Autor: Urszula Małek. Redakcja i korekta: Agnieszka Brzezińska, Katarzyna Sołtan, Iga Kazimierczyk, Daria Dziewięcka

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Autor: Urszula Małek. Redakcja i korekta: Agnieszka Brzezińska, Katarzyna Sołtan, Iga Kazimierczyk, Daria Dziewięcka"

Transkrypt

1

2 Autor: Urszula Małek Redakcja i korekta: Agnieszka Brzezińska, Katarzyna Sołtan, Iga Kazimierczyk, Daria Dziewięcka Konsultacja merytoryczna: Aleksandra Stryjewska, Renata Czarnecka - Orlik Koordynator projektu: Iga Kazimierczyk Opracowanie graficzne i skład: Anna Fijałkowska - Oleksiak Ilustracje: Anna Fijałkowska - Oleksiak Zdjęcia: Grzegorz Oleksiak Redaktorki publikacji dziękują za pomoc w wykonaniu zdjęć Monice, Mariuszowi, Michałowi, Maćkowi Małek oraz Wojtkowi Wierzchoniowi i Maćkowi Orłowskiemu. Fundacja Centrum Edukacji Obywatelskiej Warszawa Noakowskiego 10/1 Tel.: Program Młodzi przedsiębiorczy jest dofinansowany ze środków Narodowego Banku Polskiego. Program jest premiowany przez Klub Przedsiębiorczych Nauczycieli IMPULS Narodowego Banku Polskiego. Centrum Edukacji Obywatelskiej 2009

3 Publikacja, którą trzymacie w rękach, powstała z myślą o uczniach realizujących program Młodzi przedsiębiorczy - Zakładamy i prowadzimy firmę, ale również o tych spośród Was, którzy interesują się prowadzeniem działalności gospodarczej i w przyszłości planują zostać przedsiębiorcami. Jest to też swego rodzaju przewodnik, w którym krok po kroku zapoznajemy czytelnika z prowadzeniem działalności gospodarczej przechodząc przez kolejne moduły projektu. Praca na własny rachunek i bycie przedsiębiorcą to na pewno wiele wyzwań. To jednak przede wszystkim samodzielne kierowanie swoim życiem, czasem i tworzenie własnej przyszłości. Może warto o tym pomyśleć już teraz. Centrum Edukacji Obywatelskiej

4 WPROWADZENIE 1. Działalność gospodarcza i przedsiębiorca Działalność gospodarcza i przedsiębiorca to pojęcia bardzo często spotykane, gdy mówimy o gospodarce rynkowej. Właśnie na rynku, każdego dnia odbywa się gra, w której konsumenci chcą kupić jak najwięcej towarów po jak najkorzystniejszej cenie, a przedsiębiorstwa sprzedać swoje produkty, czy usługi i osiągnąć jak największy zysk. Bo to zysk jest głównym celem działalności gospodarczej. Na początku warto postawić sobie dwa pytania: Co to jest działalność gospodarcza? Kim jest przedsiębiorca? Odpowiedzi na nie znajdziemy w ustawie o swobodzie działalności gospodarczej, z dnia 2 lipca 2004 r. Jest ona swoistą konstytucją przedsiębiorcy oraz jednym z podstawowych aktów prawnych, regulujących prowadzenie przedsiębiorstw w Polsce. Działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Art. 3 Ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej Przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy jest osoba fizyczna, osoba prawna, jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną - wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą. Za przedsiębiorców uznaje się także wspólników spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej. Art. 4 Ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej. Z tych dwóch artykułów dowiadujemy się, że działalność gospodarczą można scharakteryzować jako: zarobkową, zawodową, zorganizowaną i prowadzoną w sposób ciągły. Ten, kto ją prowadzi, może np. produkować samochody, sprzątać mieszkania, sprzedawać komputery, budować domy czy wydobywać węgiel. Wszystko jednak musi przebiegać zgodnie z przepisami prawa obowiązującymi dla każdego rodzaju działalności. Jak wynika z fragmentów cytowanej ustawy, działalność gospodarczą prowadzą przedsiębiorcy i mogą to robić w różnych formach. Najczęściej spotykane formy to: 1) osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą osobą fizyczną jest każdy człowiek, przy czym działalność gospodarczą mogą prowadzić osoby pełnoletnie i nieubezwłasnowolnione; 2) spółka cywilna tworzą ją osoby fizyczne (co najmniej dwie), z których każda od- 3

5 dzielnie zarejestrowała działalność gospodarczą; 3) spółki prawa handlowego: osobowe: spółka jawna, spółka partnerska, spółka komandytowa, spółka komandytowo - akcyjna; kapitałowe: spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, spółka akcyjna; 4) organizacje non-profit stowarzyszenia i fundacje, które prowadzą działalność gospodarczą po to, aby uzyskane z niej środki przeznaczyć na swoje cele statutowe, np. edukację obywatelską młodych ludzi, finansowanie prowadzenia rodzinnych domów dziecka i inne; 5) spółdzielnie np. Okręgowa Spółdzielnia Mleczarska Mleczko ; 6) przedsiębiorstwa państwowe zakłada je minister lub wojewoda. W realizowanym projekcie Młodzi przedsiębiorczy. Zakładamy i prowadzimy firmę proponujemy Wam działalność w formie dwóch spółek: cywilnej oraz jawnej. Więcej na ich temat przeczytacie w dalszej części publikacji. 2. Pomysł na działalność, czyli jak zostać przedsiębiorcą Powodów rozpoczęcia działalności gospodarczej może być wiele. Pierwszym z nich, o czym wspominaliśmy już na wstępie, jest zysk. Jednak ludzie zakładają przedsiębiorstwa także z innych powodów: chcą być niezależni, pragną robić to, co naprawdę lubią i wtedy, kiedy mają na to ochotę, a w pracy realizować własne pasje. Pamiętajmy jednak, że działalność gospodarcza to nie tylko profity i zyski, to także odpowiedzialność, ciężka praca oraz konieczność nieustannego śledzenia zmian, jakie zachodzą na rynku i w przepisach prawnych. Żaden przedsiębiorca nie może powiedzieć: wiem już wszystko. On stale się uczy i niemal każdego dnia staje przed różnymi wyzwaniami i na pytaniami. Najczęstsze z nich to: jak, co i komu sprzedać, aby zarobić? Doświadczenia i umiejętności zdobyte w programie Młodzi przedsiębiorczy. Zakładamy i prowadzimy firmę, mogą okazać się pomocne w przyszłości, gdy będziecie zakładać działalność gospodarczą. Pamiętajcie, że blisko 50% przedsiębiorców zakłada firmy w tych branżach, w których ma już doświadczenie. Zacznijmy jednak od pytania: Skąd wziąć pomysł na działalność? Inspiracji może być wiele i mogą to być np.: nasze zainteresowania Co lubimy robić? W czym jesteśmy dobrzy? poszukanie niszy rynkowej Jakich produktów lub usług brakuje na rynku? 4

6 łączenie dwóch pomysłów w jeden Jak połączyć kawiarnię z księgarnią? ulepszenie jakości usług, czy produktów już istniejących na rynku Jak lepiej może działać zakład fryzjerski? nowe sposoby sprzedaży produktów W jaki inny sposób można dotrzeć z towarem YYY do klienta? Często motywacją do założenia działalności gospodarczej jest po prostu potrzeba stworzenia miejsca pracy dla samego siebie. Rozpoczęcie własnej działalności gospodarczej może okazać się dobrym pomysłem, gdy długo nie możemy znaleźć pracy. Działalność gospodarcza odbywa się najczęściej w sferze usług (zaspokajamy potrzeby, ale nie tworzymy nowych dóbr np. zakład fryzjerski, naprawa komputerów, lekcje języka angielskiego) lub w sferze produkcji (tworzymy nowe dobra produkcja skarpet, notesów, parasoli). Sam pomysł i chęć to jednak za mało. Nawet najbardziej nowatorska i odkrywcza idea może być niemożliwa do zrealizowania. Dlatego kiedy wybierzemy przedmiot naszej działalności lub rodzaj świadczonych usług, musimy zastanowić się nad następującymi problemami: Czy mamy odpowiednie umiejętności i wiedzę, aby wykonać dany produkt lub świadczyć daną usługę? Jeżeli nie, to w jaki sposób będziemy mogli je zdobyć? Czy posiadamy wystarczające środki finansowe (kapitał) na realizację naszego pomysłu? A jeżeli ich nie mamy, to w jaki sposób możemy je pozyskać? Czy znajdziemy nabywców naszych produktów i usług? A jeżeli nie, to w jaki sposób będziemy mogli wzbudzić w klientach potrzebę posiadania tego produktu lub konieczność korzystania z oferowanej usługi? Czy na rynku oferowane są podobne produkty lub usługi? Jeżeli tak, to co zrobić, aby klienci kupowali nasz produkt? Czy nasza działalność przyniesie nam zysk? A jeżeli nie, to jak należy ją zorganizować, aby oczekiwany zysk się pojawił? Projekt Zakładamy i prowadzimy firmę - pierwsza część programu Młodzi przedsiębiorczy polega na utworzeniu i prowadzeniu wirtualnego przedsiębiorstwa i podzielona jest na pięć modułów: Moduł 1 REJESTRACJA Moduł 2 BADANIE RYNKU Moduł 3 MARKETING Moduł 4 OTRZYMANIE ZAMÓWIENIA Moduł 5 PODSUMOWANIE Proponujemy teraz wspólne przejście wszystkich etapów tego projektu. 5

7 Moduły w programie Młodzi przedsiębiorczy Moduł 1 REJESTRACJA Moduł 1 REJESTRACJA ZADANIA W MODULE W module 1 waszym głównym zadaniem będzie założenie wirtualnego przedsiębiorstwa, które zajmie się produkcją dóbr konsumpcyjnych codziennego użytku np. zabawek, kartek, ubranek dla niemowląt, toreb na obuwie lub świadczeniem usług np. sprzątaniem mieszkań, opieką nad dziećmi, wypożyczaniem rowerów. Waszym zadaniem będzize: 1) ustalenie, co będziecie produkować lub jakie usługi będziecie świadczyć; 2) zadecydowanie, jaki rodzaj spółki założyć spółkę cywilną, czy spółkę jawną; 3) podzielenie się obowiązkami i zadaniami, opracowanie reguł pracy; 4) odpowiedź na pytanie, w jaki sposób w świecie rzeczywistym zarejestrować działalność gospodarczą; 5) wypełnienie formularza umowy spółki oraz formularza kończącego pierwszy etap, w którym podsumujecie waszą pracę; Dwa ostatnie zadania (wypełnienie formularza zakończenia modułu oraz krótki test) będziecie realizować na koniec pracy nad każdym kolejnym modułem projektu. M oduł 1 wybór spółki Po określeniu przedmiotu działalności zajmiecie się wyborem jej formy prawnej. Ze względu na formę prawną przedsiębiorstwa możemy podzielić na indywidualne (będące własnością jednej osoby) oraz spółki (właścicielami może być wiele osób). Z powodu wymagań formalnych, związanych z powołaniem niektórych rodzajów spółek prawa handlowego (np. spółki akcyjnej, czy z ograniczoną odpowiedzialnością) w projekcie Młodzi przedsiębiorczy. Zakładamy i prowadzimy firmę możecie wybierać tylko między spółką cywilną a spółką jawną. Po zapoznaniu się z materiałami zamieszczonymi w module Firma, czyli nazwa, zdecydujcie, jaka spółkę wybrać. Dokonując wyboru weźcie pod uwagę rodzaj planowanej działalności. Pamiętajcie też, że powołana przez Was spółka powinna mieć swoją nazwę, w której będzie informacja na temat jej formy prawnej (np. sp. c. lub sp. j.) oraz rodzaju prowadzonej przez was działalności. M oduł 1 firma, czyli nazwa Pojęcia firma używa się zwyczajowo do określenia przedsiębiorcy, spółki, czy spół- 6

8 dzielni. I tak np. mówimy: Kowalski ma firmę. Firma Nowaka dobrze działa. Ale zgodnie z przepisami prawa (tym razem Kodeksu cywilnego) firma to nazwa przedsiębiorcy, która odróżnia go od firm innych przedsiębiorców (Art k.c.). Prawo ściśle określa, jaka powinna być nazwa dla poszczególnych form działalności gospodarczej. W przypadku spółki cywilnej wspólnicy mogą określić firmę, czyli wybrać swoją nazwę, ale w obrocie gospodarczym występują wspólnicy, a nie spółka. Dlatego na dokumentach handlowych (np. rachunkach i fakturach), czy w umowach, wspólnicy spółki cywilnej powinni podawać swoje imiona i nazwiska np. Komputer s.c. Jan Nowak. Skąd taki wymóg? Stąd, że w ewidencji działalności gospodarczej każdy ze wspólników zarejestrował swoją działalność gospodarczą oddzielnie, jako osoba fizyczna. Inaczej jest w przypadku Urzędu Statystycznego. Tam występować będzie spółka (np. w naszym przykładzie Komputer s.c.), a nazwiska wspólników nie będą miały tutaj znaczenia. Nazwa spółki jawnej powinna zawierać nazwiska lub nazwisko jednego albo kilku wspólników oraz dodatkowe oznaczenie spółka jawna lub skrót sp. j. ; np. Jan Kowalski i wspólnicy sp. j. lub Jan Kowalski, Adam Nowak Spółka Jawna. Pamiętajcie, że w projekcie Zakładamy i prowadzimy firmę każdy wspólnik dysponuje wirtualnych złotych, będącymi jego wkładem w majątek zakładanej spółki. M oduł 1 spółka jawna i spółka cywilna Spółka jawna Jest to spółka prawa handlowego zawarta na mocy umowy pisemnej, działająca na zasadach określonych w Kodeksie spółek handlowych z 2000 roku i wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego (KRS). Nie ma osobowości prawnej, lecz dzięki m.in. firmie i wpisowi do KRS-u może we własnym imieniu nabywać prawa, w tym własność nieruchomości (np. kupić grunt), zaciągać zobowiązania (np. pożyczkę), pozywać i być pozywaną (np. składać pozew do sądu przeciwko przedsiębiorstwom, które nie zapłaciły za sprzedane towary lub usługi). W spółce jawnej za jej zobowiązania odpowiadają wszyscy wspólnicy zarówno majątkiem spółki jak i majątkiem osobistym. Oznacza to, że jeżeli spółka ma na przykład długi, to wierzyciele mogą na ich pokrycie żądać majątku osobistego wspólnika (jego domu, mieszkania, samochodu, itp.). Istotne jest to, że wspólnicy nie mogą pobierać wynagrodzenia w związku z prowadzeniem spółki. Dlatego wynagrodzenie wspólników nie może być kosztem uzyskania przychodu spółki. Spółka cywilna Jest to spółka prawa cywilnego, której umowa powinna być zawarta na piśmie (jednak 7

9 nie ma takiego obowiązku) i może to być również zobowiązanie ustne. Należy jednak pamiętać, że jeśli wspólnicy nie spisali ze sobą umowy, uważa się, że ich wkłady są równe. Jeżeli Jan Nowak i Jan Kowalski zawarli ze sobą ustną umowę spółki cywilnej i pierwszy z nich wniósł do spółki 80% udziałów, a drugi tylko 20%, to zyskiem (ale również stratą) będą się dzielić po równo, po 50%. Teraz już widzicie jak ważne jest w przypadku spółki cywilnej zawarcie umowy pisemnej. Każdy ze wspólników spółki cywilnej (musi być ich, co najmniej dwóch) ma obowiązek prowadzić działalność gospodarczą, jako osoba fizyczna. Zawarcie umowy spółki daje im większe możliwości rozwoju. Spółka cywilna nie ma osobowości prawnej a wszyscy wspólnicy odpowiadają za zobowiązania spółki zarówno majątkiem spółki, jak i majątkiem osobistym. Do niedawna spółka cywilna była bardzo popularną formą działalności, obecnie faktycznie zastąpiona została przez spółkę jawną. Wybierając rodzaj spółki pamiętajcie: działalność spółki cywilnej reguluje Kodeks cywilny, natomiast działalność spółki jawnej Kodeks spółek handlowych. Małe jest piękne - także w gospodarce W wysoko rozwiniętych gospodarkach na całym świecie największą rolę odgrywają małe przedsiębiorstwa, które najszybciej reagują na zmiany zachodzące na rynku oraz wytwarzają bardzo specjalistyczne produkty, jakich nie opłaca się produkować dużym przedsiębiorstwom. Według ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, z dnia 2 lipca 2004 roku, przedsiębiorstwa dzielimy na: mikro, małe i średnie. Tabela poniżej przedstawia cechy wyróżniające poszczególne rodzaje przedsiębiorstw. Mikroprzedsiębiorstwa Małe przedsiębiorstwa Średnie przedsiębiorstwa Liczba zatrudnionych (w co najmniej w jednym z dwóch ostanich lat obrotowych) mniej niż 10 pracowników średniorocznie mniej niż 50 pracowników średniorocznie mniej niż 250 pracowników średniorocznie Roczny obrót netto ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług oraz operacji finansowych lub sumy aktywów jego bilansu sporządzonego na koniec jednego z tych lat (w co najmniej w jednym z dwóch ostatnich lat obrotowych) do równowartości w złotych 2 mln euro * do równowartości w złotych 10 mln euro* do równowartości w złotych 50 mln euro* przeliczeniowych (w przypadku sumy aktywów do równowartości w złotych 43 mln euro*) *przelicza się na złote według średniego kursu ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski w ostatnim dniu roku obrotowego wybranego do określenia statusu przedsiębiorcy 8

10 M oduł 1 dzielimy się obowiązki i zadaniami Aby wasze przedsiębiorstwo sprawnie działało, musicie szczegółowo zaplanować swoją pracę. Wypiszcie sobie na kartce etapy projektu Młodzi Przedsiębiorczy. Zakładamy i prowadzimy firmę, zapoznajcie się z materiałami pomocniczymi na stronie internetowej i na tej podstawie podzielcie się zadaniami. W trakcie realizacji projektu może okazać się, że lista zadań powinna być bardziej szczegółowa lub że będziecie musieli zamieniać się rolami. Dlatego wasz plan musi przewidywać również takie sytuacje. Warto jednak precyzyjnie określić zadania wszystkich członków zespołu. Wstępny harmonogram uporządkuje waszą pracę i pozwoli wam pomyślnie zakończyć udział w programie. Kolejnym krokiem waszej działalności powinno być wybranie zarządu firmy. W przedsiębiorstwach działających na rynku zarząd tworzy zwykle grupa kilku menadżerów zatrudnionych do kierowania różnymi sprawami. Proponujemy, aby w waszym projekcie do zarządu weszli wszyscy wspólnicy, czyli uczniowie biorący w nim udział. Spomiędzy siebie wybierzcie też prezesa oraz szefów poszczególnych działów, czyli np. działu produkcji, działu marketingu, działu sprzedaży, działu finansowo księgowego, działu administracji i kadr. Rozpiszcie zadania szefów. W zaplanowaniu pracy pomocny może okazać się wykres Gantta, który pokazuje np. najważniejsze etapy projektu na przestrzeni czasu. Czas jest zazwyczaj oznaczony na osi poziomej, zadania na pionowej, a podjęte prace na odpowiednim poziomie. Poniżej zamieszczamy cztery przykładowe czynności. Spróbujcie przygotować taki wykres dla swojej spółki. LP CZYNNOŚCI Zapoznanie się z materiałami dotyczącymi modułu 1 Wybór rodzaju prowadzonej działalności gospodarczej Ustalenie nazwy (firmy) przedsiębiorstwa Podział obowiązków i wybór rodzaju spółki PIERWSZY dni tygodnia TYGODNIE DRUGI dni tygodnia

11 M oduł 1 Umowa spółki jawnej Przepisy Kodeksu spółek handlowych określają minimalną treść umowy spółki jawnej i są to: 1) określenie wspólników; 2) wskazanie firmy (nazwy) spółki; 3) podanie siedziby (miejscowości); 4) określenie wkładu wnoszonego przez każdego wspólnika oraz podanie jego wartości; 5) przedmiot działalności spółki; 6) czas trwania spółki (może on być oznaczony od do lub nieoznaczony bez podania konkretnego terminu). Wspólnicy spółki jawnej mogą po określeniu tych podstawowych informacji zakończyć treść umowy. W takiej sytuacji funkcjonowanie spółki w pozostałym zakresie będzie uregulowane postanowieniami Kodeksu spółek handlowych. W praktyce jednak warto, aby wspólnicy określili w umowie sposób reprezentowania spółki, zadania poszczególnych wspólników, reguły podziału zysku i pokrycia strat oraz inne unormowania dotyczące stosunków wewnętrznych pomiędzy wspólnikami, czy też wspólnikami a spółką. Zgodnie z przepisami Kodeksu spółek handlowych każdy wspólnik ma prawo reprezentować spółkę. Umowa spółki może jednak dopuszczać ustanowienie tzw. reprezentacji łącznej, polegającej na konieczności współdziałania kilku lub wszystkich wspólników. Poza tym wspólnik może być uprawniony do reprezentowania spółki tylko łącznie z innym wspólnikiem lub prokurentem (rodzaj przedstawicielstwa ustanowiony przez przedsiębiorcę). Reprezentowanie spółki można również powierzyć tylko wybranym wspólnikom. Kodeks spółek handlowych określa, że każdy wspólnik ma prawo do równego udziału w zyskach i w stratach bez względu na rodzaj i wartość wkładu. Wspólnicy mogą jednak w umowie zadecydować inaczej i udział w zyskach i stratach określić, jako proporcjonalny do wniesionych wkładów. Do zawarcia umowy spółki jawnej wystarczy zwykła forma pisemna - zawarcie na piśmie umowy między wspólnikami. Należy jednak zauważyć, że spisanie umowy spółki jawnej jest wymogiem koniecznym i zastrzega to Kodeks handlowy pod rygorem nieważności. Jeżeli nie spiszecie umowy pisemnej wasza spółka jawna nie istnieje! M oduł 1 Umowa spółki cywilnej Umowa spółki cywilnej powinna zostać sporządzona na piśmie, ponieważ spółka cywilna to tylko porozumienie wspólników i ich zobowiązanie do wspólnego działania, a nie odrębny podmiot obrotu gospodarczego. Jest to rodzaj umowy, zgodnie, z którą wspólnicy robią coś razem, na wspólny rachunek i wspólne ryzyko. Warto o tym pamiętać szczególnie w rzeczywistej 10

12 działalności gospodarczej, kiedy tworzymy tego typu spółkę. W treści umowy należy zapisać: 1) tytuł, podając nazwę (firmę) spółki np. Umowa spółki cywilnej XXXX ; 2) datę zawarcia umowy. Ma ona znaczenie dla odpowiedzialności za zobowiązania zaciągnięte przez wspólnika; 3) miejsce zawarcia umowy, np. Kraków; 4) określenie stron, czyli wspólników. W rzeczywistej umowie spółki opisując wspólników należy podać numery i serie dowodów osobistych (ewentualnie paszportów) oraz ewentualnie numery NIP szczególnie ważne, gdy umowę zawierają osoby rozpoczynające współpracę (umożliwi to pewną ochronę przed osobami usiłującymi dokonać wyłudzenia); 5) cel działania spółki, który warto określić precyzyjnie (np. w celu prowadzenia kawiarenki internetowej) nie tylko ograniczając się do stwierdzenia w celach zarob kowych; 6) firmę (nazwę) spółki; 7) siedzibę i miejsce działania. Siedziba spółki to miejscowość (np. Sanok), ale dla ułatwienia można określić pełny adres siedziby (np Sanok, ul. Zielona 23). W umowie warto ponadto podać obszar działania spółki, np. Obszarem działania spółki jest województwo podkarpackie lub Spółka może prowadzić działalność na terenie Rzeczypospolitej Polskiej oraz poza jej granicami. Nigdy nie ograniczajcie obszaru działania swojego przedsiębiorstwa; 8) czas (okres) trwania umowy, która może być zawarta na czas nieokreślony, albo na czas określony. W przypadku umowy na czas określony ulegnie ona automatycznej likwidacji, chyba, że wspólnicy zmienią treść umowy spółki; 9) przedmiot działalności gospodarczej. W rzeczywistej umowie spółki opisując przedmiot działalności warto podać nr PKD (Polska Klasyfikacja Działalności), bo i tak będzie nam potrzebny przy dokonywaniu wpisu do ewidencji działalności gospodarczej we właściwym urzędzie miasta (gminy) czy w celu uzyskania REGON; 10) wkład wspólników. Kodeks cywilny nie wymaga od wspólników wniesienia wkładów. Patrząc na realia gospodarki rynkowej, trzeba zdawać sobie sprawę z tego, że zawsze podstawą działalności jest wniesienie jakiegoś wkładu, którym może być wkład pieniężny (w dowolnej walucie), wkład w rzeczach lub prawach (aport niepieniężny), albo prawo do używania (bezpłatnego korzystania) rzeczy; 11) zyski i straty. Zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego każdy wspólnik jest uprawniony do równego udziału w zyskach i w stratach spółki, bez względu na rodzaj i wartość wkładu. W umowie można jednak inaczej określić ten podział (w różnych proporcjach dla każdego wspólnika) i uzależnić od wartości wniesionych wkładów. Warto zaznaczyć, że nie można wyłączyć wspólnika z udziału w zyskach, choć można go zwolnić z udziału w stratach! Pamiętajcie, że kiedy umowy są spisane na kilku stronach warto parafować (postawić parafkę) każdą ze stron, a na końcu umowy podpisać się czytelnie. ZAWSZE CZYTAJ TO, CO PODPISUJESZ! 11

13 M oduł 1 rejestrowanie działalności gospodarczej Jedno z najważniejszych zadań, jakie stoi przed wami w pierwszym module projektu, to sprawdzenie w praktyce, co trzeba zrobić i jakie instytucje musi odwiedzić każdy, kto chce zarejestrować działalność gospodarczą. Wasze zadanie polegać będzie na zrobieniu siedmiu opisanych poniżej KROKÓW. KROK 1 wizyta w urzędzie miasta lub gminy i uzyskanie informacji na temat ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez te urzędy; KROK 2 uzyskanie informacji na temat rejestracji w Krajowym Rejestrze Sądowym; KROK 3 wizyta w Wojewódzkim Urzędzie Statystycznym i uzyskanie informacji na temat numeru REGON; KROK 4 sprawdzenie, gdzie można wyrobić pieczątkę i jakie informacje powinny się na niej znaleźć; KROK 5 uzyskanie informacji ma temat założenia konta w banku; KROK 6 wizyta w urzędzie skarbowym i uzyskanie informacji na temat numeru NIP; KROK 7 wizyta w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych i uzyskanie informacji na temat dokumentów, jakie musi złożyć przedsiębiorca, który rozpoczyna działalność gospodarczą. W tym momencie zakończycie waszą wędrówkę po urzędach. Pamiętajcie jednak, że w niektórych przypadkach przedsiębiorca musi się zgłosić się jeszcze do: 1) Państwowej Inspekcji Pracy - kiedy zatrudnia lub zamierza zatrudniać pracowników; 2) Generalnego Inspektora Informacji Finansowej m.in. wtedy, gdy prowadzi np. działalność związaną z grami losowymi, ma kantor walut, dom aukcyjny, antykwariat, firmę leasingową; 3) Sanepidu. Na koniec - dobra informacja dla tych, którzy rozpoczynają działalność gospodarczą. Od 31 marca 2009 r. zacznie obowiązywać tzw. zasada jednego okienka, dzięki której do założenia przedsiębiorstwa wystarczy złożenie jednego wniosku w urzędzie gminy (miasta). To ułatwienie przewiduje nowelizacja ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, którą Prezydent RP podpisał 9 stycznia 2009 roku. Moduł 2 BADANIE RYNKU Moduł 2 BADANIE RYNKU ZADANIA W MODULE W module 2 projektu wasze główne zadanie wiąże się z badaniami marketingowymi. 12

14 Na początek dokładnie określicie rodzaj prowadzonej przez was działalności gospodarczej i krótko opiszcie, jakie produkty będziecie wytwarzać lub jakie usługi będziecie świadczyć. Podczas opisu spróbujcie skupić się na tych cechach, które będą wyróżniać wasz produkt na rynku. Ponadto określcie rejon działania waszego przedsiębiorstwa i odpowiedzcie na pytanie czy będziecie prowadzić sprzedaż lub oferować usługi tylko we własnej miejscowości, czy też wasza firma będzie miała szerszy zasięg. Zidentyfikujcie, co najmniej dwie grupy docelowe dla swojego produktu oraz przedstawcie ich cechy szczególne. Zastanówcie się również, z jakich mediów najczęściej korzysta wasza grupa docelowa. Z internetu, czy może z gazet specjalistycznych? Podajcie po dwa przykłady takich mediów. Przeprowadźcie badania posługując się danymi ogólnodostępnymi z tzw. źródeł wtórnych. Można je określić także mianem badań zza biurka. Koniecznie weźcie pod uwagę wybraną grupę docelową oraz produkt. Wykorzystajcie też dane ze źródeł pierwotnych. Podczas analizowania źródeł wtórnych ustalcie szczegółowe informacje na temat waszej grupy docelowej i poznajcie przedsiębiorstwa konkurencyjne na rynku. W przypadku źródeł pierwotnych, przygotujcie projekt ankiety i przeprowadźcie badanie wśród 5 przedstawicieli wybranej wcześniej grupy docelowej. Po wykonaniu badań ankietowych opracujcie wyniki i wyciągnijcie wnioski, zarówno w odniesieniu do danych uzyskanych podczas badania zza biurka, jak i badania w terenie. Zastanówcie się nad przydatnością wszystkich zebranych informacji. Odpowiedzcie na pytania: Jakie są pożądane i oczekiwane przez klientów cechy charakterystyczne badanego produktu lub usługi? Jakie cechy wyróżniają ten produkt lub usługę na rynku? Jaką kwotę klienci są gotowi przeznaczyć na ten produkt lub usługę w wybranym okresie (tydzień, miesiąc, rok)? Czy wyniki przeprowadzonych badań wpłynęły na zmianę waszych założeń? M oduł 2 segmentacja rynku Wielu przedsiębiorców nim rozpocznie działalność gospodarczą i zdecyduje się na produkcję konkretnych rzeczy, czy świadczenie konkretnych usług, przeprowadza badanie rynku i określa jego segmenty. Inaczej mówiąc, odpowiada na py-tanie: dla kogo chce produkować? Dla kobiet, mężczyzn, młodzieży, osób starszych, z wysokim czy niskim dochodem? Jeżeli przed badaniem nie dokonacie segmentacji rynku grozi wam badanie wszystkich i wszystkiego. W konsekwencji możecie się nigdy nie dowiedzieć, kto jest waszym potencjalnym klientem. 13

15 Pamiętajcie, że na rynku występują różni nabywcy, których możemy podzielić wg wieku, płci, miejsca zamieszkania, dochodów, wykształcenia, itp. Segmentacja rynku to podział tego właśnie rynku według określonego kryterium na jednorodne (takie same) grupy klientów. Dla waszego przedsiębiorstwa to one będą zarówno obszarem działania, jak i punktem odniesienia przy określaniu wielkości produkcji, czy planów na przyszłość. Są jednak takie typy produktów (np. bilety komunikacji miejskiej), których sprzedaż nie wymaga od przedsiębiorców dokonywania segmentacji rynku, bo przecież z usług komunikacji korzystają ludzie niezależnie od wieku, wykształcenia, czy płci. Kiedy będziecie dokonywać segmentacji rynku, powinniście zadać sobie szczegółowe pytania dotyczące zarówno klientów obecnych, jak i przyszłych: Kim są? (wiek, płeć, wielkość rodziny, zawód, wykształcenie, dochody) Gdzie mieszkają? (miasto/ wieś, wielkość miejscowości, region Polski) Jakie mają potrzeby? Dlaczego kupują dany produkt? Jak często kupują dany produkt? Kryteria przyjmowane przy segmentacji rynku mogą mieć charakter: geograficzny region, klimat, gęstość zaludnienia demograficzny płeć, wiek, dochód, zawód psychograficzny klasa społeczna, styl życia, osobowość behawioralny postawa wobec produktu, stopień lojalności, status użytkownika, intensywność użytkowania Dokonując segmentacji rynku, musicie dobrze określić cechy wyodrębnionego segmentu, czyli jego: mierzalność na podstawie danych statystycznych dowiedzcie się ile jest osób w danym wieku, np. ile jest dzieci, ilu jest ludzi młodych, którym chcecie sprzedać usługę lub produkt; rozległość wasi potencjalni klienci muszą być na tyle liczną (rozległą) grupą, aby opłacało się wam produkować dla nich wybrany asortyment lub świadczyć usługi, na które się zdecydowaliście; dostępność na ile wasi potencjalni klienci są skłonni porzucić dotychczas kupowane dobra, na rzecz dóbr produkowanych przez was? M oduł 2 badanie pierwotne i wtórne Badania marketingowe służą przede wszystkim pozyskaniu informacji na temat rynku, konsumpcji, sposobów postępowania ludzi (potencjalnych klientów), efektach działań waszych jak również i konkurencji. W badaniach wykorzystujemy przede wszystkim dwa rodzaje źródeł: pierwotne obejmują obserwacje, eksperymenty, powstają w wyniku samodzielnego zebrania informacji poprzez wysłanie kwestionariuszy an- 14

16 kiet pocztą lub em, przeprowadzenie wywiadów; wtórne - polegające na analizowaniu i poszukiwaniu informacji, które zostały już zebrane przez inne instytucje lub firmy i opublikowane w formie danych, statystyk, raportów, sprawozdań; najczęściej są to informacje uzyskane z roczników statystycznych, czy stron internetowych np. Głównego Urzędu Statystycznego, Polskiej Akademii Nauk, stron www gmin, powiatów, dzienników ogólnopolskich (np. Gazety Wyborczej, Rzeczpospolitej ), odpowiednich ministerstw, ośrodków badań społecznych (CBOS) lub marketingowych. W zależności od sposobu zbierania i opracowania informacji wyróżniamy: badania ilościowe polegają na liczeniu pewnych wielkości na odpowiednio dobranej próbie badanych, a następnie przedstawieniu wyników badań w postaci liczb, w procentach; badania jakościowe najczęściej prowadzonew postaci wywiadów, a ich wyników nie można uogólniać i podawać w procentach (badanie preferencji), są to badania, dzięki którym możemy np. poznać przyczyny postępowania klientów, ich motywacje do dokonywania takich, a nie innych zakupów; M oduł 2 budowa ankiety i dobór próby W podjęciu decyzji o tym co produkować, pomoże wam z pewnością przeprowadzenie ankiety wśród potencjalnych konsumentów. Badania ankietowe są najbardziej popularnym sposobem zdobywania informacji o rynku. Dzięki nim dowiecie się precyzyjnie, jaki produkt i przez kogo będzie kupowany. Badania takie pozwolą wam poznać rynek, zachowania klientów, ich możliwości finansowe. Dzięki nim będziecie mogli też zbadać satysfakcję klientów. Badania ankietowe składają się z kilku etapów i aby je przeprowadzić należy: jasno określić cel czego chcemy dowiedzieć się w wyniku badań? zastanowić się jak zostanie przeprowadzone kogo będziemy badać, jakimi metodami i technikami będziemy prowadzić badania? Z iloma osobami przeprowadzimy wywiady, gdzie i kiedy rozdamy ankiety? ułożyć pytania i zaprojektować wygląd graficzny ankiety jakie zadamy pytania, jak zostaną one ułożone w ankiecie, jaki wygląd będzie miała nasza ankieta? przeprowadzić badania zrealizować to, co wcześniej zaplanowaliśmy dokonać analizy zebranych danych co będzie zawierał nasz raport po zakończeniu badania, jak przedstawimy wyniki, by były dla wszystkich czytelne, 15

17 jakie wnioski wyciągniemy z badań i w jaki sposób je zastosujemy? Planując badania pamiętajcie, że nie ma możliwości, aby objąć nimi wszystkich potencjalnych klientów. Dlatego prowadzone są zwykle na mniejszych grupach, które powinny być reprezentatywne dla całej zbiorowości. W badaniach marketingowych (ale również społecznych) ważny jest, zatem prawidłowy dobór osób (respondentów), które będą odpowiadać na wasze pytania. W praktyce stosuje się dwie grupy metod doboru: metody doboru losowego np. w drodze losowania wybiera się te osoby, które odpowiedzą na nasze pytania (prosty dobór losowy) lub z wykazu wszystkich osób losuje się jedną a następnie dobiera się tak pozostałe, aby między wylosowaną a następną osobą była ta sama liczna jednostek (dobór systematyczny), więc każda jednostka wchodząca w skład badanej grupy ma taką samą szansę objęcia badaniem; objęta badaniem zbiorowość zostaje podzielona na mniejsze grupy i każda z tych grup jest reprezentowana w badaniu w takiej samej proporcji (dobór warstwowy); metody doboru nielosowego sam badacz (osoba prowadząca badanie) decyduje, komu zadać pytania, np. ankieter wchodzi do sklepu i pyta przypadkowe osoby (dobór przypadkowy) lub wybiera jednostki, które uważa za typowe dla danej grupy (dobór jednostek typowych). M oduł 2 opracowanie wyników badań Na podstawie wyników przeprowadzonych badań wyciągnijcie wnioski dotyczące: grupy docelowej, czyli kto jest potencjalnym klientem waszego produktu lub usługi, produktu, jaki powinniście oferować (jaki jest na niego popyt obecnie, a jaki może być w przyszłości). Spójrzcie jeszcze raz na założenia, które sformułowaliście na początku tego modułu oraz przyjrzyjcie się uzyskanym danym. Zdecydujcie, co zmienicie w swoim produkcie i określcie, jakie cechy szczególne powinien posiadać. Zwróćcie u- wagę na cechy grupy docelowej oraz jej szczególne zainteresowania. Jest to niezwykle istotne w waszej dalszej działalności. Będziecie musieli określić jak najlepiej należy sprzedawać wasz produkt i jak dotrzeć do klienta? Możecie np. przeprowadzić dyskusję i ocenić racjonalność ekonomiczną różnych wariantów działania. Spróbujcie przewidzieć, w którym przypadku najlepiej wykorzystacie zasoby, jakimi dysponujecie (kapitał, praca, surowce, ludzie ze swoimi umieję- 16

18 tnościami). W tym celu przypomnijcie sobie, co wypracowaliście w etapie pierwszym. Wyniki tej dyskusji przydadzą się wam do zrealizowania kolejnych etapów projektu. Moduł 3 MARKETING Moduł 3 MARKETING ZADANIA W MODULE Podczas pracy w module 3 dotyczącym marketingu zajmiecie się produktem, promocją i strategią marketingową. Na podstawie przeprowadzonych badań podacie informacje na temat potencjalnych klientów. Weźmiecie pod uwagę, jakie cechy szczególne produktu mogą zostać wykorzystane podczas przygotowania działań marketingowych. Ustalicie szczegóły dotyczące strategii cenowej, jaką chcecie zastosować. Określicie także przyczyny wyboru konkretnej ceny. Przedstawicie szczegółową informację na temat strategii promocyjnej waszego produktu. Zajmiecie się reklamą produktu, w tym przygotujecie hasło reklamowe, wizerunek i logo firmy. Policzycie koszty kampanii promocyjnej oraz wybierzecie media, za pomocą, których będziecie docierać do klientów. Określicie kanały dystrybucji waszych produktów i usług, biorąc pod uwagę potrzeby waszych klientów w tym zakresie. Przedstawcie informację na temat miejsc, w których dostępny będzie wasz produkt. Wyliczycie koszty dystrybucji i magazynowania produktów lub usług oferowanych przez waszą firmę. M oduł 3 marketing mix, czyli jak to sprzedać? Aby sprzedać swój produkt, trzeba trafić w potrzeby konsumentów (poznać je albo wykreować), trzeba go zareklamować, dostarczyć w odpowiednie miejsce i ustalić taką cenę, która przyniesie zysk, ale nie odstraszy potencjalnych nabywców. Wszystkie działania, podejmowane przez sprzedających, których celem jest dotarcie do kupujących i skłonienie ich do kupienia oferowanego produktu, nazywamy marketingiem. Istnieje bardzo wiele różnych narzędzi marketingu - ich zestaw określa się, jako marketing mix. Odpowiedni dobór narzędzi dostosowany do specyfiki produkowanych towarów i rynku docelowego (czyli grupy nabywców, dla których dany towar jest produkowany) nazywa się strategią marketingową. Strategia marketingowa przedsiębiorstwa może opierać się na masowej produkcji takiego towaru, który będzie atrakcyjny dla wszystkich konsumentów. Może także zakładać różnicowanie 17

19 produktu, czyli produkowanie tego samego towaru w kilku odmiennych wersjach, odpowiadających różnym grupom odbiorców, stanowiących odmienne segmenty rynku. Na strategię marketingową składają się cztery elementy (tzw. 4 x P product, price, place, promotion). 1. Produkt czyli jego nazwa, jakość, cechy szczególne odpowiadające oczekiwaniom określonej grupy klientów, usługi z nim związane. 2. Cena jej wysokość, bonifikaty, upusty, rabaty. 3. Miejsce sieć dystrybucji, sprzedaż hurtowa i detaliczna, transport, itp. 4. Promocja działania promocyjne, reklama, public relations, wszelkie formy kontaktu z klientem zwiększające jego skłonność do nabycia danego dobra (lub szerzej produktów danej firmy). W pierwszej kolejności producent musi zastanowić się, gdzie istnieje luka rynkowa, czyli dowiedzieć się czy brakuje jakiegoś potrzebnego towaru lub też towaru o jakichś szczególnych cechach - np. tańszego, bardziej trwałego, efektownego, wyższej jakości. Mali przedsiębiorcy podejmując tego rodzaju decyzje, opierają się przede wszystkim na obserwacji ludzkich zachowań i zdrowym rozsądku, natomiast więksi - zamawiają odpowiednie badania rynkowe. Badanie i poznawanie ludzkich potrzeb tylko z pozoru wydają się czymś łatwym. Ludzie z pewnością chcieliby mieć wygodne samochody - ale co to właściwie znaczy wygodne? Często nie umieją tego wyrazić słowami i dopiero po dokonaniu zakupu mogą pokazać, co uważali za wygodne. Bywa, że nawet najbardziej precyzyjne badania nie zastąpią intuicji i pomysłowości producenta - bez nich jego szanse na rynkowy sukces zostaną ograniczone. Zdarza się i tak, że przedsiębiorcy nie tyle odpowiadają na potrzeby konsumentów, co je kreują. Nie ma przecież pewności, czy ludzie istotnie odczuwają potrzebę nieustannego zmieniania komputerów na nowsze modele, albo zakupu coraz bardziej nowoczesnego sprzętu AGD, którego czasami i tak wcale, na co dzień nie używają. A przecież producenci tych towarów ciągle oferują nowe modele, które znajdują grono nabywców. Prace nad produktem w przedsiębiorstwie nie kończą się w momencie wprowadzenia go na rynek, ale trwają przez cały czas życia produktu. Sygnały od konsumentów pozwalają, a nawet wymuszają na przedsiębiorstwach ciągłe zmiany i udoskonalenia produktów. Produkt - dobro materialne lub usługa pozwalająca na zaspokojenie określonej potrzeby. Jego funkcje w ujęciu marketingowym to łatwość użytkowania, kształt i kolorystyka. Cena - ilość pieniędzy jaką musi wydać nabywca w związku z zakupem towaru lub usługi. Jak wyznacza się cenę produktu? Musi ona pokrywać wszystkie koszty produkcji i przynosić producentowi pewien zysk. Zysku, mieszczącego się w cenie produktu, nie 18

20 możemy ustalać dowolnie. Produkt nie powinien być dużo droższy od podobnych wytwarzanych przez konkurencję. Wysokość ceny zależy także od tego, do jakiej grupy klientów dana oferta jest adresowana. Artykuł sprzedawany zamożnym nie może być za tani (bo ludzie zamożni nieufnie traktują niskie ceny, uważają, że świadczą one o niskiej jakości), natomiast cena towaru będącego przedmiotem marketingu masowego, nie może przekraczać możliwości finansowych przeciętnego klienta. Wiele zależy także od tego, jakiego rodzaju politykę cenową decyduje się prowadzić przedsiębiorca jakie cele chce w danym momencie realizować? Inaczej kształtowane są ceny, gdy dąży do jak największego zysku, inaczej, gdy kładzie nacisk na promocję wizerunku firmy albo na popularyzację swoich wyrobów. Najczęściej spotykane metody ustalania ceny to: kosztowa cena powstaje w wyniku zsumowania kosztów, jakie ponosi przedsiębiorca na wytworzenie jednej sztuki produktu oraz pożądanego zysku; należy przy tym pamiętać, że ostateczna cena, jaką zapłaci konsument, będzie w większości przypadków powiększona o podatek od towarów i usług, który producent musi odprowadzić do budżetu państwa; popytowa cenę ustala się na podstawie istniejącego lub przewidywanego popytu dokonuje się segmentacji rynku, a następnie bada, jaki będzie popyt na produkt. Ustalając cenę tą metodą należy brać również pod uwagę dochody naszych potencjalnych nabywców, ich przyzwyczajenia, podatność na modę, czy wreszcie strukturę wiekową; na podstawie ceny produktów konkurencyjnych decyzję o wysokości ceny produktu lub usługi podejmuje się po przeprowadzniu analizy cen produktów i usług oferowanych przez konkurencję; przedsiębiorstwo ustala na początku tzw. cenę przewodnią - jest ona punktem wyjścia i w zależności od przyjętej strategii albo ustala swoją cenę na poziomie wyższym, niższym albo też jest ona równa przyjętej na wstępie cenie wyjściowej (cenie przewodniej). Sprzedać produkt uda się tylko wtedy, gdy znajdzie się on w odpowiednim czasie w odpowiednim miejscu. Należy przewidzieć kiedy, w jakich sytuacjach i miejscach klienci będą zainteresowani jego nabyciem. Sanek raczej nie uda się sprzedać w lecie, na stacji metra lepiej zaś sprzedawać kanapki niż otwierać luksusową restaurację. Na tym jednak nie koniec - trzeba jeszcze określić, w jaki sposób towar zostanie dostarczony na miejsce sprzedaży. Producenci często nie zajmują się sami dystrybucją swoich produktów. Zadanie to powierzają wyspecjalizowanym firmom albo handlarzom hurtowym, którzy z kolei porozumiewają się z punktami sprzedaży detalicznej. 19

Załącznik nr 10. Zbiór zadań do wykorzystania na zajęciach.

Załącznik nr 10. Zbiór zadań do wykorzystania na zajęciach. Zadanie 1 Załącznik nr 10. Zbiór zadań do wykorzystania na zajęciach. W przedsiębiorstwie X w miesiącu kwietniu miały miejsce zdarzenia gospodarcze wymienione w tabelach 1 i 2. Zapoznaj się z treścią tabel,

Bardziej szczegółowo

Rachunkowość małych firm

Rachunkowość małych firm Uniwersytet Szczeciński Katedra Rachunkowości Zakład Teorii Rachunkowości mgr Stanisław Hońko Rachunkowość małych firm Zakładanie działalności gospodarczej Szczecin 05.10.2005 Podstawowe akty prawne 1.

Bardziej szczegółowo

Rejestracja podatników oraz formy opodatkowania działalności gospodarczej

Rejestracja podatników oraz formy opodatkowania działalności gospodarczej Pierwszy Urząd Skarbowy w Opolu Rejestracja podatników oraz formy opodatkowania działalności gospodarczej ul. Rejtana 3b 45-334 Opole tel.:77 442-06-53 us1671@op.mofnet.gov.pl Działalność rolnicza Działalność

Bardziej szczegółowo

JAK ZAŁOŻYĆ FIRMĘ? Zakładanie i prowadzenie działalności gospodarczej w krajach EU

JAK ZAŁOŻYĆ FIRMĘ? Zakładanie i prowadzenie działalności gospodarczej w krajach EU JAK ZAŁOŻYĆ FIRMĘ? Zakładanie i prowadzenie działalności gospodarczej w krajach EU WPROWADZENIE DO PRZEDSIĘBIORCZOŚCI PODSTAWOWE POJĘCIA PRAWNE POJĘCIE DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZA

Bardziej szczegółowo

Zestaw 19. Zakres wiadomości i umiejętności związanych z zatrudnieniem i działalnością gospodarczą.

Zestaw 19. Zakres wiadomości i umiejętności związanych z zatrudnieniem i działalnością gospodarczą. Zestaw 19. Zakres wiadomości i umiejętności związanych z zatrudnieniem i działalnością gospodarczą. Zadanie 1 Zasady podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej są uregulowane w ustawie: a) O

Bardziej szczegółowo

O majątku firmy, bilansie i wynikach finansowych

O majątku firmy, bilansie i wynikach finansowych O majątku firmy, bilansie i wynikach finansowych Gospodarowanie w firmie Urszula Kazalska 1 Wydajność Ma kluczowe znaczenie dla osiągnięcia sukcesu firmy. Firmy o niskiej wydajności przegrywają konkurencję

Bardziej szczegółowo

Sposób ustalania wyniku finansowego zależy m.in. od momentu i celu jego ustalania i nie ma wpływu na jego wysokość.

Sposób ustalania wyniku finansowego zależy m.in. od momentu i celu jego ustalania i nie ma wpływu na jego wysokość. 1 Zasady ustalanie wyniku finansowego IV moduł Ustalenie wyniku finansowego z działalności gospodarczej jednostki Wynik finansowy jest różnicą między przychodami dotyczącymi okresu sprawozdawczego a kosztami

Bardziej szczegółowo

Strategie wspó³zawodnictwa

Strategie wspó³zawodnictwa Strategie wspó³zawodnictwa W MESE można opracować trzy podstawowe strategie: 1) niskich cen (dużej ilości), 2) wysokich cen, 3) średnich cen. STRATEGIA NISKICH CEN (DUŻEJ ILOŚCI) Strategia ta wykorzystuje

Bardziej szczegółowo

WZÓR. Strona tytułowa podatkowej księgi przychodów i rozchodów. PODATKOWA KSIĘGA PRZYCHODÓW I ROZCHODÓW... imię i nazwisko (firma)...

WZÓR. Strona tytułowa podatkowej księgi przychodów i rozchodów. PODATKOWA KSIĘGA PRZYCHODÓW I ROZCHODÓW... imię i nazwisko (firma)... ZAŁĄCZNIK Nr 1 WZÓR Strona tytułowa podatkowej księgi przychodów i rozchodów PODATKOWA KSIĘGA PRZYCHODÓW I ROZCHODÓW... imię i nazwisko (firma)... adres Rodzaj działalności UWAGA: Przed rozpoczęciem zapisów

Bardziej szczegółowo

Spółka cywilna i spółka jawna. Wykonanie: Wilkosz Justyna I MSU, GI

Spółka cywilna i spółka jawna. Wykonanie: Wilkosz Justyna I MSU, GI Spółka cywilna i spółka jawna Wykonanie: Wilkosz Justyna I MSU, GI Forma prawna przedsiębiorstw determinuje: tryb i warunki załoŝenia przedsiębiorstwa; zakres odpowiedzialności właściciela(i) za zobowiązania

Bardziej szczegółowo

Prawa osoby zamierzającej rozpocząć działalność gospodarczą:

Prawa osoby zamierzającej rozpocząć działalność gospodarczą: Prawa osoby zamierzającej rozpocząć działalność gospodarczą: Określenie ustroju gospodarczego Rzeczypospolitej Polskiej oraz wolność prowadzenia działalności gospodarczej wynika z Konstytucji Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

Działania marketingowe

Działania marketingowe Działania marketingowe Czyli jak sprzedać produkt Urszula Kazalska 1 Marketing Nazwa- od słowa market- rynek. Czyli marketing związany jest z wszelkiego rodzaju interakcjami jakie zachodzą pomiędzy kupującymi

Bardziej szczegółowo

adanie własnej asnej firmy multimedialne materiały y pomocnicze Zakładanie ponadgimnazjalnych Plan prezentacji 1

adanie własnej asnej firmy multimedialne materiały y pomocnicze Zakładanie ponadgimnazjalnych Plan prezentacji 1 Zakładanie adanie własnej asnej firmy multimedialne materiały y pomocnicze dla uczniów w szkół ponadgimnazjalnych 1 Wstęp Podstawy prawne podejmowania działalności gospodarczej Rodzaje działalności gospodarczej

Bardziej szczegółowo

Projekt Pożyczki na start realizowany na podstawie Umowy nr UDA-POKL.06.02.00-18-109/12-00 BIZNES PLAN. 7. Płatnik VAT. Będę / nie będę płatnikiem VAT

Projekt Pożyczki na start realizowany na podstawie Umowy nr UDA-POKL.06.02.00-18-109/12-00 BIZNES PLAN. 7. Płatnik VAT. Będę / nie będę płatnikiem VAT Załącznik nr 1 do Wniosku o przyznanie preferencyjnej pożyczki Projekt Pożyczki na start realizowany na podstawie Umowy nr UDA-POKL.06.02.00-18-109/12-00 BIZNES PLAN A. DANE WNIOSKODAWCY A-1 Dane przedsiębiorstwa

Bardziej szczegółowo

Rachunkowość nie jest trudna

Rachunkowość nie jest trudna Rachunkowość nie jest trudna Ale Szczegóły, zmieniające się przepisy Przepisy podatkowe a rachunkowość handlowa Rachunkowość małych firm co jest ważne Ewidencja (na ile skomplikowana) Podatki (zgodnie

Bardziej szczegółowo

BIZNESPLAN. 1 Definicja za: Wikipedia.pl

BIZNESPLAN. 1 Definicja za: Wikipedia.pl BIZNESPLAN Każda działalność gospodarcza, nawet najmniejsza, musi zostać skrupulatnie zaplanowana. Plan przedsięwzięcia gospodarczego konstruuje się zazwyczaj w formie biznesplanu. Biznesplan 1 (ang. business

Bardziej szczegółowo

Obliczenia, Kalkulacje...

Obliczenia, Kalkulacje... Obliczenia, Kalkulacje... 1 Bilans O D P I E R W S Z E G O E T A T U D O W Ł A S N E J F I R M Y To podstawowy dokument przedstawiający majątek przedsiębiorstwa. Bilans to zestawienie dwóch list, które

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów [Dziennik Ustaw Nr 152, Poz. 1475] OBJAŚNIENIA DO PODATKOWEJ KSIĘGI PRZYCHODÓW

Bardziej szczegółowo

UWAGA! NIEKTÓRZY PODATNICY MUSZĄ ZAPŁACIĆ PODTATEK VAT W LUTYM 2014 ROKU W PODWÓJNEJ WYSOKOŚCI Z FAKTUR WYSTAWIONYCH W GRUDNIU 2013 I STYCZNIU 2014.

UWAGA! NIEKTÓRZY PODATNICY MUSZĄ ZAPŁACIĆ PODTATEK VAT W LUTYM 2014 ROKU W PODWÓJNEJ WYSOKOŚCI Z FAKTUR WYSTAWIONYCH W GRUDNIU 2013 I STYCZNIU 2014. UWAGA! NIEKTÓRZY PODATNICY MUSZĄ ZAPŁACIĆ PODTATEK VAT W LUTYM 2014 ROKU W PODWÓJNEJ WYSOKOŚCI Z FAKTUR WYSTAWIONYCH W GRUDNIU 2013 I STYCZNIU 2014. WSKAŹNIKI I STAWKI NA ROK 2014 I. Podatek dochodowy

Bardziej szczegółowo

ZYSK BRUTTO, KOSZTY I ZYSK NETTO

ZYSK BRUTTO, KOSZTY I ZYSK NETTO ZYSK BRUTTO, KOSZTY I ZYSK NETTO MARŻA BRUTTO Marża i narzut dotyczą tego ile właściciel sklepu zarabia na sprzedaży 1 sztuki pojedynczej pozycji. Marża brutto i zysk brutto odnoszą się do tego ile zarabia

Bardziej szczegółowo

LIKWIDACJA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ.

LIKWIDACJA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ. LIKWIDACJA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ. Dla prawidłowej likwidacji działalności gospodarczej nie wystarczy, że przedsiębiorca po prostu przestanie świadczyć usługi lub sprzedawać towary. Potrzebna jest także

Bardziej szczegółowo

Niniejszy ebook jest własnością prywatną.

Niniejszy ebook jest własnością prywatną. Niniejszy ebook jest własnością prywatną. Niniejsza publikacja, ani żadna jej część, nie może być kopiowana, ani w jakikolwiek inny sposób reprodukowana, powielana, ani odczytywana w środkach publicznego

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT NACZELNIKA URZĘDU SKARBOWEGO Informacja dla osoby rozpoczynającej działalność gospodarczą.

KOMUNIKAT NACZELNIKA URZĘDU SKARBOWEGO Informacja dla osoby rozpoczynającej działalność gospodarczą. Żory, dnia 21 grudnia 2011 r. Urząd Skarbowy w Żorach KOMUNIKAT NACZELNIKA URZĘDU SKARBOWEGO Informacja dla osoby rozpoczynającej działalność gospodarczą. Przedsiębiorcy mają do wyboru cztery formy opodatkowania:

Bardziej szczegółowo

WYBÓR FORMY OPODATKOWANIA W ZAKRESIE PODATKU DOCHODOWEGO OD OSÓB FIZYCZNYCH. 2. w formie ryczałtu ewidencjonowanego:

WYBÓR FORMY OPODATKOWANIA W ZAKRESIE PODATKU DOCHODOWEGO OD OSÓB FIZYCZNYCH. 2. w formie ryczałtu ewidencjonowanego: KARTA INFORMACYJNA Nr: PDI/05/2005/01 Nr wersji: 01 Data wydania: 30.11.2005 WYBÓR FORMY OPODATKOWANIA W ZAKRESIE PODATKU DOCHODOWEGO OD OSÓB FIZYCZNYCH Kogo dotyczy: Wymagane dokumenty: Druki: Opłaty

Bardziej szczegółowo

i inwestowania w biznesie

i inwestowania w biznesie Podstawy finansów i inwestowania w biznesie Wykład 4 Plan wykładu Pojęcie działalności gospodarczej i przedsiębiorcy Formy prawne przedsiębiorstw 2014-11-05 2 Działalność gospodarcza Zarobkowa działalność

Bardziej szczegółowo

WYBÓR FORMY OPODATKOWANIA PODATKIEM DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH

WYBÓR FORMY OPODATKOWANIA PODATKIEM DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH Niniejsze opracowanie nie stanowi źródła prawa podatkowego. WYBÓR FORMY OPODATKOWANIA PODATKIEM DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH Informacje do wykorzystania przy wypełnieniu oświadczenia/zawiadomienia o wyborze

Bardziej szczegółowo

ZAKŁADANIE SPÓŁKI Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ

ZAKŁADANIE SPÓŁKI Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ ZAKŁADANIE SPÓŁKI Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ Sierpień, 2014 SPIS TREŚCI TWORZENIE SPÓŁKI 3 UMOWA SPÓŁKI 3 REJESTRACJA SPÓŁKI W KRAJOWYM REJESTRZE SĄDOWYM (KRS) 4 KOSZTY 6 2 TWORZENIE SPÓŁKI Zgodnie

Bardziej szczegółowo

KARTA INFORMACYJNA. Wybór formy opodatkowania przez podatników podatku dochodowego od osób fizycznych K-001/1. Kogo dotyczy:

KARTA INFORMACYJNA. Wybór formy opodatkowania przez podatników podatku dochodowego od osób fizycznych K-001/1. Kogo dotyczy: KARTA INFORMACYJNA K-001/1 Obowiązuje od dnia 18-03-2013 Urząd Skarbowy w Będzinie Wybór formy opodatkowania przez podatników podatku dochodowego od osób fizycznych Kogo dotyczy: Osoba fizyczna rozpoczynająca

Bardziej szczegółowo

Podmioty niezgłaszające działalności gospodarczej, znikające, zaprzestające składania deklaracji lub zawieszające działalność gospodarczą

Podmioty niezgłaszające działalności gospodarczej, znikające, zaprzestające składania deklaracji lub zawieszające działalność gospodarczą Wykonywanie wszelkich czynności mających znamiona działalności gospodarczej podlega rejestracji. 1. Z dniem 31 marca 2009 r., na podstawie przepisów ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy o

Bardziej szczegółowo

Autor omawia kwestie związane z likwidacją działalności gospodarczej, aportem oraz kryteriami wyboru przekształcenia.

Autor omawia kwestie związane z likwidacją działalności gospodarczej, aportem oraz kryteriami wyboru przekształcenia. Autor omawia kwestie związane z likwidacją działalności gospodarczej, aportem oraz kryteriami wyboru przekształcenia. Mając na uwadze fakt, że przepisy podatkowe dopuszczają kilka metod zmiany dotychczasowej

Bardziej szczegółowo

WSKAŹNIKI I STAWKI NA ROK 2015

WSKAŹNIKI I STAWKI NA ROK 2015 WSKAŹNIKI I STAWKI NA ROK 2015 I. Podatek dochodowy od osób fizycznych 1. Skala podatkowa na rok 2015 Podstawa obliczenia podatku Podatek wynosi Do 85 528 18 % minus 556,02 Ponad 85 528 14 839,02plus 32

Bardziej szczegółowo

BIZNESPLAN JEDNORAZOWA DOTACJA INWESTYCYJNA PODSTAWOWE WSPARCIE POMOSTOWE PRZEDŁUŻONE WSPARCIE POMOSTOWE

BIZNESPLAN JEDNORAZOWA DOTACJA INWESTYCYJNA PODSTAWOWE WSPARCIE POMOSTOWE PRZEDŁUŻONE WSPARCIE POMOSTOWE BIZNESPLAN JEDNORAZOWA DOTACJA INWESTYCYJNA PODSTAWOWE WSPARCIE POMOSTOWE PRZEDŁUŻONE WSPARCIE POMOSTOWE NR WNIOSKU:. Priorytet VIII Regionalne kadry gospodarki Działanie 8.1 Rozwój pracowników i przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

Wybór formy opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Wybór formy opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Podstawowe akty prawne: Wybór formy opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych. 1. Ustawa z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jednolity: Dz.U. z 2000 r,

Bardziej szczegółowo

1. Klient zakupił komputer. Który podatek zawiera cena zakupionego towaru: A. dochodowy B. akcyzowy C. remontowy D. VAT

1. Klient zakupił komputer. Który podatek zawiera cena zakupionego towaru: A. dochodowy B. akcyzowy C. remontowy D. VAT Zestaw 5 Zakres wiadomosci: podstawy przedsiębiorczości i gospodarki rynkowej 1. Klient zakupił komputer. Który podatek zawiera cena zakupionego towaru: A. dochodowy B. akcyzowy C. remontowy D. VAT 2.

Bardziej szczegółowo

Kluczowe problemy przy zakładaniu własnej firmy.

Kluczowe problemy przy zakładaniu własnej firmy. Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Kluczowe problemy przy zakładaniu własnej firmy. Prelegent: dr Jerzy Jagoda, przedsiębiorca, doradca firm z kapitałem

Bardziej szczegółowo

Lp. Temat zajęć Treść szkolenia 1 Prawne uwarunkowania działalności firmy Prawo pracy Umowa o pracę Podstawowe zasady prawa pracy Regulamin pracy Prawo cywilne Definicja i treść zobowiązania Wierzyciel

Bardziej szczegółowo

Efektywne zarządzanie Salonem kosmetycznym

Efektywne zarządzanie Salonem kosmetycznym Efektywne zarządzanie Salonem kosmetycznym Agenda. Obszary efektywnego zarządzania Salonem Zarządzanie personelem Zarządzanie finansami Właściwe planowanie Zarządzanie komunikacją Jak wykorzystać Analizę

Bardziej szczegółowo

BIZNESPLAN. Załącznik 1a. Biznesplan. Program: PROGRAM OPERACYJNY KAPITAŁ LUDZKI. Priorytet VI Rynek pracy otwarty dla wszystkich

BIZNESPLAN. Załącznik 1a. Biznesplan. Program: PROGRAM OPERACYJNY KAPITAŁ LUDZKI. Priorytet VI Rynek pracy otwarty dla wszystkich Załącznik 1a. Biznesplan BIZNESPLAN Program: PROGRAM OPERACYJNY KAPITAŁ LUDZKI Priorytet VI Rynek pracy otwarty dla wszystkich Działanie 6.2 Wsparcie oraz promocja przedsiębiorczości i samozatrudnienia

Bardziej szczegółowo

BIZNES PLAN (WZÓR) JEDNORAZOWA DOTACJA INWESTYCYJNA PODSTAWOWE WSPARCIE POMOSTOWE PRZEDŁUŻONE WSPARCIE POMOSTOWE

BIZNES PLAN (WZÓR) JEDNORAZOWA DOTACJA INWESTYCYJNA PODSTAWOWE WSPARCIE POMOSTOWE PRZEDŁUŻONE WSPARCIE POMOSTOWE Załącznik nr 8.6 Wzór biznes planu BIZNES PLAN (WZÓR) JEDNORAZOWA DOTACJA INWESTYCYJNA PODSTAWOWE WSPARCIE POMOSTOWE PRZEDŁUŻONE WSPARCIE POMOSTOWE NR WNIOSKU:. Priorytet VI Działanie 6.2 Rynek pracy otwarty

Bardziej szczegółowo

Rachunkowość w gospodarstwie rolnym

Rachunkowość w gospodarstwie rolnym Zarządzanie gospodarstwem rolnym ze szczególnym uwzględnieniem korzyści z prowadzenia rachunkowości rolniczej w gospodarstwie rolnym Rachunkowość w gospodarstwie rolnym 1 ZAKRES I PRZYDATNOŚĆ RACHUNKOWOŚC

Bardziej szczegółowo

Badanie wielkości kapitału własnego w zależności od rodzaju prowadzonej działalności

Badanie wielkości kapitału własnego w zależności od rodzaju prowadzonej działalności Badanie wielkości kapitału własnego w zależności od rodzaju prowadzonej działalności L.p. Rodzaj prowadzonej Rodzaj dokumentu (i z jakich przepisów to działalności wynika) 1. Spółka cywilna Jeżeli spółka

Bardziej szczegółowo

Forma własności. własność mieszana

Forma własności. własność mieszana Lekcja 39. Temat: Klasyfikowanie przedsiębiorstw Temat w podręczniku: Klasyfikacja przedsiębiorstw Podmiotem gospodarczym jest każdy, niezależnie od jego formy organizacyjnej, aktywny uczestnik procesów

Bardziej szczegółowo

Projekt Pożyczki na start realizowany na podstawie Umowy nr UDA-POKL.06.02.00-18-109/12-00 BIZNES PLAN. 7. Płatnik VAT. Będę / nie będę płatnikiem VAT

Projekt Pożyczki na start realizowany na podstawie Umowy nr UDA-POKL.06.02.00-18-109/12-00 BIZNES PLAN. 7. Płatnik VAT. Będę / nie będę płatnikiem VAT Załącznik nr 1 do Wniosku o przyznanie preferencyjnej pożyczki Projekt Pożyczki na start realizowany na podstawie Umowy nr UDA-POKL.06.02.00-18-109/12-00 BIZNES PLAN A. DANE WNIOSKODAWCY A-1 Dane przedsiębiorstwa

Bardziej szczegółowo

Opis: Te i wiele innych pytań oraz odpowiedzi odnajdą Państwo w oferowanym przedwodniku. Życzymy udanego korzystania. Spis treści:

Opis: Te i wiele innych pytań oraz odpowiedzi odnajdą Państwo w oferowanym przedwodniku. Życzymy udanego korzystania. Spis treści: Tytuł: Jak założyć i prowadzić działalność gospodarczą w Polsce i wybranych krajach europejskich. Vademecum małego i średniego przedsiębiorcy (wyd. V poprawione) Autorzy: Przemysław Mućko, Aneta Sokół

Bardziej szczegółowo

Podstawy księgowości i rachunkowości Kadry i płace. cz. I

Podstawy księgowości i rachunkowości Kadry i płace. cz. I Podstawy księgowości i rachunkowości Kadry i płace cz. I Cześć I: Rodzaje ewidencji podatkowych oraz formy opodatkowania działalności gospodarczej. Cześć II: Podstawy rachunkowości i sprawozdawczości (pełna

Bardziej szczegółowo

Załącznik 1.4 do Regulaminu

Załącznik 1.4 do Regulaminu Załącznik 1.4 do Regulaminu BIZNES PLAN w ramach projektu Ośrodek Wsparcia Ekonomii Społecznej w subregionie kaliskim nr POKL.07.02.02-30-004/12 realizowanego przez Fundację im. Królowej Polski św. Jadwigi

Bardziej szczegółowo

PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ UNIĘ EUROPEJSKĄ W RAMACH EUROPEJSKIEGO FUNDUSZU SPOŁECZNEGO Człowiek najlepsza inwestycja

PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ UNIĘ EUROPEJSKĄ W RAMACH EUROPEJSKIEGO FUNDUSZU SPOŁECZNEGO Człowiek najlepsza inwestycja Załącznik nr 1 do Wniosku o przyznanie środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości Biznesplan Dla Uczestników/czek Projektu Młodzi zdolni z własną firmą w ramach Działania 6.2 ubiegających się o bezzwrotne

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Załącznik nr 1 do Regulaminu przyznawania środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości BIZNES PLAN pod nazwą...

Bardziej szczegółowo

Lekcja 31., 32. Temat: Funkcjonowanie systemu podatkowego w Polsce Temat w podręczniku: Podatki

Lekcja 31., 32. Temat: Funkcjonowanie systemu podatkowego w Polsce Temat w podręczniku: Podatki Lekcja 31., 32. Temat: Funkcjonowanie systemu podatkowego w Polsce Temat w podręczniku: Podatki Podatek jest to obowiązkowe bezzwrotne świadczenie o charakterze powszechnym, pobierane przez państwo lub

Bardziej szczegółowo

Operacje te powinny być ujęte następująco: Wniesienie przez wspólników wkładów pieniężnych:

Operacje te powinny być ujęte następująco: Wniesienie przez wspólników wkładów pieniężnych: Jedną z pierwszych operacji gospodarczych ujmowanych w księgach rachunkowych nowo tworzonej spółki jest ujęcie wniesionego aportem przedsiębiorstwa i jego elementów. Spółka z o.o. (także w organizacji)

Bardziej szczegółowo

Załącznik 3. Uszczegółowione efekty kształcenia dla zawodu technik (fragment dotyczący przedmiotu realizującego efekty PDG)

Załącznik 3. Uszczegółowione efekty kształcenia dla zawodu technik (fragment dotyczący przedmiotu realizującego efekty PDG) Załącznik 3. Uszczegółowione efekty kształcenia dla zawodu technik (fragment dotyczący przedmiotu realizującego efekty PDG) Efekty kształcenia z podstawy programowej Uczeń: Działalność gospodarcza w. PDG(1)

Bardziej szczegółowo

... NIP Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Białymstoku

... NIP Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Białymstoku WNIOSEK O WYDANIE ZAŚWIADCZENIA O WYSOKOŚCI UZYSKANEJ POMOCY DE MINIMIS W ZWIĄZKU Z DOKONANIEM JEDNORAZOWEGO ODPISU AMORTYZACYJNEGO ŚRODKA TRWAŁEGO F-128/2 obowiązuje od 11.07.2011r.... Nazwisko imię /

Bardziej szczegółowo

MODUŁ 5 - PODSUMOWANIE PROJEKTU

MODUŁ 5 - PODSUMOWANIE PROJEKTU MODUŁ 5 - PODSUMOWANIE PROJEKTU Celem ostatniego modułu projektu Młodzi Przedsiębiorczy jest przygotowanie prezentacji działań Waszego przedsiębiorstwa. Proponujemy na początek zorganizowanie narady wspólników,

Bardziej szczegółowo

podatki dochodowego: 1. Zasady ogólne: podatek wg skali 2. Podatek liniowy 3. Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych 4.

podatki dochodowego: 1. Zasady ogólne: podatek wg skali 2. Podatek liniowy 3. Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych 4. Podatki Opodatkowanie podatkiem dochodowym podmiotów prowadzących działalność gospodarczą ma miejsce w oparciu o ustawę: I. o podatku dochodowym od osób fizycznych i dotyczy: indywidualnej działalności

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA DOTYCZĄCA ZASAD UDZIELANIA POMOCY PUBLICZNEJ

INFORMACJA DOTYCZĄCA ZASAD UDZIELANIA POMOCY PUBLICZNEJ Załącznik nr 1 INFORMACJA DOTYCZĄCA ZASAD UDZIELANIA POMOCY PUBLICZNEJ 1 Definicje 1. Mikroprzedsiębiorstwo: przedsiębiorstwo, które w co najmniej jednym z dwóch ostatnich lat obrotowych zatrudniało średniorocznie

Bardziej szczegółowo

Strefa Młodych Przedsiębiorczych, nr POKL.06.02.00-30-036/12 JEDNORAZOWA DOTACJA INWESTYCYJNA PODSTAWOWE WSPRACIE POMOSTOWE

Strefa Młodych Przedsiębiorczych, nr POKL.06.02.00-30-036/12 JEDNORAZOWA DOTACJA INWESTYCYJNA PODSTAWOWE WSPRACIE POMOSTOWE Załącznik nr 7 BIZNES PLAN Strefa Młodych Przedsiębiorczych, nr POKL.06.0.00-30-036/ JEDNORAZOWA DOTACJA INWESTYCYJNA PODSTAWOWE WSPRACIE POMOSTOWE Nr wniosku Priorytet VI Rynek pracy otwarty dla wszystkich

Bardziej szczegółowo

BIZNES PLAN. NR WNIOSKU:.. wypełnia realizator projektu

BIZNES PLAN. NR WNIOSKU:.. wypełnia realizator projektu Załącznik nr 2 : Wzór biznesplanu na okres 3 lat działalności przedsiębiorstwa BIZNES PLAN NR WNIOSKU:.. wypełnia realizator projektu Priorytet VIII Regionalne Kadry Gospodarki Działanie 8.1. Rozwój pracowników

Bardziej szczegółowo

Twoja działalność gospodarcza

Twoja działalność gospodarcza Twoja działalność gospodarcza 6 kroków do sukcesu Własna działalność gospodarcza Aby rozpocząć działalność gospodarczą ważny jest nie tylko dobry pomysł, bardzo istotny jest również kapitał finansowy.

Bardziej szczegółowo

Spółka transparentna"

Spółka transparentna Spółka komandytowa jest korzystnym rozwiązaniem, jeżeli zyski w spółce mają przypadać osobom fizycznym, ponieważ poprzez udział w spółce osobowej unikają one podwójnego opodatkowania dochodu. Założenie

Bardziej szczegółowo

BIZNES PLAN. pod nazwą...

BIZNES PLAN. pod nazwą... Wojewódzki Urząd Pracy w Kielcach Załącznik nr 1 do Regulaminu przyznawania środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości BIZNES PLAN pod nazwą... Uczestnika ubiegającego się o środki na rozwój przedsiębiorczości

Bardziej szczegółowo

NOWE HORYZONTY BIZNESPLAN BEZZWROTNA DOTACJA WSPARCIE POMOSTOWE NR WNIOSKU: Imię i nazwisko Uczestnika Projektu

NOWE HORYZONTY BIZNESPLAN BEZZWROTNA DOTACJA WSPARCIE POMOSTOWE NR WNIOSKU: Imię i nazwisko Uczestnika Projektu BIZNESPLAN BEZZWROTNA DOTACJA WSPARCIE POMOSTOWE NR WNIOSKU: Imię i nazwisko Uczestnika Projektu...... Priorytet VIII Regionalne kadry gospodarki Poddziałanie 8.1.2 Wsparcie procesów adaptacyjnych i modernizacyjnych

Bardziej szczegółowo

Co jest przychodem z działalności gospodarczej Moment uzyskania przychodów Koszty uzyskania przychodów Co to są koszty uzyskania przychodów Obowiązek

Co jest przychodem z działalności gospodarczej Moment uzyskania przychodów Koszty uzyskania przychodów Co to są koszty uzyskania przychodów Obowiązek Spis treści Wstęp Rozdział 1. Informacje ogólne W gąszczu przepisów - wprowadzenie Status małego podatnika może ułatwić działalność Działalność gospodarcza, czyli zostałeś przedsiębiorcą Podatek dochodowy

Bardziej szczegółowo

Wykaz dokumentów identyfikujących Klienta i określających jego status prawny

Wykaz dokumentów identyfikujących Klienta i określających jego status prawny Wykaz dokumentów identyfikujących Klienta i określających jego status prawny 1) osoba fizyczna prowadząca działalność jednoosobowo: a) kopie dokumentu stwierdzającego tożsamość Klienta (dowód osobisty/paszport

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK DO WNIOSKU O UDZIELENIE POŻYCZKI

ZAŁĄCZNIK DO WNIOSKU O UDZIELENIE POŻYCZKI Karkonoska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. 58-500 Jelenia Góra ul. 1 Maja 27 ZAŁĄCZNIK DO WNIOSKU O UDZIELENIE POŻYCZKI (KARTA, RYCZAŁT, KSIĘGA PRZYCHODÓW I ROZCHODÓW) Dokumenty wymagane przy składaniu

Bardziej szczegółowo

Zakładanie działalności gospodarczej

Zakładanie działalności gospodarczej Zakładanie działalności gospodarczej Rozpoczęcie prowadzenia działalności gospodarczej związane jest z podjęciem wielu decyzji - odnośnie przedmiotu działalności, jej rodzaju (produkcja, handel, usługi),

Bardziej szczegółowo

ZASADY PROWADZENIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ OBOWIĄZKI ZWIĄZANE Z PROWADZENIEM DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ

ZASADY PROWADZENIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ OBOWIĄZKI ZWIĄZANE Z PROWADZENIEM DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ ZASADY PROWADZENIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ OBOWIĄZKI ZWIĄZANE Z PROWADZENIEM DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ Osoba, która zdecyduje się na prowadzenie działalności gospodarczej jest zobowiązana do wypełnienia

Bardziej szczegółowo

Informatyzacja przedsiębiorstw

Informatyzacja przedsiębiorstw Informatyzacja przedsiębiorstw Izabela Szczęch Politechnika Poznańska ZARZĄDZANIE I PROWADZENIE DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ Elementy rachunkowości Podstawowe zagadnienia kadrowo-płacowe Plan wykładów - Rachunkowość

Bardziej szczegółowo

spółki komandytowo-akcyjnej... 102 72. Wskaż zalety i wady organizacji i funkcjonowania

spółki komandytowo-akcyjnej... 102 72. Wskaż zalety i wady organizacji i funkcjonowania SPIS TREŚCI 1. Czym jest prawo gospodarcze i jakie jest jego miejsce w systemie prawa polskiego?... 15 2. Wyjaśnij istotę źródeł prawa gospodarczego.... 16 3. Wskaż i omów podstawowe zasady prawa gospodarczego....

Bardziej szczegółowo

BIZNES PLAN JEDNORAZOWA DOTACJA INWESTYCYJNA PODSTAWOWE WSPRACIE POMOSTOWE. Nr wniosku

BIZNES PLAN JEDNORAZOWA DOTACJA INWESTYCYJNA PODSTAWOWE WSPRACIE POMOSTOWE. Nr wniosku BIZNES PLAN Załóż własną firmę, POKL.06.02.00-30-146/12 JEDNORAZOWA DOTACJA INWESTYCYJNA PODSTAWOWE WSPRACIE POMOSTOWE Nr wniosku Priorytet VI Rynek pracy otwarty dla wszystkich Działanie 6.2 Wsparcie

Bardziej szczegółowo

ANKIETA WSTĘPNYCH DANYCH DO WYKONANIA ANALIZ MOŻLIWOŚCI POZYSKANIA DOTACJI

ANKIETA WSTĘPNYCH DANYCH DO WYKONANIA ANALIZ MOŻLIWOŚCI POZYSKANIA DOTACJI ANKIETA WSTĘPNYCH DANYCH DO WYKONANIA ANALIZ MOŻLIWOŚCI POZYSKANIA DOTACJI 1. Podstawowe dane przedsiębiorstwa: (jeśli nie jesteś jeszcze przedsiębiorcą to przejdź do pn 2) 1.1 Nazwa pełna: 1.2 Siedziba

Bardziej szczegółowo

Liczy się tu i teraz!

Liczy się tu i teraz! Liczy się tu i teraz! 1. Musimy kupować, ale nie musimy sprzedawać. 2. Wszyscy chcemy żyć lepiej tzn. mieć więcej wolnego czasu i więcej pieniędzy. 3. Co powoduje, że nasz pomysł jest lepszy niż? a) brak

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1.4 do Wniosku o przyznanie jednorazowej dotacji inwestycyjnej

Załącznik nr 1.4 do Wniosku o przyznanie jednorazowej dotacji inwestycyjnej Załącznik nr 1.4 do Wniosku o przyznanie jednorazowej dotacji inwestycyjnej BIZNES PLAN JEDNORAZOWA DOTACJA INWESTYCYJNA PODSTAWOWE WSPARCIE POMOSTOWE PRZEDŁUŻONE WSPARCIE POMOSTOWE NR WNIOSKU:.. Priorytet

Bardziej szczegółowo

WYBÓR FORMY OPODATKOWANIA PODATKIEM DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH

WYBÓR FORMY OPODATKOWANIA PODATKIEM DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH Niniejsze opracowanie nie stanowi źródła prawa podatkowego. WYBÓR FORMY OPODATKOWANIA PODATKIEM DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH Informacje do wykorzystania przy wypełnieniu oświadczenia/zawiadomienia o wyborze

Bardziej szczegółowo

Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego Wydział Terenów Wiejskich GRUPY PRODUCENTÓW ROLNYCH

Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego Wydział Terenów Wiejskich GRUPY PRODUCENTÓW ROLNYCH Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego Wydział Terenów Wiejskich GRUPY PRODUCENTÓW ROLNYCH Podstawę prawną tworzenia grup stanowi ustawa z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich

Bardziej szczegółowo

WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO Karkonoski Sejmik Osób Niepełnosprawnych organizacja pożytku publicznego

WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO Karkonoski Sejmik Osób Niepełnosprawnych organizacja pożytku publicznego WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO Karkonoski Sejmik Osób Niepełnosprawnych organizacja pożytku publicznego sporządzonego na dzień 31.12.2009 r. Karkonoski Sejmik Osób Niepełnosprawnych organizacja

Bardziej szczegółowo

MATERIAŁ POMOCNICZY NR 1 Formy organizacyjno-prawne prowadzenia działalności gospodarczej

MATERIAŁ POMOCNICZY NR 1 Formy organizacyjno-prawne prowadzenia działalności gospodarczej MATERIAŁ POMOCNICZY NR 1 Formy organizacyjno-prawne prowadzenia działalności gospodarczej Po przeczytaniu poniższego tekstu przygotujcie w dowolnej formie graficznej schemat przedstawiający różne formy

Bardziej szczegółowo

Podstawy Marketingu. Marketing zagadnienia wstępne

Podstawy Marketingu. Marketing zagadnienia wstępne Podstawy Marketingu Marketing zagadnienia wstępne Definicje marketingu: Marketing to zyskowne zaspokajanie potrzeb konsumentów /Kotler 1994/. Marketing to kombinacja czynników, które należy brać pod uwagę

Bardziej szczegółowo

Działalnośćgospodarcza. Formy opodatkowania. Rejestracja w urzędzie skarbowym.

Działalnośćgospodarcza. Formy opodatkowania. Rejestracja w urzędzie skarbowym. Działalnośćgospodarcza. Formy opodatkowania. Rejestracja w urzędzie skarbowym. Opodatkowanie dochodów z działalności gospodarczej podatkiem dochodowym od osób fizycznych (zwanym dalej podatkiem PIT). Podstawy

Bardziej szczegółowo

1. Przegląd form prowadzenia biznesu. 2. Różne aspekty podatkowych rozwiązań - wybierz właściwe dla siebie!

1. Przegląd form prowadzenia biznesu. 2. Różne aspekty podatkowych rozwiązań - wybierz właściwe dla siebie! 1. Przegląd form prowadzenia biznesu - ich korzyści i zobowiązania 2. Różne aspekty podatkowych rozwiązań - wybierz właściwe dla siebie! 3. Funkcje, jakie możesz pełnić w firmie - czy znasz je wszystkie?.

Bardziej szczegółowo

REGON 770682701. Kwota za rok poprzedni bieżący 2 3 1 131 303,49 zł 1 412 770,00 zł. Wyszczególnienie

REGON 770682701. Kwota za rok poprzedni bieżący 2 3 1 131 303,49 zł 1 412 770,00 zł. Wyszczególnienie "TEEN CHALLENGE" Chrześcijańska Misja Społeczna Broczyna 11 77-235 Trzebielino NIP 842-13-31-951 Rachunek wyników sporządzony za 2005 r. REGON 770682701 Wyszczególnienie 1 A. Przychody z działalności statutowej

Bardziej szczegółowo

Najważniejsze pojęcia w rachunkowości rolniczej

Najważniejsze pojęcia w rachunkowości rolniczej Zarządzanie gospodarstwem rolnym ze szczególnym uwzględnieniem korzyści z prowadzenia rachunkowości rolniczej w gospodarstwie rolnym Najważniejsze pojęcia w rachunkowości rolniczej 1 Działalności gospodarstwa

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA STOSOWANYCH METOD WYCENY AKTYWÓW I PASYWÓW BILANSU ORAZ USTALANIA WYNIKU FINANSOWEGO. historycznych. BILANS AKTYWA

CHARAKTERYSTYKA STOSOWANYCH METOD WYCENY AKTYWÓW I PASYWÓW BILANSU ORAZ USTALANIA WYNIKU FINANSOWEGO. historycznych. BILANS AKTYWA DODATKOWE INFORMACJE I OBJAŚNIENIA CHARAKTERYSTYKA STOSOWANYCH METOD WYCENY AKTYWÓW I PASYWÓW BILANSU ORAZ USTALANIA WYNIKU FINANSOWEGO Zasady rachunkowości przyjęte przy sporządzaniu sprawozdania finansowego

Bardziej szczegółowo

FUNDACJA ZWIERZĘCA POLANA. 01-651 Warszawa Ul Gwiaździsta 15A lok 257

FUNDACJA ZWIERZĘCA POLANA. 01-651 Warszawa Ul Gwiaździsta 15A lok 257 FUNDACJA ZWIERZĘCA POLANA 01-651 Warszawa Ul Gwiaździsta 15A lok 257 Sprawozdanie finansowe za okres 06.09.2012 31.12.2013 SPIS TREŚCI: WSTĘP OŚWIADCZENIE KIEROWNICTWA I. BILANS II. RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT

Bardziej szczegółowo

Przedsiębiorstwo- samodzielna, samofinansująca się jednostka organizacyjna prowadząca działalność gospodarczą.

Przedsiębiorstwo- samodzielna, samofinansująca się jednostka organizacyjna prowadząca działalność gospodarczą. Przedsiębiorstwo- samodzielna, samofinansująca się jednostka organizacyjna prowadząca działalność gospodarczą. Przedsiębiorca- osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna nie będąca osobą prawną,

Bardziej szczegółowo

SEGMENTACJA RYNKU A TYPY MARKETINGU

SEGMENTACJA RYNKU A TYPY MARKETINGU SEGMENTACJA SEGMENTACJA...... to proces podziału rynku na podstawie określonych kryteriów na względnie homogeniczne rynki cząstkowe (względnie jednorodne grupy konsumentów) nazywane SEGMENTAMI, które wyznaczają

Bardziej szczegółowo

TREŚCI PROGRAMOWE MODUŁU INNOWACYJNEGO PROGRAM SZKOLENIA NAUCZYCIELI. Lp. Treści programowe Temat i zarys treści wykładów Liczba godzin Wykładowcy

TREŚCI PROGRAMOWE MODUŁU INNOWACYJNEGO PROGRAM SZKOLENIA NAUCZYCIELI. Lp. Treści programowe Temat i zarys treści wykładów Liczba godzin Wykładowcy TREŚCI PROGRAMOWE MODUŁU INNOWACYJNEGO PROGRAM SZKOLENIA NAUCZYCIELI Lp. Treści programowe Temat i zarys treści wykładów Liczba godzin Wykładowcy 1 Wykład metodyczny Platforma internetowa osią projektu

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 WZÓR Strona tytułowa podatkowej księgi przychodów i rozchodów PODATKOWA KSIĘGA PRZYCHODÓW I ROZCHODÓW.... Imię i nazwisko (firma)

Załącznik nr 1 WZÓR Strona tytułowa podatkowej księgi przychodów i rozchodów PODATKOWA KSIĘGA PRZYCHODÓW I ROZCHODÓW.... Imię i nazwisko (firma) Załącznik nr 1 WZÓR Strona tytułowa podatkowej księgi przychodów i rozchodów PODATKOWA KSIĘGA PRZYCHODÓW I ROZCHODÓW... Imię i nazwisko (firma)... adres Rodzaj działalności UWAGA: Przed rozpoczęciem zapisów

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK DO WNIOSKU O UDZIELENIE POŻYCZKI

ZAŁĄCZNIK DO WNIOSKU O UDZIELENIE POŻYCZKI Karkonoska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. 58-500 Jelenia Góra ul. 1 Maja 27 ZAŁĄCZNIK DO WNIOSKU O UDZIELENIE POŻYCZKI (PEŁNA KSIĘGOWOŚĆ) 1 Dokumenty wymagane przy składaniu wniosku o pożyczkę: Dokumenty

Bardziej szczegółowo

BIZNES PLAN DLA UCZESTNIKA PROJEKTU. Pozytywna zmiana. Priorytet VIII PO KL Regionalne kadry gospodarki,

BIZNES PLAN DLA UCZESTNIKA PROJEKTU. Pozytywna zmiana. Priorytet VIII PO KL Regionalne kadry gospodarki, BIZNES PLAN DLA UCZESTNIKA PROJEKTU Pozytywna zmiana Priorytet VIII PO KL Regionalne kadry gospodarki, Działanie 8.1 Rozwój pracowników i przedsiębiorstw w regionie, Podziałanie 8.1.2 Wsparcie procesów

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 5 stycznia 2015 r. Poz. 4 USTAWA z dnia 28 listopada 2014 r. o zmianie ustawy Kodeks spółek handlowych oraz niektórych innych ustaw 1) Art. 1. W

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ ANALIZA EKONOMICZNA PRZEDSIĘWZIĘCIA (BIZNESPLAN) E-mail

FORMULARZ ANALIZA EKONOMICZNA PRZEDSIĘWZIĘCIA (BIZNESPLAN) E-mail 1 z 10 Nazwa i adres Wnioskodawcy (wraz z kodem pocztowym) REGON Telefon Strona internetowa NIP Fax E-mail Rok założenia Forma prawna działalności Wielkość firmy (zaznaczyć) mikroprzedsiębiorstwo Rodzaj

Bardziej szczegółowo

Rola zdolności kredytowej przedsiębiorstwa w procedurze pozyskiwania kredytu bankowego - studium przypadku. dr Jacek Płocharz

Rola zdolności kredytowej przedsiębiorstwa w procedurze pozyskiwania kredytu bankowego - studium przypadku. dr Jacek Płocharz Rola zdolności kredytowej przedsiębiorstwa w procedurze pozyskiwania kredytu bankowego - studium przypadku dr Jacek Płocharz Warunki działania przedsiębiorstw! Na koniec 2003 roku działało w Polsce 3.581,6

Bardziej szczegółowo