TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO"

Transkrypt

1 TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO Wykład 10 Ekonomiczna teoria biurokracji, regulacji i grup interesu Katarzyna Metelska-Szaniawska 27/04/2009

2 PLAN ZAJĘĆ I Ekonomiczna teoria biurokracji II

3 I Ekonomiczna teoria biurokracji pojęcie biurokracji w ekonomii system administracyjny złożony z wyspecjalizowanych agencji publicznych o określonych kompetencjach z zakresu sprawowania władzy uzupełnienie systemu władz hierarchiczna budowa i podległość służbowa działanie w oparciu o procedury

4 I Ekonomiczna teoria biurokracji podstawowe założenia indywidualizm metodologiczny racjonalność biurokratów asymetryczna informacja

5 I Ekonomiczna teoria biurokracji motywacja biurokratów biurokraci homo oeconomicus zachowania przedsiębiorcze konkurencja a nieformalne sieci powiązań znaczenie ograniczeń formalnych

6 I Ekonomiczna teoria biurokracji motywacja biurokratów zasady służby cywilnej system politycznego patronatu ścisła kontrola nad zachowaniami biurokratów działania oportunistyczne i korupcja wysokie koszty dla politycznych zwierzchników system merytokratyczny (korpus służby cywilnej) gwarancja usług wysokiej jakości zagrożenie realizacją własnych interesów przez grupy urzędników

7 I Ekonomiczna teoria biurokracji model biurokracji Niskanena W.A. Niskanen (1975), Bureaucrats and Politicians, Journal of Law and Economics, nr 3, str obustronny monopol: biuro-rząd asymetria informacji na rzecz kierownika biura max U (dochód, inne korzyści) nadwyżka budżetowa biura ponad minimalny koszt wytworzenia produktu nadpodaż albo nieefektywność produkcji

8 I Ekonomiczna teoria biurokracji efektywność kontroli biura model Niskanena (1975) biuro nadzorowane przez władzę ustawodawczą (komisję) model pryncypał-agent rozwiązanie: pryncypał nabywa jednostki kontroli tak by MC kontroli = MB kontroli

9 I Ekonomiczna teoria biurokracji efektywność kontroli biura szkoła chicagowska G. Stigler (Nobel 1982), S. Peltzman biurokraci efektywnie nadzorowani przez legislatywę biurokraci nie mają wpływu na kształt regulacji równowaga w działalności grup interesu konkurencja w sferze politycznej rynki polityczne działają efektywnie

10 I Ekonomiczna teoria biurokracji efektywność kontroli biura cd. kontrola wydaje się konieczna ale czy rzeczywiście tematy badawcze korzyści > kosztów? jaka jest optymalna forma kontroli? kto ma kontrolować? jaki ma być zakres delegacji władzy do agencji?

11 I Ekonomiczna teoria biurokracji podsumowanie podstawowy problem: bureaucratic failure Tłaczała (2005, str. 155): Hierarchiczna i sformalizowana struktura organizacyjna wynikająca z potrzeby sprawowania wewnętrznej kontroli, oparta na ścisłych procedurach i szczegółowo opracowanych poleceniach służbowych, jest równoznaczna z utratą elastyczności, innowacyjności i efektywności ekonomicznej biura proponowane rozwiązanie: ograniczenie roli biurokracji na rzecz rynku

12 grupa interesu = zbiorowość zdolna do podejmowania zbiorowych działań oraz reprezentowania wspólnego interesu wobec organów władzy nauki polityczne: pluralistyczna teoria grup interesu samoorganizacja społeczeństwa pośrednik między jednostką a państwem aktor = grupa (zbiorowość) równowaga w działalności grup interesu na rynki politycznym

13 ekonomiczna teoria grup interesu bada ekonomiczne motywy i warunki działań grup interesu, ich skuteczność i efektywność oraz skutki gospodarcze tej działalności czołowi przedstawiciele: M. Olson, G. Stigler, G. Becker,

14 teoria działań zbiorowych Olsona (1965) M. Olson (1965), The Logic of Collective Action, Cambridge, Mass.: Harvard University Press. grupy interesu a teoria dóbr wspólnych i free riding korzyści ze zorganizowanych działań ~ dobro publiczne rozmiar grupy ma znaczenie sposób dystrybucji korzyści ma znaczenie problem grup uśpionych (latent groups) wymagany dodatkowy mechanizm motywujący teoria produktu ubocznego: transakcja wiązana

15 teoria interesów partykularnych Olsona (1965) na decyzje władzy mają wpływ grupy związane z biznesem grupy uprzywilejowane grupy o średnich rozmiarach konieczna aktywizacja grup większych reprezentujących wiele interesów

16 teoria wzrostu gospodarczego Olsona (1982) M. Olson (1982), The Rise and Decline of Nations: Economic Growth, Stagflation, and Social Rigidities, New Haven and London: Yale University Press. okres politycznej niestabilności spadek aktywności grup interesu wyższe stopy wzrostu gospodarczego

17 teoria powstawania grup interesu Posnera (1976) koszty ex ante i ex post organizacji grupy problem free ridingu znaczenie rozmiaru grupy i stopnia jednorodności interesu

18 ekonomiczna teoria regulacji grupy interesu i inni aktorzy polityczni wywierają wpływ na władzę odpowiedzialną za regulację w sferze gospodarczej tak, by ta kształtowała prawo w sposób dla nich korzystny czołowi przedstawiciele: G. Stigler, S. Peltzman

19 ekonomiczna teoria regulacji regulacje są tworzone by przynosić korzyści zainteresowanym grupom interesu analiza popytowo-podażowa popyt na regulacje: zgłaszają grupy interesu za wynagrodzeniem podaż regulacji: oferują legislatorzy i biurokraci przyjmując wynagrodzenie wymiana na rynku politycznym

20 ekonomiczna teoria regulacji teoria przechwytywania agencji (capture theory) grupy interesu mają dominujący wpływ na działalność biurokratów: wpływają na ich politycznych zwierzchników (np. większy budżet dla biura) wpływają na strukturę, zakres kompetencji i organizację nowopowstających agencji teoria koalicji Weingasta (1981) regulacje tworzone przez koalicje legislatorów, podległych im agencji i zainteresowanych grup interesu współpraca i wymiana usług

21 ekonomiczna teoria regulacji model regulacji Stiglera (1971) Peltzmana (1976) analiza sytuacji legislatora dążącego do utrzymania się przy władzy przedmiot regulacji: p (cena) izowoty (isovotes) linie jednakowej liczby głosów popierających wyborców p utrata głosów konsumentów p* =? zyskanie głosów producentów

22 ekonomiczna teoria regulacji model regulacji Stiglera (1971) Peltzmana (1976) Π I 3 I 2 I 1 P-Π E P * P

23 teoria Beckera (1983) oparta na równowadze ogólnej kontekst: regulacja w zakresie podatków rynek polityczny: podatnicy i beneficjenci polityki podatkowej funkcja produkcji nacisku funkcja oddziaływania na rząd

24 teoria Beckera (1983) po interwencji: dochód podatnika: dochód wyjściowy - podatek - środki na działalność zbiorową - bezpowrotna strata podatnika dochód beneficjenta: dochód wyjściowy + subsydium - środki na działalność zbiorową - bezpowrotna strata beneficjenta równowaga: max dochód zagregowany

25 teoria Beckera (1983) polityczna skuteczność grupy w konkurowaniu o większe subsydium lub mniejsze podatki zależy od względnej efektywności grupy w wytwarzaniu presji wywieranej na rząd wzrost bezpowrotnej straty zmniejsza wielkość transferów odpowiadających punktowi równowagi konkurencja pomiędzy grupami interesu sprzyja realizacji efektywnej polityki gospodarczej konkurencja pomiędzy grupami interesu sprzyja efektywnym metodom opodatkowania

26 POLECANA LITERATURA Wilkin (2005), rozdziały 7, 9 i pozycje tam powołane W.C. Mitchell, M.C. Munger (1991), Economic Models of Interest Groups, American Journal of Political Science, nr 35(2). M. Olson (1965), The Logic of Collective Action: Public Goods and the Theory of Groups, Cambridge, Mass.: Harvard University Press.

TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO Ćwiczenia 11

TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO Ćwiczenia 11 TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO Ćwiczenia 11 Teoria grup interesu dr Dominika Milczarek 16/05/2007 PLAN ZAJĘĆ 1 Podstawy ekonomicznej teorii biurokracji Definicja; Podejście w naukach politycznych; Teoria działań

Bardziej szczegółowo

EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI

EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI Wykład 6 Katarzyna Metelska-Szaniawska 19/11/2010 PLAN WYKŁADU I II Demokracja a ujęcie ekonomiczne 2 A. Downs (1957): An Economic Theory of Democracy ekonomiczna teoria demokracji

Bardziej szczegółowo

TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO

TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO Wykład 7 Katarzyna Metelska-Szaniawska 30/03/2009 PLAN WYKŁADU I II Demokracja a ujęcie ekonomiczne I Demokracja a ujęcie ekonomiczne czym jest demokracja? ustrój polityczny,

Bardziej szczegółowo

EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI

EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI Wykład 6 Katarzyna Metelska-Szaniawska PLAN WYKŁADU I II Demokracja a ujęcie ekonomiczne 2 założenia modelu Downsa model rynku, w którym: dobro: programy polityczne i działania

Bardziej szczegółowo

TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO

TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO Wykład 1 Homo oeconomicus w świecie polityki wprowadzenie do TWP Katarzyna Metelska-Szaniawska 20/02/2008 SPRAWY ORGANIZACYJNE wykład + ćwiczenia strona przedmiotu: http://www.ekonpol.wne.uw.edu.pl/index.php?n=dydaktyka.twp

Bardziej szczegółowo

KONSTYTUCJA W ŚWIETLE NAUK EKONOMICZNYCH

KONSTYTUCJA W ŚWIETLE NAUK EKONOMICZNYCH KONSTYTUCJA W ŚWIETLE NAUK EKONOMICZNYCH dr Katarzyna Metelska-Szaniawska Wydział Nauk Ekonomicznych UW Seminarium PSEAP 25/10/2007 PLAN WYSTĄPIENIA I II III IV Ekonomia konstytucyjna jako program badawczy

Bardziej szczegółowo

EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI

EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI Wykład 1 Homo Oeconomicus w świecie polityki wprowadzenie do ekonomicznej analizy polityki Katarzyna Metelska-Szaniawska SPRAWY ORGANIZACYJNE wykład + ćwiczenia strona przedmiotu:

Bardziej szczegółowo

Informacja i decyzje w ekonomii

Informacja i decyzje w ekonomii Informacja i decyzje w ekonomii Prof. Tomasz Bernat tomasz.bernat@usz.edu.pl Krótko o programie Informacja i decyzje w ekonomii miejsce i zastosowanie w teorii Ryzyko, niepewność i informacja w podejmowaniu

Bardziej szczegółowo

EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI

EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI Wykład 10 Pogoń za rentą Katarzyna Metelska-Szaniawska PLAN ZAJĘĆ I II III IV Pojęcie renty Teoria pogoni za rentą Przykłady Podsumowanie 2 I Pojęcie renty pojęcie renty w

Bardziej szczegółowo

TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO

TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO Wykład 11 Ekonomiczna teoria władzy Katarzyna Metelska-Szaniawska 14/05/2008 PLAN ZAJĘĆ I II III Zasada podziału władz Władza ustawodawcza Władza sądownicza I Zasada podziału

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Rozdział I ELEMENTARNE POJĘCIA I PRZEDMIOT EKONOMII

Spis treści. Rozdział I ELEMENTARNE POJĘCIA I PRZEDMIOT EKONOMII Spis treści Rozdział I ELEMENTARNE POJĘCIA I PRZEDMIOT EKONOMII Wstępne określenie przedmiotu ekonomii 7 Ekonomia a inne nauki 9 Potrzeby ludzkie, produkcja i praca, środki produkcji i środki konsumpcji,

Bardziej szczegółowo

EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI I PRAWA seminarium licencjackie. Ekonomiczna analiza polityki. Katarzyna Metelska-Szaniawska

EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI I PRAWA seminarium licencjackie. Ekonomiczna analiza polityki. Katarzyna Metelska-Szaniawska EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI I PRAWA seminarium licencjackie Ekonomiczna analiza polityki Katarzyna Metelska-Szaniawska PLAN WYKŁADU I II III IV V VI Ekonomia a polityka wprowadzenie Czym jest teoria wyboru

Bardziej szczegółowo

ZAŁOŻENIA. STRONA POPYTOWA (ZAGREGOWANY POPYT P a ): OGÓLNA RÓWNOWAGA RYNKU. STRONA PODAŻOWA (ZAGREGOWANA PODAŻ S a )

ZAŁOŻENIA. STRONA POPYTOWA (ZAGREGOWANY POPYT P a ): OGÓLNA RÓWNOWAGA RYNKU. STRONA PODAŻOWA (ZAGREGOWANA PODAŻ S a ) przeciętny poziom cen MODEL ZAGREGOWANEGO POPYTU I ZAGREGOWANEJ PODAŻY ZAŁOŻENIA Dochód narodowy (Y) jest równy produktowi krajowemu brutto (PKB). Y = K + I + G Neoklasycyzm a keynesizm Badamy zależność

Bardziej szczegółowo

Instytucje gospodarki rynkowej. Blok 12 Pogoń za rentą (rent seeking) za pomocą mechanizmów politycznych

Instytucje gospodarki rynkowej. Blok 12 Pogoń za rentą (rent seeking) za pomocą mechanizmów politycznych Instytucje gospodarki rynkowej Blok 12 Pogoń za rentą (rent seeking) za pomocą mechanizmów politycznych Instytucje społeczne i ich kreatorzy ŁAD ZAPROWADZANY PRYWATNIE (private ordering) ŁAD ZAPROWADZANY

Bardziej szczegółowo

Dr Łukasz Goczek. Uniwersytet Warszawski

Dr Łukasz Goczek. Uniwersytet Warszawski Dr Łukasz Goczek Uniwersytet Warszawski Wpływ podatków na podaż i popyt Co decyduje, kto naprawdę ponosi ciężar podatku Koszty i korzyści wynikające z podatków i dlaczego podatki nakładają koszt, który

Bardziej szczegółowo

- potrafi wymienić. - zna hierarchię podział. - zna pojęcie konsumpcji i konsumenta, - zna pojęcie i rodzaje zasobów,

- potrafi wymienić. - zna hierarchię podział. - zna pojęcie konsumpcji i konsumenta, - zna pojęcie i rodzaje zasobów, WYMAGANIA EDUKACYJNE PRZEDMIOT: Podstawy ekonomii KLASA: I TH NUMER PROGRAMU NAUCZANIA: 2305/T-5 T-3,SP/MEN/1997.07.16 L.p. Dział programu 1. Człowiek - konsument -potrafi omówić podstawy ekonomii, - zna

Bardziej szczegółowo

Determinanty dochodu narodowego. Analiza krótkookresowa

Determinanty dochodu narodowego. Analiza krótkookresowa Determinanty dochodu narodowego Analiza krótkookresowa Produkcja potencjalna i faktyczna Produkcja potencjalna to produkcja, która może być wytworzona w gospodarce przy racjonalnym wykorzystaniu wszystkich

Bardziej szczegółowo

EKONOMIA INTERDYSCYPLINARNA

EKONOMIA INTERDYSCYPLINARNA EKONOMIA INTERDYSCYPLINARNA Zajęcia 3 Ekonomia a polityka Katarzyna Metelska-Szaniawska 15/10/2007 PLAN WYKŁADU I Ekonomia polityczna dzisiaj wprowadzenie II Teoria wyboru publicznego III Przykłady problemów

Bardziej szczegółowo

Ekonomia wykład 03. dr Adam Salomon

Ekonomia wykład 03. dr Adam Salomon Ekonomia wykład 03 dr Adam Salomon Ekonomia: GOSPODARKA RYNKOWA. MAKROEKONOMICZNE PODSTAWY GOSPODAROWANIA Ekonomia dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki, WN AM w Gdyni 2 Rynki makroekonomiczne

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowe stosunki gospodarcze Wykład XII. Bilans płatniczy

Międzynarodowe stosunki gospodarcze Wykład XII. Bilans płatniczy Międzynarodowe stosunki gospodarcze Wykład XII Bilans płatniczy Tomasz Białowąs bialowas@hektor.umcs.lublin.pl Katedra Gospodarki Światowej i Integracji Europejskiej http://msg.umcs.lublin.pl/ Pojęcie

Bardziej szczegółowo

NATURA PRZEDSIĘBIORSTWA

NATURA PRZEDSIĘBIORSTWA INSTYTUCJE GOSPODARKI RYNKOWEJ Jerzy Wilkin i Dominika Milczarek-Andrzejewska KONSPEKT WYKŁADU 11 Nowa teoria mikroekonomiczna Koncepcje przedsiębiorstwa i przedsiębiorczości NATURA PRZEDSIĘBIORSTWA Podstawowe

Bardziej szczegółowo

Teoria Optymalnego Obszaru Walutowego

Teoria Optymalnego Obszaru Walutowego Teoria Optymalnego Obszaru Walutowego dr Grzegorz Tchorek Biuro ds. Integracji ze Strefą Euro, Narodowy Bank Polski Uniwersytet Warszawski, Wydział Zarządzania Poglądy wyrażone przez autora nie stanowią

Bardziej szczegółowo

TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO

TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO Wykład 2 Sektor publiczny oczami ekonomistów Katarzyna Metelska-Szaniawska 27/02/2008 PLAN WYKŁADU I II III Czym jest sektor publiczny? Uzasadnienie ekonomiczne interwencji państwa

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia 1 Wykład 5: Model klasyczny gospodarki (dla przypadku gospodarki zamkniętej)

Makroekonomia 1 Wykład 5: Model klasyczny gospodarki (dla przypadku gospodarki zamkniętej) Makroekonomia 1 Wykład 5: Model klasyczny gospodarki (dla przypadku gospodarki zamkniętej) Gabriela Grotkowska Katedra Makroekonomii i Teorii Handlu Zagranicznego PKB jako miara dobrobytu Produkcja w gospodarce

Bardziej szczegółowo

Powtórzenie z Rozdziału 6: Koszt opodatkowania. W tym rozdziale szukaj odpowiedzi na pytania:

Powtórzenie z Rozdziału 6: Koszt opodatkowania. W tym rozdziale szukaj odpowiedzi na pytania: 8 Koszt opodatkowania R I N C I L E O F MICROECONOMIC F O U R T H E I T I O N N. G R E G O R Y M A N K I W oweroint lides by Ron Cronovich 2007 Thomson outh-western, all rights reserved W tym rozdziale

Bardziej szczegółowo

Wykład XIII. Poprawność motywacyjna

Wykład XIII. Poprawność motywacyjna Wykład XIII Poprawność motywacyjna Ryzyko niewłaściwych zachowań; pokusa nadużycia (ang. moral hazard) Brak dbałości ex post o efekt będący przedmiotem transakcji ex ante; ukryte działanie prowadzi do

Bardziej szczegółowo

INSTYTUCJE GOSPODARKI RYNKOWEJ. dr Andrzej Pieczewski Konsultacje: wtorki, godz pok. A 410

INSTYTUCJE GOSPODARKI RYNKOWEJ. dr Andrzej Pieczewski Konsultacje: wtorki, godz pok. A 410 INSTYTUCJE GOSPODARKI RYNKOWEJ dr Andrzej Pieczewski apieczewski@uni.lodz.pl Konsultacje: wtorki, godz. 18.00-19.30 pok. A 410 Literatura Janina Godłów-Legiędź, Współczesna ekonomia. Ku nowemu paradygmatowi,

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo biznesu - Wykład 5. przedsiębiorstwa a bezpieczeństwo biznesu. Ryzyko

Bezpieczeństwo biznesu - Wykład 5. przedsiębiorstwa a bezpieczeństwo biznesu. Ryzyko Wykład 5. Otoczenie krajowe ekonomiczne. przedsiębiorstwa a bezpieczeństwo biznesu. Ryzyko Ryzyko w działaniu przedsiębiorstwa ze względu na zewnętrzne i wewnętrzne warunki działania.ryzyko ekonomiczne.

Bardziej szczegółowo

SOCJOLOGIA ORGANIZACJI. Dr Jagoda Mrzygłocka- Chojnacka

SOCJOLOGIA ORGANIZACJI. Dr Jagoda Mrzygłocka- Chojnacka SOCJOLOGIA ORGANIZACJI Dr Jagoda Mrzygłocka- Chojnacka 1 SOCJOLOGIA ORGANIZACJI Współczesne społeczeństwo jest społeczeństwem organizacji formalnych, czyli dużymi grupami wtórnymi utworzonymi z myślą o

Bardziej szczegółowo

Czym zajmuje się Organizacja Rynku?

Czym zajmuje się Organizacja Rynku? Czym zajmuje się Organizacja Rynku? Jest to dział Ekonomii, który bada zależno ności między strukturą rynku, zachowaniem firm i ich wynikami. To ujęcie (struktura( struktura-zachowanie-wyniki) zapoczątkowano

Bardziej szczegółowo

Elementy teorii wyboru publicznego. Marek Oramus

Elementy teorii wyboru publicznego. Marek Oramus Elementy teorii wyboru publicznego Marek Oramus Prowadzący Marek Oramus marek.oramus@uek.krakow.pl tel. 12 293 58-40 Konsultacje: Czwartki 10:00-11:00 + do ustalenia Rakowicka 16, pok. 22 Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

6.4. Wieloczynnikowa funkcja podaży Podsumowanie RÓWNOWAGA RYNKOWA Równowaga rynkowa w ujęciu statycznym

6.4. Wieloczynnikowa funkcja podaży Podsumowanie RÓWNOWAGA RYNKOWA Równowaga rynkowa w ujęciu statycznym Spis treœci Przedmowa do wydania ósmego... 11 Przedmowa do wydania siódmego... 12 Przedmowa do wydania szóstego... 14 1. UWAGI WSTĘPNE... 17 1.1. Przedmiot i cel ekonomii... 17 1.2. Ekonomia pozytywna

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Strona1 Anna Irena Szymańska Scenariusz zajęć edukacyjnych nr 2.4 Temat zajęć: Kto ustala ceny, czyli popyt, podaż i równowaga rynkowa 1. Cele lekcji: Uczeń: wyjaśnia znaczenie pojęć: popyt, podaż, cena,

Bardziej szczegółowo

Spis treêci. www.wsip.com.pl

Spis treêci. www.wsip.com.pl Spis treêci Jak by tu zacząć, czyli: dlaczego ekonomia?........................ 9 1. Podstawowe pojęcia ekonomiczne.............................. 10 1.1. To warto wiedzieć już na początku.............................

Bardziej szczegółowo

Streszczenie. Wprowadzenie. Rafał Nagaj Uniwersytet Szczeciński

Streszczenie. Wprowadzenie. Rafał Nagaj Uniwersytet Szczeciński studia i prace wydziału nauk ekonomicznych i zarządzania nr 27 Rafał Nagaj Uniwersytet Szczeciński PRZESŁANKI REGULACJI RYNKÓW W ŚWIETLE TEORII WYBORU PUBLICZNEGO Streszczenie W ramach teorii regulacji

Bardziej szczegółowo

Nazwisko i Imię zł 100 zł 129 zł 260 zł 929 zł 3. Jeżeli wraz ze wzrostem dochodu, maleje popyt na dane dobro to jest to: (2 pkt)

Nazwisko i Imię zł 100 zł 129 zł 260 zł 929 zł 3. Jeżeli wraz ze wzrostem dochodu, maleje popyt na dane dobro to jest to: (2 pkt) Nazwisko i Imię... Numer albumu... A 1. Utrata wartości dobra kapitałowego w ciągu roku będąca rezultatem wykorzystania tego dobra w procesie produkcji nazywana jest: (2 pkt) ujemnym przepływem pieniężnym

Bardziej szczegółowo

Zarys historii myśli ekonomicznej

Zarys historii myśli ekonomicznej Zarys historii myśli ekonomicznej Ekonomia Rok akademicki 2009/2010 Literatura H. Landreth, D.C. Colander, Historia myśli ekonomicznej, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2005, cz. I: rozdz. 3; cz. II:

Bardziej szczegółowo

EKONOMICZNA ANALIZA PRAWA. Piotr Buława Karolina Szmit

EKONOMICZNA ANALIZA PRAWA. Piotr Buława Karolina Szmit EKONOMICZNA ANALIZA PRAWA Piotr Buława Karolina Szmit Warszawa 2012 Spis treści Wstęp... 11 Rozdział pierwszy Narzędzia ekonomisty... 13 1.1. Narzędzia matematyczne... 13 Funkcje i wykresy... 13 Wartości

Bardziej szczegółowo

EKONOMIA TOM 1 WYD.2. Autor: PAUL A. SAMUELSON, WILLIAM D. NORDHAUS

EKONOMIA TOM 1 WYD.2. Autor: PAUL A. SAMUELSON, WILLIAM D. NORDHAUS EKONOMIA TOM 1 WYD.2 Autor: PAUL A. SAMUELSON, WILLIAM D. NORDHAUS Przedmowa CZĘŚĆ I. PODSTAWOWE POJĘCIA Rozdział 1. Podstawy ekonomii 1.1. Wprowadzenie Niedobór i efektywność: bliźniacze tematy ekonomii

Bardziej szczegółowo

Alfred Marshall. Zasady ekonomiki. Jakub Maciejak Piotr Węcławik

Alfred Marshall. Zasady ekonomiki. Jakub Maciejak Piotr Węcławik Alfred Marshall Zasady ekonomiki Jakub Maciejak Piotr Węcławik Alfred Marshall (1842-1924) urodzony w Bermondsey koło Londynu ekonomista, profesor Uniwersytetu w Cambridge autor książki Zasady ekonomiki

Bardziej szczegółowo

Procesy informacyjne zarządzania

Procesy informacyjne zarządzania Procesy informacyjne zarządzania Społeczny ład informacyjny dr inż. Janusz Górczyński 1 Podstawowe pojęcia (1) Informacja, procesy informacyjne i systemy informacyjne odgrywały zawsze istotną rolę w przebiegu

Bardziej szczegółowo

Handel i Finanse, Centrum Europejskie

Handel i Finanse, Centrum Europejskie Handel i Finanse, Centrum Europejskie Jan J. Michalek Cel Cel: zapoznanie studentów z elementami nowej teorii handlu i współczesnej polityki handlowej. Zagadnienia związane z finansami są omówione w czasie

Bardziej szczegółowo

MODEL KONKURENCJI DOSKONAŁEJ.

MODEL KONKURENCJI DOSKONAŁEJ. Wykład 4 Konkurencja doskonała i monopol 1 MODEL KONKURENCJI DOSKONAŁEJ. EFEKTYWNOŚĆ RYNKU. MONOPOL CZYSTY. KONKURENCJA MONOPOLISTYCZNA. 1. MODEL KONKURENCJI DOSKONAŁEJ W modelu konkurencji doskonałej

Bardziej szczegółowo

Katedra Ekonomii i Polityki Gospodarczej

Katedra Ekonomii i Polityki Gospodarczej Katedra Ekonomii i Polityki Gospodarczej Struktura organizacyjna Katedry Ekonomii i Polityki Gospodarczej Kierownik KEiPG: dr hab. Alina Daniłowska, prof. nadz. SGGW Zakład Ekonomii Dr Aldona Zawojska

Bardziej szczegółowo

Gospodarka rynkowa. Rynkowy mechanizm popytu i podaży. Agnieszka Stus

Gospodarka rynkowa. Rynkowy mechanizm popytu i podaży. Agnieszka Stus Gospodarka rynkowa. Rynkowy mechanizm popytu i podaży. Agnieszka Stus Zagadnienia Rynki elastyczne i zmonopolizowane. Funkcje popytu i podaży (położenie, przesunięcie). Równowaga rynkowa. Prawo popytu

Bardziej szczegółowo

Historia, tradycje, oczekiwania i wartości społeczeństwa, w którym działa organizacja; Np. respektowanie praw człowieka

Historia, tradycje, oczekiwania i wartości społeczeństwa, w którym działa organizacja; Np. respektowanie praw człowieka Struktura klasowa Struktura demograficzna Wzorce mobilności Style życia Systemy edukacji, praktyki religijne, handel Struktura zawodów. Historia, tradycje, oczekiwania i wartości społeczeństwa, w którym

Bardziej szczegółowo

I. Podstawowe pojęcia ekonomiczne. /6 godzin /

I. Podstawowe pojęcia ekonomiczne. /6 godzin / PROPOZYCJA ROZKŁADU MATERIAŁU NAUCZANIA PRZEDMIOTU PODSTAWY EKONOMII dla zawodu: technik ekonomista-23,02,/mf/1991.08.09 liceum ekonomiczne, wszystkie specjalności, klasa I, semestr pierwszy I. Podstawowe

Bardziej szczegółowo

Ekonomia. turystyka i rekreacja. Jednostka organizacyjna: Kierunek: Kod przedmiotu: TR L - 4. Rodzaj studiów i profil: Nazwa przedmiotu:

Ekonomia. turystyka i rekreacja. Jednostka organizacyjna: Kierunek: Kod przedmiotu: TR L - 4. Rodzaj studiów i profil: Nazwa przedmiotu: Jednostka organizacyjna: Rodzaj studiów i profil: Nazwa przedmiotu: Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku SYLABUS W ROKU AKADEMICKIM 2012/2013 i 2013/2014 Wydział Turystyki i Rekreacji I stopień,

Bardziej szczegółowo

EKONOMIA. Wykaz podstawowych problemów do studiowania na seminarium doktoranckim rok akademicki 2017/2018

EKONOMIA. Wykaz podstawowych problemów do studiowania na seminarium doktoranckim rok akademicki 2017/2018 EkonomiaProgramDr2017 dr hab. Jerzy Cz. Ossowski Katedra Nauk Ekonomicznych Wydział Zarządzania i Ekonomii Politechnika Gdańska EKONOMIA Wykaz podstawowych problemów do studiowania na seminarium doktoranckim

Bardziej szczegółowo

Negatywne skutki monopolu

Negatywne skutki monopolu Negatywne skutki monopolu Strata dobrobytu społecznego z tytułu: (1) mniejszej produkcji i wyższej ceny (2) kosztów poszukiwania renty, które ponoszą firmy w celu osiągnięcia monopolistycznej pozycji na

Bardziej szczegółowo

Nowa ekonomia instytucjonalna Ronald Coase

Nowa ekonomia instytucjonalna Ronald Coase Nowa ekonomia instytucjonalna Ronald Coase Nowa ekonomia instytucjonalna wywodzi się od artykułu Ronalda Coase a The Nature of the Firm, w którym wprowadzone zostało do analizy ekonomicznej pojęcie kosztów

Bardziej szczegółowo

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć Nazwa modułu: Mikroekonomia Rok akademicki: 2013/2014 Kod: GIP-1-103-s Punkty ECTS: 4 Wydział: Górnictwa i Geoinżynierii Kierunek: Zarządzanie i Inżynieria Produkcji Specjalność: - Poziom studiów: Studia

Bardziej szczegółowo

REGULACJA GLOBALNYCH RYNKÓW Z PERSPEKTYWY NOWEJ EKONOMII POLITYCZNEJ

REGULACJA GLOBALNYCH RYNKÓW Z PERSPEKTYWY NOWEJ EKONOMII POLITYCZNEJ Jolanta Szapiel Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu REGULACJA GLOBALNYCH RYNKÓW Z PERSPEKTYWY NOWEJ EKONOMII POLITYCZNEJ Wprowadzenie W ostatnich kilku dekadach zaobserwowano dynamiczny proces integracji

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet Warszawski Mikroekonomia zaawansowana Studia zaoczne dr Olga Kiuila LEKCJA 7

Uniwersytet Warszawski Mikroekonomia zaawansowana Studia zaoczne dr Olga Kiuila LEKCJA 7 LEKCJA 7 ZDOLNOŚCI PRODUKCYJNE Inwestując w kapitał trwały zwiększamy pojemność produkcyjną (czyli maksymalną wielkość produkcji) i tym samym możemy próbować wpływać na decyzje konkurencyjnych firm. W

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia 1 Wykład 5: Klasyczny model gospodarki zamkniętej

Makroekonomia 1 Wykład 5: Klasyczny model gospodarki zamkniętej Makroekonomia 1 Wykład 5: Klasyczny model gospodarki zamkniętej Gabriela Grotkowska Katedra Makroekonomii i Teorii Handlu Zagranicznego PKB jako miara dobrobytu Produkcja w gospodarce Mierzyć już umiemy,

Bardziej szczegółowo

Wykaz skrótów... Bibliografia... Wykaz cytowanych orzeczeń... Wstęp Problematyka Cel badawczy Struktura Tezy

Wykaz skrótów... Bibliografia... Wykaz cytowanych orzeczeń... Wstęp Problematyka Cel badawczy Struktura Tezy Wykaz skrótów... Bibliografia... Wykaz cytowanych orzeczeń... Wstęp... 1 XI XIII XXI 1. Problematyka... 1 2. Cel badawczy... 2 3. Struktura... 3 4. Tezy... 4 5. Uwagi metodologiczne... 4 6. Uwagi terminologiczne...

Bardziej szczegółowo

Spis treści (skrócony)

Spis treści (skrócony) Spis treści (skrócony) WSTĘP Rozdział 1. SPOŁECZNY PROCES GOSPODAROWANIA A EKONOMIA (Jerzy Wilkin) 1.1. Potrzeby człowieka i moŝliwości ich zaspokajania 1.2. Gospodarowanie, ekonomizacja działań ludzkich

Bardziej szczegółowo

Dr hab. Magdalena Knapińska, prof. nadzw. UEP Katedra Makroekonomii i Historii Myśli Ekonomicznej

Dr hab. Magdalena Knapińska, prof. nadzw. UEP Katedra Makroekonomii i Historii Myśli Ekonomicznej Dr hab. Magdalena Knapińska, prof. nadzw. UEP Katedra Makroekonomii i Historii Myśli Ekonomicznej Terminy konsultacji: E-mail: magdalena.knapinska@ue.poznan.pl Inne przedmioty: Makroekonomia (wykłady i

Bardziej szczegółowo

EKONOMICZNA ROLA PAŃSTWA W UJĘCIU NOWEJ EKONOMII POLITYCZNEJ

EKONOMICZNA ROLA PAŃSTWA W UJĘCIU NOWEJ EKONOMII POLITYCZNEJ GABRIELA PRZESŁAWSKA EKONOMICZNA ROLA PAŃSTWA W UJĘCIU NOWEJ EKONOMII POLITYCZNEJ GŁÓWNE NURTY TEORII WYBORU PUBLICZNEGO Celem niniejszych rozważań jest ukazanie istoty działań państwa w sferze gospodarczej,

Bardziej szczegółowo

Mikroekonomia. Wykład 8

Mikroekonomia. Wykład 8 Mikroekonomia Wykład 8 Efekty zewnętrzne Dotychczas zakładaliśmy, że wszystkie interakcje między konsumentami a producentami dokonywały się poprzez rynek: Zysk firmy zależy wyłącznie od zmiennych znajdujących

Bardziej szczegółowo

1. Które z następujących funkcji produkcji cechują się stałymi korzyściami ze skali? (1) y = 3x 1 + 7x 2 (2) y = x 1 1/4 + x 2

1. Które z następujących funkcji produkcji cechują się stałymi korzyściami ze skali? (1) y = 3x 1 + 7x 2 (2) y = x 1 1/4 + x 2 1. Które z następujących funkcji produkcji cechują się stałymi korzyściami ze skali? (1) y = 3x 1 + 7x 2 (2) y = x 1 1/4 + x 2 1/3 (3) y = min{x 1,x 2 } + min{x 3,x 4 } (4) y = x 1 1/5 x 2 4/5 a) 1 i 2

Bardziej szczegółowo

Popyt i podaż w ochronie zdrowia. Ewelina Nojszewska (SGH, NFZ)

Popyt i podaż w ochronie zdrowia. Ewelina Nojszewska (SGH, NFZ) Popyt i podaż w ochronie zdrowia Ewelina Nojszewska (SGH, NFZ) Ochrona zdrowia i ekonomia (zdrowia): -Analiza ekonomiczna w ochronie zdrowia -Ocena ekonomiczna w ochronie zdrowia Ochrona zdrowia i gospodarka

Bardziej szczegółowo

Wykład I. Interwencje rządowe na rynku

Wykład I. Interwencje rządowe na rynku Wykład I Interwencje rządowe na rynku O czym będzie mowa? odatki Od ilości Od wartości Od zysku Ryczałtowy ubsydia Ograniczenia ilościowe Cła rzykłady: afera hazardowa, WR UE odatek jednostkowy (np. akcyza)

Bardziej szczegółowo

Ekonomia polityczna. Ekonomia polityczna. integracji europejskiej. Katarzyna Metelska-Szaniawska. Wykład 9

Ekonomia polityczna. Ekonomia polityczna. integracji europejskiej. Katarzyna Metelska-Szaniawska. Wykład 9 Ekonomia polityczna Katarzyna Metelska-Szaniawska Wykład 9 Ekonomia polityczna integracji europejskiej Ważne pytania/tematy Wpływ czynników ekonomicznych i politycznych na: proces integracji europejskiej

Bardziej szczegółowo

WYKŁAD 2. Problemy makroekonomii i wielkości makroekonomiczne

WYKŁAD 2. Problemy makroekonomii i wielkości makroekonomiczne WYKŁAD 2 Problemy makroekonomii i wielkości makroekonomiczne PLAN WYKŁADU Przedmiot makroekonomii Wzrost gospodarczy stagnacja wahania koniunktury Inflacja bezrobocie Krzywa Phillipsa (inflacja a bezrobocie)

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Płocku Instytut Nauk Ekonomicznych i Informatyki KARTA PRZEDMIOTU Część A

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Płocku Instytut Nauk Ekonomicznych i Informatyki KARTA PRZEDMIOTU Część A Przedmiot: Mikroekonomia Wykładowca odpowiedzialny za przedmiot: dr Barbara Felic Cele zajęć z przedmiotu: Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Płocku Instytut Nauk Ekonomicznych i Informatyki KARTA PRZEDMIOTU

Bardziej szczegółowo

Imiona, nazwiska oraz tytuły/stopnie członków zespołu dydaktycznego Iwona Turowska / dr

Imiona, nazwiska oraz tytuły/stopnie członków zespołu dydaktycznego Iwona Turowska / dr Tryb studiów Niestacjonarne Nazwa kierunku studiów Finanse i Rachunkowość Poziom studiów Stopień pierwszy Rok studiów/ semestr II/III i IV Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Suwałkach SYLLABUS na rok akademicki

Bardziej szczegółowo

PRODUCENT (PRZEBSIĘBIORSTWO) państwowe lokalne indywidualne zbiorowe (spółki ) 3. Jak należy rozumieć prawo zmniejszającego się przychodu?

PRODUCENT (PRZEBSIĘBIORSTWO) państwowe lokalne indywidualne zbiorowe (spółki ) 3. Jak należy rozumieć prawo zmniejszającego się przychodu? A) Pytania sprawdzające: 1. Kogo uważamy za producenta? PRODUCENT zorganizowany w formie przedsiębiorstwa. Powstał w drodze ewolucji. To podmiot sfery realnej. Aktywny uczestnik procesów rynkowych. Realizuje

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Politechnika Częstochowska, Wydział Zarządzania Nazwa przedmiotu: Ekonomia Ekonomy Kierunek: Rodzaj przedmiotu: obieralny Rodzaj zajęć: wykład, ćwiczenia Matematyka Poziom kwalifikacji: I stopnia Liczba

Bardziej szczegółowo

niestacjonarne IZ2106 Liczba godzin Wykład Ćwiczenia Laboratorium Projekt Seminarium Studia stacjonarne 30 0 0 0 0 Studia niestacjonarne 24 0 0 0 0

niestacjonarne IZ2106 Liczba godzin Wykład Ćwiczenia Laboratorium Projekt Seminarium Studia stacjonarne 30 0 0 0 0 Studia niestacjonarne 24 0 0 0 0 1. Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Kod kursu Ekonomia stacjonarne ID1106 niestacjonarne IZ2106 Liczba godzin Wykład Ćwiczenia Laboratorium Projekt Seminarium Studia stacjonarne 0 0 0 0 0 Studia niestacjonarne

Bardziej szczegółowo

Instytucje gospodarki rynkowej. Polityka a ekonomia. Dobra publiczne i wybór publiczny Blok 9

Instytucje gospodarki rynkowej. Polityka a ekonomia. Dobra publiczne i wybór publiczny Blok 9 Instytucje gospodarki rynkowej Polityka a ekonomia. Dobra publiczne i wybór publiczny Blok 9 Dobra prywatne a dobra publiczne DOBRA PRYWATNE Konsumpcja o charakterze rywalizacyjnym Możliwość wykluczenia

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne przedmiot "Podstawy ekonomii" Dział I Gospodarka, pieniądz. dopuszczający

Wymagania edukacyjne przedmiot Podstawy ekonomii Dział I Gospodarka, pieniądz. dopuszczający Wymagania edukacyjne przedmiot "Podstawy ekonomii" Dział I Gospodarka, pieniądz. wyróżnić potrzeby ekonomiczne, wymienić podstawowe rodzaje środków zaspokajających potrzeby, rozróżnić podstawowe zasoby

Bardziej szczegółowo

Instytucje gospodarki rynkowej. Polityka a ekonomia. Dobra publiczne i wybór publiczny Blok 9

Instytucje gospodarki rynkowej. Polityka a ekonomia. Dobra publiczne i wybór publiczny Blok 9 Instytucje gospodarki rynkowej Polityka a ekonomia. Dobra publiczne i wybór publiczny Blok 9 Dobra prywatne a dobra publiczne DOBRA PRYWATNE Konsumpcja o charakterze rywalizacyjnym Możliwość wykluczenia

Bardziej szczegółowo

Wzrost gospodarczy definicje

Wzrost gospodarczy definicje Wzrost gospodarczy Wzrost gospodarczy definicje Przez wzrost gospodarczy rozumiemy proces powiększania podstawowych wielkości makroekonomicznych w gospodarce, a w szczególności proces powiększania produkcji

Bardziej szczegółowo

MAKROEKONOMIA 2. Wykład 2. Dynamiczny model DAD/DAS. Dagmara Mycielska Joanna Siwińska - Gorzelak

MAKROEKONOMIA 2. Wykład 2. Dynamiczny model DAD/DAS. Dagmara Mycielska Joanna Siwińska - Gorzelak MAKROEKONOMIA 2 Wykład 2. Dynamiczny model DAD/DAS Dagmara Mycielska Joanna Siwińska - Gorzelak Plan wykładu Uwzględnienie dynamiki w modelu AD/AS. Modelowanie wpływu zakłóceń lub zmian polityki gospodarczej

Bardziej szczegółowo

Diagnozowanie problemów społecznych. Stanisław W. Kłopot

Diagnozowanie problemów społecznych. Stanisław W. Kłopot Diagnozowanie problemów społecznych Stanisław W. Kłopot Definicja problemu społecznego R. Maris definiuje problemy społeczne jako ogólne wzory zachowania ludzkiego lub warunków społecznych, które są postrzegane

Bardziej szczegółowo

STUDIA DRUGIEGO STOPNIA

STUDIA DRUGIEGO STOPNIA Załącznik do uchwały nr 91 Senatu SGH z dnia 25 lutego 2009 r. STANDARDY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW EKONOMICZNA ANALIZA PRAWA (European Master of Law and Economics) STUDIA DRUGIEGO STOPNIA I. WYMAGANIA

Bardziej szczegółowo

Współczesna makroekonomia a teoria dynamicznej gospodarki / Józef Chmiel. Warszawa, cop Spis treści

Współczesna makroekonomia a teoria dynamicznej gospodarki / Józef Chmiel. Warszawa, cop Spis treści Współczesna makroekonomia a teoria dynamicznej gospodarki / Józef Chmiel. Warszawa, cop. 2017 Spis treści Przedmowa 9 Wprowadzenie 10 Część I. Główne kierunki ekonomii a teoria dynamicznej gospodarki 25

Bardziej szczegółowo

Inwestycje (I) Konsumpcja (C)

Inwestycje (I) Konsumpcja (C) Determinanty dochodu narodowego Zadanie 1 Wypełnij podaną tabelę, wiedząc, że wydatki konsumpcyjne stanowią 80% dochody narodowego, inwestycje są wielkością autonomiczną i wynoszą 1.000. Produkcja i dochód

Bardziej szczegółowo

Książka została wydana dzięki dotacji Instytutu Wsi i Rolnictwa Polskiej Akademii Nauk w Warszawie

Książka została wydana dzięki dotacji Instytutu Wsi i Rolnictwa Polskiej Akademii Nauk w Warszawie Recenzja: prof. dr hab. Janina Godłów-Legiędź Projekt okładki: Katarzyna Juras Zdjęcie na okładce: Fotolia anyaberkut Redaktor prowadzący: Łukasz Żebrowski Redakcja i korekta: Claudia Snochowska-Gonzalez

Bardziej szczegółowo

2010 W. W. Norton & Company, Inc. Monopol

2010 W. W. Norton & Company, Inc. Monopol 2010 W. W. Norton & Company, Inc. Monopol Monopol Jeden sprzedawca. Krzywa popytu jaką napotyka monopolista (opadająca) to krzywa popytu rynkowego. Monopolista może zmienić cenę rynkową produktu dostosowując

Bardziej szczegółowo

1. Proces integracji europejskiej

1. Proces integracji europejskiej Ekonomia polityczna Jerzy Wilkin i Dominika Milczarek-Andrzejewska Konspekt wykładu 9 Ekonomia polityczna integracji europejskiej EP integracji europejskiej wpływ czynników ekonomicznych i politycznych

Bardziej szczegółowo

Prezes Rady Ministrów uwarunkowania administracyjnoprawne. Maciej M. Sokołowski WPiA UW

Prezes Rady Ministrów uwarunkowania administracyjnoprawne. Maciej M. Sokołowski WPiA UW Prezes Rady Ministrów uwarunkowania administracyjnoprawne Maciej M. Sokołowski WPiA UW Prezes Rady Ministrów uwagi ogólne Przewodniczący Rady Ministrów Samodzielny organ administracji PRM Konstytucja RP

Bardziej szczegółowo

E f e k t y z e w n ę t r z n e

E f e k t y z e w n ę t r z n e EFEKTY ZEWNĘTRZNE I DOBRA PUBLICZNE E f e k t y z e w n ę t r z n e Gdy część kosztów społecznych produkcji ponoszą lub część korzyści społecznych odnoszą podmioty nie uczestniczące bezpośrednio w procesie

Bardziej szczegółowo

Podaż, popyt i polityka państwa

Podaż, popyt i polityka państwa 6 odaż, popyt i polityka państwa R I N C I L E O F MICROECONOMIC F O U R T H E I T I O N N. G R E G O R Y M A N K I W oweroint lides by Ron Cronovich 27 Thomson outh-western, all rights reserved W tym

Bardziej szczegółowo

Dr Adam Wasilewski Dr Marcin Gospodarowicz Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej Państwowy Instytut Badawczy.

Dr Adam Wasilewski Dr Marcin Gospodarowicz Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej Państwowy Instytut Badawczy. Dr Adam Wasilewski Dr Marcin Gospodarowicz Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej Państwowy Instytut Badawczy Józefów, 2014 Cel Podstawy teoretyczne i metodyka badań Wyniki badań Podsumowanie

Bardziej szczegółowo

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. Joseph Schumpeter

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. Joseph Schumpeter Historia ekonomii Mgr Robert Mróz Joseph Schumpeter 08.12.2016 Joseph Schumpeter (1883 1950) Uczeń von Wiesera i Böhm-Bawerka, ale nie da się go wpisać w ramy szkoły austriackiej Doceniał Marksa, ale nie

Bardziej szczegółowo

Mikroekonomia. Wykład 5

Mikroekonomia. Wykład 5 Mikroekonomia Wykład 5 Model czystej wymiany Brak produkcji, tylko zasoby początkowe, czyli nie wiadomo jak czynniki produkcji zostały przekształcone w produkt końcowy. Równowaga ogólna: wszystkie rynki

Bardziej szczegółowo

Rola państwa w gospodarce

Rola państwa w gospodarce Rola państwa w gospodarce Wykład 7 WNE UW Jerzy Wilkin Pojęcie państwa w ekonomii Państwo jako podmiot gospodarczy; Państwo i rynek jako komplementarne i substytucyjne regulatory gospodarki; Państwo minimalne,

Bardziej szczegółowo

Determinanty dochody narodowego. Analiza krótkookresowa

Determinanty dochody narodowego. Analiza krótkookresowa Determinanty dochody narodowego. Analiza krótkookresowa Ujęcie popytowe Według Keynesa, dosyć częstą sytuacją w gospodarce rynkowej jest niepełne wykorzystanie czynników produkcji. W związku z tym produkcja

Bardziej szczegółowo

Imiona, nazwiska oraz tytuły/stopnie członków zespołu dydaktycznego Iwona Turowska / dr; Jolanta Woronko / mgr

Imiona, nazwiska oraz tytuły/stopnie członków zespołu dydaktycznego Iwona Turowska / dr; Jolanta Woronko / mgr Tryb studiów Niestacjonarne Nazwa kierunku studiów Finanse i Rachunkowość Poziom studiów Stopień pierwszy Rok studiów/ semestr I/I, II Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Suwałkach SYLLABUS na rok akademicki

Bardziej szczegółowo

Istota funkcjonowania przedsiębiorstwa produkcyjnego. dr inż. Andrzej KIJ

Istota funkcjonowania przedsiębiorstwa produkcyjnego. dr inż. Andrzej KIJ Istota funkcjonowania przedsiębiorstwa produkcyjnego dr inż. Andrzej KIJ 1 Popyt rynkowy agregacja krzywych popytu P p2 p1 D1 q1 D2 q2 Q 2 Popyt rynkowy agregacja krzywych popytu P p2 p1 D1 +D2 D1 D2 q1

Bardziej szczegółowo

MODEL IS LM POPYT GLOBALNY A STOPA PROCENTOWA. Wzrost stopy procentowej zmniejsza popyt globalny. Spadek stopy procentowej zwiększa popyt globalny.

MODEL IS LM POPYT GLOBALNY A STOPA PROCENTOWA. Wzrost stopy procentowej zmniejsza popyt globalny. Spadek stopy procentowej zwiększa popyt globalny. MODEL IS LM POPYT GLOBALNY A STOPA PROCENTOWA Wzrost stopy procentowej zmniejsza popyt globalny. Spadek stopy procentowej zwiększa popyt globalny. Uzasadnienie: wysoka stopa procentowa zmniejsza popyt

Bardziej szczegółowo

KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA

KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA PODSTAWOWE POJĘCIA Przedsiębiorstwo - wyodrębniona jednostka gospodarcza wytwarzająca dobra lub świadcząca usługi. Cel przedsiębiorstwa - maksymalizacja zysku Nakład czynniki

Bardziej szczegółowo

Polityka fiskalna państwa

Polityka fiskalna państwa Polityka fiskalna państwa Ekonomia - Wykład 10 WNE UW Jerzy Wilkin Finanse publiczne i polityka fiskalna główne składniki i funkcje Sektor publiczny, jego składniki, znaczenie i źródła finansowania. Finanse

Bardziej szczegółowo

WSTĘP DO EKONOMII. Jerzy Wilkin. Wydział Nauk Ekonomicznych UW. Wykład 1. J.Wilkin - EKONOMIA

WSTĘP DO EKONOMII. Jerzy Wilkin. Wydział Nauk Ekonomicznych UW. Wykład 1. J.Wilkin - EKONOMIA WSTĘP DO EKONOMII Jerzy Wilkin Wydział Nauk Ekonomicznych UW Wykład 1 Podstawowe informacje o wykładzie Zajęcia odbywają się tylko w formie wykładu; ważne jest nabywanie umiejętności słuchania, rozumienia

Bardziej szczegółowo

Podstawy metodologiczne ekonomii

Podstawy metodologiczne ekonomii Jerzy Wilkin Wykład 2 Podstawy metodologiczne ekonomii Modele w ekonomii Rzeczywistość gospodarcza a jej teoretyczne odwzorowanie Model konstrukcja teoretyczna, będąca uproszczonym odwzorowaniem rzeczywistości

Bardziej szczegółowo

Bogusław Fiedor Prawa własności a proces transformacji gospodarczej. Spojrzenie z perspektywy nowej ekonomii instytucjonalnej

Bogusław Fiedor Prawa własności a proces transformacji gospodarczej. Spojrzenie z perspektywy nowej ekonomii instytucjonalnej Bogusław Fiedor Prawa własności a proces transformacji gospodarczej. Spojrzenie z perspektywy nowej ekonomii instytucjonalnej Teoria praw własności stanowi jeden z podstawowych składników obok teorii kosztów

Bardziej szczegółowo

Monopol statyczny. Problem monopolisty: Π(q) = p(q)q c(q)

Monopol statyczny. Problem monopolisty: Π(q) = p(q)q c(q) Monopol Jest jedna firma Sama ustala cenę powyżej kosztu krańcowego Zyski nadzwyczajne (największe osiągalne) Stoi przed podobnymi ograniczeniami co firmy doskonale konkurencyjne: -Ograniczenia technologiczne

Bardziej szczegółowo

Księgarnia PWN: Pod red. Romana Milewskiego - Elementarne zagadnienia ekonomii. Spis treści

Księgarnia PWN: Pod red. Romana Milewskiego - Elementarne zagadnienia ekonomii. Spis treści Księgarnia PWN: Pod red. Romana Milewskiego - Elementarne zagadnienia ekonomii Spis treści Od autorów....................................... 13 Rozdział I. Podstawowe pojęcia i przedmiot ekonomii..............

Bardziej szczegółowo