DARIUSZ SYBILSKI, MARIA KOSTRZEWSKA. Poradnik stosowania asfaltów drogowych ORLEN ASFALT

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "DARIUSZ SYBILSKI, MARIA KOSTRZEWSKA. Poradnik stosowania asfaltów drogowych ORLEN ASFALT"

Transkrypt

1 DARIUSZ SYBILSKI, MARIA KOSTRZEWSKA Poradnik stosowania asfaltów drogowych ORLEN ASFALT wersja z IV 2007

2

3 SPIS TREŚCI Asfalt drogowy 20/30 3 Asfalt drogowy 35/50 13 Asfalt drogowy 50/70 23 Orbiton 30B 31 Orbiton 80B 41 Orbiton 80C 51 Bitrex 20/30 59 Bitrex 35/50 69 Bitrex 50/

4 ORLEN Asfalt sp. z o.o. 2

5 Asfalt drogowy 20/30 1. Opis ogólny Asfalt drogowy 20/30 jest asfaltem niemodyfikowanym, zwykłym. Nie zawiera dodatków lub modyfikatorów. Produkowany jest z pozostałości podestylacyjnej z przerobu ropy naftowej. Pozostałość po destylacji ropy naftowej poddana jest utlenianiu w instalacji ciągłego utleniania według technologii BITUROX, która zalicza się do najnowocześniejszych w świecie. Zaletą takiego procesu produkcji asfaltu drogowego jest w pełni kontrolowany proces utleniania surowca. Proces ten zapewnia jednorodność właściwości asfaltu. Parametry utleniania (czas, temperatura, ciśnienie, ilość powietrza) mogą być regulowane i dokładnie kontrolowane. Dzięki temu precyzyjnie kontroluje się właściwości produktu. Asfalt drogowy 20/30 jest najtwardszym zwykłym lepiszczem asfaltowym uwzględnionym w normie PN-EN 12591:2004 Asfalty i produkty asfaltowe. Wymagania dla asfaltów drogowych. W porównaniu z innymi asfaltami drogowym i dotychczas powszechnie stosowanymi 35/50 lub 50/70 wykazuje wyraźnie większą odporność na koleinowanie. Należy jednak pamiętać, że jest mniej odporny na pękanie niskotemperaturowe. Jest to więc asfalt sztywny w wysokich temperaturach i kruchy w niskich. 2. Dokument odniesienia Asfalt drogowy 20/30 spełnia wymagania normy PN-EN 12591:2004 Asfalty i produkty asfaltowe. Wymagania dla asfaltów drogowych. Wymagania wobec asfaltu drogowego 20/30 przedstawiono w tablicy 1. 3

6 ORLEN Asfalt sp. z o.o. Tablica 1. Wymagane właściwości asfaltu drogowego 20/30 wg PN-EN-12591: 2004 Właściwość Jednostka Metoda badania Asfalt drogowy 20/30 Penetracja w 25 C 0,1 mm PN-EN Temperatura mięknienia, C PN-EN Temperatura zapłonu, nie mniej niż C PN-EN Zawartość składników rozpuszczalnych, nie mniej % m/m PN-EN ,0 niż Zmiana masy po starzeniu (ubytek lub przyrost), nie więcej niż % m/m PN-EN ,5 Pozostała penetracja po starzeniu, nie mniej niż % PN-EN Temperatura mięknienia po starzeniu, nie mniej C PN-EN niż Zawartość parafiny, nie więcej niż % PN-EN ,2 Wzrost temperatury mięknienia po starzeniu, nie C PN-EN więcej niż Temperatura łamliwości, nie więcej niż C PN-EN Przeznaczenie Asfalt drogowy 20/30 przeznaczony jest do następujących mieszanek mineralno-asfaltowych stosowanych do nawierzchni drogowych: betonu asfaltowego (zwłaszcza betonu asfaltowego o wysokim module sztywności), asfaltu lanego, asfaltu piaskowego. Asfalt 20/30 zaleca się stosować przede wszystkim do betonu asfaltowego o wysokim module sztywności BAWMS. Może też być stosowany w asfalcie lanym i ewentualnie asfalcie piaskowym w nawierzchniach drogowych. Z uwagi na warunki klimatyczne w Polsce, asfalt 20/30 powinien być stosowany w warstwie wiążącej lub podbudowie asfaltowej. 4. Właściwości Średnie właściwości asfaltu drogowego 20/30 produkowanego w ORLEN Asfalt w 2005 r. przedstawiono w tablicy 2 4

7 Tablica 2. Średnie właściwości asfaltu drogowego 20/30 produkowanego w ORLEN Asfalt w 2005 r. (wyniki badań ORLEN Laboratorium sp. z o.o., akredytacja PCA nr AB 48) Asfalt drogowy 20/30 Właściwość Wymaganie wg PN-EN Wartość średnia Odchylenie standardowe Penetracja w 25 C ,1 1,5 Temperatura mięknienia, C ,7 0,6 Temperatura zapłonu, C ,1 Zawartość składników rozpuszczalnych, %m/m 99,0 99,9 0,02 Zmiana masy po starzeniu (ubytek lub przyrost), 0,5 0,00 0,02 %m/m Pozostała penetracja po starzeniu, % 55 79,1 4,8 Temperatura mięknienia po starzeniu, C 57 68,2 1,2 Zawartość parafiny, % 2,2 2,0 0,1 Wzrost temperatury mięknienia po starzeniu, C 8 6,5 0,9 Temperatura łamliwości, C - -10,2 2,6 Lepkość dynamiczna w 60 C, Pa s 1) Indeks penetracji (Pen/PiK)1-1,5 +0,7 0,1 0,1 Uwaga: 1) szczególny warunek krajowy nie wymagany w Polsce 5. Informacje technologiczne Warunki produkcji, transportu, rozkładania i zagęszczania mieszanek mineralno-asfaltowych z asfaltem 20/30 różnią się od stosowanych dotychczas powszechnie asfaltów 35/50 lub 50/70. Wynika to z większej lepkości asfaltu 20/30 w wysokiej temperaturze produkcji mieszanki oraz w rozkładaniu i zagęszczaniu. 5

8 ORLEN Asfalt sp. z o.o. Rys.1. Zależność lepkości od temperatury dla asfaltu 20/30 przed i po RTFOT (wyniki badań ORLEN Laboratorium sp. z o.o., akredytacja PCA nr AB 48) 5.1. Magazynowanie asfaltu Asfalt drogowy 20/30 należy magazynować w przystosowanym do tego celu zbiorniku wyposażonym w system grzewczy pośredni, tj. uniemożliwiający bezpośredni kontakt asfaltu z przewodami grzewczymi. System grzewczy powinien być wyposażony w termostat zapewniający kontrolę temperatury z dokładnością ±5 C (wg wymagań normy PN-S-96025:2000). Zgodnie z wymaganiami PN-EN temperatura asfaltu w zbiorniku powinna być codziennie rejestrowana. Temperatura asfaltu 20/30 podczas magazynowania nie powinna przekraczać wartości podanej w tablicy 3. Należy unikać długotrwałego magazynowania asfaltu w zbiorniku w wysokiej temperaturze. Jeśli asfalt był magazynowany w wysokiej temperaturze przez ponad 10 dni kalendarzowych należy w celu kontroli stopnia starzenia oznaczyć jeden z parametrów: penetrację w 25 C (PN-EN 1426) lub temperaturę mięknienia PiK (PN-EN 1427). W okresach przerw między produkcją mma, zaleca się obniżyć temperaturę asfaltu z zbiorniku magazynowym do poziomu umożliwiającego późniejsze rozgrzanie. Dobór temperatury zależy od przewidywanego czasu przestoju (aż do całkowitego zaprzestania ogrzewania, np. po zakończeniu sezonu roboczego). W razie potrzeby zaleca się ujednorodnienie, mieszając asfalt w obiegu zamkniętym w jednym lub kilku zbiornikach. 6

9 Należy unikać niekontrolowanego mieszania asfaltów różnego typu (np. asfalt drogowy zwykły z asfaltem modyfikowanym polimerem) oraz różnego rodzaju (np. asfalt 20/30 z asfaltem 50/70) Produkcja mieszanki mineralno-asfaltowej Temperatura produkcji mieszanki mineralno-asfaltowej powinna zapewniać dobre otoczenie ziaren kruszywa asfaltem i jednorodne wymieszenie składników (asfaltu, kruszywa i dodatków). Zgodnie z wymaganiami PN-EN należy kontrolować stopień otoczenia kruszywa przez asfalt w mieszance opuszczającej WMB. Jeśli asfalt jest zbyt zimny (charakteryzuje się zbyt dużą lepkością), zwiększanie czasu mieszania na mokro nie polepszy stopnia otoczenia ziaren kruszywa. Należy w tym wypadku podnieść temperaturę asfaltu w zbiorniku. Temperatura mieszanki mineralno-asfaltowej po wyprodukowaniu, podczas transportu, przed wbudowaniem powinna mieścić się w przedziale podanym w tablicy 3. Tablica 3. Najniższa i najwyższa normowa temperatura asfaltu drogowego 20/30 i mieszanek mineralno-asfaltowych z tym asfaltem (wg wymagań norm PN-EN i PN-EN ) Asfalt drogowy 20/30 Temperatura procesu technologicznego Najniższa C Najwyższa C Magazynowanie w zbiorniku lepiszcza Temperatura mieszanki mineralno-asfaltowej: betonu asfaltowego asfaltu lanego asfaltu piaskowego Uwagi: 1 Najniższa temperatura dotyczy mieszanki mineralno-asfaltowej dostarczonej na miejsce wbudowania (w skrzyni samochodu) 2 Najwyższa temperatura dotyczy mieszanki mineralno-asfaltowej bezpośrednio po wytworzeniu w wytwórni mma (podczas mieszania) Podane w tablicy 3 górne granice temperatury produkcji nie powinny być przekraczane. Zaleca się, aby ustawienia systemu kontroli temperatury produkcji mma nie przekraczały temperatury 190 C (asfaltu lanego 230 C). Przegrzewanie produkowanej mma prowadzi do starzenia technologicznego asfaltu (spadku penetracji, wzrostu temperatury mięknienia i lepkości), co w konsekwencji skraca trwałość nawierzchni asfaltowej. Dotyczy 7

10 ORLEN Asfalt sp. z o.o. to zarówno produkcji przemysłowej, jak też etapu projektowania mieszanki mineralno-asfaltowej w laboratorium. W przypadku, gdy brak informacji o lepkości asfaltu, można przyjmować ogólną zasadę: temperatura mieszania = temperatura mięknienia PiK C 5.3. Temperatury badawcze w laboratorium W stosowaniu asfaltu 20/30 należy pamiętać, że wykazuje on wysoką lepkość. Aby uzyskać odpowiednią urabialności mieszanki mineralno-asfaltowej należy zwiększyć temperaturę lepiszcza, kruszywa i mieszanki. Charakterystyki lepkość-temperatura dla asfaltu 20/30 przed i po starzeniu (RTFOT) przedstawia rys. 1. Podczas wykonywania próbek mma w laboratorium należy stosować następujące temperatury: - mieszania składników mma jak w tablicy 3, - zagęszczania próbek Marshalla lub w prasie żyratorowej C. W projektowaniu mieszanki mineralno-asfaltowej w laboratorium, dobierając temperaturę lepiszcza, kruszywa i mieszanki należy kierować się wskazaniami tablicy 3. oraz własnym doświadczeniem praktycznym. Aby uniknąć przegrzewania lepiszcza, należy z zasady przyjmować większą temperaturę mieszanki mineralnej o od 20 do 30 C od temperatury lepiszcza. Zalecaną temperaturę asfaltu 20/30, kruszywa i mieszanki mineralno-asfaltowej podano w tablicy 4. Tablica 4. Zalecana temperatura asfaltu 20/30, kruszywa i mieszanki mineralno-asfaltowej przygotowywanej w laboratorium Typ mieszanki mineralno-asfaltowej Beton asfaltowy Asfalt lany Asfalt piaskowy Temperatura lepiszcza, C Temperatura kruszywa, C Temperatura mieszanki mineralnoasfaltowej, C

11 5.4. Rozkładanie i zagęszczanie warstwy Temperatura podczas produkcji i wbudowania mieszanki mineralno-asfaltowej powinna uwzględniać warunki podane w tablicy 2 z uwzględnieniem warunków rozkładania: grubość warstwy warunki atmosferyczne: temperatura, wilgotność, opady, prędkość wiatru warunki topograficzne: osłona przed wiatrem. Posługując się uproszczoną metodą, można przyjmować temperaturę zagęszczania warstwy z mieszanki mineralno-asfaltowej w zakresie od: do minimalna temperatura zagęszczania = temperatura mięknienia PiK + 50 C maksymalna temperatura zagęszczania = temperatura mięknienia PiK + 80 C. Minimalna temperatura zagęszczania oznacza temperaturę, poniżej której lepiszcze (i mieszanka) jest zbyt twarde, aby można było efektywnie zagęszczać warstwę. Maksymalna temperatura zagęszczania oznacza temperaturę, powyżej której lepiszcze (i mieszanka) jest zbyt miękkie, aby można było zagęszczać warstwę. Orientacyjny zakres temperatury efektywnego zagęszczania warstwy asfaltowej z asfaltem 20/30 wynosi: od C do C. Zależy on od grubości warstwy i warunków atmosferycznych podczas zagęszczania. Do zagęszczania warstw z asfaltem 20/30 mogą być używane walce ogumione i stalowe gładkie. Grube warstwy podbudowy lub wiążące z betonu asfaltowego z asfaltem 20/30 są łatwiejsze w zagęszczaniu ze względu na dłuższy czas stygnięcia warstwy. W wypadku niekorzystnych warunków pogodowych należy jak najszybciej przystąpić do zagęszczania. W takim wypadku wymagane jest szybkie pierwsze przywałowanie warstwy walcem stalowym gładkim, aby uzyskać zamknięcie powierzchniowe. Opóźnienie może spowodować nieodwracalne powstanie rakowin. 9

12 ORLEN Asfalt sp. z o.o. Asfalt lany Asfalt lany z asfaltem 20/30 produkowany w otaczarce powinien być dostarczany na budowę w izolowanych kotłach z mieszadłem. Temperatura asfaltu lanego nie powinna przekraczać 240 C. Możliwe jest obniżenie temperatury produkcji i zwiększenia urabialności asfaltu lanego, stosując specjalne, przeznaczone do tego celu dodatki. Nie należy przechowywać asfaltu lanego w kotle dłużej niż 6 godzin Najważniejsze porady praktyczne asfalt 20/30 przeznaczony jest do betonu asfaltowego o wysokim module sztywności, asfaltu lanego lub asfaltu piaskowego, temperatura produkcji mieszanki z uwzględnieniem warunków atmosferycznych i topograficznych na budowie, nie powinna przekraczać 250 C (asfalt lany) lub 200 C (beton asfaltowy, asfalt piaskowy), zaleca się przyjmowanie niższych temperatur produkcji niż maksymalne, pierwsze przywałowanie powinno nastąpić jak najszybciej, bezpośrednio za rozkładarką, zalecane jest stosowanie walców ogumionych i stalowych gładkich, optymalne zagęszczanie warstwy o temperaturze od 110 do 155 C. 10

13 NOTATKI 11

14 NOTATKI 12

15 Asfalt drogowy 35/50 1. Opis ogólny Asfalt drogowy 35/50 jest asfaltem niemodyfikowanym, zwykłym. Nie zawiera dodatków lub modyfikatorów. Produkowany jest z pozostałości podestylacyjnej z przerobu ropy naftowej. Pozostałość po destylacji ropy naftowej poddana jest utlenianiu w instalacji ciągłego utleniania według technologii BITUROX, która zalicza się do najnowocześniejszych w świecie. Zaletą takiego procesu produkcji asfaltu drogowego jest w pełni kontrolowany proces utleniania surowca. Proces ten zapewnia jednorodność właściwości asfaltu. Parametry utleniania (czas, temperatura, ciśnienie, ilość powietrza) mogą być regulowane i dokładnie kontrolowane. Dzięki temu precyzyjnie kontroluje się właściwości produktu. Asfalt drogowy 35/50 jest najczęściej stosowanym twardym asfaltem według normy PN- EN 12591:2004 Asfalty i produkty asfaltowe. Wymagania dla asfaltów drogowych. Ze względu na własności temperaturowe, stosowany jest przede wszystkim do warstw wiążących i podbudowy. W przypadku decyzji o zastosowaniu tego asfaltu do warstwy ścieralnej, należy zachować szczególną staranność podczas projektowania składu mieszanki mineralno-asfaltowej. Należy pamiętać, że asfalt 35/50 nie jest tak odporny na pękanie niskotemperaturowe jak asfalty bardziej miękkie lub modyfikowane. Asfalt drogowy 35/50 produkowany jest według zaostrzonych wymagań jednorodności, ustanowionych przez ORLEN Asfalt sp. z o.o. w 2000 r. opisanych w Standardzie Jakości i Jednorodności (SJJ). Według założeń SJJ penetracja w 25 C asfaltu 35/50 powinna mieścić się w zakresie 45±2 [0,1 mm], czyli przedziale węższym niż dopuszcza norma (35 50 [0,1 mm]). 2. Dokument odniesienia Asfalt drogowy 35/50 spełnia wymagania normy PN-EN 12591:2004 Asfalty i produkty asfaltowe. Wymagania dla asfaltów drogowych. Wymagania wobec asfaltu drogowego 35/50 przedstawiono w tablicy 1. 13

16 ORLEN Asfalt sp. z o.o. Tablica 1. Wymagane właściwości asfaltu drogowego 35/50 wg PN-EN-12591: 2004 Właściwość Asfalt drogowy Jednostka Metoda badania 35/50 Penetracja w 25 C*) 0,1 mm PN-EN Temperatura mięknienia, C PN-EN Temperatura zapłonu, nie mniej niż C PN-EN Zawartość składników rozpuszczalnych, nie mniej niż % m/m PN-EN ,0 Zmiana masy po starzeniu (ubytek lub przyrost), nie więcej niż % m/m PN-EN ,5 Pozostała penetracja po starzeniu, nie mniej niż % PN-EN Temperatura mięknienia po starzeniu, nie mniej niż C PN-EN Zawartość parafiny, nie więcej niż % PN-EN ,2 Wzrost temperatury mięknienia po starzeniu, nie więcej niż C PN-EN Temperatura łamliwości, nie więcej niż C PN-EN *) Właściwość objęta Standardem Jakości i Jednorodności SJJ 3. Przeznaczenie Asfalt drogowy 35/50 przeznaczony jest do mieszanek mineralno-asfaltowych do nawierzchni drogowych: betonu asfaltowego, asfaltu lanego, asfaltu piaskowego. 4. Właściwości Średnie właściwości asfaltu drogowego 35/50 produkowanego w ORLEN Asfalt w 2006 r. przedstawiono w tablicy 2. 14

17 Tablica 2. Średnie właściwości asfaltu drogowego 35/50 produkowanego w ORLEN Asfalt w 2006 r. (wyniki badań ORLEN Laboratorium sp. z o.o., akredytacja PCA nr AB 48) Asfalt drogowy 35/50 Właściwość Wymaganie wg PN-EN Wartość średnia Odchylenie standardowe Penetracja w 25 C*) ,6 1,7 Temperatura mięknienia, C ,5 0,6 Temperatura zapłonu, C ,6 9,8 Zawartość składników rozpuszczalnych, %m/m 99,0 99,9 0,00 Zmiana masy po starzeniu (ubytek lub przyrost), 0,5-0,05 0,05 %m/m Pozostała penetracja po starzeniu, % 53 68,1 4,1 Temperatura mięknienia po starzeniu, C 52 59,7 0,8 Zawartość parafiny, % 2,2 1,8 0,1 Wzrost temperatury mięknienia po starzeniu, C 8 6,0 0,9 Temperatura łamliwości, C -5-13,5 1,6 Lepkość dynamiczna w 60 C, Pa s 1) Indeks penetracji (pen/pik)1-1,5 +0,7-0,6 0,1 Uwaga: 1) szczególny warunek krajowy nie wymagany w Polsce *) Właściwość objęta Standardem Jakości i Jednorodności SJJ 15

18 ORLEN Asfalt sp. z o.o. 5. Zastosowania informacje technologiczne Warunki produkcji, transportu, rozkładania i zagęszczania mieszanek mineralno-asfaltowych z asfaltem drogowym 35/50 nie różnią się od dawnego asfaltu D50. Charakterystyki lepkości w funkcji temperatury dla asfaltu 35/50 przed i po starzeniu RTFOT przedstawia rys. 1. Rys.1. Zależność lepkości od temperatury dla asfaltu drogowego 35/50 przed i po RTFOT (wyniki badań ORLEN Laboratorium sp. z o.o., akredytacja PCA nr AB 484) 16

19 5.1. Magazynowanie asfaltu Asfalt drogowy 35/50 należy magazynować w przystosowanym do tego celu zbiorniku wyposażonym w system grzewczy pośredni, tj. uniemożliwiający bezpośredni kontakt asfaltu z przewodami grzewczymi. System grzewczy powinien być wyposażony w termostat zapewniający kontrolę temperatury z dokładnością ±5 C (wg wymagań normy PN-S-96025:2000). Zgodnie z wymaganiami PN-EN temperatura asfaltu w zbiorniku powinna być codziennie rejestrowana. Temperatura asfaltu 35/50 podczas magazynowania nie powinna przekraczać wartości podanej w tablicy 3. Należy unikać długotrwałego magazynowania asfaltu w zbiorniku w wysokiej temperaturze. Jeśli asfalt był magazynowany w wysokiej temperaturze przez ponad 10 dni kalendarzowych należy w celu kontroli stopnia starzenia oznaczyć jeden z parametrów: penetrację w 25 C (PN-EN 1426) lub temperaturę mięknienia PiK (PN-EN 1427). W okresach przerw między produkcją mma, zaleca się obniżyć temperaturę asfaltu z zbiorniku magazynowym do poziomu umożliwiającego późniejsze rozgrzanie. Dobór temperatury zależy od przewidywanego czasu przestoju (aż do całkowitego zaprzestania ogrzewania, np. po zakończeniu sezonu roboczego). W razie potrzeby zaleca się ujednorodnienie, mieszając asfalt w obiegu zamkniętym w jednym lub kilku zbiornikach. Należy unikać niekontrolowanego mieszania asfaltów różnego typu (np. asfalt drogowy zwykły z asfaltem modyfikowanym polimerem) oraz różnego rodzaju (np. asfalt 35/50 z asfaltem 50/70) Produkcja mieszanki mineralno-asfaltowej Temperatura produkcji mieszanki mineralno-asfaltowej powinna zapewniać dobre otoczenie ziaren kruszywa asfaltem i jednorodne wymieszenie składników (asfaltu, kruszywa i dodatków). Zgodnie z wymaganiami PN-EN należy kontrolować stopień otoczenia kruszywa przez asfalt w mieszance opuszczającej WMB. Jeśli asfalt jest zbyt zimny (charakteryzuje się zbyt dużą lepkością), zwiększanie czasu mieszania na mokro nie polepszy stopnia otoczenia ziaren kruszywa. Należy w tym wypadku podnieść temperaturę asfaltu w zbiorniku. Temperatura mieszanki mineralno-asfaltowej po wyprodukowaniu, podczas transportu, przed wbudowaniem powinna mieścić się w przedziale podanym w tablicy 3. 17

20 ORLEN Asfalt sp. z o.o. Tablica 3. Najniższa i najwyższa temperatura asfaltu drogowego 35/50 i mieszanek mineralno-asfaltowych z tym asfaltem (wg wymagań norm PN-EN , PN-EN i PN-EN ) Asfalt drogowy 35/50 Temperatura procesu technologicznego Najniższa C Najwyższa C Magazynowanie w zbiorniku lepiszcza Temperatura mieszanki mineralno-asfaltowej: betonu asfaltowego mastyksu grysowego SMA asfaltu lanego asfaltu piaskowego Uwagi: 1 Najniższa temperatura dotyczy mieszanki mineralno-asfaltowej dostarczonej na miejsce wbudowania 2 Najwyższa temperatura dotyczy mieszanki mineralno-asfaltowej bezpośrednio po wytworzeniu w wytwórni MMA Podane w tablicy 3 górne granice temperatury produkcji nie powinny być przekraczane. Zaleca się, aby ustawienia systemu kontroli temperatury produkcji mma nie przekraczały temperatury 175 C. Przegrzewanie produkowanej mma prowadzi do starzenia technologicznego asfaltu (spadku penetracji, wzrostu temperatury mięknienia i lepkości), co w konsekwencji skraca trwałość nawierzchni asfaltowej. Dotyczy to zarówno produkcji przemysłowej, jak też etapu projektowania mieszanki mineralno-asfaltowej w laboratorium Temperatury badawcze w laboratorium Podczas wykonywania próbek mma w laboratorium należy stosować następujące temperatury: mieszania składników mma jak w tablicy 3, zagęszczania próbek Marshalla lub w prasie żyratorowej C. W projektowaniu mieszanki mineralno-asfaltowej w laboratorium, dobierając temperaturę lepiszcza, kruszywa i mieszanki należy kierować się wskazaniami tablicy 3. oraz własnym doświadczeniem praktycznym. Aby uniknąć przegrzewania lepiszcza, należy z zasady przyjmować większą temperaturę mieszanki mineralnej o od 20 do 30 C od temperatury lepiszcza. 18

21 5.4. Rozkładanie i zagęszczanie warstwy Temperatura podczas produkcji i wbudowania mieszanki mineralno-asfaltowej powinna uwzględniać warunki podane w tablicy 2 z uwzględnieniem warunków rozkładania: grubość warstwy warunki atmosferyczne: temperatura, wilgotność, opady, prędkość wiatru warunki topograficzne: osłona przed wiatrem. Minimalna temperatura zagęszczania oznacza temperaturę, poniżej której lepiszcze (i mieszanka) jest zbyt twarde, aby można było efektywnie zagęszczać warstwę. Maksymalna temperatura zagęszczania oznacza temperaturę, powyżej której lepiszcze (i mieszanka) jest zbyt miękkie, aby można było zagęszczać warstwę. Orientacyjny zakres temperatury efektywnego zagęszczania warstwy asfaltowej z asfaltem 35/50 wynosi: od 100 C do 150 C. Zależy on od grubości warstwy i warunków atmosferycznych podczas zagęszczania. Do zagęszczania warstw z asfaltem 35/50 mogą być używane walce ogumione i stalowe gładkie. Grube warstwy podbudowy lub wiążące z betonu asfaltowego z asfaltem 35/50 są łatwiejsze w zagęszczaniu ze względu na dłuższy czas stygnięcia warstwy. W wypadku niekorzystnych warunków pogodowych należy jak najszybciej przystąpić do zagęszczania. W takim wypadku wymagane jest szybkie pierwsze przywałowanie warstwy walcem stalowym gładkim, aby uzyskać zamknięcie powierzchniowe. Opóźnienie może spowodować nieodwracalne powstanie rakowin. 19

22 ORLEN Asfalt sp. z o.o. Asfalt lany Asfalt lany z asfaltem 35/50 produkowany w otaczarce powinien być dostarczany na budowę w izolowanych kotłach z mieszadłem. Temperatura asfaltu lanego nie powinna przekraczać 240 C. Możliwe jest obniżenie temperatury produkcji i zwiększenia urabialności asfaltu lanego, stosując specjalne, przeznaczone do tego celu dodatki. Nie należy przechowywać asfaltu lanego w kotle dłużej niż 6 godzin Najważniejsze porady praktyczne asfalt 35/50 przeznaczony jest do betonu asfaltowego, asfaltu lanego lub asfaltu piaskowego, stosując asfalt 35/50 do mieszanek stosowanych w warstwach ścieralnych należy zachować daleko idącą ostrożność, ponieważ właściwości niskotemperaturowe asfaltu 35/50 nie gwarantują odporności warstwy na spękania, temperatura produkcji mieszanki nie powinna przekraczać 240 C (asfalt lany) lub 190 C (beton asfaltowy, asfalt piaskowy), zaleca się przyjmowanie niższych temperatur produkcji niż maksymalne, zalecane jest stosowanie walców ogumionych i stalowych gładkich, optymalne zagęszczanie warstwy o temperaturze od 105 do 150 C. 20

23 NOTATKI 21

24 NOTATKI 22

25 Asfalt drogowy 50/70 1. Opis ogólny Asfalt drogowy 50/70 jest asfaltem niemodyfikowanym, zwykłym. Nie zawiera dodatków lub modyfikatorów. Produkowany jest z pozostałości podestylacyjnej z przerobu ropy naftowej. Pozostałość po destylacji ropy naftowej poddana jest utlenianiu w instalacji ciągłego utleniania według technologii BITUROX, która zalicza się do najnowocześniejszych w świecie. Zaletą takiego procesu produkcji asfaltu drogowego jest w pełni kontrolowany proces utleniania surowca. Proces ten zapewnia jednorodność właściwości asfaltu. Parametry utleniania (czas, temperatura, ciśnienie, ilość powietrza) mogą być regulowane i dokładnie kontrolowane. Dzięki temu precyzyjnie kontroluje się właściwości produktu. Asfalt drogowy 50/70 jest najczęściej stosowanym asfaltem o średniej twardości według normy PN-EN 12591:2004 Asfalty i produkty asfaltowe. Wymagania dla asfaltów drogowych. Ze względu na własności temperaturowe, stosowany jest przede wszystkim do warstw ścieralnych i wiążących (ruch KR1-KR2). Asfalt drogowy 50/70 produkowany jest według zaostrzonych wymagań jednorodności, ustanowionych przez ORLEN Asfalt sp. z o.o. w 2000 r. opisanych w Standardzie Jakości i Jednorodności (SJJ). Według założeń SJJ penetracja w 25 C asfaltu 50/70 powinna mieścić się w zakresie 65±2 [0,1 mm], czyli przedziale węższym niż dopuszcza norma (50 70 [0,1 mm]). 2. Dokument odniesienia Asfalt drogowy 50/70 spełnia wymagania normy PN-EN 12591:2004 Asfalty i produkty asfaltowe. Wymagania dla asfaltów drogowych. Wymagania wobec asfaltu drogowego 50/70 przedstawiono w tablicy 1. 23

26 ORLEN Asfalt sp. z o.o. Tablica 1. Wymagane właściwości asfaltu drogowego 50/70 wg PN-EN-12591:2004 Właściwość Jednostka Metoda badania Asfalt drogowy 50/70 Penetracja w 25 C*) 0,1 mm PN-EN Temperatura mięknienia, C PN-EN Temperatura zapłonu, nie mniej niż C PN-EN Zawartość składników rozpuszczalnych, nie mniej % m/m PN-EN ,0 niż Zmiana masy po starzeniu (ubytek lub przyrost), nie więcej niż % m/m PN-EN ,5 Pozostała penetracja po starzeniu, nie mniej niż % PN-EN Temperatura mięknienia po starzeniu, nie mniej C PN-EN niż Zawartość parafiny, nie więcej niż % PN-EN ,2 Wzrost temperatury mięknienia po starzeniu, nie C PN-EN więcej niż Temperatura łamliwości, nie więcej niż C PN-EN *) Właściwość objęta Standardem Jakości i Jednorodności SJJ 3. Przeznaczenie Asfalt drogowy 50/70 przeznaczony jest do mieszanek mineralno-asfaltowych do nawierzchni drogowych: betonu asfaltowego, mastyksu grysowego SMA, asfaltu piaskowego. Stosując asfalt 50/70 do mieszanek asfaltu piaskowego należy mieć na uwadze, że warstwa z takiej mieszanki będzie charakteryzować się bardzo małą odpornością na deformacje trwałe. 4. Właściwości Średnie właściwości asfaltu drogowego 50/70 produkowanego w ORLEN Asfalt w 2006 r. przedstawiono w tablicy 2. 24

27 Tablica 2. Średnie właściwości asfaltu drogowego 50/70 produkowanego w ORLEN Asfalt w 2005 r. (wyniki badań ORLEN Laboratorium sp. z o.o., akredytacja PCA nr AB 48) Asfalt drogowy 50/70 Właściwość Wymaganie wg PN-EN Wartość średnia Odchylenie standardowe Penetracja w 25 C*) ,3 1,3 Temperatura mięknienia, C ,7 0,5 Temperatura zapłonu, C > ,8 7,2 Zawartość składników rozpuszczalnych, %m/m > 99,0 99,9 0,0 Zmiana masy po starzeniu (ubytek lub przyrost), < 0,5-0,13 0,26 %m/m Pozostała penetracja po starzeniu, % > 50 65,8 4,0 Temperatura mięknienia po starzeniu, C > 48 54,3 0,8 Zawartość parafiny, % < 2,2 1,9 0,1 Wzrost temperatury mięknienia po starzeniu, C < 9 5,7 0,8 Temperatura łamliwości, C < -8-15,6 2,2 Lepkość dynamiczna w 60 C, Pa s 1) Indeks penetracji (pen/pik) *) -1,5 +0,7-0,9 0,1 Uwaga: 1) szczególny warunek krajowy nie wymagany w Polsce *) Właściwość objęta Standardem Jakości i Jednorodności SJJ 5. Zastosowania informacje technologiczne 5.1. Magazynowanie asfaltu Asfalt drogowy 50/70 należy magazynować w przystosowanym do tego celu zbiorniku wyposażonym w system grzewczy pośredni, tj. uniemożliwiający bezpośredni kontakt asfaltu z przewodami grzewczymi. System grzewczy powinien być wyposażony w termostat zapewniający kontrolę temperatury z dokładnością ±5 C (wg wymagań normy PN-S-96025:2000). Zgodnie z wymaganiami PN-EN temperatura asfaltu w zbiorniku powinna być codziennie rejestrowana. Temperatura asfaltu 50/70 podczas magazynowania nie powinna przekraczać wartości podanej w tablicy 3. 25

28 ORLEN Asfalt sp. z o.o. Należy unikać długotrwałego magazynowania asfaltu w zbiorniku w wysokiej temperaturze. Jeśli asfalt był magazynowany w wysokiej temperaturze przez ponad 10 dni kalendarzowych należy w celu kontroli stopnia starzenia oznaczyć jeden z parametrów: penetrację w 25 C (PN-EN 1426) lub temperaturę mięknienia PiK (PN-EN 1427). W okresach przerw między produkcją mma, zaleca się obniżyć temperaturę asfaltu z zbiorniku magazynowym do poziomu umożliwiającego późniejsze rozgrzanie. Dobór temperatury zależy od przewidywanego czasu przestoju (aż do całkowitego zaprzestania ogrzewania, np. po zakończeniu sezonu roboczego). W razie potrzeby zaleca się ujednorodnienie, mieszając asfalty w obiegu zamkniętym w jednym lub kilku zbiornikach. Należy unikać niekontrolowanego mieszania asfaltów różnego typu (np. asfalt drogowy zwykły z asfaltem modyfikowanym polimerem) oraz różnego rodzaju (np. asfalt 50/70 z asfaltem 35/50 ) Produkcja mieszanki mineralno-asfaltowej Temperatura produkcji mieszanki mineralno-asfaltowej powinna zapewniać dobre otoczenie ziaren kruszywa asfaltem i jednorodne wymieszenie składników (asfaltu, kruszywa i dodatków). Zgodnie z wymaganiami PN-EN należy kontrolować stopień otoczenia kruszywa przez asfalt w mieszance opuszczającej WMB. Jeśli asfalt jest zbyt zimny (charakteryzuje się zbyt dużą lepkością), zwiększanie czasu mieszania na mokro nie polepszy stopnia otoczenia ziaren kruszywa. Należy w tym wypadku podnieść temperaturę asfaltu w zbiorniku. Temperatura mieszanki mineralno-asfaltowej po wyprodukowaniu, podczas transportu, przed wbudowaniem powinna mieścić się w przedziale podanym w tablicy 3. Tablica 3. Najniższa i najwyższa temperatura asfaltu drogowego 50/70 i mieszanek mineralno-asfaltowych z tym asfaltem (wg wymagań norm PN-EN , PN-EN i PN-EN ) Asfalt drogowy 35/50 Temperatura procesu technologicznego Najniższa C Najwyższa C Magazynowanie w zbiorniku lepiszcza Temperatura mieszanki mineralno-asfaltowej: betonu asfaltowego mastyksu grysowego SMA asfaltu piaskowego Uwagi: 1 Najniższa temperatura dotyczy mieszanki mineralno-asfaltowej dostarczonej na miejsce wbudowania 2 Najwyższa temperatura dotyczy mieszanki mineralno-asfaltowej bezpośrednio po wytworzeniu w wytwórni MMA 26

29 Podane w tablicy 3 górne granice temperatury produkcji nie powinny być przekraczane. Zaleca się, aby ustawienia systemu kontroli temperatury produkcji mma nie przekraczały temperatury 175 C. Przegrzewanie produkowanej mma prowadzi do starzenia technologicznego asfaltu (spadku penetracji, wzrostu temperatury mięknienia i lepkości), co w konsekwencji skraca trwałość nawierzchni asfaltowej. Dotyczy to zarówno produkcji przemysłowej, jak też etapu projektowania mieszanki mineralno-asfaltowej w laboratorium Temperatury badawcze w laboratorium Podczas wykonywania próbek mma w laboratorium należy stosować następujące temperatury: mieszania składników mma jak w tablicy 3, zagęszczania próbek Marshalla lub w prasie żyratorowej C. W projektowaniu mieszanki mineralno-asfaltowej w laboratorium, dobierając temperaturę lepiszcza, kruszywa i mieszanki należy kierować się wskazaniami tablicy 3. oraz własnym doświadczeniem praktycznym. Aby uniknąć przegrzewania lepiszcza, należy z zasady przyjmować większą temperaturę mieszanki mineralnej o od 20 do 30 C od temperatury lepiszcza Rozkładanie i zagęszczanie warstwy Temperatura podczas produkcji i wbudowania mieszanki mineralno-asfaltowej powinna uwzględniać warunki podane w tablicy 2 z uwzględnieniem warunków rozkładania warstwy: a. grubość warstwy b. warunki atmosferyczne: temperatura, wilgotność, opady, prędkość wiatru c. warunki topograficzne: osłona przed wiatrem. 27

30 ORLEN Asfalt sp. z o.o. Minimalna temperatura zagęszczania oznacza temperaturę, poniżej której lepiszcze (i mieszanka) jest zbyt twarde, aby można było efektywnie zagęszczać warstwę. Maksymalna temperatura zagęszczania oznacza temperaturę, powyżej której lepiszcze (i mieszanka) jest zbyt miękkie, aby można było zagęszczać warstwę. Orientacyjny zakres temperatury efektywnego zagęszczania warstwy asfaltowej z asfaltem 50/70 wynosi: od 100 C do 145 C. Zależy on od grubości warstwy i warunków atmosferycznych podczas zagęszczania. Do zagęszczania warstw betonu asfaltowego i asfaltu piaskowego z asfaltem 50/70 mogą być używane walce ogumione i stalowe gładkie. Grube warstwy podbudowy lub wiążące z betonu asfaltowego z asfaltem 50/70 są łatwiejsze w zagęszczaniu ze względu na dłuższy czas stygnięcia warstwy. W wypadku niekorzystnych warunków pogodowych należy jak najszybciej przystąpić do zagęszczania. W takim wypadku wymagane jest szybkie pierwsze przywałowanie warstwy walcem stalowym gładkim, aby uzyskać zamknięcie powierzchniowe. Opóźnienie może spowodować nieodwracalne powstanie rakowin. W przypadku zagęszczania warstwy z mieszanki SMA, należy stosować wyłącznie walce stalowe gładkie, statyczne lub z wibracją. Włączanie wibracji powinno być przeprowadzane ostrożnie, szczególnie starannie należy dobierać amplitudę i częstotliwość drgań (zalecana mała amplituda i wysokie częstotliwości). Nie należy wibrować warstw SMA wbudowywanych w cienkiej warstwie na sztywnym podłożu Najważniejsze porady praktyczne asfalt 50/70 przeznaczony jest do betonu asfaltowego, SMA lub asfaltu piaskowego, temperatura produkcji mieszanki nie powinna przekraczać 190 C (beton asfaltowy, asfalt piaskowy), zaleca się przyjmowanie niższych temperatur produkcji niż maksymalne, zalecane jest stosowanie walców ogumionych i stalowych gładkich, a na warstwach SMA wyłącznie walców stalowych gładkich, optymalne zagęszczanie warstwy o temperaturze od 100 do 145 C. 28

31 NOTATKI 29

32 NOTATKI 30

33 Elastomeroasfalt drogowy Orbiton 30B 1. Opis ogólny Elastomeroasfalt drogowy Orbiton 30B jest specjalnym asfaltowym lepiszczem drogowym powstałym z asfaltu podestylacyjnego z dodatkiem modyfikatora elastomeru styren-butadien-styren SBS. Dodatek elastomeru termoplastycznego SBS istotnie modyfikuje właściwości lepiszcza asfaltowego i mieszanki mineralno-asfaltowej. Zwiększa się odporność nawierzchni na niską temperaturę, na deformacje trwałe, pękanie zmęczeniowe, wodoi mrozoodporność. Zwiększa się trwałość nawierzchni drogowej. Elastomeroasfalt drogowy Orbiton 30B należy do klasy elastomeroasfaltów średnio modyfikowanych. Produkcja elastomeroasfaltu drogowego Orbiton 30B prowadzona jest z wykorzystaniem specjalnej instalacji do modyfikacji asfaltu polimerem. Technologia produkcji została opracowana w ORLEN Asfalt. 2. Dokument odniesienia Dokumentem odniesienia elastomeroasfaltu drogowego Orbiton 30B jest Aprobata Techniczna IBDiM AT/ Przeznaczenie Elastomeroasfalt drogowy Orbiton 30B przeznaczony jest do następujących mieszanek mineralno-asfaltowych i technologii: betonu asfaltowego (w tym do betonu asfaltowego o wysokim module sztywności BAWMS) mastyksu grysowego SMA asfaltu lanego (zwłaszcza do nawierzchni mostowych) asfaltu piaskowego betonu asfaltowego porowatego. W stosunku do zwykłego asfaltu drogowego 35/50, Orbiton 30B w tych zastosowaniach pozwala uzyskać wyższy moduł sztywności oraz większą odporność na deformacje trwałe nawierzchni asfaltowej (rys.1). Właściwości niskotemperaturowe asfaltu modyfikowanego Orbiton 30B są także wyraźnie lepsze niż asfaltu 35/50. 31

34 ORLEN Asfalt sp. z o.o. Rys. 1. Porównanie odporności na powstawanie deformacji trwałych mieszanek betonu asfaltowego 0/20 z asfaltem modyfikowanym ORbiton 30B i asfaltem 35/50, metoda PN-EN , mały aparat do koleinowania, metoda w powietrzu i w wodzie, temperatura 60 C (Polimex-Mostostal, 2006) 4. Właściwości Wymagane właściwości elastomeroasfaltu drogowego Orbiton 30B przedstawiono w tablicy 1. 32

35 Tablica 1. Wymagane właściwości elastomeroasfaltu drogowego Orbiton 30B wg Aprobaty Technicznej IBDiM AT/ Właściwość Jednostka Metoda badania Orbiton DE30B Penetracja w 25 C 0,1 mm PN-EN Temperatura mięknienia, nie mniej niż C PN-EN Temperatura łamliwości, nie więcej niż C PN-EN Ciągliwość w 25 C, nie mniej niż cm PN-85/C Temperatura zapłonu, nie mniej niż C PN-EN ISO PN-90/C Gęstość w 25 C g/cm 3 PN-EN ISO ,0 1,1 Nawrót sprężysty w 25 C, nie mniej niż % Stabilność, nie więcej niż: - różnica temperatury mięknienia - różnica penetracji w 25 C C 0,1 mm p.4.1 TWT-PAD 65/2003 p.4.2 TWT PAD 65/2003 Zmiana masy po odparowaniu, nie więcej niż % PN-EN ,0 Zmiana temperatury mięknienia po odparowaniu, nie więcej niż: spadek wzrost Zmiana penetracji w temperaturze 25 C po odparowaniu w cienkiej warstwie, nie więcej niż: spadek wzrost C PN-EN 1427 % PN-EN 1426 Ciągliwość w 25 C po odparowaniu, nie mniej niż cm PN-85/C Nawrót sprężysty w 25 C po odparowaniu, nie mniej niż % p. 4.1 TWT-PAD 65/ ,0 5,0 6,5 2, Zastosowania informacje technologiczne Warunki produkcji, transportu, rozkładania i zagęszczania mieszanek mineralno-asfaltowych z asfaltem modyfikowanym Orbiton 30B różnią się od warunków stosowania typowych asfaltów 35/50. Wynika to ze znacznie większej lepkości asfaltu modyfikowanego Orbiton 30B oraz istnienia wewnętrznej sieci elastomerowej. 33

36 ORLEN Asfalt sp. z o.o Magazynowanie asfaltu Asfalt drogowy modyfikowany ORBITON 30B należy magazynować w przystosowanym do tego celu zbiorniku wyposażonym w system grzewczy pośredni, tj. uniemożliwiający bezpośredni kontakt asfaltu z przewodami grzewczymi. System grzewczy powinien być wyposażony w termostat zapewniający kontrolę temperatury z dokładnością ±5 C (wg wymagań normy PN-S-96025:2000). Zgodnie z wymaganiami PN-EN temperatura asfaltu w zbiorniku powinna być codziennie rejestrowana. Temperatura asfaltu modyfikowanego ORBITON 30B podczas magazynowania nie powinna przekraczać wartości podanej w tablicy 2. Zaleca się bezpośrednie zużycie Orbitonu 30B po dostarczeniu, bez długotrwałego przechowywania w zbiorniku magazynowym. Należy unikać długotrwałego magazynowania asfaltu w zbiorniku w wysokiej temperaturze. W przypadku konieczności dłuższego przechowywania (powyżej 3 dni) zaleca się ujednorodnienie, mieszając asfalty w obiegu zamkniętym w jednym lub kilku zbiornikach. Wskazane jest, aby co najmniej jeden ze zbiorników wyposażony był w mieszadło. Nie zaleca się wielokrotnego rozgrzewania i chłodzenia asfaltu modyfikowanego ORBITON 30B. Należy unikać niekontrolowanego mieszania asfaltów różnego typu (np. asfalt drogowy zwykły z asfaltem modyfikowanym polimerem). Nie należy również mieszać asfaltów modyfikowanych tego samego rodzaju od różnych producentów Produkcja mieszanki mineralno-asfaltowej Temperatura produkcji mieszanki mineralno-asfaltowej powinna zapewniać dobre otoczenie ziaren kruszywa asfaltem i jednorodne wymieszanie składników (asfaltu, kruszywa i do- 34

37 datków). Zgodnie z wymaganiami PN-EN należy kontrolować stopień otoczenia kruszywa przez asfalt w mieszance opuszczającej WMB. Jeśli asfalt modyfikowany jest zbyt zimny (charakteryzuje się zbyt dużą lepkością), zwiększanie czasu mieszania na mokro nie polepszy stopnia otoczenia ziaren kruszywa. Należy w tym wypadku podnieść temperaturę asfaltu w zbiorniku. Temperatura mieszanki mineralno-asfaltowej po wyprodukowaniu, podczas transportu, przed wbudowaniem powinna mieścić się w przedziale podanym w tablicy 2. Tablica 2. Najniższa i najwyższa temperatura elastomeroasfaltu drogowego Orbiton 30B i mieszanek mineralno-asfaltowych z tym elastomeroasfaltem Elastomeroasfalt drogowy Orbiton 30B Temperatura procesu technologicznego Najniższa C Najwyższa C Pompowanie lepiszcza Magazynowanie w zbiorniku lepiszcza Temperatura mieszanki mineralno-asfaltowej: betonu asfaltowego mastyksu grysowego SMA asfalt lany asfaltu piaskowego asfaltu porowatego Uwagi: 1 Najniższa temperatura dotyczy mieszanki mineralno-asfaltowej dostarczonej na miejsce wbudowania 2 Najwyższa temperatura dotyczy mieszanki mineralno-asfaltowej bezpośrednio po wytworzeniu w wytwórni MMA 3 Najwyższa temperatura lepiszcza w czasie produkcji mieszanki mineralno-asfaltowej. Podane w tablicy 2 górne granice temperatury produkcji nie powinny być przekraczane. Przegrzewanie produkowanej mma prowadzi do starzenia technologicznego asfaltu (spadku penetracji, wzrostu temperatury mięknienia i lepkości), co w konsekwencji skraca trwałość nawierzchni asfaltowej. Dotyczy to zarówno produkcji przemysłowej, jak też etapu projektowania mieszanki mineralno-asfaltowej w laboratorium. Zbyt wysoka temperatura produkcji mieszanki może powodować zmiany struktury polimerów modyfikujących asfalt. Jest to zależne od typu i struktury polimeru. W wypadku polimeru styren-butadien-styren destrukcja termiczna (powodująca utratę ponad 5% masy polimeru) rozpoczyna się powyżej 245 C. 35

38 ORLEN Asfalt sp. z o.o Temperatury badawcze w laboratorium W stosowaniu asfaltu modyfikowanego ORBITON 30B należy pamiętać, że wykazuje on wyższą lepkość od asfaltu 35/50. Aby uzyskać odpowiednią urabialności mieszanki mineralno-asfaltowej należy zwiększyć temperaturę lepiszcza, kruszywa i mieszanki. Podczas wykonywania próbek mma w laboratorium należy stosować następujące temperatury: - mieszania składników mma jak w tablicy 3, - zagęszczania próbek Marshalla lub w prasie żyratorowej 145±5 C. W projektowaniu mieszanki mineralno-asfaltowej w laboratorium, dobierając temperaturę lepiszcza, kruszywa i mieszanki należy kierować się wskazaniami tablicy 2. oraz własnym doświadczeniem praktycznym. Aby uniknąć przegrzewania lepiszcza, należy z zasady przyjmować większą temperaturę mieszanki mineralnej o od 20 do 30 C od temperatury lepiszcza. Zalecaną temperaturę asfaltu modyfikowanego ORBITON 30B, kruszywa i mieszanki mineralno-asfaltowej podano w tablicy 3. Tablica 3. Zalecana temperatura lepiszcza Orbiton 30B, kruszywa i mieszanki mineralnoasfaltowej przygotowywanej w laboratorium Beton asfaltowy Typ mieszanki mineralno-asfaltowej Mastyks grysowy SMA Asfalt lany Asfalt piaskowy Asfalt porowaty Temperatura lepiszcza, C Temperatura kruszywa, C Temperatura mieszanki mineralno-asfaltowej, C Uwaga: temperatura kruszywa powinna być większa od temperatury lepiszcza o od 20 do 30 C 5.4. Rozkładanie i zagęszczanie warstwy Temperatura podczas produkcji i wbudowania mieszanki mineralno-asfaltowej powinna uwzględniać warunki podane w tablicy 2 z uwzględnieniem warunków rozkładania warstwy: grubość warstwy warunki atmosferyczne: temperatura, wilgotność, opady, prędkość wiatru warunki topograficzne: osłona przed wiatrem. 36

39 Minimalna temperatura zagęszczania oznacza temperaturę, poniżej której lepiszcze (i mieszanka) jest zbyt twarde, aby można było efektywnie zagęszczać warstwę. Maksymalna temperatura zagęszczania oznacza temperaturę, powyżej której lepiszcze (i mieszanka) jest zbyt miękkie, aby można było zagęszczać warstwę. Orientacyjny zakres temperatury efektywnego zagęszczania warstwy asfaltowej z asfaltem modyfikowanym ORBITON 30B wynosi: od 110 C do 155 C. Zależy on od grubości warstwy i warunków atmosferycznych podczas zagęszczania. Do zagęszczania warstw z asfaltem modyfikowanym ORBITON 30B mogą być używane jedynie walce stalowe gładkie ze sprawnym systemem zwilżania wodą wału walca i wypełnionym wodą zbiornikiem. Elastomeroasfalt jest znacznie bardziej kleisty do stali lub gumy niż zwykły asfalt. Ciągłe zwilżanie wodą zapobiega przyklejaniu grudek mieszanki do płaszcza walca i tworzeniu wgłębień w warstwie. Należy pamiętać, że gruba warstwa z mieszanki mineralno-asfaltowej znacznie wolniej stygnie i znacznie łatwiej ją zagęścić niż cienką warstwę. Dotyczy to zwłaszcza cienkiej warstwy ścieralnej z lepiszczem elastomeroasfaltowym dla której czas zagęszczania jest wyjątkowo krótki. W przypadku niekorzystnych warunków atmosferycznych wymagane jest jak najszybsze pierwsze przywałowanie warstwy walcem stalowym gładkim, aby uzyskać zamknięcie powierzchniowe. Opóźnienie może spowodować nieodwracalne powstanie rakowin. Asfalt lany Asfalt lany z elastomeroasfaltem Orbiton 30B produkowany w otaczarce powinien być dostarczany na budowę w izolowanych kotłach z mieszadłem. Temperatura asfaltu lanego nie powinna przekraczać 230 C. Możliwe jest obniżenie temperatury produkcji i zwiększenia urabialności asfaltu lanego, stosując specjalne, przeznaczone do tego celu dodatki. Nie należy przechowywać asfaltu lanego w kotle dłużej niż 6 godzin. 37

40 ORLEN Asfalt sp. z o.o Najważniejsze porady praktyczne Orbiton 30B przeznaczony jest do betonu asfaltowego o wysokim module sztywności lub asfaltu lanego, możliwe jest także w uzasadnionych przypadkach zastosowanie Orbitonu 30B do warstw ścieralnych (np. z SMA), temperatura produkcji mieszanki (z uwzględnieniem warunków atmosferycznych i topograficznych na budowie), nie powinna przekraczać lub 180 C, zaleca się przyjmowanie niższych temperatur produkcji niż maksymalne, pierwsze przywałowanie jak najszybciej, bezpośrednio za rozkładarką stosowanie walców ogumionych tylko do niższych warstw (po wykonaniu próby wałowania), zalecane stosowanie walców stalowych, warstwę ścieralną należy zagęszczać wyłącznie walcami stalowymi, optymalne zagęszczanie warstwy o temperaturze od 110 do 155 C. 38

41 NOTATKI 39

42 NOTATKI 40

43 Elastomeroasfalt drogowy Orbiton 80B 1. Opis ogólny Elastomeroasfalt drogowy Orbiton 80B jest specjalnym asfaltowym lepiszczem drogowym powstałym z asfaltu podestylacyjnego z dodatkiem modyfikatora elastomeru styren-butadien-styren SBS. Dodatek elastomeru termoplastycznego SBS istotnie modyfikuje właściwości lepiszcza asfaltowego i mieszanki mineralno-asfaltowej. Zwiększa się odporność nawierzchni na niską temperaturę, na deformacje trwałe, pękanie zmęczeniowe, wodoi mrozoodporność. Zwiększa się trwałość nawierzchni drogowej. Elastomeroasfalt drogowy Orbiton 80B należy do klasy elastomeroasfaltów średnio modyfikowanych. Produkcja elastomeroasfaltu drogowego Orbiton 80B prowadzona jest z wykorzystaniem specjalnej instalacji do modyfikacji asfaltu polimerem. Technologia produkcji została opracowana w ORLEN Asfalt. 2. Dokument odniesienia Dokumentem odniesienia elastomeroasfaltu drogowego Orbiton 80B jest Aprobata Techniczna IBDiM AT/

44 ORLEN Asfalt sp. z o.o. 3. Przeznaczenie Elastomeroasfalt drogowy Orbiton 80B przeznaczony jest do następujących mieszanek mineralno-asfaltowych i technologii: betonu asfaltowego (w tym do betonu asfaltowego o wysokim module sztywności BAWMS) mastyksu grysowego SMA asfaltu lanego (zwłaszcza do nawierzchni mostowych) mieszanek o nieciągłym uziarnieniu MNU do cienkich warstw ścieralnych, asfaltu piaskowego asfaltu porowatego. Orbiton 80B zaleca się stosować przede wszystkim do mieszanki o nieciągłym uziarnieniu MNU, do mastyksu grysowego SMA oraz do cienkich warstw ścieralnych. Może być także stosowany do asfaltu piaskowego. W stosunku do zwykłego asfaltu drogowego 50/70, Orbiton 80B w tych zastosowaniach pozwala uzyskać wyższy moduł sztywności oraz większą odporność na deformacje trwałe nawierzchni asfaltowej (rys.1). Właściwości niskotemperaturowe asfaltu modyfikowanego Orbiton 80B są także wyraźnie lepsze niż asfaltu 50/70. Rys. 1. Porównanie odporności na powstawanie deformacji trwałych mieszanek SMA 0/8 z asfaltem modyfikowanym Orbiton 80B i asfaltem 50/70, metoda PN-EN , mały aparat do koleinowania, metoda w powietrzu i w wodzie, temperatura 60 C (Polimex-Mostostal, 2006) 42

45 4. Właściwości Wymagane właściwości elastomeroasfaltu drogowego Orbiton 80B przedstawiono w tablicy 1. Tablica 1. Wymagane właściwości elastomeroasfaltu drogowego Orbiton 80B wg Aprobaty Technicznej IBDiM AT/ Właściwość Jednostka Metoda badania Orbiton DE80B Penetracja w 25 C 0,1 mm PN-EN Temperatura mięknienia, nie mniej niż C PN-EN Temperatura łamliwości, nie więcej niż C PN-EN Ciągliwość w 15 C, nie mniej niż cm PN-85/C Temperatura zapłonu, nie mniej niż C PN-EN ISO Gęstość w 25 C g/cm 3 PN-90/C ,0 1,1 PN-EN ISO 3838 Nawrót sprężysty w 25 C, nie mniej niż % p.4.1 TWT-PAD 50 65/2003 Stabilność, nie więcej niż: - różnica temperatury mięknienia - różnica penetracji w 25 C C 0,1 mm p.4.2 TWT PAD 65/2003 Zmiana masy po odparowaniu, nie więcej niż % PN-EN ,0 Zmiana temperatury mięknienia po odparowaniu, nie więcej niż: spadek wzrost Zmiana penetracji w temperaturze 25 C po odparowaniu w cienkiej warstwie, nie więcej niż: spadek wzrost C PN-EN 1427 % PN-EN 1426 Ciągliwość w 15 C po odparowaniu, nie mniej niż cm PN-85/C Nawrót sprężysty w 25 C po odparowaniu, nie mniej niż % p. 4.1 TWT-PAD 65/2003 2,0 5,0 6,5 2,

46 ORLEN Asfalt sp. z o.o. 5. Zastosowania informacje technologiczne Warunki produkcji, transportu, rozkładania i zagęszczania mieszanek mineralno-asfaltowych z asfaltem modyfikowanym Orbiton 80B różnią się od warunków stosowania typowych asfaltów 50/70. Wynika to ze znacznie większej lepkości asfaltu modyfikowanego Orbiton 80B oraz istnienia wewnętrznej sieci elastomerowej Magazynowanie asfaltu Asfalt drogowy modyfikowany ORBITON 80B należy magazynować w przystosowanym do tego celu zbiorniku wyposażonym w system grzewczy pośredni, tj. uniemożliwiający bezpośredni kontakt asfaltu z przewodami grzewczymi. System grzewczy powinien być wyposażony w termostat zapewniający kontrolę temperatury z dokładnością ±5 C (wg wymagań normy PN-S-96025:2000). Zgodnie z wymaganiami PN-EN temperatura asfaltu w zbiorniku powinna być codziennie rejestrowana. Temperatura asfaltu modyfikowanego ORBITON 80B podczas magazynowania nie powinna przekraczać wartości podanej w tablicy 2. Zaleca się bezpośrednie zużycie Orbitonu 80B po dostarczeniu, bez długotrwałego przechowywania w zbiorniku magazynowym. Należy unikać długotrwałego magazynowania asfaltu w zbiorniku w wysokiej temperaturze. W przypadku konieczności dłuższego przechowywania (powyżej 3 dni) zaleca się ujednorodnienie, mieszając asfalty w obiegu zamkniętym w jednym lub kilku zbiornikach. Wskazane jest, aby co najmniej jeden 44

47 ze zbiorników wyposażony był w mieszadło. Nie zaleca się wielokrotnego rozgrzewania i chłodzenia asfaltu modyfikowanego ORBITON 80B. Należy unikać niekontrolowanego mieszania asfaltów różnego typu (np. asfalt drogowy zwykły z asfaltem modyfikowanym polimerem). Nie należy również mieszać asfaltów modyfikowanych tego samego rodzaju od różnych producentów Produkcja mieszanki mineralno-asfaltowej Temperatura produkcji mieszanki mineralno-asfaltowej powinna zapewniać dobre otoczenie ziaren kruszywa asfaltem i jednorodne wymieszenie składników (asfaltu, kruszywa i dodatków). Zgodnie z wymaganiami PN-EN należy kontrolować stopień otoczenia kruszywa przez asfalt w mieszance opuszczającej WMB. Jeśli asfalt modyfikowany jest zbyt zimny (charakteryzuje się zbyt dużą lepkością), zwiększanie czasu mieszania na mokro nie polepszy stopnia otoczenia ziaren kruszywa. Należy w tym wypadku podnieść temperaturę asfaltu w zbiorniku. Temperatura mieszanki mineralno-asfaltowej po wyprodukowaniu, podczas transportu, przed wbudowaniem powinna mieścić się w przedziale podanym w tablicy 2. Tablica 2. Najniższa i najwyższa temperatura elastomeroasfaltu drogowego Orbiton 80B i mieszanek mineralno-asfaltowych z tym elastomeroasfaltem Elastomeroasfalt drogowy Orbiton 80B Temperatura procesu technologicznego Najniższa C Najwyższa C Pompowanie lepiszcza Magazynowanie w zbiorniku lepiszcza Temperatura mieszanki mineralno-asfaltowej: betonu asfaltowego mastyksu grysowego SMA mieszanki MNU asfaltu piaskowego asfaltu porowatego Uwagi: 1 Najniższa temperatura dotyczy mieszanki mineralno-asfaltowej dostarczonej na miejsce wbudowania 2 Najwyższa temperatura dotyczy mieszanki mineralno-asfaltowej bezpośrednio po wytworzeniu w wytwórni MMA 3 Najwyższa temperatura lepiszcza w czasie produkcji mieszanki mineralno-asfaltowej. 45

Technologia warstw asfaltowych. Spis treści: Przedmowa 10 Od autorów 11

Technologia warstw asfaltowych. Spis treści: Przedmowa 10 Od autorów 11 Technologia warstw asfaltowych. Spis treści: Przedmowa 10 Od autorów 11 1. Asfalty drogowe 13 1.1. Co trzeba wiedzieć o budowie i produkcji asfaltu 14 1.1.1. Budowa asfaltu 14 1.1.2. Produkcja asfaltu

Bardziej szczegółowo

Nawierzchnie asfaltowe.

Nawierzchnie asfaltowe. Nawierzchnie asfaltowe. Spis treści: 1. Wprowadzenie 11 1.1. Historia nawierzchni asfaltowych 11 1.2. Konstrukcja nawierzchni 12 Literatura 13 2. Materiały 14 2.1. Kruszywa 14 2.1.1. Kruszywa mineralne

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE GRANULATU GUMOWEGO W MIESZANKACH MINERALNO-ASFALTOWYCH

WYKORZYSTANIE GRANULATU GUMOWEGO W MIESZANKACH MINERALNO-ASFALTOWYCH WYKORZYSTANIE GRANULATU GUMOWEGO W MIESZANKACH MINERALNO-ASFALTOWYCH Dr inż. Robert Jurczak Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie/GDDKiA PLAN PREZENTACJI 1. Problem zużytych opon samochodowych

Bardziej szczegółowo

Asfalty do budowy cichych nawierzchni i ścieżek rowerowych

Asfalty do budowy cichych nawierzchni i ścieżek rowerowych LOTOS Asfalt Asfalty do budowy cichych nawierzchni i ścieżek rowerowych Agnieszka Kędzierska 11-13.03.2015 Małopolskie Forum Drogowe w Racławicach. 1 Agenda 1 Prezentacja MODBIT- u CR i powody, dla których

Bardziej szczegółowo

PORADNIK ASFALTOWY 2 0 0 9

PORADNIK ASFALTOWY 2 0 0 9 PORADNIK ASFALTOWY 2009 PORADNIK ASFALTOWY 2009 Krzysztof Błażejowski Jacek Olszacki Hubert Peciakowski konsultant: Dariusz Sybilski Płock 2009 Poradnik asfaltowy 2009 Autorzy: dr inż. Krzysztof Błażejowski

Bardziej szczegółowo

Wydłużenie Sezonu Budowlanego TECHNOLOGIA SPRAWDZONA I STOSOWANA NA ŚWIECIE STANY ZJEDNOCZONE. W 2012 roku wielkość produkcji mieszanek WMA stanowiła

Wydłużenie Sezonu Budowlanego TECHNOLOGIA SPRAWDZONA I STOSOWANA NA ŚWIECIE STANY ZJEDNOCZONE. W 2012 roku wielkość produkcji mieszanek WMA stanowiła Asfalt drogowy WMA to nowatorski produkt na polskim rynku budownictwa drogowego. Poszukiwanie optymalnych rozwiązań, szereg przeprowadzonych badań i zaangażowanie pracowników zaowocowały opracowaniem produktu

Bardziej szczegółowo

Asfalty do specjalnych zastosowań

Asfalty do specjalnych zastosowań LOTOS Asfalt Asfalty do specjalnych zastosowań Agnieszka Kędzierska Biuro Badań i Rozwoju Nasze wartości wspierają dobrą organizację spotkań przygotowujemy się do spotkań jesteśmy punktualni unikamy dygresji

Bardziej szczegółowo

APROBATA TECHNICZNA IBDiM Nr AT/2010-03-2600. Dodatki do mieszanek mineralno-asfaltowych Modyfikujący granulat gumowy tecroad

APROBATA TECHNICZNA IBDiM Nr AT/2010-03-2600. Dodatki do mieszanek mineralno-asfaltowych Modyfikujący granulat gumowy tecroad Aprobata Techniczna IBDiM Nr AT/2010-03-2600 str. 1/10 APROBATA TECHNICZNA IBDiM Nr AT/2010-03-2600 Nazwa wyrobu: Dodatki do mieszanek mineralno-asfaltowych Modyfikujący granulat gumowy tecroad Wnioskodawca:

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie wapna hydratyzowanego do mieszanek mineralno-asfaltowych. asfaltowych. Tomasz Oracz

Zastosowanie wapna hydratyzowanego do mieszanek mineralno-asfaltowych. asfaltowych. Tomasz Oracz Zastosowanie wapna hydratyzowanego do mieszanek mineralno-asfaltowych asfaltowych Krzysztof BłażejowskiB Tomasz Oracz WYPEŁNIACZ MIESZANY W dotychczasowych dokumentach normalizacyjnych w Polsce nie było

Bardziej szczegółowo

BADANIA MIESZANEK MINERALNO-ASFALTOWYCH W NISKICH TEMPERATURACH

BADANIA MIESZANEK MINERALNO-ASFALTOWYCH W NISKICH TEMPERATURACH BADANIA MIESZANEK MINERALNO-ASFALTOWYCH W NISKICH TEMPERATURACH Dr inż. Marek Pszczoła Katedra Inżynierii Drogowej, Politechnika Gdańska Warsztaty Viateco, 12 13 czerwca 2014 PLAN PREZENTACJI Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

KATALOG PRODUKTÓW ASFALTY DROGOWE ASFALTY WIELORODZAJOWE ASFALTY MODYFIKOWANE

KATALOG PRODUKTÓW ASFALTY DROGOWE ASFALTY WIELORODZAJOWE ASFALTY MODYFIKOWANE KATALOG PRODUKTÓW ASFALTY DROGOWE ASFALTY WIELORODZAJOWE ASFALTY MODYFIKOWANE Katalog produktów LOTOS Asfalt O firmie 4 Asfalty drogowe 8 Asfalty wielorodzajowe 13 Asfalty modyfikowane 16 3 O firmie LOTOS

Bardziej szczegółowo

Mieszanki mineralno-asfaltowe wg norm serii PN-EN x a Wymagania Techniczne WT-2

Mieszanki mineralno-asfaltowe wg norm serii PN-EN x a Wymagania Techniczne WT-2 Paweł Mieczkowski Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie Mieszanki mineralno-asfaltowe wg norm serii PN-EN 13108-x a Wymagania Techniczne WT-2 Podział mieszanek MA wg norm europejskich:

Bardziej szczegółowo

1.1. Dobór rodzaju kruszywa wchodzącego w skład mieszanki mineralnej

1.1. Dobór rodzaju kruszywa wchodzącego w skład mieszanki mineralnej Przykład: Przeznaczenie: beton asfaltowy warstwa wiążąca, AC 16 W Rodzaj MMA: beton asfaltowy do warstwy wiążącej i wyrównawczej, AC 16 W, KR 3-4 Rodzaj asfaltu: asfalt 35/50 Norma: PN-EN 13108-1 Dokument

Bardziej szczegółowo

CIENKIE WARSTWY ŚCIERALNE NA GORĄCO

CIENKIE WARSTWY ŚCIERALNE NA GORĄCO SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNE D - 05.03.24 CIENKIE WARSTWY ŚCIERALNE NA GORĄCO NAJWAśNIEJSZE OZNACZENIA I SKRÓTY OST - ogólne specyfikacje techniczne SST - szczegółowe specyfikacje techniczne GDDP

Bardziej szczegółowo

1.1. Dobór rodzaju kruszywa wchodzącego w skład mieszanki mineralnej

1.1. Dobór rodzaju kruszywa wchodzącego w skład mieszanki mineralnej Przykład: Przeznaczenie: beton asfaltowy warstwa wiążąca, AC 16 W Rodzaj MMA: beton asfaltowy do warstwy wiążącej i wyrównawczej, AC 16 W, KR 3-4 Rodzaj asfaltu: asfalt 35/50 Norma: PN-EN 13108-1 Dokument

Bardziej szczegółowo

Katedra Inż ynierii Drogowej ANALIZA DEFORMACJI TRWAŁYCH NAWIERZCHNI ASFALTOWYCH NA PODSTAWIE BADAŃ TERENOWYCH I LABORATORYJNYCH

Katedra Inż ynierii Drogowej ANALIZA DEFORMACJI TRWAŁYCH NAWIERZCHNI ASFALTOWYCH NA PODSTAWIE BADAŃ TERENOWYCH I LABORATORYJNYCH POLITECHNIKA GDAŃ SKA Katedra Inż ynierii Drogowej ul. G. Narutowicza 11 Tel: (0-48) 347 13 47 80-942 GDAŃSK Fax: (0-48) 347 10 97 ANALIZA DEFORMACJI TRWAŁYCH NAWIERZCHNI ASFALTOWYCH NA PODSTAWIE BADAŃ

Bardziej szczegółowo

Mieszanki mineralno - asfaltowe i nawierzchnie asfaltowe aktualne przepisy krajowe: WT-2:2014 część I, WT-2:2016 część II.

Mieszanki mineralno - asfaltowe i nawierzchnie asfaltowe aktualne przepisy krajowe: WT-2:2014 część I, WT-2:2016 część II. ZAPROSZENIE zaprasza na szkolenie: Mieszanki mineralno - asfaltowe i nawierzchnie asfaltowe aktualne przepisy krajowe: WT-2:2014 część I, WT-2:2016 część II. Projektowanie badań typu mieszanek mineralno

Bardziej szczegółowo

Badania laboratoryjne mieszanek dla nawierzchni cienkowarstwowej typu PCC. mgr inż. Magdalena Słoboda Zakład Dróg i Mostów Politechnika Rzeszowska

Badania laboratoryjne mieszanek dla nawierzchni cienkowarstwowej typu PCC. mgr inż. Magdalena Słoboda Zakład Dróg i Mostów Politechnika Rzeszowska Badania laboratoryjne mieszanek dla nawierzchni cienkowarstwowej typu PCC mgr inż. Magdalena Słoboda Zakład Dróg i Mostów Politechnika Rzeszowska Rzeszów 2016 Zarys historyczny modyfikacji betonów polimerami

Bardziej szczegółowo

Wytyczne Techniczne WTW ASFALTY. Wymagania wobec lepiszczy asfaltowych do mieszanek mineralno-asfaltowych ZARZĄD DRÓG WOJEWÓDZKICH W KATOWICACH

Wytyczne Techniczne WTW ASFALTY. Wymagania wobec lepiszczy asfaltowych do mieszanek mineralno-asfaltowych ZARZĄD DRÓG WOJEWÓDZKICH W KATOWICACH ZARZĄD DRÓG WOJEWÓDZKICH W KATOWICACH Wytyczne Techniczne Wymagania wobec lepiszczy asfaltowych do mieszanek mineralno-asfaltowych WTW ASFALTY Wydanie 2017 v.6 KATOWICE 2017 Zarządzenie nr D/0131/22Z/17

Bardziej szczegółowo

Wytyczne Techniczne WTW ASFALTY. Wymagania wobec lepiszczy asfaltowych do mieszanek mineralno-asfaltowych ZARZĄD DRÓG WOJEWÓDZKICH W OLSZTYNIE

Wytyczne Techniczne WTW ASFALTY. Wymagania wobec lepiszczy asfaltowych do mieszanek mineralno-asfaltowych ZARZĄD DRÓG WOJEWÓDZKICH W OLSZTYNIE ZARZĄD DRÓG WOJEWÓDZKICH W OLSZTYNIE Wytyczne Techniczne Wymagania wobec lepiszczy asfaltowych do mieszanek mineralnoasfaltowych WTW ASFALTY Wydanie 05 OLSZTYN 05 WTW ASFALTY Wymagania do lepiszczy asfaltowych

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka 2007-2013

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka 2007-2013 Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka 2007-2013 Zastosowanie destruktu asfaltowego i innych materiałów z recyklingu w budownictwie drogowym - granulat i włókna gumowe Opracowanie technologii wytwarzania

Bardziej szczegółowo

PRZYKŁADY ZASTOSOWANIA MIEASZANEK SMA16 JENA DO NAWIERZNI JEDNO I DWUWARSTWOWYCH

PRZYKŁADY ZASTOSOWANIA MIEASZANEK SMA16 JENA DO NAWIERZNI JEDNO I DWUWARSTWOWYCH PRZEDSIĘBIORSTWO PRODUKCYJNO USŁUGOWE TUGA Sp. z o. o. tel./ fax.: (055) 247 24 84, tuga@epoczta.pl Kraków, 26.11.2014r PRZYKŁADY ZASTOSOWANIA MIEASZANEK SMA16 JENA DO NAWIERZNI JEDNO I DWUWARSTWOWYCH

Bardziej szczegółowo

Warstwy SAM i SAMI na bazie asfaltu modyfikowanego gumą. prof. Antoni Szydło Katedra Dróg i Lotnisk

Warstwy SAM i SAMI na bazie asfaltu modyfikowanego gumą. prof. Antoni Szydło Katedra Dróg i Lotnisk Warstwy SAM i SAMI na bazie asfaltu modyfikowanego gumą prof. Antoni Szydło Katedra Dróg i Lotnisk Wrocław - Pokrzywna 2011 Plan prezentacji 1. Cechy asfaltu i mma modyfikowanych gumą 2. Uszkodzenia nawierzchni

Bardziej szczegółowo

D NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO

D NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO 17 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot ST D-05.03.05. NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO Przedmiotem niniejszej specyfikacji technicznej (ST) są wymagania ogólne dotyczące wykonania i odbioru robót drogowych przy budowie

Bardziej szczegółowo

Zakład Technologii Nawierzchni. Pracownia Lepiszczy Bitumicznych TN-1

Zakład Technologii Nawierzchni. Pracownia Lepiszczy Bitumicznych TN-1 There are no translations available. Zakład Technologii Nawierzchni. Pracownia Lepiszczy Bitumicznych TN-1 Cienka warstwa ścieralna na gorąco INFORMACJA O WYRÓŻNIENIU W KONKURSIE POLSKI PRODUKT PRZYSZŁOŚCI.

Bardziej szczegółowo

Poradnik asfaltowy 2011

Poradnik asfaltowy 2011 Poradnik asfaltowy 2011 Poradnik asfaltowy 2011 Autorzy: dr inż. Krzysztof Błażejowski dr inż. Jacek Olszacki mgr inż. Hubert Peciakowski Copyright by ORLEN Asfalt Sp. z o.o. Płock 2011 ORLEN Asfalt Sp.

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1397

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1397 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1397 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 3 Data wydania: 10 marca 2015 r. Nazwa i adres AB 1397 INSTYTUT

Bardziej szczegółowo

MODBIT HIMA, właściwości i najciekawsze zastosowania

MODBIT HIMA, właściwości i najciekawsze zastosowania LOTOS Asfalt MODBIT HIMA, właściwości i najciekawsze zastosowania Marek Fecko, Specjalista ds. Technologii LOTOS Asfalt sp. z o. o. V ŚLĄSKIE FORUM DROGOWNICTWA Piekary Śląskie, 26-27.04.2017 Agenda 1

Bardziej szczegółowo

Nano-dodatek poprawiający adhezję kruszywo-asfalt.

Nano-dodatek poprawiający adhezję kruszywo-asfalt. Nano-dodatek poprawiający adhezję kruszywo-asfalt. Wyniki nowych badań Prezentacja na Krakowskie Dni Nawierzchni 215 mgr inż. Piotr Heinrich, 26.11.215, Warszawa TEZY PREZENTACJI Definicja technologii

Bardziej szczegółowo

GMINA DŁUTÓW SZCZEGÓŁOWE SPECYFIKACJE TECHNICZNE

GMINA DŁUTÓW SZCZEGÓŁOWE SPECYFIKACJE TECHNICZNE GMINA DŁUTÓW PRZEBUDOWA DROGI DOJAZDOWEJ DO GRUNTÓW ROLNYCH W M. DRZEWOCINY SZCZEGÓŁOWE SPECYFIKACJE TECHNICZNE WARSTWY ASFALTOBETONOWE DŁUTÓW, CZERWIEC 2013 R. - 1 - SPECYFIKACJE TECHNICZNE str. 2 SPIS

Bardziej szczegółowo

WT-2 2010 Mieszanki mineralno-asfaltowe Wymagania techniczne

WT-2 2010 Mieszanki mineralno-asfaltowe Wymagania techniczne WT-2 2010 Mieszanki mineralno-asfaltowe Wymagania techniczne 1. Wprowadzenie Niniejsze Wymagania Techniczne WT-2 wersja poprawiona 2010 zastępują Wymagania techniczne WT-2 Nawierzchnie asfaltowe na drogach

Bardziej szczegółowo

Przykłady zastosowania asfaltów wysokomodyfikowanych podczas remontów dróg wojewódzkich.

Przykłady zastosowania asfaltów wysokomodyfikowanych podczas remontów dróg wojewódzkich. Przykłady zastosowania asfaltów wysokomodyfikowanych podczas remontów dróg wojewódzkich. Zbigniew Tabor IV Śląskie Forum Drogownictwa Chorzów, 13 kwietnia 2016 r. Asfalt jest to mieszanina wielkocząsteczkowych

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA D Nawierzchnia z mieszanek mineralno-bitumicznych warstwa wiążąca

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA D Nawierzchnia z mieszanek mineralno-bitumicznych warstwa wiążąca SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA D 1.05.03.05 Nawierzchnia z mieszanek mineralno-bitumicznych warstwa wiążąca 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot SST Przedmiotem n/n specyfikacji technicznej są wymagania dotyczące

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH załącznik nr 6 do SIWZ

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH załącznik nr 6 do SIWZ Nr sprawy: GK i IT/341 /15 / 2010 Zamawiający: Gmina Wisznia Mała ul. Wrocławska 9 55-114 Wisznia Mała SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH załącznik nr 6 do SIWZ Remont dróg gminnych

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1110

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1110 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1110 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 9, Data wydania: 1 września 2015 r. Nazwa i adres BUREAU VERITAS

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH PRZEBUDOWA DROGI GMINNEJ MARKUSZOWA WYSOKA SZKOŁA

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH PRZEBUDOWA DROGI GMINNEJ MARKUSZOWA WYSOKA SZKOŁA SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH PRZEBUDOWA DROGI GMINNEJ MARKUSZOWA WYSOKA SZKOŁA INWESTOR: KOD CPV GMINA WIŚNIOWA 45233140-2 ROBOTY DROGOWE I. NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO

Bardziej szczegółowo

BADANIE MMA Z DODATKIEM GRANULATU GUMOWEGO. Wykonali: Tomasz Kurc Waldemar Gancarz

BADANIE MMA Z DODATKIEM GRANULATU GUMOWEGO. Wykonali: Tomasz Kurc Waldemar Gancarz BADANIE MMA Z DODATKIEM GRANULATU GUMOWEGO Wykonali: Tomasz Kurc Waldemar Gancarz Wstęp Mieszanki mineralno-asfaltowe w Polsce, Europie i na świecie stanowią podstawowy materiał do budowy warstw konstrukcyjnych

Bardziej szczegółowo

OCZYSZCZENIE I SKROPIENIE WARSTW KONSTRUKCYJNYCH

OCZYSZCZENIE I SKROPIENIE WARSTW KONSTRUKCYJNYCH D-04.03.01. OCZYSZCZENIE I SKROPIENIE WARSTW KONSTRUKCYJNYCH 1. WSTĘP 1.1 Nazwa zadania Zadanie Budowa drogi ekspresowej S5 Poznań (A2 węzeł Poznań Zachód d. Głuchowo ) - Wrocław (A8 węzeł Widawa ), odcinek

Bardziej szczegółowo

JEDNOWARSTWOWE nawierzchnie

JEDNOWARSTWOWE nawierzchnie Innowacje w drogownictwie. Jednowarstwowe nawierzchnie asfaltowe dla dróg samorządowych JEDNOWARSTWOWE nawierzchnie dla dróg samorządowych Krystyna Szymaniak RETTENMAIER Polska Krystyna Szymaniak RETTENMAIER

Bardziej szczegółowo

D WARSTWA WYRÓWNAWCZA Z BETONU ASFALTOWEGO 0/16mm

D WARSTWA WYRÓWNAWCZA Z BETONU ASFALTOWEGO 0/16mm D-04.08.01 Zagospodarowanie terenu przy Wiejskim Domu Kultury w Syryni, Gmina Lubomia D-04.08.01 WARSTWA WYRÓWNAWCZA Z BETONU ASFALTOWEGO 0/16mm 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot ST Przedmiotem niniejszej Specyfikacji

Bardziej szczegółowo

Warstwa - element konstrukcji zbudowany z jednego typu materiału. Warstwa konstrukcyjna może składać się z jednej lub wielu warstw technologicznych.

Warstwa - element konstrukcji zbudowany z jednego typu materiału. Warstwa konstrukcyjna może składać się z jednej lub wielu warstw technologicznych. Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Technologia robót drogowych Definicje Warstwa - element konstrukcji zbudowany z jednego typu materiału. Warstwa konstrukcyjna może składać się z jednej lub wielu warstw

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA KONTRAKTOWE BUDOWA MOSTU DROGOWEGO W TORUNIU

WYMAGANIA KONTRAKTOWE BUDOWA MOSTU DROGOWEGO W TORUNIU www.tpaq i.com Dr inż. Igor RUTTMAR Mgr inż. Michał BEDNARZ Fot. Marcin Łaukajtys "Zastosowanie jasnej nawierzchni jezdni na przykładzie realizacji mostu w Toruniu oraz wybrane procedury badawcze". WYMAGANIA

Bardziej szczegółowo

D Podbudowa z kruszywa łamanego stabilizowanego mechanicznie

D Podbudowa z kruszywa łamanego stabilizowanego mechanicznie D-04.04.02. PODBUDOWA Z KRUSZYWA ŁAMANEGO STABILIZOWANEGO MECHANICZNIE 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot specyfikacji technicznej (ST) Przedmiotem niniejszej ST są wymagania dotyczące wykonania i odbioru podbudowy

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT Nazwa zadania: PRZEBUDOWA DROGI O NR EWID.: 6619/5 W BIAŁCE TATRZAŃSKIEJ. Zamawiający: Gmina Bukowina Tatrzańska, ul. Długa 144, 34 530 Bukowina Tatrzańska.

Bardziej szczegółowo

D a NAWIERZCHNIA Z MIESZANKI MASTYKSOWO-GRYSOWEJ (SMA)

D a NAWIERZCHNIA Z MIESZANKI MASTYKSOWO-GRYSOWEJ (SMA) D 05.03.13a NAWIERZCHNIA Z MIESZANKI MASTYKSOWO-GRYSOWEJ (SMA) 1. WSTĘP Przedmiotem niniejszej SST są wymagania dotyczące wykonania i odbioru robót związanych z wykonaniem warstwy ścieralnej z mieszanki

Bardziej szczegółowo

NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO

NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO SZCZEGÓŁOWE SPECYFIKACJE TECHNICZNE D-03.00.00 NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot SST Przedmiotem niniejszej szczegółowej specyfikacji technicznej (SST) są wymagania dotyczące wykonania

Bardziej szczegółowo

Projektowanie MMA z destruktem asfaltowym

Projektowanie MMA z destruktem asfaltowym Projektowanie MMA z destruktem asfaltowym Bohdan Dołżycki Politechnika Gdańska, Katedra Inżynierii Drogowej dolzycki@pg.gda.pl Ożarów, 22-24 września 2010 1 Według ustawy o odpadach z dnia 27 kwietnia

Bardziej szczegółowo

Asfalty wysokomodyfikowane sposobem na zwiększenie trwałości dróg wojewódzkich.

Asfalty wysokomodyfikowane sposobem na zwiększenie trwałości dróg wojewódzkich. Asfalty wysokomodyfikowane sposobem na zwiększenie trwałości dróg wojewódzkich. Zbigniew Tabor Warszawa, 29 listopada 2016 r. Asfalt jest to mieszanina wielkocząsteczkowych węglowodorów pochodzenia naturalnego

Bardziej szczegółowo

Nanotechnologia w budownictwie drogowym. Opracowanie: mgr. inż. Piotr Heinrich Zydex Industries

Nanotechnologia w budownictwie drogowym. Opracowanie: mgr. inż. Piotr Heinrich Zydex Industries Nanotechnologia w budownictwie drogowym Opracowanie: mgr. inż. Piotr Heinrich Zydex Industries DEFINICJA I KORZYŚCI ZycoTherm środek adhezyjny nowej generacji o rozszerzonym działaniu oparty na innowacyjnym

Bardziej szczegółowo

Mieszanki mineralno-asfaltowe na gorąco

Mieszanki mineralno-asfaltowe na gorąco Mieszanki mineralno-asfaltowe Mieszanki mineralno-asfaltowe na gorąco Normy wymagań PN-EN 13108-1:2008 Mieszanki mineralno-asfaltowe Wymagania Część 1: Beton asfaltowy PN-EN 13108-2:2008 Mieszanki mineralno-asfaltowe

Bardziej szczegółowo

WP3 Zadanie 3.3 Optymalizacja metod projektowania pod kątem właściwości

WP3 Zadanie 3.3 Optymalizacja metod projektowania pod kątem właściwości WP3 Zadanie 3.3 Optymalizacja metod projektowania pod kątem właściwości mieszanek mineralnoasfaltowych w niskiej i wysokiej temperaturze 14 Październik, 2009 Warszawa Uczestnicy: IP (Institut za puteve

Bardziej szczegółowo

KATEGORIA Oznaczenie kodu według Wspólnego Słownika Zamówień (CPV) ROBOTY DROGOWE - PODBUDOWA Z KRUSZYW WYMAGANIA OGÓLNE

KATEGORIA Oznaczenie kodu według Wspólnego Słownika Zamówień (CPV) ROBOTY DROGOWE - PODBUDOWA Z KRUSZYW WYMAGANIA OGÓLNE SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH KATEGORIA - 45233140-2 Oznaczenie kodu według Wspólnego Słownika Zamówień (CPV) ROBOTY DROGOWE - PODBUDOWA Z KRUSZYW WYMAGANIA OGÓLNE

Bardziej szczegółowo

Technologia Materiałów Drogowych

Technologia Materiałów Drogowych Technologia Materiałów Drogowych prowadzący: dr inż. Marcin Bilski Zakład Budownictwa Drogowego Instytut Inżynierii Lądowej pok. 324B (bud. A2); K4 (hala A4) marcin.bilski@put.poznan.pl Tematyka wykładu:

Bardziej szczegółowo

INSTYTUT BADAWCZY DRÓG I MOSTÓW. Zakład Technologii Nawierzchni

INSTYTUT BADAWCZY DRÓG I MOSTÓW. Zakład Technologii Nawierzchni INSTYTUT BADAWCZY DRÓG I MOSTÓW Zakład Technologii Nawierzchni ZASADY WYKONYWANIA NAWIERZCHNI ASFALTOWEJ O ZWIĘKSZONEJ ODPORNOŚCI NA KOLEINOWANIE I ZMĘCZENIE (ZW-WMS 006) Wydanie II uzupełnione, zastępuje

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWA SPECYFYKACJA TECHNICZNA D OCZYSZCZENIE I SKROPIENIE WARSTW KONSTRUKCYJNYCH

SZCZEGÓŁOWA SPECYFYKACJA TECHNICZNA D OCZYSZCZENIE I SKROPIENIE WARSTW KONSTRUKCYJNYCH SZCZEGÓŁOWA SPECYFYKACJA TECHNICZNA D-04.03.01. OCZYSZCZENIE I SKROPIENIE WARSTW KONSTRUKCYJNYCH 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot SST Przedmiotem niniejszej Szczegółowej Specyfikacji Technicznej (SST) są wymagania

Bardziej szczegółowo

Lp. Rodzaj lepiszcza Zużycie (kg/m 2 ) 1 Emulsja asfaltowa kationowa od 0,4 do 1,2

Lp. Rodzaj lepiszcza Zużycie (kg/m 2 ) 1 Emulsja asfaltowa kationowa od 0,4 do 1,2 DO POZ. KOSZT. 27, 29 CPV 45233320-8 D-04.03.01 OCZYSZCZENIE I SKROPIENIE WARSTW KONSTRUKCYJNYCH 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot ST Przedmiotem niniejszej specyfikacji technicznej (ST) są wymagania dotyczące wykonania

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA D CIENKIE WARSTWY ŚCIERALNE NA GORĄCO

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA D CIENKIE WARSTWY ŚCIERALNE NA GORĄCO SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA D - 05.03.24 CIENKIE WARSTWY ŚCIERALNE NA GORĄCO 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot ST Przedmiotem niniejszej specyfikacji technicznej (ST) są wymagania dotyczące wykonania i odbioru

Bardziej szczegółowo

2008 r. SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA D-04.04.02.

2008 r. SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA D-04.04.02. 2008 r. SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA D-04.04.02. Podbudowa z kruszywa łamanego. Specyfikacja techniczna SST D-04.04.02. - 2 - Spis treści: 1. Wstęp. 1.1. Przedmiot SST. 1.2. Zakres stosowania SST.

Bardziej szczegółowo

WPŁYW RODZAJU ASFALTU NA ODPORNOŚĆ CIENKICH WARSTW ŚCIERALNYCH NA SPĘKANIA NISKOTEMPERATUROWE

WPŁYW RODZAJU ASFALTU NA ODPORNOŚĆ CIENKICH WARSTW ŚCIERALNYCH NA SPĘKANIA NISKOTEMPERATUROWE Józef Judycki Marek Pszczoła Piotr Jaskuła Zakład Budowy Dróg Politechnika Gdańska, Polska WPŁYW RODZAJU ASFALTU NA ODPORNOŚĆ CIENKICH WARSTW ŚCIERALNYCH NA SPĘKANIA NISKOTEMPERATUROWE Streszczenie: Referat

Bardziej szczegółowo

Innowacje w drogownictwie. Jednowarstwowe nawierzchnie asfaltowe dla dróg samorządowych. Krystyna Szymaniak RETTENMAIER Polska

Innowacje w drogownictwie. Jednowarstwowe nawierzchnie asfaltowe dla dróg samorządowych. Krystyna Szymaniak RETTENMAIER Polska Innowacje w drogownictwie. Jednowarstwowe nawierzchnie asfaltowe dla dróg samorządowych Krystyna Szymaniak RETTENMAIER Polska Włókna naturalne dla wszystkich obszarów nowoczesnego życia Obszary zastosowań

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA. D a NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO. WARSTWA ŚCIERALNA WG PN-EN

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA. D a NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO. WARSTWA ŚCIERALNA WG PN-EN SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA D 05.03.05a NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO. WARSTWA ŚCIERALNA WG PN-EN 2 Nawierzchnia z betonu asfaltowego. Warstwa ścieralna D-05.03.05a WSTĘP Przedmiotem niniejszej

Bardziej szczegółowo

Odporność na zmęczenie

Odporność na zmęczenie Odporność na zmęczenie mieszanek mineralnoasfaltowych z ORBITON HiMA dr inż. Krzysztof Błażejowski mgr inż. Marta Wójcik-Wiśniewska V Śląskie Forum Drogownictwa 26-27.04.2017 ORLEN. NAPĘDZAMY PRZYSZŁOŚĆ

Bardziej szczegółowo

Wytyczne do projektowania mieszanek mineralno-asfaltowych z użyciem destruktu

Wytyczne do projektowania mieszanek mineralno-asfaltowych z użyciem destruktu Wytyczne do projektowania mieszanek mineralno-asfaltowych z użyciem destruktu mgr inż. Dariusz Sieczkowski Konferencja: Zastosowanie destruktu asfaltowego. Ożarów Mazowiecki 22-24 września 2010 1 o Nawierzchnie

Bardziej szczegółowo

LOTOS Asfalt Sp. z o.o , Lublin

LOTOS Asfalt Sp. z o.o , Lublin Asfalty modyfikowane z dodatkiem gumy do trwałych nawierzchni asfaltowych. LOTOS Asfalt Sp. z o.o. 28.03.2014, Lublin Plan prezentacji Oczekiwania użytkowników i zarządców wobec dróg Trwałe i ekologiczne

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1110

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1110 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1110 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 8, Data wydania: 22 lipca 2014 r. Nazwa i adres AB 1110 BUREAU

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA wykonania i odbioru robót budowlanych

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA wykonania i odbioru robót budowlanych GMINA RĘCZNO UL. PIOTRKOWSKA 5 97-510 RĘCZNO SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA wykonania i odbioru robót budowlanych NA REMONT NAWIERZCHNI W TECHNOLOGII POWIERZCHNIOWEGO UTRWALENIA (przy użyciu remonterów

Bardziej szczegółowo

Nawierzchnia na obiektach mostowych ciągle brak ideału

Nawierzchnia na obiektach mostowych ciągle brak ideału LVI Techniczne Dni Drogowe SITK RP Nawierzchnia na obiektach mostowych ciągle brak ideału Lesław Bichajło Politechnika Rzeszowska leszbich@prz.edu.pl Uszkodzenia nawierzchni na mostach Uszkodzenia nawierzchni

Bardziej szczegółowo

Termoplastyczny modyfikator asfaltu CGA 180!

Termoplastyczny modyfikator asfaltu CGA 180! Termoplastyczny modyfikator asfaltu CGA 180 1. Wprowadzenie Obciążenie zmęczeniowe i związane z nim pękanie, oprócz krakingu termicznego i kolein, uważa się za jedną z najbardziej istotnych przyczyn stosowania

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA D A NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO WARSTWA ŚCIERALNA

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA D A NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO WARSTWA ŚCIERALNA D-05.03.05a Nawierzchnia z betonu asfaltowego. Warstwa ścieralna. Kom-projekt s.c. Maków Maz. SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA D-05.03.05A NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO WARSTWA ŚCIERALNA 1. WSTĘP

Bardziej szczegółowo

na poprawę cech mieszanki z materiałem z recyklingu

na poprawę cech mieszanki z materiałem z recyklingu Wpływ nanotechnologii na poprawę cech mieszanki z materiałem z recyklingu mgr inż. Piotr Heinrich, 27.11.2014, Warszawa TEZY PREZENTACJI Stosowanie granulatu doświadczenia Definicja i zasada działania

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie klinoptilolitu do produkcji mieszanek mineralno-asfaltowych. Mgr inż. Agnieszka Woszuk Dr hab. inż. Wojciech Franus Prof.

Zastosowanie klinoptilolitu do produkcji mieszanek mineralno-asfaltowych. Mgr inż. Agnieszka Woszuk Dr hab. inż. Wojciech Franus Prof. Zastosowanie klinoptilolitu do produkcji mieszanek mineralno-asfaltowych Mgr inż. Agnieszka Woszuk Dr hab. inż. Wojciech Franus Prof. PL Podział technologii produkcji mieszanek mineralno-asfaltowych mma

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT Nazwa i adres inwestycji : Remont drogi gminnej Ul. Nowa Kondratowice Województwo dolnośląskie, powiat strzeliński, gmina Kondratowice Nazwa i adres zamawiającego:

Bardziej szczegółowo

NOWA INSTRUKCJA PROJEKTOWANIA I WBUDOWYWANIA MIESZANEK MINERALNO-CEMENTOWO- EMULSYJNYCH (MCE)

NOWA INSTRUKCJA PROJEKTOWANIA I WBUDOWYWANIA MIESZANEK MINERALNO-CEMENTOWO- EMULSYJNYCH (MCE) NOWA INSTRUKCJA PROJEKTOWANIA I WBUDOWYWANIA MIESZANEK MINERALNO-CEMENTOWO- EMULSYJNYCH (MCE) dr inż. Bohdan Dołżycki Katedra Inżynierii Drogowej Politechnika Gdańska Plan prezentacji: Wstęp, Opis problemu,

Bardziej szczegółowo

Prof. dr hab. inż. Dariusz Sybilski Instytut Badawczy Dróg i Mostów Politechnika Lubelska d.sybilski@ibdim.edu.pl. Zakopane, 15 września 2010 2

Prof. dr hab. inż. Dariusz Sybilski Instytut Badawczy Dróg i Mostów Politechnika Lubelska d.sybilski@ibdim.edu.pl. Zakopane, 15 września 2010 2 Ciche nawierzchnie Prof. dr hab. inż. Dariusz Sybilski Instytut Badawczy Dróg i Mostów Politechnika Lubelska d.sybilski@ibdim.edu.pl Zakopane, 15 września 2010 1 O czym opowiem Problem hałasu drogowego

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJE TECHNICZNA D NAWIERZCHNIA Z DESTRUKTU ASFALTOWEGO

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJE TECHNICZNA D NAWIERZCHNIA Z DESTRUKTU ASFALTOWEGO SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJE TECHNICZNA D-05.03.27 NAWIERZCHNIA Z DESTRUKTU ASFALTOWEGO SPIS TREŚCI 1. WSTĘP 2. MATERIAŁY 3. SPRZĘT 4. TRANSPORT 5. WYKONANIE ROBÓT 6. KONTROLA JAKOŚCI 7. OBMIAR ROBÓT 8. OBBIÓR

Bardziej szczegółowo

wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 13 Data wydania: 7 kwietnia 2017 r.

wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 13 Data wydania: 7 kwietnia 2017 r. ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 442 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 13 Data wydania: 7 kwietnia 2017 r. Nazwa i adres LABORATORIUM

Bardziej szczegółowo

D WARSTWA WIĄŻĄCA Z BA 0/16

D WARSTWA WIĄŻĄCA Z BA 0/16 D.05.03.05-02 WARSTWA WIĄŻĄCA Z BA 0/16 D.05.03.05-02 WARSTWA WIĄŻĄCA Z BA 0/16 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot ST Przedmiotem niniejszej SST są wymagania dotyczące wykonania i odbioru robót związanych z wykonaniem

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH. D /b NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO WARSTWA ŚCIERALNA

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH. D /b NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO WARSTWA ŚCIERALNA SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH D.05.03.05/b NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO WARSTWA ŚCIERALNA STWiORB D.05.03.05b 1. Wstęp 1.1. Przedmiot STWiORB. Przedmiotem niniejszej

Bardziej szczegółowo

D.05.03.05/a 45233000-9

D.05.03.05/a 45233000-9 WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH 45233000-9 NAWIERZCHNIE Z BETONU ASFALTOWEGO - WARSTWA ŚCIERALNA CPV: Roboty w zakresie konstruowania, fundamentowania oraz wykonywania nawierzchni autostrad, dróg.

Bardziej szczegółowo

D PODBUDOWA Z BETONU ASFALTOWEGO DLA RUCHU KR 2

D PODBUDOWA Z BETONU ASFALTOWEGO DLA RUCHU KR 2 D-04.07.01. PODBUDOWA Z BETONU ASFALTOWEGO DLA RUCHU KR 2 1. Wstęp 1.1. Przedmiot Specyfikacji Technicznej (ST) Przedmiotem niniejszej Specyfikacji są wymagania dotyczące wykonania warstwy podbudowy zasadniczej

Bardziej szczegółowo

WŁAŚCIWOŚCI BETONÓW ASFALTOWYCH Z ZASTOSOWANIEM ASFALTU MULTIGRADE Z RAFINERII GDAŃSKIEJ S.A.

WŁAŚCIWOŚCI BETONÓW ASFALTOWYCH Z ZASTOSOWANIEM ASFALTU MULTIGRADE Z RAFINERII GDAŃSKIEJ S.A. Mgr inż. Piotr JASKUŁA Prof. dr hab. inż. Józef JUDYCKI Zakład Budowy Dróg Politechnika Gdańska WŁAŚCIWOŚCI BETONÓW ASFALTOWYCH Z ZASTOSOWANIEM ASFALTU MULTIGRADE Z RAFINERII GDAŃSKIEJ S.A. PROPERTIES

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA TECHNICZNA NAWIERZCHNIE Z BETONU ASFALTOWEGO WARSTWA ŚCIERALNA

SPECYFIKACJA TECHNICZNA NAWIERZCHNIE Z BETONU ASFALTOWEGO WARSTWA ŚCIERALNA SPECYFIKACJA TECHNICZNA NAWIERZCHNIE Z BETONU ASFALTOWEGO WARSTWA ŚCIERALNA 1. Wstęp 1.1. Przedmiot ST Przedmiotem niniejszej Specyfikacji Technicznej są wymagania dotyczące wykonania i odbioru robót związanych

Bardziej szczegółowo

D B. RECYKLING POWIERZCHNIOWY NA GORĄCO - REMIXING 1. WSTĘP

D B. RECYKLING POWIERZCHNIOWY NA GORĄCO - REMIXING 1. WSTĘP D.05.03.11B. RECYKLING POWIERZCHNIOWY NA GORĄCO - REMIXING 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot STWiORB Przedmiotem niniejszej STWiORB są wymagania dotyczące wykonania i odbioru robót związanych z recyklingiem powierzchniowym

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie kruszyw lokalnych dzięki nanotechnologii

Zastosowanie kruszyw lokalnych dzięki nanotechnologii Zastosowanie kruszyw lokalnych dzięki nanotechnologii ZycoTherm II Warmińsko-Mazurskie Forum Drogowe mgr inż. Piotr Heinrich, 5.10.2015, Lidzbark Warmiński Piotr Heinrich Nanotechnologia w drogownictwie

Bardziej szczegółowo

Trwałe budowanie nawierzchni asfaltowych: Nawierzchnie asfaltowe a asfalt naturalny. Mgr inż. Marco Müller. Brema, Niemcy. Warszawa,

Trwałe budowanie nawierzchni asfaltowych: Nawierzchnie asfaltowe a asfalt naturalny. Mgr inż. Marco Müller. Brema, Niemcy. Warszawa, Trwałe budowanie nawierzchni asfaltowych: Nawierzchnie asfaltowe a asfalt naturalny Warszawa, 28.09.2011 Brema, Niemcy Asfalt naturalny z Trynidadu Spis treści Przegląd produkcji MMA w Niemczech Po co

Bardziej szczegółowo

Zakład Technologii Nawierzchni. IBDiM, Zakład Diagnostyki Nawierzchni ul. Golędzinowska 10, Warszawa

Zakład Technologii Nawierzchni. IBDiM, Zakład Diagnostyki Nawierzchni ul. Golędzinowska 10, Warszawa IBDiM ZAKŁAD: INSTYTUT BADAWCZY DRÓG I MOSTÓW Strona 1 ZAKŁAD TECHNOLOGII NAWIERZCHNI ul. Jagiellońska, 3-1 Warszawa SPRAWOZDANIE Z BADAŃ NR - TN/TD7/7 Stron 3 Zakład Technologii Nawierzchni LABORATORIUM/PRACOWNIA:

Bardziej szczegółowo

Roman Deska TARCOPOL.. XVII Międzynarodowe Targi Budownictwa Drogowego AUTOSTRADA - POLSKA Kielce, 12 maja 2011 r.

Roman Deska TARCOPOL.. XVII Międzynarodowe Targi Budownictwa Drogowego AUTOSTRADA - POLSKA Kielce, 12 maja 2011 r. Roman Deska TARCOPOL. XVII Międzynarodowe Targi Budownictwa Drogowego AUTOSTRADA - POLSKA Kielce, 12 maja 2011 r. Warunki pracy systemu izolacyjno-nawierzchniowego na mostach i wiaduktach duże obciążenia

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH. Remont cząstkowy dróg gminnych wymiana nawierzchni

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH. Remont cząstkowy dróg gminnych wymiana nawierzchni SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH Remont cząstkowy dróg gminnych wymiana nawierzchni INWESTOR: GMINA GŁOGÓWEK KOD CPV 45233140-2 ROBOTY DROGOWE I. NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO

Bardziej szczegółowo

Ogólne wymagania dotyczące robót podano w Specyfikacji DM-00.00.00 Wymagania ogólne.

Ogólne wymagania dotyczące robót podano w Specyfikacji DM-00.00.00 Wymagania ogólne. D-04.04.01 PODBUDOWA Z KRUSZYWA NATURALNEGO STABILIZOWANEGO MECHANICZNIE 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot Specyfikacji Przedmiotem niniejszej Specyfikacji są wymagania dotyczące wykonania i odbioru robót związanych

Bardziej szczegółowo

D /02 WYKONANIE WARSTWY ŚCIERALNEJ Z BETONU ASFALTOWEGO

D /02 WYKONANIE WARSTWY ŚCIERALNEJ Z BETONU ASFALTOWEGO D-05.03.05/02 WYKONANIE WARSTWY ŚCIERALNEJ Z BETONU ASFALTOWEGO 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot Specyfikacji Technicznej (ST) Przedmiotem niniejszej Specyfikacji są wymagania dotyczące wykonania warstwy ścieralnej

Bardziej szczegółowo

Przyszłość - nawierzchnie długowieczne

Przyszłość - nawierzchnie długowieczne Przyszłość - nawierzchnie długowieczne Adam Wojczuk, Dyrektor ds. Strategii Rozwoju II Forum Innowacji Transportowych Warszawa, 05.12.2013 r. Plan prezentacji Nawierzchnie długowieczne - drogami przyszłości

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWE SPECYFIKACJE TECHNICZNE D - 003 PODBUDOWY Z PIASKU STABILIZOWANEGO CEMENTEM

SZCZEGÓŁOWE SPECYFIKACJE TECHNICZNE D - 003 PODBUDOWY Z PIASKU STABILIZOWANEGO CEMENTEM SZCZEGÓŁOWE SPECYFIKACJE TECHNICZNE D - 003 PODBUDOWY Z PIASKU STABILIZOWANEGO CEMENTEM 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot SST Przedmiotem niniejszej specyfikacji technicznej (SST) są wymagania dotyczące wykonania

Bardziej szczegółowo

D -05.03.05a NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO AC 11 S

D -05.03.05a NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO AC 11 S D -05.03.05a NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO AC 11 S 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot SST Przedmiotem niniejszej szczegółowej specyfikacji technicznej (SST) są wymagania dotyczące wykonania i odbioru robót związanych

Bardziej szczegółowo

NAWIERZCHNIA Z MIESZANEK MINERALNO-BITUMICZNYCH WYTWARZANYCH I WBUDOWANYCH NA GORĄCO D

NAWIERZCHNIA Z MIESZANEK MINERALNO-BITUMICZNYCH WYTWARZANYCH I WBUDOWANYCH NA GORĄCO D NAWIERZCHNIA Z MIESZANEK MINERALNO-BITUMICZNYCH WYTWARZANYCH I WBUDOWANYCH NA GORĄCO D-05.03.05. Przedmiotem niniejszej ogólnej specyfikacji technicznej są wymagania dotyczące wykonania i odbioru robót

Bardziej szczegółowo

Inżynieria wartości a kwestia trwałości mieszanek mineralno- -asfaltowych

Inżynieria wartości a kwestia trwałości mieszanek mineralno- -asfaltowych Inżynieria wartości a kwestia trwałości mieszanek mineralno- -asfaltowych dr inż. Krzysztof Błażejowski Seminarium Inżynieria wartości w praktyce Katowice, 15.10.2015 r. ORLEN. NAPĘDZAMY PRZYSZŁOŚĆ. Agenda

Bardziej szczegółowo

D RECYKLING

D RECYKLING D - 05.03.11 RECYKLING Warszawa 1998 Opracowanie wykonano na zlecenie G e n e r a l n e j D y r e k c j i D r ó g P u b l i c z n y c h Zgodnie z decyzją Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych niniejsza

Bardziej szczegółowo

NAWIERZCHNIE ASFALTOWE

NAWIERZCHNIE ASFALTOWE 1 D-05.00.00 NAWIERZCHNIE ASFALTOWE SPIS SPECYFIKACJI D-05.03.05 NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO... 2 D-05.03.05 2 NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot SST Przedmiotem niniejszej

Bardziej szczegółowo

D -05.03.05a NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO AC 11 S

D -05.03.05a NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO AC 11 S D -05.03.05a NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO AC 11 S 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot SST Przedmiotem niniejszej szczegółowej specyfikacji technicznej (SST) są wymagania dotyczące wykonania i odbioru robót związanych

Bardziej szczegółowo

Warunki ogólne stosowania materiałów, ich pozyskania i składowania podano w SST DM Wymagania ogólne" pkt 2.

Warunki ogólne stosowania materiałów, ich pozyskania i składowania podano w SST DM Wymagania ogólne pkt 2. D.05.03.05.A NAWIERZCHNIA Z BETONU ASFALTOWEGO. WARSTWA ŚCIERALNA WG PN-EN. 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot Specyfikacji Technicznej Przedmiotem niniejszej specyfikacji technicznej (SST) są wymagania dotyczące

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA OCZYSZCZENIE I SKROPIENIE WARSTWY KONSTRUKCYJNEJ

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA OCZYSZCZENIE I SKROPIENIE WARSTWY KONSTRUKCYJNEJ SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA OCZYSZCZENIE I SKROPIENIE WARSTWY KONSTRUKCYJNEJ SPIS TREŚCI OCZYSZCZENIE I SKROPIENIE WARSTWY KONSTRUKCYJNEJ 1. WSTĘP 2. materiały 3. sprzęt 4. transport 5. wykonanie

Bardziej szczegółowo