Andrzej Sznajder. redakcja naukowa. Alianse marketingowe. Partnerstwa przedsiębiorstw dla zwiększenia konkurencyjności

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Andrzej Sznajder. redakcja naukowa. Alianse marketingowe. Partnerstwa przedsiębiorstw dla zwiększenia konkurencyjności"

Transkrypt

1

2 Andrzej Sznajder redakcja naukowa Alianse marketingowe Partnerstwa przedsiębiorstw dla zwiększenia konkurencyjności Warszawa 2012

3 Spis treści O autorach... 9 Wstęp Charakterystyka aliansów przedsiębiorstw i przyczyny ich rozwoju we współczesnej gospodarce Czynniki sprzyjające tworzeniu się aliansów przedsiębiorstw Zwiększenie konkurencyjności jako podstawowy motyw tworzenia aliansów oraz rodzaje aliansów Alianse marketingowe na tle innych rodzajów aliansów Charakterystyka aliansów marketingowych Zakres współpracy partnerów aliansów marketingowych Rodzaje aliansów marketingowych i ich znaczenie dla polskich przedsiębiorstw Zarządzanie aliansami marketingowymi jako zarządzanie projektami Alians marketingowy jako projekt i istota zarządzania projektami Fazy aliansu marketingowego cykl życia aliansu Koncepcja aliansu i analiza sytuacji przed stworzeniem aliansu Wybór partnera aliansu Określenie zakresu współpracy Realizacja porozumienia w ramach aliansu marketingowego Kontrola współpracy aliantów oraz analiza skuteczności i efektywności aliansu marketingowego Zakończenie współpracy w ramach aliansu marketingowego Sojusze marek (brand alliances) jako forma sojuszy strategicznych w marketingu Pojęcie i rodzaje sojuszy marek (brand alliances) Funkcje sojuszy marek

4 6 alianse marketingowe 4.3. Co-branding jako forma sojuszu marek Sojusze marek w działaniach promocyjnych Sojusze marek w ramach programów lojalnościowych Istota i rodzaje sojuszy marek w ramach programów lojalnościowych Sojusze marek w ramach programu lojalnościowego jednej ze współpracujących marek Sojusze grupy marek w ramach partnerskich programów lojalnościowych Proces tworzenia i funkcjonowania multipartnerskich programów lojalnościowych Skuteczność i efektywność sojuszy marek Licencjonowanie i franczyza jako formy aliansów marketingowych Licencjonowanie jako forma aliansów marketingowych Franczyza jako forma aliansów marketingowych Franczyza i licencjonowanie jako formy aliansów marketingowych polskich przedsiębiorstw Alianse marketingowe w sferze kultury i w marketingu terytorialnym Czynniki sprzyjające tworzeniu aliansów organizacji kultury Definicje: kultura, przemysły kultury, przemysły kreatywne, alianse kreatywne Zakres aliansów w kulturze Kultura i marketing terytorialny Konwergencja mediów jako czynnik stymulujący alianse marketingowe Istota zjawiska konwergencji mediów Konwergencja mediów jako jeden z czynników stymulujących rozwój aliansów Alianse firm medialnych jako strategia zwiększająca ich konkurencyjność Analiza wybranych przykładów aliansów medialnych Sponsoring od formy promocji do aliansu marketingowego Sponsoring charakterystyka i rozwój Sponsoring jako sposób zwiększania konkurencyjności przedsiębiorstwa sponsora Przekształcanie się porozumień sponsoringowych w alianse marketingowe Rodzaje sponsoringu Sponsoring sportu Sponsoring organizacji kultury

5 Spis treści Alianse sponsoringowe w polskich przedsiębiorstwach Wspólne działania promocyjne polskich przedsiębiorstw Zakończenie Bibliografia Indeks

6

7 O autorach Teresa Magdalena Dudzik doktor ekonomii, absolwentka Wydziału Handlu Zagranicznego Szkoły Głównej Planowania i Statystyki (obecnie Szkoła Główna Handlowa) w Warszawie, pracownik Instytutu Międzynarodowego Zarządzania i Marketingu Kolegium Gospodarki Światowej Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie. Jej zainteresowania naukowe to zarządzanie marketingiem, międzynarodowe transakcje gospodarcze, modele biznesu przedsiębiorstw oraz zarządzania organizacjami w sferze kultury. Uczestniczka wielu projektów badawczych poświęconych zagadnieniom marketingu, modeli biznesu polskich przedsiębiorstw, zarządzania zakupami. Twórczyni i kierownik Podyplomowych Studiów Menedżerów Kultury. Redaktor naczelna czasopisma Gospodarka Materiałowa i Logistyka. Wiktor Piątkowski ekonomista, psycholog, scenarzysta filmowy. Absolwent Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie, Wydziału Psychologii Uniwersytetu Warszawskiego, Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej w Łodzi, Warszawskiej Szkoły Filmowej, doktorant w Kolegium Gospodarki Światowej Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie. Pracował m.in. w Telewizji Polskiej SA i ITI Neovision. Jest także członkiem Stowarzyszenia Filmowców Polskich, Koła Młodych SFP i Koła Scenarzystów SFP. W działalności naukowej specjalizuje się w marketingu na rynku mediów, a szczególnie rynku telewizyjnym, oraz w marketingu sportu. Andrzej Sznajder profesor zwyczajny w Kolegium Gospodarki Światowej Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie, kierownik Zakładu Strategii Marketingowych Instytutu Międzynarodowego Zarządzania i Marketingu. Absolwent Wydziału Handlu Zagranicznego Szkoły Głównej Planowania i Statystyki (obecnie Szkoła Główna Handlowa) w Warszawie. Specjalizuje się w zagadnieniach marketingu międzynarodowego, w szczególności euromarketingu, w problematyce zastosowania nowych technologii informacyjnych w marketingu Internetu i telefonii mobilnej oraz w marketingu sportu. Autor licznych publikacji na temat różnych aspektów marketingu.

8 10 alianse marketingowe Uczestnik wielu programów badawczych dotyczących różnych aspektów marketingu i zarządzania, twórca i kierownik Podyplomowych Studiów Marketingu Sportu w Kolegium Gospodarki Światowej SGH w Warszawie. Członek zespołu redakcyjnego czasopisma Gospodarka Narodowa oraz rady naukowej Zeszytów Naukowych Kolegium Gospodarki Światowej Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie. Marzanna Katarzyna Witek-Hajduk profesor nadzwyczajny w Szkole Głównej Handlowej w Warszawie, pracownik Instytutu Międzynarodowego Zarządzania i Marketingu w Kolegium Gospodarki Światowej SGH w Warszawie oraz Katedry Zarządzania i Marketingu Uczelni Łazarskiego w Warszawie. Absolwentka Wydziału Handlu Zagranicznego Szkoły Głównej Planowania i Statystyki (obecnie Szkoła Główna Handlowa) w Warszawie. Pomysłodawca i kierownik Podyplomowych Studiów Zarządzania Marką przy Kolegium Gospodarki Światowej SGH w Warszawie. Prowadzi wykłady z zarządzania w biznesie międzynarodowym, międzynarodowych transakcji gospodarczych, zarządzania marką i marketingu międzynarodowego. Uczestniczka licznych projektów badawczych, dotyczących przede wszystkim problematyki zarządzania marką, aliansów marketingowych, strategii internacjonalizacji polskich przedsiębiorstw zarówno na rynkach sprzedaży, jak i na rynkach zakupów, oraz modeli biznesu polskich przedsiębiorstw i ich ewolucji.

9 Wstęp Współczesna gospodarka charakteryzuje się szybkimi i nagłymi zmianami. Dotyczy to wielu krajów i różnych branż czy sektorów. Z taką tezą zgodzi się z pewnością większość ekonomistów i biznesmenów. Przedsiębiorstwa coraz bardziej zwiększają stopień umiędzynarodowienia, bariery wejścia na rynki stają się coraz mniej istotne, a sprzyjają temu nowe technologie informacyjne. Tak jak gospodarki poszczególnych krajów stają się coraz bardziej od siebie uzależnione, tak samo przedsiębiorstwa muszą coraz bardziej łączyć swe zasoby, by zwiększyć lub przynajmniej utrzymać konkurencyjność. Można powiedzieć nawet więcej, że także rola konsumentów wzrasta, rozwija się zjawisko prosumeryzmu. Coraz częściej określa się współczesność ekonomiczną jako erę współuczestnictwa i marketingu kooperacyjnego. Obserwacja funkcjonowania przedsiębiorstw pokazuje, że ich współpraca się rozwija i dotyczy nie tylko sfery produkcji, ale coraz częściej działań marketingowych. Dotychczasowa literatura przedmiotu koncentrowała się jednak w dużym stopniu na kooperacji przemysłowej czy produkcyjnej, natomiast niewiele jest analiz i opracowań na temat aliansów marketingowych przedsiębiorstw i innych organizacji. Właśnie dlatego postanowiliśmy pokazać znaczenie takich aliansów (ich rodzaje, czynniki sprzyjające ich rozwojowi) oraz zwrócić uwagę na proces zarządzania nimi. Celem niniejszej pracy jest dokonanie charakterystyki rozwijającej się współcześnie tendencji w strategii przedsiębiorstw, polegającej na tworzeniu aliansów przedsiębiorstw, umożliwiających lepszą realizację celów marketingowych dla zwiększenia ich konkurencyjności. W tym ostatnim kontekście nawiązujemy do zasobowej teorii konkurencji przedsiębiorstw. W pracy przedstawiamy charakterystykę aliansów marketingowych i sposobów zarządzania nimi w celu osiągnięcia przewagi konkurencyjnej na rynku na podstawie analizy literatury, przypadków ich stosowania oraz badań pierwotnych autorów. Alianse marketingowe są zawierane przez różne podmioty przedsiębiorstwa, ale także organizacje sfery publicznej, organizacje kultury, media, kluby i organizacje sportowe. Nasilająca się konkurencja na rynku powoduje, że

10 12 alianse marketingowe przedsiębiorstwom coraz trudniej konkurować, bazując na własnych zasobach, występuje więc potrzeba współdziałania z innymi firmami. Jednym z tych sposobów jest tworzenie aliansów. Przyjmujemy najprostszą definicję aliansu, przez który rozumiemy współdziałanie przedsiębiorstw na zasadzie łączenia zasobów i umiejętności. W dotychczasowej literaturze marketingu zagadnienie współpracy między podmiotami rynkowymi jest najczęściej odnoszone do relacji między dostawcami i nabywcami produktów. Powstała koncepcja marketingu relacji (czy też marketingu partnerskiego), która polega na długookresowych powiązaniach między sprzedawcami produktów i ich nabywcami. Natomiast o współdziałaniu między podmiotami występującymi po stronie podażowej i prowadzącymi wspólne działania marketingowe pisze się znacznie mniej, chociaż obecnie współpraca w dziedzinie marketingu jest powszechna. Punktem wyjścia do analizy jest określenie swoistości aliansów marketingowych i przyczyn ich silnego rozwoju. Dokonano tego na tle uwarunkowań rozwoju wszelkich form współpracy między przedsiębiorstwami. Często tworzenie aliansów dotyczy różnych funkcji przedsiębiorstw i wyodrębnienie aliansów koncentrujących się na funkcji marketingu jest w pewnym stopniu umowne, jednak autorzy książki starali się skupić na takich porozumieniach firm, które wyraźnie wiązały się ze wspólnym prowadzeniem działań marketingowych. W pracy wyodrębniono też różne rodzaje aliansów marketingowych na podstawie istotnych kryteriów takiej klasyfikacji. Szczególna uwaga została poświęcona zarządzaniu aliansami marketingowymi, w tym analizie ich efektów, także ich skuteczności i efektywności. Przyjmujemy koncepcję aliansu jako projektu i zarządzania aliansami jako zarządzania projektami (project management). Ważne miejsce w opracowaniu zajęła charakterystyka aliansów przedsiębiorstw, polegających na tworzeniu sojuszy marek i oferowaniu nabywcom produktów oznaczonych markami partnerów takich porozumień (co-branding). Za alianse marketingowe uznajemy też rozwijające się ostatnio intensywnie tzw. multipartnerskie programy lojalnościowe. W opracowaniu analizujemy alianse marketingowe różnych podmiotów, zarówno przedsiębiorstw różnych branż, jak i przedsiębiorstw i innych organizacji organizacji kultury, sportu i jednostek samorządu terytorialnego. Zwracamy uwagę na rozwój aliansów marketingowych przedsiębiorstw będących właścicielami różnych mediów. Charakteryzujemy także współczesne porozumienia sponsoringowe, które zdaniem autorów opracowania przekształcają się w alianse marketingowe sponsora i sponsorowanego. W pracy zawarto też rezultaty badań ankietowych przeprowadzonych wśród polskich przedsiębiorstw przez autorów w ramach projektu badawczego Kolegium Gospodarki Światowej Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie. Badania

11 Wstęp 13 te miały na celu precyzyjne określenie zakresu tworzenia aliansów marketingowych przez polskie duże przedsiębiorstwa, motywów takich działań, czynników sukcesu i zagrożeń, wiążących się z porozumieniami o współpracy z partnerami biznesowymi. Autorzy książki pragną podziękować tym wszystkim, którzy w jakikolwiek sposób przyczynili się do powstania tego opracowania. Szczególne podziękowania kierujemy do Profesora Klemensa Białeckiego, recenzenta naszej pracy, którego cenne uwagi przyczyniły się do udoskonalenia naszego opracowania.

12

13 1 Charakterystyka aliansów przedsiębiorstw i przyczyny ich rozwoju we współczesnej gospodarce 1.1. Czynniki sprzyjające tworzeniu się aliansów przedsiębiorstw Nasilająca się konkurencja na rynku powoduje, że przedsiębiorstwom coraz trudniej konkurować, bazując na własnych zasobach, i dlatego występuje potrzeba współdziałania z innymi firmami. Jednym z tych sposobów jest tworzenie aliansów. Przyjmujemy najprostszą definicję aliansu, przez który rozumiemy współdziałanie przedsiębiorstw na zasadzie łączenia zasobów i umiejętności 1. Dokładniejsza ich charakterystyka oraz rodzaje zostaną przedstawione w dalszej części pracy, ale zanim to nastąpi, spróbujmy wskazać przyczyny tworzenia aliansów przedsiębiorstw we współczesnej gospodarce. J. Dunning, charakteryzując współczesną gospodarkę, sformułował tezę, że przełom XX i XXI wieku można określić mianem kapitalizmu globalnego (global capitalism), określanego też jako kapitalizm aliansowy (alliance capitalism) oraz kapitalizm bazujący na wiedzy (knowledge-based-capitalism) 2. J. Dunning jest zdania, że rozwój kapitalizmu globalnego i aliansowego jest z jednej strony wynikiem szybkiego postępu technicznego oraz rozwoju usług, a z drugiej strony efektem zmian dotyczących organizacji życia gospodarczego deregulacji i liberalizacji działalności gospodarczej na rynkach poszczególnych krajów i w wymiarze międzynarodowym. Trzeba zwrócić uwagę, że owa aliansowość występuje na poziomie mikro i makro, tzn. polega na tworzeniu aliansów przez przedsiębiorstwa oraz na zawieraniu przez rządy państw poro- 1 Taką właśnie definicję proponuje Z. Pierścionek w: Strategie konkurencji i rozwoju przedsiębiorstwa, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa J. Dunning, Global Capitalism at Bay?, Routledge Zwraca na to także uwagę T. Dołęgowski, Koncepcja kapitalizmu globalnego i aliansowego a konkurencyjność łańcucha dostaw, Zeszyty Naukowe KGŚ 2011, nr 32, s. 71.

14 16 alianse marketingowe zumień międzynarodowych o charakterze regionalnym i globalnym. Przejawem aliansowego wymiaru współczesnego kapitalizmu jest także rosnące znaczenie samorządności lokalnej. J. Austin twierdzi, że wiek XXI charakteryzuje się paradygmatem współpracy różnych organizacji 3. B. Gomes-Casseres w swej klasycznej już książce uważa, że od lat 80. ubiegłego wieku alianse przedsiębiorstw rozwijają się tak szybko, iż mamy do czynienia ze swego rodzaju rewolucją aliansową (alliance revolution) 4. Wskazuje na to, że rozwój aliansów zmienił sposób konkurowania przedsiębiorstw. Przez wiele lat badacze uważali, że współpraca między przedsiębiorstwami nieuchronnie prowadzi do ograniczenia nasilenia konkurencji. Jednak obecnie widać, że w branżach czy sektorach, w których współpraca silnie się rozwija, konkurentów jest więcej, a nie mniej. Ta współpraca często ma na celu stworzenie nowych innowacyjnych produktów. Tak więc mamy do czynienia z pewnym paradoksem rozwój współpracy między przedsiębiorstwami prowadzi do nasilenia się konkurencji. J.D. Bamford, B. Gomes-Casseres i M.S. Robinson 5 zwracają uwagę na to, że liczba partnerów w aliansach jest nierzadko duża, niektóre przedsiębiorstwa uczestniczą w 20 aliansach, a są także takie, które są partnerami nawet w 100 aliansach. Kwestie tworzenia aliansów i zarządzania nimi były peryferyjnymi zagadnieniami w ramach strategii przedsiębiorstw, a obecnie są centralnym punktem strategii. Menedżerowie nie stawiają więc pytania: Czy tworzyć alians?, lecz: W jaki sposób taki alians tworzyć i nim zarządzać, by przynosił korzystne efekty?. Wspomniani autorzy zwracają jednak uwagę na to, że mimo szans, jakie stwarzają alianse, według różnych badań 30 70% z nich kończy się niepowodzeniem. Są więc szanse, ale nie zawsze są one wykorzystywane. Podobną opinię przedstawiają R.S. Kaplan, D.P. Norton i B. Rugelsjoen 6. Podkreślają, że obecnie głównym modelem biznesowym przedsiębiorstw stają się układy partnerskie i alianse. Znaczenie tych porozumień jest coraz większe także dlatego, że w przeszłości takie formy współpracy dotyczyły zwykle pobocznych części łańcucha wartości, a obecnie dzięki aliansom przedsiębiorstwa starają się uzyskiwać przewagę konkurencyjną. Jednak cytowani autorzy wskazują też na to, że połowa takich sojuszy korporacyjnych kończy się niepowodzeniem. Można 3 J. Austin, The Collaboration Challenge: How Nonprofits and Businesses Succeed Through Strategic Alliances, Harvard Business School, Jossey-Bass Publishers, San Francisco 2000, cyt. za: F. Rodrigues, V. Souza, J. Leitão, Strategic Coopetition of Global Brands: A Game Theory Approach to Nike + ipod Sport Kit Co-branding, Instituto Superior Técnico, Technical University of Lisbon B. Gomes-Casseres, Alliance Revolution. The New Shape of Business Rivalry, Harvard University Press, Cambridge J.D. Bamford, B. Gomes-Casseres, M.S. Robinson, Mastering Alliance Strategy, Wiley & Sons, San Francisco 2003, s R.S. Kaplan, D.P. Norton, B. Rugelsjoen, Zarządzanie aliansami przy użyciu strategicznej karty wyników, Harvard Business Review Polska 2011, nr 6, s. 103.

15 1. Charakterystyka aliansów przedsiębiorstw więc stwierdzić, że alianse przedsiębiorstw stanowią istotne źródło przewagi konkurencyjnej, ale istnieje także duże ryzyko ich niepowodzenia. Te opinie dotyczą przede wszystkim aliansów o charakterze strategicznym, ale zagrożenie braku sukcesu występuje również w wypadku aliansów krótkookresowych czy dotyczących pojedynczych przedsięwzięć współpracy marketingowej. Według analiz czołowej firmy konsultingowej Boston Consulting Group około 30% globalnych przychodów przedsiębiorstw w 2005 roku było efektem zawieranych przez nie aliansów z różnymi partnerami 7. W roku 1980 było to tylko 2%. Eksperci tej firmy przewidują dalszy wzrost znaczenia aliansów i twierdzą, że stały się one już trwałym elementem strategii wielu przedsiębiorstw. Alianse są szczególnie przydatne w warunkach dużej niepewności w otoczeniu rynkowym oraz na rynkach o szybkim tempie wzrostu, kiedy to przedsiębiorstwo nie jest w stanie samodzielnie wykorzystać takich sprzyjających okoliczności. Interesująco i dobitnie mówią na ten temat też Y.L. Doz i G. Hamel. Kiedy jeszcze kilkanaście lat temu zbierali opinie menedżerów na temat potrzeby aliansów, najczęściej padała odpowiedź zdecydowanie odmowna 8. Pewni siebie menedżerowie działali w pojedynkę, ufając, że dysponują odpowiednimi zasobami i wiedzą, jak wygrać. Dziś opinie są zupełnie inne. Jak twierdzą wspomniani autorzy, obecnie alianse strategiczne stały się kamieniem węgielnym globalnej konkurencyjności. Wskazują na znaczenie połączenia zasobów partnerów aliansu, co znacznie zwiększa ich konkurencyjność. Jak piszą nieco górnolotnie, ale prawdziwie, w wyścigu, którego stawką jest świat, połączenie sił stanowi środek do osiągnięcia masy krytycznej, potrzebnej, by móc skutecznie konkurować 9. Jest to szczególnie widoczne w branżach, gdzie duże znaczenie ma zastosowanie nowych technologii, także informacyjnych. Podają przykład ważnego aliansu telewizji cyfrowej w Europie, w którym partnerami porozumienia byli dostawcy treści, nadawcy, firmy zajmujące się transmisją i handel detaliczny. Od czasu, który charakteryzowali cytowani autorzy, tendencja rozwoju aliansów w branży mediów znacznie się nasiliła, także w związku ze zjawiskiem konwergencji mediów. Dlatego dokładniejsze omówienie tego rodzaju aliansów znajduje się w dalszej części książki. Na alianse strategiczne patrzy się często jako na jeden ze sposobów rozwoju przedsiębiorstwa, wskazując na rozwój wewnętrzny i zewnętrzny, co za M. Romanowską przedstawia ilustracja The strategic logic of alliance, Boston Consulting Group 2008, file14835.pdf. 8 Y.L. Doz, G. Hamel, Alianse strategiczne. Sztuka zdobywania korzyści poprzez współpracę, Wydawnictwo Helion, Gliwice 2006, s Ibidem, s. 70.

16

Opis: Z recenzji Prof. Wojciecha Bieńkowskiego

Opis: Z recenzji Prof. Wojciecha Bieńkowskiego Tytuł: Konkurencyjność przedsiębiorstw podsektora usług biznesowych w Polsce. Perspektywa mikro-, mezo- i makroekonomiczna Autorzy: Magdalena Majchrzak Wydawnictwo: CeDeWu.pl Rok wydania: 2012 Opis: Praca

Bardziej szczegółowo

WARSZTATY. Warsztaty przygotowania biznes planu

WARSZTATY. Warsztaty przygotowania biznes planu WARSZTATY Warsztaty przygotowania biznes planu Celem warsztatów jest rozwój wiedzy i umiejętności potrzebnych do: I. Przygotowania biznes planu w trakcie warsztatów II. Rozwoju działalności firmy w kolejnych

Bardziej szczegółowo

MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH

MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH Beata Nowotarska-Romaniak wydanie 3. zmienione Warszawa 2013 SPIS TREŚCI Wstęp... 7 Rozdział 1. Istota marketingu usług zdrowotnych... 11 1.1. System marketingu usług... 11

Bardziej szczegółowo

Współpraca pracowników naukowych z parkami technologicznymi na przykładzie Finlandii - propozycja implementacji rozwiązań dla Polski

Współpraca pracowników naukowych z parkami technologicznymi na przykładzie Finlandii - propozycja implementacji rozwiązań dla Polski Współpraca pracowników naukowych z parkami technologicznymi na przykładzie Finlandii - propozycja implementacji rozwiązań dla Polski Dr inż. MBA Janusz Marszalec Centrum Edisona, Warszawa 8 kwietnia 2014

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet w Białymstoku Wydział Ekonomiczno-Informatyczny w Wilnie SYLLABUS na rok akademicki 2010/2011 http://www.wilno.uwb.edu.

Uniwersytet w Białymstoku Wydział Ekonomiczno-Informatyczny w Wilnie SYLLABUS na rok akademicki 2010/2011 http://www.wilno.uwb.edu. SYLLABUS na rok akademicki 010/011 Tryb studiów Studia stacjonarne Kierunek studiów Ekonomia Poziom studiów Pierwszego stopnia Rok studiów/ semestr 1 / Specjalność Bez specjalności Kod katedry/zakładu

Bardziej szczegółowo

Wydział Nauk Ekonomicznych i Technicznych Państwowej Szkoły Wyższej im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej

Wydział Nauk Ekonomicznych i Technicznych Państwowej Szkoły Wyższej im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej Wydział Nauk Ekonomicznych i Technicznych Państwowej Szkoły Wyższej im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej Zestaw pytań do egzaminu magisterskiego na kierunku Ekonomia II stopień PYTANIA NA OBRONĘ

Bardziej szczegółowo

PROJECT FINANCE POLAND

PROJECT FINANCE POLAND PROJECT FINANCE POLAND rekomenduje najnowszą publikację Mariana Moszoro Partnerstwo publiczno-prywatne w monopolach naturalnych w sferze użyteczności publicznej. O książce Autor przedstawia aktualną tematykę

Bardziej szczegółowo

Dopasowanie IT/biznes

Dopasowanie IT/biznes Dopasowanie IT/biznes Dlaczego trzeba mówić o dopasowaniu IT-biznes HARVARD BUSINESS REVIEW, 2008-11-01 Dlaczego trzeba mówić o dopasowaniu IT-biznes http://ceo.cxo.pl/artykuly/51237_2/zarzadzanie.it.a.wzrost.wartosci.html

Bardziej szczegółowo

SIECI BIZNESOWE A PRZEWAGA KONKURENCYJNA PRZEDSIĘBIORSTW ZAAWANSOWANYCH TECHNOLOGII NA RYNKACH ZAGRANICZNYCH

SIECI BIZNESOWE A PRZEWAGA KONKURENCYJNA PRZEDSIĘBIORSTW ZAAWANSOWANYCH TECHNOLOGII NA RYNKACH ZAGRANICZNYCH Milena Ratajczak-Mrozek SIECI BIZNESOWE A PRZEWAGA KONKURENCYJNA PRZEDSIĘBIORSTW ZAAWANSOWANYCH TECHNOLOGII NA RYNKACH ZAGRANICZNYCH WYDAWNICTWO UNIWERSYTETU EKONOMICZNEGO W POZNANIU POZNAŃ 2010 SIECI

Bardziej szczegółowo

Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia)

Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) Obowiązuje od 01.10.2014 Zgodnie z Zarządzeniem Rektora ZPSB w sprawie Regulaminu Procedur Dyplomowych, na egzaminie magisterskim

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE Specjalności

ZARZĄDZANIE Specjalności KIERUNEK ZARZĄDZANIE Specjalności - MenedŜerska, - Zarządzanie marketingowe w usługach profesjonalnych, turystyce i mediach, - Zarządzanie projektami międzynarodowymi, - Zarządzania zasobami ludzkimi,

Bardziej szczegółowo

Spis treści WSTĘP... 11

Spis treści WSTĘP... 11 Spis treści WSTĘP... 11 Magdalena Mazurczak Korporacje transnarodowe w dobie procesów globalizacji...15 1.1. Współczesne procesy globalizacji gospodarki światowej...15 1.1.1. Pojęcie i definicje procesów

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie technologii informacyjnych do zarządzania łańcuchami i sieciami dostaw w warunkach globalizacji rynku żywności

Wykorzystanie technologii informacyjnych do zarządzania łańcuchami i sieciami dostaw w warunkach globalizacji rynku żywności Zarządzanie łańcuchami dostaw żywności w Polsce. Kierunki zmian. Wacław Szymanowski Książka jest pierwszą na naszym rynku monografią poświęconą funkcjonowaniu łańcuchów dostaw na rynku żywności w Polsce.

Bardziej szczegółowo

Część 1. Kierunki badań nad zarządzaniem małymi i średnimi przedsiębiorstwami... 13

Część 1. Kierunki badań nad zarządzaniem małymi i średnimi przedsiębiorstwami... 13 Spis treści Słowo wstępne (Marek Matejun).................................................. 11 Część 1. Kierunki badań nad zarządzaniem małymi i średnimi przedsiębiorstwami.................................

Bardziej szczegółowo

P 5 18 10 E 2. Makroekonomia P 5 10 10 Zk 3. Statystyka mat. P 4 10 10 Zk 4. Zarządzanie. K 6 20 10 E strategiczne 5. Rachunkowość zarządcza

P 5 18 10 E 2. Makroekonomia P 5 10 10 Zk 3. Statystyka mat. P 4 10 10 Zk 4. Zarządzanie. K 6 20 10 E strategiczne 5. Rachunkowość zarządcza KIERUNEK: ZARZĄDZANIE Specjalność: Administracja i gospodarka samorządowa Lp. Nazwa przedmiotu Grupa Koncepcje P 5 18 10 E 4. K 6 20 10 E strategiczne 10 Historia myśli 1 Prawo cywilne P 3 20 - Zk 12.

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie... 9

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie... 9 SPIS TREŚCI Wprowadzenie... 9 ROZDZIAŁ I Teoretyczne ujęcie innowacji... 11 1. Innowacje-proces innowacyjny-konkurencyjność... 11 2. System innowacyjny na poziomie regionu... 15 3. System innowacyjny a

Bardziej szczegółowo

STUDIUJESZ SOCJOLGIĘ?

STUDIUJESZ SOCJOLGIĘ? STUDIUJESZ SOCJOLGIĘ? PRZYJDŹ NA SPECJALIZACJĘ SOCJOLOGIA GOSPODARKI I INTERNETU CZEGO WAS NAUCZYMY? CZYM JEST SOCJOLOGIA GOSPODARKI Stanowi działsocjologii wykorzystujący pojęcia, teorie i metody socjologii

Bardziej szczegółowo

Specjalne strefy ekonomiczne, klastry i co dalej

Specjalne strefy ekonomiczne, klastry i co dalej 1 Specjalne strefy ekonomiczne, klastry i co dalej Seminarium naukowe Instytut Przedsiębiorstwa Kolegium Nauk o Przedsiębiorstwie Warszawa, 11 marca 2014r. Atrakcyjne miejsce dla 2 obecnych i przyszłych

Bardziej szczegółowo

ROLA ZARZĄDZANIA STRATEGICZNEGO W ROZWOJU ORGANIZACJI

ROLA ZARZĄDZANIA STRATEGICZNEGO W ROZWOJU ORGANIZACJI Spis treści Przedmowa... 11 Część pierwsza ROLA ZARZĄDZANIA STRATEGICZNEGO W ROZWOJU ORGANIZACJI.... 13 Rozdział 1. Tendencje rozwojowe zarządzania strategicznego (Andrzej Kaleta)... 15 1.1. Wprowadzenie.....................................................

Bardziej szczegółowo

TEMATYKA PRAC. Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok

TEMATYKA PRAC. Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok TEMATYKA PRAC Zapisy dnia 18.02.2015 r. o godz. 9.45 Prof.nzdz. dr hab. Agnieszka Sitko-Lutek Zapisy pok. 309 Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok 1. Uwarunkowania i zmiana kultury organizacyjnej

Bardziej szczegółowo

1. Rola marketingu terytorialnego w procesie kształtowania pozycji przedsiębiorstwa w otoczeniu - Janusz Dworak 13

1. Rola marketingu terytorialnego w procesie kształtowania pozycji przedsiębiorstwa w otoczeniu - Janusz Dworak 13 Wprowadzenie 9 Część I Zagadnienia strategiczne w przedsiębiorstwach 1. Rola marketingu terytorialnego w procesie kształtowania pozycji przedsiębiorstwa w otoczeniu - Janusz Dworak 13 1.1. Marketing terytorialny

Bardziej szczegółowo

Badania marketingowe

Badania marketingowe Badania marketingowe Dr hab. prof. SGH Katedra Rynku i Marketingu SGH teresataranko@o2.pl Konsultacje pokój 302 Madalińskiego 6/8 Wtorek -15.00-16.00 Struktura problematyki 1. Definicja i funkcje badań

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE KIERUNEK. Specjalności:

ZARZĄDZANIE KIERUNEK. Specjalności: KIERUNEK ZARZĄDZANIE Specjalności: - Zarządzanie marketingowe w usługach profesjonalnych, turystyce i mediach, - Zarządzanie przedsiębiorstwem, - Zarządzanie projektami międzynarodowymi, - Zarządzanie

Bardziej szczegółowo

Zostań partnerem spotkań CIO!

Zostań partnerem spotkań CIO! Kontakt: Zostań partnerem spotkań CIO! Ekskluzywne grono menedżerów z największych firm i instytucji, Znaczący efekt PR-owy, spotkania szeroko relacjonowane w materiale redakcyjnym, Aktualna, dobrze dobrana

Bardziej szczegółowo

Podstawy Marketingu. Marketing zagadnienia wstępne

Podstawy Marketingu. Marketing zagadnienia wstępne Podstawy Marketingu Marketing zagadnienia wstępne Definicje marketingu: Marketing to zyskowne zaspokajanie potrzeb konsumentów /Kotler 1994/. Marketing to kombinacja czynników, które należy brać pod uwagę

Bardziej szczegółowo

Przedmowa... 7 1. System zarządzania jakością w przygotowaniu projektów informatycznych...11

Przedmowa... 7 1. System zarządzania jakością w przygotowaniu projektów informatycznych...11 Spis treści Przedmowa... 7 1. System zarządzania jakością w przygotowaniu projektów informatycznych...11 1.1. Wprowadzenie...11 1.2. System zarządzania jakością...11 1.3. Standardy jakości w projekcie

Bardziej szczegółowo

MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE

MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE WARSZTAT C- A IDEA SPOŁECZNEJ ODPOWIEDZIALNOŚCI BIZNESU. PODSTAWY CSR. Skąd się wziął CSR? Historia społecznej odpowiedzialności biznesu. Koncepcja zrównoważonego rozwoju.

Bardziej szczegółowo

Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia)

Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) Obowiązuje od 01.10.2014 Zgodnie z Zarządzeniem Rektora ZPSB w sprawie Regulaminu Procedur Dyplomowych, na egzaminie magisterskim

Bardziej szczegółowo

STUDIA PODYPLOMOWE. Administrowanie kadrami i płacami (miejsce:wrocław) Komunikacja społeczna i public relations (miejsce: Wrocław)

STUDIA PODYPLOMOWE. Administrowanie kadrami i płacami (miejsce:wrocław) Komunikacja społeczna i public relations (miejsce: Wrocław) STUDIA PODYPLOMOWE Administrowanie kadrami i płacami (miejsce:wrocław) Celem studiów jest przygotowanie specjalistów z zakresu administrowania kadrami i płacami. Studia mają pogłębić wiedzę z dziedziny

Bardziej szczegółowo

System B2B jako element przewagi konkurencyjnej

System B2B jako element przewagi konkurencyjnej 2012 System B2B jako element przewagi konkurencyjnej dr inż. Janusz Dorożyński ZETO Bydgoszcz S.A. Analiza biznesowa integracji B2B Bydgoszcz, 26 września 2012 Kilka słów o sobie główny specjalista ds.

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Współpraca przedsiębiorstw Od Kooperacji do kooperencji Wojciech Pitura Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie 26.03.2015 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY

Bardziej szczegółowo

Spis treści WSTĘP... 13

Spis treści WSTĘP... 13 WSTĘP... 13 Rozdział I MODEL ZRÓWNOWAŻONEGO BIZNESU PRZEDSIĘBIORSTWA A KREACJA WARTOŚCI... 15 (Adam Jabłoński) Wstęp... 15 1. Konkurencyjność przedsiębiorstwa a model zrównoważonego biznesu... 16 2. Ciągłość

Bardziej szczegółowo

METODY SZACOWANIA KORZYŚCI I STRAT W DZIEDZINIE OCHRONY ŚRODOWISKA I ZDROWIA

METODY SZACOWANIA KORZYŚCI I STRAT W DZIEDZINIE OCHRONY ŚRODOWISKA I ZDROWIA METODY SZACOWANIA KORZYŚCI I STRAT W DZIEDZINIE OCHRONY ŚRODOWISKA I ZDROWIA Autor: red. Piotr Jeżowski, Wstęp Jedną z najważniejszych kwestii współczesności jest zagrożenie środowiska przyrodniczego i

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie łańcuchem dostaw

Zarządzanie łańcuchem dostaw Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania kierunek: Zarządzanie i Marketing Zarządzanie łańcuchem dostaw Wykład 1 Opracowanie: dr Joanna Krygier 1 Zagadnienia Wprowadzenie do tematyki zarządzania

Bardziej szczegółowo

IDEA! Management Consulting Poznań Sp. z o.o. ul. Grottgera 16/1 60 758 Poznań

IDEA! Management Consulting Poznań Sp. z o.o. ul. Grottgera 16/1 60 758 Poznań Bezpłatne usługi doradcze finansowane ze środków EFRR w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka w ramach pomocy de minimis. Informacje o projekcie IDEA! Management Consulting Poznań Sp. z o.o.

Bardziej szczegółowo

Menedżer Fitness & Wellness

Menedżer Fitness & Wellness Menedżer Fitness & Wellness Studia Podyplomowe Zostań pierwszym w Polsce Dyplomowanym Menedżerem Fitness & Wellness. Kreowanie standardów zarządzania sportem poprzez edukowanie i podnoszenie kwalifikacji

Bardziej szczegółowo

Spis treści CZĘŚĆ I WPROWADZENIE DO MARKETINGU W TURYSTYCE I REKREACJI

Spis treści CZĘŚĆ I WPROWADZENIE DO MARKETINGU W TURYSTYCE I REKREACJI WSTĘP Aleksander Panasiuk... 11 CZĘŚĆ I WPROWADZENIE DO MARKETINGU ROZDZIAŁ 1. PODSTAWY MARKETINGU USŁUG Aleksander Panasiuk. 17 1.1. Istota, zasady i cele marketingu... 17 1.2. Obszary badawcze marketingu

Bardziej szczegółowo

Strategia Lizbońska droga do sukcesu zjednoczonej Europy, UKIE, Warszawa 2002, s. 11. 5

Strategia Lizbońska droga do sukcesu zjednoczonej Europy, UKIE, Warszawa 2002, s. 11. 5 O autorze Tomasz Bartosz Kalinowski ukończył studia w 2003 r. na Uniwersytecie Łódzkim. W tym samym roku został zatrudniony jako asystent w Katedrze Zarządzania Jakością tej uczelni oraz rozpoczął studia

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 28/2013/IV Senatu Politechniki Lubelskiej z dnia 26 kwietnia 2013 r.

Uchwała Nr 28/2013/IV Senatu Politechniki Lubelskiej z dnia 26 kwietnia 2013 r. Uchwała Nr 28/2013/IV Senatu Politechniki Lubelskiej z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie określenia efektów kształcenia dla studiów podyplomowych Zarządzanie Logistyką w Przedsiębiorstwie, prowadzonych

Bardziej szczegółowo

Wydział Nauk Ekonomicznych Studia stacjonarne I stopnia, rok akademicki 2012/2013. Wybór specjalności na kierunku Międzynarodowe Stosunki Gospodarcze

Wydział Nauk Ekonomicznych Studia stacjonarne I stopnia, rok akademicki 2012/2013. Wybór specjalności na kierunku Międzynarodowe Stosunki Gospodarcze Wydział Nauk Ekonomicznych Studia stacjonarne I stopnia, rok akademicki 2012/2013 Wybór specjalności na kierunku Międzynarodowe Stosunki Gospodarcze Katedry organizujące dydaktykę na kierunku MSG (Wydział

Bardziej szczegółowo

INWESTYCJE HYBRYDOWE - NOWE UJĘCIE OCENY EFEKTYWNOŚCI

INWESTYCJE HYBRYDOWE - NOWE UJĘCIE OCENY EFEKTYWNOŚCI INWESTYCJE HYBRYDOWE - NOWE UJĘCIE OCENY EFEKTYWNOŚCI Autor: Stanisław Kasiewicz, Waldemar Rogowski, Wstęp Po ukazaniu się książek Płaski świat Thomasa L. Friedmana i Wędrujący świat Grzegorza Kołodki

Bardziej szczegółowo

Klastry wyzwania i możliwości

Klastry wyzwania i możliwości Klastry wyzwania i możliwości Stanisław Szultka Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową 29 września 2015 Klastry wyzwania nowej perspektywy 1. Klastry -> inteligentne specjalizacje 2. Organizacje klastrowe

Bardziej szczegółowo

Podstawy przedsiębiorczości

Podstawy przedsiębiorczości Podstawy przedsiębiorczości Projekt realizowany z Narodowym Bankiem Polskim w ramach programu edukacji ekonomicznej dr Joanna Kuczewska Polskie Stowarzyszenie Badań Wspólnoty Europejskiej Uniwersytet Gdański

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOT: Sponsoring sportowy KOD S/I/st/28

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOT: Sponsoring sportowy KOD S/I/st/28 KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOT: Sponsoring sportowy KOD S/I/st/28 2. KIERUNEK: Sport 3. POZIOM STUDIÓW 1 : I stopień studia stacjonarne 4. ROK/ SEMESTR STUDIÓW: III rok/vi semestr 5. LICZBA PUNKTÓW

Bardziej szczegółowo

KIERUNEK GOSPODARKA TURYSTYCZNA

KIERUNEK GOSPODARKA TURYSTYCZNA KIERUNEK GOSPODARKA TURYSTYCZNA Osoba kontaktowa: dr Ewa Markiewicz e.markiewicz@ue.poznan.pl Gospodarka Turystyczna to międzynarodowy biznes turystyczny Branża turystyczna w Polsce i na świecie Wpływy

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH. Studia I stopnia (licencjackie) stacjonarne rok akademicki 2015/2016 Kierunek Ekonomia Promotorzy prac dyplomowych

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH. Studia I stopnia (licencjackie) stacjonarne rok akademicki 2015/2016 Kierunek Ekonomia Promotorzy prac dyplomowych Studia I stopnia (licencjackie) stacjonarne rok akademicki 2015/2016 Kierunek Ekonomia Promotorzy prac dyplomowych Promotorzy prac dyplomowych Profesorowie i doktorzy habilitowani Prof. dr hab. Stanisław

Bardziej szczegółowo

Ekonomika Transportu. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe

Ekonomika Transportu. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe Ekonomika Transportu każda zorganizowana postać podażowej strony rynku usług przemieszczania, mająca swoją nazwę i oferującą specyficzny produkt - usługę transportową Cechy: odrębność ekonomiczna odrębność

Bardziej szczegółowo

Tematyka seminariów. Logistyka. Studia stacjonarne, I stopnia. Rok II. ZAPISY: 18 lutego 2015 r. godz. 13.15

Tematyka seminariów. Logistyka. Studia stacjonarne, I stopnia. Rok II. ZAPISY: 18 lutego 2015 r. godz. 13.15 Tematyka seminariów Logistyka Studia stacjonarne, I stopnia Rok II ZAPISY: 18 lutego 2015 r. godz. 13.15 prof. nadzw. dr hab. Zbigniew Pastuszak tel. 537 53 61, e-mail: z.pastuszak@umcs.lublin.pl 1. Rola

Bardziej szczegółowo

pt. Międzynarodowa przedsiębiorczość. Od pomysłu do sukcesu - TRANS 16

pt. Międzynarodowa przedsiębiorczość. Od pomysłu do sukcesu - TRANS 16 SZKOŁA GŁÓWNA HANDLOWA W WARSZAWIE KOLEGIUM GOSPODARKI ŚWIATOWEJ Zapraszamy na XI Konferencję Naukową pt. Międzynarodowa przedsiębiorczość. Od pomysłu do sukcesu - TRANS 16 która odbędzie się w dniach

Bardziej szczegółowo

Możliwości zwiększania efektywności wykorzystania zasobów polskich MSP EDIT VALUE nowoczesne narzędzie wspierające decyzje gospodarcze

Możliwości zwiększania efektywności wykorzystania zasobów polskich MSP EDIT VALUE nowoczesne narzędzie wspierające decyzje gospodarcze Możliwości zwiększania efektywności wykorzystania zasobów polskich MSP EDIT VALUE nowoczesne narzędzie wspierające decyzje gospodarcze 16.10. 2014, Konstantynów Łódzki AGENDA EDIT VALUE TOOL Narzędzie

Bardziej szczegółowo

This project is implemented through the CENTRAL EUROPE Programme co-financed by the ERDF.

This project is implemented through the CENTRAL EUROPE Programme co-financed by the ERDF. Gdańsk This project is implemented through the CENTRAL EUROPE Programme co-financed by the ERDF. Dlaczego przemysły kreatywne są ważne? Sektory kreatywne mają wymierny wpływ na poziom rozwoju gospodarczego

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE MARKĄ. Doradztwo i outsourcing

ZARZĄDZANIE MARKĄ. Doradztwo i outsourcing ZARZĄDZANIE MARKĄ Doradztwo i outsourcing Pomagamy zwiększać wartość marek i maksymalizować zysk. Prowadzimy projekty w zakresie szeroko rozumianego doskonalenia organizacji i wzmacniania wartości marki:

Bardziej szczegółowo

Biografie konsultantów

Biografie konsultantów Biografie konsultantów Rada Programowa Mariusz Kunda +48 605 549 913 Absolwent prawa na UMK w Toruniu, MBA Carlson Business School University Minnessota/SGH w Warszawie; studia podyplomowe: Organizacja

Bardziej szczegółowo

MATRYCA EFEKTÓW KSZTAŁCENIA

MATRYCA EFEKTÓW KSZTAŁCENIA ZAŁĄCZNIK NR 2 MATRYCA EFEKTÓW KSZTAŁCENIA Studia podyplomowe ZARZĄDZANIE FINANSAMI I MARKETING Przedmioty OPIS EFEKTÓW KSZTAŁCENIA Absolwent studiów podyplomowych - ZARZĄDZANIE FINANSAMI I MARKETING:

Bardziej szczegółowo

Studia II stopnia (magisterskie) rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac dyplomowych na kierunku Międzynarodowe stosunki gospodarcze

Studia II stopnia (magisterskie) rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac dyplomowych na kierunku Międzynarodowe stosunki gospodarcze rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac dyplomowych na kierunku Międzynarodowe stosunki gospodarcze Katedry zasilające tzw. minimum kadrowe dla kierunku MSG (Wydział NE) Katedra Gospodarki Przestrzennej

Bardziej szczegółowo

Studia II stopnia (magisterskie) niestacjonarne rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac magisterskich na kierunku Ekonomia

Studia II stopnia (magisterskie) niestacjonarne rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac magisterskich na kierunku Ekonomia Studia II stopnia (magisterskie) niestacjonarne rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac magisterskich na kierunku Ekonomia Promotorzy prac dyplomowych Profesorowie Prof. dr hab. Stanisław CZAJA

Bardziej szczegółowo

Screening i ranking technologii

Screening i ranking technologii Screening i ranking technologii Maciej Psarski Uniwersytet Łódzki Centrum Transferu Technologii Screening i ranking Selekcja idei, technologii, opcji, możliwości, rynków, Na wczesnych etapach rozwoju przedsięwzięcia

Bardziej szczegółowo

STATUS: PRZEDMIOT OBLIGATORYJNY

STATUS: PRZEDMIOT OBLIGATORYJNY NAZWA PRZEDMIOTU: ZARZĄDZANIA STRATEGICZNE FORMA STUDIÓW: STACJONARNE ROK: I SEMESTR: 2 LICZBA GODZIN: w 5 h, ćw. 5 h FORMA STUDIÓW: NIESTACJONARNE ROK: I SEMESTR: 2 LICZBA GODZIN: w 5 h, ćw. 0 h OSOBA(Y)

Bardziej szczegółowo

PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: ZARZĄDZANIE STUDIA DRUGIEGO STOPNIA

PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: ZARZĄDZANIE STUDIA DRUGIEGO STOPNIA PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: ZARZĄDZANIE STUDIA DRUGIEGO STOPNIA CZĘŚĆ I dotyczy wszystkich studentów kierunku Zarządzanie pytania podstawowe 1. Funkcje zarządzania 2. Otoczenie organizacji

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 00 Red. Spis tresci. Wstep..indd 5 2009 12 02 10:52:08

Spis treści. 00 Red. Spis tresci. Wstep..indd 5 2009 12 02 10:52:08 Spis treści Wstęp 9 Rozdział 1. Wprowadzenie do zarządzania projektami 11 1.1. Istota projektu 11 1.2. Zarządzanie projektami 19 1.3. Cykl życia projektu 22 1.3.1. Cykl projektowo realizacyjny 22 1.3.2.

Bardziej szczegółowo

TEMATYKA PRAC. Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok

TEMATYKA PRAC. Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok TEMATYKA PRAC Zapisy dnia 18.02.2015 r. o godz. 9.45 Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok Prof.nzdz. dr hab. Agnieszka Sitko-Lutek pok. 1018 1. Uwarunkowania i zmiana kultury organizacyjnej

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia)

Zagadnienia na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) Zagadnienia na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) obowiązuje od 01.01.2016 Zgodnie z Zarządzeniem Rektora ZPSB w sprawie Regulaminu Procedur Dyplomowych, na egzaminie magisterskim

Bardziej szczegółowo

PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: EKONOMIA STUDIA DRUGIEGO STOPNIA. CZĘŚĆ I dotyczy wszystkich studentów kierunku Ekonomia pytania podstawowe

PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: EKONOMIA STUDIA DRUGIEGO STOPNIA. CZĘŚĆ I dotyczy wszystkich studentów kierunku Ekonomia pytania podstawowe PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: EKONOMIA STUDIA DRUGIEGO STOPNIA CZĘŚĆ I dotyczy wszystkich studentów kierunku Ekonomia pytania podstawowe 1. Cele i przydatność ujęcia modelowego w ekonomii 2.

Bardziej szczegółowo

Wydział Nauk Ekonomicznych Studia niestacjonarne II stopnia, rok akademicki 2013/2014. Wybór specjalności na kierunku: Zarządzanie

Wydział Nauk Ekonomicznych Studia niestacjonarne II stopnia, rok akademicki 2013/2014. Wybór specjalności na kierunku: Zarządzanie Wydział Nauk Ekonomicznych Studia niestacjonarne II stopnia, rok akademicki 2013/2014 Wybór specjalności na kierunku: Zarządzanie Katedry organizujące dydaktykę na kierunku Zarządzanie (Wydział NE) Katedra

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy W jaki sposób firmy tworzą strategie? Prof. nadzw. dr hab. Justyna Światowiec-Szczepańska Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu 19 listopada 2015 r. Dr Tomaszie Projektami

Bardziej szczegółowo

Wydział Nauk Ekonomicznych i Technicznych Państwowej Szkoły Wyższej im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej

Wydział Nauk Ekonomicznych i Technicznych Państwowej Szkoły Wyższej im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej Wydział Nauk Ekonomicznych i Technicznych Państwowej Szkoły Wyższej im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej Zestaw pytań do egzaminu licencjackiego na kierunku Zarządzanie Zestaw pytań do egzaminu

Bardziej szczegółowo

Zmiany koniunktury w Polsce. Budownictwo na tle innych sektorów.

Zmiany koniunktury w Polsce. Budownictwo na tle innych sektorów. Elżbieta Adamowicz Instytut Rozwoju Gospodarczego Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Zmiany koniunktury w Polsce. Budownictwo na tle innych sektorów. W badaniach koniunktury przedmiotem analizy są zmiany

Bardziej szczegółowo

PLAN STUDIÓW. stacjonarnych, drugiego stopnia. Obowiązuje studentów rozpoczynających kształcenie w roku akademickim 2012/2013

PLAN STUDIÓW. stacjonarnych, drugiego stopnia. Obowiązuje studentów rozpoczynających kształcenie w roku akademickim 2012/2013 Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu Wydział Gospodarki Międzynarodowej V/DWGM /554/2012 PLAN STUDIÓW stacjonarnych, drugiego stopnia Obowiązuje studentów rozpoczynających kształcenie w roku akademickim

Bardziej szczegółowo

Od ponad 20 lat dostarczamy unikalne rozwiązania informatyczne tym menedżerom, których wymagania są wyższe niż standardowe.

Od ponad 20 lat dostarczamy unikalne rozwiązania informatyczne tym menedżerom, których wymagania są wyższe niż standardowe. Nasze rozwiązania zawsze powstają przy wykorzystaniu wiedzy współpracujących z nami ekspertów, jednakże zawsze pamiętamy, że cel zastosowania tej wiedzy ma służyć rozwojowi biznesu klientów. Naszą przewagą

Bardziej szczegółowo

Dr Mirosław Antonowicz POZNAŃ 2015

Dr Mirosław Antonowicz POZNAŃ 2015 Dr Mirosław Antonowicz POZNAŃ 2015 Profil jednostki, specjalizacja, obszary badawcze Niepubliczna szkoła wyższa o szerokim profilu biznesowym, posiadającą pełne uprawnienia akademickie. Założona w 1993

Bardziej szczegółowo

Przekazanie Państwu specjalistycznej wiedzy z zakresu zarządzania, marketingu, finansów, rozwoju zasobów ludzkich oraz współpracy międzynarodowej.

Przekazanie Państwu specjalistycznej wiedzy z zakresu zarządzania, marketingu, finansów, rozwoju zasobów ludzkich oraz współpracy międzynarodowej. Szanowni Państwo, Mamy zaszczyt zaprosić do wzięcia udziału w projekcie organizowanym na zlecenie Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości POWIĄZANIA KOOPERACYJNE POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW, skierowanym

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie Studia stacjonarne Stopień studiów: Iº Rok studiów: II

Zarządzanie Studia stacjonarne Stopień studiów: Iº Rok studiów: II TEMATYKI SEMINARIÓW Zarządzanie Studia stacjonarne Stopień studiów: Iº Rok studiów: II Zapisy na seminarium: 18 lutego w godz. 13:15 Proponowane tematy (obszary) prac licencjackich: Prof. nadzw. dr hab.

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 27 maja 2010 Małgorzata Starczewska-Krzysztoszek Polska Konfederacja Pracodawców Prywatnych Lewiatan

Warszawa, 27 maja 2010 Małgorzata Starczewska-Krzysztoszek Polska Konfederacja Pracodawców Prywatnych Lewiatan AKTUALNE PROBLEMY POLITYKI KONKURENCJI KONFERENCJA JUBILEUSZOWA Z OKAZJI XX-LECIA UOKiK KONKURENCJA JAKO FUNDAMENT GOSPODARKI WOLNORYNKOWEJ Warszawa, 27 maja 2010 Małgorzata Starczewska-Krzysztoszek Polska

Bardziej szczegółowo

Targi Business to Business Innowacyjność i nowe technologie jako budowanie przewagi konkurencyjnej w regionie 12 września 2013 roku Park Naukowo

Targi Business to Business Innowacyjność i nowe technologie jako budowanie przewagi konkurencyjnej w regionie 12 września 2013 roku Park Naukowo jako budowanie przewagi konkurencyjnej w regionie 12 września 2013 roku Park Naukowo Technologiczny Polska Wschód w Suwałkach, ul. Innowacyjna 1 Suwalska Specjalna Strefy Ekonomicznej S.A. i firma Prospects

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE Specjalności:

ZARZĄDZANIE Specjalności: KIERUNEK ZARZĄDZANIE Specjalności: - Marketing na rynkach krajowych i międzynarodowych, - Zarządzanie marketingowe w usługach profesjonalnych, turystyce i mediach, - Zarządzanie finansowe, - Zarządzanie

Bardziej szczegółowo

Spis treści Część I Przedsiębiorczość i innowacje

Spis treści Część I Przedsiębiorczość i innowacje Spis treści Przedmowa... 11 Część I Przedsiębiorczość i innowacje... 19 Rozdział 1. Monika Bartoszek Współczesne podejście do innowacji jako wartości dla klienta... 21 Wstęp... 21 1. Przyczyny zmian w

Bardziej szczegółowo

Przedsiębiorczość w warunkach globalizacji. III. Międzynarodowe porównania aktywności przedsiębiorczej. Polska na tle Europy i świata

Przedsiębiorczość w warunkach globalizacji. III. Międzynarodowe porównania aktywności przedsiębiorczej. Polska na tle Europy i świata Przedsiębiorczość w warunkach globalizacji III. Międzynarodowe porównania aktywności przedsiębiorczej. Polska na tle Europy i świata Definicja przedsiębiorczości a jej pomiar Czy skupić się na ambitnym

Bardziej szczegółowo

Współpraca z nauką szansą rozwoju dla przedsiębiorstw

Współpraca z nauką szansą rozwoju dla przedsiębiorstw Współpraca z nauką szansą rozwoju dla przedsiębiorstw prof. dr hab. Henryk Mruk Poznań, 05. 02. 2008r. Współpraca z nauka szansą rozwoju dla przedsiębiorstwa sfera nauki i jej współczesna rola otoczenie

Bardziej szczegółowo

Rola technologii w strategicznych transformacjach organizacji. Borys Stokalski

Rola technologii w strategicznych transformacjach organizacji. Borys Stokalski Rola technologii w strategicznych transformacjach organizacji Borys Stokalski 2011 Wiodący dostawca usług doradczych i rozwiązań IT w Polsce Połączenie doświadczenia i wiedzy ekspertów branżowych i technologicznych

Bardziej szczegółowo

Konsument. na rynku usług. Grażyna Rosa. Redakcja naukowa. Wydawnictwo C.H.Beck

Konsument. na rynku usług. Grażyna Rosa. Redakcja naukowa. Wydawnictwo C.H.Beck Konsument na rynku usług Redakcja naukowa Grażyna Rosa Wydawnictwo C.H.Beck KONSUMENT NA RYNKU USŁUG Autorzy Anna Bera Urszula Chrąchol-Barczyk Magdalena Małachowska Łukasz Marzantowicz Beata Meyer Izabela

Bardziej szczegółowo

CZĘŚĆ I. UWARUNKOWANIA ROZWOJU PRZEDSIĘBIORCZOŚCI

CZĘŚĆ I. UWARUNKOWANIA ROZWOJU PRZEDSIĘBIORCZOŚCI Nowoczesne podejście do zarządzania organizacjami. redakcja naukowa Anna Wasiluk Książka podejmuje aktualną problematykę zarządzania organizacjami w dynamicznie zmieniającym się otoczeniu. Przedstawiono

Bardziej szczegółowo

Innowacja. Innowacja w przedsiębiorczości. Innowacją jest wprowadzenie do praktyki nowego lub znacząco ulepszonego rozwiązania w odniesieniu do

Innowacja. Innowacja w przedsiębiorczości. Innowacją jest wprowadzenie do praktyki nowego lub znacząco ulepszonego rozwiązania w odniesieniu do Innowacja w przedsiębiorczości Andrzej Zakrzewski Akademickie Inkubatory Przedsiębiorczości andrzej.zakrzewski@inkubatory.pl Innowacja Innowacją jest wprowadzenie do praktyki nowego lub znacząco ulepszonego

Bardziej szczegółowo

Etap rozwoju. Geografia

Etap rozwoju. Geografia 2 Sektor Etap rozwoju Wartość inwestycji e-commerce technologie i usługi mobilne media cyfrowe finansowanie wzrostu i ekspansji 1,5-5 mln EUR Geografia Polska i inne kraje CEE 3 Spółki portfelowe MCI.Techventures

Bardziej szczegółowo

2.3.5. Umiejętności związane z wiedzą 2.4. Podsumowanie analizy literaturowej

2.3.5. Umiejętności związane z wiedzą 2.4. Podsumowanie analizy literaturowej Spis treści 1. Przesłanki dla podjęcia badań 1.1. Wprowadzenie 1.2. Cel badawczy i plan pracy 1.3. Obszar badawczy 1.4. Znaczenie badań dla teorii 1.5. Znaczenie badań dla praktyków 2. Przegląd literatury

Bardziej szczegółowo

Społeczna odpowiedzialność biznesu jako źródło przewagi konkurencyjnej przedsiębiorstwa

Społeczna odpowiedzialność biznesu jako źródło przewagi konkurencyjnej przedsiębiorstwa UNIWERSYTET WARMIŃSKO MAZURSKI W OLSZTYNIE Społeczna odpowiedzialność biznesu jako źródło przewagi konkurencyjnej przedsiębiorstwa mgr Natalia Karolina Sławińska mgr inż. Jarosław Świdyński Kwiecień 2015

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp... 7

Spis treści. Wstęp... 7 Spis treści Wstęp... 7 1. Istota i rodzaje outsourcingu informatycznego... 11 1.1. Istota outsourcingu... 11 1.2. Etapy outsourcingu informatycznego... 14 1.3. Przesłanki stosowania outsourcingu... 15

Bardziej szczegółowo

OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Zarządzanie strategiczne na kierunku Zarządzanie

OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Zarządzanie strategiczne na kierunku Zarządzanie OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Zarządzanie strategiczne na kierunku Zarządzanie I. Informacje ogólne 1. Nazwa modułu : Zarządzanie strategiczne 2. Kod modułu : ZS (10-ZS-z2-s; 10-ZS-z2-ns)

Bardziej szczegółowo

Spotkanie B2B Polskie firmy w Unii Europejskiej Szanse, moŝliwości i wyzwania MenadŜer XXI wieku Inauguracja II tury projektu 07. 06.

Spotkanie B2B Polskie firmy w Unii Europejskiej Szanse, moŝliwości i wyzwania MenadŜer XXI wieku Inauguracja II tury projektu 07. 06. II TURA PROJEKTU Spotkanie B2B Polskie firmy w Unii Europejskiej Szanse, moŝliwości i wyzwania MenadŜer XXI wieku Inauguracja II tury projektu 07. 06. 2006 9.15 9.30 Rozpoczęcie Konferencji MenadŜerowie

Bardziej szczegółowo

liwości finansowania branży y IT z funduszy UE

liwości finansowania branży y IT z funduszy UE Możliwo liwości finansowania branży y IT z funduszy UE CO TO JEST DOTACJA? Dotacja jest bezzwrotną pomocą finansową W wielu przypadkach jest to refundacja kosztów, które przedsiębiorca poniósł. Dlatego

Bardziej szczegółowo

Aktywne formy kreowania współpracy

Aktywne formy kreowania współpracy Projekt nr... Kształtowanie sieci współpracy na rzecz bezpieczeństwa energetycznego Dolnego Śląska ze szczególnym uwzględnieniem aspektów ekonomiczno społecznych Aktywne formy kreowania współpracy Dr inż.

Bardziej szczegółowo

Kapitał zagraniczny w Polsce w dobie globalizacji

Kapitał zagraniczny w Polsce w dobie globalizacji AID Kapitał zagraniczny w Polsce w dobie globalizacji Pod redakcją Elizy Frejtag-Mika SPIS TREŚCI Wstęp 7 l t Przyczyny rozwoju bezpośrednich inwestycji zagranicznych w świetle teorii... 9 1.1. Wstęp.\

Bardziej szczegółowo

OBSŁUGA EKSPORTU POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW

OBSŁUGA EKSPORTU POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW OBSŁUGA EKSPORTU POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW SEKRETEM BIZNESU JEST WIEDZIEĆ TO, CZEGO NIE WIEDZĄ INNI Arystoteles Onassis SZANOWNI PAŃSTWO, Lubelskie Centrum Consultingu sp. z o. o. powstało w 2009 roku w

Bardziej szczegółowo

Zestaw zagadnień egzamin dyplomowy kierunek EKONOMIA

Zestaw zagadnień egzamin dyplomowy kierunek EKONOMIA Zestaw zagadnień egzamin dyplomowy kierunek EKONOMIA 1. System źródeł prawa i wykładnia prawa. 2. Pojęcie państwa. Cechy państwa i jego formy. Demokracja. Państwo prawa. 3. Zdolność prawna i zdolność do

Bardziej szczegółowo

Wspieranie innowacji w Sieci KIGNET. KIGNET Innowacje izbowy system wsparcia innowacyjności przedsiębiorstw

Wspieranie innowacji w Sieci KIGNET. KIGNET Innowacje izbowy system wsparcia innowacyjności przedsiębiorstw Wspieranie innowacji w Sieci KIGNET w ramach projektu KIGNET Innowacje izbowy system wsparcia innowacyjności przedsiębiorstw Warszawa, 21 czerwca 2012 r. Sieć KIGNET Sieć współpracy, którą tworzą izby

Bardziej szczegółowo

Imię, nazwisko i tytuł/stopień KOORDYNATORA (-ÓW) kursu/przedmiotu zatwierdzającego protokoły w systemie USOS Marek Kruk, dr

Imię, nazwisko i tytuł/stopień KOORDYNATORA (-ÓW) kursu/przedmiotu zatwierdzającego protokoły w systemie USOS Marek Kruk, dr SYLLABUS na rok akademicki 010/011 Tryb studiów Studia stacjonarne Kierunek studiów Ekonomia Poziom studiów Pierwszego stopnia Rok studiów/ semestr / 3 Specjalność Bez specjalności Kod katedry/zakładu

Bardziej szczegółowo

Otoczenie organizacji

Otoczenie organizacji Otoczenie organizacji Rodzaje otoczenia przedsiębiorstwa: makrootoczenie mezootoczenie otoczenie konkurencyjne Makrootoczenie jest to zespół warunków funkcjonowania przedsiębiorstwa wynikający z tego,

Bardziej szczegółowo

Specjalność Nowoczesny marketing

Specjalność Nowoczesny marketing Specjalność Nowoczesny marketing Zajęcia na specjalności Nowoczesny marketing prowadzą pracownicy Katedry Marketingu i Handlu Lp. Nazwa przedmiotu Razem godzin Wykład Ćwiczenia 1. Nowoczesne koncepcje

Bardziej szczegółowo

Przedsiębiorstwo oparte na wiedzy

Przedsiębiorstwo oparte na wiedzy Przedsiębiorstwo oparte na wiedzy redakcja naukowa Adam P. Balcerzak Instytut Badań Gospodarczych Polskie Towarzystwo Ekonomiczne Oddział w Toruniu Toruń 2014 Recenzja dr hab. Aldona Glińska-Neweś, prof.

Bardziej szczegółowo

Wykaz haseł identyfikujących prace dyplomowe na Wydziale Nauk Ekonomicznych i Zarządzania

Wykaz haseł identyfikujących prace dyplomowe na Wydziale Nauk Ekonomicznych i Zarządzania Kierunek Analityka Gospodarcza Analiza ryzyka działalności gospodarczej Business Intelligence Ekonometria Klasyfikacja i analiza danych Metody ilościowe na rynku kapitałowym Metody ilościowe w analizach

Bardziej szczegółowo