Spór o uniwersalia - podstawowe stanowiska i główni przedstawiciele. Filozofia scholastyczna i jej znaczenie dla filozofii zachodniej.

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Spór o uniwersalia - podstawowe stanowiska i główni przedstawiciele. Filozofia scholastyczna i jej znaczenie dla filozofii zachodniej."

Transkrypt

1 Spór o uniwersalia - podstawowe stanowiska i główni przedstawiciele. Filozofia scholastyczna i jej znaczenie dla filozofii zachodniej. Spór o uniwersalia, to spór o status pojęć ogólnych. Wiąże się z tym pytanie, do czego pojęcia ogólne się odnoszą. A. Należy odróżnić predykaty, które są orzekane o czymś, i przypisują jakiemuś przedmiotowi (rozumianemu bardzo szeroko, a nie tylko jako synonim rzeczy) własność lub jej odmawiają. Np. Kubica jest kierowcą F1. To jest dom. Andrzej pisze. Prawdomówność jest cnotą etyczną. Niesprawiedliwość nie jest dobrem moralnym. Predykaty oznaczają i mają zazwyczaj charakter ogólny, bowiem predykaty kierowca, dom, pisze, cnota etyczna, dobro moralne można przypisać lub odmówić ich przypisania różnym i zarazem wielu przedmiotom. Ogólność może być rozumiana dwojako: Ekstensja (denotacja) predykatu to klasa jego desygnatów (ogółu przedmiotów, które on oznacza). Intensja (konotacja) predykatu to to, co predykat przypisuje przedmiotowi lub czego mu odmawia. Intensję można nazwać pojęciem. B. Nazwy (także własne) i oznaczenia denotują przedmioty np. Piłsudski, Wawel, miasto, Wisła. Oznaczenia, często będące połączeniem słów wskaźnikowych (ten, ta, to, tamten, to oto itp.) z predykatami lub same słowa wskaźnikowe spełniają funkcję

2 denotowania: ten tam, ta dziewczyna, miasto Wyspiańskiego, siedziba królów polskich. Pytanie, jakie stawiano jeszcze w starożytności, a potem w okresie średniowiecza i później, brzmiało, czy predykatom, które mają znaczenie, czyli intensję, odpowiadają desygnaty, które są pod jakimś względem ze sobą zgodne, czy też desygnatami predykatów (zazwyczaj ogólnych) są przedmioty ogólne. nazwa pojęcie/intensja/konotacja desygnat/ekstensja/denotacja Realizm pojęciowy Platona głosił, że istnieją desygnaty predykatów w postaci idei/form/przedmiotów ogólnych, niezmiennych. W ostatnich dialogach Platon sam skrytykował własną teorię idei, którą później podjął jego uczeń Arystoteles, i pokazał paradoksy do których prowadzi - tzw. argument trzeciego człowieka. Ujawnia on regres do nieskończoności w teorii idei. Umiarkowany realizm pojęciowy Arystotelesa głosił, że desygnatami predykatów są zespoły własności istotnych formy, występujące w przedmiotach indywidualnych. Nie istnieją przedmioty ogólne jako desygnaty predykatów. W okresie średniowiecza realizm pojęciowy Platona poprzez św. Augustyna ( ) i umiarkowany realizm pojęciowy Arystotelesa za pośrednictwem Boecjusza (Boethius) ( ) wpłynęły na ukształtowanie się stanowisk w sporze o uniwersalia, głównie realizmu pojęciowego. W IX wieku Eryk z Auxerre ( ) i Remigiusz z Auxerre ( ) przyjęli stanowisko antyrealistyczne, pomiędzy realizmem a nominalizmem. W XII wieku Roscelin ( ) zajął stanowisko nominalistyczne i głosił, iż istnieją jedynie przedmioty jednostkowe, a rodzaje to dźwięki, albo

3 głosy. Przypuszczalnie był nauczycielem Piotra Abelarda ( ), który stał na stanowisku zwanym sermonizmem (łac. sermo rozmowa, mowa, wyraz). Według Abelarda powszechniki/uniwersalia nie są głosami, lecz wyrazami, posiadającymi ogólne znaczenie, czyli konotację lub intensję. Wilhelm z Champeaux ( ) był realistą pojęciowym (bliższym stanowisku Arystotelesa) i twierdził, że wszystkie jednostki należące do gatunku mają jedną i tę samą istotę/naturę. Jan z Salisbury (1115/ /1180), studiował pod kierunkiem Piotra Abelarda, stał na stanowisku konceptualizmu. Ani desygnaty, ani nazwy nie są ogólne, lecz jedynie pojęcia, rozumiane jako stany psychiczne. William (of) Ockham (Occam) ( ) twierdził, iż nie istnieją realne przedmioty ogólne, lecz jedynie pojęcia jako stany umysłu. Tzw. brzytwa Ockhama: Nie wolno przyjąć niczego bez uzasadnienia, że ono jest, musi ono być oczywiste albo znane na mocy doświadczenia, albo zapewnione przez autorytet Pisma Świętego. XVII-wieczne sformułowanie: nie należy mnożyć bytów ponad konieczną potrzebę. Ockham, sam będąc scholastykiem i logikiem, dążył do ograniczenia założeń w rozumowaniach, scholastycznych, które można byłoby interpretować w sposób metafizyczny, czyli jako opisujące jakieś byty i relacje pomiędzy nimi bez możliwości stwierdzenia ich istnienia. Termin scholastyka wywodzi się z łacińskiej schola, czyli szkoła. Była to zarówno koncepcja filozofii i metoda jej nauczania i uprawiania. Za pierwszych scholastyków uważa się św. Augustyna i Boecjusza, choć właściwie dopiero św. Anzelm z Aosty ( ), biskup Canterbury, był scholastykiem w pełnym tego słowa znaczeniu. Trzy okresy w dziejach scholastyki:

4 Średniowieczny: V/VI wiek (Boecjusz) XVI wiek. Wiek XIII złoty wiek scholastyki (św. Tomasz z Akwinu). Nowożytny: XVI wiek pocz. XIX wieku (Thomas de Vio Cajetan, Francesco de Vittoria, Francisco Suarez). Neoscholastyka: pocz. XIX wieku, znacząca papieża rola Leona XIII dla rozwoju scholastyki (głownie myśli tomistycznej), do Soboru Watykańskiego II (Vaticanum II), to jest do roku. Metoda: Lectio dokładna lektura jakiegoś dzieła o uznanym autorytecie, np. Arystotelesa z zakresu logiki, Euklidesa z zakresu geometrii, Awicenny lub Galena z zakresu medycyny. Rola magistra (mistrza): czuwanie nad interpretacją. Disputatio swobodna dyskusja nad zagadnieniem (quaestio) wynikającym z przeczytanego tekstu przy zachowaniu rygorów logiki. Scholastyka obejmowała studiowanie filozofii, prawa kanonicznego i cywilnego, medycyny i teologii. Najważniejsze były fakultety filozofii i teologii, do których studiowania przygotowywały fakultety sztuk wyzwolonych (artes liberales): Trivium: gramatyka (łacina), dialektyka (logika) i retoryka. Quadrivium: geometria, arytmetyka, astronomia i muzyka.

5

Filozofia, ISE, Wykład X - Filozofia średniowieczna.

Filozofia, ISE, Wykład X - Filozofia średniowieczna. Filozofia, ISE, Wykład X - Filozofia średniowieczna. 2011-10-01 Plan wykładu 1 Filozofia średniowieczna a starożytna 2 3 Ogólna charakterystyka filozofii średniowiecznej Ogólna charakterystyka filozofii

Bardziej szczegółowo

3. Spór o uniwersalia. Andrzej Wiśniewski Andrzej.Wisniewski@amu.edu.pl Wstęp do filozofii Materiały do wykładu 2015/2016

3. Spór o uniwersalia. Andrzej Wiśniewski Andrzej.Wisniewski@amu.edu.pl Wstęp do filozofii Materiały do wykładu 2015/2016 3. Spór o uniwersalia Andrzej Wiśniewski Andrzej.Wisniewski@amu.edu.pl Wstęp do filozofii Materiały do wykładu 2015/2016 Nieco semiotyki nazwa napis lub dźwięk pojęcie znaczenie nazwy desygnat nazwy każdy

Bardziej szczegółowo

Spór o uniwersalia. Anna Jaroszewska. The dispute about universals. Początki sporu

Spór o uniwersalia. Anna Jaroszewska. The dispute about universals. Początki sporu Filozofia Publiczna i Edukacja Demokratyczna Tom I 2012 Numer 2 s. 139-145 www.filozofiapubliczna.amu.edu.pl ISSN 2299-1875 by Filozofia Publiczna i Edukacja Demokratyczna & Author Spór o uniwersalia Anna

Bardziej szczegółowo

Przewodnik. Do egzaminu z Historii filozofii średniowiecznej. Kierunek Filozofia semestr II. opracował Artur Andrzejuk (na prawach maszynopisu)

Przewodnik. Do egzaminu z Historii filozofii średniowiecznej. Kierunek Filozofia semestr II. opracował Artur Andrzejuk (na prawach maszynopisu) Przewodnik Do egzaminu z Historii filozofii średniowiecznej Kierunek Filozofia semestr II opracował Artur Andrzejuk (na prawach maszynopisu) Katedra Historii Filozofii Starożytnej i Średniowiecznej Warszawa

Bardziej szczegółowo

W epoce katedr i scholastyki

W epoce katedr i scholastyki W epoce katedr i scholastyki Scholastyka: filozoficzno-teologiczna nauka w średniowiecznym szkolnictwie Od łac. schola: szkoła. Szkoły klasztorne, katedralne, uniwersytety (1-Bolonia, 1088). Scholastyka

Bardziej szczegółowo

Wstęp do filozofii. wykład 8: Zagadnienia ontologii / metafizyki: co istnieje?, czyli spór o uniwersalia. dr Mateusz Hohol. sem.

Wstęp do filozofii. wykład 8: Zagadnienia ontologii / metafizyki: co istnieje?, czyli spór o uniwersalia. dr Mateusz Hohol. sem. Wstęp do filozofii wykład 8: Zagadnienia ontologii / metafizyki: co istnieje?, czyli spór o uniwersalia dr Mateusz Hohol sem. zimowy 2014/2015 Warto przeczytać Bertrand Russell, Problemy filozofii, przeł.

Bardziej szczegółowo

Przewodnik. do egzaminów doktorskich z filozofii w Instytucie Chemii Fizycznej

Przewodnik. do egzaminów doktorskich z filozofii w Instytucie Chemii Fizycznej Przewodnik do egzaminów doktorskich z filozofii w Instytucie Chemii Fizycznej Instytut Filozofii Wydział Filozofii Chrześcijańskiej Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego WARSZAWA 2005 ZAKRES EGZAMINU

Bardziej szczegółowo

ARGUMENTY KOSMOLOGICZNE. Sformułowane na gruncie nauk przyrodniczych

ARGUMENTY KOSMOLOGICZNE. Sformułowane na gruncie nauk przyrodniczych ARGUMENTY KOSMOLOGICZNE Sformułowane na gruncie nauk przyrodniczych O CO CHODZI W TYM ARGUMENCIE Argument ten ma pokazać, że istnieje zewnętrzna przyczyna wszechświata o naturze wyższej niż wszystko, co

Bardziej szczegółowo

Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu.

Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. Układ graficzny CKE 2013 KOD UZUPEŁNIA ZDAJĄCY PESEL Miejsce na naklejkę z kodem EGZAMIN MATURALNY Z FILOZOFII POZIOM ROZSZERZONY

Bardziej szczegółowo

Historia filozofii staroŝytnej i średniowiecznej

Historia filozofii staroŝytnej i średniowiecznej Formularz opisu (formularz sylabusa) A. Informacje ogólne Nazwa pola Nazwa Jednostka prowadząca Jednostka, dla której przedmiot jest oferowany Kod Kod ERASMUS Treść Historia filozofii staroŝytnej i średniowiecznej

Bardziej szczegółowo

Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu.

Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. Układ graficzny CKE 2013 KOD UZUPEŁNIA ZDAJĄCY PESEL Miejsce na naklejkę z kodem EGZAMIN MATURALNY Z FILOZOFII POZIOM ROZSZERZONY

Bardziej szczegółowo

Czy możemy coś powiedzieć o istocie Boga?

Czy możemy coś powiedzieć o istocie Boga? Przymioty Boga Czy możemy coś powiedzieć o istocie Boga? dowody na istnienie Boga ustaliły, że On jest, ale czy poza wiedzą o Jego istnieniu możemy coś wiedzieć o Jego istocie? Św. Tomasz twierdzi, że

Bardziej szczegółowo

Filozofia, ISE, Wykład III - Klasyfikacja dyscyplin filozoficznych

Filozofia, ISE, Wykład III - Klasyfikacja dyscyplin filozoficznych Filozofia, ISE, Wykład III - Klasyfikacja dyscyplin filozoficznych 2011-10-01 Plan wykładu 1 Klasyczny podział dyscyplin filozoficznych 2 Podział dyscyplin filozoficznych Klasyczny podział dyscyplin filozoficznych:

Bardziej szczegółowo

Powszechniki/przedmioty abstrakcyjne

Powszechniki/przedmioty abstrakcyjne Powszechniki/przedmioty abstrakcyjne Powszechnikami (uniwersaliami) nazywają się przedmioty abstrakcyjnych pojęć ogólnych. Powszechniki są więc przedmiotami abstrakcyjnym (to znaczy, że inaczej niż przedmioty

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY Z FILOZOFII POZIOM ROZSZERZONY

EGZAMIN MATURALNY Z FILOZOFII POZIOM ROZSZERZONY Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. MFI 2016 KOD UZUPEŁNIA ZDAJĄCY PESEL miejsce na naklejkę EGZAMIN MATURALNY Z FILOZOFII POZIOM ROZSZERZONY DATA: 11 maja 2016

Bardziej szczegółowo

Etyka problem dobra i zła

Etyka problem dobra i zła Etyka problem dobra i zła Plan wykładu Definicje i podstawowe odróżnienia Problem dobrego życia w klasycznej etyce Arystotelesowskiej Chrześcijańska interpretacja etyki Arystotelesowskiej Etyka - problem

Bardziej szczegółowo

Przewodnik. do egzaminów doktorskich z filozofii

Przewodnik. do egzaminów doktorskich z filozofii Przewodnik do egzaminów doktorskich z filozofii Instytut Filozofii Wydział Filozofii Chrześcijańskiej Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego WARSZAWA 2010 ZAKRES EGZAMINU 1. Elementy metafilozofii

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI I. WPROWADZENIE - FILOZOFIA JAKO TYP POZNANIA. 1. Człowiek poznający Poznanie naukowe... 16

SPIS TREŚCI I. WPROWADZENIE - FILOZOFIA JAKO TYP POZNANIA. 1. Człowiek poznający Poznanie naukowe... 16 SPIS TREŚCI P r z e d m o w a... 5 P r z e d m o w a do d r u g i e g o w y d a n i a... 7 P r z e d m o w a do t r z e c i e g o w y d a n i a... 9 P r z e d m o w a do c z w a r t e g o w y d a n i a...

Bardziej szczegółowo

Piotr Chrząstowski-Wachtel Warsaw University, SWPS. Dlaczego informatycy tak lubią logikę?

Piotr Chrząstowski-Wachtel Warsaw University, SWPS. Dlaczego informatycy tak lubią logikę? Piotr Chrząstowski-Wachtel Warsaw University, SWPS Dlaczego informatycy tak lubią logikę? Logika Jedna z najstarszych dyscyplin naukowych Zajmuje się wnioskowaniem odkrywaniem nowych faktów na podstawie

Bardziej szczegółowo

Spór o uniwersalia w świetle współczesnej filozofii Autor tekstu: Michał Haraburda

Spór o uniwersalia w świetle współczesnej filozofii Autor tekstu: Michał Haraburda Spór o uniwersalia w świetle współczesnej filozofii Autor tekstu: Michał Haraburda Aby podjąć się rzeczowego omówienia: sporu o uniwersalia z perspektywy współczesnej filozofii, najpierw wydaje się słuszne,

Bardziej szczegółowo

Rozdział 8. Św. Augustyn i państwo Boże

Rozdział 8. Św. Augustyn i państwo Boże Słowo wstępne Rozdział 1. Filozofia i jej podstawowe zagadnienia Wstępne pojęcie filozofii Działy filozofii Filozofia a inne formy ludzkiego poznania Praktyczny wymiar filozofii Rozdział 2. Bezpieczeństwo

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. majkrzak_doktor_doktorow.indd :27:58

SPIS TREŚCI. majkrzak_doktor_doktorow.indd :27:58 SPIS TREŚCI Przedmowa... 5 Wstęp... 7 1. Okres średniowiecza... 9 2. Średniowieczna nauka... 12 3. Średniowieczne uniwersytety... 14 4. Scholastyka... 15 5. Pisanie dzieł... 18 6. Język scholastyczny...

Bardziej szczegółowo

FILOZOFIA POZIOM PODSTAWOWY

FILOZOFIA POZIOM PODSTAWOWY EGZAMIN MATURALNY W ROKU SZKOLNYM 2013/2014 FILOZOFIA POZIOM PODSTAWOWY ROZWIĄZANIA ZADAŃ I SCHEMAT PUNKTOWANIA MAJ 2014 2 Egzamin maturalny z filozofii Część I (20 punktów) Zadanie 1. (0 3) Obszar standardów

Bardziej szczegółowo

Filozofia, Germanistyka, Wykład I - Wprowadzenie.

Filozofia, Germanistyka, Wykład I - Wprowadzenie. 2010-10-01 Plan wykładu 1 Czym jest filozofia Klasyczna definicja filozofii Inne próby zdefiniowania filozofii 2 Filozoficzna geneza nauk szczegółowych - przykłady 3 Metafizyka Ontologia Epistemologia

Bardziej szczegółowo

Wykład 1. Zagadnienia wstępne. Początki refleksji filozoficznej w Polsce Wincenty Kadłubek i Witelon Ślązak. Dr Magdalena Płotka

Wykład 1. Zagadnienia wstępne. Początki refleksji filozoficznej w Polsce Wincenty Kadłubek i Witelon Ślązak. Dr Magdalena Płotka Wykład 1. Zagadnienia wstępne. Początki refleksji filozoficznej w Polsce Wincenty Kadłubek i Witelon Ślązak Dr Magdalena Płotka Filozofia jest jednym ze składników kultury umysłowej, do tego najbardziej

Bardziej szczegółowo

Rocznik Tomistyczny 4,

Rocznik Tomistyczny 4, Komentarz do "Hermeneutyki" Arystotelesa, Św. Tomasz z Akwinu, przekł. z jęz. łac., wprowadzenie i komentarz Andrzej P. Stefańczyk, Lublin 2013 : [recenzja] Rocznik Tomistyczny 4, 345-350 2015 Recenzja

Bardziej szczegółowo

Filozofia przyrody, Wykład V - Filozofia Arystotelesa

Filozofia przyrody, Wykład V - Filozofia Arystotelesa Filozofia przyrody, Wykład V - Filozofia Arystotelesa 2011-10-01 Tematyka wykładu 1 Arystoteles - filozof systematyczny 2 3 4 Różnice w metodzie uprawiania nauki Krytyka platońskiej teorii idei Podział

Bardziej szczegółowo

Nominalizm PEF - Copyright by Polskie Towarzystwo Tomasza z Akwinu

Nominalizm PEF - Copyright by Polskie Towarzystwo Tomasza z Akwinu NOMINALIZM (od łac. nomen nazwa) stanowisko filozoficzne negujące istnienie jakiegoś rodzaju przedmiotów abstrakcyjnych w rzeczywistości pozaumysłowej, redukujące owe przedmioty do wytworów myśli lub wyrażeń

Bardziej szczegółowo

Żeby istnieć trzeba myśleć (Kartezjusz) Żywiołem filozofii jest powaga myślenia. Mówimy potocznie:

Żeby istnieć trzeba myśleć (Kartezjusz) Żywiołem filozofii jest powaga myślenia. Mówimy potocznie: Żeby istnieć trzeba myśleć (Kartezjusz) Żywiołem filozofii jest powaga myślenia. Mówimy potocznie: ale z Ciebie filozof! Też mi filozof! Nie filozofuj! Ale czy rozumiemy sens tych słów, poza oczywiście

Bardziej szczegółowo

UJĘCIE SYSTEMATYCZNE ARGUMENTY PRZECIWKO ISTNIENIU BOGA

UJĘCIE SYSTEMATYCZNE ARGUMENTY PRZECIWKO ISTNIENIU BOGA UJĘCIE SYSTEMATYCZNE ARGUMENTY PRZECIWKO ISTNIENIU BOGA ARGUMENTY PRZECIW ISTNIENIU BOGA ARGUMENTY ATEISTYCZNE 1 1. Argument z istnienia zła. (Argument ten jest jedynym, który ateiści przedstawiają jako

Bardziej szczegółowo

GWSP GIGI. Filozofia z aksjologią. dr Mieczysław Juda

GWSP GIGI. Filozofia z aksjologią. dr Mieczysław Juda GWSP Filozofia z aksjologią dr Mieczysław Juda GIGI Filozofia z aksjologią [5] Systemy nowożytne: empiryzm Locke a i sceptycyzm Hume a Filozofia z aksjologią [5] Systemy nowożytne: empiryzm Locke a i sceptycyzm

Bardziej szczegółowo

FILOZOFIA POZIOM ROZSZERZONY

FILOZOFIA POZIOM ROZSZERZONY EGZAMIN MATURALNY W ROKU SZKOLNYM 015/016 FORMUŁA OD 015 ( NOWA MATURA ) FILOZOFIA POZIOM ROZSZERZONY ZASADY OCENIANIA ROZWIĄZAŃ ZADAŃ ARKUSZ MFI-R1 MAJ 016 Uwaga: akceptowane są wszystkie odpowiedzi merytorycznie

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet Śląski w Katowicach str. 1 Wydział. Kierunek i poziom studiów: teologia, jednolite magisterskie. Ks. dr Witold Kania

Uniwersytet Śląski w Katowicach str. 1 Wydział. Kierunek i poziom studiów: teologia, jednolite magisterskie. Ks. dr Witold Kania Uniwersytet Śląski w Katowicach str. 1 Kierunek i poziom studiów: teologia, jednolite magisterskie Sylabus modułu: Filozofia starożytność i średniowiecze (11-TS-14-FSS) 1. ogólne koordynator modułu rok

Bardziej szczegółowo

PERIODYZACJA FILOZOFII

PERIODYZACJA FILOZOFII PERIODYZACJA FILOZOFII Kosmocentryzm Teocentryzm Antropocentryzm Starożytność: czym jest i jak powstał świat? Średniowiecze: kim jest Bóg? Nowożytność: kim jest człowiek? Współczesność Filozofia europejska

Bardziej szczegółowo

Filozofia, ISE, Wykład V - Filozofia Eleatów.

Filozofia, ISE, Wykład V - Filozofia Eleatów. 2011-10-01 Plan wykładu 1 Filozofia Parmenidesa z Elei Ontologia Parmenidesa Epistemologiczny aspekt Parmenidejskiej filozofii 2 3 Ontologia Parmenidesa Epistemologiczny aspekt Parmenidejskiej filozofii

Bardziej szczegółowo

Filozofia, Historia, Wykład V - Filozofia Arystotelesa

Filozofia, Historia, Wykład V - Filozofia Arystotelesa Filozofia, Historia, Wykład V - Filozofia Arystotelesa 2010-10-01 Tematyka wykładu 1 Arystoteles - filozof systematyczny 2 3 4 Podział nauk Arystoteles podzielił wszystkie dyscypliny wiedzy na trzy grupy:

Bardziej szczegółowo

Wstęp 9. I. Stawiając pytania 11

Wstęp 9. I. Stawiając pytania 11 Spis treści Wstęp 9 I. Stawiając pytania 11 1. Czym jest filozofia? 13 1.1 Pojęcie filozofii 13 1.2. Filozofia a światopogląd 14 1.3. Filozofia a ideologia 15 1.4. Specyfika tekstu filozoficznego 16 2.

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie Wykaz skrótów Część I. Starożytność

Wprowadzenie Wykaz skrótów Część I. Starożytność Spis treści Wprowadzenie XI Wykaz skrótów XIII Część I. Starożytność 1 Rozdział 1. Bliski i Daleki Wschód 1 1. Homo sapiens 1 2. Mezopotamia i Egipt 2 3. Izrael 2 4. Indie 2 5. Chiny 4 6. Test 5 7. Odpowiedzi

Bardziej szczegółowo

W poszukiwaniu modelu dobrej edukacji szkoła średniowieczna Artur Górecki

W poszukiwaniu modelu dobrej edukacji szkoła średniowieczna Artur Górecki W poszukiwaniu modelu dobrej edukacji szkoła średniowieczna Artur Górecki Poszukiwania remedium na katastrofalny stan dzisiejszego systemu kształcenia, który już nie przekazuje mądrości poznania człowiek

Bardziej szczegółowo

Pojęcie bezpieczeństwa Miejsce bezpieczeństwa w hierarchii wartości Filozofia bezpieczeństwa i związane z nią dyscypliny badawcze

Pojęcie bezpieczeństwa Miejsce bezpieczeństwa w hierarchii wartości Filozofia bezpieczeństwa i związane z nią dyscypliny badawcze Elementy filozofii bezpieczeństwa. Bezpieczeństwo z perspektywy historii filozofii i filozofii polityki. Wojciech Rechlewicz Celem publikacji jest realizacja trzech zadań. Pierwszym z nich jest wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet PEF Copyright by Polskie Towarzystwo Tomasza z Akwinu 1

Uniwersytet PEF Copyright by Polskie Towarzystwo Tomasza z Akwinu 1 UNIWERSYTET (łac. universitas magistrorum et scholarium) zespół nauczających i ich słuchaczy biorących udział w określonym studium na określonym terenie; wszechstronne metodyczne uprawianie wiedzy naukowej

Bardziej szczegółowo

Czym jest zło? Materiały do lekcji z podstawowych zagadnieo z etyki

Czym jest zło? Materiały do lekcji z podstawowych zagadnieo z etyki Czym jest zło? Materiały do lekcji z podstawowych zagadnieo z etyki Rodzaje zła według Leibniza: Zło moralne grzech Czyn nieetyczny Zło Zło fizyczne cierpienie ból Zło metafizyczne niedoskonałośd Wybrakowanie

Bardziej szczegółowo

Filozofia człowieka. Fakt ludzki i jego filozoficzne interpretacje

Filozofia człowieka. Fakt ludzki i jego filozoficzne interpretacje Filozofia człowieka Fakt ludzki i jego filozoficzne interpretacje Spotkanie źródłem poznania i nauk POZNAWANIE 2 Jedność doświadczenia filozoficznego Filozofia nauką o zasadach ( principia) Do wiedzy o

Bardziej szczegółowo

Zagadnienie 2. Koncepcja wojny, koncepcja pokoju wg św. Augustyna. Wojna sprawiedliwa wg św. Tomasza z Akwinu. Wystąpienia (po min)

Zagadnienie 2. Koncepcja wojny, koncepcja pokoju wg św. Augustyna. Wojna sprawiedliwa wg św. Tomasza z Akwinu. Wystąpienia (po min) NAUKA O WOJNIE I POKOJU Program konwersatorium I rok studiów magisterskich; specjalność: bezpieczeństwo i studia strategiczne. (skrót konspektu zajęć) Prowadzący: prof. dr hab. Bolesław Balcerowicz) Wykład

Bardziej szczegółowo

4. Zagadnienie prawdy. Andrzej Wiśniewski Wstęp do filozofii Materiały do wykładu 2015/2016

4. Zagadnienie prawdy. Andrzej Wiśniewski Wstęp do filozofii Materiały do wykładu 2015/2016 4. Zagadnienie prawdy Andrzej Wiśniewski Andrzej.Wisniewski@amu.edu.pl Wstęp do filozofii Materiały do wykładu 2015/2016 Metafizyczne i epistemologiczne pojęcia prawdziwości (1) Euzebiusz jest prawdziwym

Bardziej szczegółowo

Księgarnia PWN: Władysław Tatarkiewicz - Historia estetyki. T. 1-3 SPIS TREÂCI

Księgarnia PWN: Władysław Tatarkiewicz - Historia estetyki. T. 1-3 SPIS TREÂCI Księgarnia PWN: Władysław Tatarkiewicz - Historia estetyki. T. 1-3 SPIS TREÂCI Przedmowa........................... 5 WST P............................ 9 Bibliografia ca okszta tu historii estetyki.................

Bardziej szczegółowo

Natalia Kunat "Komentarz do "Hermeneutyki" Arystotelesa", św. Tomasz z Akwinu, tł. A. P. Stefańczyk, Lublin 2013 : [recenzja]

Natalia Kunat Komentarz do Hermeneutyki Arystotelesa, św. Tomasz z Akwinu, tł. A. P. Stefańczyk, Lublin 2013 : [recenzja] Natalia Kunat "Komentarz do "Hermeneutyki" Arystotelesa", św. Tomasz z Akwinu, tł. A. P. Stefańczyk, Lublin 2013 : [recenzja] Scripta Philosophica. Zeszyty Naukowe Doktorantów Wydziału Filozofii KUL 3,

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia dla kierunku studiów Etyka prowadzonego w Instytucie Filozofii UJ. Studia pierwszego stopnia profil ogólnoakademicki

Efekty kształcenia dla kierunku studiów Etyka prowadzonego w Instytucie Filozofii UJ. Studia pierwszego stopnia profil ogólnoakademicki Efekty kształcenia dla kierunku studiów Etyka prowadzonego w Instytucie Filozofii UJ Studia pierwszego stopnia profil ogólnoakademicki Lp. K_W01 K_W02 Nazwa Wydziału: Wydział Filozoficzny Nazwa kierunku

Bardziej szczegółowo

Przewodnik. Do wykładów i egzaminu z Filozofii Człowieka. Kierunek Filozofia semestr III. opracował Artur Andrzejuk (na prawach maszynopisu)

Przewodnik. Do wykładów i egzaminu z Filozofii Człowieka. Kierunek Filozofia semestr III. opracował Artur Andrzejuk (na prawach maszynopisu) Przewodnik Do wykładów i egzaminu z Filozofii Człowieka Kierunek Filozofia semestr III opracował Artur Andrzejuk (na prawach maszynopisu) Katedra Historii Filozofii Starożytnej i Średniowiecznej Warszawa

Bardziej szczegółowo

Wstęp do logiki. Kto jasno i konsekwentnie myśli, ściśle i z ładem się wyraża,

Wstęp do logiki. Kto jasno i konsekwentnie myśli, ściśle i z ładem się wyraża, Prof. UAM, dr hab. Zbigniew Tworak Zakład Logiki i Metodologii Nauk Instytut Filozofii Wstęp do logiki Kto jasno i konsekwentnie myśli, ściśle i z ładem się wyraża, kto poprawnie wnioskuje i uzasadnia

Bardziej szczegółowo

Św. Augustyn, Wyznania, przekład Z. Kubiak, Znak, Kraków 1997

Św. Augustyn, Wyznania, przekład Z. Kubiak, Znak, Kraków 1997 Św. Augustyn, Wyznania, przekład Z. Kubiak, Znak, Kraków 1997 ks. XI 1. Wyznania nie informują Boga, o czym i tak wie, lecz są wyrazem miłości Augustyna do Boga jako Ojca. 2. Augustyn pragnie poznać Prawo

Bardziej szczegółowo

Karta opisu przedmiotu

Karta opisu przedmiotu AKADEMIA MARYNARKI WOJENNEJ W GDYNI Wydział Nauk Humanistycznych i Społecznych Karta opisu przedmiotu A. Informacje ogólne 1. Nazwa przedmiotu Podstawy filozofii. Jednostka prowadząca Instytut Pedagogiki

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Filozofia KOD WF/II/st/3

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Filozofia KOD WF/II/st/3 KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Filozofia KOD WF/II/st/3 2. KIERUNEK: Wychowanie fizyczne 3. POZIOM STUDIÓW 1 : II stopień studia stacjonarne 4. ROK/ SEMESTR STUDIÓW: I rok/i semestr 5. LICZBA PUNKTÓW

Bardziej szczegółowo

Liczba godzin Punkty ECTS Sposób zaliczenia

Liczba godzin Punkty ECTS Sposób zaliczenia Wydział: Zarządzanie i Finanse Nazwa kierunku kształcenia: Finanse i Rachunkowość Rodzaj przedmiotu: podstawowy Opiekun: prof. dr hab. Wojciech Słomski Poziom studiów (I lub II stopnia): I stopnia Tryb

Bardziej szczegółowo

Liczba godzin Punkty ECTS Sposób zaliczenia. konwersatoria 30 zaliczenie z oceną

Liczba godzin Punkty ECTS Sposób zaliczenia. konwersatoria 30 zaliczenie z oceną Wydział: Prawo i Administracja Nazwa kierunku kształcenia: Prawo Rodzaj przedmiotu: podstawowy Opiekun: prof. nadzw. dr hab. Dariusz Makiłła Poziom studiów (I lub II stopnia): Jednolite magisterskie Tryb

Bardziej szczegółowo

Kierunek i poziom studiów: teologia, jednolite magisterskie Sylabus modułu: Filozofia starożytność i średniowiecze (11-TN-14-FSS)

Kierunek i poziom studiów: teologia, jednolite magisterskie Sylabus modułu: Filozofia starożytność i średniowiecze (11-TN-14-FSS) Uniwersytet Śląski w Katowicach str. 1 Kierunek i poziom studiów: teologia, jednolite magisterskie Sylabus modułu: Filozofia starożytność i średniowiecze (11-TN-14-FSS) 1. ogólne koordynator modułu rok

Bardziej szczegółowo

PLATONIZM I NEOPLATONIZM W UJĘCIU PROFESORA GOGACZA

PLATONIZM I NEOPLATONIZM W UJĘCIU PROFESORA GOGACZA Anna Kazimierczak-Kucharska, UKSW PLATONIZM I NEOPLATONIZM W UJĘCIU PROFESORA GOGACZA Spojrzenie profesora Gogacza na tradycję platońską wydaje się być interesujące przede wszystkim ze względu na liczne

Bardziej szczegółowo

Historia filozofii starożytnej i średniowiecznej. Nazwa jednostki prowadzącej Instytut Muzykologii

Historia filozofii starożytnej i średniowiecznej. Nazwa jednostki prowadzącej Instytut Muzykologii Historia filozofii starożytnej i średniowiecznej Nazwa Wydziału Wydział Historyczny Nazwa jednostki prowadzącej Instytut Muzykologii moduł Nazwa modułu kształcenia Historia filozofii starożytnej i średniowiecznej

Bardziej szczegółowo

Przyjaźń jako relacja społeczna w filozofii Platona i Arystotelesa. Artur Andrzejuk

Przyjaźń jako relacja społeczna w filozofii Platona i Arystotelesa. Artur Andrzejuk w filozofii Platona i Arystotelesa Artur Andrzejuk Plan Greckie pojęcie przyjaźni philia. Idealistyczna koncepcja przyjaźni u Platona. Polityczna rola platońskiej przyjaźni. Arystotelesowska koncepcja

Bardziej szczegółowo

Trochę historii filozofii

Trochę historii filozofii Natura, a jej rozumienie we współczesnej nauce Janusz Mączka Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych Ośrodek Badań Interdyscyplinarnych Wydział Filozoficzny Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Malarstwa. Malarstwo. Kierunek studiów Specjalność Forma studiów

SYLABUS. Malarstwa. Malarstwo. Kierunek studiów Specjalność Forma studiów SYLABUS Nazwa przedmiotu: Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot: Katedra: Kierunek: Poziom kształcenia: Profil kształcenia: Liczba punktów ETCS za zaliczenie przedmiotu: Podstawy filozofii Wyższa Szkoła

Bardziej szczegółowo

Spór między Tomaszem z Akwinu i Janem Peckhamem o jedność formy substancjalnej w człowieku. Źródła i konsekwencje. Dawid Lipski

Spór między Tomaszem z Akwinu i Janem Peckhamem o jedność formy substancjalnej w człowieku. Źródła i konsekwencje. Dawid Lipski Spór między Tomaszem z Akwinu i Janem Peckhamem o jedność formy substancjalnej w człowieku. Źródła i konsekwencje Dawid Lipski Teza Istotą sporu o jedność czy wielość form substancjalnych, jaki zaistniał

Bardziej szczegółowo

Wybrane zagadnienia z filozofii i etyki (wybieralny) - opis przedmiotu

Wybrane zagadnienia z filozofii i etyki (wybieralny) - opis przedmiotu Wybrane zagadnienia z filozofii i etyki (wybieralny) - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Wybrane zagadnienia z filozofii i etyki (wybieralny) Kod przedmiotu 06.4-WI-ArchKP-wyb.zag.z filozofii-

Bardziej szczegółowo

I. Program studiów 6-letnich jednolitych magisterskich Kierunek: Teologia Specjalność: Kapłańska

I. Program studiów 6-letnich jednolitych magisterskich Kierunek: Teologia Specjalność: Kapłańska 1. Przedmioty obowiązkowe 1.1. Kanon studiów teologicznych I. Program studiów 6-letnich jednolitych magisterskich Kierunek: Teologia Specjalność: Kapłańska Wstęp do filozofii Z 1 Historia filozofii starożytnej

Bardziej szczegółowo

REALIZACJA ŚCIEŻKI FILOZOFICZNEJ

REALIZACJA ŚCIEŻKI FILOZOFICZNEJ II LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA WE WŁOCŁAWKU REALIZACJA ŚCIEŻKI FILOZOFICZNEJ Koordynator ścieżki ks. mgr Maciej Korczyński Szczegółowe cele kształcenia i wychowania dla ścieżki filozoficznej

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do logiki Zdania, cz. III Język Klasycznego Rachunku Predykatów

Wprowadzenie do logiki Zdania, cz. III Język Klasycznego Rachunku Predykatów Wprowadzenie do logiki Zdania, cz. III Język Klasycznego Rachunku Predykatów Mariusz Urbański Instytut Psychologii UAM Mariusz.Urbanski@amu.edu.pl Plan na pytanie o odniesienie przedmiotowe zdań odpowiedź

Bardziej szczegółowo

Wokó katolickiej myêli politycznej. Darmowy fragment

Wokó katolickiej myêli politycznej. Darmowy fragment Wokó katolickiej myêli politycznej Wokó katolickiej myêli politycznej Bogdan Szlachta Wydawnictwo WAM Kraków 2008 Wokół katolickiej myśli politycznej Wydawnictwo WAM, 2007 Redakcja Dariusz Godoś Projekt

Bardziej szczegółowo

Wstęp. Cele kształcenia

Wstęp. Cele kształcenia Paweł Kołodziński Etyka Wstęp Przedmiot etyka jest nieobowiązkowy. Można go wybrać zarówno zamiast religii, jak i równolegle z religią (patrz Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 kwietnia

Bardziej szczegółowo

Główne epoki w historii myśli ekonomicznej

Główne epoki w historii myśli ekonomicznej Główne epoki w historii myśli ekonomicznej Ekonomia przedklasyczna (VIII w. p.n.e. 1776) Ekonomia klasyczna (1776-ok. 1870) Ekonomia neoklasyczna (ok. 1870-ok. 1930) Ekonomia współczesna (od ok. 1930 do

Bardziej szczegółowo

O argumentach sceptyckich w filozofii

O argumentach sceptyckich w filozofii O argumentach sceptyckich w filozofii - Czy cokolwiek można wiedzieć na pewno? - Czy cokolwiek można stwierdzić na pewno? Co myśli i czyni prawdziwy SCEPTYK? poddaje w wątpliwość wszelkie metody zdobywania

Bardziej szczegółowo

Historia doktryn etycznych - opis przedmiotu

Historia doktryn etycznych - opis przedmiotu Historia doktryn etycznych - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Historia doktryn etycznych Kod przedmiotu 08.1-WH-F-HDE-2-S16 Wydział Kierunek Wydział Humanistyczny Filozofia Profil ogólnoakademicki

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 2. Kod przedmiotu: SOCJOLOGICZNEJ I MYŚLI SPOŁECZNEJ

KARTA PRZEDMIOTU. 2. Kod przedmiotu: SOCJOLOGICZNEJ I MYŚLI SPOŁECZNEJ (pieczęć wydziału) KARTA PRZEDMIOTU Z1-PU7 WYDANIE N1 Strona 1 z 5 1. Nazwa przedmiotu: HISTORIA MYŚLI 2. Kod przedmiotu: SOCJOLOGICZNEJ I MYŚLI SPOŁECZNEJ ROZ-S4-10 3. Karta przedmiotu ważna od roku akademickiego:

Bardziej szczegółowo

J. M. Spychały, dostosowując go do lekcji w klasach młodszych szkoły podstawowej.

J. M. Spychały, dostosowując go do lekcji w klasach młodszych szkoły podstawowej. Do wykorzystania klocków Lego na lekcjach etyki zainspirował mnie projekt Jarosława Marka Spychały Lego-logos, o którym dowiedziałam się podczas zajęć z metodyki filozofii, a potem z Internetu. Nie brałam

Bardziej szczegółowo

Historia filozofii. Skrypt dla studentów pedagogiki. Adam K. Gogacz

Historia filozofii. Skrypt dla studentów pedagogiki. Adam K. Gogacz Historia filozofii Skrypt dla studentów pedagogiki Adam K. Gogacz Spis treści 1. Czym jest filozofia?... 3 2. Klasyczna filozofia grecka... 6 3. Filozofia średniowieczna... 22 4. Renesans... 30 5. Filozofia

Bardziej szczegółowo

Wykład II: Filozofia Mateusza z Krakowa Początki Renesansu w Polsce

Wykład II: Filozofia Mateusza z Krakowa Początki Renesansu w Polsce Wykład II: Filozofia Mateusza z Krakowa Początki Renesansu w Polsce Dwie podstawowe interpretacje epoki Renesansu Jako spójny okres w historii cywilizacji Renesans postrzegany jest tylko przez niektórych

Bardziej szczegółowo

Odwaga religii wobec pokory filozofii. Przyczynek do relacji między religią a dziejowymi przemianami w filozofii

Odwaga religii wobec pokory filozofii. Przyczynek do relacji między religią a dziejowymi przemianami w filozofii Maciej Woźniczka Odwaga religii wobec pokory filozofii. Przyczynek do relacji między religią a dziejowymi przemianami w filozofii Jedna z głównych trudności w interpretacji tekstu religijnego (teologicznego)

Bardziej szczegółowo

Teoria potencjalności (capabilities approach)

Teoria potencjalności (capabilities approach) Teoria potencjalności (capabilities approach) 1987-1993: współpraca z Amartyą Senem w WIDER w Helsinkach Zdolności wewnętrzne własności człowieka, które przy odpowiednim jego funkcjonowaniu w ramach właściwych

Bardziej szczegółowo

Nauka & Wiara. DSW Wrocław 27 kwietnia 2013

Nauka & Wiara. DSW Wrocław 27 kwietnia 2013 Nauka & Wiara DSW Wrocław 27 kwietnia 2013 Nauka & Wiara c, TM, All rights (lefts) reserved, etc... DSW Wrocław 27 kwietnia 2013 Bohaterowie dramatu Bohaterowie dramatu Wiara Nauka Bohaterowie dramatu

Bardziej szczegółowo

Filozofia, Historia, Wykład IV - Platońska teoria idei

Filozofia, Historia, Wykład IV - Platońska teoria idei Filozofia, Historia, Wykład IV - Platońska teoria idei 2010-10-01 Tematyka wykładu 1 Metafora jaskini 2 Świat materialny - świat pozoru Świat idei - świat prawdziwy Relacja między światem idei i światem

Bardziej szczegółowo

Teologia naturalna PEF Copyright by Polskie Towarzystwo Tomasza z Akwinu 1

Teologia naturalna PEF Copyright by Polskie Towarzystwo Tomasza z Akwinu 1 TEOLOGIA NATURALNA (gr., łac. theologia naturalis) filozoficzna wiedza o istnieniu i naturze Boga, zależna od przyjmowanej koncepcji filozofii. W dziejach historii filozofii obok nazwy t. n., odróżnionej

Bardziej szczegółowo

Filozofia, ISE, Wykład VII - Platońska teoria idei cz. 2.

Filozofia, ISE, Wykład VII - Platońska teoria idei cz. 2. Filozofia, ISE, Wykład VII - Platońska teoria idei cz. 2. Artur Machlarz 2011-10-01 Plan wykładu 1 Czym według Platona jest wiedza prawdziwa i jak ją osiągnąć? 2 3 Protagoras - człowiek jest miarą wszechrzeczy...

Bardziej szczegółowo

Zawartość problemowa traktatu św. Tomasza De unione verbi incarnati.

Zawartość problemowa traktatu św. Tomasza De unione verbi incarnati. Zawartość problemowa traktatu św. Tomasza De unione verbi incarnati. Ze względu na charakter niniejszego wystąpienia, zmuszony byłem dokonać wyboru tematów, które z jednej strony przybliżą zagadnienia

Bardziej szczegółowo

Egzamin maturalny na poziomie. i właściwie je uzasadnić?

Egzamin maturalny na poziomie. i właściwie je uzasadnić? Egzamin maturalny na poziomie podstawowym. Jak sformułować stanowisko i właściwie je uzasadnić? PODSTAWOWE INFORMACJE Rozprawka na poziomie podstawowym jest formą wypowiedzi pisemnej na podany temat, która

Bardziej szczegółowo

DOWODY ISTNIENIA BOGA Argumenty za istnieniem Boga

DOWODY ISTNIENIA BOGA Argumenty za istnieniem Boga Wykład DOWODY ISTNIENIA BOGA Argumenty za istnieniem Boga Dowody na istnienie Boga są to, jak się je współcześnie określa, argumenty za istnieniem Boga, gdyż za dowody w sensie logicznym (i matematycznym)

Bardziej szczegółowo

Filozofowie na Polskim Uniwersytecie na Obczyźnie ARTUR ANDRZEJUK

Filozofowie na Polskim Uniwersytecie na Obczyźnie ARTUR ANDRZEJUK Polski Uniwersytet na Obczyźnie Filozofowie na Polskim Uniwersytecie na Obczyźnie ARTUR ANDRZEJUK Brano pod uwagę następujące kryteria: Publikacje z filozofii Nauczanie filozofii Założenia Artur Andrzejuk

Bardziej szczegółowo

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. Wczesna ekonomia przedklasyczna

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. Wczesna ekonomia przedklasyczna Historia ekonomii Mgr Robert Mróz Wczesna ekonomia przedklasyczna 11.10.2016 Główne epoki Ekonomia przedklasyczna (VIII w. p.n.e. - 1776) Wczesna ekonomia przedklasyczna (do ok. 1500 r.) Późna ekonomia

Bardziej szczegółowo

Weronika Łabaj. Geometria Bolyaia-Łobaczewskiego

Weronika Łabaj. Geometria Bolyaia-Łobaczewskiego Weronika Łabaj Geometria Bolyaia-Łobaczewskiego Tematem mojej pracy jest geometria hiperboliczna, od nazwisk jej twórców nazywana też geometrią Bolyaia-Łobaczewskiego. Mimo, że odkryto ją dopiero w XIX

Bardziej szczegółowo

Filozofia Bezpieczeństwa

Filozofia Bezpieczeństwa Wyższa Szkoła Gospodarki Euroregionalnej im. Alcide De Gasperi w Józefowie Witold Pokruszyński Filozofia Bezpieczeństwa Józefów 2013 WSGE 1 Recenzja prof. zw. dr hab. Tadeusz Jemioło prof. zw. dr hab.

Bardziej szczegółowo

O szkole dawnej i współczesnej ewolucja instytucji szkolnej od starożytności do dnia dzisiejszego.

O szkole dawnej i współczesnej ewolucja instytucji szkolnej od starożytności do dnia dzisiejszego. Katarzyna Dormus O szkole dawnej i współczesnej ewolucja instytucji szkolnej od starożytności do dnia dzisiejszego. Początków szkoły ani daty jej powstania nie sposób ustalić. Są one bardzo odległe. Wszędzie

Bardziej szczegółowo

Filozofia, Pedagogika, Wykład III - Filozofia archaiczna

Filozofia, Pedagogika, Wykład III - Filozofia archaiczna Filozofia, Pedagogika, Wykład III - Filozofia archaiczna 2009-09-04 Plan wykładu 1 Jońska filozofia przyrody - wprowadzenie 2 3 Jońska filozofia przyrody - problematyka Centralna problematyka filozofii

Bardziej szczegółowo

Logika i semiotyka. Znak jest Triadą... Wykład III: (Charles Sanders Peirce)

Logika i semiotyka. Znak jest Triadą... Wykład III: (Charles Sanders Peirce) Logika i semiotyka Wykład III: Znak jest Triadą... (Charles Sanders Peirce) Charles Sanders Peirce *1839, 1914 twórca pragmaty(cy)zmu i semiotyki inspiracje: Kant, Th. Reid krytyczna filozofia zdrowego

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wstęp 3.

SPIS TREŚCI. Wstęp 3. SPIS TREŚCI Wstęp 3 I. ROZWAŻANIA WSTĘPNE 23 1. Luteranizm i jego znaczenie dla filozofii 23 1.1. Główne założenia doktrynalne luteranizmu 24 1.2. Luter i filozofia 33 2. Reakcja na Reformację - racjonalizacje

Bardziej szczegółowo

Etyka filozoficzna. Wymiar godzin: 30 godzin (stacjonarne i niestacjonarne)

Etyka filozoficzna. Wymiar godzin: 30 godzin (stacjonarne i niestacjonarne) Etyka filozoficzna Tryb studiów: stacjonarne i niestacjonarne. Wszystkie treści programowe przewidziane dla studiów stacjonarnych są realizowane na studiach niestacjonarnych. Wymiar godzin: 30 godzin (stacjonarne

Bardziej szczegółowo

Karta opisu przedmiotu

Karta opisu przedmiotu AKADEMIA MARYNARKI WOJENNEJ W GDYNI Wydział Nauk Humanistycznych i Społecznych Karta opisu przedmiotu A. Informacje ogólne 1. Nazwa przedmiotu Filozofia polityki. Jednostka prowadząca Instytut Stosunków

Bardziej szczegółowo

Renesans. Spis treści

Renesans. Spis treści Spis treści Rozdział 1) Renesans...3 Rozdział 2) Nazwa...5 Podrozdział 2.1) Ramy czasowe i periodyzacja...5 Podrozdział 2.2) Kontekst historyczno-kulturowy...5 Strona nr 2 z 6 Rozdział 1) Renesans Odrodzenie,

Bardziej szczegółowo

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW FILOZOFIA. I. Umiejscowienie kierunku w obszarze/obszarach kształcenia wraz z uzasadnieniem:

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW FILOZOFIA. I. Umiejscowienie kierunku w obszarze/obszarach kształcenia wraz z uzasadnieniem: Załącznik nr 1 do uchwały nr 445/06/2012 Senatu UR z dnia 21 czerwca 2012 roku EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW FILOZOFIA poziom kształcenia profil kształcenia tytuł zawodowy absolwenta I stopień

Bardziej szczegółowo

Bartosz Brożek, Adam Olszewski Kilka uwag o kryterium Quine a. Filozofia Nauki 18/1, 5-15

Bartosz Brożek, Adam Olszewski Kilka uwag o kryterium Quine a. Filozofia Nauki 18/1, 5-15 Bartosz Brożek, Adam Olszewski Kilka uwag o kryterium Quine a Filozofia Nauki 18/1, 5-15 2010 Filozofia Nauki Rok XVIII, 2010, Nr 1(69) Bartosz Brożek Adam Olszewski Kilka uwag o kryterium Quine a W eseju

Bardziej szczegółowo

Dowody na istnienie Boga

Dowody na istnienie Boga Filozofia Publiczna i Edukacja Demokratyczna Tom I 2012 Numer 1 s. 127-132 filozofiapubliczna.amu.edu.pl ISSN 2299-1875 by Filozofia Publiczna i Edukacja Demokratyczna & Author Dowody na istnienie Boga

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wartości w wychowaniu

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wartości w wychowaniu Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Wartości w wychowaniu prof. Ewa Chmielecka Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 20 października 2009 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTETDZIECIECY.PL O czym

Bardziej szczegółowo

Liczba godzin/zjazd: 2W, 1S

Liczba godzin/zjazd: 2W, 1S Nazwa przedmiotu: Kierunek: Rodzaj przedmiotu: Ogólny nietechniczny do wyboru Rodzaj zajęć: Wyk., Sem. FILOZOFIA, PHILOSOPHY Inżynieria Materiałowa Poziom studiów: forma studiów: Studia I stopnia studia

Bardziej szczegółowo