p r a c u je w s p ó ln ie z e s w o im i k o le g a m i, p r z e z c o u c z y s ię p r a k ty c z n ie w s p ó łp ra c y i w s p ó ł d z ia ła n ia, p o z n a je je g o w a rto ś ć i zn a czen ie. i. D z ie c k o w ie, ż e w p r a c y w o g ró d k u są m u pomoc> n a rz ę d z ia, słoń ce, d e s zc z i t. p., k tó r e ra ze m z n im w s p ó ł p r a c u ją d la w s p ó ln e g o celu o w o c ó w o g ró d k a. 5. P r a c e i w s z y s tk ie z a ję c ia w o g r ó d k u m u szą h yc w y k o n y w a n e w o k re ś lo n y m c z a s ie i staran n ie, c o w p ły w a na w y r o b ie n ie p u n k tu a ln o ści i ro ztro p n o ś c i. 6. O g r ó d e k w y m a g a u trzy m a n ia s ta ra n n e g o i c z y stego, a r o ś lin y p ie lę g n a c ji. Z a p ra w ia ją *>ię w ię c d zie c i <lo u tr z y m y w a n ia ła d u i p o rzą d k u. 7. W s z y s tk ie ro ś lin y m u szą b y ć p osa d zon e, c z y p o sia n e p r z e z d z ie c i w o d p o w ie d n im p o r z ą d k u i w e d łu g o k r e ś lo n e g o p la n u, c o w p ły w a na r o z w ija n ie się zm y słu k o n s tru k c y jn e g o i e s te ty c zn e g o u d zie c i. 8. D z ie c i p o p e w n y m c z a s ie w id z ą p lo n s w o je j p r a c y. P o n ie w a ż na ten p lo n m u szą c z e k a ć d łu ż s z y o k re s c z a su. u czą się w ię c c ie r p liw o ś c i i w y trw a ło ś c i. 9. P r z e z c ią g łe o b c o w a n ie z z ie m ią i roślin n ością d z ie c i w y r a b ia ją w s o b ie p o c z u c ie z w ią z k u c z ło w ie k a z z ie m ią i ś w ia te m ro ś lin n y m. 10. W y h o d o w a n e ro ś lin y m a ją w a rto ś ć u ży tk o w ą i w y m a g a ją o d p o w ie d n ie g o z u ży c ia, c o w p ły w a n a r o z w ó j zm y słu g o s p o d a r c z e g o u dzieci. 11. P r z e z c ią g łe z a ję c ie w o g ró d k u i o b c o w a n ie z n im d z ie c i o d c zu ją, z ro z u m ie ją, p o k o c h a ją i p r z y z w y c z a ją się d o p r a c y w o g ró d k u ta k. ż e p o w y jś c iu z e s z k o ły n ie b ędą u m ia ły o b e jś ć s ię b ez niej. 12. Z c w s z y s tk ie m i z a ję c ia m i w o g r ó d k u z w ią z a n y jest w y s iłe k fiz y c z n y nn ś w le ż e m p o w ie trz u, c o w p ły w a k o r z y s tn ie na r o z w ó j z d r o w ia d zie c i, z w ła s z c z a g d y ten w y s iłek je s t c e lo w y i ra c jo n a ln y. 13. O g ró d e k jest p rz y k ła d e m d la o to c ze n ia, p rz e z co 16

18 w p ły w a n a r o z w ó j o g ro d n ic tw a w śro d o w isk u. Z a g a d n ie n ie p o d n ie s ie n ia k u ltu ry g o s p o d a rc z e j ś ro d o w is k a z n a jd u j e tu d o s k o n a ły k on k ret. Z a słu gą tu taj b ę d z ie rea ln a p ra c a s zk o ły. 14. P r z e z p ra c ę w o g r ó d k u d z ie c i m a ją s ta le d o c z y n ien ia z k o n k re ta m i w p o sta ci z ie m i, n a w o z ó w, n a rzę d zi, n asion, sa d zo n ek i z ja w is k p r z y r o d n ic z y c h, o r a z z s ze re g ie m czy n n o ś c i, i p rac, ja k ie s ą w y k o n y w a n e o d c h w ili z a k ła d a n ia a ż d o z b io r ó w i p r z y g o to w a n ia o g r ó d k a n a ok res z im o w y. R o z p o ś c ie ra s ię w ię c p rze d n ie m i s z e ro k ie p o le d o p r ó b i d o ś w ia d c ze ń. P r ó b y i d o ś w ia d c ze n ia d o s k o n a lą z m y s ł o b s e r w a c y jn y d zie c k a, w z b o g a c a ją je g o w y o b ra że n ia, zm u sza ją d o d o k ła d n e g o z a s ta n o w ie n ia, r o z w a g i i w o g ó le m y ś le n ia, c z y li w p ły w a ją n a r o z w ó j u m y s ło w y i in te lig e n c ję d zie c k a w sp osób p o z y ty w n y. 15. O s ią g n ię te w y n ik i p r a c y u m y s ło w e j d z ic c i m u s/ą o d p o w ie d n io o k r e ś lić i n a zw a ć, o r a z w y p o w ie d z ie ć z r o zu m ia le d la in n y c h i d la siebie, p r z e z c o k s zta łc ą s w o ją m o w ę i ję z y k. 16. W s z e lk ie p rz e ż y c ia d z ie c i w o g r ó d k u są p o m o c ą w o d c z u w a n iu i ro z u m ie n iu o d p o w ie d n ic h u tw o r ó w lite ra ck ich. k tó r y c h tem a ta m i s ą z a ję c ia i p ra ce lu d z i n a p olu i w o g ro d z ie, o r a z ż y c ie roślin. 17. O g ró d e k d o s ta rc z a m n ó stw a in te re s u ją c y c h tem a tó w d o r o z m ó w e k, >ogadanek, w y p o w ia d a n ia s ię d z ic c i i t. p. ć w ic z e ń ję z y k o w y c h. 18. Z o g ró d k a m o ż e m y c ze rp a ć te m a ty d o u k ła d a n ia k r ó tk ic h i in te re s u ją c y c h o p o w ia d a ń d o c z y ta n ia i ć w ic zeń o r to g r a fic z n y c h. 19. O b lic z a n ie k o s ztó w n a s io n e k, g a tu n k ó w nasion, z a g o n k ó w, p lo n ó w o r a z c a ły s z e re g c z y n n o ś c i m ie rn ic z y c h je s t w a r to ś c io w y m m a te rja łe m d o z a g a d n ie ń m a te m a ty c z n ych. 20. U tr z y m y w a n ie w p o rzą d k u n a rzę d zi, o g ró d k a 17

19 i sta ra n n e o c z y s z c z e n ie u b ra n ia i w y m y c ie się p o p r a c y d o s ta r c z y ż y c io w y c h te m a tó w d o z a ję ć p ra k ty c z n y c h z d ziału : k u ltu ra ż y c ia c o d zie n n e g o. 21. P ra c a w o g ró d k u w y s u n ie s p o ro in teresu ją cych te m a tó w d o ry s o w a n ia. 22. P io s e n k i o p r a c y lu d z i i ż y c iu ro ś lin sta n ą się d la d z ie c i w ię c e j b lis k ie i b ezp ośred n ie. 23. S zereg p ra c i c z y n n o ś c i w o g r ó d k u d o s ta rc z y m a- te r ja h i d o w z o r c a g im n a s ty c zn e g o, z w ła s z c z a g d y c h o d z i o ć w ic z e n ia tu ło w ia, r ą k i n óg. Jest to m a te r ja ł g im n a s ty c z n y w a r to ś c io w y i in te re s u ją c y d zieci. W id z im y w ię c, ż e za ję c ia i p r a c e w o g ró d k u m a ją p o w a ż n e 1 w s zech s tro n n e zn a c ze n ie w y c h o w a w c z e i k s zta ł cąco, a ta k ż e i d y d a k ty c z n o -m e to d y c z n e. B ez o g ró d k a n au c z a n ie i w y c h o w a n ie d zie c i p o z b a w io n e jest b a rd z o w ie lu c e n n y c h w a lo ró w. CH ARAKTER PR ACY DZIECI W OGRÓDKU. W re a liz o w a n iu zadań w y c h o w a w c z y c h i k szta łcą cych o g r ó d e k s z k o ln y jest p o m o c ą i u ła tw ie n ie m. M a o n zatem c h a ra k te r ś ro d k a i p o m o c y w w y c h o w a n iu i n au czan iu d z ie c i n a jm ło d s zy c h. J a k o środ ek w y c h o w a w c z y i p o m o c n a u k o w a p rze d sta w ia w a lo r y p o z b a w io n e m o ra liz a to rs tw a i w e rb a lizm u. P o tr z e b y i k o n k re ty, d o ś w ia d c z e n ia i p r z e ż y c ia, r o z ta c z a ją c e s ię p rze d d z ie ć m i i p r z e n ik a ją c e c a ła treść w y c h o w a n ia i n a u cza n ia, p o w s ta ją w za ję c ia c h i p r a c y d z ie c i w o g r ó d k u w o k re s ie w io s e n n y m i je s ie n n y m. O d d z ia ły w a n ie w y c h o w a w c z o -k s z ta łc ą c e p rz e z z a ję c ia i p ra cę, p rz e z b u d zą c e i r o z w ija ją c e s ię ż y c ie, w k tórem u czestn iczą d zie c i, je s t w o ln e o d n u d n y c h c zę s to p ou czeń i kazań, o ra z o d s ło w n y c h t y lk o o b ja ś n ie ń i w y ja śn ień, bo 18

20 r z e c z y w is to ś ć tw o r z o n a p r z y w s p ó łu d z ia le d z ie c i n a m a ły m i z o r g a n iz o w a n y m te re n ie p rz e m a w ia s iln ie j i le p ie j d o d z ie c k a, W y w ie r a n a n ie w p ły w, k tó ry p o z o s ta w ia g łę b o k ie i n ie z a ta r te ś la d y w u m y ś le i c h a r a k te r z e d z ie c k a, a n aw et, p o w ie m y, tw o r z y u m y s ły i c h a r a k te r y ; o c z y w iś c ie ty lk o w te d y, g d y o g ró d e k je s t u m ie ję tn ie i c e lo w o w y z y s k iw a n y. A b y tak b y ło, n ie m o ż e o n b y ć o g ró d k ie m, o k re ś la n y m i w y z y s k iw a n y m t y lk o z p u n k tu w id z e n ia c e ló w i zadań ś ciśle p r z y r o d n ic z y c h, c z y t y lk o u ż y tk o w y c h, c z y ty lk o e s tety czn y ch, - a le trzeb a o k re ś lić g o i w y z y s k iw a ć w s zech stro n n ie i c a łk o w ic ie, tak ja k t y lk o m o żn a, w s en sie o g ó ln y c h c e ló w i za d a ń p e d a g o g ic z n y c h, lic z ą c się j e d y n ie z m o ż liw o ś c ia m i s ił d zie c k a i p o trze b a m i ś ro d o w isk a. G d y c h o d z i o s iły d z ie c i z k la s y I-e j i Il- g ie j. t o on e s ą n ie w ie lk ie. O tein p a m ię ta ć n a le ż y. W s k u te k te g o praca ty c h d z ic c i w o g ró d k u m u si m ieć w ię c e j c h a r a k te r z a b a w y, fr a g m e n ta ry c z n y, ś ciśle d o s to s o w a n y d o ich m o żliw o ści. G d y tak»od cjd ziem y d o za g a d n ien ia o g ró d k a s z k o l n e g o w w y c h o w a n iu i n a u cza n iu d z i w i n a jm ło d s z y c h, b ę d z ie m y n a w ła ś c iw e j d rod/e, b o u c h w y c iliś m y is to tę p r o b lem u, k tó re g o r o z w ią z a n ie r o z ta c z a p rze d n a m i w ie le m o żliw o ś c i. P r a c a d z ic c i z k la s y tr z e c ie j i c z w a r t e j w o g ró d k u s z k o ln y m, p o d o b n ie ja k i p ra c a w k la sa ch n a jm ło d s zy c h, m a w d a ls z y m c ią g u c h a r a k te r p e d a g o g ic z n y. B ę d z ie onn s p e łn ia ła w isto cie s w e j te s a m e za d a n ia, c o i w k la sa ch n a jm ło d s z y c h. D zieci je d n a k w ty c h k la s a c h są ju ż tro ch ę starsze, m a ją w ię c e j d o ś w ia d c ze n ia, w ię c e j u m ieją, są s iln ie js z e fiz y c z n ie, o r a z m u s zą s ię w ię c e j n au czyć. B ę d zie m y w ię c o d n ich w y m a g u li w ię c e j p r z y z a ję c ia c h i p r a c y w o g ró d k u z a r ó w n o c o d o Ilo ści, ja k i ja k o ści w y k o n y w a n e j p ra cy. P o ło ż y m y tu ta k ż e s iln ie js z y n a cisk nu p o c z u c ie o d p o - 19

21 w ie d z ia ln o ś c i za w y k o n y w a n e c z y n n o ś c i i p ra c ą w o g r ó d ku, ora/, je g o stan. W ten sp osób b ę d z ie m y s to p n io w o p r z e s u w a li s ię o d ś w ia ta z a b a w y i ilu z ji w k łu sie p ie r w s z e j d o ś w ia ta rze c zy w is to ś c i, ś w ia ta p r a c y i o d p o w ie d z ia ln o ś c i. O c z y w iś c ie, ż e to p rz e s u w a n ie m u si b y ć o d p o w ie d n ie i n ic m o ż e n a s tę p o w a ć a n i za w o ln o, a n i też z a s zy b k o, lecz z u m iarem. Z a c h o w a n ie u m ia ru jest i tu taj o b o w ią z k o w e. W p rz e c iw n y m b o w ie m r a z ie w y s iłk i d zie c i i n a u c zy c ie la m o g ą s p a lić n a p a n e w c e i w y d a ć sk u tk i w r ę c z o d w ro tn e. C zęste w ty c h k la sa ch jest z ja w is k o zo b o ję tn ie n ia i s tę pieniu z a in te re s o w a n ia d o o g ió d k a i p r a c y w n im, a n a w e t i d o n a u k i s z k o ln e j w o g ó le, s k o r o stru n a zo sta ła p rz e c ią gn ięta. P o z a te m c h c e m y z w r ó c ić u w a g ę je s z c z e i n a in n e p o w o d y i w p ły w y u b o c zn e, k tó r e tu ta j d o c h o d z ą d o głosu i m o g ą m ie ć z n a c z e n ie a lb o u jem n e, a lb o też d od atn ie, w za le żn o ś c i o d te g o, ja k tr a fn ie p rz e z n a u czy ciela zostaną u c h w y c o n e i p o tra k to w a n e. Z p o w o d ó w t y c h w y m ie n im y c h o c ia ż b y t y lk o w zro st p o c zu c ia r z e c z y w is to ś c i i w s k u te k te g o c e lo w o ś c i w y k o n y w a n e j p r a c y w sensie ś ciśle p ra k ty c zn y m. T o z ja w is k o n a j c z ę ś c ie j w y s tę p u je w ś ró d d z ie c i w ie js k ic h i ro b o tn ic zy c h. C o ja z te j p r a c y b ęd ę m ia ł c zę s to ta k ie p y ta n ie u słys z y m y o d d z ie c i w t y c h k la s a c h p r z y p r a c y w o g ró d k u. W te m c o ja z te g o b ę d ę m ia ł " d z ie c k o k ła d zie n a cisk n a to, ż e c h c ia ło b y m ie ć osobistą k o rz y ś ć w sensie m a te rja ln y m. W te m sta n o w isk u za zn a c za się w p ły w o t o c z e n ia d o m o w e g o i n a jb liż s z e g o ś ro d o w is k a n a d zie c k o. N ie z m ie r n ie c z ę s to b o w ie m ro d z ic e i n a jb liż s z e ś ro d o w is k o p a trzą n a o g ró d e k i p ra c ę w n im s w y c h d z ie c i p o d kątem t y lk o j e j o p ła c a ln o ś c i i r e n to w n o ś c i; u w a ż a ją, ż e ktoś z pruc y ich d zie c i, w k ła d a n e j w o g ró d e k, k o rzy s ta, a n ie d o s tr z e g a ją i n ie b io rą p o d u w a ;ę k o r z y ś c i w y c h o w a w c z y c h. D la te g o też fa k t ten n a u c z y c ie l m u si w z ią ć p o d uvra $ p i3

22 g ę i w y z y s k a ć g o k o r z y s tn ie d la p r a c y d zie c i w ogró d k u. W y z y s k a n ie k o rz y s tn e b ę d zie p o le g a ło na p o ło żen iu s iln ie j s z e g o n acisk u w ły c h k lasach, zw ła s zcza w c z w a r te j, na w a rto ś ć i zn a czen ie o g r ó d k a z p u n k tu w id ze n ia p ra k ly c z - n o -ż y c io w e g o. z a r ó w n o w sen sie p o s z c z e g ó ln e g o d zie c k a, ja k i c a łe j g r u p y - s z k o ły. D zieci m us/!) s o b ie w y r a ź n ie / d a w a ć s p r a w ę z k o rzy ści, ja k ie d a je o g r ó d e k k a żd e m u /. n ic li i w s z y s tk im ra ze m w szk o le, ja k i c a łe j szk o le, ja k o w ię k s z e j zb io ro w o ś c i. 7. te g o w ię c w y n ik a, ż e c h a r a k te r p r a c y d zie c i w ty c h k la sa ch jest c o k o lw ie k in n y b a rd ziej* p ra k ty c z n o -ż y c io w y. p r z e z c o z b liż a s ie d o c h a ra k te ru p ra c y o g r ó d k o w e j w kia sach s ta rs zy c h : p ią te j i szó stej, a la k / e i siód m ej. W k la s ie V w zra s ta w ś ró d d zie c i p o c z u c ie tw a r d e j r z e c z y w is to ś c i ż y c ia i w s k u te k te g o z a c z y n a ją o n e je s z c re w ię c e j n iż w k la s ie I V - c j m y ś le ć k a te g o r ja m i p ra k ty c z n y c h p o trze b ż y c io w y c h. Z w ła s z c z a c e c h a ta, o ile n a m w ia d o m o, w y s tę p u je m oe.no w ś r ó d d z ie c i ś ro d o w is k w ie js k ic h i ro b o tn ic z y c h. P r z y te m. im b a r d z ie j z d a ją s o b ie s p ra w ę z w a rto ś c i o g ró d k a, te m s iln ie j d o s trze g a ją b ra k i, ja k ie p o d ty m w z g lę d e m zn a jd u ją w n a jb liższem ś ro d o w is k u. Z a c z y n a ją z d a w a ć s o b ie sp ra w ę, ż ę o g r ó d k i p rze d d o m a m i są b a rd z o u b o g ie tak p o d w z g lę d e m ro zm a ito ś c i p o ż y te c z n y c h roślin, ja k s a m e j ich u p r a w y o r a z u rzą d zen ia estetyczn ego. S tw ie rd z e n ie ty c h b r a k ó w n a stra ja d z ie c i d o d a tn io d o usuw a n ia ic h i p r z y c z y n ia s ię p r z e z to d o p o d n o szen ia stanu o g r ó d k ó w p rze d d o m a m i. P r o s z ę p a n a m ó w i m i jed n a z m a tek w p r z y g o d n e j r o z m o w ie m ó j W ł a d z io często się k łó c i z e m n ą. ż e ja k p r a c u ję w o g ró d k u, ż e t o a to r o b ię ź le : i r o b i ra ze m z e m n ą, p o k a zu ją c, ja k u c z y się w szk o le. P o z a tem d z ie c i w te j k la s ie je s z c z e s iln ie j n iż w p<. p rzed n ic h in teresu ją s ię u ż y te c z n o ś c ią u p ra w ia n y c h roślin. S ło w e m k w e s tja z b y tu i p o d zia łu z y s k ó w b a rd z o j e intere 21

23 suje. C h c ą p o p ro s i u m ie ć i o s o b is ty a k o n k re tn y, m a te rja b ną k o rzy ś ć. W y la n ia się w ię c tu ta j n o w e z a g a d n ie n ie o r g a n iz a c ji z b y tu p ro d u k c ji w o g ró d k u s z k o ln y m i >odziału doc h o d ó w. S ą d z im y, ż e d ą ż e n ie to n a le ż y w z ią ć p o d u w a g ę i s k ie r o w a ć j e na w ła ś c iw e t o r y : c h o d z i tu o to. ż e b y w k w e st j i z b y tu p ro d u k tó w i p o d z ia łu z y s k ó w za s to s o w a ć o r g a n iz a c ję s p ó łd z ie lc z e g o r o z w ią z a n ia za g a d n ie n ia. G d y to z r o b im y u dotn ie, d z ie c i b ę d ą n ie ty lk o za d o w o lo n e, a le za r a z e m i o d n io s ą p o w a ż n e k o rzy ś c i w y c h o w a w c z e, n au czą się b o w ie m p ra k ty c z n ie b ra n ia p o d u w a g ę c a łe j g ru p y p rz e * s p ó łd z ie lc z e tra k to w a n ie je d n o s te k, k tó re n ie d o sta n ą p r z y p a d a ją c e j im c z ę ś c i w fo r m ie ja k ic h ś s p e c ja ln ie osob istych d a tk ó w, a le w ta k ie j, ż e n ie ty lk o on e. a le i in n e d zie c i będą m o g ły r o b ić z te g o d o ro b k u u żytek. J a k k o lw ie k p raca d z i w i t e j k la s y p osia d a ju ż c h a m - k t e r b a r d z ie j s p e c ja ln y...fa c h o w y 44, p a m ię ta ć m u sim y, że k la sa V - ta s z k o ły p o w s z e c h n e j n ie je s t je s z c z e k la są s zk o ły z a w o d o w e j i n ią b y ć n ie m o że. a w s k u te k tego n ie n a le ż y tra c ić z o c zu za d a ń o g ó ln o -w y c h o w a w c z y c h i n a u k o w y c h w p r a c y w o g ró d k u. T u t a j trzeb a ju ż z n a c z n ie s iln ie js z y n a ri\ k położyć, nu r o b ie n ie u ży tk u z w ia d o m o ś c i p rz y ro d n ic z y c h, z d o ś w ia d c ze ń. u m ie ję tn o ś c i i sp ra w n o ści d z ie c i w z a k r e s ie p ra cy w o g ró d k u, oraz. u w z g lę d n ia ć w ię c e j s a m o d z ie ln o ś ć w w y k o n y w a n iu jk»szczególn vch czy n n o ś c i U o g ó ln ia ją c p o w y ż s z e u w a g i, p o d k re ś lim y, ż e c h a ra k te r p r a c y w o g ró d k u p o c h y la s ię w t e j k la sie w k ie ru n k u za g a d n ień p r z y r o d n ic z o - g o s j»o d a rc zv c h i sp ołeczn ych, a ta k ż e i w k ie ru n k u n a s ta w ia n ia i p r z y g o to w y w a n ia d zic c i d o je s z c z e tru d n ie js z y c h za d a ń i s a m o d z ie ln ie js z e j p ra c y w k la sa ch V I- t e j i V Il- m e j. W k la s ie V I - t e j p ra c a d z ie c i w o g ró d k u p o c h v la stę już zu p e łn ie w y r a ź n ie w s tro n ę p r a k ty c z n o - g o sp o d a rczą. D o ty c h c z a s o w e z d o b y c z e d z ie c i z p ra c y w o g r o d z ie zu ży t- 22

24 k o w y w a n c są n a te re n ie o g ró d k a s z k o ln e g o p r z y h o d o w li i p ie lę g n a c ji roślin. T u t a j je s t m ie js c e n a lo, ż e b y z w r ó c ić s p e c ja ln ą u w a g ę n:i d o k ła d n o ś ć i p r a w id ło w o ś ć w y k o n y w a n e j p r a c y o ru r n a su m ien n e tr a k to w a n ie w s z e lk ic h c z y n n o ś c i i o b o w ią z k ó w ś ciśle z w ią z a n y c h z p ra c ą w o g r o d z ie. D z ie c i m u szą sob ie z d a w a ć s p ra w ę zu p e łn ie ja s n o / p o c zu c ia o d p o w ie d z ia ln o ś c i za p ra cę w y k o n a n ą w o g ró d k u i n a b iera ć ś w ia d o m e g o p rzek o n a n ia o j e j w a rto ś c i i p ożytk u. W te j k la s ie nasi w y c h o w a n k o w ie m a ją m o żn o ś ć p r z y p r a c y u ja w n ić s w o je o k re ś lo n e b liż e j z a in te re s o w a n ia o g r o d n ic ze i g o s p o d a rc zo -s p o łe c zn e a la k ż e i u zd o ln ien ia i z a m i ło w a n ia w k ieru n k u ty c h z a ję ć i p ra c. k tó re w t e j k lasie w y k o n y w u ją ju ż p r a w ie sa m o d zie ln ie, p la n o w o i system a tyczn ie. N ie s ły c h a n ie w a ż n y m c z y n n ik ie m jest tu ta j, ż e b y w ia d o m o ś c i i u m ie ję tn o ś c i te c h n ic zn o - o g ro d n ic z e z k la s p o p rzed n ich, a s z c z e g ó ln ie z p io te j u c z n io w ie p o g łę b ia li i p rz e k s z ta łc a li w sp raw n ości. P o z a tein d o ty c h c z a s o w e k o n k re tn e ic h z d o b y c z e n a d a l u le g a ją ro zszerzen iu i p o g łę b ie n iu p rz e z sp ecja ln e u w z g lę d n ie n ie ś ciśle o g r ó d k o w y c h za gadnień, o b e jm u ją c y c h p r z y g o to w a n ie g le b y p o d r ó ż n e r o ś lin y u ż y tk o w e i ozdohnw, ra c jo n a ln ą ic h h o d o w lę p rzez u m ie ję tn y s ie w. p rzesa d za n ie, p o d le w a n ie, p ie le n ie, o c h ro n ę p rze d s z k o d n ik a m i i t. p. P o n a d to s w o je w ia d o m o ś c i i u m ie ję tn o ś c i d z ie c i p ró b u ją za s to s o w a ć w t e j k la s ie w p o le tk a c h d e m o n s tra c y j n y c h - p o k a z o w y c h. B io rą ta k ż e u d zia ł w s trz y ż e n iu ż y w o p ło tó w, g d y n a to p o z w a la ją w a r u n k i lo k a ln e d a n ej s zk o ły. 7. t e g o w id z im y, ż e p ra c a d z ic c i w o g ró d k u w t e j k la s ie p rz y b ie ra ju ż c h a r a k te r ś ciśle o k re ś lo n y i n a w e t o g r a n ic z o n y d o w y z n a c z o n y c h za c a d n ie ń. P o c h y la s ię zatem z d e c y d o w a n ie w k ie ru n k u p rzy s p o s o b ie n ia o g r o d n ic z o r o l 23

P o m py C ie pła za s t o s o w a n ie w b u do w n ic t w ie e n e rg o o s zc z ę dn y m!

P o m py C ie pła za s t o s o w a n ie w b u do w n ic t w ie e n e rg o o s zc z ę dn y m! MAKING MODERN LIVING POSSIBLE Koronowo 19.11.2009 P o m py C ie pła za s t o s o w a n ie w b u do w n ic t w ie e n e rg o o s zc z ę dn y m! 1 DA N F O S S In w e s t y c je w P o ls c e Danfos s s p.

Bardziej szczegółowo

OPORNIKI DEKADOWE Typ DR-16

OPORNIKI DEKADOWE Typ DR-16 N r karły katalogowej 28 224 i i t g j i i i i!! ;;vv:. :> ' /A- n m : Z! SWW-0941-623 ~ KTM 0941 623 wg tabeli «H i OPORNIKI DEKADOWE Typ DR-16 % % ZASTOSOWANIE O porniki dekadowe DB - 16 przeznaczone

Bardziej szczegółowo

2 7k 0 5k 2 0 1 5 S 1 0 0 P a s t w a c z ł o n k o w s k i e - Z a m ó w i e n i e p u b l i c z n e n a u s ł u g- i O g ł o s z e n i e o z a m ó w i e n i u - P r o c e d u r a o t w a r t a P o l

Bardziej szczegółowo

Technologia i Zastosowania Satelitarnych Systemów Lokalizacyjnych GPS, GLONASS, GALILEO Szkolenie połączone z praktycznymi demonstracjami i zajęciami na terenie polig onu g eodezyjneg o przeznaczone dla

Bardziej szczegółowo

O F E R T A H o t e l Z A M E K R Y N * * * * T a m, g d z i e b łł k i t j e z i o r p r z e p l a t a s ił z s o c z y s t z i e l e n i t r a w, a r a d o s n e t r e l e p t a z m i a r o w y m s z

Bardziej szczegółowo

S.A RAPORT ROCZNY Za 2013 rok

S.A RAPORT ROCZNY Za 2013 rok O P E R A T O R T E L E K O M U N I K A C Y J N Y R A P O R T R O C Z N Y Z A 2 0 1 3 R O K Y u r e c o S. A. z s i e d z i b t w O l e ~ n i c y O l e ~ n i c a, 6 m a j a 2 0 14 r. S p i s t r e ~ c

Bardziej szczegółowo

I 3 + d l a : B E, C H, C Y, C Z, ES, F R, G B, G R, I E, I T, L T, L U V, P T, S K, S I

I 3 + d l a : B E, C H, C Y, C Z, ES, F R, G B, G R, I E, I T, L T, L U V, P T, S K, S I M G 6 6 5 v 1. 2 0 1 5 G R I L L G A Z O W Y T R Ó J P A L N I K O W Y M G 6 6 5 I N S T R U K C J A U 7 Y T K O W A N I A I B E Z P I E C Z E Ń S T W A S z a n o w n i P a s t w o, D z i ę k u j e m y

Bardziej szczegółowo

9 6 6 0, 4 m 2 ), S t r o n a 1 z 1 1

9 6 6 0, 4 m 2 ), S t r o n a 1 z 1 1 O p i s p r z e d m i o t u z a m ó w i e n i a - z a k r e s c z y n n o c i f U s ł u g i s p r z» t a n i a o b i e k t ó w G d y s k i e g o O r o d k a S p o r t u i R e ks r e a c j i I S t a d i

Bardziej szczegółowo

T E C H N O L O G IE U Z D A T N IA N IA W O D Y. O d tle n ia n ie w o d y m e to d. ą k a ta lity c z n ą

T E C H N O L O G IE U Z D A T N IA N IA W O D Y. O d tle n ia n ie w o d y m e to d. ą k a ta lity c z n ą O d tle n ia n ie w o d y m e to d ą k a ta lity c z n ą P r z e d m io t p r e z e n ta c ji: O d tle n ia n ie k a ta lity c z n e w o d y n a b a z ie d o św ia d c z e ń fir m y L A N X E S S (d.b

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1. Nazwa i adres Zamawiającego Gdyńskie Centrum Sportu jednostka budżetowa Rozdział 2. Informacja o trybie i stosowaniu przepisów

Rozdział 1. Nazwa i adres Zamawiającego Gdyńskie Centrum Sportu jednostka budżetowa Rozdział 2. Informacja o trybie i stosowaniu przepisów Z n a k s p r a w y G C S D Z P I 2 7 1 07 2 0 1 5 S P E C Y F I K A C J A I S T O T N Y C H W A R U N K Ó W Z A M Ó W I E N I A f U s ł u g i s p r z» t a n i a o b i e k t Gó w d y s k i e g o C e n

Bardziej szczegółowo

7 4 / m S t a n d a r d w y m a g a ± û e g z a m i n m i s t r z o w s k i dla zawodu K U C H A R Z * * (dla absolwent¾w szk¾ ponadzasadniczych) K o d z k l a s y f i k a c j i z a w o d ¾ w i s p e c

Bardziej szczegółowo

BILANS. Jerzy T. Skrzypek

BILANS. Jerzy T. Skrzypek BILANS Jerzy T. Skrzypek 1 Charakterystyka elementów balansu 2 Uwaga: wszystkie pozycje bilansu wyrażane są w ujęciu wartościowym a nie ilościowym. Zawartość prezentacji Aktywa Majątek przedsiębiorstwa

Bardziej szczegółowo

Dziennik Urzędowy. Województwa B iałostockiego. Uchwały rad. Porozumienia. Uchwała N r I I /10/94 Rady Gminy w Gródku. z dnia 8 lipca 1994 r.

Dziennik Urzędowy. Województwa B iałostockiego. Uchwały rad. Porozumienia. Uchwała N r I I /10/94 Rady Gminy w Gródku. z dnia 8 lipca 1994 r. Dziennik Urzędowy Województwa B iałostockiego Biały stok, dnia 25 sierpnia 1994 r. Nr 15 TREŚĆ; Poz. Uchwały rad 76 Nr 11/10/94 Rady Gminy w Gródku z dnia 8 lipca 1994 r. w sprawie zmian w miejscowym planie

Bardziej szczegółowo

Szczepański, Władysław Polskie Towarzystwo Farmaceutyczne w Olsztynie w latach 1955-1976. Komunikaty Mazursko-Warmińskie nr 2, 251-258

Szczepański, Władysław Polskie Towarzystwo Farmaceutyczne w Olsztynie w latach 1955-1976. Komunikaty Mazursko-Warmińskie nr 2, 251-258 Szczepański, Władysław Polskie Towarzystwo Farmaceutyczne w Olsztynie w latach 1955-1976 Komunikaty Mazursko-Warmińskie nr 2, 251-258 1977 K R O N I K A N A U K O W A Władysław Szczepański POLSKIE TOWARZYSTWO

Bardziej szczegółowo

KATALOG EKO-BORD * P r o d u k tó w. system

KATALOG EKO-BORD * P r o d u k tó w. system KATALOG P r o d u k tó w EKO-BORD * system E K O -B O R D y p o z w a la ją n a s w o b o d n e k s z ta łto w a n ie n ie p r o s to lin ijn y c h b r z e g ó w n a w ie r z c h n i, tw o r z q c n ie

Bardziej szczegółowo

8 6 / m S t a n d a r d w y m a g a ń e g z a m i n m i s t r z o w s k i dla zawodu E L E K T R Y K K o d z k l a s y f i k a c j i z a w o d ó w i s p e c j a l n o ś c i d l a p o t r z e b r y n k

Bardziej szczegółowo

G d y n i a W y k o n a n i e p r a c p i e l g n a c y j- n o r e n o w a c y j n y c h n a o b i e k t a c h s p o r t o w y c h G C S o r a z d o s t a w a n a s i o n t r a w, n a w o z u i w i r u

Bardziej szczegółowo

Zanim zapytasz prawnika

Zanim zapytasz prawnika 2 Zanim zapytasz prawnika 1 Zanim zapytasz prawnika Poradnik dla Klientów Biur Porad Prawnych i Informacji Obywatelskiej Pod redakcją Grzegorza Ilnickiego Fundacja Familijny Poznań Poznań 2012 3 N i n

Bardziej szczegółowo

BIULETYN. liii. R o k X IV - 1 9 7 5. M g n

BIULETYN. liii. R o k X IV - 1 9 7 5. M g n BIULETYN M g n liii R o k X IV - 1 9 7 5 - KOLEGIUM REDAKCYJNE R edaktor Naczelny: S ekretarz Redakcji: Redaktorzy działowi: Członkowie: m g r Roman Spraw ski m g r Zofia Bieguszew ska-k ochan m gr Bolesław

Bardziej szczegółowo

A C T A U N I V E R S I T A T I S L O D Z I E N S I S FOLIA OECONOMICA 92, 1989. Bożena M ikołajczyk*, Włodzimierz Mielczarek*

A C T A U N I V E R S I T A T I S L O D Z I E N S I S FOLIA OECONOMICA 92, 1989. Bożena M ikołajczyk*, Włodzimierz Mielczarek* A C T A U N I V E R S I T A T I S L O D Z I E N S I S FOLIA OECONOMICA 92, 1989 Bożena M ikołajczyk*, Włodzimierz Mielczarek* ŹRÓDŁA GROMADZENIA ŚROOKÓW PIENIĘŻNYCH NA WKŁAD MIESZKANIOWY W LATACH 1970-1986

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK O PONOWNE USTALENIE PRAWA DO RENTY Z TYTUŁU NIEZDOLNOŚCI DO PRACY

WNIOSEK O PONOWNE USTALENIE PRAWA DO RENTY Z TYTUŁU NIEZDOLNOŚCI DO PRACY ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH ZUS Rp-1a WNIOSEK O PONOWNE USTALENIE PRAWA DO RENTY Z TYTUŁU NIEZDOLNOŚCI DO PRACY MIEJSCE ZŁOŻENIA PISMA 01. ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYC H - ODDZIAŁ / INSPEKTORAT w:

Bardziej szczegółowo

Dziennik Urzędowy. Województwa Białostockiego. Białystok, dnia 20 maja 1994 r. Nr 8. Por ozumienie. Uchwały

Dziennik Urzędowy. Województwa Białostockiego. Białystok, dnia 20 maja 1994 r. Nr 8. Por ozumienie. Uchwały Dziennik Urzędowy Województwa Białostockiego Białystok, dnia 20 maja 1994 r. Nr 8 T R E Ś Ć : P o z.: Uchwały 38 Nr XXX/264/94 Rady Miejskiej w Wasilkowie z dnia 24 marca 1994 r. w sprawie zmian w miejscowym

Bardziej szczegółowo

ę M o t o c y k l e n a T o r z e F S O 2 8 i 2 9 k w i e t n i a 2 0 0 7 r. n a t o r z e j a z d p r ó b n y c h F S O w W a r s z a w i e p r z y u l. J a g i e l l o ń s k i e j 6 9 s h o w m o t o

Bardziej szczegółowo

Mazda5. Instrukcja obsługi

Mazda5. Instrukcja obsługi Mazda5 Instrukcja obsługi Zoom-Zoom Dzieciom podpowiada to instynkt. Niektórzy dorośli jeszcze to pamiętają. Tylko jeden producent samochodów nie zamierza z tego wyrosnąć. W języku dorosłych sformułowanie

Bardziej szczegółowo

0 ( 1 ) Q = Q T W + Q W + Q P C + Q P R + Q K T + Q G K + Q D M =

0 ( 1 ) Q = Q T W + Q W + Q P C + Q P R + Q K T + Q G K + Q D M = M O D E L O W A N I E I N Y N I E R S K I E n r 4 7, I S S N 1 8 9 6-7 7 1 X O P T Y M A L I Z A C J A K O N S T R U K C J I F O R M Y W T R Y S K O W E J P O D K Ą T E M E F E K T Y W N O C I C H O D

Bardziej szczegółowo

1 9 / c S t a n d a r d w y m a g a ń - e g z a m i n c z e l a d n i c z y dla zawodu M E C H A N I K P O J A Z D Ó W S A M O C H O D O W Y C H Kod z klasyfikacji zawodów i sp e cjaln oś ci dla p ot r

Bardziej szczegółowo

DZWON NIEDZIELNY. Międzynarodowa powaga Papiestwa. ILUSTROWANY TYGODNIK KATOLICKI. Należyłość pocztowa opłacona ryczałtem.

DZWON NIEDZIELNY. Międzynarodowa powaga Papiestwa. ILUSTROWANY TYGODNIK KATOLICKI. Należyłość pocztowa opłacona ryczałtem. Należyłość pocztowa opłacona ryczałtem. Nr. 5. Kraków, 1 lutego 1925. Rok 1. DZWON NIEDZIELNY ILUSTROWANY TYGODNIK KATOLICKI. lu if iim m m u m iiiiiiiim iim iiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiim iiiim m iiiiim

Bardziej szczegółowo

SKALA PUNKT OW A DO ROZPAT R Y W A N I A WNIOS K Ó W SKŁADANYCH PRZE Z OSOB Y NIEPEŁNO S P R A W N E NA LIKWIDACJĘ BARIE R

SKALA PUNKT OW A DO ROZPAT R Y W A N I A WNIOS K Ó W SKŁADANYCH PRZE Z OSOB Y NIEPEŁNO S P R A W N E NA LIKWIDACJĘ BARIE R Załącznik nr 3 do Zasad dofinansowania likwidacji barier architektonicznych, technicznych i w komunikowaniu się osób niepełno spra wny c h. w związku z indywidualnymi potrzebami SKALA PUNKT OW A DO ROZPAT

Bardziej szczegółowo

1 Wynagrodzenie Wykonawcy zostanie podzielone na równe raty płatne cykliczne za okresy 2 tygodniowe w. okresie obowiązywania umowy.

1 Wynagrodzenie Wykonawcy zostanie podzielone na równe raty płatne cykliczne za okresy 2 tygodniowe w. okresie obowiązywania umowy. W Z Ó R U M O W Y N r :: k J Bk 2 0 1 5 Z a ł» c z n i k n r 4 A z a w a r t a w G d y n i d n i a :::::: 2 0 1 5 r o k u p o m i d z y G d y s k i m C e n t r u m S p o r t u j e d n o s t k» b u d e

Bardziej szczegółowo

1 8 / m S t a n d a r d w y m a g a ń e g z a m i n m i s t r z o w s k i dla zawodu M E C H A N I K - O P E R A T O R P O J A Z D Ó W I M A S Z Y N R O L N I C Z Y C H K o d z k l a s y f i k a c j i

Bardziej szczegółowo

S T A T U T. s z k ó ł ( D z. U. N r 3 5, p o z. 2 2 2 ),

S T A T U T. s z k ó ł ( D z. U. N r 3 5, p o z. 2 2 2 ), S T A T U T Z e s p o ł u S z k ó ł C e n t r u m E d u k a c j i i m. I g n a c e g o Ł u k a s i e w i c z a 1 Z e s p ó ł S z k ó ł C e n t r u m E d u k a c j i i m. I g n a c e g o Ł u k a s i e w

Bardziej szczegółowo

Bursztynowy Szlak Greenways. Przyroda Tradycja Ludzie Bogactwo możliwości zrównoważonej turystyki

Bursztynowy Szlak Greenways. Przyroda Tradycja Ludzie Bogactwo możliwości zrównoważonej turystyki Bursztynowy Szlak Greenways Przyroda Tradycja Ludzie Bogactwo możliwości zrównoważonej turystyki W ie lo fu n k c y jn e z ie lo n e k o r y t a r z e d la n ie z m o t o r y z o w a n y c h u ż y tk o

Bardziej szczegółowo

> ji rvjimr i J Walentynkowe wyznania miłosne. ZA M Ó W KWIATY czeka konkurs i wiele nagród! Dodatkowo na miejscu niespodzianka!

> ji rvjimr i J Walentynkowe wyznania miłosne. ZA M Ó W KWIATY czeka konkurs i wiele nagród! Dodatkowo na miejscu niespodzianka! 977023929430306 77023 9"2943 > ji rvjimr i J Walentynkowe wyznania miłosne ŻYCIE BYTOMSKIE REKLAMA Ukazuje się od 1956 r. w Bytomiu i Radzionkowie 06 (2902) Cena 1,50 zł (w tym 8% v a t PL ISSN 0239-2941

Bardziej szczegółowo

Piłkarska reprezentacja Polski,

Piłkarska reprezentacja Polski, SPORT TYG O D N IK Piłkarska reprezentacja Polski, CZY IŚĆ ZA ZŁYM PRZYKŁADEM? ŹRÓDŁA I GRANICE POSTĘPU SPO RTO W EG O - PO CENTRALNYM BIEGU N A R O D O W Y M ŻA G LÓ W K A CZY KAJAK? URZĄDZENIA SPORTOWE

Bardziej szczegółowo

u Spis treści: Nr 80 6 p a ź d z i e rn i k 2 0 0 6 I n f o r m a c j e p o d a t k o w e 2 P o s e l s k i p r o j e k t n o w e l i z a c j i 3 k o d e k s u p r a c y K o n s u l t a c j e s p o ł e

Bardziej szczegółowo

u l. W i d o k 8 t e l. 2 2 6 9 0 6 9 6 9

u l. W i d o k 8 t e l. 2 2 6 9 0 6 9 6 9 T A D E U S Z R O L K E J U T R O B Ę D Z I E L E P I E J T o m o r r o w W i l l B e B e t t e r K a w i a r n i a F a f i k, K r a k ó w, 1 9 9 2 F a f i k C a f e, C r a c o w, 1 9 9 2 W ł a c i c i

Bardziej szczegółowo

Fundusze strukturalne źród em finansowania inwestycji w nowe technologie

Fundusze strukturalne źród em finansowania inwestycji w nowe technologie Wykorzystanie unijnych f und uszy struktural nych d o b ud ow y S p oł eczeń stw a I nf orm acyjneg o P ol ska w d rod ze d o S p oł eczeń stw a I nf orm acyjneg o W p rzed d zień integ racji europ ejskiej

Bardziej szczegółowo

Ranking centrów handlowych

Ranking centrów handlowych 1 1 Ranking centrów handlowych w opinii najemców Raport z badań ilościowych Dla FORUM NAJEMCÓW Wrzesień 2010 2 ZAWARTOŚĆ RAPORTU I. CELE BADANIA 4 II. METODOLOGIA 6 III. PODSUMOWANIE IV. SZCZEGÓŁOWA ANALIZA

Bardziej szczegółowo

> STRONA 2. Bytom w rezerwie, czyli Becetki nie będzie? Ż Y C I E B Y T O M S K I E. b u d z o n ą t w a r z!! Przytaczamy w oryginale

> STRONA 2. Bytom w rezerwie, czyli Becetki nie będzie? Ż Y C I E B Y T O M S K I E. b u d z o n ą t w a r z!! Przytaczamy w oryginale 977023929430315 77023 9"2943 > STRONA 2 Bytom w rezerwie, czyli Becetki nie będzie? REKLAMA SOLARIUM Bytom, Katowicka 45, 7 dni w tygodniu 9.00-21.00. Nowe lam py brązujące!!! S U P E R CEN Y!!! Do godz.

Bardziej szczegółowo

osobą prawną oraz osoby wydającej decyzje administracyjne w imieniu wójta [l]

osobą prawną oraz osoby wydającej decyzje administracyjne w imieniu wójta [l] OŚWIADCZENIE MAJĄTKOWE wójta, zastępcy wójta, sekretarza gminy, skarbnika gminy, kierownika jednostki organizacyjnej gminy, osoby zarządzającej i członka organu zarządzającego gminną osobą prawną oraz

Bardziej szczegółowo

ZYCIE BYTOMSKIE. 02 (2 8 4 5 ) 9.0 1.2 0 1 2 Cena 1,5 0 z ł (w tym 8% VAT)

ZYCIE BYTOMSKIE. 02 (2 8 4 5 ) 9.0 1.2 0 1 2 Cena 1,5 0 z ł (w tym 8% VAT) 977023929420402 9 7 7 0 2 3 9 " 2 9 4 2 > STRONA 12 STRONA 13 STRONA 13 Styczeń stanu Lew czyli Kino Gloria wojennego symbol do rozbiórki R E K L A M A ZYCIE BYTOMSKIE U k a z u je s ię o d 1 9 5 6 r.

Bardziej szczegółowo

r = ψ x ( 5 ) = x ψ ( 6 ) dn = q(x)dx ( 7 ) dt = μdn = μq(x)dx ( 8 ) M = M ( 1 )

r = ψ x ( 5 ) = x ψ ( 6 ) dn = q(x)dx ( 7 ) dt = μdn = μq(x)dx ( 8 ) M = M ( 1 ) M O D E L O W A N I E I N Y N I E R S K I E n r 4 7, I S S N 1 8 9 6-7 7 1 X O K R E L E N I E O S I O B R O T U M A Y C H R O B O T W G Ą S I E N I C O W Y C H D L A P O T R Z E B O P I S U M O D E L

Bardziej szczegółowo

wykład SWPS 05-06-2010

wykład SWPS 05-06-2010 Networking jako narzędzie pracy specjalisty public relations wykład SWPS 05-06-2010 POTRZEBA Charakter pracy specjalisty public relations Wymagania Kluczowe czynniki sukcesu Metody realizacji PLAN Definicja

Bardziej szczegółowo

ŻYCIE BYTOMSKIE. Miliony utopione W. 8 marca DZIEŃ KOBIET. Mieszalnia Farb i Tynków. J a r m a r k i. Ś l ą s k i e BANKÓW. www.jarmarkslaski.

ŻYCIE BYTOMSKIE. Miliony utopione W. 8 marca DZIEŃ KOBIET. Mieszalnia Farb i Tynków. J a r m a r k i. Ś l ą s k i e BANKÓW. www.jarmarkslaski. 977023929430309 > R E K L A M A 77023 9"2943 ŻYCIE BYTOMSKIE Ukazuje się od 1956r. w Bytomiu i Radzionkowie 09 (2905) 4.03.2013 Cena 1,50 zł (w tym 8% VAT) PL ISSN 0239-2941 NR INDEKSU 385050 ROK LVI NAKŁAD:

Bardziej szczegółowo

ZYCIE BYTOMSKIE. P db. Mieszalnia Farb i Tynków. Janusz Paczocha i

ZYCIE BYTOMSKIE. P db. Mieszalnia Farb i Tynków. Janusz Paczocha i 977023929420435 > STRONA 5 STRONA 5 STRONA 13 U k r d ł m i l i o n P o ż e g n n i e O s t t n i REKLAMA Kndydt n Prezydent Bytomi 9 7 7 0 2 3 9 "2 9 4 2 z ł o t y c h z E l e k t r o n i k i e m p o

Bardziej szczegółowo

Logotech-A A Instrukcja obsługi programu PIT (wersja 9.06.001) K A TO W I C E, G R U D Z I E Ń 20 0 6 S tr.2 P I T w er s j a 9.0 6.0 0 1 P I T w er s j a 9.0 6.0 0 1 S tr.3 SPIS TREŚCI 1. W STĘ P... 4

Bardziej szczegółowo

n a k r ę t e k Z, I I, I.

n a k r ę t e k Z, I I, I. H U T A W K A O G R O D O W A 2 - o s o b o w a t y p : J K S C 0 1 I N S T R U K C J A M O N T A V U I B E Z P I E C Z N E G O U V Y T K O W A N I A S z a n o w n i P a s t w o, D z i ę k u j e m y z

Bardziej szczegółowo

J a k p r z y c ią g n ą ć in w e s t o r ó w?

J a k p r z y c ią g n ą ć in w e s t o r ó w? 977023929430313 R E K L A M A > STRONA 6 Hokeiści wracają do ekstraligi! OFERTA 26 77023 9"2943 BANKÓ.. / Zadzwoń '; asz doradca Ż Y C I E B Y T O M S Ukazuje się od 1956r. w Bytomiu i Radzionkowie 13

Bardziej szczegółowo

Cmentarze, czyli palimpsest

Cmentarze, czyli palimpsest 977023929420444 770239"294204 Ż Y C I E B Y T O M S K I E Ukazuje się od 1956 r. w Bytomiu i Radzionkowie 44 ( 2 8 8 7 ) 29.10.2012 C e n a 1,50 zł ( w ty m 8 % v a t ) PL ISSN 0239-2941 NR INDEKSU 385050

Bardziej szczegółowo

MISKOLC. ubytovací katalóg. 1 www.hellomiskolc.hu

MISKOLC. ubytovací katalóg. 1 www.hellomiskolc.hu O í O OÓW OOWY 1 www í,, ý, ľ x š, í ť, čť, š š čý ý ľ, ý, ž ž,, ý č í Uč ľ, ň ý ľ í í í žť ť š ý ž ý č ž ý ô, š ď š í O 16 -í š äčš ž? ôž ť ž čť! ý ľ x č ý ť žť šť äčší žý ý í í ď, šš, č, í, í žčíš íš

Bardziej szczegółowo

Rb-28 w ie s łę e2«/ roczne. sprawozdanie z wykonania planu wydatków budżetu państwa za okres od początku roku. d o d n ia 31 g ru d n ia 2006 r.

Rb-28 w ie s łę e2«/ roczne. sprawozdanie z wykonania planu wydatków budżetu państwa za okres od początku roku. d o d n ia 31 g ru d n ia 2006 r. MINISTERSTWO FINANSÓW ul.świętokrzyska 12 00-916 Warszawa ' ' ;^J ' r '/ ódzk' Nazwa sprawom, w^ 0^ 0wie^ Vl em P ^ S kim,-- Wydzial Organizacyjno-Administracyjny ul. Ja g ie llo ń czyka 8 fifi-400 G orzów

Bardziej szczegółowo

Opakowania na materiały niebezpieczne

Opakowania na materiały niebezpieczne Założyciel firmy Georg Utz 1916 1988 Opakowania na materiały 208 GGVS Opakowania na materiały 209 Opakowania na materiały Cer ty fi ko wa ne po jem ni ki Utz jest pro du cen tem sze ro kiej ga my opa ko

Bardziej szczegółowo

Formularz zgłoszeniowy

Formularz zgłoszeniowy Miejscowość i data FUNDACJA INF ORMCYJNA Ul. Wyzwolenia 107 / 65 85-792 Bydgoszcz Formularz zgłoszeniowy DANE O SO BOW E OS OB Y PRO SZ ĄCEJ O P OMOC ( os ob a p eł noletnia) IMIĘ I NAZ WISKO PESEL DOWÓD

Bardziej szczegółowo

ANALIZA Z ZAKRESU OŚWIATY I WYCHOWANIA W LATACH SZKOLNYCH 1 9 6 0 /6 1-1 9 7 1 /7 2

ANALIZA Z ZAKRESU OŚWIATY I WYCHOWANIA W LATACH SZKOLNYCH 1 9 6 0 /6 1-1 9 7 1 /7 2 55 W O J E W Ó D Z K I U R Z Ą D S T A T Y S T Y C Z N Y W O P O L U Do u ż y tk u służbow ego % z. N r.... ANALIZA Z ZAKRESU OŚWIATY I WYCHOWANIA W LATACH SZKOLNYCH 1 9 6 0 /6 1-1 9 7 1 /7 2 O pole G

Bardziej szczegółowo

* m m. Rocznik WOJEWÓDZTWA OPOLSKIEGO OPOLE ROK XIV

* m m. Rocznik WOJEWÓDZTWA OPOLSKIEGO OPOLE ROK XIV * m m Rocznik WOJEWÓDZTWA OPOLSKIEGO 1972 ROK XIV OPOLE WOJEWÓDZKI URZĄD STATYSTYCZNY W OPOLU URZĄD STATYSTYCZNY Opolski Ośrodek Badań Regionalnych 45-951 Opole, ul. Kołłątaja 14 tel. (77) 423 10 00 ROCZNIK

Bardziej szczegółowo

Burmis 'Z Miasta. Janusz. w sprawie dokonania zmian w uchwale budżetowej na 2013 rok. Miasta Maków Mazowiecki

Burmis 'Z Miasta. Janusz. w sprawie dokonania zmian w uchwale budżetowej na 2013 rok. Miasta Maków Mazowiecki ZARZĄDZENIE Nr 270/2013 BURMISTRZA MIASTA MAKÓW MAZOWIECKI Z DNIA 23 SIERPNIA 2013 r. w sprawie dokonania zmian w uchwale budżetowej na 2013 rok. Miasta Maków Mazowiecki Na podstawie art. 30 ust. 2 pkt

Bardziej szczegółowo

STUDIA INFORM ATIC A

STUDIA INFORM ATIC A STUDIA INFORM ATIC A Formerly: Zeszyty Naukowe Politechniki Śląskiej, seria INFORMATYKA Quarterly Volume 23, Number 1 (47) Andrzej KWIECIEŃ ANALIZA PRZEPŁYW U INFORM ACJI W KOM PUTEROW YCH SIECIACH PRZEM

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM JĘZYK NIEMIECKI

ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM JĘZYK NIEMIECKI Miejsce na identyfikację szkoły ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM JĘZYK NIEMIECKI POZIOM ROZSZERZONY CZĘŚĆ I LISTOPAD 2010 Instrukcja dla zdającego Czas pracy 120 minut 1. Sprawdź, czy ar kusz eg za mi

Bardziej szczegółowo

Złożono osobiście, Przesiano pocztą, Nadesłano faxem, Przesłano pocztą elektroniczną FAKTURA VAT

Złożono osobiście, Przesiano pocztą, Nadesłano faxem, Przesłano pocztą elektroniczną FAKTURA VAT PCE PGE D ystrybucja S.A. 44 ęgowano Z a p ia ć ono. r z e le w e m po#, A l S o J i a i. WB. E D A V p A :... PGE Dystrybucja S.A lo / O ul. Garbarska 21A, 20-340 KW») 5TAWCA: Biuro Obsługi Interesami'

Bardziej szczegółowo

Programowanie obiektów

Programowanie obiektów Programowanie obiektów lokalne tabele tymczasowe, globalne tabele tymczasowe, zmienne lokalne, zmienne globalne przypisane wartości zmiennym 1 T-SQL Transact SQL (T-SQL), tak jak inne języki programoawania

Bardziej szczegółowo

WIEDZIEĆ. Czy płacimy popiwek? Jaka przyszłość bezwodnika. W numerze JAK STOI FIRMA NIE MA DROGI DO TYŁU EBY TAK ZAWSZE U KOGO POPAŚ Ć W NIEŁASKĘ C4,

WIEDZIEĆ. Czy płacimy popiwek? Jaka przyszłość bezwodnika. W numerze JAK STOI FIRMA NIE MA DROGI DO TYŁU EBY TAK ZAWSZE U KOGO POPAŚ Ć W NIEŁASKĘ C4, Jaka przyszłość bezodnika maleinoego słr. 1T 2 Wybory społecznych inspekto ró pracy str. 3 Śiatoy ruch humanitarny str. 4 Sądy nie dążają za in flacją str. 5 W e spólnym domu str. 6 Krzyżóka str, 7 Sport

Bardziej szczegółowo

Urząd Miejski Wrocławia

Urząd Miejski Wrocławia Inwestujemy w rozwój lokalny przegląd projektów inwestycyjnych finansowanych ze środków zewnętrznych Tomasz Sołowiej Urząd Miejski Wrocławia PROJEKTY REALIZOWANE PRZEZ WROCŁAW PRZY WSPÓŁUDZIALE FUNDUSZY

Bardziej szczegółowo

Środ ka mi ochro ny indywidualnej wska za ny mi w oce nie ry zy ka za wo do we go przy ob słu dze LPG są także: oku

Środ ka mi ochro ny indywidualnej wska za ny mi w oce nie ry zy ka za wo do we go przy ob słu dze LPG są także: oku BHP NA STACJACH LPG Pra cow nik, przy stę pu jąc do pra cy na sta no wi sku ope ra to ra LPG po wi nien za po znać się z oce ną ry zy - ka za wo do we go dla je go sta no wi ska oraz sto so wać odzież

Bardziej szczegółowo

.* i * r v i * h r i * i

.* i * r v i * h r i * i .* i * r v i * h r i * i Wszystkim sportowcom, trenerom, działaczom, animatorom, sponsorom i mecenasom oraz kibicom i sympatykom sportu r Zdrowych i Spokojnych Świąt Bożego Narodzenia oraz pełnego sukcesów

Bardziej szczegółowo

> STRONY 6 i 7. Marek Plawgo gorzko podsumowuje karierę ŻYCIE BYTOMSKIE

> STRONY 6 i 7. Marek Plawgo gorzko podsumowuje karierę ŻYCIE BYTOMSKIE 977023929430341 77023 9"2943 > STRONY 6 i 7 Marek Plawgo gorzko podsumowuje karierę R E K L A M A WYSOKA NAGRODA ZA WSKAZANIE sprawcy napadu na kobietę ŻYCIE BYTOMSKIE w dniu 29 września (niedziela) o

Bardziej szczegółowo

ZOFIA RATAJCZAK KATOW ICE 1974. & / ). 0 5 4 : A S 9.9 W io O ^ *. *.M

ZOFIA RATAJCZAK KATOW ICE 1974. & / ). 0 5 4 : A S 9.9 W io O ^ *. *.M U N I W E R S Y T E T Ś L Ą S K I 81 ZOFIA RATAJCZAK PSYCHOLOGIA INŻYNIERYJNA KATOW ICE 1974 & / ). 0 5 4 : A S 9.9 W io O ^ *. *.M 13 >4 REDAKTOR NACZELNY WYDAWNICTW UNIW ERSYTETU ŚLĄSKIEGO Jan Blaż REDAKCJA

Bardziej szczegółowo

Na początku czerwca wskoczymy do wody

Na początku czerwca wskoczymy do wody 977023929420420 9 770239"2942 > J 1rUJlNH I t Am fibią z Łagiew nik na Bornholm R E K L A M A studio florystyczne stokrotka ul. matejki 18b, bytom tel. 32/ 386 22 22 www.stokrotka.bytom.pl 26 V DZIEŃ MATKI

Bardziej szczegółowo

RADA NA DZIŚ. Kompletny zapis artykułu dostęp ego pod adrese : http://www.strategie-rozwoju.pl/o-smierci-rada-na-dzis/

RADA NA DZIŚ. Kompletny zapis artykułu dostęp ego pod adrese : http://www.strategie-rozwoju.pl/o-smierci-rada-na-dzis/ Kompletny zapis artykułu dostęp ego pod adrese : http://www.strategie-rozwoju.pl/o-smierci-rada-na-dzis/ Spis treś i Mądrość ludzi łody h... 3 Rada dla żyją y h... 4 www.strategie-rozwoju.pl Piotr Michalak

Bardziej szczegółowo

Rewolucja w śmieciachczytaj str.

Rewolucja w śmieciachczytaj str. 977023929430326 > 9 7 7 0 2 9"294 ŻYCIE BYTOMSKIE REKLAMA D O nu STACJA PALIW NAJTANIEJ W MIEŚCIE SPRAWDŹ CENY! 513-359-583 Bytom, ul. św. Elżbiety 6 300 m od kopalni Bobrek Ukazuje się od 1956 r. w Bytom

Bardziej szczegółowo

9 7 / m S t a n d a r d w y m a g a ń - e g z a m i n m i s t r z o w s k i dla zawodu F O T O G R A F Kod z klasyfikacji zawodów i sp e cjaln oś ci dla p ot r ze b r yn ku p r acy Kod z klasyfikacji zawodów

Bardziej szczegółowo

Í í Í Á ń ý ý Ż í í ď Í Ĺ ń Í ń Ę ń ý Ż Ż ź ń ń Ę ń ý ý í ŕ Ĺ Ĺ Í Á í Ż Í É Í Ü ö ä Ż Ż Ż Ę ń ć Ę Ż ń Ę Ż ć ń Ł Ą ń Ę í Ę Ż Ż ý Ż Ż Ą Í É đ í Ł Ę Ł ć ő ť Ę ń í ć Í Ę Ę Ł Ą Ł ć ď ć Ę Ę ń Ó Ü ü Ĺ ý Ę ä í

Bardziej szczegółowo

Ł Ź Ą Ż Ż Ź Ł Ż Ć Ć Ż Ż ć Ź Ż Ż Ż Ć Ż Ć ź ć Ż ż ż Ż Ż ć Ż ż Ż Ż Ż ć Ż ż ć Ć ź Ą Ż Ż ż ć Ź Ż ż Ą Ą Ż ć Ź ź Ż ź ć Ą ć ć ż ż ź ź ć ć ż ż ż ź ć ć Ą ż Ą ż ż Ż Ż Ż ć ż Ż ć ż Ł Ż Ą Ż ź ż ć Ż Ż Ż Ć Ź Ź Ż Ą ć

Bardziej szczegółowo

Gazeta Jarocińska. NUMER 4 (122) IV Jarocin, 29 stycznia 1993 r. CENA 3000 zl

Gazeta Jarocińska. NUMER 4 (122) IV Jarocin, 29 stycznia 1993 r. CENA 3000 zl Gazeta Jarocińska TY G O D N IK ZIEMI JARO CIŃSKIEJ NUMER 4 (122) IV Jarocin, 29 stycznia 1993 r. CENA 3000 zl LUZ BEZ LUZU Od ponad miesiąca oczekiwałam, ja k zresztą chyba większość jarociniaków, na

Bardziej szczegółowo

Jak działa mikroskop? Konspekt lekcji

Jak działa mikroskop? Konspekt lekcji Jak działa mikroskop? Konspekt lekcji Zajęcia zgodne z niniejszym konspektem przeprowadzono z uczniami klasy I gimnazjum podczas Klubu Młodego Odkrywcy DawBas, działającego przy Zespole Szkół w Górsku.

Bardziej szczegółowo

Đ ±»µ ± ż»»ł ± ż ż» ± ż Ľ«±ľ± ż ą»»ł µ± ż»ł «µż Ó ± ±ş Ő»

Đ ±»µ ± ż»»ł ± ż ż» ± ż Ľ«±ľ± ż ą»»ł µ± ż»ł «µż Ó ± ±ş Ő» ±şň Ľ żľň ň ߼żł Ü ľ ± µ łą ň Óż ż ż Đż Ľ ň Üżł ż Ý» ż ± Mikołaj Wróblewski Wydział Informatyki Ř«ľ» Í»Ľ б» µż б ż µż Óż Í ż» µ Őż»Ľ ż Í» ± ż ż» Í»ł- «ň Đ ± ± ± íô ęđóçęë б ż Đ ±»µ ± ż»»ł ± ż ż» ± ż

Bardziej szczegółowo

Ł u m i ń s k i z w o l n i o n y, t e a t r d o l i k w i d a c j i. Elektronik wróci. ' 'i'

Ł u m i ń s k i z w o l n i o n y, t e a t r d o l i k w i d a c j i. Elektronik wróci. ' 'i' 977023929430302 7702 9"294 STRONA 9 Ł u m i ń s k i z w o l n i o n y, t e a t r d o l i k w i d a c j i R E K L A M A S z a n o w n y c h K lie n tó w u p r z e j m i e z a w ia d a m ia m y o w z n o

Bardziej szczegółowo

ý Ą Ż í đ í ż Ż Ż ĺ Ł ĺ ź ż Ż Í Í ĺ ĺ ĺ ĺ ĺ ĺ ĺ ĺ ý ý ń ť Ż Ż ć ż ń Í í ń ż ĺ ĺ Ó Í ĺ ť Ż ĺ ĺ ý Ę Ś ń ĺ ý ý Í ý ĺ í ĺ ĺ ĺ ĺ Í Ę ĺ ĺ ĺ ĺ ĺ ĺ Ś ż ĺ ż ż ć ż ż ć ĺ ý Ż ż đ ĺ ż ż đ í ŕ Ż Ż ő ż Ę í Ż ŕ ń ż Ż

Bardziej szczegółowo

Wykonanie posadzki betonowej

Wykonanie posadzki betonowej Wykonanie posadzki betonowej Gładź betonowa grubości 8-10 cm powinna być zbrojona siatką stalową. NARZĘDZIA I MATERIAŁY poziomnica miarka deski grubości 27 mm linijka deski grubości 12 mm, służące do wyznaczenia

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczenia osobowe. Og lne Warunki Ubezpieczenia Sp³aty Kredytu dla Kredytobiorc w Banku PAKIET MULTIBEZPIECZNY. Allianz ubezpieczenia od A do Z.

Ubezpieczenia osobowe. Og lne Warunki Ubezpieczenia Sp³aty Kredytu dla Kredytobiorc w Banku PAKIET MULTIBEZPIECZNY. Allianz ubezpieczenia od A do Z. Ubezpieczenia osobowe Og lne Warunki Ubezpieczenia Sp³aty Kredytu dla Kredytobiorc w Banku PAKIET MULTIBEZPIECZNY Allianz ubezpieczenia od A do Z. Spis treœci.........................................................................................................

Bardziej szczegółowo

ZYCIE BYTOMSKIE. TANIEC TOWARZYSKI 6-7 lat; 8-10 lat; 11-15 lat. Janusz Paczocha i P o ro zu m ie n ie dla B yto m ia P d B.

ZYCIE BYTOMSKIE. TANIEC TOWARZYSKI 6-7 lat; 8-10 lat; 11-15 lat. Janusz Paczocha i P o ro zu m ie n ie dla B yto m ia P d B. 977023929420437 > STRONA I Nie zabiorą nam muzeum REKLAMA Kandydat na P rezydenta Bytom ia 9 770239"2 9 4 2 ZYCIE BYTOMSKIE Ukazuje się od 1956r. w Bytom iu i R adzionkow ie 37 (2880) 10.09.2012 Cena 1,50

Bardziej szczegółowo

ŻYCIE BYTOM SKIE. Górnicza orkiestra zagra na Barbórkę SANTE"

ŻYCIE BYTOM SKIE. Górnicza orkiestra zagra na Barbórkę SANTE 977023929420449 > Górnicza orkiestra zagra na Barbórkę 77023 9"2942 ŻYCIE BYTOM SKIE R E K L A M A studio florystyczne stokrotka ul. matejki 18b, bytom tel. 32/ 386 22 22 www.stokrotka.bytom.pl 4 GRUDNIA

Bardziej szczegółowo

wychodzi wraz z dodatkiem ilustrowanym w niedzielę rano*

wychodzi wraz z dodatkiem ilustrowanym w niedzielę rano* Nalcżytolć pocztową opłacono rycgałtem. ASŁO NARODO wychodzi wraz z dodatkiem ilustrowanym w niedzielę rano* Cena c y z s m o l a r i a 25 gr. z dodatkiem ilustrowanym. 60 gr. RoK 1. RraKów, 17 maja 1925.

Bardziej szczegółowo

! " # $%!&" '! ("") " #!* +

!  # $%!& '! ()  #!* + ! " # $%!&" '! ("" " #!* + !" # $ %! # % & '" # % '( * " ++ " & " ' $ + -! "!" '. / % " ( % 0 1 %"0 2 3 4!"& 5% " +! 3# 67 "## & % +0 58 0 9:7+ 0(.!+ %8. ;. ; 7%. %!"( < %8( #=!" 0 # 0 # ( " " 3 + #- >

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI IN S P EKT OR A T OC H R ON Y ŚR ODOWIS KA W KR A KOWIE M 2 0 0 2 U RAPORT O STANIE ŚRODOWISK A W WOJ EWÓ DZ TWIE AŁ OPOL SK IM W ROK BIBLIOTEKA MON ITOR IN G U ŚR OD OW IS KA K r a k ó w 2003

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA GEOGRAFII PRZEMYSŁU

ZAGADNIENIA GEOGRAFII PRZEMYSŁU DOKUMENTACJA GEOGRAFICZNA ZESZYT 6 ZAGADNIENIA GEOGRAFII PRZEMYSŁU Opracowali: H. MALARECKA SIMBIEROWICZ, J. GRZESZCZAK WYKAZ ZESZYTÓW PRZEGLĄDU ZAGRANICZNEJ LITERATURY GEOGRAFICZNEJ 1 9 61 za ostatnie

Bardziej szczegółowo

Terminy określone w ogólnych warunkach umowy podstawowej stosuje się odpowiednio w niniejszych ogólnych warunkach ubezpieczenia.

Terminy określone w ogólnych warunkach umowy podstawowej stosuje się odpowiednio w niniejszych ogólnych warunkach ubezpieczenia. Ogólne warunki dodatkowego ubezpieczenia na wypadek śmierci lub trwałego i całkowitego inwalidztwa w wyniku nieszczęśliwego wypadku Niniejsze ogólne warunki ubezpieczenia na wypadek śmierci lub trwałego

Bardziej szczegółowo

NA SASKIEJ KĘPIE. Niewielki, lecz funkcjonalny salon został konsekwentnie urządzony w stonowanej kolorystyce z ożywczymi akcentami limonki

NA SASKIEJ KĘPIE. Niewielki, lecz funkcjonalny salon został konsekwentnie urządzony w stonowanej kolorystyce z ożywczymi akcentami limonki APARTAMENT NA SASKIEJ KĘPIE t e k s t i s t y l i z a c j a : J o a n n a W o y d a / M i ó d M a l i n a S t u d i o, z d j ę c i a : Ł u k a s z K o z y r a / M i ó d M a l i n a S t u d i o, p r o j

Bardziej szczegółowo

C za. r ze j. a ce POLICJA. e c ka. ow a. w a W. z 23. Krótka. zna. K ąp ielo PKS PKS. lażo PKS. PKS Konecka

C za. r ze j. a ce POLICJA. e c ka. ow a. w a W. z 23. Krótka. zna. K ąp ielo PKS PKS. lażo PKS. PKS Konecka Czrn 22 n k Trs Cz 34 do w W j z Pom n "Pie ik Przyro kło Gtn dy iki" Kon ec r 35 k Dorzeczn 21 33 Spółdzielcz 19 20 32 18 31 17 29 Re lk 25 30 so w 11 16 12 10 Sos now 28 24 Tur ys 6 5 14 13 lżo w K ąp

Bardziej szczegółowo

S z a nowni P a ń s t wo! t y m rok u p oj a wi ą s i ę p i e rws i a b s ol we nc i rz e m i e ś l ni c z e j na u k i z a wod u na wy s z k ol e ni e, k t ó ry c h m i s t rz om s z k ol ą c y m b ę

Bardziej szczegółowo

(54)Informacyjno-kredytowa karta optyczna oraz czytnik karty

(54)Informacyjno-kredytowa karta optyczna oraz czytnik karty RZECZPO SPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 159200 (13) B1 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (21) Numer zgłoszenia: 271335 (22) Data zgłoszenia: 21.03.1988 (51) IntCl5: G06K7/10 (54)Informacyjno-kredytowa

Bardziej szczegółowo

z NarodowymBankiemPolski Narodowy Bank Polski Codziennie podwajamy komuś pensję

z NarodowymBankiemPolski Narodowy Bank Polski Codziennie podwajamy komuś pensję 977023929440203 9 7 7 0 2 3 9 "2 9 4 4 > STRONA 2 STRONA 22 Bytom zrobił milowy krok Feriada artystyczna i ekologiczna ZYCIE BYTOMSKIE Ukazuje się od 1956r. w Bytom iu i R adzionkow ie 03 (2951) PL ISSN

Bardziej szczegółowo

Jarocińska. Szesnaste Prezentacje Teatralne. Dzieci radnymi. W numerze: CO O. Pierwsza Majówka. P r z e d p o d w y ż k ą - d o p e ł n a

Jarocińska. Szesnaste Prezentacje Teatralne. Dzieci radnymi. W numerze: CO O. Pierwsza Majówka. P r z e d p o d w y ż k ą - d o p e ł n a co 0 N CO O Jarocińska TYGODNIK ZIEMI JAROCIŃSKIEJ Herbapol Klęka s.a. 63-040 Nowe Miasto nad W artą tel./fax (0-667) 580-06 W numerze: Radni na półmetku Rolnicza wegetacja Zburzyć amfiteatr? Kolarze w

Bardziej szczegółowo

Cisco Graduate Recruitment - Central & E astern E urop e Program C i s c o S al e s A s s oc i at e Kogo poszukujemy i jak aplikować? Katarzyna N ał ę c z k nal e c z@ c i s c o. c o m R e g i o nal R

Bardziej szczegółowo

NIEZNANE RYSUNKI STANISŁAWA WYSPIAŃSKIEGO

NIEZNANE RYSUNKI STANISŁAWA WYSPIAŃSKIEGO jj b lą fgą g ( jg l Pl l ż Pl ę ł ńg N lł ś K Wlg ć ą l j bś 9 Nłlj ęś łś ż ę bć ąż j j j ę l ę j Oją ją f ąją jś bń 30 Wj Bł Fg g ł ąż Wj Bł S l K XIX Cęść g: j Wń ż ę l b ł W Uv T S R Sł Wńg K 93 4

Bardziej szczegółowo

NOWENNA DO MARYI WSPOMOZYCIELKI WIERNYCH 2013

NOWENNA DO MARYI WSPOMOZYCIELKI WIERNYCH 2013 NOWENNA DO MARYI WSPOMOZYCIELKI WIERNYCH 2013 Dzień pierwszy 15 maj: O e ie ależy podkreślić z a iskie, że Pa Bóg h e poprzez li z e łaski wsławić Maryję, swoją Rodzi ielką, azywa ą wspo oży ielską. Św.

Bardziej szczegółowo

A C T A U N I V E R S I T A T I S L O D Z I E N S I S FOLIA OECONOMICA 92, 19B9. Bożena M ikołajczyk*

A C T A U N I V E R S I T A T I S L O D Z I E N S I S FOLIA OECONOMICA 92, 19B9. Bożena M ikołajczyk* A C T A U N I V E R S I T A T I S L O D Z I E N S I S FOLIA OECONOMICA 9, 19B9 Bożena M ikołajczyk* PRZEKSZTAŁCANIE FORM WŁASNOŚCI MIESZKAŃ SPÓŁDZIELCZYCH A ZASADY ICH FINANSOWANIA 1. Uwagi wstępne Uprawnienia

Bardziej szczegółowo

Katedra Historii Literatury Polskiej Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Gdańsku. Biuletyn Polonistyczny 7/20, 123-129

Katedra Historii Literatury Polskiej Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Gdańsku. Biuletyn Polonistyczny 7/20, 123-129 Katedra Historii Literatury Polskiej Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Gdańsku Biuletyn Polonistyczny 7/20, 123-129 1964 123 Treść: W.Madyda: Uwagi A rystotelesa i "katartycznym" w pływ ie trag e d ii. -

Bardziej szczegółowo

Terapia DHEA u kobiet

Terapia DHEA u kobiet Dr n. med. Micha³ Rabijewski Klinika Endokrynologii CMKP w Warszawie Kierownik Kliniki: dr hab. n. med. Wojciech Zgliczy ski, prof. nadzw. w CMKP Terapia DHEA u kobiet Nie do b r an dro ge n w u ko biet

Bardziej szczegółowo

Piotr Wojciechowski PRAWO PRACY. Poradnik dla pracodawcy

Piotr Wojciechowski PRAWO PRACY. Poradnik dla pracodawcy Piotr Wojciechowski PRAWO PRACY Poradnik dla pracodawcy Projekt graficzny okładki Dorota Zając Opracowanie redakcyjne Izabella Skrzecz Opracowanie typograficzne i łamanie Barbara Charewicz Copyright Główny

Bardziej szczegółowo

Wygraj wyjazd do Brukseli

Wygraj wyjazd do Brukseli 977023929430316 > Ś T T : p r z e t r w a n ie c z y Wygraj wyjazd do Brukseli b a n k r u c tw o 39"2943 Ż Y C E B Y T Ukazuje się od 1956r. w Bytomiu i Radzionkowie 16 (2912 ) S K Cena Y T E 1,50 zł

Bardziej szczegółowo