EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI"

Transkrypt

1 EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI Wykład 10 Pogoń za rentą Katarzyna Metelska-Szaniawska

2 PLAN ZAJĘĆ I II III IV Pojęcie renty Teoria pogoni za rentą Przykłady Podsumowanie 2

3 I Pojęcie renty pojęcie renty w ekonomii ekonomia klasyczna: korzyść z posiadania rzadkich zasobów, np. renta gruntowa nadwyżka przychodów ponad koszty produkcji, wynagrodzenie czynnika produkcji renta ekonomiczna? pogoń za rentą korzystna dla gospodarki (renta naturalna) 3

4 I Pojęcie renty pojęcie renty politycznej zysk z wykorzystania ograniczonych zasobów do politycznych zabiegów nakierowanych na przechwycenie dodatkowych korzyści dzięki odpowiednim decyzjom organów władzy forma redystrybucji dochodów w społeczeństwie pogoń za rentą niekorzystna dla gospodarki (renta sztuczna) 4

5 II Teoria pogoni za rentą wprowadzenie rent seeking a profit seeking pogoń za rentą jako wyraz racjonalnej działalności jednostek podstawowe źródła: G. Tullock (1967), The Welfare Costs of Tariffs, Monopolies and Theft, Western Economic Journal, nr 5. A.O. Krueger (1974), The Political Economy of the Rent-Seeking Society, American Economic Review, nr 3. R.A. Posner (1975), The Social Costs of Monopoly and Regulation, Journal of Political Economy, nr 4. 5

6 II Teoria pogoni za rentą miejsce teorii pogoni za rentą w ekonomii teoria interwencjonizmu państwowego i regulacji teoria monopolu i oligopolu (organizacja rynku) ekonomiczna teoria grup interesu i koalicji dystrybucyjnych ekonomiczna teoria biurokracji ekonomiczna teoria demokracji 6

7 II Teoria pogoni za rentą społeczne koszty ceł (Tullock, 1967) 7

8 II Teoria pogoni za rentą społeczne koszty ceł (Tullock, 1967) straty w dobrobycie wynikające ze spadku konsumpcji dobra nieefektywne zużycie zasobów do produkcji dobra chronionego cłami koszty transakcyjne systemu celnego koszty zasobów zaangażowanych w uzyskanie renty politycznej 8

9 II Teoria pogoni za rentą społeczne koszty kradzieży (Tullock, 1967) 9

10 II Teoria pogoni za rentą społeczne koszty kradzieży (Tullock, 1967) nie tylko transfer bogactwa od jednych do drugich obejmują koszty zasobów zaangażowanych przez złodzieja (AA CD) i przez potencjalne ofiary kradzieży w celu ochrony przez kradzieżą (analogiczny prostokąt) koszty te można zmniejszyć poprzez odpowiednie rozwiązania instytucjonalne 10

11 II Teoria pogoni za rentą dlaczego ustanawiane są prawa własności? Stan natury ROLNIK KUKURYDZA WYHODOWANA KUKURYDZA UZYSKANA Z KRADZIEŻY KUKURYDZA UTRACONA W DRODZE KRADZIEŻY KONSUMPCJA KUKURYDZY NETTO A B Suma Społeczeństwo obywatelskie ROLNIK WARTOŚĆ GROŹBY UDZIAŁ W NADWYŻCE KONSUMPCJA KUKURYDZY NETTO A B Suma Źródło: Cooter i Ulen (2004; str ). 11

12 II Teoria pogoni za rentą skutki pogoni za rentą (Krueger, 1974) funkcjonowanie gospodarki poniżej krzywej możliwości produkcyjnych rozbieżności miedzy prywatnym i społecznym kosztem niektórych form działalności straty w dobrobycie społecznym związane z wprowadzeniem ograniczenia ilościowego są zdecydowanie większe niż w przypadku taryfowego odpowiednika oszacowana wysokość rent: Indie (1964) > 7,3% PKB Turcja (1968, lic.) ~ 15% PKB 12

13 II Teoria pogoni za rentą koszty społeczne regulacji monopolu (Posner, 1975) dążenie do monopolu ~ pogoń za rentą wartość zasobów zaangażowanych w działalność antymonopolową > wartość zasobów przeznaczonych na dążenie do pozycji monopolu USA (1960): koszty społeczne monopolu 0,6% PNB koszty społeczne regulacji monopolu 1,7% PNB 13

14 III Przykłady sposoby przechwytywania renty politycznej legalne metody nacisku politycznego, np. uregulowany prawnie lobbing, wspieranie kampanii wyborczych nielegalne metody nacisku politycznego, np. korupcja 14

15 III Przykłady instrumenty interwencji państwa szczególne podatne na pogoń za rentą rozbudowana polityka handlowa skomplikowane i zbiurokratyzowane procedury uruchamiania działalności gospodarczej instrumenty regulacji procesów gospodarczych skomplikowana, zmienna i nadmiernie eksploatacyjna polityka podatkowa zamówienia publiczne subsydia 15

16 III Przykłady przykład polityki rolnej instrumenty interwencyjne: sztucznie ustalane ceny produktów rolnych cła, kontyngenty, subsydia eksportowe publicznie organizowany skup i magazynowanie produktów rolnych limitowanie produkcji bezpośrednie płatności dla rolników subsydiowanie rent i emerytur rolniczych 16

17 III Przykłady przykład korupcji kategorie korupcji (Robinson, 1998) korupcja incydentalna korupcja instytucjonalna korupcja systemowa niektóre przyczyny korupcji protekcjonizm złożoność przepisów dotyczących uruchomienia i prowadzenia działalności gospodarczej uwarunkowania polityczne i społeczne 17

18 III Przykłady przykład korupcji skutki korupcji transfer nieuzasadnionych korzyści do urzędników wykorzystywanie zasobów do działalności bezpośrednio nieproduktywnej osłabienie instytucji państwowych i przestrzegania prawa podważenie zaufania społecznego do władzy i jej legitymizacji obciążenie dla aktorów gospodarczych zmuszonych do płacenia łapówek system gospodarczy nieprzejrzysty, nieprzewidywalny i niesprawny negatywny wpływ na wzrost gospodarczy 18

19 III Przykłady pogoń za rentą w Polsce lat (Sztaba, 2002) fundusze celowe rozbudowana pomoc publiczna dla przedsiębiorstw państwowych koncesjonowanie działalności gospodarczej utrzymywanie znacznego zakresu monopolu państwowego tworzenie specjalnych stref ekonomicznych protekcjonizm handlowy 19

20 III Przykłady politycy i urzędnicy w pogoni za rentą powiązania polityków ze sferą gospodarczą opóźnianie wydawania aktów wykonawczych do ustaw instrumentalne traktowanie prawa (np. vacatio legis i prawo działające wstecz) 20

21 IV Podsumowanie społeczno-gospodarcze skutki pogoni za rentą straty społeczne związane z wykorzystywaniem zasobów do działalności nieprodukcyjnej utrzymywanie poziomu PKB poniżej granicy możliwości produkcyjnych rozwarstwienie dochodów (sprawiedliwość społeczna?) wypaczanie parametrów ekonomicznych, co zakłóca prawidłowość sygnałów w gospodarce i prowadzi do nieefektywnej alokacji zasobów wypaczanie i degenerowanie struktur instytucjonalnych państwa i gospodarki intensyfikacja działalności grup interesu (także nielegalnej) 21

22 IV Podsumowanie metody ograniczania pogoni za rentą ograniczenie regulacyjnej roli państwa w gospodarce zwiększenie otwartości gospodarki na współpracę z zagranicą poprawa obiegu informacji w gospodarce i społeczeństwie decentralizacja funkcji publicznych, uprawnień decyzyjnych i finansów państwa konsolidacja demokracji i wzmocnienie roli społeczeństwa obywatelskiego 22

23 POLECANA LITERATURA Wilkin (2012), rozdział 10 i pozycje tam powołane S. Sztaba (2002), Aktywne poszukiwanie renty. Teoria, przykłady historyczne, przejawy w polskiej gospodarce lat dziewięćdziesiątych, Warszawa: Szkoła Główna Handlowa. A. Zybertowicz, B. Pilitowski (2008), Polityczna pogoń za rentą: Peryferyjna czy strukturalna patologia polskiej transformacji?, materiały pokonferencyjne, 23

Polityka handlowa i protekcjonizm w handlu zagranicznym

Polityka handlowa i protekcjonizm w handlu zagranicznym 215-6-9 Tematyka wykładu Polityka handlowa i protekcjonizm w handlu zagranicznym Handel Zagraniczny Wykłady Narzędzia polityki handlowej taryfowe i pozataryfowe. Ekonomiczne skutki polityki handlowej.

Bardziej szczegółowo

EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI

EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI Wykład 1 Homo Oeconomicus w świecie polityki wprowadzenie do ekonomicznej analizy polityki Katarzyna Metelska-Szaniawska SPRAWY ORGANIZACYJNE wykład + ćwiczenia strona przedmiotu:

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Rozdział I ELEMENTARNE POJĘCIA I PRZEDMIOT EKONOMII

Spis treści. Rozdział I ELEMENTARNE POJĘCIA I PRZEDMIOT EKONOMII Spis treści Rozdział I ELEMENTARNE POJĘCIA I PRZEDMIOT EKONOMII Wstępne określenie przedmiotu ekonomii 7 Ekonomia a inne nauki 9 Potrzeby ludzkie, produkcja i praca, środki produkcji i środki konsumpcji,

Bardziej szczegółowo

Handel międzynarodowy teoria, korzyści, ograniczenia. Jerzy Wilkin Wprowadzenie do ekonomii WNE UW

Handel międzynarodowy teoria, korzyści, ograniczenia. Jerzy Wilkin Wprowadzenie do ekonomii WNE UW Handel międzynarodowy teoria, korzyści, ograniczenia Jerzy Wilkin Wprowadzenie do ekonomii WNE UW Struktura wykładu Dlaczego istnieje handel międzynarodowy? Funkcja produkcji i możliwości produkcyjne gospodarki;

Bardziej szczegółowo

Płatności bezpośrednie w rolnictwie a koncepcja pogoni za rentą. Monika Utzig

Płatności bezpośrednie w rolnictwie a koncepcja pogoni za rentą. Monika Utzig Płatności bezpośrednie w rolnictwie a koncepcja pogoni za rentą 123 ROCZNIKI Naukowe ekonomii ROLNICtwa i rozwoju obszarów wiejskich, T. 100, z. 3, 2013 Płatności bezpośrednie w rolnictwie a koncepcja

Bardziej szczegółowo

Pogoń za rentą. Przetargi

Pogoń za rentą. Przetargi Pogoń za rentą Przetargi Nazewnictwo Renta Adam Smith (1729-1790) Podział dochodów na trzy grupy: Zyski - dochody z przedsiębiorczości - ryzykowne z natury Płace - nie obarczone ryzykiem (jeżeli jest praca)

Bardziej szczegółowo

Ś W I A TEORIA I PRAKTYKA Z PERSPEKTYW RACJONALNYCH WYBORÓW EKONOMICZNYCH. Eugeniusz M. Pluciński

Ś W I A TEORIA I PRAKTYKA Z PERSPEKTYW RACJONALNYCH WYBORÓW EKONOMICZNYCH. Eugeniusz M. Pluciński Ś W I A E U R O P A P O L S K A TEORIA I PRAKTYKA Z PERSPEKTYW RACJONALNYCH WYBORÓW EKONOMICZNYCH Eugeniusz M. Pluciński BYDGOSZCZ - KRAKÓW 2008 SPIS TREŚCI WSTĘP 9 CZĘŚCI WPROWADZENIE DO EKONOMII GOSPODARKI

Bardziej szczegółowo

TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO

TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO Wykład 2 Sektor publiczny oczami ekonomistów Katarzyna Metelska-Szaniawska 27/02/2008 PLAN WYKŁADU I II III Czym jest sektor publiczny? Uzasadnienie ekonomiczne interwencji państwa

Bardziej szczegółowo

Dr hab. Magdalena Knapińska, prof. nadzw. UEP Katedra Makroekonomii i Historii Myśli Ekonomicznej

Dr hab. Magdalena Knapińska, prof. nadzw. UEP Katedra Makroekonomii i Historii Myśli Ekonomicznej Dr hab. Magdalena Knapińska, prof. nadzw. UEP Katedra Makroekonomii i Historii Myśli Ekonomicznej Terminy konsultacji: E-mail: magdalena.knapinska@ue.poznan.pl Inne przedmioty: Makroekonomia (wykłady i

Bardziej szczegółowo

Katedra Prawa Rolnego Prawo rolne

Katedra Prawa Rolnego Prawo rolne Katedra Prawa Rolnego Prawo rolne 1. Prawne instrumenty polityki rolnej (w szczególności reglamentacja produkcji rolnej i rejestry produkcji limitowanej) 2. Prawo rolne, jego przedmiot i definicje 3. Prawo

Bardziej szczegółowo

EKONOMIA TOM 1 WYD.2. Autor: PAUL A. SAMUELSON, WILLIAM D. NORDHAUS

EKONOMIA TOM 1 WYD.2. Autor: PAUL A. SAMUELSON, WILLIAM D. NORDHAUS EKONOMIA TOM 1 WYD.2 Autor: PAUL A. SAMUELSON, WILLIAM D. NORDHAUS Przedmowa CZĘŚĆ I. PODSTAWOWE POJĘCIA Rozdział 1. Podstawy ekonomii 1.1. Wprowadzenie Niedobór i efektywność: bliźniacze tematy ekonomii

Bardziej szczegółowo

11. POLITYKA MIKROEKONOMICZNA Istota podstawowych problemów praktyki mikroekonomicznej Polityka mikroekonomiczna

11. POLITYKA MIKROEKONOMICZNA Istota podstawowych problemów praktyki mikroekonomicznej Polityka mikroekonomiczna Spis treści WSTĘP 10. TEORIA MIKROEKONOMII 10.1. Pojęcie i istota mikroekonomii 10.2. Płaszczyzny identyfikacji mikroekonomii 10.2.1. Podstawowe obszary zainteresowań mikroekonomii 10.2.1.1. Gospodarstwo

Bardziej szczegółowo

Wspólne Polityki Unii Europejskiej Wspólna Polityka Rolna

Wspólne Polityki Unii Europejskiej Wspólna Polityka Rolna Wspólne Polityki Unii Europejskiej Wspólna Polityka Rolna Dominika Milczarek Zajęcia 1 Ekonomiczna i polityczna specyfika sektora rolnego Zasady funkcjonowania wspólnej polityki rolnej - wstęp Plan zajęć

Bardziej szczegółowo

Katedra Ekonomii i Polityki Gospodarczej

Katedra Ekonomii i Polityki Gospodarczej Katedra Ekonomii i Polityki Gospodarczej Struktura organizacyjna Katedry Ekonomii i Polityki Gospodarczej Kierownik KEiPG: dr hab. Alina Daniłowska, prof. nadz. SGGW Zakład Ekonomii Dr Aldona Zawojska

Bardziej szczegółowo

Polityka fiskalna państwa

Polityka fiskalna państwa Polityka fiskalna państwa Ekonomia - Wykład 10 WNE UW Jerzy Wilkin Finanse publiczne i polityka fiskalna główne składniki i funkcje Sektor publiczny, jego składniki, znaczenie i źródła finansowania. Finanse

Bardziej szczegółowo

Podstawy metodologiczne ekonomii

Podstawy metodologiczne ekonomii Jerzy Wilkin Wykład 2 Podstawy metodologiczne ekonomii Modele w ekonomii Rzeczywistość gospodarcza a jej teoretyczne odwzorowanie Model konstrukcja teoretyczna, będąca uproszczonym odwzorowaniem rzeczywistości

Bardziej szczegółowo

Tetiana Poplavska KrDUMg1013

Tetiana Poplavska KrDUMg1013 Tetiana Poplavska KrDUMg1013 THE GINI COEFFICIENT Współczynnik Giniego nazywany jest wskaźnikiem nierówności społecznej Wartość zerowa współczynnika wskazuje na pełną równomierność rozkładu Został wymyślony

Bardziej szczegółowo

6.4. Wieloczynnikowa funkcja podaży Podsumowanie RÓWNOWAGA RYNKOWA Równowaga rynkowa w ujęciu statycznym

6.4. Wieloczynnikowa funkcja podaży Podsumowanie RÓWNOWAGA RYNKOWA Równowaga rynkowa w ujęciu statycznym Spis treœci Przedmowa do wydania ósmego... 11 Przedmowa do wydania siódmego... 12 Przedmowa do wydania szóstego... 14 1. UWAGI WSTĘPNE... 17 1.1. Przedmiot i cel ekonomii... 17 1.2. Ekonomia pozytywna

Bardziej szczegółowo

Zagraniczna polityka handlowa. Tomasz Białowąs msg.umcs.lublin.pl/bialowas.htm bialowas@hektor.umcs.lublin.pl

Zagraniczna polityka handlowa. Tomasz Białowąs msg.umcs.lublin.pl/bialowas.htm bialowas@hektor.umcs.lublin.pl Zagraniczna polityka handlowa Tomasz Białowąs msg.umcs.lublin.pl/bialowas.htm bialowas@hektor.umcs.lublin.pl Podstawowe definicje Zagraniczna polityka gospodarcza oddziaływanie państwa na stosunki wymiany

Bardziej szczegółowo

Nowa ekonomia instytucjonalna

Nowa ekonomia instytucjonalna Nowa ekonomia instytucjonalna Ronald Coase: przedsiębiorstwo, rynek i koszty transakcji Opracowanie: Janina Godłów-Legiędź Nowa ekonomia instytucjonalna James Buchanan, 1986 Teoria wyboru publicznego Ronald

Bardziej szczegółowo

Cykl koniunkturalny. Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Zakład Polityki gospodarczej

Cykl koniunkturalny. Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Zakład Polityki gospodarczej Cykl koniunkturalny Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Zakład Polityki gospodarczej Cykl koniunkturalny - definicja Cykl koniunkturalny to powtarzające się okresowo

Bardziej szczegółowo

Wpływ prawa ochrony konkurencji na liberalizację polskiego rynku

Wpływ prawa ochrony konkurencji na liberalizację polskiego rynku Wpływ prawa ochrony konkurencji na liberalizację polskiego rynku Anna Fornalczyk Gdańsk 2010 Treść prezentacji System prawny ochrony konkurencji w Polsce Konkurencja i jej znaczenie w gospodarce Polityka

Bardziej szczegółowo

Rola państwa w gospodarce

Rola państwa w gospodarce Rola państwa w gospodarce Wykład 7 WNE UW Jerzy Wilkin Pojęcie państwa w ekonomii Państwo jako podmiot gospodarczy; Państwo i rynek jako komplementarne i substytucyjne regulatory gospodarki; Państwo minimalne,

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia (problemy) na egzamin dyplomowy

Zagadnienia (problemy) na egzamin dyplomowy Zagadnienia (problemy) na egzamin dyplomowy kierunku ZARZĄDZANIE, I 0 licencjat Wiedza o zarządzaniu 1. Przegląd funkcji kierowniczych. 2. Teorie motywacyjne i przywódcze. 3. Współczesne koncepcje zarządzania.

Bardziej szczegółowo

3.1. Istota, klasyfikacja i zakres oddziaływania wydatkowych instrumentów

3.1. Istota, klasyfikacja i zakres oddziaływania wydatkowych instrumentów Spis treści Wprowadzenie... 7 Rozdział 1. Cele, uwarunkowania i obszary działania współczesnej polityki fiskalnej... 11 1.1. Istota, zarys historyczny i uwarunkowania polityki fiskalnej... 12 1.2. Obszary

Bardziej szczegółowo

CZĘŚĆ I. TEORETYCZNE PROBLEMY TRANSFORMACJI GOSPODARCZEJ

CZĘŚĆ I. TEORETYCZNE PROBLEMY TRANSFORMACJI GOSPODARCZEJ Spis treści Wprowadzenie CZĘŚĆ I. TEORETYCZNE PROBLEMY TRANSFORMACJI GOSPODARCZEJ Rozdział I. Pojecie i cele transformacji gospodarczej 1.1. Transformacja gospodarcza jako kategoria ekonomiczna 1.1.1.

Bardziej szczegółowo

1. Proces integracji europejskiej

1. Proces integracji europejskiej Ekonomia polityczna Jerzy Wilkin i Dominika Milczarek-Andrzejewska Konspekt wykładu 9 Ekonomia polityczna integracji europejskiej EP integracji europejskiej wpływ czynników ekonomicznych i politycznych

Bardziej szczegółowo

Spis treści (skrócony)

Spis treści (skrócony) Spis treści (skrócony) WSTĘP Rozdział 1. SPOŁECZNY PROCES GOSPODAROWANIA A EKONOMIA (Jerzy Wilkin) 1.1. Potrzeby człowieka i moŝliwości ich zaspokajania 1.2. Gospodarowanie, ekonomizacja działań ludzkich

Bardziej szczegółowo

Ekonomia. turystyka i rekreacja. Jednostka organizacyjna: Kierunek: Kod przedmiotu: TR L - 4. Rodzaj studiów i profil: Nazwa przedmiotu:

Ekonomia. turystyka i rekreacja. Jednostka organizacyjna: Kierunek: Kod przedmiotu: TR L - 4. Rodzaj studiów i profil: Nazwa przedmiotu: Jednostka organizacyjna: Rodzaj studiów i profil: Nazwa przedmiotu: Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku SYLABUS W ROKU AKADEMICKIM 2012/2013 i 2013/2014 Wydział Turystyki i Rekreacji I stopień,

Bardziej szczegółowo

GOSPODARKA ŚWIATOWA. Wykład wstępny

GOSPODARKA ŚWIATOWA. Wykład wstępny GOSPODARKA ŚWIATOWA Wykład wstępny Kontakt Jacek KOCHANOWICZ http://coin.wne.uw.edu.pl/kochanowicz/ (i tam strona zajęd) lub: www.wne.uw->pracownicy->jacek Kochanowicz->strona własna kochanowicz@wne.uw.edu.pl

Bardziej szczegółowo

KONSTYTUCJA W ŚWIETLE NAUK EKONOMICZNYCH

KONSTYTUCJA W ŚWIETLE NAUK EKONOMICZNYCH KONSTYTUCJA W ŚWIETLE NAUK EKONOMICZNYCH dr Katarzyna Metelska-Szaniawska Wydział Nauk Ekonomicznych UW Seminarium PSEAP 25/10/2007 PLAN WYSTĄPIENIA I II III IV Ekonomia konstytucyjna jako program badawczy

Bardziej szczegółowo

Przyszłość Wspólnej Polityki Rolnej Budżet WPR

Przyszłość Wspólnej Polityki Rolnej Budżet WPR Przyszłość Wspólnej Polityki Rolnej Budżet WPR Przyczyny reformy WPR Wyzwania: Gospodarcze -Bezpieczeństwo żywnościowe (UE i globalnie), zmienność cen, kryzys gospodarczy; FAO Populacja na świecie wzrośnie

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia Blok III. Budżet państwa Polityka fiskalna

Makroekonomia Blok III. Budżet państwa Polityka fiskalna Makroekonomia Blok III Budżet państwa Polityka fiskalna Budżet a rola państwa w gospodarce Neoklasycy contra Keynesiści Efektywność rynku i efektywność sfery publicznej O co ten hałas? Czyli jaki jest

Bardziej szczegółowo

EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI I PRAWA seminarium licencjackie. Ekonomiczna analiza polityki. Katarzyna Metelska-Szaniawska

EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI I PRAWA seminarium licencjackie. Ekonomiczna analiza polityki. Katarzyna Metelska-Szaniawska EKONOMICZNA ANALIZA POLITYKI I PRAWA seminarium licencjackie Ekonomiczna analiza polityki Katarzyna Metelska-Szaniawska PLAN WYKŁADU I II III IV V VI Ekonomia a polityka wprowadzenie Czym jest teoria wyboru

Bardziej szczegółowo

EKONOMIA SPOŁECZNA - studia STACJONARNE I stopnia PLAN STUDIÓW od roku akadem. 2016/2017

EKONOMIA SPOŁECZNA - studia STACJONARNE I stopnia PLAN STUDIÓW od roku akadem. 2016/2017 Semestr I: Mikroekonomia 30 30 60 E 5 Podstawy socjologii 15 30 45 E 3 spółczesna myśl ekonomiczna 15 30 45-4 Podstawy organizacji i zarządzania 15 30 45 E 3 Nauka o państwie 15 15 30-3 Podstawy prawa

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczenie zdrowotne rolników i domowników

Ubezpieczenie zdrowotne rolników i domowników Ubezpieczenie zdrowotne rolników i domowników Historia systemu opieki zdrowotnej dla rolników w Polsce nie jest zbyt długa. W okresie powojennym polityka państwa polskiego zakładała przejściowy charakter

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Część I. Zagadnienia ogólne

SPIS TREŚCI. Część I. Zagadnienia ogólne SPIS TREŚCI Wstęp 9 Część I. Zagadnienia ogólne Rozdział 1. Istota finansów publicznych 15 1.1. Pojęcie finansów publicznych 15 1.2. Finanse publiczne jako przedmiot zainteresowania innych nauk... 20 1.3.

Bardziej szczegółowo

10 10 Z/Z Instytut Nauk Ekonomicznych

10 10 Z/Z Instytut Nauk Ekonomicznych su ma suma godzin I ROK SEMESTR I (zimowy) SEMESTR II (letni) Nazwa przedmiotu (modułu) Elementy matematyki w ekonomii i finansach 20 20 E/Z 7 20 20 40 7 2 Technologie informacyjne 20 Z 2 20 20 2 Konstytucyjne

Bardziej szczegółowo

ROLNICTWO, GOSPODARKA ŻYWNOŚCIOWA, OBSZARY WIEJSKIE - 10 LAT W UNII EUROPEJSKIEJ

ROLNICTWO, GOSPODARKA ŻYWNOŚCIOWA, OBSZARY WIEJSKIE - 10 LAT W UNII EUROPEJSKIEJ ROLNICTWO, GOSPODARKA ŻYWNOŚCIOWA, OBSZARY WIEJSKIE - 10 LAT W UNII EUROPEJSKIEJ mgr Adrian Zabłocki Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Preferencje podatkowe polskiego rolnictwa 11 kwietnia 2014r. Warszawa

Bardziej szczegółowo

DYLEMATY WOKÓŁ ZAPEWNIANIA ŚRODKÓW NA FINANSOWANIE INFRASTRUKTURY TRANSPORTOWEJ

DYLEMATY WOKÓŁ ZAPEWNIANIA ŚRODKÓW NA FINANSOWANIE INFRASTRUKTURY TRANSPORTOWEJ DYLEMATY WOKÓŁ ZAPEWNIANIA ŚRODKÓW NA FINANSOWANIE INFRASTRUKTURY TRANSPORTOWEJ Monika Bak, Uniwersytet Gdański II Europejski Kongres Finansowy Sopot, 23-25 maja 2012 r. Struktura prezentacji: Czy państwo

Bardziej szczegółowo

Część pierwsza. PODSTAWY TEORII FINANSÓW PUBLICZNYCH

Część pierwsza. PODSTAWY TEORII FINANSÓW PUBLICZNYCH Stanisław Owsiak, Finanse publiczne teoria i praktyka. Spis treści: Wstęp Część pierwsza. PODSTAWY TEORII FINANSÓW PUBLICZNYCH Rozdział 1. Przedmiot nauki o finansach publicznych Pojęcie nauki o finansach

Bardziej szczegółowo

14 16 Z/Z Instytut Nauk Ekonomicznych

14 16 Z/Z Instytut Nauk Ekonomicznych I ROK SEMESTR I (zimowy) SEMESTR II (letni) Nazwa przedmiotu (modułu) Elementy matematyki w ekonomii i finansach 0 0 E/Z 7 0 0 60 7 Technologie informacyjne 0 Z 0 0 Konstytucyjne podstawy ustroju ekonomicznego

Bardziej szczegółowo

Z UNII DO POLSKI, z POLSKI DO UNII, ILE, ZA CO i NA CO CZYLI CZY POLSKA BĘDZIE PŁATNIKIEM NETTO?

Z UNII DO POLSKI, z POLSKI DO UNII, ILE, ZA CO i NA CO CZYLI CZY POLSKA BĘDZIE PŁATNIKIEM NETTO? Z UNII DO POLSKI, z POLSKI DO UNII, ILE, ZA CO i NA CO CZYLI CZY POLSKA BĘDZIE PŁATNIKIEM NETTO? Przystąpienie Polski do Unii Europejskiej jest kwestią wyboru pewnego modelu cywilizacyjnego. Skutki ekonomiczne

Bardziej szczegółowo

Rola i funkcje państwa w gospodarce

Rola i funkcje państwa w gospodarce Rola i funkcje państwa w gospodarce PAŃSTWO to : zrożnicowana wewnętrznie, złożona i wieloszczeblowa struktura administracyjna społeczeństwazamieszkującego określone terytorium i dysponującego władzą wykonawczą,

Bardziej szczegółowo

Dr Adam Wasilewski Dr Marcin Gospodarowicz Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej Państwowy Instytut Badawczy.

Dr Adam Wasilewski Dr Marcin Gospodarowicz Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej Państwowy Instytut Badawczy. Dr Adam Wasilewski Dr Marcin Gospodarowicz Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej Państwowy Instytut Badawczy Józefów, 2014 Cel Podstawy teoretyczne i metodyka badań Wyniki badań Podsumowanie

Bardziej szczegółowo

KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH. Regulacja rynku rolnego w Unii Europejskiej. Informacja.

KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH. Regulacja rynku rolnego w Unii Europejskiej. Informacja. KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH Regulacja rynku rolnego w Unii Europejskiej i w Polsce Czerwiec 1997 Elżbieta Berkowska Informacja Nr 489 BSE 1 1.

Bardziej szczegółowo

Konkurencja i współpraca międzynarodowa. Jan W. Bossak

Konkurencja i współpraca międzynarodowa. Jan W. Bossak Konkurencja i współpraca międzynarodowa. Jan W. Bossak Autor adresuje książkę do Czytelników pragnących lepiej zrozumieć procesy rozwoju gospodarczego we współczesnym świecie. Do studentów, ekonomistów

Bardziej szczegółowo

Kredytowe instrumenty a stabilność finansowa

Kredytowe instrumenty a stabilność finansowa Monografie i Opracowania 563 Paweł Niedziółka Kredytowe instrumenty a stabilność finansowa Warszawa 2009 Szkoła Główna Handlowa w Warszawie OFICYNA WYDAWNICZA Spis treści Indeks skrótów nazw własnych używanych

Bardziej szczegółowo

Typy systemów gospodarczych

Typy systemów gospodarczych Typy systemów gospodarczych socjalizm gospodarka centralnie gospodarka sterowana wolna Typy systemów gospodarczych kapitalizm sterowany wolny Dwa główne spojrzenia na rolę państwa w gospodarce LIBERAŁOWIE,

Bardziej szczegółowo

EKONOMIKA I ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORSTWEM W AGROBIZNESIE

EKONOMIKA I ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORSTWEM W AGROBIZNESIE EKONOMIKA I ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORSTWEM W AGROBIZNESIE Anna Grontkowska, Bogdan Klepacki SPIS TREŚCI Wstęp Rozdział 1. Miejsce rolnictwa w systemie agrobiznesu Pojęcie i funkcje agrobiznesu Ogniwa agrobiznesu

Bardziej szczegółowo

Ekonomia 1 sem. TM ns oraz 2 sem. TiL ns wykład 06. dr Adam Salomon

Ekonomia 1 sem. TM ns oraz 2 sem. TiL ns wykład 06. dr Adam Salomon 1 sem. TM ns oraz 2 sem. TiL ns wykład 06 dr Adam Salomon : ZATRUDNIENIE I BEZROBOCIE 2 Podaż pracy Podaż pracy jest określona przez decyzje poszczególnych pracowników, dotyczące ilości czasu, który chcą

Bardziej szczegółowo

Księgarnia PWN: Pod red. Romana Milewskiego - Elementarne zagadnienia ekonomii. Spis treści

Księgarnia PWN: Pod red. Romana Milewskiego - Elementarne zagadnienia ekonomii. Spis treści Księgarnia PWN: Pod red. Romana Milewskiego - Elementarne zagadnienia ekonomii Spis treści Od autorów....................................... 13 Rozdział I. Podstawowe pojęcia i przedmiot ekonomii..............

Bardziej szczegółowo

TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO

TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO TEORIA WYBORU PUBLICZNEGO Wykład 11 Ekonomiczna teoria władzy Katarzyna Metelska-Szaniawska 14/05/2008 PLAN ZAJĘĆ I II III Zasada podziału władz Władza ustawodawcza Władza sądownicza I Zasada podziału

Bardziej szczegółowo

HANDEL ZAGRANICZNY A WZROST GOSPODARCZY EKONOMIA POLITYCZNA. AUTOR: Sebastian Radzimowski. POD KIERUNKIEM: dr Dominiki Milczarek-Andrzejewskiej

HANDEL ZAGRANICZNY A WZROST GOSPODARCZY EKONOMIA POLITYCZNA. AUTOR: Sebastian Radzimowski. POD KIERUNKIEM: dr Dominiki Milczarek-Andrzejewskiej HANDEL ZAGRANICZNY A WZROST GOSPODARCZY AUTOR: Sebastian POD KIERUNKIEM: dr Dominiki Milczarek-Andrzejewskiej EKONOMIA POLITYCZNA WPROWADZENIE 1/1 I. HANDEL MIĘDZYNARODOWY CELE PREZENTACJI TERMIN Handel

Bardziej szczegółowo

Wsparcie publiczne polskiego sektora żywnościowego

Wsparcie publiczne polskiego sektora żywnościowego Wsparcie publiczne polskiego sektora żywnościowego Dr Marek Wigier Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej Państwowy Instytut Badawczy, Warszawa Kraków, 25 października 2013 roku Definicja

Bardziej szczegółowo

PĘTLE ROZWOJU O POLITYCE GOSPODARCZEJ POLSKI

PĘTLE ROZWOJU O POLITYCE GOSPODARCZEJ POLSKI PĘTLE ROZWOJU O POLITYCE GOSPODARCZEJ POLSKI Sytuacja gospodarcza na przełomie poprzedniej i obecnej dekady bardzo wysokie i gwałtownie rosnące bezrobocie bardzo niska stopa aktywności zawodowej niska

Bardziej szczegółowo

Kierunek Ekonomia Rok I Lp. Przedmioty Blok Wymiar

Kierunek Ekonomia Rok I Lp. Przedmioty Blok Wymiar Kierunek Ekonomia Rok I Semestr 1 Semestr 2 Matematyka wstęp 60 1 30 30 1 Matematyka A 60 6 30 30 E 2 Podstawy statystyki A 60 6 30 30 E 3 Podstawy mikroekonomii A 60 6 30 30 E 4 Podstawy makroekonomii

Bardziej szczegółowo

OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Współczesne metody zarządzania państwem na kierunku Zarządzanie

OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Współczesne metody zarządzania państwem na kierunku Zarządzanie OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Współczesne metody zarządzania państwem na kierunku Zarządzanie I. Informacje ogólne 1. Nazwa modułu : Współczesne metody zarządzania państwem 2. Kod modułu

Bardziej szczegółowo

Makrootoczenie firm w Polsce: stan obecny i perspektywy

Makrootoczenie firm w Polsce: stan obecny i perspektywy Makrootoczenie firm w Polsce: stan obecny i perspektywy Prof. dr hab. Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu Makrootoczenie: Otoczenie polityczne Otoczenie ekonomiczne Otoczenie społeczne Otoczenie technologiczne

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Rozdział 4. Teoria ekonomiczna... 89 Źródła teorii ekonomicznej... 90 Ułomność kontraktowa i jej typy... 93

Spis treści. Rozdział 4. Teoria ekonomiczna... 89 Źródła teorii ekonomicznej... 90 Ułomność kontraktowa i jej typy... 93 Przedmowa... 11 Wprowadzenie.... 15 Rozdział 1. W poszukiwaniu modelu prawa sektora pozarządowego 19 Prawo sektora pozarządowego a metodologia nauk prawnych... 25 Organizacja pozarządowa. Definicja funkcjonalna...

Bardziej szczegółowo

- potrafi wymienić. - zna hierarchię podział. - zna pojęcie konsumpcji i konsumenta, - zna pojęcie i rodzaje zasobów,

- potrafi wymienić. - zna hierarchię podział. - zna pojęcie konsumpcji i konsumenta, - zna pojęcie i rodzaje zasobów, WYMAGANIA EDUKACYJNE PRZEDMIOT: Podstawy ekonomii KLASA: I TH NUMER PROGRAMU NAUCZANIA: 2305/T-5 T-3,SP/MEN/1997.07.16 L.p. Dział programu 1. Człowiek - konsument -potrafi omówić podstawy ekonomii, - zna

Bardziej szczegółowo

Księgarnia PWN: Praca zbiorowa pod red. Romana Milewskiego Elementarne zagadnienia ekonomii

Księgarnia PWN: Praca zbiorowa pod red. Romana Milewskiego Elementarne zagadnienia ekonomii Księgarnia PWN: Praca zbiorowa pod red. Romana Milewskiego Elementarne zagadnienia ekonomii Od autorów Rozdział I. Podstawowe pojęcia i przedmiot ekonomii 1. Czym się zajmuje ekonomia? 2. Potrzeby ludzkie,

Bardziej szczegółowo

KRZYSZTOF JAJUGA Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu INNOWACJE FINANSOWE SZANSA CZY ZAGROŻENIE?

KRZYSZTOF JAJUGA Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu INNOWACJE FINANSOWE SZANSA CZY ZAGROŻENIE? KRZYSZTOF JAJUGA Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu INNOWACJE FINANSOWE SZANSA CZY ZAGROŻENIE? INNOWACJA OKREŚLENIE Innowacja intencjonalne stworzenie, wprowadzenie i zastosowanie nowych produktów, procesów

Bardziej szczegółowo

Branża cukrownicza w Polsce podsumowanie 10 lat w Unii Europejskiej

Branża cukrownicza w Polsce podsumowanie 10 lat w Unii Europejskiej Marcin Mucha Związek Producentów Cukru w Polsce Konferencja pokampanijna Stowarzyszenia Techników Cukrowników, Warszawa, 27 lutego 215 r. Plan prezentacji Branża cukrownicza w Polsce podsumowanie 1 lat

Bardziej szczegółowo

MAKROEKONOMIA II KATARZYNA ŚLEDZIEWSKA

MAKROEKONOMIA II KATARZYNA ŚLEDZIEWSKA MAKROEKONOMIA II KATARZYNA ŚLEDZIEWSKA WYKŁAD XIII WYDATKI RZĄDOWE I ICH FINANSOWANIE Budżet rządu: niektóre fakty i liczby Wydatki rządowe, podatki i makroekonomia Deficyt budżetowy i długu publiczny

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie finansami przedsiębiorstw

Zarządzanie finansami przedsiębiorstw Zarządzanie finansami przedsiębiorstw Opracowała: Dr hab. Gabriela Łukasik, prof. WSBiF I. OGÓLNE INFORMACJE O PRZEDMIOCIE Cele przedmiotu:: - przedstawienie podstawowych teoretycznych zagadnień związanych

Bardziej szczegółowo

Zestaw zagadnień egzamin dyplomowy kierunek EKONOMIA

Zestaw zagadnień egzamin dyplomowy kierunek EKONOMIA Zestaw zagadnień egzamin dyplomowy kierunek EKONOMIA 1. System źródeł prawa i wykładnia prawa. 2. Pojęcie państwa. Cechy państwa i jego formy. Demokracja. Państwo prawa. 3. Zdolność prawna i zdolność do

Bardziej szczegółowo

Finanse ubezpieczeń społecznych

Finanse ubezpieczeń społecznych Finanse ubezpieczeń społecznych Wykład 1. Istota i zakres zabezpieczenia społecznego. Dlaczego państwo musi pomagać ludziom argumenty za i przeciw? (Muszalski 2004, rozdz. 1, 2, 3, Davis rozdz. 2, Averting...

Bardziej szczegółowo

OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Zarządzanie jednostkami samorządu terytorialnego na kierunku Zarządzanie

OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Zarządzanie jednostkami samorządu terytorialnego na kierunku Zarządzanie Dr hab. Michał Flieger Katedra Nauk Ekonomicznych Poznań, 1.10.2016 r OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Zarządzanie jednostkami samorządu terytorialnego na kierunku Zarządzanie I. Informacje

Bardziej szczegółowo

Instytucjonalna Teoria Rozwoju Gospodarczego. Przygotowały; Katarzyna Wyroślak Żaneta Dubaj

Instytucjonalna Teoria Rozwoju Gospodarczego. Przygotowały; Katarzyna Wyroślak Żaneta Dubaj Instytucjonalna Teoria Rozwoju Gospodarczego Przygotowały; Katarzyna Wyroślak Żaneta Dubaj Jak to się zaczęło??? W latach 30 badacze doszli do wniosku, że neoklasyczna metoda badawcza nie odpowiada na

Bardziej szczegółowo

Gospodarka rynkowa. Rynkowy mechanizm popytu i podaży. Agnieszka Stus

Gospodarka rynkowa. Rynkowy mechanizm popytu i podaży. Agnieszka Stus Gospodarka rynkowa. Rynkowy mechanizm popytu i podaży. Agnieszka Stus Zagadnienia Rynki elastyczne i zmonopolizowane. Funkcje popytu i podaży (położenie, przesunięcie). Równowaga rynkowa. Prawo popytu

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowa integracja MSG

Międzynarodowa integracja MSG Międzynarodowa integracja MSG Kryteria wyodrębniania ugrupowań integracyjnych kryteria polityczne kryteria ekonomiczne Prawidłowości rozwoju ugrupowań integracyjnych Zmniejszanie się różnic w poziomie

Bardziej szczegółowo

Nowa ekonomia instytucjonalna Ronald Coase

Nowa ekonomia instytucjonalna Ronald Coase Nowa ekonomia instytucjonalna Ronald Coase Nowa ekonomia instytucjonalna wywodzi się od artykułu Ronalda Coase a The Nature of the Firm, w którym wprowadzone zostało do analizy ekonomicznej pojęcie kosztów

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp (Bogusław Fiedor) Część I. Teoretyczne podstawy ochrony środowiska i gospodarowania jego zasobami

Spis treści. Wstęp (Bogusław Fiedor) Część I. Teoretyczne podstawy ochrony środowiska i gospodarowania jego zasobami Spis treści Wstęp (Bogusław Fiedor) Część I. Teoretyczne podstawy ochrony i gospodarowania jego zasobami Rozdział 1. Problemy ekologiczne w teorii ekonomii ujęcie retrospektywne 1.1. Wstęp 1.2. Ekonomia

Bardziej szczegółowo

Centralna administracja gospodarcza. PPwG 2016

Centralna administracja gospodarcza. PPwG 2016 Centralna administracja gospodarcza PPwG 2016 Usytuowanie administracji gospodarczej Władza publiczna Władza ustawodawcza Władza wykonawcza Administracja gospodarcza Władza sądownicza 2 Realizacja gospodarczych

Bardziej szczegółowo

OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Makro- i mikroekonomia na kierunku Administracja

OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Makro- i mikroekonomia na kierunku Administracja Dr hab. Maria Majewska Katedra Nauk Ekonomicznych Poznań, 1.10.2016 r. OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Makro- i mikroekonomia na kierunku Administracja I. Informacje ogólne 1. Nazwa modułu

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH. Studia II stopnia (magisterskie) stacjonarne rok akademicki 2015/2016 Kierunek Ekonomia Promotorzy prac magisterskich

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH. Studia II stopnia (magisterskie) stacjonarne rok akademicki 2015/2016 Kierunek Ekonomia Promotorzy prac magisterskich Studia II stopnia (magisterskie) stacjonarne rok akademicki 2015/2016 Kierunek Ekonomia Promotorzy prac magisterskich Promotorzy prac magisterskich Prof. dr hab. Stanisław CZAJA Prof. dr hab. Bogusław

Bardziej szczegółowo

T. Łuczka Kapitał obcy w małym i średnim przedsiębiorstwie. Wybrane aspekty mikro i makroekonomii

T. Łuczka Kapitał obcy w małym i średnim przedsiębiorstwie. Wybrane aspekty mikro i makroekonomii Teresa Łuczka Godziny konsultacji: 12 13.30 poniedziałek 15 16 wtorek p. 306 Strzelecka T. Łuczka Kapitał obcy w małym i średnim przedsiębiorstwie. Wybrane aspekty mikro i makroekonomii WYKŁAD 1 (26.02)

Bardziej szczegółowo

WSPÓŁPRACA ZAGRANICZNA

WSPÓŁPRACA ZAGRANICZNA WSPÓŁPRACA ZAGRANICZNA Aktywność Polski na rynku międzynarodowym realizowana jest w trzech głównych obszarach: 1. Udziału w tworzeniu wspólnej polityki handlowej Unii Europejskiej uwzględniającej interesy

Bardziej szczegółowo

Implikacje zmian Wspólnej Polityki Rolnej dla bezpieczeństwa żywnościowego -cel badań i założenia metodyczne

Implikacje zmian Wspólnej Polityki Rolnej dla bezpieczeństwa żywnościowego -cel badań i założenia metodyczne Renata Grochowska Implikacje zmian Wspólnej Polityki Rolnej dla bezpieczeństwa żywnościowego -cel badań i założenia metodyczne Seminarium IERiGZ-PIB, Warszawa, 22 lutego 2013 r. 1 Cel seminarium Nowe zadanie

Bardziej szczegółowo

Handel i Finanse, Centrum Europejskie

Handel i Finanse, Centrum Europejskie Handel i Finanse, Centrum Europejskie Jan J. Michalek Cel Cel: zapoznanie studentów z elementami nowej teorii handlu i współczesnej polityki handlowej. Zagadnienia związane z finansami są omówione w czasie

Bardziej szczegółowo

PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: EKONOMIA STUDIA DRUGIEGO STOPNIA. CZĘŚĆ I dotyczy wszystkich studentów kierunku Ekonomia pytania podstawowe

PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: EKONOMIA STUDIA DRUGIEGO STOPNIA. CZĘŚĆ I dotyczy wszystkich studentów kierunku Ekonomia pytania podstawowe PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: EKONOMIA STUDIA DRUGIEGO STOPNIA CZĘŚĆ I dotyczy wszystkich studentów kierunku Ekonomia pytania podstawowe 1. Cele i przydatność ujęcia modelowego w ekonomii 2.

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia egzaminacyjne z przedmiotów podstawowych

Zagadnienia egzaminacyjne z przedmiotów podstawowych Zagadnienia egzaminacyjne z przedmiotów podstawowych 1. Pojęcie i rodzaje benchmarkingu 2. Wady i zalety stosowania outsourcingu 3. Metoda zarządzania KAIZEN 4. Rynek pracy i bezrobocie 5. Polityka pieniężna

Bardziej szczegółowo

Dlaczego nie stać nas na tanie rzeczy? Racjonalne korzystanie ze środków wspólnotowych.

Dlaczego nie stać nas na tanie rzeczy? Racjonalne korzystanie ze środków wspólnotowych. Konferencja Lokalne Grupy Rybackie szansą czy tylko nadzieją? Dlaczego nie stać nas na tanie rzeczy? Racjonalne korzystanie ze środków wspólnotowych. Gdańsk - Polfish czerwiec - 2011 r www.ngr.pila.pl

Bardziej szczegółowo

Parlament Europejski na UEP - zostań europosłem. SKN Gospodarki Żywnościowej

Parlament Europejski na UEP - zostań europosłem. SKN Gospodarki Żywnościowej Parlament Europejski na UEP - zostań europosłem SKN Gospodarki Żywnościowej Ewolucja Wspólnej Polityki Rolnej (1962-2014) Wydatki na WPR jako % budżetu UE 100 90 80 70 70 90 80 73 66 60 50 40 40 50 46

Bardziej szczegółowo

ADMINISTRACJA - studia niestacjonarne I stopnia I ROK 20 20 Z 5 20 20 40 5. Obowiązuje od roku akademickiego 2013/14

ADMINISTRACJA - studia niestacjonarne I stopnia I ROK 20 20 Z 5 20 20 40 5. Obowiązuje od roku akademickiego 2013/14 suma godzin ADMINISTRACJA - studia niestacjonarne I stopnia I ROK SEMESTR I (zimowy) SEMESTR II (letni) RAZEM Lp. Nazwa przedmiotu (modułu) jednostka 1 Historia administracji 20 10 E/Z 6 20 10 30 6 Instytut

Bardziej szczegółowo

Janusz. Skodlarski. h v J I J WYDAWNICTWO NAUKOWE PWN WARSZAWA 2005

Janusz. Skodlarski. h v J I J WYDAWNICTWO NAUKOWE PWN WARSZAWA 2005 Janusz Skodlarski h v J J jj^ju J i 'J I J WYDAWNICTWO NAUKOWE PWN WARSZAWA 2005 SPIS TREŚCI: OD AUTORA 11 ROZDZIAŁ 1 Zagadnienie syntezy historii gospodarczej dla ekonomistów 13 1. Przedmiot historii

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia. Rachunek dochodu narodowego Dr Gabriela Przesławska. Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych

Makroekonomia. Rachunek dochodu narodowego Dr Gabriela Przesławska. Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Makroekonomia. Rachunek dochodu narodowego Dr Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Makroekonomia. Podstawowe zagadnienia makroekonomiczne Makroekonomia bada sposób działania

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne przedmiot "Podstawy ekonomii" Dział I Gospodarka, pieniądz. dopuszczający

Wymagania edukacyjne przedmiot Podstawy ekonomii Dział I Gospodarka, pieniądz. dopuszczający Wymagania edukacyjne przedmiot "Podstawy ekonomii" Dział I Gospodarka, pieniądz. wyróżnić potrzeby ekonomiczne, wymienić podstawowe rodzaje środków zaspokajających potrzeby, rozróżnić podstawowe zasoby

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty

Akademia Młodego Ekonomisty Mierniki dobrobytu gospodarczego ElŜbieta Adamowicz Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 26 października 2010 r. Przedmiot ekonomii: badanie w jaki sposób społeczeństwo gospodarujące dokonuje wyborów dotyczących

Bardziej szczegółowo

Nauka administracji. Pytania, rok akademicki 2012/2013

Nauka administracji. Pytania, rok akademicki 2012/2013 Nauka administracji Pytania, rok akademicki 2012/2013 1. Pojęcie administracji publicznej 2. Nauki o administracji (dyscypliny naukowe) 3. Nauka administracji jako samoistna dyscyplina naukowa) 4. Metody

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowe stosunki gospodarcze. I.Teoria handlu międzynarodowego

Międzynarodowe stosunki gospodarcze. I.Teoria handlu międzynarodowego Adam Budnikowski Międzynarodowe stosunki gospodarcze 1 1. Wprowadzenie 1.1. Powstanie i rozwój gospodarki światowej 1.2. Pojęcie i zakres msg. I I.Teoria handlu międzynarodowego 2. Klasyczne teorie handlu

Bardziej szczegółowo

Branża cukrownicza w Polsce w obliczu zmian w 2017 r.

Branża cukrownicza w Polsce w obliczu zmian w 2017 r. Marcin Mucha Związek Producentów Cukru w Polsce Konferencja surowcowa "Postęp w uprawie buraków i gospodarce surowcowej", Toruń, 25 czerwca 2015 r. Plan prezentacji 1. Sytuacja w branży UE / świat 2. Branża

Bardziej szczegółowo

Handel międzynarodowy. Wykład 10: Polityka handlowa część 2 (instrumenty pozataryfowe) Gabriela Grotkowska

Handel międzynarodowy. Wykład 10: Polityka handlowa część 2 (instrumenty pozataryfowe) Gabriela Grotkowska Handel międzynarodowy Wykład 10: Polityka handlowa część 2 (instrumenty pozataryfowe) Gabriela Grotkowska Pral wykładu 10 Ograniczenia ilościowe Ekwiwalentność cła i ograniczenia ilościowego Cło i kwota

Bardziej szczegółowo

Egzamin licencjacki na kierunku socjologia zagadnienia. Zagadnienia ogólne

Egzamin licencjacki na kierunku socjologia zagadnienia. Zagadnienia ogólne Egzamin licencjacki na kierunku socjologia zagadnienia. Zagadnienia ogólne 1. Struktura społeczna współczesnego polskiego społeczeństwa - główne kierunki zmian. 2. Religijność Polaków dynamika i uwarunkowania

Bardziej szczegółowo

Educational curriculum - Harmonogram szkoleń w ramach komponentu 3

Educational curriculum - Harmonogram szkoleń w ramach komponentu 3 Educational curriculum - Harmonogram szkoleń w ramach komponentu 3 Nr działania C3A1 C3A3 C3A5 Data Miejsce Temat szkolenia 14.06.2010 Wydział Ekonomiczny UG, 15.06.2010 Wydział Ekonomiczny UG, 28.06.2010

Bardziej szczegółowo

A. Z zakresu przedmiotów kształcenia ogólnego. I. Gospodarka regionalna

A. Z zakresu przedmiotów kształcenia ogólnego. I. Gospodarka regionalna TEMATY, KTÓRE STUDENCI WYDZIAŁU ZAMIEJSCOWEGO W ŻYRARDOWIE STAROPOLSKIEJ SZKOŁY WYŻSZEJ POWINNI UMIEĆ OMÓWIĆ W TRAKCIE OBRONY PRAC DYPLOMOWYCH (LICENCJACKICH) A. Z zakresu przedmiotów kształcenia ogólnego

Bardziej szczegółowo

OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Wstęp do ekonomii i przedsiębiorczości na kierunku Prawo

OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Wstęp do ekonomii i przedsiębiorczości na kierunku Prawo Dr hab. Maria Majewska Katedra Nauk Ekonomicznych Poznań, 1.10.2015 r. OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Wstęp do ekonomii i przedsiębiorczości na kierunku Prawo I. Informacje ogólne 1.

Bardziej szczegółowo

Ekonomia klasyczna (1776 ok. 1870)

Ekonomia klasyczna (1776 ok. 1870) Ekonomia klasyczna (1776 ok. 1870) Sens nazwy ekonomia klasyczna Główny przedmiot badania długookresowe tendencje rozwojowe kapitalizmu (wzrost gospodarczy, podział dochodu w czasie itp.) Optymistyczna

Bardziej szczegółowo

Imiona, nazwiska oraz tytuły/stopnie członków zespołu dydaktycznego Beata Harasim / mgr

Imiona, nazwiska oraz tytuły/stopnie członków zespołu dydaktycznego Beata Harasim / mgr Tryb studiów Stacjonarne Nazwa kierunku studiów Finanse i Rachunkowość Poziom studiów Stopień pierwszy Rok studiów/ semestr II/III i IV Specjalność Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Suwałkach SYLLABUS

Bardziej szczegółowo