Spojrzenie poprzez okienko tlenowe

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Spojrzenie poprzez okienko tlenowe"

Transkrypt

1 Spojrzenie poprzez okienko tlenowe Marcin Krysiński Na postawie : Looking thru the oxygen window B.R.Wienke, T.R.O Leary Advance Diver Magazine 18/2004 s.76 1

2 Wstęp... 3 Opis mechanizmu... 3 Wpływ ciśnienia na nasycanie tlenem i odsycanie dwutlenkiem węgla... 4 Zastąpienie azotu helem... 4 Zmiana frakcji gazu lub ciśnienia otoczenia... 4 Wpływ okienka tlenowego na nurkowanie... 4 Znaczenie okienka tlenowego dla nurkowań technicznych

3 Wstęp Wydawać by się mogło, że w srodowisku nurków technicznych, wystarczająco dużo mówi się o okienku tlenowym 1 (wg. Behnke) lub wrodzonym niedosyceniu 2 (wg.hills) lub ssania ciśnienia parcjalnego 3 (wg. Sass). Wszyskie terminy opisują to samo zagadnienie jakim jest niedosycenie tkanek ciała nurka i jego krwi w odniesieniu do cisnienia otoczenia. Zjawisko to jest niezbędne do dostarczania swieżego tlenu, potrzebnego w procesie metabolizmu oraz usuwania dwutlenku węgla, zbędnego produktu metabolizmu w sposób efektywny. Pęcherzyki płucne oraz układ krążenia (tętnice i żyły) tworzą zamkniętą sieć transportu gazu w celu dostarczenia tlenu i odebrania dwutlenku węgla zgodnie wysiłkiem jakie wykonuje ludzkie ciało. Zarówno tlen jaki i dwutlenek węgla są aktywnymi (metabolicznymi) uczestnikami procesu metabolizmu. W odróznieniu od azotu, helu, neonu, argonu, pary wodnej etc. będącymi nieaktywnymi (obojętnymi) udziałowcami procesu. Wpływ gazów obojętnych na proces metabolizmu nie jest do końca poznany, zwłaszcza gdy poziom gazów obojętnych wzrasta w tkankach i we krwi. Pod względem nurkowania tlen i dwutlenek węgla są głównymi składnikami wpływającymi na kontrolę metabolizmu, reszta gazów pozostaje bierna. Dla nurków okienko jest ważnym czynnikiem podczas dekompresji ponieważ wpływa zarówno na nasycanie jak i odszycanie gazami obojętnymi i biorącymi udział w procesie. Opis mechanizmu Tkanki i żyły są permanentnie niedosycone w porównaniu z wydychanym powietrzem i tętnicami o około 8-13% w stosunku do ciśnienia normalnego (ciśnienia otoczenia na poziomie morza równego 1 ATA). Wykres nr 1 przedstawia niedosaturownie dla ciśnienia normalnego w stosunku do powietrza w płucach (udział śladowych gazów zawartych powietrzu został pominięty). Można zauważyć, że prężności tętnic,żył i tkanek sumarycznie dają ciśnienie poniżej 1 ATA, odpowiednio o około 0.02, 0.08, 0.11, podczas gdy ciśnienie azotu i pary wodnej, pozostaje takie same we wszystkich tkankach i wynosi 0.75 i Prężność w tkankach i żyłach spada także poniżej prężności w tętnicach. Ciśnienie parcjalne gazów w płucach jest zbliżone do prężności w żyłach. Warto zauważyć również, że prężność tlenu w tętnicach jest ponad dwukrotnie większa od prężności w żyłach i pięciokrotnie większa od prężności w tkankach. Prężność dwutlenku węgla w tkankach przewyższa zarówno prężność w żyłach jak i tętnicach o bardzo małą wartość (jednakże wystarczającą). Gradient potrzebny dla transportu tlenu (duży) jest skierowany do wewnątrz, podczas gdy gradient dla dwutlenku węgla (mały) skierowany jest na zewnątrz. Taki sposób transportu gazów niezbędny jest do podtrzymania życia. 1 ang. oxygen window 2 ang. inherent unisaturation 3 ang. partial pressure vacuum 3

4 Wpływ ciśnienia na nasycanie tlenem i odsycanie dwutlenkiem węgla Dwutlenek węgla będący produktem metabolizmu jest 25 razy lepiej rozpuszczalny niż tlen i zgodnie z prawem Henry ego wywiera mniejsze ciśnienie parcjalne. Taki rozkład prężnosci w tkankach i układzie krążenia zapewnia różnicę ciśnień pomiędzy naczyniami włoskowatymi w pęcherzykach płucnych i systemem maczyń włóskowatych w pozakomórkowych przestrzeniach ciała. Zastąpienie azotu helem Zamiana azotu (częściowa lub całkowita) na dowolny inny gaz obojętny w mieszaninie oddechowej zmienia niewiele, frakcja molowa (całkowita) gazu obojętnego i ciśnienie otoczenia jest taka sama.przykładu pokazanego na wykresie nr 1, taka sama zależność zachodzi dla mieszaniny oddechowej składającej się z 21% tlenu i 79% dowolnego gazu obojętnego. Oczywistym jest, że frakcje molowe tlenu i gazu obojętnego odgrywają tu kluczową role. Zmiana frakcji gazu lub ciśnienia otoczenia Zmiana ciśnienia otoczenia i/lub zmiana frakcji tlenu skutkuje próbą wyrównania wrodzonego niedosycenia dla ciśnienia parcjalnego tlenu (ppo2) poniżej 2 ATA (w przybliżeniu). Przeprowadzone eksperymenty dowodzą że: Stopień niedosycenia wzrasta liniowo wraz ze wzrostem ciśnienia otoczenia, przy stałym składzie gazu oddechowego. Stopień niedosycenia maleje liniowo ze spadkiem frakcji gazów obojętnych w mieszance oddecowej. Poniżej ciśnienia parcjalnego tlenu w wysokości 2 ATA, niedosycenie jest mniej więcej stałe i wynosi około Ponadto jeśli frakcja tlenu jest stała to frakcja gazów obojętnych jest również stała i na odwrót. Wpływ okienka tlenowego na nurkowanie Podczas kompresji-dekompresji aktywne gazy (tlen, dwutlenek węgla, para wodna) są zastępowane przez gazy obojętne do czasu, ustabilizowania się okienka na nowym poziomie ciśnienia otoczenia. Odjęcie wielkości okienka od ilości rozpuszczonego tlenu daje wielkość dodatkowego nasycenia gazem obojętnym, które zostanie skumulowane we wszystkich tkankach. Czas potrzebny dla dodatkowego nasycenia gazem obojętnym dla danego ciśnienia otoczenia nazywany jest czasem połowicznego nasycenia. Udział gazów aktywnych w 4

5 prężności tkanki z okienka tlenowego jest staly i wynosi około 0.15 dla wdychanego ciśnienia parcjalnego nie przekraczającego 2ATA. Po przekroczeniu tej wartości zwiększa się liniowo wraz ze wzrostem ciśnienia parcjalnego. Jak powszechnie wiadomo przy większości nurkowań technicznych utrzymuje się ciśnienie parcjalne tlenu znacznie poniżej 2ATA, więc dodatkowe obciążenie jest stałe. Jeszcze kilka lat temu, było wielu zwolenników tezy, że okienko tlenowe podnosi nasycenie gazami obojętnymi. Obecnie uważa się, że poprzez odpowiednie rozłożenie przystanków dekompresyjnych, (przy wzięciu pod uwagę wrodzonego niedosycenia), można utrzymywać całkowitą prężność gazów w tkankach zblizoną do ciśnienia otoczenia. Takie podejscie do dekompresji nosi nazwę wynurzanie bez przesycenia. Jest to działanie bardzo bezpieczne, zwłaszcza dla nurkowań saturowanych, ale zbiera bardzo dużo czasu w porównaniu z wynurzeniem z ograniczonym przesyceniem, które zostalo wprowadzone w algorytmach gazu rozpuszczonego oraz algorytmach mikropęcherzykowych. Znaczenie okienka tlenowego dla nurkowań technicznych. Uwzględnienie okienka tlenowego wydłuża czas dekompresji. Dzieje się tak dla tego, że mechanizm ten uwzględnia dodatkowe wchłonianie gazów obojętnych przez okienko podczas dekompresji. Im większa zawartość procentowa gazu obojętnego w mieszanienie tym większe dodatkowe nasycanie ciała. Z tej teorii wynika rónież, że pojawienie się mikropęcherzyków zwiększa prawdopodobieństwo przenikania gazu do nich. Oddychanie czystym tlenem, na płytszych przystankach, nie tylko wypłukuje gaz obojętny i mikropęcherzyki szybciej, ale również całkowicie blokuje wchłanianie dodatkowego gazu poprzez okienko. Oddychanie wzbogaconymi w tlen mieszankami (nitrox,trimix, itp.) również przyspiesza wypłukiwanie gazów obojętnych, ale składniki gazu obojętnego nadal przenikają przez okienko. Podsumowując wchłanianie gazów obojętnych poprzez okienko tlenowe zwiększa wymagania dekompresyjne proporcjonalnie do całości frakcji gazu obojętnego w mieszaninie oddechowej. tab. 1 5

6 1,00 0,90 0,80 0,70 Okienko H20 CO2 O2 N2 0,60 0,50 Powietrze wdychane Powietrze wydychane Krew tętnicza Krew żylna Tkanki ciała wykres nr 1 6

Prawa gazowe- Tomasz Żabierek

Prawa gazowe- Tomasz Żabierek Prawa gazowe- Tomasz Żabierek Zachowanie gazów czystych i mieszanin tlenowo azotowych w zakresie użytecznych ciśnień i temperatur można dla większości przypadków z wystarczającą dokładnością opisywać równaniem

Bardziej szczegółowo

UKŁAD ODDECHOWY

UKŁAD ODDECHOWY Zadanie 1. (1 pkt). Na rysunku przedstawiono pęcherzyki płucne oplecione siecią naczyń krwionośnych. Określ znaczenie gęstej sieci naczyń krwionośnych oplatających pęcherzyki płucne.... Zadanie 2. (2 pkt)

Bardziej szczegółowo

Wymiana gazowa, Gradient Ciśnienia Parcjalnego oraz Okienko Tlenowe.

Wymiana gazowa, Gradient Ciśnienia Parcjalnego oraz Okienko Tlenowe. Wymiana gazowa, Gradient Ciśnienia Parcjalnego oraz Okienko Tlenowe. Johnny E. Brian, Jr. M.D. Profesor Nadzwyczajny Departament Anestezjologii Kolegium Medycyny Uniwersytet Iowa Tłumaczenie Dawid Koczoń

Bardziej szczegółowo

Kontrdyfuzja Izobaryczna

Kontrdyfuzja Izobaryczna Dive-Tech : Szkolenie Nurka Technicznego Kontrdyfuzja Izobaryczna Tłumaczenie Dawid Koczoń Konsultacja Maciek Szczęściarz Curzydło Kontrdyfuzja Izobaryczna (Isobaric Counter Diffusion) to termin, którego

Bardziej szczegółowo

Gazy stosowane w nurkowaniu

Gazy stosowane w nurkowaniu Robert Drzewiecki Gazy stosowane w nurkowaniu Tlen Tlen jest gazem bezbarwnym, bezwonnym, bezsmakowym, jego liczba atomowa wynosi 8 a masa atomowa 16. W warunkach normalnych występuje w postaci dwuatomowej

Bardziej szczegółowo

Model RGBM w komputerach SUUNTO

Model RGBM w komputerach SUUNTO Model RGBM w komputerach SUUNTO Komputer Suunto wykonują obliczenia wg zadanego modelu matematycznego RGBM (Reduced Gradient Buble Model). Proces ten uwzględnia absorpcję i uwalnianie azotu podczas nurkowania,

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. 1. Wprowadzenie do PDIS (Profile-Dependent Intermediate Stop) 2. 2. Jak funkcjonuje PDIS? 4

SPIS TREŚCI. 1. Wprowadzenie do PDIS (Profile-Dependent Intermediate Stop) 2. 2. Jak funkcjonuje PDIS? 4 SPIS TREŚCI 1. Wprowadzenie do PDIS (Profile-Dependent Intermediate Stop) 2 2. Jak funkcjonuje PDIS? 4 3. Specjalne uwarunkowania podczas nurkowania z więcej niż jedną mieszaniną(pmg) 4 4. Nurkowanie z

Bardziej szczegółowo

PLANOWANIE NURKOWANIA ZA POMOCĄ PROGRAMU DECOPLANNER

PLANOWANIE NURKOWANIA ZA POMOCĄ PROGRAMU DECOPLANNER PLANOWANIE NURKOWANIA ZA POMOCĄ PROGRAMU DECOPLANNER Zasady wprowadzania danych Uwaga: Planowanie nurkowania z użyciem Decoplanner a ustawionego na stopy (1 stopa = 30,48 cm) przebiega dokładnie w ten

Bardziej szczegółowo

ZROZUMIEĆ DEKOMPRESJĘ

ZROZUMIEĆ DEKOMPRESJĘ Dr med. Jarosław Krzyżak ZROZUMIEĆ DEKOMPRESJĘ Od J.S. Haldane a do B.R. Wienke PTMiTH 2007 r. Wprowadzenie Paul Bert (fr.) 1833 1886 Ojciec fizjopatologii nurkowania W latach 70. XIX wieku proponuje dla

Bardziej szczegółowo

4. Przygotowanie nitroksowej mieszaniny oddechowej

4. Przygotowanie nitroksowej mieszaniny oddechowej 4. Przygotowanie nitroksowej mieszaniny oddechowej 4.1. Wprowadzenie Samodzielne przygotowanie nitroksowej mieszaniny oddechowej wymaga doświadczenia oraz znajomości i zrozumienia podstawowych zależności

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 2. Przygotowanie fizyczne do nurkowania technicznego... 89 2.1. Trening wydolnościowy i wytrzymałościowy... 89

Spis treści. 2. Przygotowanie fizyczne do nurkowania technicznego... 89 2.1. Trening wydolnościowy i wytrzymałościowy... 89 Od wydawcy..................................................... 9 Wstęp............................................................ 11 Podziękowania.................................................. 15

Bardziej szczegółowo

Gas calculations. Skrócona instrukcja obsługi

Gas calculations. Skrócona instrukcja obsługi Gas calculations Skrócona instrukcja obsługi! UWAGA! Powyższy program jest jedynie przykładem i w żadnym przypadku nie powinien być wykorzystywany w praktyce. Użytkownik ponosi pełną odpowiedzialność za

Bardziej szczegółowo

Materiał tu zawarty pochodzi z strony oraz

Materiał tu zawarty pochodzi z strony  oraz Ratio deco Materiał tu zawarty pochodzi z strony www.forum.divetrek.com.pl oraz www.nurkomania.pl RATIO DECO 1:1 Mnemotechniczna metoda planowania dekompresji, pozwalająca dokonać zgrubnych obliczeń. Podstawowe

Bardziej szczegółowo

KLASA I. TEMAT LEKCJI: Budowa i funkcja układu oddechowego człowieka. DZIAŁ: Organizm człowieka jako zintegrowana całość Układ oddechowy

KLASA I. TEMAT LEKCJI: Budowa i funkcja układu oddechowego człowieka. DZIAŁ: Organizm człowieka jako zintegrowana całość Układ oddechowy KLASA I TEMAT LEKCJI: Budowa i funkcja układu oddechowego człowieka DZIAŁ: Organizm człowieka jako zintegrowana całość Układ oddechowy 1. Cele edukacyjne a) kształcenia w zakresie wiadomości uczeń: - wylicza

Bardziej szczegółowo

Termiczne odgazowanie wody zasilającej kotły parowe.

Termiczne odgazowanie wody zasilającej kotły parowe. Termiczne odgazowanie wody zasilającej kotły parowe. Krzysztof Szałucki 1. Wstęp Jeżeli szklankę napełnimy zimną wodą surową i pozostawimy ją w ciepłym miejscu, to po chwili - nie dłuższej niż ta, którą

Bardziej szczegółowo

GAZY SPOTYKANE W NURKOWANIU

GAZY SPOTYKANE W NURKOWANIU GAZY SPOTYKANE W NURKOWANIU Tomasz śabierek We współczesnym nurkowaniu stosuje się wiele gazów, dlatego dla prawidłowego wyboru oraz przygotowania mieszaniny oddechowej konieczna jest choćby pobieŝna znajomość

Bardziej szczegółowo

Tabela 1-1. Warunki środowiska zewnętrznego podczas badania i charakterystyka osoby badanej

Tabela 1-1. Warunki środowiska zewnętrznego podczas badania i charakterystyka osoby badanej Ćwiczenie 3 Klasyfikacja wysiłków fizycznych. Sprawność zaopatrzenia tlenowego podczas wysiłków fizycznych I Analiza zmian wybranych wskaźników układu krążenia i oddychania podczas wysiłku o stałej intensywności

Bardziej szczegółowo

Fizjologia nurkowania

Fizjologia nurkowania Rozdział 4 Fizjologia nurkowania Podczas nurkowania na nurka oddziałuje ciśnienie hydrostatyczne słupa wody wzrastające w miarę zanurzania o 1 atmosferę (0,1 MPa) na każde 10 m głębokości. Drugim elementem

Bardziej szczegółowo

Materiały pomocnicze do laboratorium z przedmiotu Metody i Narzędzia Symulacji Komputerowej

Materiały pomocnicze do laboratorium z przedmiotu Metody i Narzędzia Symulacji Komputerowej Materiały pomocnicze do laboratorium z przedmiotu Metody i Narzędzia Symulacji Komputerowej w Systemach Technicznych Symulacja prosta dyszy pomiarowej Bendemanna Opracował: dr inż. Andrzej J. Zmysłowski

Bardziej szczegółowo

Warunki izochoryczno-izotermiczne

Warunki izochoryczno-izotermiczne WYKŁAD 5 Pojęcie potencjału chemicznego. Układy jednoskładnikowe W zależności od warunków termodynamicznych potencjał chemiczny substancji czystej definiujemy następująco: Warunki izobaryczno-izotermiczne

Bardziej szczegółowo

1. Odpowiedź c) 2. Odpowiedź d) Przysłaniając połowę soczewki zmniejszamy strumień światła, który przez nią przechodzi. 3.

1. Odpowiedź c) 2. Odpowiedź d) Przysłaniając połowę soczewki zmniejszamy strumień światła, który przez nią przechodzi. 3. 1. Odpowiedź c) Obraz soczewki będzie zielony. Każdy punkt obrazu powstaje przez poprowadzenie promieni przechodzących przez wszystkie części soczewki. Suma czerwonego i zielonego odbierana jest jako kolor

Bardziej szczegółowo

ASYSTENT NURKOWANIA Wersja dok:2.0.141219.09:17,00

ASYSTENT NURKOWANIA Wersja dok:2.0.141219.09:17,00 2011-2014 REAL DATA S.C. ASYSTENT NURKOWANIA Wersja dok:2.0.141219.09:17,00 Uwagi do wydania 2.0 Data publikacji: 2014/12 Niniejszy dokument zawiera najważniejsze uwagi do wydania pakietu Asystent Nurkowania

Bardziej szczegółowo

Fizjologia człowieka

Fizjologia człowieka Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku Katedra: Promocji Zdrowia Zakład: Biomedycznych Podstaw Zdrowia Fizjologia człowieka Osoby prowadzące przedmiot: Prof. nadzw. dr hab. Zbigniew Jastrzębski

Bardziej szczegółowo

Przy prawidłowej pracy silnika zapłon mieszaniny paliwowo-powietrznej następuje od iskry pomiędzy elektrodami świecy zapłonowej.

Przy prawidłowej pracy silnika zapłon mieszaniny paliwowo-powietrznej następuje od iskry pomiędzy elektrodami świecy zapłonowej. TEMAT: TEORIA SPALANIA Spalanie reakcja chemiczna przebiegająca między materiałem palnym lub paliwem a utleniaczem, z wydzieleniem ciepła i światła. Jeżeli w procesie spalania wszystkie składniki palne

Bardziej szczegółowo

Wykład 3. Diagramy fazowe P-v-T dla substancji czystych w trzech stanach. skupienia. skupienia

Wykład 3. Diagramy fazowe P-v-T dla substancji czystych w trzech stanach. skupienia. skupienia Wykład 3 Substancje proste i czyste Przemiany w systemie dwufazowym woda para wodna Diagram T-v dla przejścia fazowego woda para wodna Diagramy T-v i P-v dla wody Punkt krytyczny Temperatura nasycenia

Bardziej szczegółowo

Wyjaśnienie znaczenia głębokich przystanków

Wyjaśnienie znaczenia głębokich przystanków Wyjaśnienie znaczenia głębokich przystanków Marcin Krysiński Na postawie : Deep Stops Explained by Erik C. Baker 1 Wstęp... 3 Obliczenia konwencjonalne... 3 Pęcherzyki i gradienty... 4 Przedstawienie problemu...

Bardziej szczegółowo

Podaj, który schemat (A czy B) obrazuje położenie przepony podczas wydechu oraz określ, z jakiego rodzaju tkanki zbudowana jest przepona...

Podaj, który schemat (A czy B) obrazuje położenie przepony podczas wydechu oraz określ, z jakiego rodzaju tkanki zbudowana jest przepona... Układ oddechowy Zadanie 1 (2 pkt) Poniższy rysunek obrazuje w sposób uproszczony budowę nabłonka jednowarstwowego, wielorzędowego wyścielającego, między innymi, drogi oddechowe. Wyjaśnij, na czym polega

Bardziej szczegółowo

ASYSTENT NURKOWANIA Wersja dok:1.0.141206.01:36,00

ASYSTENT NURKOWANIA Wersja dok:1.0.141206.01:36,00 2011-2014 REAL DATA S.C. ASYSTENT NURKOWANIA Wersja dok:1.0.141206.01:36,00 Uwagi do wydania 1.1 Data publikacji: 2014/12 Niniejszy dokument zawiera najważniejsze uwagi do wydania pakietu Asystent Nurkowania

Bardziej szczegółowo

Podstawowe prawa opisujące właściwości gazów zostały wyprowadzone dla gazu modelowego, nazywanego gazem doskonałym (idealnym).

Podstawowe prawa opisujące właściwości gazów zostały wyprowadzone dla gazu modelowego, nazywanego gazem doskonałym (idealnym). Spis treści 1 Stan gazowy 2 Gaz doskonały 21 Definicja mikroskopowa 22 Definicja makroskopowa (termodynamiczna) 3 Prawa gazowe 31 Prawo Boyle a-mariotte a 32 Prawo Gay-Lussaca 33 Prawo Charlesa 34 Prawo

Bardziej szczegółowo

Technika 200 bar Tlen CONST ANT 2000

Technika 200 bar Tlen CONST ANT 2000 Technika 200 bar Tlen CONST ANT 2000 Przyłącze butli Przyłącze węża Nr art. Nr kat. Tlen, jednostopniowy 10 bar G 3/4 G 1/4, DN 6 717.05335 025 CONSTANT 20 bar G 3/4 G 1/4, DN 6 717.05336 025 50 bar G

Bardziej szczegółowo

Układ oddechowy. Wymiana gazowa = respiracja wymiana tlenu i dwutlenku węgla między środowiskiem zewnętrznym a organizmem.

Układ oddechowy. Wymiana gazowa = respiracja wymiana tlenu i dwutlenku węgla między środowiskiem zewnętrznym a organizmem. Układ oddechowy Wymiana gazowa = respiracja wymiana tlenu i dwutlenku węgla między środowiskiem zewnętrznym a organizmem. 1 oddychanie zewnętrzne między środowiskiem zewnętrznym a narządem (układem) oddechowym,

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. Nazwa produktu leczniczego

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. Nazwa produktu leczniczego CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. Nazwa produktu leczniczego Tlen medyczny Linde nie mniej niz 99,5% gaz do inhalacji 2. Skład jakościowy i ilościowy Tlen Farm. Eur. nie mniej niż 99,5%, pod ciśnieniem

Bardziej szczegółowo

Wzory SAC = EAD= 0,79. MOD =[10*PPO2max/FO2]-10[m] MOD =[10* 1,4 / FO2 ]-10[m] MOD =[10*1,6/FO2]-10[m] PO 2 FO 2. Gdzie:

Wzory SAC = EAD= 0,79. MOD =[10*PPO2max/FO2]-10[m] MOD =[10* 1,4 / FO2 ]-10[m] MOD =[10*1,6/FO2]-10[m] PO 2 FO 2. Gdzie: Wzory (1 frakcja tlenu)x(glebokosc w metrach + 10) EAD= 0,79 MOD, maksymalna głębokość? Maksymalna głębokość, maksymalna głębokość operacyjna MOD. To nazwy tej samej rzeczy. Oryginalne określenie "Maksymalna

Bardziej szczegółowo

Równowaga kwasowo-zasadowa. Zakład Chemii Medycznej Pomorski Uniwersytet Medyczny

Równowaga kwasowo-zasadowa. Zakład Chemii Medycznej Pomorski Uniwersytet Medyczny Równowaga kwasowozasadowa Zakład Chemii Medycznej Pomorski Uniwersytet Medyczny Krytyka pojęcia ph ph = log [H + ] ph [H+] 1 100 mmol/l D = 90 mmol/l 2 10 mmol/l D = 9 mmol/l 3 1 mmol/l 2 Krytyka pojęcia

Bardziej szczegółowo

Wykład 2. Anna Ptaszek. 7 października Katedra Inżynierii i Aparatury Przemysłu Spożywczego. Chemia fizyczna - wykład 2. Anna Ptaszek 1 / 1

Wykład 2. Anna Ptaszek. 7 października Katedra Inżynierii i Aparatury Przemysłu Spożywczego. Chemia fizyczna - wykład 2. Anna Ptaszek 1 / 1 Wykład 2 Katedra Inżynierii i Aparatury Przemysłu Spożywczego 7 października 2015 1 / 1 Zjawiska koligatywne Rozpuszczenie w wodzie substancji nielotnej powoduje obniżenie prężności pary nasyconej P woda

Bardziej szczegółowo

Wstęp do Geofizyki. Hanna Pawłowska Instytut Geofizyki, Wydział Fizyki, Uniwersytet Warszawski

Wstęp do Geofizyki. Hanna Pawłowska Instytut Geofizyki, Wydział Fizyki, Uniwersytet Warszawski Wstęp do Geofizyki Hanna Pawłowska Instytut Geofizyki, Wydział Fizyki, Uniwersytet Warszawski Wykład 3 Wstęp do Geofizyki - Fizyka atmosfery 2 /43 Powietrze opisuje się równaniem stanu gazu doskonałego,

Bardziej szczegółowo

PODSTAWOWE POJĘCIA I PRAWA CHEMICZNE

PODSTAWOWE POJĘCIA I PRAWA CHEMICZNE PODSTAWOWE POJĘCIA I PRAWA CHEMICZNE Zadania dla studentów ze skryptu,,obliczenia z chemii ogólnej Wydawnictwa Uniwersytetu Gdańskiego 1. Jaka jest średnia masa atomowa miedzi stanowiącej mieszaninę izotopów,

Bardziej szczegółowo

POWIETRZE. Mieszanina gazów stanowiąca atmosferę ziemską niezbędna do życia oraz wszelkich procesów utleniania, złożona ze składników stałych.

POWIETRZE. Mieszanina gazów stanowiąca atmosferę ziemską niezbędna do życia oraz wszelkich procesów utleniania, złożona ze składników stałych. WŁASNOŚCI GAZÓW POWIETRZE Mieszanina gazów stanowiąca atmosferę ziemską niezbędna do życia oraz wszelkich procesów utleniania, złożona ze składników stałych. Składniki Masa w % (suche powietrze) Objętość

Bardziej szczegółowo

Na każdym nurkowaniu bezwzględnie należy posiadać:

Na każdym nurkowaniu bezwzględnie należy posiadać: Nie nurkuj, jeżeli: nie masz ochoty na nurkowanie; czujesz się nienormalnie zmęczony lub znużony; masz problemy zdrowotne z nosem, uszami lub gardłem; odczuwasz nienormalne mrowienie lub swędzenie skóry;

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA PODSTAWOWYCH FORM KONSTRUKCYJNYCH UKŁ ADÓW PODTRZYMYWANIA PARAMETRÓW ATMOSFERY W OBIEKTACH HIPERBARYCZNYCH

CHARAKTERYSTYKA PODSTAWOWYCH FORM KONSTRUKCYJNYCH UKŁ ADÓW PODTRZYMYWANIA PARAMETRÓW ATMOSFERY W OBIEKTACH HIPERBARYCZNYCH ZESZYTY NAUKOWE AKADEMII MARYNARKI WOJENNEJ ROK XLV NR 2 (5) 2004 Adam Olejnik CHARAKTERYSTYKA PODSTAWOWYCH FORM KONSTRUKCYJNYCH UKŁ ADÓW PODTRZYMYWANIA PARAMETRÓW ATMOSFERY W OBIEKTACH HIPERBARYCZNYCH

Bardziej szczegółowo

MODEL FUNKCJONOWANIA UKŁADU KRĄŻENIA [ BAP_2014969.doc ]

MODEL FUNKCJONOWANIA UKŁADU KRĄŻENIA [ BAP_2014969.doc ] MODEL FUNKCJONOWANIA UKŁADU KRĄŻENIA [ ] Użytkowanie Jak napełnić model układu krążenia? 1. Model ułożyć poziomo, płasko na stole. 2. Odłączyć niebieskie rurki od układu krążenia, łączenie znajduje się

Bardziej szczegółowo

Imię i nazwisko Klasa Punkty (max 12) Ocena

Imię i nazwisko Klasa Punkty (max 12) Ocena Rozdział 1. grupa A Imię i nazwisko Klasa Punkty (max 12) Ocena Data Zadanie 1. (1 pkt) Podkreśl właściwości dotyczące ditlenku węgla: gaz, rozpuszczalny w wodzie, bezbarwny, palny, żółty, powoduje zmętnienia

Bardziej szczegółowo

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) (13) T3 (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego:

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) (13) T3 (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 149678 (13) T3 (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 0.07.04 040744.8 (1) Int. Cl. A22B3/00 (06.01) (97) O

Bardziej szczegółowo

Płetwonurek-ratownik [cz. III] Głębokościomierz - jest urządzeniem mechanicznym (lub elektronicznym), które przekształca wynik pomiaru ciśnienia w

Płetwonurek-ratownik [cz. III] Głębokościomierz - jest urządzeniem mechanicznym (lub elektronicznym), które przekształca wynik pomiaru ciśnienia w Płetwonurek-ratownik [cz. III] Głębokościomierz - jest urządzeniem mechanicznym (lub elektronicznym), które przekształca wynik pomiaru ciśnienia w odczyt głębokości. Istnieje różnica pomiędzy ciśnieniem

Bardziej szczegółowo

WYKŁAD 7. Diagramy fazowe Dwuskładnikowe układy doskonałe

WYKŁAD 7. Diagramy fazowe Dwuskładnikowe układy doskonałe WYKŁAD 7 Diagramy fazowe Dwuskładnikowe układy doskonałe JS Reguła Gibssa. Układy dwuskładnikowe Reguła faz Gibbsa określa liczbę stopni swobody układu w równowadze termodynamicznej: układy dwuskładnikowe

Bardziej szczegółowo

SZYBKOŚĆ REAKCJI CHEMICZNYCH. RÓWNOWAGA CHEMICZNA

SZYBKOŚĆ REAKCJI CHEMICZNYCH. RÓWNOWAGA CHEMICZNA SZYBKOŚĆ REAKCJI CHEMICZNYCH. RÓWNOWAGA CHEMICZNA Zadania dla studentów ze skryptu,,obliczenia z chemii ogólnej Wydawnictwa Uniwersytetu Gdańskiego 1. Reakcja między substancjami A i B zachodzi według

Bardziej szczegółowo

Technika 300 bar Tlen CONST ANT 2000

Technika 300 bar Tlen CONST ANT 2000 Technika 300 bar Tlen CONST ANT 2000 Przyłącze butli Przyłącze węża Nr art. Nr kat. Tlen, jednostopniowy 10 bar W30x2 Ø 17.3/18.3 G 1/4, DN 6 717.06716 026 20 bar W30x2 Ø 17.3/18.3 G 1/4, DN 6 717.06717

Bardziej szczegółowo

UKŁAD KRĄŻENIA I UKŁAD ODDECHOWY- N.Olszewska

UKŁAD KRĄŻENIA I UKŁAD ODDECHOWY- N.Olszewska UKŁAD KRĄŻENIA I UKŁAD ODDECHOWY- N.Olszewska 1.Trombocyty (płytki kwi)biorą udział w procesie: A.fagocytozy B.transportu tlenu C.oddychania D.krzepnięcia krwi 2. Której z wymienionych funkcji nie pełni

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 2. Charakteryzacja niskotemperaturowego czujnika tlenu. (na prawach rękopisu)

Ćwiczenie 2. Charakteryzacja niskotemperaturowego czujnika tlenu. (na prawach rękopisu) Ćwiczenie 2. Charakteryzacja niskotemperaturowego czujnika tlenu (na prawach rękopisu) W analityce procesowej istotne jest określenie stężeń rozpuszczonych w cieczach gazów. Gazy rozpuszczają się w cieczach

Bardziej szczegółowo

Skraplarki Claude a oraz Heylandta budowa, działanie, bilans cieplny oraz charakterystyka techniczna

Skraplarki Claude a oraz Heylandta budowa, działanie, bilans cieplny oraz charakterystyka techniczna POLITECHNIKA GDAŃSKA WYDZIAŁ MECHANICZNY Skraplarki Claude a oraz Heylandta budowa, działanie, bilans cieplny oraz charakterystyka techniczna Wykonała: Alicja Szkodo Prowadzący: dr inż. W. Targański 2012/2013

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO OXiN, gaz medyczny sprężony 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY Zawiera: tlen 21,0 22,4% v/v Pełen wykaz substancji pomocniczych, patrz punkt

Bardziej szczegółowo

VarioDry SPN 0003-0063

VarioDry SPN 0003-0063 Technologie VarioDry Osuszania SPN 0003-0063 Membranowy Osuszacz Powietrza VarioDry SPN 0003-0063 GŁÓWNE CECHY I KORZYŚCI: Bardzo niskie straty powietrza Lekka konstrukcja 9 typów o dopuszczalnym przepływie

Bardziej szczegółowo

b c a. serce b. tętnica c. żyła

b c a. serce b. tętnica c. żyła Spis treści: 1.Budowa układu krwionośnego. 2.Porównanie budowy naczyń krwionośnych. 3.Serce. 4.Budowa wewnętrzna serca. 5.Praca serca. 6.Tętno i ciśnienie krwi. 7.Krążenie krwi. 8.Krążenie wrotne. 9.Bibliografia

Bardziej szczegółowo

Badanie zależności temperatury wrzenia wody od ciśnienia

Badanie zależności temperatury wrzenia wody od ciśnienia Ćwiczenie C2 Badanie zależności temperatury wrzenia wody od ciśnienia C2.1. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest pomiar zależności temperatury wrzenia wody od ciśnienia (poniżej ciśnienia atmosferycznego),

Bardziej szczegółowo

Wykład 10 Równowaga chemiczna

Wykład 10 Równowaga chemiczna Wykład 10 Równowaga chemiczna REAKCJA CHEMICZNA JEST W RÓWNOWADZE, GDY NIE STWIERDZAMY TENDENCJI DO ZMIAN ILOŚCI (STĘŻEŃ) SUBSTRATÓW ANI PRODUKTÓW RÓWNOWAGA CHEMICZNA JEST RÓWNOWAGĄ DYNAMICZNĄ W rzeczywistości

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 9. Podstawy fizjologii wysiłku fizycznego

Ćwiczenie 9. Podstawy fizjologii wysiłku fizycznego Ćwiczenie 9 Podstawy fizjologii wysiłku fizycznego Zagadnienia teoretyczne 1. Kryteria oceny wydolności fizycznej organizmu. 2. Bezpośredni pomiar pochłoniętego tlenu - spirometr Krogha. 3. Pułap tlenowy

Bardziej szczegółowo

Wilgotność powietrza

Wilgotność powietrza Wilgotność powietrza Charakterystyki wilgotności 1. Ciśnienie pary wodnej (e) ciśnienie cząstkowe, jakie wywiera para wodna znajdująca się aktualnie w powietrzu, jednostka hpa 2. Ciśnienie maksymalne pary

Bardziej szczegółowo

TECHNIKI NISKOTEMPERATUROWE W MEDYCYNIE

TECHNIKI NISKOTEMPERATUROWE W MEDYCYNIE TECHNIKI NISKOTEMPERATUROWE W MEDYCYNIE Skraplarka Claude a i skraplarka Heylandt a budowa, działanie, bilans cieplny, charakterystyka techniczna. Natalia Szczuka Inżynieria mechaniczno-medyczna St.II

Bardziej szczegółowo

Wyjaśnienie zamieszania wokół Deep Stopów. By Erik C. Baker, P.E. Wyliczenia tradycyjne. Tłumaczenie: Maciek Szczęściarz Curzydło [*]

Wyjaśnienie zamieszania wokół Deep Stopów. By Erik C. Baker, P.E. Wyliczenia tradycyjne. Tłumaczenie: Maciek Szczęściarz Curzydło [*] Wyjaśnienie zamieszania wokół Deep Stopów. By Erik C. Baker, P.E. Tłumaczenie: Maciek Szczęściarz Curzydło [*] Stare przysłowie mówiące lepiej zapobiegać niż leczyć, ma oczywiste zastosowanie do różnych

Bardziej szczegółowo

Zrozumieć M-wartości Erik C. Baker, P.E.

Zrozumieć M-wartości Erik C. Baker, P.E. Zrozumieć Erik C. Baker, P.E. Tłumaczenie: Maciek Szczęściarz Curzydło [*] Dekompresyjny Haldanowski model gazu rozpuszczonego opiera się na obliczeniu nasycania gazami, oraz dla szeregu hipotetycznych

Bardziej szczegółowo

Postawy: Uczeń: - Odpowiada za bezpieczeństwo własne i kolegów, - Jest dociekliwy i dokładny, - Wykazuje postawę badawczą.

Postawy: Uczeń: - Odpowiada za bezpieczeństwo własne i kolegów, - Jest dociekliwy i dokładny, - Wykazuje postawę badawczą. Temat: Udział tlenu w niektórych przemianach chemicznych scenariusz lekcji przyrody klasie V. Dział: Podstawowe właściwości i budowa materii. Zakres treści: - rola tlenu w niektórych procesach chemicznych,

Bardziej szczegółowo

OZNACZENIE WILGOTNOSCI POWIETRZA 1

OZNACZENIE WILGOTNOSCI POWIETRZA 1 OZNACZENIE WILGOTNOSCI POWIETRZA 1 PODSTAWOWE POJĘCIA I OKREŚLENIA Powietrze atmosferyczne jest mieszaniną gazową zawierającą zawsze pewną ilość pary wodnej. Zawartość pary wodnej w powietrzu atmosferycznym

Bardziej szczegółowo

Świat chemii cz. 1 i cz.2, rok szkolny 2016/17 Opis założonych osiągnięć ucznia

Świat chemii cz. 1 i cz.2, rok szkolny 2016/17 Opis założonych osiągnięć ucznia Świat chemii cz. 1 i cz.2, rok szkolny 2016/17 Opis założonych osiągnięć ucznia Osiągnięcia podstawowe Gazy wykonuje lub obserwuje doświadczenie potwierdzające, że powietrze jest mieszaniną; opisuje, na

Bardziej szczegółowo

Inżynieria procesów przetwórstwa węgla, zima 15/16

Inżynieria procesów przetwórstwa węgla, zima 15/16 Inżynieria procesów przetwórstwa węgla, zima 15/16 Ćwiczenia 1 7.10.2015 1. Załóżmy, że balon ma kształt sfery o promieniu 3m. a. Jaka ilość wodoru potrzebna jest do jego wypełnienia, aby na poziomie morza

Bardziej szczegółowo

Metody planowania dekompresji w locie Analiza metody

Metody planowania dekompresji w locie Analiza metody Metody planowania dekompresji w locie Analiza metody Paweł Poręba II 29 Spis treści Wstęp... 4 Strefy dekompresyjne... 7 Głębokość nurkowania... 8 Streszczenie... 8 Wstęp... 8 Opis wykresów... 8 Porównanie

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z FIZYKI

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z FIZYKI WYMAGANIA EDUKACYJNE Z FIZYKI KLASA I Budowa materii Wymagania na stopień dopuszczający obejmują treści niezbędne dla dalszego kształcenia oraz użyteczne w pozaszkolnej działalności ucznia. Uczeń: rozróżnia

Bardziej szczegółowo

Odwracalność przemiany chemicznej

Odwracalność przemiany chemicznej Odwracalność przemiany chemicznej Na ogół wszystkie reakcje chemiczne są odwracalne, tzn. z danych substratów tworzą się produkty, a jednocześnie produkty reakcji ulegają rozkładowi na substraty. Fakt

Bardziej szczegółowo

Dział programu: Funkcjonowanie człowieka Hasło programowe: Krążenie

Dział programu: Funkcjonowanie człowieka Hasło programowe: Krążenie Konspekt lekcji I klasa gimnazjum Autorka: Bogumiła Bąk Dział programu: Funkcjonowanie człowieka Hasło programowe: Krążenie Temat: Na czym polega współpraca małego i dużego obiegu krwi? Dział programu:

Bardziej szczegółowo

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) (13) B1

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) (13) B1 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 174406 (13) B1 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (21) Numer zgłoszenia: 303819 (22) Data zgłoszenia: 13.06.1994 (51) IntCl6: A24C 5/36 (54)

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenia 12 Zadanie 12.4D

Ćwiczenia 12 Zadanie 12.4D Sylwester Arabas (ćwiczenia do wykładu prof. Hanny Pawłowskiej) Instytut Geofizyki, Wydział Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego 26 maja 2011 r. : polecenie / rozwiązanie Wyznaczenie do jakiego poziomu musiałaby

Bardziej szczegółowo

Zaznacz wykres ilustrujący stałocieplność człowieka. A. B. C. D.

Zaznacz wykres ilustrujący stałocieplność człowieka. A. B. C. D. I. Organizm człowieka. Skóra powłoka organizmu 1. Zadanie Napisz, czym zajmuje się anatomia............................................................................................................................

Bardziej szczegółowo

1. Określ, w którą stronę przesunie się równowaga reakcji syntezy pary wodnej z pierwiastków przy zwiększeniu objętości zbiornika reakcyjnego:

1. Określ, w którą stronę przesunie się równowaga reakcji syntezy pary wodnej z pierwiastków przy zwiększeniu objętości zbiornika reakcyjnego: 1. Określ, w którą stronę przesunie się równowaga reakcji syntezy pary wodnej z pierwiastków przy zwiększeniu objętości zbiornika reakcyjnego: 2. Określ w którą stronę przesunie się równowaga reakcji rozkładu

Bardziej szczegółowo

Kaskadowe urządzenia do skraplania gazów

Kaskadowe urządzenia do skraplania gazów Kaskadowe urządzenia do skraplania gazów Damian Siupka-Mróz IMM sem.9 1. Kaskadowe skraplanie gazów: Metoda skraplania, wykorzystująca coraz niższe temperatury skraplania kolejnych gazów. Metodę tę stosuje

Bardziej szczegółowo

Menu. Badania temperatury i wilgotności atmosfery

Menu. Badania temperatury i wilgotności atmosfery Menu Badania temperatury i wilgotności atmosfery Wilgotność W powietrzu atmosferycznym podstawową rolę odgrywa woda w postaci pary wodnej. Przedostaje się ona do atmosfery w wyniku parowania z powieszchni

Bardziej szczegółowo

VIII Podkarpacki Konkurs Chemiczny 2015/2016

VIII Podkarpacki Konkurs Chemiczny 2015/2016 III Podkarpacki Konkurs Chemiczny 015/016 ETAP I 1.11.015 r. Godz. 10.00-1.00 Uwaga! Masy molowe pierwiastków podano na końcu zestawu. Zadanie 1 (10 pkt) 1. Kierunek której reakcji nie zmieni się pod wpływem

Bardziej szczegółowo

ASYSTENT NURKOWANIA Wersja dok:

ASYSTENT NURKOWANIA Wersja dok: 2011-2017 REAL DATA S.C. ASYSTENT NURKOWANIA Wersja dok: 2.1.171223 www.scubadivesoftware.com Uwagi do wydania 2.1 Dokument w wersji roboczej (Alfa1) Data publikacji: 2017.12 Niniejszy dokument zawiera

Bardziej szczegółowo

Wpływ motoryzacji na jakość powietrza

Wpływ motoryzacji na jakość powietrza Instytut Pojazdów Samochodowych i Silników Spalinowych Marek Brzeżański Wpływ motoryzacji na jakość powietrza Spotkanie Grupy Roboczej ds. Ochrony Powietrza i Energetyki Urząd Marszałkowski Województwa

Bardziej szczegółowo

1Płetwonurek program Nitroksowy (PN1)

1Płetwonurek program Nitroksowy (PN1) 1. PŁETWONUREK NITROKSOWY KDP/CMAS (PN1) Zakres szkolenia: Uczestnik kursu zdobywa podstawową wiedzę teoretyczną i umiejętności praktyczne umożliwiające bezpieczne nurkowanie w aparatach o obiegu otwartym

Bardziej szczegółowo

Układy: oddechowy, krążenia,

Układy: oddechowy, krążenia, Układy: oddechowy, krążenia, Kurs Kynologia ESPZiWP Układ oddechowy Układ oddechowy jest odpowiedzialny za utrzymanie stałej wymiany gazów między organizmem a środowiskiem. Składa się z dróg oddechowych

Bardziej szczegółowo

Podstawowe pojęcia i prawa chemiczne, Obliczenia na podstawie wzorów chemicznych

Podstawowe pojęcia i prawa chemiczne, Obliczenia na podstawie wzorów chemicznych Podstawowe pojęcia i prawa chemiczne, Obliczenia na podstawie wzorów chemicznych 1. Wielkości i jednostki stosowane do wyrażania ilości materii 1.1 Masa atomowa, cząsteczkowa, mol Masa atomowa Atomy mają

Bardziej szczegółowo

III. TREŚCI NAUCZANIA

III. TREŚCI NAUCZANIA 72 S t r o n a Przedmiot Treści nauczania z podstawy programowej matematyka 1.7. Stosuje obliczenia na liczbach wymiernych do rozwiązywania problemów w kontekście praktycznym, w tym do zmiany jednostek.

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 5: Wymiana masy. Nawilżanie powietrza.

Ćwiczenie 5: Wymiana masy. Nawilżanie powietrza. 1 Część teoretyczna Powietrze wilgotne układ złożony z pary wodnej i powietrza suchego, czyli mieszaniny azotu, tlenu, wodoru i pozostałych gazów Z punktu widzenia różnego typu przemian skład powietrza

Bardziej szczegółowo

TIENS L-Karnityna Plus

TIENS L-Karnityna Plus TIENS L-Karnityna Plus Zawartość jednej kapsułki Winian L-Karnityny w proszku 400 mg L-Arginina 100 mg Niacyna (witamina PP) 16 mg Witamina B6 (pirydoksyna) 2.1 mg Stearynian magnezu pochodzenia roślinnego

Bardziej szczegółowo

ENTONOX to gotowa do użycia mieszanina gazów

ENTONOX to gotowa do użycia mieszanina gazów Katalog produktów. ENTONOX to gotowa do użycia mieszanina gazów 7-14 porodu 5-10 Linde: Living healthcare. 3 Charakterystyka produktu leczniczego Przeciwwskazania Z powodu zwiększonej zdolności podtlenku

Bardziej szczegółowo

Wykład 6. Klasyfikacja przemian fazowych

Wykład 6. Klasyfikacja przemian fazowych Wykład 6 Klasyfikacja przemian fazowych JS Klasyfikacja Ehrenfesta Ehrenfest klasyfikuje przemiany fazowe w oparciu o potencjał chemiczny. nieciągłość Przemiany fazowe pierwszego rodzaju pochodne potencjału

Bardziej szczegółowo

POLISH HYPERBARIC RESEARCH

POLISH HYPERBARIC RESEARCH POLISH HYPERBARIC RESEARCH 1(46)2014 INHERENTNE NIEDOSYCENIE IE.. ZAGROZ AGROŻENIE TLENOWĄ TOKSYCZNOŚCI CIĄ CZ.1 OŚRODKOW RODKOWĄ CZ. Z Ryszard Kłos Akademia Marynarki Wojennej Zakład Technologii Prac

Bardziej szczegółowo

Prawo gazów doskonałych

Prawo gazów doskonałych Urazy ciśnieniowe Prawo gazów doskonałych p = ciśnienie V = objętość T = temperatura pv T = const DOTYCZY PRZESTRZENI GAZOWYCH!!! Przestrzenie gazowe nurka Płuca Przewód pokarmowy Zatoka czołowa Zatoka

Bardziej szczegółowo

Aby pozbyć się nadmiaru CO2 z atmosfery należy go... Czerwiec Skompresować Wychwycić W jaki sposób przebiega technologia CCS? Dwutlenek węgla przeznaczony do geologicznego składowania pochodzi z obiektów

Bardziej szczegółowo

Skraplanie czynnika chłodniczego R404A w obecności gazu inertnego. Autor: Tadeusz BOHDAL, Henryk CHARUN, Robert MATYSKO Środa, 06 Czerwiec :42

Skraplanie czynnika chłodniczego R404A w obecności gazu inertnego. Autor: Tadeusz BOHDAL, Henryk CHARUN, Robert MATYSKO Środa, 06 Czerwiec :42 Przeprowadzono badania eksperymentalne procesu skraplania czynnika chłodniczego R404A w kanale rurowym w obecności gazu inertnego powietrza. Wykazano negatywny wpływ zawartości powietrza w skraplaczu na

Bardziej szczegółowo

BUDOWA I FUNKCJE UKŁADU ODDECHOWEGO. Autor: Paulina Duraj

BUDOWA I FUNKCJE UKŁADU ODDECHOWEGO. Autor: Paulina Duraj BUDOWA I FUNKCJE UKŁADU ODDECHOWEGO Autor: Paulina Duraj UKŁAD ODDECHOWY Każdy człowiek od pierwszej chwili życia aż do śmierci oddycha bez przerwy. Jest to podstawowa czynność utrzymująca funkcjonowanie

Bardziej szczegółowo

Statyka Cieczy i Gazów. Temat : Podstawy teorii kinetyczno-molekularnej budowy ciał

Statyka Cieczy i Gazów. Temat : Podstawy teorii kinetyczno-molekularnej budowy ciał Statyka Cieczy i Gazów Temat : Podstawy teorii kinetyczno-molekularnej budowy ciał 1. Podstawowe założenia teorii kinetyczno-molekularnej budowy ciał: Ciała zbudowane są z cząsteczek. Pomiędzy cząsteczkami

Bardziej szczegółowo

Chemia. 3. Która z wymienionych substancji jest pierwiastkiem? A Powietrze. B Dwutlenek węgla. C Tlen. D Tlenek magnezu.

Chemia. 3. Która z wymienionych substancji jest pierwiastkiem? A Powietrze. B Dwutlenek węgla. C Tlen. D Tlenek magnezu. Chemia Zestaw I 1. Na lekcjach chemii badano właściwości: żelaza, węgla, cukru, miedzi i magnezu. Który z zestawów badanych substancji zawiera tylko niemetale? A Węgiel, siarka, tlen. B Węgiel, magnez,

Bardziej szczegółowo

Informacja do zadań 1. 2. Woda morska zawiera średnio 3,5% soli.

Informacja do zadań 1. 2. Woda morska zawiera średnio 3,5% soli. Informacja do zadań 1. 2. Woda morska zawiera średnio 3,5% soli. Zadanie 1. (0.1) Które zdanie jest prawdziwe? A. W 100 g wody morskiej znajduje się 3,5 g soli. B. W 103,5 g wody morskiej znajduje się

Bardziej szczegółowo

Równowaga kwasowo-zasadowa. Zakład Chemii Medycznej PUM

Równowaga kwasowo-zasadowa. Zakład Chemii Medycznej PUM Równowaga kwasowozasadowa Zakład Chemii Medycznej PUM Teorie kwasów i zasad Teoria dysocjacji elektrolitycznej Arheniusa: podczas rozpuszczania w wodzie wodzie kwas: dysocjuje z odszczepieniem kationu

Bardziej szczegółowo

Zrozumieć Wartości-M By Erik C. Baker, P.E.

Zrozumieć Wartości-M By Erik C. Baker, P.E. Zrozumieć By Erik C. Baker, P.E. - 1 - Hogarthian Divers, lipiec 2005 Pojęcie nasycenia gazem hipotetycznych tkanek odniesienia oraz (M-values) stanowią podstawowe elementy modelu dekompresyjnego gazu

Bardziej szczegółowo

Badanie procesów dyfuzji i rozpuszczania się gazu ziemnego w strefie kontaktu z ropą naftową

Badanie procesów dyfuzji i rozpuszczania się gazu ziemnego w strefie kontaktu z ropą naftową NAFTA-GAZ luty 2011 ROK LXVII Jerzy Kuśnierczyk Instytut Nafty i Gazu, Oddział Krosno Badanie procesów dyfuzji i rozpuszczania się gazu ziemnego w strefie kontaktu z ropą naftową Wstęp Badania mieszanin

Bardziej szczegółowo

Recenzenci Adam Grochowalski Irena Staneczko-Baranowska. Projekt okładki Krzysztof Skrzypczyk

Recenzenci Adam Grochowalski Irena Staneczko-Baranowska. Projekt okładki Krzysztof Skrzypczyk Recenzenci Adam Grochowalski Irena Staneczko-Baranowska Projekt okładki Krzysztof Skrzypczyk Opracowanie redakcyjne i korekta Andrzej Piotr Lesiakowski Printed in Poland Copyright by Wydawnictwo Naukowe

Bardziej szczegółowo

Dlaczego pompy ciepła są przyjazne dla środowiska?

Dlaczego pompy ciepła są przyjazne dla środowiska? Dlaczego pompy ciepła są przyjazne dla środowiska? Pompy ciepła są urządzeniami, które w istotny sposób wpływają na redukcję emisji zanieczyszczeń. Ponadto, proces wytwarzania przez nie ciepła nie powoduje

Bardziej szczegółowo

XXI Regionalny Konkurs Młody Chemik FINAŁ część I

XXI Regionalny Konkurs Młody Chemik FINAŁ część I Katowice, 16.12.2009 XXI Regionalny Konkurs Młody Chemik FINAŁ część I ZADANIE 1. KRZYśÓWKA ZWIĄZKI WĘGLA I WODORU (9 punktów) RozwiąŜ krzyŝówkę. Litery z wyszczególnionych pól utworzą hasło nazwę węglowodoru:

Bardziej szczegółowo

METABOLIZM. Zadanie 1. (3 pkt). Uzupełnij tabelę, wpisując w wolne kratki odpowiednio produkt oddychania tlenowego i produkty fermentacji alkoholowej.

METABOLIZM. Zadanie 1. (3 pkt). Uzupełnij tabelę, wpisując w wolne kratki odpowiednio produkt oddychania tlenowego i produkty fermentacji alkoholowej. Zadanie 1. (3 pkt). Uzupełnij tabelę, wpisując w wolne kratki odpowiednio produkt oddychania tlenowego i produkty fermentacji alkoholowej. Zadanie 3. (3 pkt). Schemat mechanizmu otwierania aparatu szparkowego.

Bardziej szczegółowo