Współpraca instytucji pomocy społecznej z innymi instytucjami

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Współpraca instytucji pomocy społecznej z innymi instytucjami"

Transkrypt

1 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego Współpraca istytucji pomocy społeczej z iymi istytucjami a tereie gmiy, powiatu, województwa zajmującymi się pomocą i wsparciem rodzi i jej wpływ a skuteczość działań pomocy społeczej Raport z badaia ilościowego przeprowadzoego a tereie województwa śląskiego Katowice, wrzesień 2014 Publikacja ws półfias o wa a prz ez Ui ę Eur op ejską w ram ach Eur op ejskiego Fud uszu Społec z ego. 1

2 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego SPIS TREŚCI 1. STRESZCZENIE WPROWADZENIE Czym jest współpraca? Formy współpracy Tematyka problemów podejmowaych podczas współpracy Pozytywe stroy podejmowaia współpracy Przeszkody towarzyszące współpracy z iymi istytucjami Istytucje działające a tereie gmi, powiatów i województw w zakresie pomocy i wsparcia rodzi Uregulowaia prawe dotyczące współpracy Współpraca z orgaizacjami pozarządowymi ZAŁOŻENIA METODOLOGICZNE Cel badaia Problemy badawcze Charakterystyka badaych Techiki i arzędzia badawcze WYNIKI BADANIA Aaliza daych zastaych Aaliza wyików badaia Współpraca OPS i PCPR z iymi istytucjami Problemy rozwiązywae w ramach współpracy Formy współpracy Bariery utrudiające współpracę Czyiki ułatwiające współpracę w zakresie wsparcia rodziy Korzyści ze współpracy w zakresie wsparcia rodziy Wyzwaia w ramach współpracy w zakresie wsparcia rodziy Bariery utrudiające współpracę z orgaizacjami pozarządowymi Czyiki ułatwiające współpracę z orgaizacjami pozarządowymi Korzyści ze współpracy z orgaizacjami pozarządowymi Wyzwaia w ramach współpracy z orgaizacjami pozarządowymi WNIOSKI SPIS TABEL SPIS WYKRESÓW ANEKS

3 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego 1. STRESZCZENIE Niiejsza publikacja przedstawia wyiki badaia Współpraca istytucji pomocy społeczej z iymi istytucjami a tereie gmiy, powiatu, województwa zajmującymi się pomocą i wsparciem rodzi i jej wpływ a skuteczość działań pomocy społeczej (w skrócie Współpraca istytucji pomocy społeczej z iymi istytucjami ). Wyżej wymieioe badaie składało się z dwóch etapów: aalizy daych zastaych (desk research) oraz właściwego badaia ilościowego. To ostatie przeprowadzoo metodą CAWI za pomocą kwestioariusza akiety zamieszczoego w Cetralej Aplikacji Statystyczej w formie sprawozdaia jedorazowego. Proces zbieraia daych obejmował okres od r. do r. Aalizę daych zastaych oparto o trzy główe źródła iformacji: 1) Formularz Ocea Zasobów Pomocy Społeczej - edycja 2013/2014, 2) Bak Daych Lokalych GUS oraz bazę orgaizacji pozarządowych dostępą a stroie Badaą populację staowiły wszystkie działające w województwie śląskim podstawowe jedostki orgaizacyje pomocy społeczej: miejskie ośrodki pomocy rodziie (MOPR), ośrodki pomocy społeczej (OPS) oraz powiatowe cetra pomocy rodziie (PCPR), tj. 184 istytucje. Akiety wypełiło 176 jedostek, co ozacza, że stopa zwrotu wyiosła 95,7%. Aaliza daych zastaych wykazała, że w województwie śląskim w 2013 roku: co trzecia gmia zlecała orgaizacjom pozarządowym realizację zadań (w trybie działalości pożytku publiczego i/lub w trybie zamówień publiczych); istytucje pomocy i wsparcia prowadzoe przez orgaizacje pozarządowe fukcjoowały w co piątej gmiie; prawie 3 razy więcej orgaizacji pozarządowych działało a rzecz przezwyciężaia trudych sytuacji życiowych oraz w zakresie działalości wspierającej w porówaiu z działaiem a rzecz rozwoju gospodarczego oraz przeciwdziałaiem bezrobociu. Wyiki badaia Współpraca istytucji pomocy społeczej z iymi istytucjami wskazują a duże różice w poziomie współdziałaia badaych jedostek z poszczególymi rodzajami podmiotów. Do parterów, z którymi współpracowao ajczęściej ależały: sądy rodzie (99,4%), powiatowe urzędy pracy (98,9%) i policja (98,3%). Z kolei do istytucji charakteryzującymi się ajiższymi wskaźikami współpracy ależały: uiwersytety trzeciego wieku (19,3%), ośrodki adopcyje (23,3%) i podmioty ekoomii społeczej. Badae jedostki deklarowały współpracę przeciętie z 13,3 rodzajami istytucji. Wskaźik te był ajwyższy w przypadku MOPR-ów (17,9). Dla OPS-ów i PCPR-ów był zbliżoy i wyiósł odpowiedio 12,8 oraz 12,6. Dało się zauważyć prawidłowość, polegającą a tym, że im bardziej miejska gmia, tym liczba rodzajów istytucji, z którymi współpracuje jest większa. W przypadku gmi wiejskich aalizoway wskaźik wyiósł 12,4, w gmiach miejsko-wiejskich - 13,4, atomiast w gmiach miejskich - 15,3. W ramach badaia akietowae jedostki, które współpracowały z iymi istytucjami, proszoe były o scharakteryzowaie poziomu ograiczeń/trudości we współpracy, oceę skuteczości działań podejmowaych w jej zakresie oraz oceę zadowoleia ze wspólie prowadzoych działań. 3

4 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego Poziom ograiczeń oceiao a skali 1-5, gdzie 1 ozaczało, że trudości w ogóle ie występują, a 5, że występują w bardzo dużym stopiu. Geeralie moża stwierdzić, że poziom ograiczeń postrzegay przez podstawowe jedostki orgaizacyje pomocy społeczej był stosukowo iski. W przypadku wszystkich typów istytucji ocey występujących trudości kształtowały się poiżej średiej wyoszącej 3,00. Najkorzystiejsze ocey uzyskały: gmie komisje rozwiązywaia problemów alkoholowych (1,84), ośrodki kultury (1,75) oraz placówki wsparcia dzieego (1,71). Z kolei ajwiększe trudości we współpracy występowały w przypadku: sądów rodziych (2,48) oraz placówek ochroy zdrowia (2,40). Ocey skuteczości działań podejmowaych we współpracy z iymi istytucjami dokoywao w skali 1-5, przy czym 1 ozaczało działaia w ogóle ieskutecze, a 5 działaia bardzo skutecze. Ogólie rzecz biorąc badae jedostki dobrze oceiły skuteczość wspólie podejmowaych działań. Najlepiej oceiao współpracę z placówkami wsparcia dzieego (4,22), warsztatami terapii zajęciowej (4,17) oraz ośrodkami wsparcia (4,04). Najmiej korzyste ocey przypadły: placówkom ochroy zdrowia (3,43), sądom rodziym (3,51) oraz służbie więzieej (3,56). Zadowoleie ze współpracy rówież było oceiae w skali 1-5, przy czym 1 ozaczało brak zadowoleia, a 5 wysoki poziom zadowoleia. Najwięcej zadowoleia przyosiła współpraca z: placówkami wsparcia dzieego (4,21), warsztatami terapii zajęciowej (4,17) oraz gmiymi komisjami rozwiązywaia problemów alkoholowych (4,13), ajmiej z placówkami ochroy zdrowia (3,48), sądami rodziymi (3,51) oraz ze służbą więzieą (3,68). Spośród problemów społeczych wymieioych w ustawie o pomocy społeczej w ramach współpracy z iymi istytucjami ajczęściej rozwiązywao kwestie przemocy w rodziie, bezrobocia oraz bezradości w sprawach opiekuńczo-wychowawczych i prowadzeiu gospodarstwa domowego. Do ajpopulariejszych form współpracy w zakresie wsparcia rodziy ależały: wymiaa iformacji i doświadczeń, szkoleia pracowików oraz działaia iformacyje i promocyje dla osób wykluczoych i/lub zagrożoych wykluczeiem społeczym. Wśród czyików ajbardziej utrudiających współpracę badae jedostki ajczęściej wymieiały iespóje i ieprecyzyje przepisy prawe. Duży problem staowił także admiar obowiązków. Często jako barierę utrudiającą współpracę wymieiao rówież iewystarczający przepływ iformacji. Z kolei wśród czyików ułatwiających współdziałaie w zakresie wsparcia rodziy a czoło zdecydowaie wysuęła się odpowiedź kompeteti pracowicy. Na kolejych miejscach zalazły się: kosekwecja i skuteczość w działaiu oraz bliskie sąsiedztwo współpracujących istytucji. W opiii badaych jedostek ajwiększą korzyścią wyikającą ze współpracy międzyistytucjoalej jest zwiększeie skuteczości pomocy - wskazało ją poad dwie trzecie istytucji. Do iych ważych korzyści ależy zaliczyć sprawiejsze załatwiaie spraw oraz wymiaę wiedzy i doświadczeń pomiędzy jedostkami. Akietowae jedostki pytao rówież o wyzwaia stojące przed imi w ramach współpracy międzyistytucjoalej w zakresie wsparcia rodziy. Pytaie to miało charakter otwarty. Uzyskae odpowiedzi wskazują, że badae istytucje chciałyby dalszego rozwoju współpracy z różymi parterami, kotyuowaia już awiązaej współpracy, poprawy 4

5 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego skuteczości działań, rozwoju form pomocy rodziie oraz rozwoju aktywizacji klietów. Osiągięciu tych celów w ich opiii będą służyły: wypracowaie stadardów współpracy, wymiaa poglądów, opiii, wiedzy, iformacji oraz poprawa koordyacji działań. Z kolei do barier w osiągięciu skuteczego współdziałaia zaliczao: przeciążeie pracą, biurokratyzację działań oraz iestabilość prawa. Orgaizacje pozarządowe pełią bardzo ważą rolę w zakresie wsparcia rodzi potrzebujących pomocy. Zalazło to swoje odzwierciedleie w badaiu Współpraca istytucji pomocy społeczej z iymi istytucjami poprzez umieszczeie dodatkowego bloku pytań dotyczących współpracy MOPR-ów, OPS-ów i PCPR-ów z istytucjami ależącymi do III sektora. Pierwsze z pytań dotyczyło barier utrudiających współpracę z orgaizacjami pozarządowymi. Według badaych jedostek do główych czyików egatywie wpływających a wspólą realizację zadań ależą: iespóje i ieprecyzyje przepisy prawe, admiar obowiązków oraz iewystarczający przepływ iformacji. Z kolei decydującym czyikiem ułatwiającym współpracę są kompeteti pracowicy. Na kolejych miejscach zalazły się: kosekwecja i skuteczość w działaiu oraz sprawy i właściwy przepływ iformacji. Współpraca międzyistytucjoala ie może staowić celu samego w sobie. Podstawowym warukiem sukcesu w tej dziedziie są korzyści, jakie przyosi oa poszczególym parterom. Według podstawowych jedostek orgaizacyjych pomocy społeczej współpraca z orgaizacjami pozarządowymi wpływa przede wszystkim a zwiększeie skuteczości pomocy. Co piąta z ich wskazała a zwiększeie się wachlarza dostępych usług, a co ósma a sprawiejsze załatwieie spraw. Wspóle działaia jedostek orgaizacyjych pomocy społeczej oraz orgaizacji pozarządowych wiążą się jedak z liczymi wyzwaiami. Pytaie odoszące się do tych kwestii miało charakter otwarty. Otrzymae odpowiedzi wskazują, że akietowae jedostki w ramach dalszej współpracy z orgaizacjami pozarządowymi stawiają sobie za cel: poszerzeie zakresu współpracy, zwiększeie skuteczości podejmowaych działań oraz wspóle opracowaie i wdrażaie strategii, programów i projektów. Osiągięciu tych celów sprzyjać będzie: polepszeie przepływu wiedzy i iformacji między istytucjami, wypracowywaie stadardów współpracy oraz włączeie do iej owych parterów. Z kolei jako zagrożeia dla współdziałaia z orgaizacjami pozarządowymi badae jedostki wymieiły: admiar obowiązków, przeciążeie pracą, brak środków fiasowych oraz brak ifrastruktury. 5

6 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego 2. WPROWADZENIE Niiejszy raport staowi prezetację wyików badaia Współpraca istytucji pomocy społeczej z iymi istytucjami a tereie gmiy, powiatu, województwa zajmującymi się pomocą i wsparciem rodzi i jej wpływ a skuteczość działań pomocy społeczej. Badaie to było realizowae przez Cetrum Rozwoju Zasobów Ludzkich (CRZL) we współpracy z przedstawicielami 16 województw, w tym 12, w których w ramach projektu systemowego Koordyacja a rzecz aktywej itegracji, działają obserwatoria itegracji społeczej (OIS). Kocepcję badawczą, tj. pytaia badawcze oraz arzędzie badawcze, opracowao w ramach cyklu spotkań przedstawicieli województw zorgaizowaych przez Cetrum Rozwoju Zasobów Ludzkich w pierwszej połowie 2014 roku. Główym źródłem iformacji wykorzystaym do opracowaia iiejszego raportu była akieta skierowaa do ośrodków pomocy społeczej i powiatowych cetrów pomocy rodziie. Dodatkowo zebrae w trakcie badaia iformacje uzupełioo daymi pochodzącymi między iymi z: formularzy Ocea zasobów pomocy społeczej - edycja 2013/2014, bazy daych orgaizacji pozarządowych dostępej a stroie iteretowej 1 a także Baku Daych Lokalych GUS. 2 W raporcie ujęto iformacje dotyczące w szczególości: istytucji, z którymi w 2013 roku współpracowały badae jedostki, problemów społeczych, które ajczęściej były wspólie rozwiązywae, form współdziałaia oraz czyików mających wpływ a zakres prowadzoego współdziałaia. Poadto w opracowaiu uwzględioo zagadieia ocey skuteczości działań podejmowaych w ramach współpracy z poszczególymi rodzajami istytucji. Wiedza a temat współpracy istytucji pomocy społeczej z iymi istytucjami zajmującymi się pomocą i wsparciem rodzi staowi waży elemet w procesie wytyczaia kieruków dalszego rozwoju systemu pomocy i itegracji społeczej. Autorzy iiejszego opracowaia dziękując miejskim ośrodkom pomocy rodziie, ośrodkom pomocy społeczej oraz powiatowym cetrom pomocy rodziie, które wzięły udział w badaiu mają adzieję, że okaże się oo źródłem iformacji pomocym w realizacji powyższego celu. 1 [dostęp: r.]. 2 [dostęp: r.]. 6

7 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego 2.1. Czym jest współpraca? Pojęcie współpracy rozumiae jest w róży sposób. Według W. Okoia współpraca jest współdziałaiem ze sobą jedostek lub grup ludzi wykoujących swoje cząstkowe zadaia, aby osiągąć jakiś wspóly cel; opiera się a wzajemym zaufaiu i lojalości oraz a podporządkowaiu się celowi, ależycie uświadomioemu sobie przez wszystkie jedostki lub grupy. 3 Natomiast Słowik PWN współpracę określa jako działalość prowadzoą wspólie przez jakieś osoby, istytucje lub państwo. 4 Aby podjęta współpraca przebiegała prawidłowo iezbęde jest określeie tego, w jakiej formie będą podjęte działaia, do jakiego obszaru tematyczego się odoszą, a także prawe aspekty współdziałaia określoe w poszczególych ustawach. Mając a uwadze zakres tematyczy iiejszego badaia dotyczącego współpracy międzyistytucjoalej do ustaw tych ależą w szczególości: ustawa o działalości pożytku publiczego i o wolotariacie 5, ustawa o wspieraiu rodziy i systemie pieczy zastępczej 6, ustawa o pomocy społeczej, 7 ustawa o zatrudieiu socjalym 8, ustawa o promocji zatrudieia i istytucjach ryku pracy 9 oraz ustawa o rehabilitacji zawodowej i społeczej oraz zatrudiaiu osób iepełosprawych Formy współpracy Współpraca może przejawiać się w różych formach. Najczęściej są to: działaia iformacyje i promocyje dla osób wykluczoych i/lub zagrożoych wykluczeiem społeczym; realizacja i/lub uczestictwo we wspólych projektach fiasowaych z fuduszy uijych; realizacja i/lub uczestictwo we wspólych programach aktywości lokalej; szkoleia pracowików; działaia a rzecz rozwoju ekoomii społeczej; prowadzeie zitegrowaych baz daych; wymiaa iformacji i doświadczeń; prowadzeie aaliz/badań wybraych problemów społeczych. 3 W. Okoń, Nowy słowik pedagogiczy, Wydawictwo Żak, Warszawa 1996, s Słowik PWN, [dostęp: r.]. 5 Ustawa z dia 24 kwietia 2003 r. o działalości pożytku publiczego i o wolotariacie (t.j. Dz. U. z 2010 r., Nr 234, poz z póź. zm.). 6 Ustawa z dia 9 czerwca 2011 r. o wspieraiu rodziy i systemie pieczy zastępczej (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 135 z póź. zm.). 7 Ustawa z 12 marca 2004 r. o pomocy społeczej (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 182 z póź. zm.). 8 Ustawa z dia 13 czerwca 2003 r. o zatrudieiu socjalym (Dz. U. z 2011 r., Nr 43, poz. 225, z póź. zm.). 9 Ustawa z dia 20 kwietia 2004 r. o promocji zatrudieia i istytucjach ryku pracy (Dz.U. z 2013 r., poz. 674 z póź. zm.). 10 Ustawa z dia 27 sierpia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społeczej oraz zatrudiaiu osób iepełosprawych (t.j. Dz. U. z 2011 r., Nr 127, poz. 721 z póź. zm.). 7

8 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego 2.3. Tematyka problemów podejmowaych podczas współpracy Poszczególe istytucje oraz trzeci sektor podejmują działaia między iymi w wymieioych w ustawie o pomocy społeczej obszarach: Przemocy w rodziie; Bezradości w sprawach opiekuńczo wychowawczych; Ubóstwa; Bezrobocia; Niepełosprawości; Uzależieia (alkohol, arkotyki); Sieroctwa; Bezdomości; Długotrwałej i ciężkiej choroby; Potrzeby ochroy ofiar hadlu ludźmi oraz macierzyństwa i wielodzietości; Trudości w itegracji cudzoziemców; Trudości w przystosowaiu do życia po zwolieiu z zakładu karego; Zdarzeń losowych i sytuacji kryzysowych; Klęsk żywiołowych i ekologiczych Pozytywe stroy podejmowaia współpracy Do czyików, które mogą mieć pozytywy wpływ a przebieg podjętej współpracy ależą: sprawy i właściwy przepływ iformacji; wysoki poziom kompetecji pracowików; zajomość zadań realizowaych przez ie istytucje; dyspozycyjość i szybkość reakcji; kosekwecja i skuteczość w działaiu bliskie sąsiedztwo współpracujących istytucji; określeie wspólych celów dla współpracujących istytucji i orgaizacji w dokumetach (p. w programach bądź strategiach) przyjmowaych przez samorządy wszystkich szczebli; zapisy ustaw wymieioych w pukcie Ustawa z dia 12 marca 2004 roku o pomocy społeczej (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 182 z póź. zm.). 8

9 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego Do potecjalych korzyści, jakie mogą wyikać z podjętej współpracy między poszczególymi jedostkami, istytucjami i trzecim sektorem, moża zaliczyć: sprawiejsze załatwiaie spraw; zwiększeie skuteczości pomocy; dostęp do wypracowaych stadardów; wymiaa wiedzy i doświadczeń pomiędzy jedostkami; zwiększeie kotroli społeczej ad działaiami pomocowymi prowadzoymi przez podmioty życia publiczego; formale i merytorycze zbliżeie do siebie istytucji, których współpraca abiera szczególego zaczeia w sytuacji, gdy pogłębioy zostaie proces deistytucjoalizacji systemu pomocowego Przeszkody towarzyszące współpracy z iymi istytucjami. Podczas każdej współpracy możliwe jest wystąpieie przeszkód, które wpływają a jej jakość. Może się to wiązać z: brakiem społeczej akceptacji i przyzwoleia a stosowae formy i wielkość udzielaej pomocy; brakiem odpowiedio przygotowaych wolotariuszy; iewystarczającym przepływem iformacji; iewystarczającą zajomością zadań realizowaych przez ie istytucje; dużą ilością formalości koieczych do podjęcia współpracy; iespójymi i ieprecyzyjymi przepisami prawymi; kofliktami iterpersoalymi; presją czasu; różymi godziami pracy istytucji; admiarem obowiązków; iechęcią do współpracy ze stroy iych istytucji; iewystarczającą liczbą istytucji wspierających rodzię; brakiem środków fiasowych bądź iedostateczą ich ilością a zakup podstawowych materiałów biurowych, pokrycie kosztów trasportu (bilety), łączości (telefoy) i wyagrodzeia dla osób aktywie uczesticzących w działaiach pomocowych. 9

10 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego 2.6. Istytucje działające a tereie gmi, powiatów i województw w zakresie pomocy i wsparcia rodzi. Do istytucji działających a tereie gmi, powiatów i województw w zakresie pomocy i wsparcia rodzi ależą w szczególości: miejskie ośrodki pomocy rodziie; ośrodki pomocy społeczej; powiatowe cetra pomocy rodziie; ośrodki wsparcia, w tym dziee domy pomocy, środowiskowe domy samopomocy, kluby samopomocy, oclegowie, jadłodajie; ośrodki iterwecji kryzysowej; uiwersytety trzeciego wieku; warsztaty terapii zajęciowej; podmioty ekoomii społeczej, w tym kluby itegracji społeczej, cetra itegracji społeczej, spółdzielie socjale, zakłady aktywości zawodowej; Policja, w tym policyje izby dziecka; orgaizacje pozarządowe; placówki szkole, wychowawcze, opiekuńcze, w tym kuratoria oświaty, poradie psychologiczo-pedagogicze; placówki wsparcia dzieego; sądy rodzie, w tym kuratorska służba sądowa; ośrodek kultury; gmie komisje rozwiązywaia problemów alkoholowych; kościoły, związki wyzaiowe; placówki ochroy zdrowia; ośrodki adopcyjy; urzędy pracy; służba więziea Uregulowaia prawe dotyczące współpracy. Zasady prowadzeia działalości pożytku publiczego przez orgaizacje pozarządowe w sferze zadań publiczych oraz współpracy orgaów admiistracji publiczej z orgaizacjami pozarządowymi, uzyskiwaia przez orgaizacje pozarządowe statusu orgaizacji pożytku publiczego oraz fukcjoowaia orgaizacji pożytku publiczego, sprawowaia adzoru ad prowadzeiem działalości pożytku publiczego, a także tworzeia i fukcjoowaia rad działalości pożytku publiczego reguluje Ustawa z dia 24 kwietia 2003 roku o działalości pożytku publiczego i o wolotariacie. Ustawa ta 10

11 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego określa rówież waruki wykoywaia świadczeń przez wolotariuszy oraz korzystaia z tych świadczeń. 12 Nawiązując do współpracy istytucji pomocy społeczej z iymi istytucjami ależy odieść się rówież do ustawy o wspieraiu rodziy i systemie pieczy zastępczej. Z ustawy wyika, że obowiązek wspieraia rodziy spoczywa a jedostkach samorządu terytorialego oraz orgaach admiistracji rządowej, które to realizują te obowiązek między iymi we współpracy ze środowiskiem lokalym, sądami, Policją, podmiotami oświaty i lecziczymi, kościołami czy orgaizacjami społeczymi. Poza tym, zgodie z art.15. ust. 1 do zadań asysteta rodziy ależy współpraca z jedostkami admiistracji rządowej i samorządowej, właściwymi orgaizacjami pozarządowymi oraz iymi podmiotami i osobami specjalizującymi się w działaiach a rzecz dziecka i rodziy. 13 Zgodie z ustawą o pomocy społeczej z dia 12 marca 2004 roku, art. 17 ust. 2, pkt 5 do zadań własych gmiy ależy między iymi współpraca z powiatowym urzędem pracy w zakresie upowszechiaia ofert pracy oraz iformacji o wolych miejscach pracy, upowszechiaia iformacji o usługach poradictwa zawodowego i o szkoleiach. Istotą rolę pełi tu dobraie partera trzeciego sektora. Natomiast do zadań pracowika socjalego ależy w szczególości współpraca i współdziałaie z iymi specjalistami w celu przeciwdziałaia i ograiczaia patologii i skutków egatywych zjawisk społeczych, łagodzeia skutków ubóstwa (art ust. 7). Na podstawie art ust. 1 i 3 pracowików socjalych mogą rówież zatrudiać ie istytucje, a w szczególości jedostki orgaizacyje właściwe w sprawach zatrudiaia i przeciwdziałaia bezrobociu, szpitale, zakłady kare oraz podmioty realizujące zadaia określoe w przepisach o wspieraiu rodziy i systemie pieczy zastępczej. 14 Społeczą płaszczyzę współpracy stwarza ustawa dia 13 czerwca 2003 roku o zatrudieiu socjalym. 15 Puktem wyjścia może być art. 3, ust. 2, który w odiesieiu do prawa powoływaia cetrów itegracji społeczej a jedakowym poziomie zaczeiowym stawia jedostki samorządu terytorialego i orgaizacje pozarządowe oraz podmioty, o których mowa w art. 3 ust. 3 pkt 1 i 3 ustawy z dia 24 kwietia 2003 r. o działalości pożytku publiczego i o wolotariacie, z zastrzeżeiem, że w przypadku spółdzieli socjalych Cetrum mogą tworzyć spółdzielie zakładae przez podmioty, o których mowa w art. 4 ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy z dia 27 kwietia 2006 r. o spółdzieliach socjalych 16 zwae dalej istytucjami tworzącymi. Szczególym wyrazem koieczości prowadzeia współpracy pomiędzy różymi podmiotami działającymi a rzecz rozwiązywaia problemów społeczych jest art. 12, ust. 2 w/w ustawy, który zobowiązuje cetrum itegracji społeczej do opiiowaia kadydata przez pracowika socjalego ośrodka pomocy społeczej właściwego dla miejsca zamieszkaia lub pobytu osoby kierowaej do uczestictwa w Cetrum po uprzedim przeprowadzeiu wywiadu środowiskowego (rodziego). Art. 108, ust 1 pkt 40 i 41 ustawy z dia 20 kwietia 2004 r. o promocji zatrudieia i istytucjach ryku pracy 17, daje szczególie duże możliwości w zakresie prowadzeia 12 Ustawa z dia 24 kwietia 2003 roku o działalości pożytku publiczego i o wolotariacie (t.j. Dz. U. z 2010 r., Nr 234, poz z póź. zm.). 13 Ustawa z dia 9 czerwca 2011 roku o wspieraiu rodziy i systemie pieczy zastępczej (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 135 z póź. zm.). 14 Ustawa z dia 12 marca 2004 roku o pomocy społeczej (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 182 z póź. zm.). 15 Ustawa z dia 13 czerwca 2003 roku o zatrudieiu socjalym (Dz. U. z 2011 r., Nr 43, poz. 225, z póź. zm.). 16 Ustawa z dia 27 kwietia 2006 r. o spółdzieliach socjalych (Dz. U. z 2006 r., Nr 94, poz. 651 z póź. zm.). 17 Ustawa z dia 20 kwietia 2004 r. o promocji zatrudieia i istytucjach ryku pracy (Dz. U. z 2013 r., poz. 674 z póź. zm.). 11

12 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego współpracy pomiędzy podmiotami tworzącymi cetra itegracji społeczej, spółdzielie socjale a powiatowymi urzędami pracy. Jak widzimy cetra itegracji społeczej oraz spółdzielie socjale są tymi istytucjami, które wymuszają a różych podmiotach działających w obszarze pomocy społeczej współpracę i jedocześie itegrują siły orgaizacyje oraz zwiększają możliwości fiasowe iezbęde do rozwiązaia daego problemu bądź kwestii społeczej. Szczególym dokumetem, który stwarza możliwości współpracy a rzecz osób iepełosprawych, które rówież bywają klietami pomocy społeczej jest uchwała Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dia 1 sierpia 1997 r. Karta Praw Osób Niepełosprawych. Zawiera oa katalog dziesięciu praw osób iepełosprawych określający priorytetowe obszary dla polityki państwa m.i. w zakresie leczictwa, edukacji, zabezpieczeia społeczego, zatrudieia, udziału w życiu publiczym oraz zapobiegaia dyskrymiacji osób iepełosprawych i przeciwdziałaia ich wykluczeiu społeczemu. ( ). Kartę Praw Osób Niepełosprawych mimo, że ie posiada mocy prawej ależy traktować jako dokumet wyzaczający kieruki w zakresie realizacji przez istytucje publicze i iepublicze różych działań a rzecz osób iepełosprawych, przede wszystkim zmierzających do stwarzaia osobom iepełosprawym coraz pełiejszych możliwości w korzystaiu z przysługujących im praw. 18 Natomiast przykładem obowiązku ustawowego prowadzeia współpracy a rzecz osób iepełosprawych jaki ałożoo a istytucje samorządowe, może być art. 11, ust. 1 ustawy z dia 27 sierpia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społeczej oraz zatrudiaiu osób iepełosprawych. Według powyższego artykułu Osoba iepełosprawa zarejestrowaa w powiatowym urzędzie pracy jako bezrobota albo poszukująca pracy iepozostająca w zatrudieiu ma prawo korzystać z usług lub istrumetów ryku pracy a zasadach określoych w ustawie z dia 20 kwietia 2004 r. o promocji zatrudieia i istytucjach ryku pracy Współpraca z orgaizacjami pozarządowymi Działalość trzeciego sektora w społeczości lokalej odgrywa bardzo ważą rolę. Pozwala osobom ajbardziej zaagażowaym w życie lokalej społeczości podjąć działaia a jej korzyść. Współpracę jedostek samorządu terytorialego z orgaizacjami pozarządowymi określa ustawa z dia 24 kwietia 2003 roku o działalości pożytku publiczego i o wolotariacie. Zdarza się jedak, że współpraca ie przebiega we właściwy sposób. Główych przeszkód w tym względzie ależy doszukiwać się w braku wiedzy oraz zaufaia. Podjęta współpraca pozwala efektywie zaspakajać potrzeby środowiska lokalego. 18 Iformacja Rządu Rzeczypospolitej Polskiej o działaiach podejmowaych w 2012 roku a rzecz realizacji postaowień uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dia 1 sierpia 1997 r. Karta Praw Osób Niepełosprawych, s Ustawa z dia 20 kwietia 2004 r. o promocji zatrudieia i istytucjach ryku pracy (Dz. U. z 2013 r., poz. 674 z póź. zm.). 12

13 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego Mając a uwadze zasady obowiązujące przy obopólej współpracy, za ajważiejsze uważa się: pomociczość, która wraz z suwereością uzaje odrębość zorgaizowaych wspólot lokalych, które posiadają prawo do samodzielego defiiowaia i przezwyciężaia barier; parterstwo, w którym orgaizacje pozarządowe zgodie z ustawą i przepisami prawymi rozpozają oraz określają problemy społecze, sporządzają pla oraz metody ich rozwiązaia, a także biorą udział w realizowaiu zadań publiczych; efektywość, która ma istote zaczeie przy zlecaiu zadań publiczych trzeciemu sektorowi przez orgay admiistracji publiczej (przy poszaowaiu zasad uczciwej kokurecji oraz zapisów ustawy o fiasach publiczych); jawość - dotyczy iformowaia orgaizacji pozarządowych o zamiarach, celach i środkach przezaczoych a wykoaie zadań publiczych. Umieszczae iformacje odośie kokursów powiy ukazywać się w Biuletyie Iformacji Publiczej (BIP). 20 Współpraca z trzecim sektorem może przybrać formę fiasową bądź pozafiasową. Pierwsza forma dotyczy realizacji zadań publiczych przez trzeci sektor. Zadaia te mają postać: powierzaia tz. wykoywaie zadaia publiczego łączie z udzieleiem dotacji a sfiasowaie jego realizacji; wspieraia, czyli wykoywaia zadaia publiczego wraz z udzieleiem częściowego dofiasowaia jego realizacji; iicjatywy lokalej; umowy parterstwa wyikającej z ustawy o zasadach prowadzeia polityki rozwoju. 21 Druga forma pozafiasowa - odosi się główie do: wzajemej wymiay iformacji o plaowaych kierukach działalości między jedostkami samorządu a orgaizacjami pozarządowymi. Do arzędzi, które służą wzajememu iformowaiu ależą m.i. tablice ogłoszeiowe, biuletyy iformacji publiczej, lokala prasa czy stroa iteretowa. Wymiaa iformacji odbywa się rówież poprzez osobiste spotkaia przedstawicieli trzeciego sektora i admiistracji lokalej; kosultacji z trzecim sektorem projektów aktów ormatywych w dziedziach dotyczących jego działalości statutowej; kosultacji z radami pożytku publiczego projektów aktów ormatywych odoszących się do sfery pożytku publiczego; 20 Zasady tworzeia programu współpracy jedostek samorządu terytorialego z orgaizacjami pozarządowymi oraz z podmiotami, o których mowa w art. 3 ust. 3 ustawy z dia 24 kwietia 2003 r. o działalości pożytku publiczego i o wolotariacie. Metodologia i zaleceia, Warszawa 2004, s [dostęp: r.]. 13

14 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego powoływaia wspólych zespołów doradczych i iicjatywych, w skład których wchodzą przedstawiciele trzeciego sektora i jedostek. Zlecaie zadań publiczych odbywa się a zasadzie otwartych kokursów ofert bądź w procedurze małych gratów. 22 Realizowae zadaia poprzez iicjatywę lokalą w szczególości dotyczą: ifrastruktury; działań charytatywych, wolotariatu; podtrzymywaia tradycji arodowej oraz rozwoju świadomości arodowej, obywatelskiej i kulturowej; działaia a rzecz miejszości arodowych, eticzych, a także ochroy dóbr kultury; edukacji; sfery kultury fizyczej, turystyki i rekreacji; ochroy przyrody; bezpieczeństwa publiczego 23 ; bezpieczeństwa społeczego w tym szczególie działań pomocowych odoszących się do osób i grup społeczym zagrożoych wykluczeiem społeczym. Podstawowe zasady tworzeia programów współpracy admiistracji z trzecim sektorem Współpraca opiera się a pięciu podstawowych ormach: 1. Współpracy wszystkich orgaizacji trzeciego sektora, łączie z orgaizacjami pożytku publiczego; 2. Charakteru współpracy. W tym przypadku jest obligatoryjy; 3. Cykliczości współpracy. Formalie ma charakter roczy, jedakże zaleca się tworzeie współpracy wieloletiej; 4. Procesu budowaia parterstwa. Aby współpraca przebiegała efektywie ależy właściwie dobrać jedostkę samorządu terytorialego oraz orgaizację działającą w jej obszarze; 5. Różorodości współpracy. Program powiie mieć szeroki wachlarz form współpracy, ie powia opierać się tylko a zlecaiu zadań. 24 Zakres podmiotowy orgaizacji pozarządowych 22 [dostęp: r.]. 23 I. Raszeja-Ossowska. Zasady współpracy orgaizacji pozarządowych z jedostkami samorządu terytorialego. Poradik, [dostęp: r.]. 24 Zasady tworzeia programu współpracy jedostek samorządu terytorialego z orgaizacjami pozarządowymi oraz z podmiotami, o których mowa w art. 3 ust. 3 ustawy z dia 24 kwietia 2003 r. o działalości pożytku publiczego i o wolotariacie. Metodologia i zaleceia, Warszawa 2004, s

15 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego Zakres podmiotowy dotyczący programów tworzoych w ramach współpracy między admiistracją a trzecim sektorem ujęto w Ustawie o działalości pożytku publiczego i o wolotariacie. Zgodie z zapisami w ustawie, do podmiotów takich zaliczamy jedostki samorządu terytorialego a szczeblu gmiy, powiatu oraz województwa, orgaizacje trzeciego sektora, a także podmioty wymieioe w art. 3 ust. 3 wyżej wymieioej ustawy. Istoty jest tu zakres działalości jedostek samorządu w stosuku do działalości pożytku publiczego. Zakres zadań musi odpowiadać parterom współpracy. Do podstawowych obszarów podmiotowych ajczęściej ależą: stowarzyszeia; fudacje; grupy charytatywe, zakłady opiekuńcze; stowarzyszeia jedostek samorządu terytorialego; fudacje, gdzie jedyym fudatorem jest Skarb Państwa bądź jedostka samorządu terytorialego. Wśród pozostałych, zgodie z art. 3 ust. 4 ustawy o działalości pożytku wymieia się: związki zawodowe; orgaizacje pracodawców; partie politycze; samorządy zawodowe; fudacje utworzoe przez partie politycze; spółki działające a podstawie przepisów o kulturze fizyczej. Należy zazaczyć, że współpraca z wymieioymi wyżej podmiotami ie może przyjąć formy zleceia zadań publiczych. Wyika to z przepisów działu II przedmiotowej ustawy Zasady tworzeia programu współpracy jedostek samorządu terytorialego z orgaizacjami pozarządowymi oraz z podmiotami, o których mowa w art. 3 ust. 3 ustawy z dia 24 kwietia 2003 r. o działalości pożytku publiczego i o wolotariacie. Metodologia i zaleceia, Warszawa 2004, s

16 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego 3. ZAŁOŻENIA METODOLOGICZNE 3.1. Cel badaia W ramach projektu systemowego Koordyacja a rzecz aktywej itegracji zaplaowao przeprowadzeie w 2014 roku cyklu 4 badań ogólopolskich. Ich celem było pogłębieie wiedzy z różych obszarów pomocy społeczej. Celem główym badaia dotyczącego współdziałaia istytucji był opis i charakterystyka zakresu i form współpracy jedostek orgaizacyjych pomocy społeczej a poziomie gmiy, powiatu oraz województwa z istytucjami publiczymi i orgaizacjami społeczymi w zakresie pomocy i wsparcia rodzi, jak rówież wpływ tego rodzaju współpracy a skuteczość 26 działań pomocy społeczej. Do celów szczegółowych ależały atomiast: 1. Idetyfikacja istytucji publiczych i orgaizacji pozarządowych, z którymi ośrodki pomocy społeczej i powiatowe cetra pomocy rodziie awiązują i utrzymują współpracę w zakresie pomocy i wsparcia rodziy; 2. Opis charakteru tej współpracy celów, form i stosowaych metod; 3. Idetyfikacja czyików ułatwiających i utrudiających awiązywaie i utrzymywaie współpracy w zakresie pomocy i wsparcia rodzi; 4. Ocea skuteczości współpracy OPS 27 i PCPR z istytucjami publiczymi oraz orgaizacjami pozarządowymi w zakresie pomocy i wsparcia rodzi Problemy badawcze Na potrzeby realizacji celu główego i celów szczegółowych sformułowao siedem problemów badawczych w astępującym brzmieiu: 1. Jakie są obszary współpracy OPS i PCPR z iymi istytucjami w zakresie pomocy i wsparcia rodziy? 2. Z jakimi istytucjami współpracują OPS i PCPR w zakresie pomocy i wsparcia rodziy? 3. Jakie są formy współpracy OPS i PCPR z iymi istytucjami w zakresie pomocy i wsparcia rodziy? 4. Z jakimi iymi istytucjami ajczęściej, a z jakimi ajrzadziej podejmowaa jest przez OPS i PCPR współpraca w zakresie pomocy i wsparcia? 5. Jakie czyiki utrudiają współpracę OPS i PCPR z iymi istytucjami w zakresie pomocy i wsparcia rodziy? 6. Jakie czyiki ułatwiają współpracę OPS i PCPR z iymi istytucjami w zakresie pomocy i wsparcia rodziy? 7. Jakie są korzyści ze współpracy OPS i PCPR z iymi istytucjami w zakresie pomocy i wsparcia rodziy? 26 Na potrzeby badaia skuteczość zdefiiowao jako osiągięcie wyzaczoych celów w zakresie pomocy i wsparcia rodziy. 27 W tej części raportu skrótem OPS określae są miejskie ośrodki pomocy rodziie działające w miastach a prawach powiatu oraz ośrodki pomocy społeczej fukcjoujące w gmiach powiatów ziemskich. 16

17 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego 3.3. Charakterystyka badaych Badaą populację staowiły wszystkie działające w województwie śląskim ośrodki pomocy społeczej i powiatowe cetra pomocy rodziie, tj. 184 jedostki. Jako miimaly oczekiway stopień zwrotów wypełioych akiet przyjęto 60% 28. W rzeczywistości wyiósł o 95,7%, co ozacza, że wypełioe akiety adesłało 176 jedostek. Szczegółową strukturę jedostek działających a tereie województwa śląskiego oraz faktyczie biorących udział w badaiu przedstawia poiższa tabela. Zarówo rodzaj jedostki, jak i rodzaj gmiy, a tereie której jest położoa ie różicował zacząco stopy zwrotów akiety. Tabela 1. Struktura badaych jedostek działających a tereie województwa śląskiego w 2013 r. Jedostki fukcjoujące Wyszczególieie Jedostki biorące aktywy udział w badaiu ogółem Wg rodzaju JOPS w tym ogółem MOPR OPS PCPR miejskie Wg rodzaju gmiy w tym: miejskowiejskie wiejskie liczba % 100,0 10,3 80,4 9,2 100,0 29,3 13,2 57,5 liczba stopa zwrotu (w %) 95,7 94,7 95,9 94,1 95,8 95,9 95,5 95,8 Źródło: Opracowaie włase OIS Województwa Śląskiego Techiki i arzędzia badawcze Przeprowadzeie badaia składało się z dwóch etapów: aalizy daych zastaych (desk research) oraz właściwego badaia ilościowego. W pierwszym etapie wykorzystao astępujące źródła: formularze Ocea zasobów pomocy społeczej edycja 2013/2014; bazę daych orgaizacji pozarządowych dostępą w Iterecie pod adresem Bak Daych Lokalych GUS dostępy w Iterecie pod adresem Właściwe badaie ilościowe przeprowadzoo metodą CAWI za pomocą kwestioariusza akiety zamieszczoego w Cetralej Aplikacji Statystyczej (CAS) w formie sprawozdaia jedorazowego. Proces zbieraia daych obejmował okres od r. do r. 28 [dostęp: r.]. 17

18 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego O ile ie podao iaczej dae pochodzą z jedostek orgaizacyjych pomocy społeczej, które przesłały wypełioe akiety Współpraca istytucji pomocy społeczej z iymi istytucjami a tereie gmiy, powiatu, województwa zajmującymi się pomocą i wsparciem rodzi i jej wpływ a skuteczość działań pomocy społeczej. Określeie podstawowe jedostki orgaizacyje pomocy społeczej odosi się do miejskich ośrodków pomocy rodziie, ośrodków pomocy społeczej oraz powiatowych cetrów pomocy rodziie. 4. WYNIKI BADANIA 4.1. Aaliza daych zastaych Aaliza daych zastaych, dokoaa w ramach badaia Współpraca istytucji pomocy społeczej z iymi istytucjami a tereie gmiy, powiatu, województwa zajmującymi się pomocą i wsparciem rodzi i jej wpływ a skuteczość działań pomocy społeczej, dotyczy trzech zagadień: 1) Liczby gmi, które zleciły w 2013 roku orgaizacjom pozarządowym - w trybie działalości pożytku publiczego i/lub w trybie zamówień publiczych - zadaia z obszaru pomocy i wsparcia; 2) Liczby orgaizacji pozarządowych działających w województwie a rzecz przezwyciężaia trudych sytuacji życiowych oraz rozwoju gospodarczego i przeciwdziałaia bezrobociu; 3) Liczby gmi, w których fukcjoują istytucje pomocy i wsparcia prowadzoe przez orgaizacje pozarządowe. Uwzględioo przy tym astępujące typy istytucji: domy pomocy społeczej, ośrodki wsparcia (środowiskowe domy samopomocy, dziee domy pomocy, oclegowie, schroiska i domy dla osób bezdomych, kluby samopomocy), rodzie domy pomocy, mieszkaia chroioe, ośrodki iterwecji kryzysowej, jedostki specjalistyczego poradictwa, placówki wsparcia dzieego, placówki opiekuńczo-wychowawcze, cetra itegracji społeczej, kluby itegracji społeczej, warsztaty terapii zajęciowej oraz zakłady aktywości zawodowej. Aalizę daych zastaych oparto o trzy główe źródła iformacji: 1) Formularz Ocea Zasobów Pomocy Społeczej - edycja 2013/2014, 2) Bak Daych Lokalych GUS oraz 3) bazę orgaizacji pozarządowych dostępą a stroie Uzyskae wyiki wskazują, że w województwie śląskim: w 2013 roku w obszarze pomocy i wsparcia zadaia w trybie działalości pożytku publiczego i/lub w trybie zamówień publiczych zlecała co trzecia gmia; prawie 3 razy więcej orgaizacji pozarządowych działało a rzecz przezwyciężaia trudych sytuacji życiowych oraz w zakresie działalości wspierającej w porówaiu z przeciwdziałaiem bezrobociu oraz rozwoju gospodarczego ; 18

19 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego w 2013 roku istytucje pomocy i wsparcia prowadzoe przez orgaizacje pozarządowe fukcjoowały w co 5 gmiie. Szczegółowe dae dotyczące wyżej wymieioych kwestii przedstawioo w poiższej tabeli. Tabela 2. Wyiki aalizy desk research. Opis wskaźika Liczba gmi, które w obszarze pomocy i wsparcia zleciły orgaizacjom pozarządowym zadaia w trybie działalości pożytku publiczego i/lub w trybie zamówień publiczych do ogólej liczby gmi w województwie (w %) Liczba orgaizacji pozarządowych działających w województwie a rzecz przezwyciężaia trudych sytuacji życiowych oraz rozwoju gospodarczego i przeciwdziałaia bezrobociu Liczba gmi, w których fukcjoują istytucje pomocy i wsparcia prowadzoe przez orgaizacje pozarządowe do ogólej liczby gmi w województwie (w %) Źródło wskaźika 1. Formularz Ocea Zasobów Pomocy Społeczej - edycja 2013/2014, Część 9. Współpraca z orgaizacjami pozarządowymi - zadaia zlecoe w obszarze pomocy i wsparcia, wiersz 1 i wiersz 4, koluma Rok ocey 2. Bak Daych Lokalych GUS, Podział terytorialy, Podział admiistracyjy, Sieć osadicza, Gmiy 1. Baza daych dostępa a stroie Działaie: Przezwyciężaie trudych sytuacji życiowych, działalość wspierająca 2. Baza daych dostępa a stroie Działaie: Przeciwdziałaie bezrobociu, rozwój gospodarczy 1. Formularz Ocea Zasobów Pomocy Społeczej - edycja 2013/2014, Część 5. Zasoby istytucjoale pomocy i wsparcia, Alteratywa wartości dodatich z kolumy Rok ocey, wierszy: 3, 15, 71, 81, 92, 102, 111, 121, 141, 150, 159, Bak Daych Lokalych GUS, Podział terytorialy, Podział admiistracyjy, Sieć osadicza, Gmiy Wartości zmieych składowych Wartość wskaźika 34,1% ,4% Źródło: Opracowaie włase a podstawie iformacji zawartych w bazie daych Ocey Zasobów Pomocy Społeczej - edycji 2013/2014, Baku Daych Lokalych GUS oraz stroy [dostęp: r.]. 19

20 W tym wg: Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego 4.2. Aaliza wyików badaia Współpraca OPS i PCPR z iymi istytucjami Wyiki badaia Współpraca istytucji pomocy społeczej wskazują a duże różice w poziomie współdziałaia miejskich ośrodków pomocy rodziie, ośrodków pomocy społeczej i powiatowych cetrów pomocy rodziie z poszczególymi rodzajami istytucji. Przeciętie badae jedostki deklarowały współpracę z 13,3 rodzajami istytucji. Wskaźik te był ajwyższy w przypadku MOPR-ów (17,9). Dla OPS-ów i PCPR-ów był zbliżoy i wyosił odpowiedio 12,8 oraz 12,6. Daje się zauważyć prawidłowość, polegającą a tym, że im bardziej miejska gmia, tym liczba rodzajów istytucji, z którymi współpracowao była większa. I tak w przypadku gmi wiejskich aalizoway wskaźik wyiósł 12,4, gmi miejsko-wiejskich - 13,4, atomiast w gmiach miejskich - 15,3. Jest to aturala tedecja wyikająca z tego, że w miastach zagęszczeie różego rodzaju istytucji jest większe iż a wsi. Tabela 3. Przecięta liczba rodzajów istytucji, z którymi współpracowały badae jedostki w województwie śląskim w 2013 r. Wyszczególieie Ogóla liczba jedostek Liczba jedostek, które wzięły udział w badaiu Liczba wskazaych rodzajów istytucji Przecięta liczba rodzajów istytucji, z którymi współpracowały badae jedostki Ogółem ,3 rodzaju istytucji rodzaju gmiy MOPR ,9 OPS ,8 PCPR ,6 miejska ,3 miejsko-wiejska ,4 wiejska ,4 Do podmiotów, z którymi badae jedostki współpracowały ajczęściej ależały: sądy rodzie (99,4%), powiatowe urzędy pracy (98,9%), policja, w tym policyje izby dziecka (98,3%), placówki oświaty i wychowaia, w tym: szkoły, kuratoria oświaty, poradie psychologiczo-pedagogicze (98,3%), ie MOPR-y, OPS-y i PCPR-y 29 (97,7%), placówki ochroy zdrowia (96,0%) oraz gmie komisje rozwiązywaia problemów alkoholowych (95,5%). Z kolei do istytucji charakteryzujących się ajiższymi odsetkami współpracy 29 Określae w iiejszym opracowaiu także jako podstawowe jedostki orgaizacyje pomocy społeczej. 20

21 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego moża było zaliczyć: uiwersytety trzeciego wieku (19,3%), ośrodki adopcyje (23,3%), podmioty ekoomii społeczej, w tym: KIS, CIS, spółdzielie socjale, ZAZ (27,8%) oraz placówki wsparcia dzieego (48,9%). Przy iterpretacji wyżej wymieioych wskaźików ależy mieć a względzie fakt, że w dużej mierze obrazują oe sytuację ośrodków pomocy społeczej, które staowiły 80,4% próby. W przypadku iych rodzajów badaych jedostek sytuacja często wyglądała zgoła odmieie. Przykładowo, bardzo aktywe w dziedziie współdziałaia międzyistytucjoalego były MOPR-y. Dla istytucji, z którymi współdziałały oe ajrzadziej (uiwersytety trzeciego wieku i ośrodki adopcyje) wskaźik deklaracji współpracy osiągął aż 83,3%. Natomiast w przypadku: ośrodków wsparcia, warsztatów terapii zajęciowej, orgaizacji pozarządowych, placówek oświaty i wychowaia, sądów rodziych, gmiych komisji rozwiązywaia problemów alkoholowych, kościołów i związków wyzaiowych, placówek ochroy zdrowia oraz powiatowych urzędów pracy aalogicza miara osiągęła 100%. Parterami powiatowych cetrów pomocy rodziie ajczęściej były: ie podstawowe jedostki orgaizacyje pomocy społeczej, warsztaty terapii zajęciowej, policja, sądy rodzie, placówki opiekuńczo-wychowawcze, oraz powiatowe urzędy pracy po 93,8%, atomiast ajrzadziej: uiwersytety trzeciego wieku (18,8%) oraz ośrodki kultury i podmioty ekoomii społeczej, z którymi to istytucjami współdziałał co czwarty PCPR. Z kolei ośrodki pomocy społeczej działające w gmiach powiatów ziemskich ajczęściej współdziałały z: sądami rodziymi oraz gmiymi komisjami rozwiązywaia problemów alkoholowych (po 100,0% badaych jedostek), iymi podstawowymi jedostkami orgaizacyjymi pomocy społeczej, policją, placówkami oświaty i wychowaia oraz powiatowymi urzędami pracy (po 99,3% badaych jedostek). Najrzadziej OPS-y współpracowały z: ośrodkami adopcyjymi (8,5%), uiwersytetami trzeciego wieku (11,3%) oraz podmiotami ekoomii społeczej (20,4%). * * * W ramach iiejszego badaia miejskie ośrodki pomocy rodziie, ośrodki pomocy społeczej i powiatowe cetra pomocy rodziie, które współpracowały z iymi istytucjami proszoe były o scharakteryzowaie poziomu ograiczeń/trudości we współpracy, oceę skuteczości działań podejmowaych w jej zakresie oraz oceę zadowoleia ze wspólie prowadzoych działań. Poziom ograiczeń ależało określić a skali od 1 do 5, gdzie 1 ozaczało, że "ograiczeia/trudości w ogóle ie występują", a 5 "ograiczeia/trudości występują w bardzo dużym stopiu". Geeralie moża stwierdzić, że poziom ograiczeń postrzegay przez badae jedostki był stosukowo iski i wyróway (różica pomiędzy skrajymi wartościami wyiosła 31,0%). Ocey występujących trudości w przypadku wszystkich uwzględioych typów istytucji kształtowały się poiżej średiej wyoszącej w tym przypadku 3,00. Najkorzystiejsze ocey uzyskały: placówki wsparcia dzieego (1,71), ośrodki kultury (1,75) oraz gmie komisje rozwiązywaia problemów alkoholowych (1,84). Z kolei ajwiększe 21

22 Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego trudości we współpracy występowały w opiii badaych jedostek w przypadku sądów rodziych (2,48) oraz placówek ochroy zdrowia (2,40). Badae jedostki ogólie rzecz biorąc dobrze oceiły skuteczość działań podejmowaych we współpracy z iymi istytucjami. Na skali oce 1-5 (gdzie 1 ozaczało działaia w ogóle ieskutecze, a 5 działaia bardzo skutecze ) wszystkie rodzaje istytucji otrzymały oty powyżej średiej. Najlepiej oceiao skuteczość działań podejmowaych wspólie z placówkami wsparcia dzieego (4,22), warsztatami terapii zajęciowej (4,17) oraz ośrodkami wsparcia (4,04). Najmiej korzyste ocey przypadły: placówkom ochroy zdrowia (3,43), sądom rodziym (3,51) oraz służbie więzieej (3,56). W przypadku skuteczości współpracy ocey były bardzo wyrówae. Różica pomiędzy skrajymi oceami wyiosła 18,7%. Ocey zadowoleia ze współpracy były jeszcze bardziej zgode. Różice wartości zajdujących się po przeciwych stroach rozkładu wyiosły 17,3%. Najwięcej zadowoleia przyosiła współpraca z: placówkami wsparcia dzieego (4,21), warsztatami terapii zajęciowej (4,17) oraz gmiymi komisjami rozwiązywaia problemów alkoholowych (4,13), ajmiej z placówkami ochroy zdrowia (3,48), sądami rodziymi (3,51) oraz ze służbą więzieą (3,68). 22

23 Itytucje Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego Wykres 1. Współpraca badaych jedostek z iymi istytucjami w województwie śląskim w 2013 r., N=176. Występowaie współpracy Brak współpracy Sądy rodzie, w tym kurat. służba sądowa Powiatowe urzędy pracy Policja, w tym policyje izby dziecka Placówki oświaty i wychowaia*** OPS/PCPR/MOPR Placówki ochroy zdrowia Gmie komisje rozw. probl. alkoh Ośrodki wsparcia* Orgaizacje pozarządowe Kościoły, związki wyzaiowe Placówki opiekuńczo-wychowawcze Ośrodki kultury Służba więziea Warsztaty terapii zajęciowej Ośrodki iterwecji kryzysowej Placówki wsparcia dzieego Podmioty ekoomii społeczej** Ośrodki adopcyje Uiwersytety trzeciego wieku % 50% 100% Występowaie współpracy * W tym: dziee domy pomocy, środowiskowe domy samopomocy, kluby samopomocy, oclegowie, jadłodajie. ** W tym: KIS, CIS, spółdzielie socjale, ZAZ. *** W tym: szkoły, kuratoria oświaty, poradie psychologiczo-pedagogicze. 23

Profilaktyka instytucjonalna

Profilaktyka instytucjonalna RAPORT Z BADANIA: Profilaktyka istytucjoala W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM Katowice, 9 wrzesień 2014 r. Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway ze środków Uii Europejskiej w ramach

Bardziej szczegółowo

I JEJ WPŁYW NA SKUTECZNOŚĆ DZIAŁAŃ POMOCY SPOŁECZNEJ

I JEJ WPŁYW NA SKUTECZNOŚĆ DZIAŁAŃ POMOCY SPOŁECZNEJ Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego RZESZÓW 2014 WSPÓŁPRACA INSTYTUCJI POMOCY SPOŁECZNEJ Z INNYMI INSTYTUCJAMI NA TERENIE GMINY, POWIATU,

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA NAUKI I SZKOLNICTWA WYŻSZEGO 1) z dnia 21 października 2011 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA NAUKI I SZKOLNICTWA WYŻSZEGO 1) z dnia 21 października 2011 r. Dzieik Ustaw Nr 251 14617 Poz. 1508 1508 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA NAUKI I SZKOLNICTWA WYŻSZEGO 1) z dia 21 paździerika 2011 r. w sprawie sposobu podziału i trybu przekazywaia podmiotowej dotacji a dofiasowaie

Bardziej szczegółowo

MINIMALIZACJA PUSTYCH PRZEBIEGÓW PRZEZ ŚRODKI TRANSPORTU

MINIMALIZACJA PUSTYCH PRZEBIEGÓW PRZEZ ŚRODKI TRANSPORTU Przedmiot: Iformatyka w logistyce Forma: Laboratorium Temat: Zadaie 2. Automatyzacja obsługi usług logistyczych z wykorzystaiem zaawasowaych fukcji oprogramowaia Excel. Miimalizacja pustych przebiegów

Bardziej szczegółowo

Jak obliczać podstawowe wskaźniki statystyczne?

Jak obliczać podstawowe wskaźniki statystyczne? Jak obliczać podstawowe wskaźiki statystycze? Przeprowadzoe egzamiy zewętrze dostarczają iformacji o tym, jak ucziowie w poszczególych latach opaowali umiejętości i wiadomości określoe w stadardach wymagań

Bardziej szczegółowo

Metoda analizy hierarchii Saaty ego Ważnym problemem podejmowania decyzji optymalizowanej jest często występująca hierarchiczność zagadnień.

Metoda analizy hierarchii Saaty ego Ważnym problemem podejmowania decyzji optymalizowanej jest często występująca hierarchiczność zagadnień. Metoda aalizy hierarchii Saaty ego Ważym problemem podejmowaia decyzji optymalizowaej jest często występująca hierarchiczość zagadień. Istieje wiele heurystyczych podejść do rozwiązaia tego problemu, jedak

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ 5 WPŁYW SYSTEMU OPODATKOWANIA DOCHODU NA EFEKTYWNOŚĆ PROCESU DECYZYJNEGO

ROZDZIAŁ 5 WPŁYW SYSTEMU OPODATKOWANIA DOCHODU NA EFEKTYWNOŚĆ PROCESU DECYZYJNEGO Agieszka Jakubowska ROZDZIAŁ 5 WPŁYW SYSTEMU OPODATKOWANIA DOCHODU NA EFEKTYWNOŚĆ PROCESU DECYZYJNEGO. Wstęp Skąplikowaie współczesego życia gospodarczego powoduje, iż do sterowaia procesem zarządzaia

Bardziej szczegółowo

Wykład. Inwestycja. Inwestycje. Inwestowanie. Działalność inwestycyjna. Inwestycja

Wykład. Inwestycja. Inwestycje. Inwestowanie. Działalność inwestycyjna. Inwestycja Iwestycja Wykład Celowo wydatkowae środki firmy skierowae a powiększeie jej dochodów w przyszłości. Iwestycje w wyiku użycia środków fiasowych tworzą lub powiększają majątek rzeczowy, majątek fiasowy i

Bardziej szczegółowo

PORADNIK DLA PRZEDSIĘBIORCÓW PROMUJ SWÓJ EKSPORT

PORADNIK DLA PRZEDSIĘBIORCÓW PROMUJ SWÓJ EKSPORT PORADNIK DLA PRZEDSIĘBIORCÓW PROMUJ SWÓJ EKSPORT URZĄD KOMITETU INTEGRACJI EUROPEJSKIEJ Wydawca URZĄD KOMITETU INTEGRACJI EUROPEJSKIEJ Al. Ujazdowskie 9, 00-918 Warszawa http://www.ukie.gov.pl e-mail:

Bardziej szczegółowo

o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw.

o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw. SENAT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VIII KADENCJA Warszawa, dia 12 listopada 2013 r. Druk r 487 MARSZAŁEK SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Pa Bogda BORUSEWICZ MARSZAŁEK SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Zgodie

Bardziej szczegółowo

INWESTYCJE MATERIALNE

INWESTYCJE MATERIALNE OCENA EFEKTYWNOŚCI INWESTYCJI INWESTCJE: proces wydatkowaia środków a aktywa, z których moża oczekiwać dochodów pieiężych w późiejszym okresie. Każde przedsiębiorstwo posiada pewą liczbę możliwych projektów

Bardziej szczegółowo

Projekt z dnia 24.05.2012 r. Wersja 0.5 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia..

Projekt z dnia 24.05.2012 r. Wersja 0.5 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia.. Projekt z dia 24.05.2012 r. Wersja 0.5 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dia.. w sprawie szczegółowego zakresu obowiązku uzyskaia i przedstawieia do umorzeia świadectw efektywości eergetyczej i uiszczaia

Bardziej szczegółowo

Konica Minolta Optimized Print Services (OPS) Oszczędzaj czas. Poprawiaj efektywność. Stabilizuj koszty. OPS firmy Konica Minolta

Konica Minolta Optimized Print Services (OPS) Oszczędzaj czas. Poprawiaj efektywność. Stabilizuj koszty. OPS firmy Konica Minolta Koica Miolta Optimized Prit Services (OPS) Oszczędzaj czas. Poprawiaj efektywość. Stabilizuj koszty. OPS firmy Koica Miolta Optimized Prit Services OPS Najlepszą metodą przewidywaia przyszłości jest jej

Bardziej szczegółowo

Jak skutecznie reklamować towary konsumpcyjne

Jak skutecznie reklamować towary konsumpcyjne K Stowarzyszeie Kosumetów Polskich Jak skuteczie reklamować towary kosumpcyje HALO, KONSUMENT! Chcesz pozać swoje praw a? Szukasz pomoc y? ZADZWOŃ DO INFOLINII KONSUMENCKIEJ BEZPŁATNY TELEFON 0 800 800

Bardziej szczegółowo

W WOJEWÓDZTWIE WIELKOPOLSKIM

W WOJEWÓDZTWIE WIELKOPOLSKIM Raport powstał w ramach Projektu 1.16 Koordynacja na rzecz aktywnej integracji współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Działania 1.2 Wsparcie systemowe instytucji pomocy

Bardziej szczegółowo

Historia tworzenia pewnej spółdzielni Zlecanie zadań podmiotom ekonomii społecznej Dla przedsiębiorstw społecznych jest Targes.pl

Historia tworzenia pewnej spółdzielni Zlecanie zadań podmiotom ekonomii społecznej Dla przedsiębiorstw społecznych jest Targes.pl Historia tworzeia pewej spółdzieli Zlecaie zadań podmiotom ekoomii społeczej Dla przedsiębiorstw społeczych jest Targes.pl lipiec r 2 (146) 2012 rok XVI OD REDAKCJI Ekoomia społecza to idea, którą warto

Bardziej szczegółowo

Zmiany w zarządzaniu jakością w polskich szpitalach

Zmiany w zarządzaniu jakością w polskich szpitalach Łopacińska Hygeia Public I, Tokarski Health 2014, Z, Deys 49(2): A. 343-347 Zmiay w zarządzaiu jakością w polskich szpitalach 343 Zmiay w zarządzaiu jakością w polskich szpitalach Quality maagemet chages

Bardziej szczegółowo

1. Metoda zdyskontowanych przyszłych przepływów pieniężnych

1. Metoda zdyskontowanych przyszłych przepływów pieniężnych Iwetta Budzik-Nowodzińska SZACOWANIE WARTOŚCI DOCHODOWEJ PRZEDSIĘBIORSTWA STUDIUM PRZYPADKU Wprowadzeie Dochodowe metody wycey wartości przedsiębiorstw są postrzegae, jako ajbardziej efektywe sposoby określaia

Bardziej szczegółowo

3.1. Charakterystyka próby oraz metodyka badań

3.1. Charakterystyka próby oraz metodyka badań Praktyka polskich przedsiębiorstw w zakresie zarządzaia majątkiem obrotowym 201 3. Praktyka polskich przedsiębiorstw w zakresie zarządzaia majątkiem obrotowym i jego wpływu a proces kreowaia wartości przedsiębiorstwa

Bardziej szczegółowo

Analiza potencjału energetycznego depozytów mułów węglowych

Analiza potencjału energetycznego depozytów mułów węglowych zaiteresowaia wykorzystaiem tej metody w odiesieiu do iych droboziaristych materiałów odpadowych ze wzbogacaia węgla kamieego ależy poszukiwać owych, skutecziej działających odczyików. Zdecydowaie miej

Bardziej szczegółowo

Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej w Białymstoku Obserwatorium Integracji Społecznej

Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej w Białymstoku Obserwatorium Integracji Społecznej Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej w Białymstoku Obserwatorium Integracji Społecznej Współpraca instytucji pomocy społecznej z innymi instytucjami na terenie gminy, powiatu, województwa zajmującymi

Bardziej szczegółowo

WYGRYWAJ NAGRODY z KAN-therm

WYGRYWAJ NAGRODY z KAN-therm Regulami Kokursu I. POSTANOWIENIA OGÓLNE. 1. Regulami określa zasady KONKURSU p. Wygrywaj agrody z KAN-therm (dalej: Kokurs). 2. Orgaizatorem Kokursu jest KAN Sp. z o.o. z siedzibą w Białymstoku- Kleosiie,

Bardziej szczegółowo

PROTOKÓŁ nr XLI/05 Z XLI SESJI RADY POWIATU OBORNICKIEGO

PROTOKÓŁ nr XLI/05 Z XLI SESJI RADY POWIATU OBORNICKIEGO PROTOKÓŁ r XLI/05 Z XLI SESJI RADY POWIATU OBORNICKIEGO która odbyła się w diu 11 paździerika 2005r. o godz. 10.00 w sali sesyjej Starostwa Powiatowego w Obor ikach, ul. 11 Listopada 2a. Obrady rozpoczęto

Bardziej szczegółowo

KOMPETENCJE EKSPERTÓW W INFORMATYCZNYM SYSTEMIE WSPOMAGANIA DECYZJI

KOMPETENCJE EKSPERTÓW W INFORMATYCZNYM SYSTEMIE WSPOMAGANIA DECYZJI KOMPETENCJE EKSPERTÓW W INFORMATYCZNYM SYSTEMIE WSPOMAGANIA DECYZJI Ryszard Budziński, Marta Fukacz, Jarosław Becker, Uiwersytet Szczeciński, Wydział Nauk Ekoomiczych i Zarządzaia, Istytut Iformatyki w

Bardziej szczegółowo

REGIONALNY OŚRODEK POLITYKI SPOŁECZNEJ. logo samorządu województwa. W OPOLU Obserwatorium Integracji Społecznej 45 3 1 5 O P O L E ul.

REGIONALNY OŚRODEK POLITYKI SPOŁECZNEJ. logo samorządu województwa. W OPOLU Obserwatorium Integracji Społecznej 45 3 1 5 O P O L E ul. [Wpisz tekst] Samorząd Województwa Opolskiego REGIONALNY OŚRODEK POLITYKI SPOŁECZNEJ logo samorządu województwa W OPOLU Obserwatorium Integracji Społecznej 45 3 1 5 O P O L E ul. Głogowska 25C TEL. (77)

Bardziej szczegółowo

SYSTEM OCENY STANU NAWIERZCHNI SOSN ZASADY POMIARU I OCENY STANU RÓWNOŚCI PODŁUŻNEJ NAWIERZCHNI BITUMICZNYCH W SYSTEMIE OCENY STANU NAWIERZCHNI SOSN

SYSTEM OCENY STANU NAWIERZCHNI SOSN ZASADY POMIARU I OCENY STANU RÓWNOŚCI PODŁUŻNEJ NAWIERZCHNI BITUMICZNYCH W SYSTEMIE OCENY STANU NAWIERZCHNI SOSN ZAŁĄCZNIK B GENERALNA DYREKCJA DRÓG PUBLICZNYCH Biuro Studiów Sieci Drogowej SYSTEM OCENY STANU NAWIERZCHNI SOSN WYTYCZNE STOSOWANIA - ZAŁĄCZNIK B ZASADY POMIARU I OCENY STANU RÓWNOŚCI PODŁUŻNEJ NAWIERZCHNI

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie

USTAWA. z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie LexPolonica nr 27335. Stan prawny 2012-11-29 Dz.U.2010.234.1536 (U) Działalność pożytku publicznego i wolontariat zmiany: 2011-07-01 Dz.U.2011.112.654 art. 166 2011-10-30 Dz.U.2011.205.1211 art. 2 2011-11-03

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE POLITECHNIKI GDAŃSKIEJ

ZESZYTY NAUKOWE POLITECHNIKI GDAŃSKIEJ ZESZYTY NAUKOWE POLITECHNIKI GDAŃSKIEJ Nr 573 Ekoomia XXXIX 2001 BŁAŻEJ PRUSAK Katedra Ekoomii i Zarządzaia Przedsiębiorstwem METODY OCENY PROJEKTÓW INWESTYCYJNYCH Celem artykułu jest przedstawieie metod

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ ELEKTRYCZNY POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ INSTYTUT ELEKTROENERGETYKI ZAKŁAD ELEKTROWNI I GOSPODARKI ELEKTROENERGETYCZNEJ

WYDZIAŁ ELEKTRYCZNY POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ INSTYTUT ELEKTROENERGETYKI ZAKŁAD ELEKTROWNI I GOSPODARKI ELEKTROENERGETYCZNEJ WYDZIAŁ ELEKTRYCZNY POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ INSTYTUT ELEKTROENERGETYKI ZAKŁAD ELEKTROWNI I GOSPODARKI ELEKTROENERGETYCZNEJ LABORATORIUM RACHUNEK EKONOMICZNY W ELEKTROENERGETYCE INSTRUKCJA DO ĆWICZENIA

Bardziej szczegółowo

Metrologia: miary dokładności. dr inż. Paweł Zalewski Akademia Morska w Szczecinie

Metrologia: miary dokładności. dr inż. Paweł Zalewski Akademia Morska w Szczecinie Metrologia: miary dokładości dr iż. Paweł Zalewski Akademia Morska w Szczeciie Miary dokładości: Najczęściej rozkład pomiarów w serii wokół wartości średiej X jest rozkładem Gaussa: Prawdopodobieństwem,

Bardziej szczegółowo

I STRUKTURA ORGANIZACYJNA OŚRODKA ADOPCYJNO-OPIEKUŃCZEGO W ŁOMŻY I REALIZOWANE ZADANIA

I STRUKTURA ORGANIZACYJNA OŚRODKA ADOPCYJNO-OPIEKUŃCZEGO W ŁOMŻY I REALIZOWANE ZADANIA Rada Miejska Łomży Komisja Rodziy, Opieki Społeczej i Zdrowia Działalość Ośrodka Adopcyjo Opiekuńczego w Łomży w roku 007 r. zakresie zabezpieczaia zastępczego środowiska ego dzieciom społeczie osierocoym.

Bardziej szczegółowo

euro info Program LIFE dla małych i średnich przedsiębiorstw polskiego eksportu ISSN 1505-781X walory regionu czynnikiem rozwoju przedsiębiorczości

euro info Program LIFE dla małych i średnich przedsiębiorstw polskiego eksportu ISSN 1505-781X walory regionu czynnikiem rozwoju przedsiębiorczości wrzesień (155) 2014 ISSN 1505-781X euro ifo dla małych i średich przedsiębiorstw www.ee.org.pl Marketig Marka regioala. iteretowy walory regiou czyikiem rozwoju przedsiębiorczości Program LIFE Niezamówioa

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE NR 11(83) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE. Analiza dokładności wskazań obiektów nawodnych. Accuracy Analysis of Sea Objects

ZESZYTY NAUKOWE NR 11(83) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE. Analiza dokładności wskazań obiektów nawodnych. Accuracy Analysis of Sea Objects ISSN 1733-8670 ZESZYTY NAUKOWE NR 11(83) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE IV MIĘDZYNARODOWA KONFERENCJA NAUKOWO-TECHNICZNA E X P L O - S H I P 2 0 0 6 Adrzej Burzyński Aaliza dokładości wskazań obiektów

Bardziej szczegółowo

GMINNY PROGRAM WSPIERANIA RODZINY W GMINIE LUBAWA NA LATA 2012 2014

GMINNY PROGRAM WSPIERANIA RODZINY W GMINIE LUBAWA NA LATA 2012 2014 Załącznik do uchwały Nr XIX/119/12 Rady Gminy Lubawa z dnia 31 października 2012r. GMINNY PROGRAM WSPIERANIA RODZINY W GMINIE LUBAWA NA LATA 2012 2014 1 Spis treści Wstęp. 3 1. Diagnoza środowiska lokalnego..

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 9 listopada 2012 r. Poz. 1229 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia 18 października 2012 r.

Warszawa, dnia 9 listopada 2012 r. Poz. 1229 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia 18 października 2012 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dia 9 listopada 2012 r. Poz. 1229 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dia 18 paździerika 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu obowiązków uzyskaia

Bardziej szczegółowo

Kluczowy aspekt wyszukiwania informacji:

Kluczowy aspekt wyszukiwania informacji: Wyszukiwaieiformacjitoproceswyszukiwaiawpewymzbiorze tychwszystkichdokumetów,którepoświęcoesąwskazaemuw kweredzietematowi(przedmiotowi)lubzawierająiezbędedla Wg M. A. Kłopotka: użytkowikafaktyiiformacje.

Bardziej szczegółowo

Olsztyn, 2014 r. T: +48 89 523 51 19 F: +48 89 512 55 09 E: rops@warmia.mazury.pl W: www.wrota.warmia.mazury.pl

Olsztyn, 2014 r. T: +48 89 523 51 19 F: +48 89 512 55 09 E: rops@warmia.mazury.pl W: www.wrota.warmia.mazury.pl Współpraca instytucji pomocy społecznej z innymi instytucjami na terenie gminy, powiatu, województwa zajmującymi się pomocą i wsparciem rodzin i jej wpływ na skuteczność działań pomocy społecznej Wyniki

Bardziej szczegółowo

Siłownie ORC sposobem na wykorzystanie energii ze źródeł niskotemperaturowych.

Siłownie ORC sposobem na wykorzystanie energii ze źródeł niskotemperaturowych. Siłowie ORC sposobem a wykorzystaie eergii ze źródeł iskotemperaturowych. Autor: prof. dr hab. Władysław Nowak, Aleksadra Borsukiewicz-Gozdur, Zachodiopomorski Uiwersytet Techologiczy w Szczeciie, Katedra

Bardziej szczegółowo

euro info Program LIFE dla małych i średnich przedsiębiorstw Wschód ISSN 1505-781X przedsiębiorstwa na rynkach Afryki Południowej

euro info Program LIFE dla małych i średnich przedsiębiorstw Wschód ISSN 1505-781X przedsiębiorstwa na rynkach Afryki Południowej listopad (157) 2014 ISSN 1505-781X euro ifo dla małych i średich przedsiębiorstw www.ee.org.pl Marketig Małe i średie iteretowy przedsiębiorstwa a rykach Afryki Połudiowej Program LIFE Iowacyje startupy

Bardziej szczegółowo

Rachunek prawdopodobieństwa i statystyka W12: Statystyczna analiza danych jakościowych. Dr Anna ADRIAN Paw B5, pok 407 adan@agh.edu.

Rachunek prawdopodobieństwa i statystyka W12: Statystyczna analiza danych jakościowych. Dr Anna ADRIAN Paw B5, pok 407 adan@agh.edu. Rachuek prawdopodobieństwa i statystyka W12: Statystycza aaliza daych jakościowych Dr Aa ADRIAN Paw B5, pok 407 ada@agh.edu.pl Wprowadzeie Rozróżia się dwa typy daych jakościowych: Nomiale jeśli opisują

Bardziej szczegółowo

STATYSTYKA OPISOWA WYKŁAD 1 i 2

STATYSTYKA OPISOWA WYKŁAD 1 i 2 STATYSTYKA OPISOWA WYKŁAD i 2 Literatura: Marek Cieciura, Jausz Zacharski, Metody probabilistycze w ujęciu praktyczym, L. Kowalski, Statystyka, 2005 2 Statystyka to dyscyplia aukowa, której zadaiem jest

Bardziej szczegółowo

WSPÓŁPRACA INSTYTUCJONALNA

WSPÓŁPRACA INSTYTUCJONALNA WSPÓŁPRACA INSTYTUCJONALNA Biuletyn Obserwatorium Integracji Społecznej Publikacja współfinansowana przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Człowiek najlepsza inwestycja Biuletyn

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr XXIII /199/08 Rady Powiatu Rawickiego z dnia 20 listopada 2008 roku

Uchwała Nr XXIII /199/08 Rady Powiatu Rawickiego z dnia 20 listopada 2008 roku Uchwała Nr XXIII /199/08 z dnia 20 listopada 2008 roku w sprawie Programu współpracy na 2009 r. Powiatu Rawickiego z organizacjami pozarządowymi, osobami prawnymi i jednostkami organizacyjnymi działającymi

Bardziej szczegółowo

info euro Norwegia atrakcyjna nisza eksportowa dla małych i średnich przedsiębiorstw Program COSME Prawo autorskie w internecie ISSN 1505-781X

info euro Norwegia atrakcyjna nisza eksportowa dla małych i średnich przedsiębiorstw Program COSME Prawo autorskie w internecie ISSN 1505-781X kwiecień (150) 2014 ISSN 1505-781X euro ifo Norwegia atrakcyja isza eksportowa dla małych i średich przedsiębiorstw www.ee.org.pl Program COSME Prawo autorskie w iterecie Zachodiopomorskie Stowarzyszeie

Bardziej szczegółowo

Niezbędnik dla ucznia, rodzica i nauczyciela na rok szkolny 2015/2016. Zanim pójdziemy do szkoły

Niezbędnik dla ucznia, rodzica i nauczyciela na rok szkolny 2015/2016. Zanim pójdziemy do szkoły Niezbędik dla uia, rodzica i auyciela a rok szkoly 0/0 Zaim pójdziemy do szkoły Spis treści. Ueń ajmłodszy. Ueń iepełosprawy. Ueń w przyjazej i bezpieej szkole. Szkolictwo zawodowe. Prawa rodziców. Rodzicu,

Bardziej szczegółowo

Dlaczego potrzebna jest reforma ochrony danych w UE?

Dlaczego potrzebna jest reforma ochrony danych w UE? Dlaczego potrzeba jest reforma ochroy daych w UE? Uija dyrektywa o ochroie daych z 1995 r. staowiła kamień milowy w historii ochroy daych osobowych. Jej podstawowe zasady, zapewiające fukcjoowaie ryku

Bardziej szczegółowo

Uwarunkowania rozwojowe województw w Polsce analiza statystyczno-ekonometryczna

Uwarunkowania rozwojowe województw w Polsce analiza statystyczno-ekonometryczna 3 MAŁGORZATA STEC Dr Małgorzata Stec Zakład Statystyki i Ekoometrii Uiwersytet Rzeszowski Uwarukowaia rozwojowe województw w Polsce aaliza statystyczo-ekoometrycza WPROWADZENIE Rozwój społeczo-gospodarczy

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA NR 06-2 POMIARY TEMPA METABOLIZMU METODĄ TABELARYCZNĄ

INSTRUKCJA NR 06-2 POMIARY TEMPA METABOLIZMU METODĄ TABELARYCZNĄ LABORATORIUM OCHRONY ŚRODOWISKA - SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ - INSTRUKCJA NR 06- POMIARY TEMPA METABOLIZMU METODĄ TABELARYCZNĄ 1. Cel istrukcji Celem istrukcji jest określeie metodyki postępowaia w celu

Bardziej szczegółowo

Struktura czasowa stóp procentowych (term structure of interest rates)

Struktura czasowa stóp procentowych (term structure of interest rates) Struktura czasowa stóp procetowych (term structure of iterest rates) Wysokość rykowych stóp procetowych Na ryku istieje wiele różorodych stóp procetowych. Poziom rykowej stopy procetowej (lub omialej stopy,

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA

SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA 1. ZAMAWIAJĄCY TALEX S.A., ul. Karpia 27 d, 61 619 Pozań, e mail: cetrumit@talex.pl 2. INFORMACJE OGÓLNE 2.1. Talex S.A. zaprasza do udziału w postępowaiu przetargowym,

Bardziej szczegółowo

Lata poprzednie RYNEK PRACY INFRASTRUKTURA SPOŁECZNA

Lata poprzednie RYNEK PRACY INFRASTRUKTURA SPOŁECZNA 2. Dane o sytuacji demograficznej i społecznej DANE O SYTUACJI DEMOGRAFICZNEJ i SPOŁECZNEJ (stan na 31.XII) PROGNOZA* Rok 212 Rok 213 Rok po ocenie Dwa lata po ocenie MIESZKAŃCY (w osobach) Ogółem 1 1

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, Warszawa. MPiPS-03

MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, Warszawa. MPiPS-03 MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej: Ośrodek Pomocy Społecznej Mickiewicza 40/ 63-100 Śrem Tel. 0612836107 Fax 0612833989

Bardziej szczegółowo

Wpływ religijności na ukształtowanie postawy wobec eutanazji The impact of religiosity on the formation of attitudes toward euthanasia

Wpływ religijności na ukształtowanie postawy wobec eutanazji The impact of religiosity on the formation of attitudes toward euthanasia Ewelia Majka, Katarzya Kociuba-Adamczuk, Mariola Bałos Wpływ religijości a ukształtowaie postawy wobec eutaazji The impact of religiosity o the formatio of attitudes toward euthaasia Ewelia Majka 1, Katarzya

Bardziej szczegółowo

PROJEKT. Załącznik do Uchwały Nr.. Rady Powiatu w Lipnie

PROJEKT. Załącznik do Uchwały Nr.. Rady Powiatu w Lipnie Załącznik do Uchwały Nr.. Rady Powiatu w Lipnie z dnia PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU LIPNOWSKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI UPRAWNIONYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO

Bardziej szczegółowo

Współpraca instytucji pomocy społecznej z innymi instytucjami na terenie gminy, powiatu, województwa zajmującymi się

Współpraca instytucji pomocy społecznej z innymi instytucjami na terenie gminy, powiatu, województwa zajmującymi się Współpraca instytucji pomocy społecznej z innymi instytucjami na terenie gminy, powiatu, województwa zajmującymi się pomocą i wsparciem rodzin i jej wpływ na skuteczność działań pomocy społecznej Wyniki

Bardziej szczegółowo

INFORMATOR DLA RADNYCH

INFORMATOR DLA RADNYCH ROZWIĄZYWANIE PROBLEMÓW ALKOHOLOWYCH W GMINIE INFORMATOR DLA RADNYCH Progozy WHO mówią, że jesteśmy jedym z pięciu państw w Europie, w których spożycie alkoholu będzie rosło. To bardzo iepokojąca progoza,

Bardziej szczegółowo

Artykuł techniczny CVM-NET4+ Zgodny z normami dotyczącymi efektywności energetycznej

Artykuł techniczny CVM-NET4+ Zgodny z normami dotyczącymi efektywności energetycznej 1 Artykuł techiczy Joatha Azañó Dział ds. Zarządzaia Eergią i Jakości Sieci CVM-ET4+ Zgody z ormami dotyczącymi efektywości eergetyczej owy wielokaałowy aalizator sieci i poboru eergii Obeca sytuacja Obece

Bardziej szczegółowo

STATUT POWIATOWEGO CENTRUM POMOCY RODZINIE W KĘPNIE

STATUT POWIATOWEGO CENTRUM POMOCY RODZINIE W KĘPNIE STATUT POWIATOWEGO CENTRUM POMOCY RODZINIE W KĘPNIE I. POSTANOWIENIA OGÓLNE. 1. Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie, zwane dalej Centrum działa na podstawie : 1) ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie

Bardziej szczegółowo

ZAPROSZENIE NA SZKOLENIA ETAPU UPOWSZECHNIANIA PRODUKTU FINALNEGO

ZAPROSZENIE NA SZKOLENIA ETAPU UPOWSZECHNIANIA PRODUKTU FINALNEGO BD CENTER SPÓŁKA Z O.O. ul. Broniewskiego 1 35-222 Rzeszów tel. (017) 855 20 29 fax (017) 858 12 94 szkolenia@bdcenter.pl www.bdcenter.pl ZAPROSZENIE NA SZKOLENIA ETAPU UPOWSZECHNIANIA PRODUKTU FINALNEGO

Bardziej szczegółowo

*Q019* Wniosek o przystąpienie do grupowego ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowymi funduszami kapitałowymi z rozszerzoną ankietą medyczną

*Q019* Wniosek o przystąpienie do grupowego ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowymi funduszami kapitałowymi z rozszerzoną ankietą medyczną *Q019* Wiosek o przystąpieie do grupowego ubezpieczeia a życie z ubezpieczeiowymi fuduszami kapitałowymi z rozszerzoą akietą medyczą Nr polisy ubezpieczeia Nr podgrupy Ubezpieczający Nazwa firmy Ubezpieczoy

Bardziej szczegółowo

Zeszyty Naukowe nr 11

Zeszyty Naukowe nr 11 Zeszyty Naukowe r POLSKIE TOWARZYSTWO EKONOMICZNE Kraków 20 Beedykt Puczkowski Uiwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztyie Iowacyja metoda ocey dotacji publiczych a tle rozwoju przedsiębiorstw. Wprowadzeie

Bardziej szczegółowo

Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzieb!

Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzieb! Projekt wsp,ł.iasoway ze 4rodk,w Uii Europejskiej w ramach Europejskiego Fuduszu Społeczego Materiał pomociczy dla auczycieli kształcących w zawodzieb "#$%&'( ")*+,"+(' -'#.,('#. przygotoway w ramach projektu

Bardziej szczegółowo

PODCZAS ZDARZEŃ Z UDZIAŁEM

PODCZAS ZDARZEŃ Z UDZIAŁEM d St. bryg. mgr iż. Tadeusz Jopek jest absolwetem Szkoły Główej Służby Pożariczej w arszawie (1988). Ukończył rówież studia podyplomowe F ^ ^ ^ ^ l z zakresu bezpieczeństwa i higiey pracy w PSŚ w Radomiu.

Bardziej szczegółowo

profi-air 250 / 400 touch Nowoczesne centrale rekuperacyjne do wentylacji pomieszczeń mieszkalnych

profi-air 250 / 400 touch Nowoczesne centrale rekuperacyjne do wentylacji pomieszczeń mieszkalnych profi-air 250 / 400 touch Nowoczese cetrale rekuperacyje do wetylacji pomieszczeń mieszkalych SYSTEMY ODWADNIAJĄ CE SYSTEMY ELEKTRYCZNE INSTALACJE WEWNĘTRZNE PRODUKTY DLA PRZEMYSŁU Nowoczesa techologia

Bardziej szczegółowo

DZIAŁALNOŚĆ WOJEWÓDZKICH OŚRODKÓW MEDYCYNY PRACY W ZAKRESIE PROMOCJI ZDROWIA W MIEJSCU PRACY W 2008 ROKU

DZIAŁALNOŚĆ WOJEWÓDZKICH OŚRODKÓW MEDYCYNY PRACY W ZAKRESIE PROMOCJI ZDROWIA W MIEJSCU PRACY W 2008 ROKU Medycya Pracy 2010;61(3):353 365 Istytut Medycyy Pracy im. prof. J. Nofera w Łodzi http://medpr.imp.lodz.pl Eliza Goszczyńska PRACA POGLĄDOWA DZIAŁALNOŚĆ WOJEWÓDZKICH OŚRODKÓW MEDYCYNY PRACY W ZAKRESIE

Bardziej szczegółowo

Budowa mierników agregatowych do oceny poziomu rozwoju społeczno-gospodarczego

Budowa mierników agregatowych do oceny poziomu rozwoju społeczno-gospodarczego Krzysztof Kompa Katedra Ekoometrii i Statystyki Szkoła Główa Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie Budowa mierików agregatowych do ocey poziomu rozwoju społeczo-gospodarczego Wstęp Uia Europejska przywiązuje

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ORGANIZACYJNY POWIATOWEGO CENTRUM POMOCY RODZINIE W ZGIERZU

REGULAMIN ORGANIZACYJNY POWIATOWEGO CENTRUM POMOCY RODZINIE W ZGIERZU Załącznik do Uchwały nr / /2013 Zarząd Powiatu Zgierskiego z dnia. maja 2013r. REGULAMIN ORGANIZACYJNY POWIATOWEGO CENTRUM POMOCY RODZINIE W ZGIERZU Rozdział I Postanowienia ogólne. 1 Regulamin określa

Bardziej szczegółowo

euro info Planujemy fundusze europejskie Usługa PRO-INN dla małych i średnich przedsiębiorstw Międzynarodowy rynek obuwniczy ISSN 1505-781X

euro info Planujemy fundusze europejskie Usługa PRO-INN dla małych i średnich przedsiębiorstw Międzynarodowy rynek obuwniczy ISSN 1505-781X wrzesień (144) 2013 ISSN 1505-781X euro ifo Plaujemy fudusze europejskie dla małych i średich przedsiębiorstw www.ee.org.pl Usługa PRO-INN Międzyarodowy ryek obuwiczy Zachodiopomorskie Stowarzyszeie Rozwoju

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR IV/45/2015 Rady Gminy w Chojnicach. z dnia 27 marca 2015 r. w sprawie zmiany statutu Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Chojnicach

UCHWAŁA NR IV/45/2015 Rady Gminy w Chojnicach. z dnia 27 marca 2015 r. w sprawie zmiany statutu Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Chojnicach UCHWAŁA NR IV/45/2015 Rady Gminy w Chojnicach z dnia 27 marca 2015 r. w sprawie zmiany statutu Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Chojnicach Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. h i art. 40 ust. 2

Bardziej szczegółowo

KURS STATYSTYKA. Lekcja 3 Parametryczne testy istotności ZADANIE DOMOWE. Strona 1

KURS STATYSTYKA. Lekcja 3 Parametryczne testy istotności ZADANIE DOMOWE.  Strona 1 KURS STATYSTYKA Lekcja 3 Parametrycze testy istotości ZADANIE DOMOWE www.etrapez.pl Stroa Część : TEST Zazacz poprawą odpowiedź (tylko jeda jest prawdziwa). Pytaie Statystykę moża rozumieć jako: a) próbkę

Bardziej szczegółowo

euro info dla małych i średnich przedsiębiorstw Wschód ISSN 1505-781X żywności do Malezji

euro info dla małych i średnich przedsiębiorstw Wschód ISSN 1505-781X żywności do Malezji sierpień (154) 2014 ISSN 1505-781X euro ifo dla małych i średich przedsiębiorstw www.ee.org.pl Marketig Możliwości eksportu iteretowy polskiej żywości do Malezji Program Odawiale LIFE źródła eergii, korzyści

Bardziej szczegółowo

Główne powody udzielania osobom i rodzinom pomocy społecznej w województwie Lubuskim

Główne powody udzielania osobom i rodzinom pomocy społecznej w województwie Lubuskim Główne powody udzielania osobom i rodzinom pomocy społecznej w województwie Lubuskim Obserwatorium Integracji Społecznej Zielona Góra, sierpień r. Główne powody udzielania osobom i rodzinom pomocy społecznej

Bardziej szczegółowo

STATUT Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Ełku. Rozdział 1 Postanowienia ogólne

STATUT Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Ełku. Rozdział 1 Postanowienia ogólne Załącznik nr 1 Do Uchwały Nr XLIV.404.2014 Rady Powiatu w Ełku z dnia 29 maja 2014 r. STATUT Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Ełku Rozdział 1 Postanowienia ogólne 1. 1., zwane dalej Centrum, jest

Bardziej szczegółowo

Załącznik 5. do Umowy nr EPS/[ ]/2016 sprzedaży energii elektrycznej na pokrywanie strat powstałych w sieci przesyłowej. zawartej pomiędzy [ ]

Załącznik 5. do Umowy nr EPS/[ ]/2016 sprzedaży energii elektrycznej na pokrywanie strat powstałych w sieci przesyłowej. zawartej pomiędzy [ ] Załączik 5 do Umowy r EPS/[ ]/ sprzedaży eergii elektryczej a pokrywaie strat powstałych w sieci przesyłowej zawartej pomiędzy Polskie Sieci Elektroeergetycze Spółka Akcyja [ ] a WARUNKI ZABEZPIECZENIA

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekoomiczy Uiwersytet Dziecięcy Dlaczego jede kraje są biede a ie bogate? dr Baha Kaliowska-Sufiowicz Uiwersytet Ekoomiczy w Pozaiu 23 maja 2013 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL

Bardziej szczegółowo

Uchwała nr XXV/174/13 Rady Powiatu Opolskiego z dnia 22 marca 2013 r.

Uchwała nr XXV/174/13 Rady Powiatu Opolskiego z dnia 22 marca 2013 r. Uchwała nr XXV/174/13 Rady Powiatu Opolskiego z dnia 22 marca 2013 r. w sprawie przyjęcia Powiatowego programu działań na rzecz osób niepełnosprawnych w Powiecie Opolskim na lata 2013-2015 Na podstawie

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XIV/ 143 /12 RADY GMINY W OZORKOWIE. z dnia 29 lutego 2012 r. w sprawie przyjęcia Gminnego Programu Wspierania Rodziny na lata

UCHWAŁA NR XIV/ 143 /12 RADY GMINY W OZORKOWIE. z dnia 29 lutego 2012 r. w sprawie przyjęcia Gminnego Programu Wspierania Rodziny na lata UCHWAŁA NR XIV/ 143 /12 RADY GMINY W OZORKOWIE z dnia 29 lutego 2012 r. w sprawie przyjęcia Gminnego Programu Wspierania Rodziny na lata 2012-2014 Na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XIII/71/2015 RADY POWIATU W BRODNICY. z dnia 30 listopada 2015 r.

UCHWAŁA NR XIII/71/2015 RADY POWIATU W BRODNICY. z dnia 30 listopada 2015 r. UCHWAŁA NR XIII/71/2015 RADY POWIATU W BRODNICY z dnia 30 listopada 2015 r. w sprawie uchwalenia Programu Współpracy Powiatu Brodnickiego z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi

Bardziej szczegółowo

Ocena zasobów pomocy społecznej za rok 2015

Ocena zasobów pomocy społecznej za rok 2015 Ocena zasobów pomocy społecznej za rok 215 Autorzy: Krystyna Roś 1. Wprowadzenie Zgodnie z art.16 a ust. 4 ustawy o pomocy społecznej Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Jerzmanowicach przedstawia co roku

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY URZĘDU KOMUNIKACJI ELEKTRONICZNEJ

DZIENNIK URZĘDOWY URZĘDU KOMUNIKACJI ELEKTRONICZNEJ DZIENNIK URZĘDOWY URZĘDU KOMUNIKACJI ELEKTRONICZNEJ Warszawa, dia 19 maja 2015 r. Poz. 41 Zarządzeie Nr 12 Prezesa Urzędu Komuikacji Elektroiczej z dia 18 maja 2015 r. 1) w sprawie plau zagospodarowaia

Bardziej szczegółowo

Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa

Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej ( pieczęć) MPiPS - 03 Adresat Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z DZIAŁALNOŚCI OŚRODKA POMOCY SPOŁECZNEJ W PYSZNICY ZA ROK 2008

SPRAWOZDANIE Z DZIAŁALNOŚCI OŚRODKA POMOCY SPOŁECZNEJ W PYSZNICY ZA ROK 2008 SPRAWOZDANIE Z DZIAŁALNOŚCI OŚRODKA POMOCY SPOŁECZNEJ W PYSZNICY ZA ROK 28 PYSZNICA, 29-4-28 1 SPRAWOZDANIE Z DZIAŁALNOŚCI OŚRODKA POMOCY SPOŁECZNEJ W PYSZNICY ZA ROK 28. Pomoc społeczna jest instytucją

Bardziej szczegółowo

AN ANALYSIS OF KINDERGARDEN TEACHERS` PREPARATION TO PROVIDE FIRST AID

AN ANALYSIS OF KINDERGARDEN TEACHERS` PREPARATION TO PROVIDE FIRST AID PRZEGL EPIDEMIOL 2011; 65: 663-667 Zdrowie publicze Jadwiga Woźiak, Grzegorz Nowicki, Mariusz Goiewicz, Katarzya Zieloka, Marek Górecki, Alia Dzirba, Ewa Chemperek ANALIZA PRZYGOTOWANIA NAUCZYCIELI WYCHOWANIA

Bardziej szczegółowo

Program współpracy Powiatu Konińskiego z organizacjami pozarządowymi w roku 2006

Program współpracy Powiatu Konińskiego z organizacjami pozarządowymi w roku 2006 Załącznik do uchwały Nr XXXIII/182/05 Rady Powiatu Konińskiego z dnia 15 listopada 2005 r. w sprawie programu współpracy z organizacjami pozarządowymi Program współpracy Powiatu Konińskiego z organizacjami

Bardziej szczegółowo

euro info dla małych i średnich przedsiębiorstw Perspektywy Wschód ISSN 1505-781X znaków towarowych? Program Zmiany w LIFE przepisach celnych

euro info dla małych i średnich przedsiębiorstw Perspektywy Wschód ISSN 1505-781X znaków towarowych? Program Zmiany w LIFE przepisach celnych lipiec (165) 2016 ISSN 1505-781X euro ifo dla małych i średich przedsiębiorstw www.ee.org.pl Marketig Co owego w iteretowy uijym prawie zaków towarowych? Program Zmiay w LIFE przepisach celych Perspektywy

Bardziej szczegółowo

MATRYCA LOGICZNA AKTUALIZACJI STRATEGII ROZWIĄZYWANIA PROBLEMÓW POMOCY SPOŁECZNEJ W POWIECIE ŻARSKIM

MATRYCA LOGICZNA AKTUALIZACJI STRATEGII ROZWIĄZYWANIA PROBLEMÓW POMOCY SPOŁECZNEJ W POWIECIE ŻARSKIM MATRYCA LOGICZNA AKTUALIZACJI STRATEGII ROZWIĄZYWANIA PROBLEMÓW POMOCY W POWIECIE ŻARSKIM CEL WSKAŹNIK OSIĄGNIĘCIA CELU TERMIN ODPOWIEDZIALNY ZAŁOŻENIA CEL NADRZĘDNY: wszyscy potrzebujący mieszkańcy powiatu

Bardziej szczegółowo

BADANIA DOCHODU I RYZYKA INWESTYCJI

BADANIA DOCHODU I RYZYKA INWESTYCJI StatSoft Polska, tel. () 484300, (60) 445, ifo@statsoft.pl, www.statsoft.pl BADANIA DOCHODU I RYZYKA INWESTYCJI ZA POMOCĄ ANALIZY ROZKŁADÓW Agieszka Pasztyła Akademia Ekoomicza w Krakowie, Katedra Statystyki;

Bardziej szczegółowo

MPiPS-03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych, w naturze i usługach

MPiPS-03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych, w naturze i usługach MPiPS-3-P Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej: PMOPS Powiat miejski Sosnowiec Tel. Fax 41-2 SOSNOWIEC 3 MAJA 33 MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, -513 Warszawa MPiPS-3

Bardziej szczegółowo

Elementy modelowania matematycznego

Elementy modelowania matematycznego Elemety modelowaia matematyczego Wstęp Jakub Wróblewski jakubw@pjwstk.edu.pl http://zajecia.jakubw.pl/ TEMATYKA PRZEDMIOTU Modelowaie daych (ilościowe): Metody statystycze: estymacja parametrów modelu,

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty

Akademia Młodego Ekonomisty Akademia Młodego Ekoomisty Mieriki wzrostu gospodarczego dr Baha Kaliowska-Sufiowicz Uiwersytet Ekoomiczy w Pozaiu 7 marca 2013 r. Ayoe who believes that expotetial growth ca go o for ever i a fiite world

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR VII/49/15 RADY GMINY ŁAGIEWNIKI. z dnia 28 maja 2015 r. w sprawie zatwierdzenia oceny zasobów pomocy społecznej w Gminie Łagiewniki

UCHWAŁA NR VII/49/15 RADY GMINY ŁAGIEWNIKI. z dnia 28 maja 2015 r. w sprawie zatwierdzenia oceny zasobów pomocy społecznej w Gminie Łagiewniki UCHWAŁA NR VII/49/15 RADY GMINY ŁAGIEWNIKI z dnia 28 maja r. w sprawie zatwierdzenia oceny zasobów pomocy społecznej w Gminie Łagiewniki Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 08 marca 1990 r.

Bardziej szczegółowo

*Q019* Deklaracja przystąpienia do grupowego ubezpieczenia na życie z rozszerzoną ankietą medyczną. Ubezpieczający. Ubezpieczony

*Q019* Deklaracja przystąpienia do grupowego ubezpieczenia na życie z rozszerzoną ankietą medyczną. Ubezpieczający. Ubezpieczony *Q019* Deklaracja przystąpieia do grupowego ubezpieczeia a życie z rozszerzoą akietą medyczą Nr polisy ubezpieczeia Nr podgrupy Ubezpieczający Nazwa firmy Ubezpieczoy Pracowik Małżoek Pełoletie Dziecko

Bardziej szczegółowo

nr 1 2010 Lokalna Grupa Działania Równiny Wołomińskiej Biuletyn informacyjny

nr 1 2010 Lokalna Grupa Działania Równiny Wołomińskiej Biuletyn informacyjny r 1 2010 Lokala Grupa Działaia Rówiy Wołomińskiej Biulety iformacyjy W tym umerze: Kilka słów o programie LEADER 3 Pozajmy się 4 Nabory w LGD Rówiy Wołomińskiej 5 Nawiązaie współpracy z Hiszpaią 6 I mazowiecki

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekoomiczy Uiwersytet Dziecięcy Pomiar dobrobytu gospodarczego i społeczego Baha Kaliowska-Surfiowicz Uiwersytet Ekoomiczy w Pozaiu 17 paździerika 2013 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL

Bardziej szczegółowo

PROGRAMY RAMOWE UE Z PERSPEKTYWY POLSKICH JEDNOSTEK NAUKOWYCH BADANIE EWALUACYJNE

PROGRAMY RAMOWE UE Z PERSPEKTYWY POLSKICH JEDNOSTEK NAUKOWYCH BADANIE EWALUACYJNE PROGRAMY RAMOWE UE Z PERSPEKTYWY POLSKICH JEDNOSTEK NAUKOWYCH BADANIE EWALUACYJNE Marta M. Rószkiewicz, Barbara Warzybok Programy Ramowe UE z perspektywy polskich jedostek aukowych badaie ewaluacyje Autorzy:

Bardziej szczegółowo

Ocena zasobów pomocy społecznej. Autorzy: Jakub Brzeziński

Ocena zasobów pomocy społecznej. Autorzy: Jakub Brzeziński Ocena zasobów pomocy społecznej Autorzy: Jakub Brzeziński SPIS TREŚCI STRONA 1 Wprowadzenie 3 2 Dane o sytuacji demograficznej i społecznej 3 3 Dane o korzystających z pomocy i wsparcia 4 3.1 GMINA - ZADANIA

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych z przedmiotu: Badania operacyjne. Temat ćwiczenia: Problemy transportowe cd, Problem komiwojażera

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych z przedmiotu: Badania operacyjne. Temat ćwiczenia: Problemy transportowe cd, Problem komiwojażera Istrukcja do ćwiczeń laboratoryjych z przedmiotu: Badaia operacyje Temat ćwiczeia: Problemy trasportowe cd Problem komiwojażera Zachodiopomorski Uiwersytet Techologiczy Wydział Iżyierii Mechaiczej i Mechatroiki

Bardziej szczegółowo

UCHWALA NR 622/XLI/2013 RADY MIASTA RYBNIKA z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie nadania statutu Ośrodkowi Pomocy Społecznej w Rybniku

UCHWALA NR 622/XLI/2013 RADY MIASTA RYBNIKA z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie nadania statutu Ośrodkowi Pomocy Społecznej w Rybniku Or.0007.199.2013 2013/1 02483 Działając na podstawie: UCHWALA NR 622/XLI/2013 RADY MIASTA RYBNIKA z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie nadania statutu Ośrodkowi Pomocy Społecznej w Rybniku art. 18 ust.

Bardziej szczegółowo

Ocena zasobów pomocy społecznej. Autorzy: Zespół Specjalistów Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Pleszewie

Ocena zasobów pomocy społecznej. Autorzy: Zespół Specjalistów Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Pleszewie Ocena zasobów pomocy społecznej Autorzy: Zespół Specjalistów Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Pleszewie SPIS TREŚCI STRONA 1 Wprowadzenie 3 2 Dane o sytuacji demograficznej i społecznej 3 3 Dane o

Bardziej szczegółowo

Zastosowania w transporcie pasażerskim. Podzespoły i systemy HMI

Zastosowania w transporcie pasażerskim. Podzespoły i systemy HMI EAO Ekspert w dziedziie iterfejsów człowiek-maszya Zastosowaia w trasporcie pasażerskim Podzespoły i systemy HMI www. eao.com/catalogues EAO Parter dla przemysłu trasportowego Foto: SBB Systemy operacyje

Bardziej szczegółowo