POZWOLENIA ZINTEGROWANE JAKO INSTRUMENT ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKIEM

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "POZWOLENIA ZINTEGROWANE JAKO INSTRUMENT ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKIEM"

Transkrypt

1 zarządzanie środowiskiem, pozwolenia zintegrowane, najlepsze dostępne techniki, oceny oddziaływania środowisko Józef KUROPKA * POZWOLENIA ZINTEGROWANE JAKO INSTRUMENT ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKIEM Wskazano na konieczność uzyskania przez przedsiębiorstwa krajowe pozwolenia zintegrowanego zapobiegania i kontroli zanieczyszczeń, opracowanego z wykorzystaniem najlepszej dostępnej technologii oraz na procedury i dokumenty ocen oddziaływania wszelkiego rodzaju inwestycji na środowisko. 1.WPROWADZENIE We wrześniu 2000 roku Ministerstwo Środowiska opublikowało dokument Strategia zrównoważonego rozwoju Polski do 2025 roku [1]. Dokument obejmuje między innymi następujące zagadnienia: założenia wyjściowe (koncepcja zrównoważonego rozwoju, uwarunkowania międzynarodowe, horyzont realizacji strategii), rekomendowane działania na rzecz zrównoważonego rozwoju (wymiar społeczny, ekonomiczny i ekologiczny), aktorzy procesu zrównoważonego rozwoju (udział wszystkich grup i struktur społecznych i państwowych, rola parlamentu, prezydenta, administracji państwowej i samorządów lokalnych), instrumenty wdrażania rozwoju zrównoważonego (zmiany instytucjonalne i zarządzanie procesem, mechanizmy ekonomiczne, finansowe i prawne, informacja, edukacja, rozwój nauki i transfer technologii, współpraca międzynarodowa, wskaźniki rozwoju zrównoważonego, planowanie i monitorowanie realizacji) i jest zbiorem wytycznych dla resortów opracowujących strategie resortowe. W dokumencie [1] podkreślona jest też rola systemów zarządzania środowiskowego wg norm ISO [2], jako narzędzia realizacji zasady zrównoważonego rozwoju na poziomie zakładów produkcyjnych i usługowych oraz na poziomie każdego stanowiska pracy. * Instytut Inżynierii Ochrony Środowiska Politechniki Wrocławskiej, Wrocław, Wybrzeże Wyspiańskiego 27

2 2.SYSTEM ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO Wśród szeregu nowych rozwiązań formalno-prawnych jakie Polska, w związku z integracją z Unią Europejską, zaadaptowała do swojego systemu legislacyjnego i do praktyki działania w sferze ochrony środowiska znajdują się dobrowolne formy samoograniczenia oddziaływań na środowisko przez jego instytucjonalnych użytkowników. Zaliczyć do nich można przede wszystkim wdrażanie systemów zarządzania środowiskowego, programy czystszej produkcji oraz. działania na rzecz ograniczenia uciążliwości wyrobów, potwierdzane uzyskiwaniem tzw. eko-znaków. Systemy zarządzania środowiskowego (SZŚ) stanowią szczególnie użyteczny instrument poprawy efektywności funkcjonowania jednostek gospodarczych w zakresie szeroko pojętej ochrony środowiska [3]. Według projektodawców normy, wprowadzenie SZŚ powinno przynieść następujące korzyści: - w obszarze finansowym: redukcja kosztów energii, surowców, usuwania odpadów, kosztów ponoszonych za zaistniałe sytuacje awaryjne, oszczędność czasu i ludzkiego wysiłku, racjonalne skalkulowanie kosztów ubezpieczeń, - w zakresie zarządzania: szybsze wykrywanie i usuwanie nieprawidłowości, możliwość wprowadzenia działań zapobiegawczych zanim wystąpią szkodliwe efekty środowiskowe, - w obszarze prawno-społecznym: polepszenie wizerunku firmy w oczach klientów, polepszenie stosunków z władzami i grupami zainteresowanymi, spełnienie wymogów inwestorów i polepszenie dostępu do kapitału, ułatwienia w otrzymywaniu odpowiednich zezwoleń i uprawnień poprzez prezentację właściwego stosunku do spraw ochrony środowiska, promocja ochrony środowiska na własnym przykładzie, - zmiany profilu i technologii produkcji na mniej odpadową. 3.POZWOLENIA ZINTEGROWANE Kraje Unii Europejskiej mają na celu nie tylko niedopuszczanie do zanieczyszczania środowiska lub likwidację powstałych szkód, lecz przede wszystkim zachowanie przezorności ekologicznej. Jest to możliwe dzięki stosowaniu najlepszej dostępnej techniki / technologii" (Best Available Technique / Technology-BAT), czyli takich metod działania, takich rozwiązań organizacyjnych, a przede wszystkim takich urządzeń, które najlepiej redukują i unieszkodliwiają zanieczyszczenia. Koncepcja najlepszej dostępnej techniki (BAT) jest jednym z najważniejszych instrumentów służących do zarządzania środowiskiem i narzędziem używanym do

3 oceny działania instalacji przemysłowych. Koncepcja BAT została sformułowana i zalecona do stosowania przez kraje należące do Unii Europejskiej w dyrektywie IPPC (Integrated Pollution Prevention and Control) [4], która wprowadziła także, po raz pierwszy, pojęcie pozwolenia zintegrowanego" na gospodarcze korzystanie ze środowiska. Zgodnie z tą dyrektywą [4] każdy producent stanowiący potencjalne zagrożenie dla środowiska i zdrowia ludzi musi uzyskać zintegrowane pozwolenie ekologiczne. Określa ono emisję zanieczyszczeń na poziomie, który będzie bezpieczny dla środowiska naturalnego jako całości oraz zapobiegnie przemieszczaniu się zanieczyszczeń z jednego elementu środowiska do następnego. Zapisy tej dyrektywy [4] zostały włączone do polskiego systemu prawnego w ustawie prawo ochrony środowiska z dnia 27 kwietnia 2001 roku [5]. W rozdziale 4 ustawy [5] stwierdzono, że najlepsza dostępna technika to: (...) najbardziej efektywny oraz zaawansowany poziom rozwoju technologii i metod prowadzenia danej działalności, wykorzystywany jako podstawa ustalania granicznych wielkości emisyjnych, mających na celu eliminowanie emisji (...). W myśl tej definicji nadrzędnym celem działań zmierzających do zastosowania w danym przedsiębiorstwie produkcyjnym najlepszej dostępnej techniki, powinna być eliminacja emisji lub, jeżeli jest to niemożliwe, ograniczenie do minimum oddziaływania tej emisji na środowisko. Bardzo silnie podkreśla się, że oddziaływanie danej instalacji na środowisko należy traktować w sposób zintegrowany, tzn. jednocześnie rozpatrywać jej wpływ na wszystkie elementy środowiska - powietrze, wodę, gleby, szatę roślinną, zwierzęta i ludzi. Taka kompleksowa analiza oddziaływania instalacji na środowisko jest podstawą do wydania zintegrowanego pozwolenia, określającego warunki korzystania z zasobów środowiska naturalnego przez przedsiębiorstwo. Pozwolenie takie zostanie wydane, jeżeli działanie instalacji (przedsiębiorstwa) nie powoduje przekroczeń: standardów jakości środowiska; standardów emisyjnych, ustanowionych w szczegółowych przepisach prawnych; granicznych wielkości emisyjnych charakteryzujących najlepszą dostępną technikę / technologię. Punktem wyjścia do wykonania oceny instalacji pod kątem spełniania wymagań najlepszej dostępnej techniki jest sama definicja BAT. Uwzględniając jednak to, że jest ona dość ogólna, do wykonania tej analizy wykorzystuje się odpowiednie dokumenty referencyjne (tzw. BREFs), w których techniki tworzące BAT są odpowiednio sprecyzowane i powstały dzięki analizie porównawczej kilkuset jednostkowych wskaźników procesowych, charakteryzujących instalacje pracujące w zakładach o podobnym profilu produkcji w wielu krajach europejskich i na całym świecie. Wskaźniki te dotyczą następujących zagadnień: efektywnego wytwarzania oraz wykorzystania energii; zapewnienia racjonalnego zużycia wody i innych surowców oraz materiałów i

4 paliw; stosowania technologii bezodpadowych i małoodpadowych oraz zapewnienia możliwości odzysku surowców z powstających odpadów; zapewnienia stosowania substancji o małym potencjale zagrożeń; rodzaju, zasięgu oraz wielkości emisji; wykorzystania analizy cyklu życia produktów; systemów zarządzania produkcją, jakością, bezpieczeństwem i środowiskiem (w tym np. systemów motywacyjnych, szkolenia załogi itp.); systemów automatyzacji produkcji i postępu naukowo-technicznego. Analizując funkcjonowanie konkretnej instalacji zgodnie z wymaganiami BAT nie można ograniczać się jedynie do określenia wartości i oceny wskaźników procesowych czy standardów emisji zanieczyszczeń z tej instalacji. W myśl polskiego prawa [5] należy także wykonać: ocenę oddziaływania instalacji na środowisko i określić, czy nie powoduje ona przekroczenia standardów jakości środowiska [6-8], ocenę wielkości emisji z instalacji pod kątem dotrzymywania tzw. dodatkowych standardów emisyjnych [9], czyli granicznych wielkości emisji zanieczyszczeń gazowych i pyłów, odprowadzania ścieków oraz usuwania odpadów, a także graniczne standardy emisji hałasu i pól elektromagnetycznych; analizę funkcjonowania urządzeń ograniczających emisję; ocenę wymagań dotyczących energochłonności i materiałochłonności produkcji; analizę norm technologicznych. Trzeba także określić, czy są spełnione inne, niezbędne wymagania, takie jak istnienie i funkcjonowanie w zakładzie odpowiednich systemów motywacyjnych, systemów kontroli i jakości produkcji, systemów zarządzania ochroną środowiska i bezpieczeństwem pracy. Dopiero spełnienie wyżej wymienionych wymagań i standardów pozwala na stwierdzenie, czy oceniana instalacja może być zakwalifikowana jako spełniająca kryteria określone przez BAT. Zgodnie z zapisami ustawy prawo ochrony środowiska [5] inwestor lub użytkownik instalacji, której (...) prowadzenie ze względu na rodzaj i skalę prowadzonej działalności może powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości (...), musi wykazać, że instalacja ta spełnia wymagania wynikające z najlepszej dostępnej techniki i uzyskać pozwolenie zintegrowane na prowadzenie tej działalności. W pozwoleniu tym organ wydający decyzję administracyjną określa: - ilość i warunki odprowadzania do powietrza gazów lub pyłów; - warunki i ilość ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi; - ilość i sposoby zagospodarowania wytwarzanych odpadów; - warunki i poziom emitowanego hałasu; - wielkość emisji pól elektromagnetycznych.

5 Ponadto jest obowiązek określania w pozwoleniu zintegrowanym: rodzaju prowadzonej działalności (w tym rodzaju i ilości wykorzystywanej energii, materiałów, surowców i paliw), sposobów osiągania wysokiego poziomu ochrony środowiska jako całości, sposobów ograniczania oddziaływań transgranicznych na środowisko, obowiązków w zakresie informowania o wystąpieniu awarii przemysłowej, sposobów postępowania w przypadku zakończenia eksploatacji instalacji, w tym sposobów usunięcia negatywnych skutków powstałych w środowisku w wyniku prowadzonej eksploatacji.. 4.OCENY ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO Ocena oddziaływania na środowisko (OOŚ) jest instrumentem realizacji prewencyjnej polityki ekologicznej zarówno krajowej, jak i regionalnej, będącej integralną częścią polityki rozwoju zrównoważonego. Rola OOŚ jako narzędzia prewencji ekologicznej odnosi się przede wszystkim do: identyfikacji rodzajów, skali i zasięgów ewentualnych ponadnormatywnych stanów środowiska i zagrożeń powstałych po realizacji projektowanych inwestycji, identyfikacji możliwych do realizacji przeciwdziałań minimalizujących wpływ inwestycji na środowisko, porównania rozwiązań alternatywnych, z uwzględnieniem opcji zerowej (rezygnacja z planowanej inwestycji). 5.STANDARDY JAKOŚCI POWIETRZA Jedną z konsekwencji uchwalenia ustawy prawo ochrony środowiska [5] była intensyfikacja procesów wdrożenia w Polsce nowoczesnego systemu ochrony powietrza. Kluczowymi elementami tego systemu są europejskie standardy monitoringu zanieczyszczenia powietrza oraz zgodne z dyrektywami UE standardy jakości powietrza wraz z nowymi standardami zarządzania tą jakością. Poprzez rozporządzenia ministra środowiska określono kryteria oceny stanu jakości powietrza [7], a także zasady postępowania naprawczego w przypadkach przekroczeń dopuszczalnych poziomów imisji [8]. Standardy jakości środowiska, w tym powietrza, są przede wszystkim celami ekologicznymi, których osiąganie i utrzymanie jest obowiązkiem ustawowym. W przypadkach naruszenia tych standardów władze terytorialne są zobligowane do opracowania naprawczego programu ochrony powietrza.

6 6.PODSUMOWANIE Ochrona środowiska odgrywa kluczową rolę w polityce Unii Europejskiej. Komisja Europejska przywiązuje ogromną wagę do prawidłowego przeprowadzania postępowań w sprawie oceny oddziaływania na środowisko różnego rodzaju przedsięwzięć, a także dokumentów o charakterze strategicznym, takich jak narodowe plany, programy, czy strategie sektorowe. Dlatego też sposób, efektywność i wyniki wdrożenia przez Polskę wymagań określonych w dyrektywie IPPC i dyrektywie OOŚ traktowane są w instytucjach unijnych jako wskaźnik naszej gotowości do rzeczywistego wypełniania nowoczesnych wymogów środowiskowych. Istotne będzie w szczególności wykazanie, że dla wszystkich podlegających takiemu obowiązkowi instalacji wydano - w przeprowadzonej zgodnie z wymogami dyrektywy IPPC procedurze - pozwolenia zintegrowane, potwierdzające spełnianie przez te instalacje wymagań najlepszych dostępnych technik. LITERATURA 1. Strategia zrównoważonego rozwoju Polski do 2025 roku. MŚ. Warszawa Polski Komitet Normalizacyjny: PN-EN ISO Systemy zarządzania środowiskowego. Specyfikacja i wytyczne stosowania. Warszawa Kuropka J.: Zintegrowane zarządzanie środowiskiem. Zeszyty Naukowe WSM w Legnicy, nr 4, Legnica Dyrektywa Rady 96/61/UE z 24 września 1996 r. w sprawie zintegrowanego zapobiegania i kontroli zanieczyszczeń- (Dz. UE. L 257 z ) 5. Ustawa z dnia 21 kwietnia 2001 r. prawo ochrony środowiska (Dz.U.2001,nr 62, poz.627) 6. Rozporządzenie ministra środowiska z dnia 6 czerwca 2002 r. w sprawie oceny poziomów substancji w powietrzu (Dz.U. 2002, nr 87, poz.796) 7. Rozporządzenie ministra środowiska z dnia 6 czerwca 2002 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów niektórych substancji w powietrzu, alarmowych poziomów niektórych substancji w powietrzu oraz marginesów tolerancji dla dopuszczalnych poziomów niektórych substancji w powietrzu (Dz.U. 2002, nr 87, poz.798) 8. Rozporządzenie ministra środowiska z dnia 5 grudnia 2002 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz.U. 2003, nr 1, poz.12) 9. Rozporządzenie ministra środowiska z dnia 20 grudnia 2005 r. w sprawie standardów emisyjnych z instalacji (Dz.U.2005, nr 260, poz.2181) INTEGRATED PERMISSIONS AS A TOOL OF ENVIRONMENT MANAGEMENT It was indicated that national companies should obtain a permission for the integrated prevention and control of pollution (according to an IPPC directive), developed with the help of BAT, as well as a permission for procedures and documents evaluating the impact which various investments have on the environment.

Omówienie podstawowych systemów zarządzania środowiskiem

Omówienie podstawowych systemów zarządzania środowiskiem Omówienie podstawowych systemów zarządzania środowiskiem Do najbardziej znanych systemów zarządzania środowiskiem należą: europejski EMAS światowy ISO 14000 Normy ISO serii 14000 1991 rok -Mędzynarodowa

Bardziej szczegółowo

PRAKTYCZNE ASPEKTY WDRAŻANIA BAT W SEKTORZE PRODUKCJI

PRAKTYCZNE ASPEKTY WDRAŻANIA BAT W SEKTORZE PRODUKCJI Seminarium Informacyjno-promocyjne projektu: Propagowanie wzorców produkcji i konsumpcji sprzyjających promocji zasad trwałego i zrównoważonego rozwoju. PRAKTYCZNE ASPEKTY WDRAŻANIA BAT W SEKTORZE PRODUKCJI

Bardziej szczegółowo

7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU. 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska

7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU. 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska 7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska Podstawową zasadą realizacji Programu Ochrony Środowiska dla Powiatu Pińczowskiego powinna być zasada wykonywania

Bardziej szczegółowo

ISO 14000 w przedsiębiorstwie

ISO 14000 w przedsiębiorstwie ISO 14000 w przedsiębiorstwie Rodzina norm ISO 14000 TC 207 ZARZADZANIE ŚRODOWISKOWE SC1 System zarządzania środowiskowego SC2 Audity środowiskowe SC3 Ekoetykietowanie SC4 Ocena wyników ekologicznych SC5

Bardziej szczegółowo

KARTA INFORMACYJNA PRZEDSIĘWZIĘCIA (KIP)

KARTA INFORMACYJNA PRZEDSIĘWZIĘCIA (KIP) KARTA INFORMACYJNA PRZEDSIĘWZIĘCIA (KIP) (jako załącznik do wniosk u o wydanie decyzji o środ owiskowych uwarunkowaniach) dla przedsięwzięcia pn. :... Na podstawie art. 3 ust. 1, pkt. 5 oraz art. 74 ustawy

Bardziej szczegółowo

Pozwolenie zintegrowane jako przykład europeizacji reglamentowanego korzystania ze środowiska

Pozwolenie zintegrowane jako przykład europeizacji reglamentowanego korzystania ze środowiska dr Mariusz Baran Katedra Prawa Ochrony Środowiska Uniwersytet Jagielloński Pozwolenie zintegrowane jako przykład europeizacji reglamentowanego korzystania ze środowiska Konspekt referatu 1. Regulacje prawych

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA PRAWNE W ZAKRESIE OCHRONY ŚRODOWISKA W PROCESACH INWESTYCYJNYCH

WYMAGANIA PRAWNE W ZAKRESIE OCHRONY ŚRODOWISKA W PROCESACH INWESTYCYJNYCH WYMAGANIA PRAWNE W ZAKRESIE OCHRONY ŚRODOWISKA W PROCESACH INWESTYCYJNYCH Joanna Borówka Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Katowicach Katowice 8 grudnia 2014r 1 Zagospodarowanie przestrzenne a ochrona

Bardziej szczegółowo

Lista przedsięwzięć priorytetowych WFOŚiGW we Wrocławiu planowanych do dofinansowania w 2013 r.

Lista przedsięwzięć priorytetowych WFOŚiGW we Wrocławiu planowanych do dofinansowania w 2013 r. Lista przedsięwzięć priorytetowych Funduszu na rok 2013 została sporządzona w oparciu o hierarchię celów wynikającą z polityki ekologicznej państwa, Programu zrównoważonego rozwoju i ochrony środowiska

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIE 2. Projektu: Propagowanie wzorców produkcji i konsumpcji sprzyjających promocji zasad trwałego i zrównoważonego rozwoju.

SZKOLENIE 2. Projektu: Propagowanie wzorców produkcji i konsumpcji sprzyjających promocji zasad trwałego i zrównoważonego rozwoju. SZKOLENIE 2 Projektu: Propagowanie wzorców produkcji i konsumpcji sprzyjających promocji zasad trwałego i zrównoważonego rozwoju. FAMED Żywiec S.A. Dokumentacja Systemu Zarządzania zgodnego z PN-EN ISO

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie środowiskiem w przezdsiębiorstwie. Tomasz Poskrobko

Zarządzanie środowiskiem w przezdsiębiorstwie. Tomasz Poskrobko Zarządzanie środowiskiem w przezdsiębiorstwie Tomasz Poskrobko Etapy rozwoju modelu ochrony środowiska w przedsiębiorstwie strategia czystszej produkcji strategia zarządzania obciążeniem strategia zarządzania

Bardziej szczegółowo

Postępowanie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko zakres KIP

Postępowanie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko zakres KIP Karta informacyjna przedsięwzięcia art. 3 ust. 1 pkt. 5 ustawy z 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach

Bardziej szczegółowo

CELE I ZAŁOŻENIA PROJEKTU: PROPAGOWANIE WZORCÓW PRODUKCJI I KONSUMPCJI SPRZYJAJĄCYCH PROMOCJI ZASAD TRWAŁEGO I ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU

CELE I ZAŁOŻENIA PROJEKTU: PROPAGOWANIE WZORCÓW PRODUKCJI I KONSUMPCJI SPRZYJAJĄCYCH PROMOCJI ZASAD TRWAŁEGO I ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU Seminarium Informacyjno-promocyjne projektu: Propagowanie wzorców produkcji i konsumpcji sprzyjających promocji zasad trwałego i zrównoważonego rozwoju. CELE I ZAŁOŻENIA PROJEKTU: PROPAGOWANIE WZORCÓW

Bardziej szczegółowo

Możliwości pozyskania pomocy finansowej ze środków publicznych na inwestycje prowadzące do uzyskania pozwolenia zintegrowanego

Możliwości pozyskania pomocy finansowej ze środków publicznych na inwestycje prowadzące do uzyskania pozwolenia zintegrowanego Możliwości pozyskania pomocy finansowej ze środków publicznych na inwestycje prowadzące do uzyskania pozwolenia zintegrowanego Środowiska i Gospodarki Wodnej Fundusze strukturalne UE w Polsce Sektorowe

Bardziej szczegółowo

WÓJT GMINY TRĄBKI WIELKIE

WÓJT GMINY TRĄBKI WIELKIE Trąbki Wielkie, dnia... imię i nazwisko / nazwa inwestora adres, nr telefonu kontaktowego imię i nazwisko pełnomocnika (upoważnienie + opłata skarbowa)... adres pełnomocnika, nr telefonu kontaktowego WÓJT

Bardziej szczegółowo

Eko-innowacje oraz technologie środowiskowe. Konferencja Inaugurująca projekt POWER w Małopolsce Kraków, 4 marca 2009 r.

Eko-innowacje oraz technologie środowiskowe. Konferencja Inaugurująca projekt POWER w Małopolsce Kraków, 4 marca 2009 r. Eko-innowacje oraz technologie środowiskowe Cel projektu Promocja rozwoju oraz wyboru technologii, które w małym zakresie obciąŝająśrodowisko naturalne w regionach partnerskich Technologie środowiskowe

Bardziej szczegółowo

ASPEKTY PRAWNE ZWIĄZANE Z EMISJĄ SPALIN PLAN PREZENTACJI

ASPEKTY PRAWNE ZWIĄZANE Z EMISJĄ SPALIN PLAN PREZENTACJI TOMASZ KRUK Realizacja projektu pn. "Zintegrowany system gospodarki odpadowo - energetycznej w regionie Południowo - Zachodnim Województwa Podkarpackiego" Temat przewodni: Spalanie paliwa alternatywnego

Bardziej szczegółowo

Konsultacja zmian dla Programu Priorytetowego NFOŚiGW Czysty Przemysł

Konsultacja zmian dla Programu Priorytetowego NFOŚiGW Czysty Przemysł Konsultacja zmian dla Programu Priorytetowego NFOŚiGW Czysty Przemysł Urszula Zając p.o. Dyrektora Departamentu Przedsięwzięć Przemyslowych Forum Energia Efekt Środowisko Zabrze, 6 maja 2013 r. Agenda

Bardziej szczegółowo

Mikroprzedsiębiorstwa, małe przedsiębiorstwa: maksymalnie 50% Średnie przedsiębiorstwa: maksymalnie 40% Duże przedsiębiorstwa: maksymalnie 30%

Mikroprzedsiębiorstwa, małe przedsiębiorstwa: maksymalnie 50% Średnie przedsiębiorstwa: maksymalnie 40% Duże przedsiębiorstwa: maksymalnie 30% FUNDUSZE UNIJNE DLA PRZEDSIĘBIORSTW Firma Complex IT oferuje profesjonalne doradztwo w zakresie wyboru odpowiedniego konkursu, przygotowaniu projektów a także oferuje wsparcie przez cały okres przygotowania,

Bardziej szczegółowo

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Janusz Bronisław Berdowski EUROPEJSKA UCZELNIA INFORMATYCZNO-EKONOMICZNA W WARSZAWIE ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Od jakości nie ma odwrotu, gdyż na rynku globalnym nie walczy się tylko ceną

Bardziej szczegółowo

System zarządzania energią wg ISO 50001 założenia, korzyści

System zarządzania energią wg ISO 50001 założenia, korzyści System zarządzania energią wg ISO 50001 założenia, korzyści Konferencja Polskiego Forum ISO 14000 Stan obecny i perspektywy rozwoju systemów zarządzania środowiskowego Warszawa, 17-18.04.2012 Andrzej Ociepa,

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE ŚRODOWISKIEM

ZARZĄDZANIE ŚRODOWISKIEM ZARZĄDZANIE ŚRODOWISKIEM Co jest istotą systemu zarządzania środowiskowego wg normy ISO 14001? System zarządzania środowiskowego stanowi część systemu zarządzania organizacji. Istota SZŚ wg normy ISO 14001

Bardziej szczegółowo

Dane Inspekcji Ochrony Środowiska wykorzystywane na potrzeby zarządzania kryzysowego

Dane Inspekcji Ochrony Środowiska wykorzystywane na potrzeby zarządzania kryzysowego Konwersatorium pn. Dostęp, wymiana, integracja. Możliwości i zasady wykorzystania publicznych baz danych i zasobów informacyjnych Dane Inspekcji Ochrony Środowiska wykorzystywane na potrzeby zarządzania

Bardziej szczegółowo

dr Tomasz M. Zieliński ABC Akademia Sp. z o.o. tomasz.zielinski@abcakademia.com.pl

dr Tomasz M. Zieliński ABC Akademia Sp. z o.o. tomasz.zielinski@abcakademia.com.pl dr Tomasz M. Zieliński ABC Akademia Sp. z o.o. tomasz.zielinski@abcakademia.com.pl Green Controlling and Finance - innowacyjny program studiów podyplomowych Projekt finansowany ze środków funduszy norweskich

Bardziej szczegółowo

PROGRAMY OCHRONY POWIETRZA PROGRAMY POPRAWY JAKOŚCI POWIETRZA. Zagadnienia, problemy, wskazania

PROGRAMY OCHRONY POWIETRZA PROGRAMY POPRAWY JAKOŚCI POWIETRZA. Zagadnienia, problemy, wskazania PROGRAMY OCHRONY POWIETRZA PROGRAMY POPRAWY JAKOŚCI POWIETRZA Zagadnienia, problemy, wskazania Opracował: mgr inż. Jerzy Piszczek Katowice, grudzień 2009r. I. WPROWADZENIE Praktyczna realizacja zasad zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

r.pr. Michał Behnke 12.10.2011

r.pr. Michał Behnke 12.10.2011 Analiza wariantowajako przesłanka wskazania wariantu innego niż proponowany przez inwestora lub odmowy wydania decyzji środowiskowej r.pr. Michał Behnke 12.10.2011 1 PLAN PREZENTACJI Podstawy prawne analizy

Bardziej szczegółowo

L I S T A PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH DO DOFINANSOWANIA PRZEZ WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W KIELCACH w 2016 ROKU

L I S T A PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH DO DOFINANSOWANIA PRZEZ WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W KIELCACH w 2016 ROKU Załącznik do uchwały Nr 14/15 Rady Nadzorczej WFOŚiGW w Kielcach z dnia 29 czerwca 2015 r. L I S T A PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH DO DOFINANSOWANIA PRZEZ WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI

Bardziej szczegółowo

Programy dla przedsiębiorców na rzecz innowacji w ochronie środowiska w latach 2014-2020

Programy dla przedsiębiorców na rzecz innowacji w ochronie środowiska w latach 2014-2020 Programy dla przedsiębiorców na rzecz innowacji w ochronie środowiska w latach 2014-2020 Katowice, maj 2014 roku Programy dla przedsiębiorców na rzecz innowacji w ochronie środowiska w latach 2014-2020

Bardziej szczegółowo

Potrzeba usprawnienia różnych rodzajów oceny wymaganych w ramach prawa ochrony środowiska UE? Konferencja ELNI EIA Wrocław 23 Maja 2013

Potrzeba usprawnienia różnych rodzajów oceny wymaganych w ramach prawa ochrony środowiska UE? Konferencja ELNI EIA Wrocław 23 Maja 2013 Potrzeba usprawnienia różnych rodzajów oceny wymaganych w ramach prawa ochrony środowiska UE? Konferencja ELNI EIA Wrocław 23 Maja 2013 1 EU framework of Env. impact assessments Ocena skutków międzynarodowych

Bardziej szczegółowo

CP pomostem wdrażania znormalizowanych systemów zarządzania, narzędzia doskonalenia.

CP pomostem wdrażania znormalizowanych systemów zarządzania, narzędzia doskonalenia. Żywiecka Fabryka Sprzętu Szpitalnego FAMED S.A. CP pomostem wdrażania znormalizowanych systemów zarządzania, narzędzia doskonalenia. Kwiecień 2006 Bielsko-Biała. LIDER CP 2001 Prezentacja Przedsiębiorstwa

Bardziej szczegółowo

PROF. NZW. DR HAB. INŻ. ANDRZEJ KRASZEWSKI BAT NAJWAŻNIEJSZY MECHANIZM DYREKTYWY IED

PROF. NZW. DR HAB. INŻ. ANDRZEJ KRASZEWSKI BAT NAJWAŻNIEJSZY MECHANIZM DYREKTYWY IED PROF. NZW. DR HAB. INŻ. ANDRZEJ KRASZEWSKI BAT NAJWAŻNIEJSZY MECHANIZM DYREKTYWY IED 1 6 stycznia 2011 roku weszła w życie Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/75/UE z dnia 24 listopada 2010

Bardziej szczegółowo

VI. Priorytety ekologiczne Powiatu Poznańskiego

VI. Priorytety ekologiczne Powiatu Poznańskiego VI. Priorytety ekologiczne Powiatu Poznańskiego Program ochrony środowiska dla Powiatu Poznańskiego, w myśl art. 17 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska opracowany został zgodnie z Polityką ekologiczną

Bardziej szczegółowo

Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą. dr Adam Jabłoński

Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą. dr Adam Jabłoński 2012 Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą dr Adam Jabłoński GENEZA POWSTANIA SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO Konferencja w Rio de Janeiro 1992 r. 27 Zasad Zrównoważonego Rozwoju Karta Biznesu Zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

UWARUNKOWANIA PRAWNE REMEDIACJI GLEB W POLSCE

UWARUNKOWANIA PRAWNE REMEDIACJI GLEB W POLSCE UWARUNKOWANIA PRAWNE REMEDIACJI GLEB W POLSCE Joanna Kwapisz Główny specjalista Tel. 22 57 92 274 Departament Gospodarki Odpadami Obowiązujące Ochrona powierzchni regulacje ziemi prawne Poziom UE: Dyrektywa

Bardziej szczegółowo

ISO 9001 ISO 14001 OHSAS 18001

ISO 9001 ISO 14001 OHSAS 18001 ISO 9001 ISO 14001 OHSAS 18001 ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA W TRAKCJA PRKiI S.A. Warszawa, maj 2015 SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Od 1999 roku Trakcja PRKiI S.A. mając na uwadze satysfakcję Klienta i

Bardziej szczegółowo

Bibliografia. Akty prawne

Bibliografia. Akty prawne Bibliografia Akty prawne 1. Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska Dz. U. Nr 62, poz. 627; 2. Ustawa z dnia 18 lipca 2001 roku Prawo wodne. Dz. U. Nr 115, poz. 1229; 3. Ustawa z dnia

Bardziej szczegółowo

Prawodawstwo Unii Europejskiej a Ochrona Srodowiska. Rozdział 3. Prawodawstwo Unii Europejskiej a Ochrona Środowiska

Prawodawstwo Unii Europejskiej a Ochrona Srodowiska. Rozdział 3. Prawodawstwo Unii Europejskiej a Ochrona Środowiska Rozdział 3 Prawodawstwo Unii Europejskiej a Ochrona Środowiska Źródłem znacznej części zanieczyszczeń w Europie są przemysłowe procesy produkcyjne... W celu zredukowania destabilizującego wpływu przemysłu

Bardziej szczegółowo

Program Ochrony Środowiska Województwa Małopolskiego na lata 2005-2012

Program Ochrony Środowiska Województwa Małopolskiego na lata 2005-2012 Program Ochrony Środowiska Województwa Małopolskiego Punktem odniesienia dla planowania polityki ekologicznej Województwa Małopolskiego była ocena: - aktualnego stanu środowiska, - realizacji opracowanego

Bardziej szczegółowo

K A R T A I N F O R M A C Y J N A

K A R T A I N F O R M A C Y J N A K A R T A I N F O R M A C Y J N A Urząd Gminy w Santoku ul. Gorzowska 59 tel./fax: (95) 7287510, e-mail: mailto:urzad@santok.pl www.santok.pl SYMBOL RGKROŚ. OŚGL 01 NAZWA SPRAWY WYDAWANIE DECYZJI O ŚRODOWISKOWYCH

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska 1)

USTAWA. z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska 1) USTAWA z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska 1) Art. 6. 1. Kto podejmuje działalność mogącą negatywnie oddziaływać na środowisko, jest obowiązany do zapobiegania temu oddziaływaniu. 2. Kto

Bardziej szczegółowo

Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej. Warszawa, 3 kwietnia 2013 r.

Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej. Warszawa, 3 kwietnia 2013 r. Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej Warszawa, 3 kwietnia 2013 r. Dokumenty strategiczne KOMUNIKAT KOMISJI EUROPA 2020 Strategia na rzecz inteligentnego i zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

POLITYKA EKOLOGICZNA PAŃSTWA W LATACH 2009 2012 Z PERSPEKTYWĄ DO ROKU 2016. uchwała Sejmu z dnia 22 maja 2009 roku (M.P. 2009.34.501.

POLITYKA EKOLOGICZNA PAŃSTWA W LATACH 2009 2012 Z PERSPEKTYWĄ DO ROKU 2016. uchwała Sejmu z dnia 22 maja 2009 roku (M.P. 2009.34.501. POLITYKA EKOLOGICZNA PAŃSTWA W LATACH 2009 2012 Z PERSPEKTYWĄ DO ROKU 2016 uchwała Sejmu z dnia 22 maja 2009 roku (M.P. 2009.34.501.) Proces transformacji ustrojowej Polski nie uwzględniał w swoim planie

Bardziej szczegółowo

System Zarządzania Energią według wymagań normy ISO 50001

System Zarządzania Energią według wymagań normy ISO 50001 System Zarządzania Energią według wymagań normy ISO 50001 Informacje ogólne ISO 50001 to standard umożliwiający ustanowienie systemu i procesów niezbędnych do osiągnięcia poprawy efektywności energetycznej.

Bardziej szczegółowo

WYTYCZNE DO SPORZĄDZENIA WNIOSKU O WYDANIE POZWOLENIA ZINTEGROWANEGO

WYTYCZNE DO SPORZĄDZENIA WNIOSKU O WYDANIE POZWOLENIA ZINTEGROWANEGO Materiał opracowano w ramach projektu: Pomoc dla Polski we wdrażaniu Dyrektywy UE w sprawie zintegrowanego zapobiegania i ograniczania zanieczyszczeń (IPPC), finansowanego ze środków DANCEE Duński Program

Bardziej szczegółowo

Opracowanie charakterystyki energetycznej wg nowych wymagań prawnych

Opracowanie charakterystyki energetycznej wg nowych wymagań prawnych Opracowanie charakterystyki energetycznej wg nowych wymagań prawnych - wprowadzenie, najważniejsze zmiany Adam Ujma Wydział Budownictwa Politechnika Częstochowska 10. Dni Oszczędzania Energii Wrocław 21-22.10.2014

Bardziej szczegółowo

Departament Rolnictwa, Środowiska i Rozwoju Wsi Urząd Marszałkowski Województwa Lubuskiego. Zielona Góra, 23 luty 2010 r.

Departament Rolnictwa, Środowiska i Rozwoju Wsi Urząd Marszałkowski Województwa Lubuskiego. Zielona Góra, 23 luty 2010 r. Departament Rolnictwa, Środowiska i Rozwoju Wsi Urząd Marszałkowski Województwa Lubuskiego Zielona Góra, 23 luty 2010 r. Podstawa opracowania Programu Programy ochrony powietrza sporządza się dla stref,

Bardziej szczegółowo

X. SYSTEM MONITORINGU I OCENY WDRAŻANIA PLANU GOSPODARKI ODPADAMI

X. SYSTEM MONITORINGU I OCENY WDRAŻANIA PLANU GOSPODARKI ODPADAMI X. SYSTEM MONITORINGU I OCENY WDRAŻANIA PLANU GOSPODARKI 10.1. Zarządzanie planem gospodarki odpadami Warunkiem realizacji planu gospodarki odpadami jest ustalenie systemu zarządzania tym planem. Zarządzanie

Bardziej szczegółowo

Powiązanie z ustawodawstwem krajowym

Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Strona 2 z 8 Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Opracowano w Instytucie Nafty i Gazu System KZR INiG-PIB/3 2 Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Strona 3 z 8 Spis

Bardziej szczegółowo

WYBRANE PRZEPISY PRAWNE obowiązujące gestorów i właścicieli nieruchomości. Stan na listopad 2008 r.

WYBRANE PRZEPISY PRAWNE obowiązujące gestorów i właścicieli nieruchomości. Stan na listopad 2008 r. WYBRANE PRZEPISY PRAWNE obowiązujące gestorów i właścicieli nieruchomości Stan na listopad 2008 r. I. PRZEPISY W SPRAWIE OCHRONY PRZECIWPOZAROWEJ Właściciele, zarządcy lub użytkownicy obiektów bądź ich

Bardziej szczegółowo

Dofinansowanie zadań ze środków WFOŚiGW w Katowicach. Katowice, marzec 2015 r.

Dofinansowanie zadań ze środków WFOŚiGW w Katowicach. Katowice, marzec 2015 r. Dofinansowanie zadań ze środków WFOŚiGW w Katowicach Katowice, marzec 2015 r. Wojewódzki Fundusz Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach został utworzony w czerwcu 1993 roku

Bardziej szczegółowo

RAMOWA DYREKTYWA WODNA - REALIZACJA INWESTYCJI W GOSPODARCE WODNEJ

RAMOWA DYREKTYWA WODNA - REALIZACJA INWESTYCJI W GOSPODARCE WODNEJ RAMOWA DYREKTYWA WODNA - REALIZACJA INWESTYCJI W GOSPODARCE WODNEJ dr inż. Małgorzata Bogucka-Szymalska Departament Zasobów Wodnych Warszawa, 11-12 czerwca 2015 r. Dyrektywy istotne dla inwestycji wodnych

Bardziej szczegółowo

CZĘŚĆ II SIWZ OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA

CZĘŚĆ II SIWZ OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA CZĘŚĆ II SIWZ OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Strona 1 z 5 Opis Przedmiotu Zamówienia Przedmiotem zamówienia jest organizacja i przeprowadzenie szkoleń z zakresu systemu zarządzania środowiskowego w PSE S.A.

Bardziej szczegółowo

Agnieszka Sobolewska Dyrektor Biura WFOŚiGW w Szczecinie

Agnieszka Sobolewska Dyrektor Biura WFOŚiGW w Szczecinie Agnieszka Sobolewska Dyrektor Biura WFOŚiGW w Szczecinie Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Szczecinie istnieje nieprzerwanie od 1993 roku. Działa na mocy Ustawy Prawo Ochrony

Bardziej szczegółowo

Obowiązki przedsiębiorcy w ochronie środowiska

Obowiązki przedsiębiorcy w ochronie środowiska Obowiązki przedsiębiorcy w ochronie środowiska Regulacji ekologicznych jest nie mniej niż podatkowych, jednak niewielu przedsiębiorców zdaje sobie sprawę, że podlegają wymogom ochrony środowiska. Nawet

Bardziej szczegółowo

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa A A 1. Wstęp Prawo ochrony środowiska tworzą akty prawne o różnej randze. Najwyższym z nich jest Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, uchwalona w 1997

Bardziej szczegółowo

Główny Instytut Górnictwa Zakład Oszczędności Energii i Ochrony Powietrza Krajowe Centrum WdroŜeń Czystszej Produkcji

Główny Instytut Górnictwa Zakład Oszczędności Energii i Ochrony Powietrza Krajowe Centrum WdroŜeń Czystszej Produkcji Główny Instytut Górnictwa Zakład Oszczędności Energii i Ochrony Powietrza Krajowe Centrum WdroŜeń Czystszej Produkcji Zarządzanie środowiskowe zgodne z wymaganiami normy ISO 14001 Wprowadzenie Coraz więcej

Bardziej szczegółowo

12. ZARZĄDZANIE ŚRODOWISKIEM

12. ZARZĄDZANIE ŚRODOWISKIEM 12. ZARZĄDZANIE ŚRODOWISKIEM 12.1. Instrumenty zarządzania środowiskiem Polityka ekologiczna na szczeblu regionalnym i lokalnym jest realizowana za pomocą instrumentów: prawnych, finansowych i społecznych.

Bardziej szczegółowo

Wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia...............

Wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia............... ... Wawrzeńczyce, dnia... (imię i nazwisko/nazwa inwestora)... (adres)... Wójt (telefon)... Gminy Igołomia-Wawrzeńczyce (imię i nazwisko pełnomocnika)... (adres)... (telefon) Wniosek o wydanie decyzji

Bardziej szczegółowo

Prezentacja projektu Krajowego Planu mającego na celu zwiększenie liczby budynków o niemal zerowym zużyciu energii

Prezentacja projektu Krajowego Planu mającego na celu zwiększenie liczby budynków o niemal zerowym zużyciu energii Prezentacja projektu Krajowego Planu mającego na celu zwiększenie liczby budynków o niemal zerowym zużyciu energii VII Konferencja dla Budownictwa, 14-15.04.2015 r. Upoważnienie do opracowania Art. 39

Bardziej szczegółowo

Efekty wdrożenia systemu EMAS w Ministerstwie Środowiska

Efekty wdrożenia systemu EMAS w Ministerstwie Środowiska Efekty wdrożenia systemu EMAS w Ministerstwie Środowiska Monika Dziadkowiec Dyrektor Generalna Warszawa, 5.07.2012 r. Ministerstwo Środowiska, poprzez współtworzenie polityki państwa, troszczy się o środowisko

Bardziej szczegółowo

Proces informowania przedstawicieli pracowników i przeprowadzania z nimi konsultacji w zakresie efektywnego wykorzystania zasobów w europejskim

Proces informowania przedstawicieli pracowników i przeprowadzania z nimi konsultacji w zakresie efektywnego wykorzystania zasobów w europejskim Proces informowania przedstawicieli pracowników i przeprowadzania z nimi konsultacji w zakresie efektywnego wykorzystania zasobów w europejskim przemyśle stalowym Wnioski i zalecenia Kwiecień 2015 1 Przypomnienie

Bardziej szczegółowo

Inwestycje środowiskowe w perspektywie 2014-2020 wybór obszarów finansowania

Inwestycje środowiskowe w perspektywie 2014-2020 wybór obszarów finansowania Inwestycje środowiskowe w perspektywie 2014-2020 wybór obszarów finansowania Pytanie: Jak wykorzystać praktyczną wiedzę z zakresu wydawania decyzji środowiskowych w celu prawidłowej identyfikacji obszarów

Bardziej szczegółowo

Wsparcie gospodarki niskoemisyjnej w ramach Programu Infrastruktura i Środowisko 2014-2020. Warszawa, 20 marca 2015 r.

Wsparcie gospodarki niskoemisyjnej w ramach Programu Infrastruktura i Środowisko 2014-2020. Warszawa, 20 marca 2015 r. Wsparcie gospodarki niskoemisyjnej w ramach Programu Infrastruktura i Środowisko 2014-2020 Warszawa, 20 marca 2015 r. UMOWA PARTNERSTWA Dokument określający strategię interwencji funduszy europejskich

Bardziej szczegółowo

Ekoinnowacje w zarządzaniu przedsiębiorstwem

Ekoinnowacje w zarządzaniu przedsiębiorstwem Ekoinnowacje w zarządzaniu przedsiębiorstwem dr hab. inż. Alina Matuszak-Flejszman, prof. nadzw. UEP Poznań, 17 listopada 2014 r. AGENDA Innowacyjne podejście do zarządzania przedsiębiorstwem Warunki i

Bardziej szczegółowo

Obszar objęty planem kontroli został ujęty w następujące zagadnienia określone mianem celów kontroli oraz ogólnopolskich cykli kontrolnych:

Obszar objęty planem kontroli został ujęty w następujące zagadnienia określone mianem celów kontroli oraz ogólnopolskich cykli kontrolnych: WSTĘP Ogólna ocena istotnych zagadnień dla stanu środowiska na terenie województwa podlaskiego wykazuje, że w zakresie działalności kontrolnej najistotniejszymi kierunkami działań jest realizacja kontroli

Bardziej szczegółowo

Panelu w ramach Projektu: Odpady nieorganiczne przemysłu chemicznego foresight technologiczny. w Gliwicach, w dniu 2 czerwca 2011

Panelu w ramach Projektu: Odpady nieorganiczne przemysłu chemicznego foresight technologiczny. w Gliwicach, w dniu 2 czerwca 2011 Panelu w ramach Projektu: Odpady nieorganiczne przemysłu chemicznego foresight technologiczny w Gliwicach, w dniu 2 czerwca 2011 z udziałem studentów i doktorantów Wydziału Chemicznego Politechniki Śląskiej

Bardziej szczegółowo

IR ZWIĘKSZENIE POTENCJAŁU NAUKOWO-BADAWCZEGO

IR ZWIĘKSZENIE POTENCJAŁU NAUKOWO-BADAWCZEGO Program Operacyjny Inteligentny Rozwój, 2014-2020 Kryteria wyboru projektów Kryteria formalne jednakowe dla wszystkich działań wdrażanych za pośrednictwem projektów grantowych realizowanych w trybie pozakonkursowym

Bardziej szczegółowo

Czy przyroda w Polsce jest lepiej chroniona po 2 latach: jakość regulacji i praktyki stosowania. dr Marcin Pchałek adw.

Czy przyroda w Polsce jest lepiej chroniona po 2 latach: jakość regulacji i praktyki stosowania. dr Marcin Pchałek adw. Czy przyroda w Polsce jest lepiej chroniona po 2 latach: jakość regulacji i praktyki stosowania dr Marcin Pchałek adw. Paulina Kupczyk Kluczowe etapy oceny habitatowej: Etap pierwszy: Screening Etap drugi:

Bardziej szczegółowo

POLSKA IZBA EKOLOGII. Propozycja wymagań jakościowych dla węgla jako paliwa dla sektora komunalno-bytowego

POLSKA IZBA EKOLOGII. Propozycja wymagań jakościowych dla węgla jako paliwa dla sektora komunalno-bytowego POLSKA IZBA EKOLOGII 40-009 Katowice, ul. Warszawska 3 tel/fax (48 32) 253 51 55; 253 72 81; 0501 052 979 www.pie.pl e-mail : pie@pie.pl BOŚ S.A. O/Katowice 53 1540 1128 2001 7045 2043 0001 Katowice, 15.01.2013r.

Bardziej szczegółowo

Uwzględnianie efektów w dziedzinie poprawy jakości środowiska w ocenie efektywności przedsięwzięć

Uwzględnianie efektów w dziedzinie poprawy jakości środowiska w ocenie efektywności przedsięwzięć Barometr Regionalny Nr 4(26) 2011 Uwzględnianie efektów w dziedzinie poprawy jakości środowiska w ocenie efektywności przedsięwzięć Andrzej Graczyk Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Streszczenie Celem

Bardziej szczegółowo

Środowisko w polityce spójności Spotkanie plenarne uczestników sieci Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju 8-9 grudnia 2011 r.

Środowisko w polityce spójności Spotkanie plenarne uczestników sieci Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju 8-9 grudnia 2011 r. Środowisko w polityce spójności Spotkanie plenarne uczestników sieci Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju 8-9 grudnia 2011 r. Agata Payne Dyrektoriat Środowisko Polityka spójności i ocen oddziaływania na

Bardziej szczegółowo

LISTA PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH

LISTA PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH NA 2015 ROK I. Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach,

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK O WYDANIE DECYZJI O ŚRODOWISKOWYCH UWARUNKOWANIACH

WNIOSEK O WYDANIE DECYZJI O ŚRODOWISKOWYCH UWARUNKOWANIACH .., dnia imię i nazwisko / nazwa inwestora. adres. nr telefonu kontaktowego imię i nazwisko pełnomocnika (upoważnienie + opłata skarbowa) adres nr telefonu kontaktowego Burmistrz Namysłowa Urząd Miejski

Bardziej szczegółowo

Finansowanie planów gospodarki niskoemisyjnej w gminach

Finansowanie planów gospodarki niskoemisyjnej w gminach Finansowanie planów gospodarki niskoemisyjnej w gminach IX oś priorytetowa POIiŚ, Działanie 9.3 ANNA PEKAR Zastępca Dyrektora Departamentu Ochrony Klimatu NFOŚiGW Poznań, 17 września 2013 r. 2 Plan prezentacji

Bardziej szczegółowo

EFEKTYWNOŚĆ ŚRODOWISKOWA PRODUKTÓW, A MOŻLIWOŚCI OCENY CYKLU ŻYCIA Z UŻYCIEM INTERNETOWEGO NARZĘDZIA LCA to go

EFEKTYWNOŚĆ ŚRODOWISKOWA PRODUKTÓW, A MOŻLIWOŚCI OCENY CYKLU ŻYCIA Z UŻYCIEM INTERNETOWEGO NARZĘDZIA LCA to go EFEKTYWNOŚĆ ŚRODOWISKOWA PRODUKTÓW, A MOŻLIWOŚCI OCENY CYKLU ŻYCIA Z UŻYCIEM INTERNETOWEGO NARZĘDZIA LCA to go Dr inż. Janusz Sitek Instytut Tele- i Radiotechniczny e-mail: janusz.sitek@itr.org.pl Poznań,

Bardziej szczegółowo

Program Ochrony Środowiska dla Gminy Rybno

Program Ochrony Środowiska dla Gminy Rybno Bibliografia Akty prawne 1. Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska Dz. U. Nr 62, poz. 627; 2. Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody Dz. U. Nr 92, poz. 880; 3. Ustawa

Bardziej szczegółowo

P O S T A N O W I E N I E

P O S T A N O W I E N I E PWIS-NS-OZNS-476/15/08 139 Łódź, dnia 14.04.2008r. Urząd Miejski w Wieluniu Plac Kazimierza Wielkiego 98-300 Wieluń P O S T A N O W I E N I E Na podstawie art. 3, art. 10 ust. 1 pkt 2 w związku z ust.

Bardziej szczegółowo

VII. REALIZACJA PLANU GOSPODARKI ODPADAMI

VII. REALIZACJA PLANU GOSPODARKI ODPADAMI 7.1. Zarządzanie Planem Gospodarki Odpadami Warunkiem realizacji zadań nakreślonych w Planie Gospodarki Odpadami jest ustalenie systemu zarządzania Planem. Zarządzanie Planem odbywa się z uwzględnieniem

Bardziej szczegółowo

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej 1 Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Możliwości finansowania inwestycji w zakresie budowy instalacji termicznego przekształcania odpadów komunalnych w Polsce dr inż. Stanisław Garlicki

Bardziej szczegółowo

... Wójt Gminy Pawłowiczki adres Pl. Jedności Narodu 1

... Wójt Gminy Pawłowiczki adres Pl. Jedności Narodu 1 imię i nazwisko / nazwa inwestora Pawłowiczki, dnia...... Wójt Gminy Pawłowiczki adres Pl. Jedności Narodu 1 nr telefonu kontaktowego... 47-280 Pawłowiczki... imię i nazwisko pełnomocnika (upoważnienie

Bardziej szczegółowo

Budowa drugiej linii technologicznej do spalania odpadów medycznych w Zakładzie Utylizacji Odpadów w Katowicach, przy ul.

Budowa drugiej linii technologicznej do spalania odpadów medycznych w Zakładzie Utylizacji Odpadów w Katowicach, przy ul. Budowa drugiej linii technologicznej do spalania odpadów medycznych w Zakładzie Utylizacji Odpadów w Katowicach, przy ul. Hutniczej 8 Beneficjent: Miasto Katowice Wartość projektu: 12.417.730,95 PLN Wartość

Bardziej szczegółowo

Zestawienie dokumentacji wymaganej w procesie wyboru i oceny projektów w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2007-2013

Zestawienie dokumentacji wymaganej w procesie wyboru i oceny projektów w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2007-2013 Zestawienie dokumentacji wymaganej w procesie wyboru i oceny projektów w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2007-2013 Oś priorytetowa IV Przedsięwzięcia dostosowujące przedsiębiorstwa

Bardziej szczegółowo

Prawne poziomy regulacji transgranicznego przemieszczania odpadów, Kierunki przemieszczania odpadów

Prawne poziomy regulacji transgranicznego przemieszczania odpadów, Kierunki przemieszczania odpadów XVI OGÓLNOPOLSKA KONFERENCJA SZKOLENIOWA KOMPLEKSOWA GOSPODARKA ODPADAMI 5-7 września 2012 r. Szczecin Prawne poziomy regulacji transgranicznego przemieszczania odpadów, Kierunki przemieszczania odpadów

Bardziej szczegółowo

Konkurs ŚWIĘTOKRZYSKI LIDER OCHRONY ŚRODOWISKA

Konkurs ŚWIĘTOKRZYSKI LIDER OCHRONY ŚRODOWISKA Konkurs ŚWIĘTOKRZYSKI LIDER OCHRONY ŚRODOWISKA Organizator Konkursu Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Kielcach KARTA ZGŁOSZENIA Ankietę wypełnić należy rzetelnie i dokładnie uwzględniając

Bardziej szczegółowo

10. WŁĄCZANIE ASPEKTÓW EKOLOGICZNYCH DO POLITYK SEKTOROWYCH. 10.1 Zagadnienia ochrony środowiska w ujęciu sektorowym

10. WŁĄCZANIE ASPEKTÓW EKOLOGICZNYCH DO POLITYK SEKTOROWYCH. 10.1 Zagadnienia ochrony środowiska w ujęciu sektorowym 10. WŁĄCZANIE ASPEKTÓW EKOLOGICZNYCH DO POLITYK SEKTOROWYCH 10.1 Zagadnienia ochrony środowiska w ujęciu sektorowym Przeciwdziałaniem dla niekontrolowanej ekspansji gospodarczej jest przyjęcie zasad zrównowaŝonego

Bardziej szczegółowo

W N I O S E K O WYDANIE DECYZJI O ŚRODOWISKOWYCH UWARUNKOWANIACH ZGODY NA REALIZACJĘ PRZEDSIĘWZIĘCIA*

W N I O S E K O WYDANIE DECYZJI O ŚRODOWISKOWYCH UWARUNKOWANIACH ZGODY NA REALIZACJĘ PRZEDSIĘWZIĘCIA* ... imię i nazwisko / nazwa inwestora Psary, dnia... adres nr telefonu kontaktowego... imię i nazwisko pełnomocnika (upoważnienie +opłata skarbowa) adres nr telefonu kontaktowego... Wójt Gminy Psary ul.

Bardziej szczegółowo

PLAN DZIAŁANIA KT 126 ds. Rur Stalowych

PLAN DZIAŁANIA KT 126 ds. Rur Stalowych Strona 1 PLAN DZIAŁANIA KT 126 ds. Rur Stalowych STRESZCZENIE Działalność Komitetu Technicznego nr 126 związana jest z tematyką rur stalowych. Zakres tematyczny obejmuje rury ze szwem i bez szwu, w tym

Bardziej szczegółowo

Innowacyjny program energooszczędnych inwestycji miejskich w ramach Partnerstwa Publiczno-Prywatnego w Warszawie

Innowacyjny program energooszczędnych inwestycji miejskich w ramach Partnerstwa Publiczno-Prywatnego w Warszawie Innowacyjny program energooszczędnych inwestycji miejskich w ramach Partnerstwa Publiczno-Prywatnego w Warszawie Warszawa, 23 czerwca 2014 Leszek Drogosz Dyrektor Biura Infrastruktury Urzędu m.st. Warszawy

Bardziej szczegółowo

Dyrektywa IPPC wyzwania dla ZA "Puławy" S.A. do 2016 roku

Dyrektywa IPPC wyzwania dla ZA Puławy S.A. do 2016 roku Dyrektywa IPPC wyzwania dla ZA "Puławy" S.A. do 2016 roku Warszawa, wrzesień 2009 Nowelizacja IPPC Zintegrowane zapobieganie zanieczyszczeniom i ich kontrola Zmiany formalne : - rozszerzenie o instalacje

Bardziej szczegółowo

Nr NAZWA KRYTERIUM OPIS KRYTERIUM TAK/NIE 11 Obowiązkowy audyt energetyczny ex ante 1 oraz zgodność wnioskowanego przedsięwzięcia z tym audytem

Nr NAZWA KRYTERIUM OPIS KRYTERIUM TAK/NIE 11 Obowiązkowy audyt energetyczny ex ante 1 oraz zgodność wnioskowanego przedsięwzięcia z tym audytem Załącznik do Uchwały nr 41/2015 Komitetu Monitorującego Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko 2014 2020 z dnia 19 października 2015 r. w sprawie przyjęcia sektorowych kryteriów wyboru projektów

Bardziej szczegółowo

IDENTYFIKACJA ASPEKTÓW ŚRODOWISKOWYCH JAKO PODSTAWA OPRACOWANIA SYSTEMU ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO W PRZEDSIĘBIORSTWIE GÓRNICZYM

IDENTYFIKACJA ASPEKTÓW ŚRODOWISKOWYCH JAKO PODSTAWA OPRACOWANIA SYSTEMU ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO W PRZEDSIĘBIORSTWIE GÓRNICZYM IDEYFIKACJA ASPEKÓW ŚRODOWISKOWYCH JAKO PODSAWA OPRACOWAIA SYSEMU ZARZĄDZAIA ŚRODOWISKOWEGO W PRZEDSIĘBIORSWIE GÓRICZYM Romuald OGRODIK Streszczenie: W artykule omówiono systemy zarządzania środowiskowego

Bardziej szczegółowo

Typ projektu: Inwestycje infrastrukturalne 1 Dodatkowe kryteria formalne. Kryteria merytoryczne I stopnia

Typ projektu: Inwestycje infrastrukturalne 1 Dodatkowe kryteria formalne. Kryteria merytoryczne I stopnia Załącznik do Uchwały nr 26/2015 Komitetu Monitorującego Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko 2014 2020 z dnia 2 lipca 2015 r. w sprawie przyjęcia sektorowych kryteriów wyboru projektów dla działania

Bardziej szczegółowo

Pozwolenia emisyjne w systemie przepisów o ochronie środowiska przed zanieczyszczeniem po zmianach z lipca 2014 r.

Pozwolenia emisyjne w systemie przepisów o ochronie środowiska przed zanieczyszczeniem po zmianach z lipca 2014 r. Uniwersytet Szczeciński Wydział Prawa i Administracji Katedra Prawa Ochrony Środowiska Uniwersytet Łódzki Wydział Prawa i Administracji 90-232 Łódź, ul. Kopcińskiego 8/12 (p.4.78), tel. (42) 635-46-00,

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 9 lipca 2014 r. Poz. 908 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 2 lipca 2014 r.

Warszawa, dnia 9 lipca 2014 r. Poz. 908 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 2 lipca 2014 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 9 lipca 2014 r. Poz. 908 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 2 lipca 2014 r. w sprawie szczegółowych warunków udzielania horyzontalnej pomocy

Bardziej szczegółowo

Sprawa okazuje się jednak nieco bardziej skomplikowana, jeśli spojrzymy na biomasę i warunki jej przetwarzania z punktu widzenia polskiego prawa.

Sprawa okazuje się jednak nieco bardziej skomplikowana, jeśli spojrzymy na biomasę i warunki jej przetwarzania z punktu widzenia polskiego prawa. Czy biomasa jest odpadem? Łukasz Turowski Co to jest biomasa? W obliczu nałożonych na Polskę prawem Unii Europejskiej zobowiązań polegających na zwiększaniu udziału energii pochodzącej ze źródeł odnawialnych

Bardziej szczegółowo

W drodze do efektywnego wykorzystania energii w budynkach użyteczności publicznej i przedsiębiorstwach

W drodze do efektywnego wykorzystania energii w budynkach użyteczności publicznej i przedsiębiorstwach 1 W drodze do efektywnego wykorzystania energii w budynkach użyteczności publicznej i przedsiębiorstwach dr Mieczysław Ciurla Dyrektor Wydziału Gospodarki Wrocław, 21 maja 2012 roku Regionalny Program

Bardziej szczegółowo

EKOLOGISTYKA Z A J Ę C I A 2 M G R I N Ż. M A G D A L E N A G R A C Z Y K

EKOLOGISTYKA Z A J Ę C I A 2 M G R I N Ż. M A G D A L E N A G R A C Z Y K EKOLOGISTYKA Z A J Ę C I A 2 M G R I N Ż. M A G D A L E N A G R A C Z Y K ĆWICZENIA 2 Charakterystyka wybranej działalności gospodarczej: 1. Stosowane surowce, materiały, półprodukty, wyroby ze szczególnym

Bardziej szczegółowo

USTAWA ŚMIECIOWA oraz WYTYCZNE DYREKTYWY 94/62/EEC DOTYCZĄCEJ OPAKOWAŃ I ODPADÓW OPAKOWANIOWYCH. Wyk. Maria Anna Wiercińska

USTAWA ŚMIECIOWA oraz WYTYCZNE DYREKTYWY 94/62/EEC DOTYCZĄCEJ OPAKOWAŃ I ODPADÓW OPAKOWANIOWYCH. Wyk. Maria Anna Wiercińska USTAWA ŚMIECIOWA oraz WYTYCZNE DYREKTYWY 94/62/EEC DOTYCZĄCEJ OPAKOWAŃ I ODPADÓW OPAKOWANIOWYCH Wyk. Maria Anna Wiercińska SPIS TREŚCI 1. PODSTAWOWE POJĘCIA Odpady opakowaniowe Gospodarka odpadami opakowaniowymi

Bardziej szczegółowo

GOSPODARKA ODPADAMI. Dr Ewa Mańkowska Zastępca Prezesa

GOSPODARKA ODPADAMI. Dr Ewa Mańkowska Zastępca Prezesa GOSPODARKA ODPADAMI Dr Ewa Mańkowska Zastępca Prezesa WFOŚiGW we Wrocławiu Zasady gospodarowania odpadami Projektowane zmiany prawne w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach Badanie poziomu

Bardziej szczegółowo

Finansowanie samorządowych inwestycji w gospodarkę odpadami

Finansowanie samorządowych inwestycji w gospodarkę odpadami Bank Ochrony Środowiska Alicja Siemieniec Dyrektor Departamentu Finansowania i Projektów Ekologicznych Finansowanie samorządowych inwestycji w gospodarkę odpadami Paliwa Alternatywne. Waste to Energy.

Bardziej szczegółowo

Społeczne, gospodarcze i środowiskowe efekty projektów realizowanych w ramach IV osi priorytetowej Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko

Społeczne, gospodarcze i środowiskowe efekty projektów realizowanych w ramach IV osi priorytetowej Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko Społeczne, gospodarcze i środowiskowe efekty projektów realizowanych w ramach IV osi priorytetowej Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko BADANIE EWALUACYJNE Badanie zostało zrealizowane na

Bardziej szczegółowo