Ocena właściwości dynamicznych silnika z doładowaniem zakresowym

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Ocena właściwości dynamicznych silnika z doładowaniem zakresowym"

Transkrypt

1 ARCHIWUM MOTORYZACJI 2, pp (2005) Ocena właściwości dynamicznych silnika z doładowaniem zakresowym KRZYSZTOF DANILECKI Politechnika Szczecińska Katedra Eksploatacji Pojazdów Samochodowych W artykule przedstawiono układ doładowania zakresowego zabudowany na silniku SW-680. Przedstawiono metodykę badań silnika z doładowaniem zakresowym w warunkach nieustalonych obejmującą zarówno warunki prowadzenia pomiarów, jak i kryteria oceny właściwości dynamicznych silnika. Dokonano oceny wpływu sposobu sterowania zespołem doładowującym na właściwości dynamiczne silnika. Na podstawie uzyskanych charakterystyk procesów przejściowych określono wymagania dotyczące sposobu sterowania pracą turbosprężarek podczas przyspieszania. 1. Wstęp Brak sztywnego kinematycznego sprzężenia między silnikiem a turbosprężarką jest źródłem poważnej niedogodności, przejawiającej się szczególnie wyraźnie w przypadku silników trakcyjnych, które pracują w warunkach ciągłych zmian prędkości obrotowej oraz obciążenia. Duża bezwładność turbodoładowania przy gwałtownych zmianach obciążeń powoduje opóźnienia w uzyskaniu odpowiedniego momentu, wzrasta zużycie paliwa oraz elementów silnika, większa jest również emisja związków toksycznych [6]. Opóźnienia te są szczególnie widoczne w pierwszej fazie przyspieszania. Źródłem tych opóźnień w reakcji silnika turbodoładowanego na zmianę obciążenia jest niewłaściwe dopasowanie charakterystyki sprężarki do silnika. Przejawia się to szczególnie wyraźnie w czasie przyspieszania z zakresu obciążeń częściowych, a więc w obszarze charakterystyki sprężarki o małej sprawności. Przy doborze turbosprężarki do silnika należy dostosować jej charakterystykę przepływową do charakterystyki hydraulicznej silnika. Uzyskanie wymaganego przyspieszania silnika i turbosprężarki umożliwia przedstawiona w pracach [5], [7], [8], [10] metoda dynamicznego doboru do silnika. Metoda ta pozwala na uwzględnienie wpływu momentu bezwładności wirnika turbosprężarki. Z przedstawionych tam wyników badań wynika, że redukcja bezwładności wirnika turbosprężarki umożliwia zapewnienie jej odpowiednich przyspieszeń, a tym samym nadążanie z podawaniem powietrza niezbędnego podczas przyspieszania. Potwierdzeniem są istniejące współcześnie tenden-

2 142 K. Danilecki cje, które zmierzają do stosowania w silnikach trakcyjnych małogabarytowych turbosprężarek o zmiennej geometrii kierownicy turbiny VGT. Możliwości kształtowania charakterystyki silnika oraz poprawę jego właściwości dynamicznych stwarza również układ doładowania zakresowego (sekwencyjnego). Dotychczasowe badania nad doładowaniem zakresowym prowadzone w Katedrze Eksploatacji Pojazdów Samochodowych Politechniki Szczecińskiej [9] pozwoliły na uzyskanie wymaganych informacji o wpływie kompletacji turbosprężarek na wskaźniki pracy, co w rezultacie umożliwiło zwiększenie momentu obrotowego silnika na charakterystyce pełnej mocy oraz znaczną poprawę sprawności silnika przy uwzględnieniu i spełnieniu ograniczeń o charakterze wytrzymałościowo-cieplnym oraz ekologicznym. Ujawniły się jednak pewne wady analizowanego układu. Polegają one na nieciągłości charakterystyki ciśnienia doładowania oraz momentu obrotowego podczas pracy silnika w warunkach charakterystyki zewnętrznej. Niedogodność ta wynika ze sposobu włączania do pracy turbosprężarki drugiego zakresu, i jest przyczyną pogorszenia parametrów pracy silnika w tym obszarze charakterystyki. 2. Opis układu doładowania zakresowego Doładowanie zakresowe przedstawione w literaturze [1], [2] polega na zastosowaniu co najmniej dwóch turbosprężarek, najczęściej różnych wielkości, połączonych ze sobą równolegle oraz wyposażonych w układ zaworów sterujących ich pracą, włączanych sukcesywnie w miarę zapotrzebowania powietrza przez silnik, gdzie każda z turbin jest zasilana częścią opuszczających go spalin Rys. 1. Schemat układu doładowania zakresowego zbudowany w KEPS [3]: 1 - turbosprężarka większa pierwszego zakresu, 2 - turbosprężarka mniejsza drugiego zakresu, 3 rozgałęzienie z wymiennikiem impulsów, 4 - przepustnica między turbiną a silnikiem, 5 - przepustnica między sprężarką a silnikiem, 6 - kolektor dolotowy, 7 - wlot powietrza, Fig. 1. Scheme of range supercharging system constructed in KEPS [3]: 1 - bigger turbocompressor, 2 - smaller, second range turbocompressor, 3 - branching with impulses exchanger, 4 - throttling valve between compressor and engine, 5 - throttling valve between turbocompressor and engine, 6 - suction manifold, 7 - air inlet

3 Ocena właściwości dynamicznych silnika z doładowaniem zakresowym 143 Zastosowanie dwóch mniejszych turbosprężarek, w miejsce jednej dużej, pozwala na wzrost masy powietrza dostarczanego do silnika w zakresie niskich prędkości obrotowych. Zaletą badanego systemu doładowania są niskie koszty modernizacji, a także możliwość zastosowania seryjnie produkowanych turbosprężarek. Niedogodnością systemu doładowania zakresowego - wynikającą ze sposobu włączania drugiej turbosprężarki - jest nieciągłość ciśnienia doładowania oraz momentu obrotowego na charakterystyce zewnętrznej silnika. Schemat układu doładowania zakresowego przedstawiono na rysunku 1. Dokładny opis działania układu zawarty jest w [3]. Poddany analizie układ doładowania zakresowego, której wyniki z badań wstępnych przedstawiono w pracy [3], umożliwił znaczne zwiększenie momentu obrotowego w zakresie niskich prędkości obrotowych dzięki osiągniętym przyrostom ciśnienia doładowania przy niezmiennym dawkowaniu paliwa. Natomiast korekcja dawkowania układu wtryskowego umożliwiła zwiększenie maksymalnego momentu obrotowego o około 25%, który osiągnięto przy najniższej prędkości obrotowej. Zastosowanie układu doładowania zakresowego umożliwia zatem bardziej korzystne ukształtowanie charakterystyki zewnętrznej oraz poprawę zdolności do pokonywania wzniesień przez pojazd przy pełnym obciążeniu bez konieczności redukcji przełożeń skrzyni biegów. Ze względu na mniejszą bezwładność wirników zastosowanych turbosprężarek oczekiwać można również skrócenia czasu odpowiedzi sprężarki na wymuszenie spowodowane gwałtownym wzrostem obciążenia silnika. Przy czym reakcja silnika uzależniona będzie od sposobu sterowania pracą turbosprężarek podczas gwałtownego przyspieszania. Specjalnie do tego celu opracowany został system elektronicznego sterowania, umożliwiający sterowanie trybem pracy wg zaprogramowanych charakterystyk z możliwością jednoczesnej rejestracji przebiegu wybranych parametrów. Założenia systemu sterowania przedstawiono w [4]. 3. Metodyka przeprowadzania pomiarów Istniejące normy dotyczące badań silników zajmują się opisem warunków, metod badań, a także określeniem wielkości służących do oceny właściwości silników. Jednakże normy te dotyczą badań silników w stanach ustalonych przy stałej średniej prędkości obrotowej (średniej w zadanym przedziale czasowym w zakresie błędów wynikających z nierównomierności biegu silnika), stałym obciążeniu i ustalonych warunkach cieplnych silnika. Dlatego też oceny właściwości dynamicznych silnika SW-680 z doładowaniem zakresowym dokonano wg własnej metodyki. Badania te polegające na określeniu charakterystyk procesów przejściowych, czyli odpowiedzi układu silnik odbiornik, przy skokowej zmianie położenia elementu sterującego listwy zębatej pompy wtryskowej. Podczas prób rejestrowano dynamikę zmian prędkości obrotowej wału korbowego do czasu uzyskania równowagi momentów: obrotowego oraz odbiornika mocy.

4 144 K. Danilecki Warunki pomiarów: Pomiary przeprowadzono na stanowisku hamownianym z dołączonym obciążeniem silnika, symulowanym za pomocą hamulca znajdującego się na stanowisku pomiarowym, przy czym każdą próbę przeprowadzono w porównywalnych warunkach obciążenia. Badania obejmowały charakterystyki procesów przejściowych przy zadanym skoku listwy zębatej pompy wtryskowej z położenia biegu jałowego do zadanego położenia maksymalnego ustalonego za pomocą śruby mikrometrycznej umieszczonej w zderzaku maksymalnego dawkowania. Pomiary przeprowadzono w zakresie prędkości obrotowych od wartości dolnej (n 1 =650obr/min) do ustalonej wartości górnej (n 2 =0obr/min). Pomiary przeprowadzono dla następujących konfiguracji pracy zespołu doładowującego: próba przyspieszania przy pracującej jednej turbosprężarce, próba przyspieszania przy pracujących dwóch turbosprężarkach, próba przyspieszania w warunkach przełączania turbosprężarek. Każda próba pomiarowa składała się z szeregu następujących po sobie pojedynczych pomiarów. Kolejny pomiar wykonywano po powrocie silnika do warunków stanu ustalonego dla dolnej prędkości biegu jałowego (n 1 =650 obr/min). Wyniki z poszczególnych prób poddano obróbce statystycznej, uzyskując uśrednione przebiegi analizowanych parametrów t i [s] Rys. 2. Przykładowy przebieg próby pomiarowej przyspieszania silnika SW680 z systemem doładowania zakresowego przy pracującej jednej turbosprężarce: n prędkość obrotowa, p d ciśnienie doładowania, t i czas przyspieszania Fig. 2. Hypothetical process of SW680 engine acceleration measuring test with sequential turbocharging with one operating turbocharger: n engine speed, p d supercharging pressure, t i acceleration time

5 Ocena właściwości dynamicznych silnika z doładowaniem zakresowym p d [kpa] t i [s] Rys. 3. Przykładowy przebieg próby pomiarowej przyspieszania silnika SW680 z systemem doładowania zakresowego przy pracujących dwóch turbosprężarkach: n prędkość obrotowa, p d ciśnienie doładowania, t i czas przyspieszania Fig. 3. Hypothetical process of SW680 engine acceleration measuring test with sequential turbocharging with two operating turbochargers: n engine speed, p d supercharging pressure, t i acceleration time 0 p d [kpa] zawór wł. zawór wył t i [s] Rys. 4. Przykładowy przebieg próby pomiarowej przyspieszania silnika SW680 z systemem doładowania zakresowego w warunkach przełączania turbosprężarek: n prędkość obrotowa, p d ciśnienie doładowania, t i czas przyspieszania Fig. 4. Hypothetical process of SW680 engine acceleration measuring test with sequential turbocharging during turbocharger change-over: n engine speed, p d supercharging pressure, t i acceleration time

6 146 K. Danilecki Wielkości mierzone: Prędkość obrotowa, mierzona przy zastosowanej metodzie z dokładnością ± 2%, przy czym pomiar realizowano dwa razy na obrót wału korbowego. Pozwoliło to na uniknięcie błędów wynikających z nierównomierności biegu silnika. Ciśnienie w kolektorze dolotowym, wytwarzane przez zespół doładowujący. Zastosowana metoda umożliwiała dokonanie pomiarów z dokładnością ± 2-3%. Przykładowe przebiegi prób przyspieszania dla analizowanych konfiguracji pracy układu doładowującego przedstawiono na rysunkach 2, 3 i 4. Wyniki pojedynczych pomiarów dla każdej z prób pomiarowych poddano obróbce statystycznej, a następnie określono uśrednione przebiegi prędkości obrotowej oraz ciśnienia doładowania, które przedstawiono na rysunkach 5, 6 i n - 1 pomiar n - 2 pomiar n - 3 pomiar n - 4 pomiar n - 5 pomiar n - średnie pd - 1 pomiar pd - 2 pomiar pd - 3 pomiar pd - 4 pomiar pd - 5 pomiar pd - średnie t i [s] Rys. 5. Uśrednione przebiegi prędkości obrotowej oraz ciśnienia doładowania podczas przyspieszania silnika SW680 z systemem doładowania zakresowego przy pracującej jednej turbosprężarce: n prędkość obrotowa, p d ciśnienie doładowania, t i czas przyspieszania Fig. 5. Averaged changes of engine speed and supercharging pressure during SW680 engine acceleration with sequential turbocharging with one operating turbocharger: n engine speed, p d supercharging pressure, t i acceleration time

7 Ocena właściwości dynamicznych silnika z doładowaniem zakresowym p d [kpa] n - 1 pomiar n - 3 pomiar n - 5 pomiar pd - 1 pomiar pd - 3 pomiar pd - 5 pomiar n - 2 pomiar n - 4 pomiar n - średnie pd - 2 pomiar pd - 4 pomiar pd - średnie t i [s] Rys. 6. Uśrednione przebiegi prędkości obrotowej oraz ciśnienia doładowania podczas przyspieszania silnika SW680 z systemem doładowania zakresowego przy pracujących dwóch turbosprężarkach: n prędkość obrotowa, p d ciśnienie doładowania, t i czas pomiaru Fig. 6. Averaged changes of engine speed and supercharging pressure during SW680 engine acceleration with sequential turbocharging with two operating turbochargers: n engine speed, p d supercharging pressure, t i acceleration time n - 1 pomiar n - 3 pomiar n - 5 pomiar pd - 1 pomiar pd - 3 pomiar pd - 5 pomiar n - 2 pomiar n - 4 pomiar n - średnie pd - 2 pomiar pd - 4 pomiar pd - średnie ti [s] Rys. 7. Uśrednione przebiegi prędkości obrotowej oraz ciśnienia doładowania podczas przyspieszania silnika SW680 z systemem doładowania zakresowego w warunkach przełączania turbosprężarek: n prędkość obrotowa, p d ciśnienie doładowania, t i czas pomiaru Fig. 7. Averaged changes of engine speed and supercharging pressure during SW680 engine acceleration with sequential turbocharging during turbocharger change-over: n engine speed, p d supercharging pressure, t i acceleration time

8 148 K. Danilecki 4. Ocena wpływu sposobu sterowania zespołem doładowującym na właściwości dynamiczne silnika Przy ocenie właściwości dynamicznych silnika dla analizowanych konfiguracji pracy zespołu doładowującego przyjęto, że podstawą porównania jest czas narastania prędkości obrotowej wału korbowego silnika od prędkości początkowej do końcowej w porównywalnych warunkach obciążenia przy skokowej zmianie położenia listwy zębatej pompy wtryskowej. Krótszy czas osiągnięcia założonego górnego przedziału prędkości obrotowej wskazuje na korzystniejsze warunki spalania sprzyjające szybszemu narastaniu momentu obrotowego podczas przyspieszania. Zestawienie uśrednionych przebiegów przyspieszeń badanego silnika SW-680 pokazano na rysunku 8, na którym prędkość obrotowa n oraz ciśnienie doładowania p d przdstawione są w odpowiadającym im jednostkach. Z porównania widać, że dynamika silnika dla analizowanych konfiguracji pracy zespołu doładowującego w początkowej fazie przyspieszania jest porównywalna. Największe różnice uwidaczniają się w końcowej fazie, w której najszybszym przyrostem prędkości charakteryzuje się silnik z pracującą jedną turbosprężarką. Wynika to z korzystniejszych warunków spalania występujących przy szybszym narastaniu ciśnieniach doładowania n - śr. jedna turbosprężarka n - śr. dwie turbosprężarki n - śr. przełączanie turbosprężarek pd - śr. jedna turbosprężarka pd - śr. dwie turbosprężarki pd - śr. przełączanie turbosprężarek ti [s] Rys. 8. Porównanie średnich przebiegów prędkości obrotowej oraz ciśnienia doładowania podczas przyspieszania silnika SW680 dla analizowanych konfiguracji pracy zespołu doładowującego: n prędkość obrotowa, p d ciśnienie doładowania, t i czas przyspieszania Fig. 8. Comparison of average changes of engine revolutions and supercharging pressure during SW680 engine acceleration for analysed configurations of supercharging unit: n engine speed, p d supercharging pressure, t i acceleration time

9 Ocena właściwości dynamicznych silnika z doładowaniem zakresowym 149 Mniejszy deficyt powietrza nie ogranicza wytworzonego przez silnik momentu obrotowego. Potwierdzeniem tego może być rejestrowany w tym czasie przebieg zadymienia spalin, które spośród analizowanych przypadków jest najniższe w całym okresie przyspieszania. Jednocześnie daje się zauważyć skokową zmianę ciśnienia doładowania w momencie przełączania zespołu doładowującego na pracę z jedną turbosprężarką, które spada nawet poniżej wartości ciśnienia podczas przyspieszania z dwiema pracującymi turbosprężarkami. Następnie ciśnienie wzrasta do wartości występującej podczas przyspieszania z jedną turbosprężarką. Towarzyszy temu również zauważalny spadek prędkości obrotowej. Podczas przyspieszania silnika z jedną pracującą turbosprężarką silnik osiąga górny przedział prędkości po czasie wynoszącym 5,6 [s], podczas gdy dla silnika przyspieszającego z dwiema turbosprężarkami oraz w warunkach przełączania turbosprężarek czasy te wynoszą odpowiednio 8 oraz 7,4 [s]. Dla uogólnienia kryteriów oceny, prędkość obrotową oraz ciśnienie doładowania można przedstawić w wartościach względnych wyrażonych w procentach, co przedstawiono na rysunku 9. Przy czym za zero procent przyjęto wartości początkowe, natomiast za % przyjęto wartości końcowe analizowanych parametrów, odpowiadające warunkom stanu ustalonego. n [%] n - śr. jedna turbosprężąrka n - śr. dwie turbosprężarki n - śr. przełączanie turbosprężarek pd - śr. jedna turbosprężarka pd - śr. dwie turbosprężarki pd - śr. przełączanie turbosprężąrek pd [%] ti [s] Rys. 9. Porównanie w wartościach względnych średnich przebiegów prędkości obrotowej oraz ciśnienia doładowania podczas przyspieszania silnika SW680 dla analizowanych konfiguracji pracy układu doładowującego: n prędkość obrotowa, p d ciśnienie doładowania, t i czas przyspieszania Fig. 9. Comparison in absolute values of average changes of engine revolutions and supercharging pressure during SW680 engine acceleration for analysed configurations of supercharging unit: n engine speed, p d supercharging pressure, t i acceleration time

10 K. Danilecki Określono przy tym stały przedział czasowy, który dla wszystkich prób pomiarowych wynosi 5,6 [s]. Analizując krzywe przyspieszeń silnika przy założonych stałych przedziałach czasowych widać, że przy współpracy silnika z dwiema turbosprężarkami oraz w warunkach przełączania osiąga on niższe prędkości maksymalne niż przy współpracy z jedna turbosprężarką. Takie przyjęcie kryteriów oceny w opinii autora odzwierciedla rzeczywiste właściwości dynamiczne silnika. Podczas próby przyspieszania, przy współpracy silnika z jedną turbosprężarką osiągnął on w czasie pomiaru t i =5,6 [s] prędkość obrotową n=0 [obr/min], co odpowiada % górnego przedziału prędkości i ciśnienie doładowania p d =141 [kpa], co stanowi 97% maksymalnego ciśnienia osiągniętego w tej próbie. Gorszymi właściwościami dynamicznymi charakteryzował się silnik, gdy system sterowania włączył do pracy dwie turbosprężarki. Po czasie pomiarowym równym ti=5,6 [s] silnik współpracujący z układem doładowującym przy tej konfiguracji osiągnął prędkość obrotową wału korbowego n=1477 [obr/min], co odpowiada 96% górnego przedziału prędkości i ciśnienie doładowania p d =126 [kpa], co stanowi 96% maksymalnego ciśnienia osiągniętego w próbie przyspieszania z dwiema turbosprężarkami. Przy przyspieszaniu, gdy system sterowania dokonał przełączenia turbosprężarek z dwóch w początkowej fazie na jedną w końcowej, po czasie pomiarowym t i =5,6 [s] silnik osiągnął prędkość obrotową wału korbowego n=1480 [obr/min], co odpowiada 96% górnego przedziału prędkości i ciśnienie doładowania p d =138 [kpa], co stanowi 92% maksymalnego ciśnienia osiągniętego w tej próbie przyspieszania. Znacznie mniejsza szybkość narastania ciśnienia doładowania wyrażonego w procentach na początku przyspieszania (rys. 9) wynika z określania dynamiki jego zmian w stosunku do maksymalnego ciśnienia w każdej próbie, które w końcowej fazie w wyniku przełączenia turbosprężarek osiąga wartości zbliżone do ciśnienia uzyskiwanego podczas próby przyspieszania z jedną turbosprężarką. 5. Podsumowanie Przeprowadzone próby pomiarowe wskazują na znaczny wpływ sposobu sterowania pracą turbosprężarek na właściwości dynamiczne silnika z doładowaniem zakresowym. Największe różnice w przebiegu charakterystyk procesów przejściowych uwidaczniają się w pierwszej fazie przyspieszania, szczególnie podczas pracy silnika w warunkach przełączania turbosprężarek. Widoczny jest wówczas wyraźny spadek ciśnienia doładowania. Ciśnienie przy tym spada poniżej wartości występującej podczas przyspieszania z dwiema turbosprężarkami. Spadkowi ciśnienia towarzyszy chwilowe zmniejszenie prędkości obrotowej. Tak znaczny spadek ciśnienia wynika z bezwładności turbosprężarki włączanej do pracy i wskazuje na konieczność modyfikacji algorytmu programu sterującego. Zmiany te polegać miałyby na stopniowym otwieraniu zaworu sterującego przepływem spalin podczas przełączania. W początkowej fazie przełączania spaliny powinny być wykorzystane jedynie do rozpędzenia wirnika włączanej turbosprężarki. Konieczne jest również zastosowanie układu chro-

11 Ocena właściwości dynamicznych silnika z doładowaniem zakresowym 151 niącego włączaną sprężarkę przez przekroczeniem granicy pompowania. Działania te powinny przyczynić się do zmniejszenia obciążeń dynamicznych wirników turbosprężarek oraz ograniczyć spadki ciśnienia w fazie przełączania. Literatura [1] BLUHM K., GANZ M., VOGHT R.: Erfahrungen mit der Registeraufladung in einer Reiselimousine. Aufladetechnische Konferenz, Zurich [2] BORILA Y.G.: A sequential turbocharging method for highly-rated truck diesel engines. SAE Paper 874. [3] DANILECKI K.: Kształtowanie charakterystyki zewnętrznej silnika z wtryskiem bezpośrednim przy zastosowaniu doładowania zakresowego. Praca doktorska, Politechnika Szczecińska, Szczecin [4] DANILECKI K.: Определение характеристики регулирования давления на впуске автомобильного дизеля с системой секвенционного турбонаддува. Problems of Applied Mechanics International Scientific Journal, Nr 4(17)/2004, Georgian Committee of The International Federation For The Promotion of Mechanism And Machine Science. Gruzja, Tbilisi [5] ДОБРОВОЛЬСКИЙ В.В., НАЛИВАЙКО В.С.: Упрощенный расчет переходного режима двигателя с импульсным газотурбинным наддувом. Двигатели внутреннего сгорания, вып.36,1977. [6] NIEWIAROWSKI K., WISŁOCKI K.: Wpływ doładowania na wskaźniki pracy trakcyjnych silników wysokoprężnych. Silniki Spalinowe, 4/1988. [7] MYSŁOWSKI J.: Wpływ bezwładności wirnika turbodoładowarki na zdolność przyspieszania silnika wysokoprężnego z wtryskiem bezpośrednim. Praca doktorska, Szczecin-Łódź [8] MYSŁOWSKI J.: Dobór turbosprężarki do szybkoobrotowego silnika wysokoprężnego. Silniki spalinowe, 1/1974. [9] MYSŁOWSKI J., DANILECKI K.: Wpływ kompletacji turbosprężarek na parametry pracy silnika SW-680 z układem doładowania zakresowego. Teka Komisji Naukowo-Problemowej Motoryzacji. Konstrukcja, badania, eksploatacja, technologia pojazdów samochodowych i silników spalinowych. Polska Akademia Nauk, Oddział w Krakowie, Zeszyt 8, Kraków [10] MYSŁOWSKI J.: Doładowanie silników. WKŁ, Warszawa Assessment of dynamic properties of the engine with range supercharging S u m m a r y The system of range supercharging installed on SW-680 engine is presented in the paper. Methodology of engine tests with range supercharging in non-stationary state covering conditions for taking measurements as well as criteria for assessment of the engine dynamic properties are presented. Assessment of effect of supercharging unit control system on engine dynamic properties was performed. Basing on characteristics gained from the transitional processes requirements for turbocharger control system during acceleration stage were defined.

Ocena możliwości prawidłowego kształtowania współpracy silnika trakcyjnego z turbosprężarkami

Ocena możliwości prawidłowego kształtowania współpracy silnika trakcyjnego z turbosprężarkami Ocena możliwości prawidłowego kształtowania współpracy silnika trakcyjnego z turbosprężarkami pracującymi w układzie doładowania zakresowego Krzysztof Danilecki, Artur Bielecki Streszczenie W artykule

Bardziej szczegółowo

Koncepcja sterowania podziałem obciążenia dwóch różnych turbosprężarek pracujących w układzie równoległym

Koncepcja sterowania podziałem obciążenia dwóch różnych turbosprężarek pracujących w układzie równoległym Koncepcja sterowania podziałem obciążenia dwóch różnych turbosprężarek pracujących w układzie równoległym Krzysztof Danilecki, Małgorzata Mrozik, Piotr Burak Streszczenie W artykule przedstawiono wymagania

Bardziej szczegółowo

Rys. 2. Kolejne etapy pracy łopatek kierownicy turbiny (opis w tekście) Fig. 2. Successive stages of guide apparatus blades running

Rys. 2. Kolejne etapy pracy łopatek kierownicy turbiny (opis w tekście) Fig. 2. Successive stages of guide apparatus blades running Journal of KONES Internal Combustion Engines 2005, vol. 12, 3-4 THE SELECTION OF OPTIMAL CONTROL SYSTEM OF A TURBOCHARGER WITH A CHANGEABLE GEOMETRY OF A TURBINE GUIDE APPARATUS Jerzy Jaskólski Marcin

Bardziej szczegółowo

Kryteria oceny prawidłowości współpracy turbosprężarek z silnikiem w doładowaniu zakresowym

Kryteria oceny prawidłowości współpracy turbosprężarek z silnikiem w doładowaniu zakresowym Kryteria oceny prawidłowości współpracy turbosprężarek z silnikiem w doładowaniu zakresowym Krzysztof Danilecki, Małgorzata Mrozik, Piotr Burak Streszczenie W artykule sformułowano wymagania dotyczące

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE NR 10(82) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE

ZESZYTY NAUKOWE NR 10(82) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE ISSN 1733-8670 ZESZYTY NAUKOWE NR 10(82) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE IV MIĘDZYNARODOWA KONFERENCJA NAUKOWO-TECHNICZNA EXPLO-SHIP 2006 Karol Franciszek Abramek Zmiana stopnia sprężania i jej wpływ na

Bardziej szczegółowo

Właściwy silnik do każdego zastosowania. 16936_BlueEfficiencyPower_Polnisch_Schrift_in_Pfade.indd 1 13.02.2013 10:55:33

Właściwy silnik do każdego zastosowania. 16936_BlueEfficiencyPower_Polnisch_Schrift_in_Pfade.indd 1 13.02.2013 10:55:33 Właściwy silnik do każdego zastosowania 16936_BlueEfficiencyPower_Polnisch_Schrift_in_Pfade.indd 1 13.02.2013 10:55:33 16936_BlueEfficiencyPower_Polnisch_Schrift_in_Pfade.indd 2 13.02.2013 10:55:38 16936_BlueEfficiencyPower_Polnisch_Schrift_in_Pfade.indd

Bardziej szczegółowo

Charakterystyki prędkościowe silników spalinowych

Charakterystyki prędkościowe silników spalinowych Wydział Samochodów i Maszyn Roboczych Instytut Pojazdów LABORATORIUM TEORII SILNIKÓW CIEPLNYCH Charakterystyki prędkościowe silników spalinowych Opracowanie Dr inż. Ewa Fudalej-Kostrzewa Warszawa 2015

Bardziej szczegółowo

Wykaz ważniejszych oznaczeń i skrótów Wprowadzenie... 13

Wykaz ważniejszych oznaczeń i skrótów Wprowadzenie... 13 SPIS TREŚCI Wykaz ważniejszych oznaczeń i skrótów... 9 Wprowadzenie... 13 1. KIERUNKI ROZWOJU SILNIKÓW SPALINOWYCH... 15 1.1. Silniki o zapłonie iskrowym... 17 1.1.1. Wyeliminowanie przepustnicy... 17

Bardziej szczegółowo

ELASTYCZNOŚĆ SILNIKA ANDORIA 4CTI90

ELASTYCZNOŚĆ SILNIKA ANDORIA 4CTI90 Konrad PRAJWOWSKI, Tomasz STOECK ELASTYCZNOŚĆ SILNIKA ANDORIA 4CTI90 Streszczenie W artykule opisana jest elastyczność silnika ANDORIA 4CTi90 obliczona na podstawie rzeczywistej charakterystyki prędkościowej

Bardziej szczegółowo

Silnik AFB AKN. Jałowy bieg (ciepły silnik, temperatura płynu chłodzącego nie niższa niż 80 C. Numer 0 (dziesiętne wartości wskazań)

Silnik AFB AKN. Jałowy bieg (ciepły silnik, temperatura płynu chłodzącego nie niższa niż 80 C. Numer 0 (dziesiętne wartości wskazań) Silnik Jałowy bieg (ciepły silnik, temperatura płynu chłodzącego nie niższa niż 80 C. Numer 0 (dziesiętne wartości wskazań) Numer bloku Opis Wartość wymagana Odpowiada wartości 1. Obroty silnika. 30 do

Bardziej szczegółowo

OCENA WŁAŚCIWOŚCI EKSPLOATACYJNYCH DOŁADOWANYCH SILNIKÓW ROLNICZYCH

OCENA WŁAŚCIWOŚCI EKSPLOATACYJNYCH DOŁADOWANYCH SILNIKÓW ROLNICZYCH MOTROL, 2008, 10, 96 101 OCENA WŁAŚCIWOŚCI EKSPLOATACYJNYCH DOŁADOWANYCH SILNIKÓW ROLNICZYCH Janusz Mysłowski, Jaromir Mysłowski Katedra Eksploatacji Pojazdów Samochodowych Politechniki Szczecińskiej 70-310

Bardziej szczegółowo

METODYKA BADAŃ MAŁYCH SIŁOWNI WIATROWYCH

METODYKA BADAŃ MAŁYCH SIŁOWNI WIATROWYCH Inżynieria Rolnicza 2(100)/2008 METODYKA BADAŃ MAŁYCH SIŁOWNI WIATROWYCH Krzysztof Nalepa, Maciej Neugebauer, Piotr Sołowiej Katedra Elektrotechniki i Energetyki, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie

Bardziej szczegółowo

Pomiar zadymienia spalin

Pomiar zadymienia spalin Pomiar zadymienia spalin Zajęcia laboratoryjne w pracowni badao silników spalinowych Katedra Mechatroniki Wydział Nauk Technicznych UWM Opiekun Naukowy : mgr Maciej Mikulski Pomiar zadymienia spalin Zadymienie

Bardziej szczegółowo

I. Kontrola stanu technicznego układu wydechowego i poziomu hałasu zewnętrznego podczas postoju pojazdu. Kontrola organoleptyczna - I etap

I. Kontrola stanu technicznego układu wydechowego i poziomu hałasu zewnętrznego podczas postoju pojazdu. Kontrola organoleptyczna - I etap ZAŁĄCZNIK Nr 3 SPOSÓB OCENY STANU TECHNICZNEGO UKŁADU WYDECHOWEGO I POMIARU POZIOMU HAŁASU ZEWNĘTRZNEGO PODCZAS POSTOJU POJAZDU ORAZ SPOSÓB KONTROLI STANU TECHNICZNEGO SYGNAŁU DŹWIĘKOWEGO PODCZAS PRZEPROWADZANIA

Bardziej szczegółowo

Silniki AJM ARL ATD AUY

Silniki AJM ARL ATD AUY Silniki AJM AUY Jałowy bieg (ciepły silnik, temperatura płynu chłodzącego nie niższa niż 80 C). Numer 0 (dziesiętne wartości wskazań) Numer bloku Opis Wartość wymagana Odpowiada wartości. Obroty silnika.

Bardziej szczegółowo

Adam DANIELCZOK Andrzej BIENIEK Ireneusz HETMAŃCZYK. 1. Wprowadzenie. 2. Analiza teoretyczna

Adam DANIELCZOK Andrzej BIENIEK Ireneusz HETMAŃCZYK. 1. Wprowadzenie. 2. Analiza teoretyczna Adam DANIELCZOK Andrzej BIENIEK Ireneusz HETMAŃCZYK PORÓWNANIE PRZEBIEGU PROCESU ROZPĘDZANIA PRZY CIĄGŁEJ I STOPNIOWEJ ZMIANIE PRZEŁOŻENIA W SAMOCHODZIE OSOBOWYM COMPARISON OF PASSENGER CAR ACCELERATION

Bardziej szczegółowo

Bloki wartości mierzonych sterownika -J361-, silnik AEH, AKL

Bloki wartości mierzonych sterownika -J361-, silnik AEH, AKL Bloki wartości mierzonych sterownika -J361-, silnik AEH, AKL Blok wartości mierzonych 1 (funkcje podstawowe) 2. Temperatura płynu chłodzącego 3. Napięcie sondy lambda (0... 1 V) 4. Warunki nastaw podstawowych

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH

INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH INSTYTUT MASZYN I URZĄDZEŃ ENERGETYCZNYCH Politechnika Śląska w Gliwicach INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH BADANIE TWORZYW SZTUCZNYCH OZNACZENIE WŁASNOŚCI MECHANICZNYCH PRZY STATYCZNYM ROZCIĄGANIU

Bardziej szczegółowo

PL B1 STEFANIAK ZBYSŁAW T. M. A. ZAKŁAD INNOWACJI TECHNICZNYCH, ELBLĄG, PL BUP 02/ WUP 04/10

PL B1 STEFANIAK ZBYSŁAW T. M. A. ZAKŁAD INNOWACJI TECHNICZNYCH, ELBLĄG, PL BUP 02/ WUP 04/10 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 205375 (13) B1 (21) Numer zgłoszenia: 376272 (51) Int.Cl. F01D 17/00 (2006.01) Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (22) Data zgłoszenia: 21.07.2005

Bardziej szczegółowo

METODY KSZTAŁTOWANIA WARUNKÓW WSPÓŁPRACY TURBOSPRĘŻARKI Z SILNIKIEM PRZEZNACZONYM DO NAPĘDU POJAZDÓW UŻYTKOWYCH I AUTOBUSÓW

METODY KSZTAŁTOWANIA WARUNKÓW WSPÓŁPRACY TURBOSPRĘŻARKI Z SILNIKIEM PRZEZNACZONYM DO NAPĘDU POJAZDÓW UŻYTKOWYCH I AUTOBUSÓW Krzysztof DANILECKI MEODY KZAŁOWANIA WARUNKÓW WPÓŁPRACY URBOPRĘŻARKI Z ILNIKIEM PRZEZNACZONYM DO NAPĘDU POJAZDÓW UŻYKOWYCH I AUOBUÓW treszczenie Z zastosowaniem turbodoładowania wiążą się istotne problemy

Bardziej szczegółowo

PRÓBA POPRAWY WSKAŹNIKÓW EKONOMICZNYCH SILNIKA TURBODOŁADOWANEGO

PRÓBA POPRAWY WSKAŹNIKÓW EKONOMICZNYCH SILNIKA TURBODOŁADOWANEGO PRÓBA POPRAWY WSKAŹNIKÓW EKONOMICZNYCH SILNIKA TURBODOŁADOWANEGO Janusz Mysłowski Politechnika Szczecińska,Katedra Eksploatacji Pojazdów Samochodowych Al.Piastów 19,70-310 Szczecin,Polska Tel.+ 48 91 4494811,

Bardziej szczegółowo

Elektronika samochodowa (Kod: ES1C )

Elektronika samochodowa (Kod: ES1C ) Politechnika Białostocka Wydział Elektryczny Katedra Automatyki i Elektroniki Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych z przedmiotu Elektronika samochodowa (Kod: ES1C 621 356) Temat: Przepływomierze powietrza

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE INSTYTUTU POJAZDÓW 1(92)/2013

ZESZYTY NAUKOWE INSTYTUTU POJAZDÓW 1(92)/2013 ZESZYTY NAUKOWE INSTYTUTU POJAZDÓW 1(92)/2013 Piotr Szczęsny 1, Konrad Suprowicz 2 OCENA ROZWOJU SILNIKÓW SPALINOWYCH W OPARCIU O ANALIZĘ WSKAŹNIKÓW PORÓWNAWCZYCH 1. Wprowadzenie Konstrukcje silników spalinowych

Bardziej szczegółowo

ELASTYCZNOŚĆ WSPÓŁCZESNYCH SILNIKÓW O ZAPŁONIE ISKROWYM

ELASTYCZNOŚĆ WSPÓŁCZESNYCH SILNIKÓW O ZAPŁONIE ISKROWYM Janusz MYSŁOWSKI ELASTYCZNOŚĆ WSPÓŁCZESNYCH SILNIKÓW O ZAPŁONIE ISKROWYM Streszczenie W pracy przedstawiono możliwości dynamiczne silników spalinowych o zapłonie iskrowym nowej generacji oraz tych silników

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE 15 BADANIE WZMACNIACZY MOCY MAŁEJ CZĘSTOTLIWOŚCI

ĆWICZENIE 15 BADANIE WZMACNIACZY MOCY MAŁEJ CZĘSTOTLIWOŚCI 1 ĆWICZENIE 15 BADANIE WZMACNIACZY MOCY MAŁEJ CZĘSTOTLIWOŚCI 15.1. CEL ĆWICZENIA Celem ćwiczenia jest poznanie podstawowych właściwości wzmacniaczy mocy małej częstotliwości oraz przyswojenie umiejętności

Bardziej szczegółowo

Mgr inż. Marta DROSIŃSKA Politechnika Gdańska, Wydział Oceanotechniki i Okrętownictwa

Mgr inż. Marta DROSIŃSKA Politechnika Gdańska, Wydział Oceanotechniki i Okrętownictwa MECHANIK 7/2014 Mgr inż. Marta DROSIŃSKA Politechnika Gdańska, Wydział Oceanotechniki i Okrętownictwa WYZNACZENIE CHARAKTERYSTYK EKSPLOATACYJNYCH SIŁOWNI TURBINOWEJ Z REAKTOREM WYSOKOTEMPERATUROWYM W ZMIENNYCH

Bardziej szczegółowo

TEMAT: PARAMETRY PRACY I CHARAKTERYSTYKI SILNIKA TŁOKOWEGO

TEMAT: PARAMETRY PRACY I CHARAKTERYSTYKI SILNIKA TŁOKOWEGO TEMAT: PARAMETRY PRACY I CHARAKTERYSTYKI SILNIKA TŁOKOWEGO Wielkościami liczbowymi charakteryzującymi pracę silnika są parametry pracy silnika do których zalicza się: 1. Średnie ciśnienia obiegu 2. Prędkości

Bardziej szczegółowo

PRZEGLĄD KONSTRUKCJI JEDNOFAZOWYCH SILNIKÓW SYNCHRONICZNYCH Z MAGNESAMI TRWAŁYMI O ROZRUCHU BEZPOŚREDNIM

PRZEGLĄD KONSTRUKCJI JEDNOFAZOWYCH SILNIKÓW SYNCHRONICZNYCH Z MAGNESAMI TRWAŁYMI O ROZRUCHU BEZPOŚREDNIM 51 Maciej Gwoździewicz, Jan Zawilak Politechnika Wrocławska, Wrocław PRZEGLĄD KONSTRUKCJI JEDNOFAZOWYCH SILNIKÓW SYNCHRONICZNYCH Z MAGNESAMI TRWAŁYMI O ROZRUCHU BEZPOŚREDNIM REVIEW OF SINGLE-PHASE LINE

Bardziej szczegółowo

Zespól B-D Elektrotechniki

Zespól B-D Elektrotechniki Zespól B-D Elektrotechniki Laboratorium Elektroniki i Elektrotechniki Samochodowej Temat ćwiczenia: Badanie sondy lambda i przepływomierza powietrza w systemie Motronic Opracowanie: dr hab inż S DUER 39

Bardziej szczegółowo

PRZECIWZUŻYCIOWE POWŁOKI CERAMICZNO-METALOWE NANOSZONE NA ELEMENT SILNIKÓW SPALINOWYCH

PRZECIWZUŻYCIOWE POWŁOKI CERAMICZNO-METALOWE NANOSZONE NA ELEMENT SILNIKÓW SPALINOWYCH PRZECIWZUŻYCIOWE POWŁOKI CERAMICZNO-METALOWE NANOSZONE NA ELEMENT SILNIKÓW SPALINOWYCH AUTOR: Michał Folwarski PROMOTOR PRACY: Dr inż. Marcin Kot UCZELNIA: Akademia Górniczo-Hutnicza Im. Stanisława Staszica

Bardziej szczegółowo

TWIN-TURBO TYPE OF SEQUENTIAL SYSTEM OF TURBOCHARGING

TWIN-TURBO TYPE OF SEQUENTIAL SYSTEM OF TURBOCHARGING Journal of KONES Internal Combustion Engines 2005, vol. 12, 1-2 TWIN-TURBO TYPE OF SEQUENTIAL SYSTEM OF TURBOCHARGING Jerzy Jaskólski Politechnika Krakowska Instytut Pojazdów Samochodowych i Silników Spalinowych

Bardziej szczegółowo

Układy zasilania samochodowych silników spalinowych. Bartosz Ponczek AiR W10

Układy zasilania samochodowych silników spalinowych. Bartosz Ponczek AiR W10 Układy zasilania samochodowych silników spalinowych Bartosz Ponczek AiR W10 ECU (Engine Control Unit) Urządzenie elektroniczne zarządzające systemem zasilania silnika. Na podstawie informacji pobieranych

Bardziej szczegółowo

HDI_SID807 Informacje o obwodzie paliwa

HDI_SID807 Informacje o obwodzie paliwa 1 of 2 2014-09-07 15:54 Użytkownik : Pojazd : 308 /308 VIN: VF34C9HR8AS340320 Data wydruku : 7 wrzesień 2014 15:54:42 Początek sesji samochodu : 07/09/2014-15:50 Wersja przyrządu : 07.49 HDI_SID807 Informacje

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA GĘSTOŚCI CZASOWEJ JAKO PODSTAWOWY CYKL OBCIĄŻEŃ W BADANIACH CIĄGNIKÓW ROLNICZYCH

CHARAKTERYSTYKA GĘSTOŚCI CZASOWEJ JAKO PODSTAWOWY CYKL OBCIĄŻEŃ W BADANIACH CIĄGNIKÓW ROLNICZYCH Inżynieria Rolnicza 1(99)/28 CHARAKTERYSTYKA GĘSTOŚCI CZASOWEJ JAKO PODSTAWOWY CYKL OBCIĄŻEŃ W BADANIACH CIĄGNIKÓW ROLNICZYCH Adam Koniuszy Zakład Podstaw Techniki, Akademia Rolnicza w Szczecinie Streszczenie.

Bardziej szczegółowo

ANALIZA PARAMETRÓW PRACY DWÓCH NOWOCZESNYCH SILNIKÓW TURBODOŁADOWANYCH

ANALIZA PARAMETRÓW PRACY DWÓCH NOWOCZESNYCH SILNIKÓW TURBODOŁADOWANYCH Inżynieria Rolnicza 2(119)/2010 ANALIZA PARAMETRÓW PRACY DWÓCH NOWOCZESNYCH SILNIKÓW TURBODOŁADOWANYCH Michał Walczyna, Dariusz Materek, Jerzy Bieniek Instytut Inżynierii Rolniczej, Uniwersytet Przyrodniczy

Bardziej szczegółowo

Influence of algorithms of controlling turbo-charging unit on operational properties of an engine with sequential turbo-charging

Influence of algorithms of controlling turbo-charging unit on operational properties of an engine with sequential turbo-charging Influence of algorithms of controlling of turbo-charging 129 ZAGADNIENIA EKSPLOATACJI MASZYN Zeszyt 1 (149) 2007 KRZYSZTOF DANILECKI * Influence of algorithms of controlling turbo-charging unit on operational

Bardziej szczegółowo

(13) B1 (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) PL B1. (54) Sposób sterowania zespołem pomp BUP 02/

(13) B1 (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) PL B1. (54) Sposób sterowania zespołem pomp BUP 02/ RZECZPOSPOLITA PO LSK A Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 180536 (13) B1 (21 ) Numer zgłoszenia: 315275 (22) Data zgłoszenia: 12.07.1996 (51) IntCl7 F04B 49/02

Bardziej szczegółowo

PL B1. ZAWADA HENRYK, Siemianowice Śląskie, PL ZAWADA MARCIN, Siemianowice Śląskie, PL BUP 09/13

PL B1. ZAWADA HENRYK, Siemianowice Śląskie, PL ZAWADA MARCIN, Siemianowice Śląskie, PL BUP 09/13 PL 223028 B1 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 223028 (13) B1 (21) Numer zgłoszenia: 396751 (51) Int.Cl. F24J 2/04 (2006.01) F03B 13/00 (2006.01) Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej

Bardziej szczegółowo

Analiza drgań skrętnych wału śmigłowego silnika lotniczego PZL-200 podczas pracy z zapłonem awaryjnym

Analiza drgań skrętnych wału śmigłowego silnika lotniczego PZL-200 podczas pracy z zapłonem awaryjnym OSTAPSKI Wiesław 1 AROMIŃSKI Andrzej 2 Analiza drgań skrętnych wału śmigłowego silnika lotniczego PZL-200 podczas pracy z zapłonem awaryjnym WSTĘP Badania hamowniane silników lotniczych w tym pomiary drgań

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych. Sterowanie odbiornikiem hydraulicznym z rozdzielaczem typu Load-sensing

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych. Sterowanie odbiornikiem hydraulicznym z rozdzielaczem typu Load-sensing Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Sterowanie odbiornikiem hydraulicznym z rozdzielaczem typu Load-sensing Wstęp teoretyczny Poprzednie ćwiczenia poświęcone były sterowaniom dławieniowym. Do realizacji

Bardziej szczegółowo

PL B1. PRZEDSIĘBIORSTWO CIMAT SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ, Bydgoszcz, PL BUP 04/16

PL B1. PRZEDSIĘBIORSTWO CIMAT SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ, Bydgoszcz, PL BUP 04/16 PL 223987 B1 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 223987 (13) B1 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (21) Numer zgłoszenia: 409120 (22) Data zgłoszenia: 06.08.2014 (51) Int.Cl.

Bardziej szczegółowo

Seria Jubileuszowa. Rozwiązania informatyczne. Sprężarki śrubowe Airpol PRM z przetwornicą częstotliwości. oszczędność energii. ochrona środowiska

Seria Jubileuszowa. Rozwiązania informatyczne. Sprężarki śrubowe Airpol PRM z przetwornicą częstotliwości. oszczędność energii. ochrona środowiska Sprężarki śrubowe Airpol PRM z przetwornicą częstotliwości Seria Jubileuszowa Każda sprężarka śrubowa z przetwornicą częstotliwości posiada regulację obrotów w zakresie od 50 do 100%. Jeżeli zużycie powietrza

Bardziej szczegółowo

Analiza porównawcza metod pomiarowych badań skuteczności układów hamulcowych tramwajów

Analiza porównawcza metod pomiarowych badań skuteczności układów hamulcowych tramwajów DYCHTO Rafał 1 PIETRUSZEWSKI Robert 2 Analiza porównawcza metod pomiarowych badań skuteczności układów hamulcowych tramwajów WSTĘP Układ hamulcowy pojazdów ma bezpośredni wpływ na długość drogi hamowania,

Bardziej szczegółowo

Parametry elektryczne i czasowe układów napędowych wentylatorów głównego przewietrzania kopalń z silnikami asynchronicznymi

Parametry elektryczne i czasowe układów napędowych wentylatorów głównego przewietrzania kopalń z silnikami asynchronicznymi dr inż. ANDRZEJ DZIKOWSKI Instytut Technik Innowacyjnych EMAG Parametry elektryczne i czasowe układów napędowych wentylatorów głównego przewietrzania kopalń z silnikami asynchronicznymi zasilanymi z przekształtników

Bardziej szczegółowo

Pytania na egzamin dyplomowy specjalność SiC

Pytania na egzamin dyplomowy specjalność SiC Pytania na egzamin dyplomowy specjalność SiC 1. Bilans cieplny silnika spalinowego. 2. Wpływ stopnia sprężania na sprawność teoretyczną obiegu cieplnego silnika spalinowego. 3. Rodzaje wykresów indykatorowych

Bardziej szczegółowo

Kongres Innowacji Polskich KRAKÓW 10.03.2015

Kongres Innowacji Polskich KRAKÓW 10.03.2015 KRAKÓW 10.03.2015 Zrównoważona energetyka i gospodarka odpadami ZAGOSPODAROWANIE ODPADOWYCH GAZÓW POSTPROCESOWYCH Z PRZEMYSŁU CHEMICZNEGO DO CELÓW PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ I CIEPŁA Marek Brzeżański

Bardziej szczegółowo

ZAKŁAD NAPĘDÓW LOTNICZYCH

ZAKŁAD NAPĘDÓW LOTNICZYCH ZAKŁAD NAPĘDÓW LOTNICZYCH ZAKŁAD NAPĘDÓW LOTNICZYCH Zakład Napędów Lotniczych Instytutu Lotnictwa prowadzi prace pomiarowobadawcze w następujących dziedzinach: - badania silników tłokowych i turbowałowych,

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE NR 5(77) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE. Wyznaczanie granicznej intensywności przedmuchów w czasie rozruchu

ZESZYTY NAUKOWE NR 5(77) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE. Wyznaczanie granicznej intensywności przedmuchów w czasie rozruchu ISSN 1733-8670 ZESZYTY NAUKOWE NR 5(77) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE OBSŁUGIWANIE MASZYN I URZĄDZEŃ OKRĘTOWYCH OMiUO 2005 Karol Franciszek Abramek Wyznaczanie granicznej intensywności przedmuchów w czasie

Bardziej szczegółowo

Układ napędowy. Silnik spalinowy CAT C27 Typ silnika CAT C 27. Zespół prądnic synchronicznych. Znamionowa prędkość obrotowa

Układ napędowy. Silnik spalinowy CAT C27 Typ silnika CAT C 27. Zespół prądnic synchronicznych. Znamionowa prędkość obrotowa Układ napędowy Silnik spalinowy CAT C27 Typ silnika CAT C 27 Moc znamionowa Znamionowa prędkość obrotowa 708 kw 1800 obr/min Obroty biegu jałowego 600 obr/min Ilość i układ cylindrów V 12 Stopień sprężania

Bardziej szczegółowo

Badania wentylatora. Politechnika Lubelska. Katedra Termodynamiki, Mechaniki Płynów. i Napędów Lotniczych. Instrukcja laboratoryjna

Badania wentylatora. Politechnika Lubelska. Katedra Termodynamiki, Mechaniki Płynów. i Napędów Lotniczych. Instrukcja laboratoryjna Politechnika Lubelska i Napędów Lotniczych Instrukcja laboratoryjna Badania wentylatora /. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zapoznanie z budową i metodami badań podstawowych typów wentylatorów. II. Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

1. Wprowadzenie. 2. Klasyfikacja i podstawowe wskaźniki charakteryzujące pracę silników spalinowych. 3. Paliwa stosowane do zasilania silników

1. Wprowadzenie. 2. Klasyfikacja i podstawowe wskaźniki charakteryzujące pracę silników spalinowych. 3. Paliwa stosowane do zasilania silników Spis treści 3 1. Wprowadzenie 1.1 Krótka historia rozwoju silników spalinowych... 10 2. Klasyfikacja i podstawowe wskaźniki charakteryzujące pracę silników spalinowych 2.1 Klasyfikacja silników.... 16

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 1. Badanie układu samodiagnostyki w silniku benzynowym typu 11. 1.1. Struktura systemu sterowania silnikiem benzynowym typu

Spis treści. 1. Badanie układu samodiagnostyki w silniku benzynowym typu 11. 1.1. Struktura systemu sterowania silnikiem benzynowym typu 3 1. Badanie układu samodiagnostyki w silniku benzynowym typu 11 Motronic... 1.1. Struktura systemu sterowania silnikiem benzynowym typu Motronic.. 11 1.2. Algorytm pracy sterownika w silniku benzynowym

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczenia 6 REGULACJA TRÓJPOŁOŻENIOWA

Instrukcja do ćwiczenia 6 REGULACJA TRÓJPOŁOŻENIOWA Instrukcja do ćwiczenia 6 REGULACJA TRÓJPOŁOŻENIOWA Cel ćwiczenia: dobór nastaw regulatora, analiza układu regulacji trójpołożeniowej, określenie jakości regulacji trójpołożeniowej w układzie bez zakłóceń

Bardziej szczegółowo

Rafał WRONA. 1. Wstęp. 2. Analityczne metody oceny procesu rozpędzania i kryteria jakości

Rafał WRONA. 1. Wstęp. 2. Analityczne metody oceny procesu rozpędzania i kryteria jakości Rafał WRONA WYZNACZANIE OPTYMALNYCH ALGORYTMÓW STEROWANIA AUTOMATYCZNEJ PRZEKŁADNI HYDROMECHANICZNEJ AUTOBUSU MIEJSKIEGO DETERMINING OPTIMUM CONTROL ALGORITHMS OF CITY BUS AUTOMATIC HYDROMECHANICAL GEAR

Bardziej szczegółowo

Klimatyzacja samochodowa na dwutlenek węgla

Klimatyzacja samochodowa na dwutlenek węgla Klimatyzacja samochodowa na dwutlenek węgla Płyny niskowrzące, które były i są wykorzystywane przez producentów samochodów, to jeszcze do niedawna czynnik R 12, a od lat 90-tych XX wieku bezchlorowa substancja

Bardziej szczegółowo

BEZPIECZEŃSTWO TRANSPORTU SAMOCHODOWEGO

BEZPIECZEŃSTWO TRANSPORTU SAMOCHODOWEGO - 1 - POLITECHNIKA ŚWIETOKRZYSKA Katedra Pojazdów Samochodowych i Transportu LABORATORIUM POJAZDÓW SAMOCHODOWYCH I CIĄGNIKÓW BEZPIECZEŃSTWO TRANSPORTU SAMOCHODOWEGO INSTRUKCJA DO ĆWICZENIA 3Bt Pomiary

Bardziej szczegółowo

DŁUGODYSTANSOWY. Ekonomiczne rozwiązanie dla pokonujących długie trasy. Sterownik LPG/CNG do silników Diesel.

DŁUGODYSTANSOWY. Ekonomiczne rozwiązanie dla pokonujących długie trasy. Sterownik LPG/CNG do silników Diesel. DŁUGODYSTANSOWY Ekonomiczne rozwiązanie dla pokonujących długie trasy. Sterownik LPG/CNG do silników Diesel. Dodatkowe oszczędności Sterownik STAG Diesel jest alternatywną metodą zasilania do silników

Bardziej szczegółowo

MODERNIZACJA NAPĘDU ELEKTRYCZNEGO WIRÓWKI DO TWAROGU TYPU DSC/1. Zbigniew Krzemiński, MMB Drives sp. z o.o.

MODERNIZACJA NAPĘDU ELEKTRYCZNEGO WIRÓWKI DO TWAROGU TYPU DSC/1. Zbigniew Krzemiński, MMB Drives sp. z o.o. Zakres modernizacji MODERNIZACJA NAPĘDU ELEKTRYCZNEGO WIRÓWKI DO TWAROGU TYPU DSC/1 Zbigniew Krzemiński, MMB Drives sp. z o.o. Wirówka DSC/1 produkcji NRD zainstalowana w Spółdzielni Mleczarskiej Maćkowy

Bardziej szczegółowo

1. BADANIA DIAGNOSTYCZNE POJAZDU NA HAMOWNI PODWOZIOWEJ

1. BADANIA DIAGNOSTYCZNE POJAZDU NA HAMOWNI PODWOZIOWEJ Diagnostyka samochodowa : laboratorium : praca zbiorowa / pod redakcją Zbigniewa Lozia ; [autorzy lub współautorzy poszczególnych rozdziałów: Radosław Bogdański, Jacek Drobiszewski, Marek Guzek, Zbigniew

Bardziej szczegółowo

STOCHOWSKA WYDZIAŁ IN

STOCHOWSKA WYDZIAŁ IN POLITECHNIKA CZĘSTOCHOWSKA WYDZIAŁ INŻYNIERII MECHANICZNEJ I INFORMATYKI Instytut Maszyn Tłokowych i Techniki Sterowania Laboratorium: Środowiskowe oddziaływanie motoryzacji Ćwiczenie nr 4 Imię i nazwisko

Bardziej szczegółowo

MONITORING OF THE COMBUSTION PROCESS QUALITY OF THE TRACTIONAL DIESEL ENGINE IN THE EOBD REQUIREMENTS ASPECT

MONITORING OF THE COMBUSTION PROCESS QUALITY OF THE TRACTIONAL DIESEL ENGINE IN THE EOBD REQUIREMENTS ASPECT Journal of KONES Internal Combustion Engines 23, vol. 1, 3-4 MONITORING OF THE COMBUSTION PROCESS QUALITY OF THE TRACTIONAL DIESEL ENGINE IN THE EOBD REQUIREMENTS ASPECT Andrzej Piętak Wojskowa Akademia

Bardziej szczegółowo

ANALIZA CZĘSTOTLIWOŚCIOWA DRGAŃ CZYNNIKA ROBOCZEGO W UKŁADZIE DOLOTOWYM SILNIKA ZI

ANALIZA CZĘSTOTLIWOŚCIOWA DRGAŃ CZYNNIKA ROBOCZEGO W UKŁADZIE DOLOTOWYM SILNIKA ZI MAREK DYKIER, MAREK FLEKIEWICZ ANALIZA CZĘSTOTLIWOŚCIOWA DRGAŃ CZYNNIKA ROBOCZEGO W UKŁADZIE DOLOTOWYM SILNIKA ZI ANALYSIS OF VIBRATION FREQUENCY OF A WORKING FACTOR IN THE SI ENGINE INLET SYSTEM Streszczenie

Bardziej szczegółowo

BADANIE SILNIKA SKOKOWEGO

BADANIE SILNIKA SKOKOWEGO Politechnika Warszawska Instytut Maszyn Elektrycznych Laboratorium Maszyn Elektrycznych Malej Mocy BADANIE SILNIKA SKOKOWEGO Warszawa 00. 1. STANOWISKO I UKŁAD POMIAROWY. W skład stanowiska pomiarowego

Bardziej szczegółowo

Próby ruchowe dźwigu osobowego

Próby ruchowe dźwigu osobowego INSTYTUT KONSTRUKCJI MASZYN KIERUNEK: TRANSPORT PRZEDMIOT: SYSTEMY I URZĄDZENIA TRANSPORTU BLISKIEGO Laboratorium Próby ruchowe dźwigu osobowego Functional research of hydraulic elevators Cel i zakres

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne Technologia napraw zespołów i podzespołów mechanicznych pojazdów samochodowych 723103

Wymagania edukacyjne Technologia napraw zespołów i podzespołów mechanicznych pojazdów samochodowych 723103 Wymagania edukacyjne PRZEDMIOT Technologia napraw zespołów i podzespołów mechanicznych pojazdów samochodowych KLASA II MPS NUMER PROGRAMU NAUCZANIA (ZAKRES) 723103 1. 2. Podstawowe wiadomości o ch spalinowych

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Przedmowa... 8

SPIS TREŚCI. Przedmowa... 8 SPIS TREŚCI Przedmowa... 8 1. BADANIA DIAGNOSTYCZNE POJAZDU NA HAMOWNI PODWOZIOWEJ (Wiktor Mackiewicz, Andrzej Wolff)... 9 1.1. Wprowadzenie... 9 1.2. Podstawy teoretyczne... 9 1.2.1. Wady i zalety stanowiskowych

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Napęd hydrauliczny

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Napęd hydrauliczny Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Napęd hydrauliczny Sterowanie układem hydraulicznym z proporcjonalnym zaworem przelewowym Opracowanie: Z. Kudźma, P. Osiński, M. Stosiak 1 Proporcjonalne elementy

Bardziej szczegółowo

BADANIA WPŁYWU PRACY PRZY KOMPUTERZE NA ZDOLNOŚĆ PROWADZENIA POJAZDÓW CIĘŻAROWYCH

BADANIA WPŁYWU PRACY PRZY KOMPUTERZE NA ZDOLNOŚĆ PROWADZENIA POJAZDÓW CIĘŻAROWYCH BADANIA WPŁYWU PRACY PRZY KOMPUTERZE NA ZDOLNOŚĆ PROWADZENIA POJAZDÓW CIĘŻAROWYCH Krzysztof BALAWENDER, Mirosław JAKUBOWSKI, Artur KRZEMIŃSKI, Paweł WOJEWODA W artykule zostały przedstawione badania wpływu

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA POZNAŃSKA Wydział Maszyn Roboczych i Transportu

POLITECHNIKA POZNAŃSKA Wydział Maszyn Roboczych i Transportu POLITECHNIKA POZNAŃSKA Wydział Maszyn Roboczych i Transportu PRACA DYPLOMOWA BADANIA I MODELOWANIE PRACY UKŁADU NAPĘDOWEGO SAMOCHODU Z AUTOMATYCZNĄ SKRZYNIĄ BIEGÓW Autor: inŝ. Janusz Walkowiak Promotor:

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM SILNIKÓW SPALINOWYCH

LABORATORIUM SILNIKÓW SPALINOWYCH LABORATORIUM SILNIKÓW SPALINOWYCH Materiały pomocnicze Wykonywanie charakterystyk silnika wg BN-79/1374-03 Silniki samochodowe Badania stanowiskowe Wykonywanie charakterystyk Charakterystyka silnika -

Bardziej szczegółowo

Silniki ABZ/AEW/AKG/AKJ/AHC/AKH

Silniki ABZ/AEW/AKG/AKJ/AHC/AKH Silniki / Jałowy bieg (ciepły silnik, temperatura płynu chłodzącego nie niższa niż 80 C. Numer kanału 1 funkcje podstawowe- 1. Obroty silnika. 660 do 740 /min 2. Obciążenie silnika. 15 28 % 9 16 % 3. Kąt

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych. Układy rewersyjne

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych. Układy rewersyjne Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Układy rewersyjne Wstęp Celem ćwiczenia jest budowa różnych układów hydraulicznych pełniących zróżnicowane funkcje. Studenci po odbyciu ćwiczenia powinni umieć porównać

Bardziej szczegółowo

MASZYNA MT-1 DO BADANIA WŁASNOŚCI TRIBOLOGICZNYCH ZE ZMIANĄ NACISKU JEDNOSTKOWEGO

MASZYNA MT-1 DO BADANIA WŁASNOŚCI TRIBOLOGICZNYCH ZE ZMIANĄ NACISKU JEDNOSTKOWEGO Jan GUZIK, Artur MACIĄG Politechnika Radomska, Wydział Mechaniczny MASZYNA MT-1 DO BADANIA WŁASNOŚCI TRIBOLOGICZNYCH ZE ZMIANĄ NACISKU JEDNOSTKOWEGO Słowa kluczowe Tarcie, właściwości tribologiczne, metoda

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH

INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH INSTYTUT MASZYN I URZĄDZEŃ ENERGETYCZNYCH Politechnika Śląska w Gliwicach INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH BADANIE TWORZYW SZTUCZNYCH OZNACZENIE WŁASNOŚCI MECHANICZNYCH PRZY STATYCZNYM ROZCIĄGANIU

Bardziej szczegółowo

1. Wprowadzenie 1.1. Krótka historia rozwoju silników spalinowych

1. Wprowadzenie 1.1. Krótka historia rozwoju silników spalinowych 1. Wprowadzenie 1.1. Krótka historia rozwoju silników spalinowych 2. Klasyfikacja i podstawowe wskaźniki charakteryzujące pracę silników spalinowych 2.1. Klasyfikacja silników 2.1.1. Wprowadzenie 2.1.2.

Bardziej szczegółowo

Silnik AZX. Jałowy bieg (ciepły silnik, temperatura płynu chłodzącego nie niższa niż 80 C. Numer kanału 1 funkcje podstawowe- Na biegu jałowym

Silnik AZX. Jałowy bieg (ciepły silnik, temperatura płynu chłodzącego nie niższa niż 80 C. Numer kanału 1 funkcje podstawowe- Na biegu jałowym Silnik AZX Jałowy bieg (ciepły silnik, temperatura płynu chłodzącego nie niższa niż 80 C. Numer kanału 1 funkcje podstawowe- 2. Temperatura płynu chłodzącego. 85 do 110 C 3. Układ regulacji lambda dla

Bardziej szczegółowo

Zespół B-D Elektrotechniki. Laboratorium Silników i układów przeniesienia napędów

Zespół B-D Elektrotechniki. Laboratorium Silników i układów przeniesienia napędów Zespół B-D Elektrotechniki Laboratorium Silników i układów przeniesienia napędów Temat ćwiczenia: Badanie komputerowego układu zapłonowego w systemie MOTRONIC Opracowanie: dr hab. inż. S. DUER 2 3. Instrukcja

Bardziej szczegółowo

REJESTRACJA PROCESÓW KRYSTALIZACJI METODĄ ATD-AED I ICH ANALIZA METALOGRAFICZNA

REJESTRACJA PROCESÓW KRYSTALIZACJI METODĄ ATD-AED I ICH ANALIZA METALOGRAFICZNA 22/38 Solidification of Metals and Alloys, No. 38, 1998 Krzepnięcie Metali i Stopów, nr 38, 1998 PAN Katowice PL ISSN 0208-9386 REJESTRACJA PROCESÓW KRYSTALIZACJI METODĄ ATD-AED I ICH ANALIZA METALOGRAFICZNA

Bardziej szczegółowo

Zadania i funkcje skrzyń biegów. Opracował: Robert Urbanik Zespół Szkół Mechanicznych w Opolu

Zadania i funkcje skrzyń biegów. Opracował: Robert Urbanik Zespół Szkół Mechanicznych w Opolu Zadania i funkcje skrzyń biegów Opracował: Robert Urbanik Zespół Szkół Mechanicznych w Opolu Zadania skrzyni biegów Skrzynia biegów umożliwia optymalne wykorzystanie mocy silnika. Każdy silnik ma pewien

Bardziej szczegółowo

Piotr Ignaciuk *, Leszek Gil **, Stefan Liśćak ***

Piotr Ignaciuk *, Leszek Gil **, Stefan Liśćak *** Piotr Ignaciuk *, Leszek Gil **, Stefan Liśćak *** PORÓWNANIE EMISJI ZWIĄZKÓW TOKSYCZNYCH SILNIKA ZS ZASILANEGO OLEJEM NAPĘDOWYM I BIOPALIWAMI OPARTYMI NA ESTRACH OLEJU LNIANKI I ESTRACH OLEJU RZEPAKOWEGO

Bardziej szczegółowo

Maksymalne obciążenie w zakresie momentu obrotowego (Nm) mocy: Niezależne od sprzęgła Samochód strażacki, pompa X X

Maksymalne obciążenie w zakresie momentu obrotowego (Nm) mocy: Niezależne od sprzęgła Samochód strażacki, pompa X X Ogólne informacje o zamówieniach Ogólne informacje o zamówieniach Przystawki odbioru mocy i zestawy elektryczne potrzebne do ich zamontowania należy zamawiać bezpośrednio w fabryce. Późniejszy montaż w

Bardziej szczegółowo

SAMOCHODY ZASILANE WODOREM

SAMOCHODY ZASILANE WODOREM Michał BIAŁY, Mirosław WENDEKER, Zdzisław KAMIŃSKI, Piotr JAKLIŃSKI, Agnieszka MALEC SAMOCHODY ZASILANE WODOREM Streszczenie Celem artykułu jest opis przeprowadzonych badań poświęconych stosowaniu wodoru

Bardziej szczegółowo

ANALIZA ENERGOCHŁONNOŚCI RUCHU TROLEJBUSÓW

ANALIZA ENERGOCHŁONNOŚCI RUCHU TROLEJBUSÓW ANALIZA ENERGOCHŁONNOŚCI RUCHU TROLEJBUSÓW Mgr inż. Ewa Siemionek* *Katedra Pojazdów Samochodowych, Wydział Mechaniczny, Politechnika Lubelska 20-618 Lublin, ul. Nadbystrzycka 36 1. WSTĘP Komunikacja miejska

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE NR.6. Temat : Wyznaczanie drgań mechanicznych przekładni zębatych podczas badań odbiorczych

ĆWICZENIE NR.6. Temat : Wyznaczanie drgań mechanicznych przekładni zębatych podczas badań odbiorczych ĆWICZENIE NR.6 Temat : Wyznaczanie drgań mechanicznych przekładni zębatych podczas badań odbiorczych 1. Wstęp W nowoczesnych przekładniach zębatych dąży się do uzyskania małych gabarytów w stosunku do

Bardziej szczegółowo

PROBLEMATYKA WYMIANY ŁADUNKU W CYLINDRACH LOTNICZEGO SILNIKA TŁOKOWEGO

PROBLEMATYKA WYMIANY ŁADUNKU W CYLINDRACH LOTNICZEGO SILNIKA TŁOKOWEGO PROBLEMATYKA WYMIANY ŁADUNKU W CYLINDRACH LOTNICZEGO SILNIKA TŁOKOWEGO W. Balicki, S. Szczeciński Instytut Lotnictwa J. Szczeciński General Electric Poland R. Chachurski, A. Kozakiewicz Wojskowa Akademia

Bardziej szczegółowo

WPŁ YW PARAMETRÓW KONSTRUKCYJNYCH ROZPYLACZY NA W Ł A Ś CIWOŚ CI U Ż YTECZNE SILNIKA ZASILANEGO PALIWEM LOTNICZYM

WPŁ YW PARAMETRÓW KONSTRUKCYJNYCH ROZPYLACZY NA W Ł A Ś CIWOŚ CI U Ż YTECZNE SILNIKA ZASILANEGO PALIWEM LOTNICZYM ZESZYTY NAUKOWE AKADEMII MARYNARKI WOJENNEJ ROK LIV NR 2 (193) 2013 Marek Rajewski Wojskowa Akademia Techniczna Wydział Mechaniczny, Instytut Pojazdów Mechanicznych i Transportu 00-908 Warszawa, ul. ul.

Bardziej szczegółowo

2. Klasyfikacja i podstawowe wskaźniki charakteryzujące pracę silników spalinowych

2. Klasyfikacja i podstawowe wskaźniki charakteryzujące pracę silników spalinowych SPIS TREŚCI 3 1. Wprowadzenie 1.1 Krótka historia rozwoju silników spalinowych... 10 2. Klasyfikacja i podstawowe wskaźniki charakteryzujące pracę silników spalinowych 2.1 Klasyfikacja silników... 16 2.1.1.

Bardziej szczegółowo

BADANIA SYMULACYJNE PROCESU HAMOWANIA SAMOCHODU OSOBOWEGO W PROGRAMIE PC-CRASH

BADANIA SYMULACYJNE PROCESU HAMOWANIA SAMOCHODU OSOBOWEGO W PROGRAMIE PC-CRASH BADANIA SYMULACYJNE PROCESU HAMOWANIA SAMOCHODU OSOBOWEGO W PROGRAMIE PC-CRASH Dr inż. Artur JAWORSKI, Dr inż. Hubert KUSZEWSKI, Dr inż. Adam USTRZYCKI W artykule przedstawiono wyniki analizy symulacyjnej

Bardziej szczegółowo

SILNIK KROKOWY. w ploterach i małych obrabiarkach CNC.

SILNIK KROKOWY. w ploterach i małych obrabiarkach CNC. SILNIK KROKOWY Silniki krokowe umożliwiają łatwe sterowanie drogi i prędkości obrotowej w zakresie do kilkuset obrotów na minutę, zależnie od parametrów silnika i sterownika. Charakterystyczną cechą silnika

Bardziej szczegółowo

PL B1. ZAWADA HENRYK, Siemianowice Śląskie, PL BUP 13/13. HENRYK ZAWADA, Siemianowice Śląskie, PL

PL B1. ZAWADA HENRYK, Siemianowice Śląskie, PL BUP 13/13. HENRYK ZAWADA, Siemianowice Śląskie, PL PL 218098 B1 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 218098 (13) B1 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (21) Numer zgłoszenia: 397353 (22) Data zgłoszenia: 13.12.2011 (51) Int.Cl.

Bardziej szczegółowo

Instalacja z zaworem elektronicznym EEV dla TELECOM Italia

Instalacja z zaworem elektronicznym EEV dla TELECOM Italia Instalacja z zaworem elektronicznym EEV dla TELECOM Italia Analiza oszczędności energii w systemie klimatyzacji centrali telefonicznej (VE), opartym na agregacie wody lodowej. 2 Elektroniczny zawór rozprężny

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie: "Silnik prądu stałego"

Ćwiczenie: Silnik prądu stałego Ćwiczenie: "Silnik prądu stałego" Opracowane w ramach projektu: "Wirtualne Laboratoria Fizyczne nowoczesną metodą nauczania realizowanego przez Warszawską Wyższą Szkołę Informatyki. Zakres ćwiczenia: Zasada

Bardziej szczegółowo

Transport II stopień (I stopień / II stopień) Ogólnoakademicki (ogólno akademicki / praktyczny) Studia stacjonarne (stacjonarne / niestacjonarne)

Transport II stopień (I stopień / II stopień) Ogólnoakademicki (ogólno akademicki / praktyczny) Studia stacjonarne (stacjonarne / niestacjonarne) Załącznik nr 7 do Zarządzenia Rektora nr 10/12 z dnia 21 lutego 2012r. KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Nazwa modułu w języku angielskim Obowiązuje od roku akademickiego 2013/2014

Bardziej szczegółowo

Kodowanie wtryskiwaczy z wykorzystaniem testera Solus Pro firmy Snap-on

Kodowanie wtryskiwaczy z wykorzystaniem testera Solus Pro firmy Snap-on Kodowanie wtryskiwaczy z wykorzystaniem testera Solus Pro firmy Snap-on Obecne samochody mają bardzo rozbudowane układy sterowane elektronicznie, w nowszych modelach znajduje się kilkanaście a nawet kilkadziesiąt

Bardziej szczegółowo

Czyszczenie silnika benzynowego w samochodzie marki Fiat Punto 1.2

Czyszczenie silnika benzynowego w samochodzie marki Fiat Punto 1.2 Jet Clean Tronic jest urządzeniem do czyszczenia wszystkich układów wtryskowych silników Diesla, a także silników benzynowych. Osady, które gromadzą się na elementach układów wtryskowych, a także w komorze

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY DOŁADOWANIA SILNIKA O ZAPŁONIE ISKROWYM JAKO METODA DOWNSIZING THE TURBOCHARGING SYSTEMS OF SI ENGINE AS METHOD FOR DOWNSIZING

SYSTEMY DOŁADOWANIA SILNIKA O ZAPŁONIE ISKROWYM JAKO METODA DOWNSIZING THE TURBOCHARGING SYSTEMS OF SI ENGINE AS METHOD FOR DOWNSIZING ZESZYY NAUKOWE POLIENIKI ŚLASKIEJ 008 Seria: RANSPOR z. Nr kol. 80 Jan FILIPCZYK SYSEMY DOŁADOWANIA SILNIKA O ZAPŁONIE ISKROWYM JAKO MEODA DOWNSIZING Streszczenie. Obiektem badań był silnik ze zmodyfikowanymi

Bardziej szczegółowo

Badanie oporu toczenia opon do samochodów osobowych na różnych nawierzchniach

Badanie oporu toczenia opon do samochodów osobowych na różnych nawierzchniach ARCHIWUM MOTORYZACJI 2, pp. 1-10 (2006) Badanie oporu toczenia opon do samochodów osobowych na różnych nawierzchniach STANISŁAW TARYMA, RYSZARD WOŹNIAK Politechnika Gdańska Wydział Mechaniczny W artykule

Bardziej szczegółowo

SPOSÓB POMIARU EMISJI ZANIECZYSZCZEŃ GAZOWYCH ORAZ ZADYMIENIA SPALIN PODCZAS PRZEPROWADZANIA BADANIA TECHNICZNEGO POJAZDU

SPOSÓB POMIARU EMISJI ZANIECZYSZCZEŃ GAZOWYCH ORAZ ZADYMIENIA SPALIN PODCZAS PRZEPROWADZANIA BADANIA TECHNICZNEGO POJAZDU ZAŁĄCZNIK Nr 4 SPOSÓB POMIARU EMISJI ZANIECZYSZCZEŃ GAZOWYCH ORAZ ZADYMIENIA SPALIN PODCZAS PRZEPROWADZANIA BADANIA TECHNICZNEGO POJAZDU I. Pomiar emisji zanieczyszczeń gazowych spalin pojazdów z silnikiem

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 6. Wyznaczanie parametrów eksploatacyjnych kolektora słonecznego

Ćwiczenie 6. Wyznaczanie parametrów eksploatacyjnych kolektora słonecznego Ćwiczenie 6 Wyznaczanie parametrów eksploatacyjnych kolektora słonecznego Wstęp Kolektor słoneczny jest urządzeniem do konwersji energii promieniowania słonecznego na ciepło. Energia docierająca do kolektora

Bardziej szczegółowo

Wpływ ciśnienia doładowania na ekonomiczno-energetyczne i ekologiczne wskaźniki pracy silnika 1.3 multijet

Wpływ ciśnienia doładowania na ekonomiczno-energetyczne i ekologiczne wskaźniki pracy silnika 1.3 multijet Piotr Łagowski 1 Politechnika Świętokrzyska Wpływ ciśnienia doładowania na ekonomiczno-energetyczne i ekologiczne wskaźniki pracy silnika 1.3 multijet Wstęp Na początku XIX wieku podstawowym czynnikiem

Bardziej szczegółowo