Wpływ substancji psychoaktywnych na zdrowie kobiety i płodu

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Wpływ substancji psychoaktywnych na zdrowie kobiety i płodu"

Transkrypt

1 Wpływ substancji psychoaktywnych na zdrowie kobiety i płodu

2 Literatura Alkohol a zdrowie, Kobiety i alkohol, PARPA, Warszawa Alkohol a zdrowie, Pacjenci z problemami alkoholowymi w podstawowej opiece zdrowotnej, PARPA, Warszawa Alkohol a zdrowie, IX Raport Specjalny dla Kongresu USA, PARPA, Warszawa P. Anderson, B. Baumberg, Alkohol w Europie. Raport z perspektywy zdrowia publicznego, PARPAMEDIA, Warszawa J. Fudała, Jak pomagać osobom pijącym alkohol ryzykownie i szkodliwie, PARPAMEDIA, Warszawa B. Habrat, Organizm w niebezpieczeństwie, PARPA, Warszawa B. Woronowicz, Uzależnienia, PARPAMEDIA, Warszawa 2009

3 Ważne pojęcia Ryzykowne picie alkoholu to spożycie nadmiernych ilości alkoholu (jednorazowo i łącznie w określonym czasie) nie pociągające za sobą aktualnie negatywnych konsekwencji, przy czym można oczekiwać, że konsekwencje te pojawią się, o ile obecny model picia alkoholu nie zostanie zmieniony. Picie szkodliwe to taki wzorzec picia, który już powoduje szkody zdrowotne, fizyczne bądź psychiczne; ale również psychologiczne i społeczne, przy czym nie występuje uzależnienie od alkoholu. Zespół uzależnienia od substancji psychoaktywnych to złożone zjawisko fizjologiczne, behawioralne i poznawcze, w którym ich zażywanie przyjmuje pierwszeństwo nad innymi zachowaniami. Uzależnienie rozpoznajemy na podstawie objawów. Okazjonalne upijanie się, ang. binge drinking, to spożycie co najmniej 60g alkoholu przy jednej okazji dla mężczyzn i 40g dla kobiet

4 Dane statystyczne 16% dorosłych Polaków spożywa alkohol w sposób ryzykowny (rocznie powyżej 10 litrów czystego alkoholu w przypadku mężczyzn i 7,5 litra w przypadku kobiet). W ostatnich latach wzrasta odsetek kobiet i mężczyzn pijących w ten sposób. Szacuje się, że w Europie ok. 3% dorosłych (ok. 5% mężczyzn i 1% kobiet) to osoby uzależnione od alkoholu. Grupa uzależnionych w Polsce to ok. 860 tys. osób (w tym ok. 707 tys. to mężczyźni i ok. 153 tys. to kobiety). Pijący ryzykownie i szkodliwie to ok. 2 3 mln! Ok % kobiet nie przestaje spożywać alkoholu w trakcie ciąży, a część z nich pije więcej, niż jest to wskazane dla zdrowia ich i dziecka. Do tych liczb należy dodać jeszcze osoby (dzieci i dorosłych), które cierpią z powodu picia swoich bliskich. Szacuje się, że jest ich w Polsce ok. 3-4 mln.

5 Straty Wiele z tych osób korzysta z pomocy służby zdrowia, ale ich leczenie będzie często nieskuteczne: bądź to ze względu na kontynuowanie picia, pomimo zażywania przepisanych leków (zażywający lub pijący), bądź ze względu na trwanie w sytuacji permanentnie stresogennej (członkowie rodzin z problemem alkoholowym lub narkotykowym) Szkody związane z piciem alkoholu szacuje się na 125 miliardów euro. Koszty leczenia chorób związanych z alkoholem wynoszą w Europie ok. 17 mld euro, a na leczenie i profilaktykę wydaje się ok. 5 mld euro.

6 Badania picia alkoholu w grupie kobiet Do lat 70-tych kobiety były wyłączone z badań nad alkoholem i innymi substancjami psychoaktywnymi epidemiologicznych, klinicznych i doświadczalnych, a jeśli już brały w nich udział, uwaga badaczy koncentrowała się głównie na mężczyznach. ALE: Biomedyczne i inne następstwa zażywania środków psychoaktywnych przez kobiety są większe nawet wtedy, gdy np. wypijają one taką samą dawkę alkoholu, co mężczyźni. Czy zatem płeć i role z nią związane są istotnym czynnikiem i istotną zmienną różnicującą i wyjaśniającą zjawisko nadużywania substancji psychoaktywnych i uzależnienia? Z czego wynikają różnice w zażywaniu substancji w grupie kobiet?

7 Zażywanie substancji psychoaktywnych przez kobiety W każdej ze zbadanych kultur mężczyźni korzystają z wszelkiego rodzaju substancji uzależniających częściej niż kobiety i znacznie częściej przejawiają zachowania ryzykowne będąc pod ich wpływem. Ale np. w grupie pacjentek zgłaszających się na terapię problemy związane z używaniem narkotyków częściej rozpoznawano w grupie kobiet, a rozpoznań problemów zależnych jednocześnie od alkoholu i narkotyków było tyle samo u kobiet i mężczyzn. Najczęściej problem alkoholowy mają kobiety w grupie wiekowej lat (wyraźny wzrost spożycia alkoholu w ostatnich latach). Łączą one często alkohol z narkotykami oraz wykazują tendencję do okazjonalnego picia dużych ilości alkoholu, co pociąga za sobą szkody zdrowotne, psychiczne i społeczne. Pod koniec 3 i 4 dekady życia piją częściej niewielkie lub umiarkowane ilości alkoholu i łączą picie z lekami uspokajającymi (zmiana wzorca picia).

8 Czynniki ryzyka w grupie kobiet Picie alkoholu i zażywanie innych substancji psychoaktywnych u kobiet ma częściej niż w grupie mężczyzn podłoże społeczne, np. zażywanie substancji przez partnera. Ponadto zażywanie substancji w grupie kobiet koreluje z takimi zjawiskami jak: Wykorzystywanie seksualne w dzieciństwie, Przemoc w małżeństwie, Zaburzenia lękowe i depresje (w grupie mężczyzn częściej zaburzenia osobowości typu antyspołecznego) Pozostawanie bez pracy pomimo chęci jej podjęcia, Pozostawanie w związku, w którym są konflikty, Bezdzietność pomimo chęci posiadania dzieci Ostatnie 3 zmienne korelują z piciem kobiet znacznie bardziej niż w grupie mężczyzn.

9 Nie istnieje próg nieszkodliwego spożywania alkoholu i innych substancji psychoaktywnych. Ryzyko szkód zdrowotnych pojawia się już wtedy, gdy kobieta wypija dziennie więcej niż dwie standardowe porcje alkoholu (czyli 1 półlitrowe piwo, kieliszek wina o pojemności 200ml, czy 60ml wódki). Trzy standardowe porcje alkoholu dziennie powodują u kobiet zaburzenia zdrowia, które występują u mężczyzn pijących więcej niż dziewięć porcji czystego alkoholu dziennie.

10 Różnice międzypłciowe a alkohol Różne poglądy w temacie zmniejszania się różnicy między płciami w spożyciu substancji psychoaktywnych, ale różnica w częstotliwości osiągania stanu upojenia alkoholowego i zażywania narkotyków przez mężczyzn i kobiety jest najmniejsza wśród młodych dorosłych. Prognozuje się dla Europy wzrost tej zbieżności i ma to związek z: - coraz bardziej liberalnym podejściem do picia alkoholu, - rosnącą niezależnością kobiet i - tendencją do coraz późniejszego zakładania rodziny. Największy wzrost osób pijących w sposób ryzykowny odnotowano wśród kobiet w wieku lat. Co dziesiąta kobieta w tej grupie wiekowej pije alkohol w sposób obarczony ryzykiem negatywnych konsekwencji zdrowotnych, psychologicznych i społecznych.

11 Alkohol to substancja toksyczna, której spożywanie wiąże się z ponad 66 rodzajami zaburzeń krótko - i długofalowych. Ryzyko wielu chorób wzrasta wraz ze zwiększeniem się ilości wypijanego alkoholu i zażywanych narkotyków. Zjawisko politoksykomanii (np. związek picia z paleniem tytoniu, picia z zażywaniem leków itp.) Szacuje się, że alkohol jest odpowiedzialny za: 12% przedwczesnych zgonów i niesprawności u mężczyzn 2% przedwczesnych zgonów i niesprawności u kobiet

12 Najważniejsze czynniki ryzyka pogorszonego zdrowia i przedwczesnego zgonu w Europie Czynniki zawodowe Narkotyki Niskie spożycie owoców i warzyw Brak aktywności fizycznej Hipercholesterolemia Nadwaga Nadużywanie alkoholu Nadciśnienie tętnicze Palenie papierosów 0% 2% 4% 6% 8% 10% 12% Zachorowalność

13 Picie alkoholu przez kobiety WHO ustaliło inne limity picia alkoholu dla kobiet jak i dla mężczyzn. Blisko 80% kobiet spożywa alkohol. Kobiety piją średnio znacznie mniej alkoholu niż mężczyźni i znacznie rzadziej doświadczają konsekwencji z tego powodu. Całkowite spożycie alkoholu przez mężczyzn jest 2-3 razy większe niż w grupie kobiet. Jednak alkohol działa bardziej toksycznie na organizmy kobiet niż mężczyzn, ponieważ: mają one więcej tkanki tłuszczowej i mniej wody; ta sama ilość alkoholu zostaje rozpuszczona w mniejszej ilości wody, mają w żołądku znacznie mniej niż mężczyźni enzymów odpowiedzialnych za metabolizowanie alkoholu, mają więcej estrogenów, które sprzyjają intensywniejszemu wchłanianiu alkoholu.

14 Organizm kobiety a skutki picia Organizm kobiety wykazuje mniejszą zdolność do obrony przed szkodliwym działaniem alkoholu, ponieważ: Kobiety słabiej metabolizują alkohol w żołądku, większa jego ilość dociera do wątroby i niszczy ją. Ryzyko marskości wątroby jest u nich większe niezależnie od ilości spożywanego alkoholu. Alkohol powoduje u kobiet silniejsze dysfunkcje mózgu oraz upośledzenie funkcji poznawczych większe niż w grupie nadużywających alkohol mężczyzn. Picie alkoholu zwiększa u kobiet predyspozycję do ostrych form osteoporozy i częstszych złamań kości. Alkohol podwyższa ciśnienie krwi i zwiększa ryzyko nadciśnienia tętniczego proporcjonalnie do spożywanej dawki. Do 20% przypadków udaru mózgu wśród osób poniżej 40 roku życia wiąże się z alkoholem.

15 Skutki zażywania substancji psychoaktywnych Ryzykowne zażywanie substancji psychoaktywnych przez kobiety może być przyczyną występowania zaburzeń nastroju, zwłaszcza o charakterze lękowym i depresyjnym. Zwiększone ryzyko samobójstw w grupie kobiet uzależnionych (40% do 8% w grupie kontrolnej) Alkohol jest czynnikiem rakotwórczym, a jego działanie zwiększa ryzyko raka jamy ustnej, przełyku, tchawicy, wątroby, piersi, żołądka, jelita grubego, odbytu, a także podnosi ryzyko raka piersi. W grupie abstynentek ryzyko raka piersi wynosi 88 na 1000, a w grupie pijących co najmniej 6 drinków dziennie 133 na 1000.

16 Zapadalność Ryzyko raka piersi u kobiet Liczba porcji standardowych Źródło: Grupa Współpracy w Zakresie Czynników Hormonalnych w Raku Piersi (2002) Skumulowana zapadalność na raka piersi na 1000 kobiet w wieku do 80 r.ż. w zależności od liczby porcji alkoholu dziennie

17 Wszystkie substancje odurzające (np. alkohol, marihuana, kokaina, opioidy) wpływają na układ rozrodczy w postaci zaburzenia funkcjonowania gonad i upośledzenia płodności. Powodują one u kobiet: brak lub przedwczesny zanik miesiączki, brak owulacji, zaburzeniu fazy lutealnej cyklu (od owulacji do krwawienia), podwyższony poziom prolaktyny i innych hormonów, a w konsekwencji zaburzenia cyklu menstruacyjnego, samoistne poronienia. Każda ilość substancji psychoaktywnych zażywanych w ciąży działa toksycznie na płód, powodując zwiększone ryzyko śmierci wewnątrzłonowej, martwego porodu lub też nagłej śmierci łóżeczkowej.

18 Życie płodowe dzieci jest średnio o tydzień krótsze niż dzieci nie narażanych na kontakt z takimi substancjami i prawie 20% rodzi się przed 37 tygodniem ciąży. Skutkiem picia w trakcie ciąży mogą być zaburzenia opisywane jako FASD lub też jako FAS (Fetal Alkohol Syndrom/Płodowy Zespół Alkoholowy). Szkodzą nawet małe dawki alkoholu, szczególnie w pierwszym trymestrze ciąży.

19 Zażywanie substancji psychoaktywnych wpływa w grupie kobiet na większą przestępczość, wykroczenia związane z prowadzeniem pojazdów, powoduje większe natężenie zachowań ryzykownych, w tym seksualnych, co pociąga za sobą zagrożenie przemocą seksualną, zakażeniami czy niechcianą ciążą. Kobiety nadmiernie pijące są częściej niż pijący nadmiernie mężczyźni ofiarami: wypadków, urazów, przemocy fizycznej, gwałtów i nadużyć seksualnych. Kobiety powinny szczególnie ostrożnie postępować z substancjami psychoaktywnymi. Młode kobiety doganiając mężczyzn w zażywaniu substancji narażają się na nieporównywalnie większe ryzyko poważnych szkód zdrowotnych, psychologicznych i społecznych.

Sprawdź, czy Twoje picie jest bezpieczne zrób test AUDIT

Sprawdź, czy Twoje picie jest bezpieczne zrób test AUDIT Sprawdź, czy Twoje picie jest bezpieczne zrób test AUDIT TEST AUDIT Test Rozpoznawania Zaburzeń Związanych z Piciem Alkoholu. Test rekomendowany przez WHO 38. Przeczytaj dokładnie kolejne pytania. Zastanów

Bardziej szczegółowo

266 milionów dorosłych Europejczyków pije średnio dziennie alkohol w ilości nieprzekraczającej 20g (kobiety) lub 40g (mężczyźni), Ponad 58 milionów

266 milionów dorosłych Europejczyków pije średnio dziennie alkohol w ilości nieprzekraczającej 20g (kobiety) lub 40g (mężczyźni), Ponad 58 milionów 266 milionów dorosłych Europejczyków pije średnio dziennie alkohol w ilości nieprzekraczającej 20g (kobiety) lub 40g (mężczyźni), Ponad 58 milionów dorosłych (15 %) przekracza ten poziom; 20 milionów (6

Bardziej szczegółowo

Porcja standardowa alkoholu

Porcja standardowa alkoholu Porcja standardowa alkoholu Porcja standardowa to 10 gramów czystego alkoholu etylowego czyli: 200 ml piwa o zaw.alk. 5% 100 ml wina o zaw.alk. 10% 25 ml wódki o zaw.alk. 40% Czas usuwania z organizmu

Bardziej szczegółowo

Wpływ alkoholu na ryzyko rozwoju nowotworów złośliwych

Wpływ alkoholu na ryzyko rozwoju nowotworów złośliwych Wpływ alkoholu na ryzyko rozwoju nowotworów złośliwych Badania epidemiologiczne i eksperymentalne nie budzą wątpliwości spożywanie alkoholu zwiększa ryzyko rozwoju wielu nowotworów złośliwych, zwłaszcza

Bardziej szczegółowo

Poniżej kilka informacji z materiałów PARPA: Aktualności - Urząd Miasta Częstochowy Oficjalny portal miejski. 7 stycznia 2010

Poniżej kilka informacji z materiałów PARPA: Aktualności - Urząd Miasta Częstochowy Oficjalny portal miejski. 7 stycznia 2010 7 stycznia 2010 SPRAWDŹ, CZY TWOJE PICIE JEST BEZPIECZNE Celem kampanii było ograniczenie liczby osób pijących szkodliwie i ryzykownie oraz przekazanie wiedzy na temat szkód zdrowotnych i społecznych,

Bardziej szczegółowo

Zachowania zdrowotne kobiet w ciąży Picie alkoholu

Zachowania zdrowotne kobiet w ciąży Picie alkoholu Zachowania zdrowotne kobiet w ciąży Picie alkoholu prof. dr hab. Marcin Wojnar mgr Marek Fudała, Krzysztof Brzózka Katedra i Klinika Psychiatryczna, Warszawski Uniwersytet Medyczny Państwowa Agencja Rozwiązywania

Bardziej szczegółowo

,,BĄDŹ CZUJNY, NIE ULEGAJ NAŁOGOM

,,BĄDŹ CZUJNY, NIE ULEGAJ NAŁOGOM ,,BĄDŹ CZUJNY, NIE ULEGAJ NAŁOGOM UZALEŻNIENIE UZALEŻNIENIE TO NABYTA SILNA POTRZEBA WYKONYWANIA JAKIEJŚ CZYNNOŚCI LUB ZAŻYWANIA JAKIEJŚ SUBSTANCJI. WSPÓŁCZESNA PSYCHOLOGIA TRAKTUJE POJĘCIE UZALEŻNIENIA

Bardziej szczegółowo

Europejski Tydzień Walki z Rakiem

Europejski Tydzień Walki z Rakiem 1 Europejski Tydzień Walki z Rakiem 25-31 maj 2014 (http://www.kodekswalkizrakiem.pl/kodeks/) Od 25 do 31 maja obchodzimy Europejski Tydzień Walki z Rakiem. Jego celem jest edukacja społeczeństwa w zakresie

Bardziej szczegółowo

Zachowania zdrowotne kobiet w ciąży w 2009 i 2012 roku Przedstawione poniżej wyniki badań opracowano na podstawie: Zachowania zdrowotne kobiet w ciąży. Ekspertyza oparta na wynikach ogólnopolskich badań

Bardziej szczegółowo

Zachowania zdrowotne kobiet w ciąży w 2009 i 2012 roku

Zachowania zdrowotne kobiet w ciąży w 2009 i 2012 roku Zachowania zdrowotne kobiet w ciąży w 2009 i 2012 roku Przedstawione poniżej wyniki badań opracowano na podstawie: Zachowania zdrowotne kobiet w ciąży. Ekspertyza oparta na wynikach ogólnopolskich badań

Bardziej szczegółowo

Problem uzależnień w kontekście domów pomocy społecznej

Problem uzależnień w kontekście domów pomocy społecznej Problem uzależnień w kontekście domów pomocy społecznej Jadwiga Fudała PARPA www.parpa.pl 1 Problemy wynikające ze spożywania alkoholu przez mieszkańców DPS zdrowotne (w tym zdrowotne konsekwencje spożywania

Bardziej szczegółowo

ZMIANY W ORGANIZMIE SPOWODOWANE PICIEM ALKOHOLU

ZMIANY W ORGANIZMIE SPOWODOWANE PICIEM ALKOHOLU ZMIANY W ORGANIZMIE SPOWODOWANE PICIEM ALKOHOLU ( na podstawie artykułu zamieszczonego na portalu internetowym www.wp.pl zebrał i opracował administrator strony www.atol.org.pl ) Przewlekłe nadużywanie

Bardziej szczegółowo

Podział alkoholi ze względu na ich skład chemiczny i szkodliwość dla zdrowia

Podział alkoholi ze względu na ich skład chemiczny i szkodliwość dla zdrowia Podział alkoholi ze względu na ich skład chemiczny i szkodliwość dla zdrowia 2 Alkohol metylowy (metanol) Trucizna Alkohol etylowy uzyskiwany drogą syntezy chemicznej (etanol) Trucizna Alkohol etylowy

Bardziej szczegółowo

PATOLOGIE SPOŁECZNE ALKOHOLIZM, NIKOTYNIZM, NARKOMANIA. OPRACOWANIE: Karolina Gajdosz Agnieszka Wańczyk

PATOLOGIE SPOŁECZNE ALKOHOLIZM, NIKOTYNIZM, NARKOMANIA. OPRACOWANIE: Karolina Gajdosz Agnieszka Wańczyk PATOLOGIE SPOŁECZNE ALKOHOLIZM, NIKOTYNIZM, NARKOMANIA OPRACOWANIE: Karolina Gajdosz Agnieszka Wańczyk ALKOHOLIZM Alkoholizm - nazywany jest również zespołem uzależnienia od alkoholu, chorobą alkoholową

Bardziej szczegółowo

Profilaktyka uzależnień?

Profilaktyka uzależnień? Instytut Psychiatrii i Neurologii w Warszawie Krzysztof Ostaszewski Profilaktyka uzależnień? Co to jest profilaktyka? Profilaktyka to zapobieganie problemom zanim one wystąpią Dlatego, profilaktyka ma

Bardziej szczegółowo

WYKŁAD 3 Agnieszka Zembroń-Łacny, Anna Kasperska

WYKŁAD 3 Agnieszka Zembroń-Łacny, Anna Kasperska WYKŁAD 3 Agnieszka Zembroń-Łacny, Anna Kasperska Narodowego Programu Zdrowia na lata 2007-2015: zjednoczenie wysiłków społeczeństwa i administracji publicznej prowadzące do zmniejszenia nierówności i poprawy

Bardziej szczegółowo

GMINNY PROGRAM PROFILAKTYKI I ROZWIĄZYWANIA PROBLEMÓW ALKOHOLOWYCH ORAZ PRZECIWDZIAŁANIA NARKOMANII NA ROK 2014

GMINNY PROGRAM PROFILAKTYKI I ROZWIĄZYWANIA PROBLEMÓW ALKOHOLOWYCH ORAZ PRZECIWDZIAŁANIA NARKOMANII NA ROK 2014 Załącznik do Uchwały Nr XXVIII.316.2013 Rady Miejskiej w Białej z dnia 30 grudnia 2013r. GMINNY PROGRAM PROFILAKTYKI I ROZWIĄZYWANIA PROBLEMÓW ALKOHOLOWYCH ORAZ PRZECIWDZIAŁANIA NARKOMANII NA ROK 2014

Bardziej szczegółowo

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH DZIENNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH DZIENNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Projekt z dnia 28.11.2014 r. Załącznik nr 5 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH DZIENNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Lp. Profil lub rodzaj komórki organizacyjnej

Bardziej szczegółowo

Autodiagnoza. Jak ocenić swoje picie?

Autodiagnoza. Jak ocenić swoje picie? Autodiagnoza Jak ocenić swoje picie? Spożycie opisywać można w gramach wypitego lub też posługując się miarą porcji standardowej. Przyjmuje się, że w Europie porcja taka zawiera zwykle 10g czystego. Porcja

Bardziej szczegółowo

Dla używających substancji psychoaktywnych: Kody Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych odpowiadające

Dla używających substancji psychoaktywnych: Kody Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych odpowiadające Dziennik Ustaw 46 Poz. 1386 Załącznik nr 5 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH DZIENNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI REALIZACJI TYCH ŚWIADCZEŃ Lp. Nazwa świadczenia gwarantowanego

Bardziej szczegółowo

SEH Ulotka SOR Ryzyka związane z nadużywaniem alkoholu

SEH Ulotka SOR Ryzyka związane z nadużywaniem alkoholu SEH Ulotka SOR Ryzyka związane z nadużywaniem alkoholu Jeżeli podczas badań przesiewowych okaże się, że jest mowa o nadmiernym spożyciu alkoholu, jesteście Państwo wówczas narażeni na większe ryzyko problemów

Bardziej szczegółowo

MITY I PRAWDA NA TEMAT ALKOHOLU

MITY I PRAWDA NA TEMAT ALKOHOLU MITY I PRAWDA NA TEMAT ALKOHOLU Mit: Piwo co prawda zawiera alkohol, ale w tak małych ilościach, że nie ryzykje się pijąc je, bo jest mniej szkodliwe. Fakt: Szkody mogą pojawić się u osób, które piją tylko

Bardziej szczegółowo

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH DZIENNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI REALIZACJI TYCH ŚWIADCZEŃ

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH DZIENNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI REALIZACJI TYCH ŚWIADCZEŃ Załącznik nr 5 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH DZIENNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI REALIZACJI TYCH ŚWIADCZEŃ Lp. Nazwa świadczenia gwarantowanego Warunki realizacji świadczenia

Bardziej szczegółowo

Spożycie alkoholu w Polsce w 2012 r. Raport z badania. Spożycie alkoholu w Polsce w 2012 r. Raport z badania.

Spożycie alkoholu w Polsce w 2012 r. Raport z badania. Spożycie alkoholu w Polsce w 2012 r. Raport z badania. Spożycie alkoholu w wybranych krajach UE* Portugalia Włochy Węgry Średnia UE 58% 42% 61% 39% 65% 35% 24% Holandia Szwecja Dania 76% 12% 10% 7% 88% 90% 93% Pijący Abstynenci *źródło: dane z badania Eurobarometr

Bardziej szczegółowo

Zjazd I sesja wyjazdowa trening interpersonalny 57 h. Zjazd II sesja wyjazdowa trening intrapsychiczny 58 h

Zjazd I sesja wyjazdowa trening interpersonalny 57 h. Zjazd II sesja wyjazdowa trening intrapsychiczny 58 h S t r o n a 1 Studiium Psychoterapiiii Uzalleżniień Harmonogram szkolleniia edycjja 2013/2014 II SEMESTR Zjazd I sesja wyjazdowa trening interpersonalny 57 h Zjazd II sesja wyjazdowa trening intrapsychiczny

Bardziej szczegółowo

KAMPANIA EDUKACYJNA Lepszy start dla Twojego dziecka 2010 RAPORTY Z BADAŃ. www.lepszystart.com.pl

KAMPANIA EDUKACYJNA Lepszy start dla Twojego dziecka 2010 RAPORTY Z BADAŃ. www.lepszystart.com.pl KAMPANIA EDUKACYJNA Lepszy start dla Twojego dziecka 2010 RAPORTY Z BADAŃ Czy Pana(i) zdaniem kobieta może spożywać alkohol w trakcie ciąży? Tak, bez ograniczeń Tak, w niewielkich ilościach, bez względu

Bardziej szczegółowo

Europejski Kodeks Walki z Rakiem

Europejski Kodeks Walki z Rakiem Europejski Kodeks Walki z Rakiem Europejski kodeks walki z rakiem powstał z inicjatywy Unii Europejskiej, która już w latach 80 uznała zmagania z rakiem w społeczeństwie Europejczyków za jeden z najważniejszych

Bardziej szczegółowo

Palenie papierosów FAKTY

Palenie papierosów FAKTY Palenie papierosów FAKTY Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) palenie jest największym pojedynczym śmiertelnym zagrożeniem dla zdrowia. Tytoń odpowiada za ponad 500 000 zgonów w UE. WHO szacuje,

Bardziej szczegółowo

Profilaktykę dzielimy na:

Profilaktykę dzielimy na: Profilaktykę dzielimy na: Pierwotną - zapobieganie nowotworom złośliwym Podstawowym problemem jest zidentyfikowanie czynników rakotwórczych oraz poznanie mechanizmów ich działania Obecnie ponad 80% wszystkich

Bardziej szczegółowo

Projekt zmian Wojewódzkiego Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych na lata

Projekt zmian Wojewódzkiego Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych na lata Załącznik nr 1 do Uchwały Nr 262 / 5237 / 17 Zarządu Województwa Podkarpackiego w Rzeszowie z dnia 17 stycznia 2017 r. Projekt zmian Wojewódzkiego Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych

Bardziej szczegółowo

Sprawdź, czy Twoje picie jest bezpieczne

Sprawdź, czy Twoje picie jest bezpieczne Sprawdź, czy Twoje picie jest bezpieczne Ogólnopolska społeczna kampania profilaktyczno edukacyjna www.wyhamujwpore.pl 1 Cel kampanii Ograniczenie szkód związanych z piciem alkoholu Ograniczenie liczy

Bardziej szczegółowo

Alkohol- wzorce konsumpcji, postawy, zachowania i stereotypy w województwie świętokrzyskim

Alkohol- wzorce konsumpcji, postawy, zachowania i stereotypy w województwie świętokrzyskim Alkohol- wzorce konsumpcji, postawy, zachowania i stereotypy w województwie świętokrzyskim W miesiącu listopadzie i grudniu 2005 r. na zlecenie Zarządu Województwa Świętokrzyskiego zostały przeprowadzone

Bardziej szczegółowo

Zacznę od tego, że zamiast używać słowa ALKOHOLIK będę starać się używać słowa OSOBA UZALEZNIONA OD ALKOHOLU.

Zacznę od tego, że zamiast używać słowa ALKOHOLIK będę starać się używać słowa OSOBA UZALEZNIONA OD ALKOHOLU. KTO I KIEDY STAJE SIĘ TZW. ALKOHOLIKIEM? Zacznę od tego, że zamiast używać słowa ALKOHOLIK będę starać się używać słowa OSOBA UZALEZNIONA OD ALKOHOLU. Gdy prowadzę zajęcia z uczniami na temat profilaktyki

Bardziej szczegółowo

Konsekwencje zdrowotne używania substancji psychoaktywnych przez kobiety w ciąży ROMUALD DĘBSKI

Konsekwencje zdrowotne używania substancji psychoaktywnych przez kobiety w ciąży ROMUALD DĘBSKI Konsekwencje zdrowotne używania substancji psychoaktywnych przez kobiety w ciąży ROMUALD DĘBSKI CMKP UZALEŻNIENIA W CIĄŻY NARKOTYKI ALKOHOL PAPIEROSY ŁĄCZNIE 1/4 CIĘŻARNYCH Najczęstsze używki w ciąży PAPIEROSY

Bardziej szczegółowo

Zjazd I sesja wyjazdowa trening interpersonalny 57 h. Zjazd II sesja wyjazdowa trening intrapsychiczny 58 h

Zjazd I sesja wyjazdowa trening interpersonalny 57 h. Zjazd II sesja wyjazdowa trening intrapsychiczny 58 h S t r o n a 1 Studiium Psychoterapiiii Uzalleżniień Harmonogram szkolleniia edycjja 2010/2011 II SEMESTR Zjazd I sesja wyjazdowa trening interpersonalny 57 h Zjazd II sesja wyjazdowa trening intrapsychiczny

Bardziej szczegółowo

Uzależnienia. Nabyta silna potrzeba zażywania jakiejś substancji.

Uzależnienia. Nabyta silna potrzeba zażywania jakiejś substancji. Uzależnienia Nabyta silna potrzeba zażywania jakiejś substancji. Termin uzależnienie jest stosowany głównie dla osób, które nadużywają narkotyków, alkoholu i papierosów. Używki Wszystkie używki stanowią

Bardziej szczegółowo

Przeprowadzenie Minimalnej/Krótkiej Interwencji

Przeprowadzenie Minimalnej/Krótkiej Interwencji Przeprowadzenie Minimalnej/Krótkiej Interwencji Pacjenci POZ Problemy alkoholowe są znacznie rozpowszechnione wśród pacjentów POZ. Warto pamiętać o tym, że w populacji osób pijących więcej jest osób nieuzależnionych

Bardziej szczegółowo

Palenie tytoniu a nowotwory w Polsce na podstawie Krajowego Rejestru Nowotworów

Palenie tytoniu a nowotwory w Polsce na podstawie Krajowego Rejestru Nowotworów Palenie tytoniu a nowotwory w Polsce na podstawie Krajowego Rejestru Nowotworów Rak płuca występuje niemal wyłącznie u palaczy i osób narażonych na bierne palenie. Dowody na związek dymu papierosowego

Bardziej szczegółowo

Styl życia a nowotwory złośliwe w świetle Europejskiego Kodeksu Walki z Rakiem. Jadwiga Zapała

Styl życia a nowotwory złośliwe w świetle Europejskiego Kodeksu Walki z Rakiem. Jadwiga Zapała Styl życia a nowotwory złośliwe w świetle Europejskiego Kodeksu Walki z Rakiem Jadwiga Zapała CHOROBY CYWILIZACYJNE Nowotwory Choroby układu krążenia Choroby metaboliczne Schorzenia układu nerwowego EUROPEJSKI

Bardziej szczegółowo

CHOROBY NOWOTWOROWE. Dym tytoniowy zawiera około 60 substancji rakotwórczych lub współrakotwórczych!

CHOROBY NOWOTWOROWE. Dym tytoniowy zawiera około 60 substancji rakotwórczych lub współrakotwórczych! CHOROBY NOWOTWOROWE Palenie tytoniu kojarzy się przede wszystkim z rakiem płuc. W rzeczywistości, papierosy powodować mogą znacznie więcej nowotworów złośliwych. Zalicza się do nich na przykład: raka krtani,

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR... RADY MIASTA USTROŃ. z dnia r.

UCHWAŁA NR... RADY MIASTA USTROŃ. z dnia r. Projekt Nr BRM.0006.123.2015 z dnia 19 października 2015 r. UCHWAŁA NR... RADY MIASTA USTROŃ z dnia... 2015 r. w sprawie przyjęcia Miejskiego Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych

Bardziej szczegółowo

Używki- to produkty spożywcze nie mające właściwości odżywczych, zawierające substancje, które działają pobudzająco na układ nerwowy.

Używki- to produkty spożywcze nie mające właściwości odżywczych, zawierające substancje, które działają pobudzająco na układ nerwowy. Używki- to produkty spożywcze nie mające właściwości odżywczych, zawierające substancje, które działają pobudzająco na układ nerwowy. Uzależnienie nałóg - to silne pragnienie zażywania konkretnych środków,

Bardziej szczegółowo

Co zyskuje firma, która profesjonalnie rozwiązuje problemy dotyczące konsumpcji substancji psychoaktywnych przez pracowników?

Co zyskuje firma, która profesjonalnie rozwiązuje problemy dotyczące konsumpcji substancji psychoaktywnych przez pracowników? Co zyskuje firma, która profesjonalnie rozwiązuje problemy dotyczące konsumpcji substancji psychoaktywnych przez pracowników? Opis sytuacji Za kilka lat firmy w Polsce zaczną odczuwać problemy powodowane

Bardziej szczegółowo

A n d r z e j M a j e w s k i

A n d r z e j M a j e w s k i P a p i e r o s y i a l k o h o l s ł u s z n i e n a z y w a n e s ą u ż y w k a m i, g d y ż z u ż y w a j ą c z ł o w i e k a A n d r z e j M a j e w s k i Uzależnienie - nabyta potrzeba wykonywania

Bardziej szczegółowo

JAK DBAĆ O ZDROWIE czyli EUROPEJSKI KODEKS WALKI Z RAKIEM

JAK DBAĆ O ZDROWIE czyli EUROPEJSKI KODEKS WALKI Z RAKIEM JAK DBAĆ O ZDROWIE czyli EUROPEJSKI KODEKS WALKI Z RAKIEM Europejski Kodeks Walki z Rakiem Zawiera 11 zaleceń,, których stosowanie może przyczynić się do: zmniejszenia ryzyka zachorowania na nowotwory

Bardziej szczegółowo

Kategoria zaburzeń Przykład Kod ICD-10. zaburzenia nastroju (afektywne) Depresja F30-F39

Kategoria zaburzeń Przykład Kod ICD-10. zaburzenia nastroju (afektywne) Depresja F30-F39 Wioleta Kitowska Kategoria zaburzeń Przykład Kod ICD-10 zaburzenia psychiczne organiczne, włącznie z zespołami objawowymi Zespół czołowy F00-F09 zaburzenia psychiczne i zachowania spowodowane używaniem

Bardziej szczegółowo

Młodzież Miasta Rzeszowa wobec problematyki przemocy w szkole, używania środków psychoaktywnych i uzależnień behawioralnych

Młodzież Miasta Rzeszowa wobec problematyki przemocy w szkole, używania środków psychoaktywnych i uzależnień behawioralnych Młodzież Miasta Rzeszowa wobec problematyki przemocy w szkole, używania środków psychoaktywnych i uzależnień behawioralnych Narkotyki, alkohol, papierosy dopalacze, przemoc czy problem istnieje w naszej

Bardziej szczegółowo

Opracowała: a: mgr Agata Grochowiecka

Opracowała: a: mgr Agata Grochowiecka Dorosłym być Opracowała: a: mgr Agata Grochowiecka Prawda czy fałsz? Sprawdź swoją wiedzę: 1. Ktoś,, kto ma silną wolę nigdy się nie uzaleŝni? 2. UzaleŜnienie to choroba, którą się leczy w specjalnych

Bardziej szczegółowo

Anna Linkowska Instytut Psychologii UKSW, Warszawa O FAS DLA RODZICÓW

Anna Linkowska Instytut Psychologii UKSW, Warszawa O FAS DLA RODZICÓW Anna Linkowska Instytut Psychologii UKSW, Warszawa O FAS DLA RODZICÓW Co to jest FAS? FAS czyli Alkoholowy Zespół Płodowy (Fetal Alkohole Syndrome) to zespół zaburzeń występujących u dziecka, będący wynikiem

Bardziej szczegółowo

Europejski kodeks walki z rakiem

Europejski kodeks walki z rakiem Europejski kodeks walki z rakiem Dlaczego walczymy z rakiem? Nowotwory są drugą przyczyną zgonów w Polsce zaraz po zawałach i wylewach. Liczba zachorowao na nowotwory złośliwe w Polsce to ponad 140,5 tys.

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XXIX/320 /09 RADY MIEJSKIEJ W BIAŁEJ z dnia 30 grudnia 2009r.

UCHWAŁA NR XXIX/320 /09 RADY MIEJSKIEJ W BIAŁEJ z dnia 30 grudnia 2009r. Projekt UCHWAŁA NR XXIX/320 /09 RADY MIEJSKIEJ W BIAŁEJ z dnia 30 grudnia 2009r. w sprawie uchwalenia Gminnego Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, Przeciwdziałania Narkomanii

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do zarządzenia Nr 53/2006 Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Program profilaktyki chorób układu krążenia

Załącznik nr 1 do zarządzenia Nr 53/2006 Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Program profilaktyki chorób układu krążenia Program profilaktyki chorób układu krążenia 1 I. UZASADNIENIE CELOWOŚCI WDROŻENIA PROGRAMU PROFILAKTYKI CHORÓB UKŁADU KRĄŻENIA, zwanego dalej Programem. 1. Opis problemu zdrowotnego. Choroby układu krążenia

Bardziej szczegółowo

WPŁYW ALKOHOLU NA ORGANIZM CZŁOWIEKA

WPŁYW ALKOHOLU NA ORGANIZM CZŁOWIEKA RODZAJE ALKOHOLU alkohol metylowy (znany także pod nazwami spirytus drzewny i karbinol najprostszy, trujący dla człowieka związek organiczny z grupy alkoholi) ; alkohol etylowy (napój alkoholowy); gliceryna

Bardziej szczegółowo

Szkodliwy wpływ alkoholu na umysł młodego człowieka

Szkodliwy wpływ alkoholu na umysł młodego człowieka Szkodliwy wpływ alkoholu na umysł młodego człowieka Wiek pierwszego zetknięcia się z alkoholem z roku na rok obniża się. Nieodwracalne zmiany w funkcjonowaniu, uszkodzenie procesów rozwojowych, problemy

Bardziej szczegółowo

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI. Świadczenia szpitalne

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI. Świadczenia szpitalne Załącznik nr 2 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Lp. Profil lub rodzaj komórki organizacyjnej Warunki realizacji świadczenia

Bardziej szczegółowo

Badania Rynku i Opinii Publicznej... 2... 3... 3... 4... 5... 6... 7... 8

Badania Rynku i Opinii Publicznej... 2... 3... 3... 4... 5... 6... 7... 8 ... 2... 3... 3... 4... 5... 6... 7... 8 Ocena stopnia fizycznej dostępności (łatwości zakupu) papierosów, alkoholu i narkotyków; Oszacowanie poziomu psychologicznej dostępności czyli subiektywne przekonanie

Bardziej szczegółowo

NIKOTYNA LEGALNY NARKOTYK. Slajd nr 1

NIKOTYNA LEGALNY NARKOTYK. Slajd nr 1 NIKOTYNA LEGALNY NARKOTYK Slajd nr 1 PODSTAWOWE INFORMACJE NA TEMAT NIKOTYNIZMU NIKOTYNIZM (fr. nicotinisme) med. społ. nałóg palenia lub żucia tytoniu albo zażywania tabaki, powodujący przewlekłe (rzadziej

Bardziej szczegółowo

I. Wprowadzenie Aby zapewnić porównywalność wyników badań Picie alkoholu i używanie narkotyków przez młodzież szkolną w województwie mazowieckim reali

I. Wprowadzenie Aby zapewnić porównywalność wyników badań Picie alkoholu i używanie narkotyków przez młodzież szkolną w województwie mazowieckim reali Picie alkoholu i używanie narkotyków prpep młodpież spkolną w wojewódptwie mapowieckim Raport porównawcpy Warspawa-Sopot I. Wprowadzenie Aby zapewnić porównywalność wyników badań Picie alkoholu i używanie

Bardziej szczegółowo

Badanie GATS w Polsce Rezultaty i wnioski dla polityki zdrowotnej

Badanie GATS w Polsce Rezultaty i wnioski dla polityki zdrowotnej Badanie GATS w Polsce Rezultaty i wnioski dla polityki zdrowotnej XIV Konferencja Naukowa im. F. Venuleta Tytoń albo Zdrowie TWP Wszechnica Polska Warszawa, 09.12.2011 Ostatnia aktualizacja: 09.08.2011

Bardziej szczegółowo

AD/HD ( Attention Deficit Hyperactivity Disorder) Zespół Nadpobudliwości Psychoruchowej z Zaburzeniami Koncentracji Uwagi

AD/HD ( Attention Deficit Hyperactivity Disorder) Zespół Nadpobudliwości Psychoruchowej z Zaburzeniami Koncentracji Uwagi AD/HD ( Attention Deficit Hyperactivity Disorder) Zespół Nadpobudliwości Psychoruchowej z Zaburzeniami Koncentracji Uwagi GENETYCZNIE UWARUNKOWANA, NEUROLOGICZNA DYSFUNKCJA, CHARAKTERYZUJĄCA SIĘ NIEADEKWATNYMI

Bardziej szczegółowo

Program Ochrony Zdrowia Psychicznego dla Województwa Kujawsko- Pomorskiego na lata 2013-2015

Program Ochrony Zdrowia Psychicznego dla Województwa Kujawsko- Pomorskiego na lata 2013-2015 Załącznik do uchwały Nr 47/1698/13 Zarządu Województwa Kujawsko-Pomorskiego z dnia 27 listopada 2013 r. Program Ochrony Zdrowia Psychicznego dla Województwa Kujawsko- Pomorskiego na lata 2013-2015 Toruń,

Bardziej szczegółowo

ALKOHOLIZM. jako kwestia społeczna. Anna Siry

ALKOHOLIZM. jako kwestia społeczna. Anna Siry ALKOHOLIZM jako kwestia społeczna Anna Siry Czym jest alkoholizm? Zespół uzależnienia od alkoholu Choroba demokratyczna Chroniczna, postępująca i potencjalnie śmiertelna choroba Podstawowe pojęcia związane

Bardziej szczegółowo

Ostre zatrucie spowodowane użyciem alkoholu. świadczeniu gwarantowanemu (ICD 10) nasennych (F13.3); (F10.4); lekarz specjalista w dziedzinie chorób

Ostre zatrucie spowodowane użyciem alkoholu. świadczeniu gwarantowanemu (ICD 10) nasennych (F13.3); (F10.4); lekarz specjalista w dziedzinie chorób Dziennik Ustaw 22 Poz. 1386 Załącznik nr 2 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Lp. Nazwa świadczenia gwarantowanego Warunki

Bardziej szczegółowo

PROBLEMY ALKOHOLOWE KOBIET SPOJRZENIE LEKARZA

PROBLEMY ALKOHOLOWE KOBIET SPOJRZENIE LEKARZA Grażyna Rymaszewska Psychiatra Fundacja Trzeźwość PROBLEMY ALKOHOLOWE KOBIET SPOJRZENIE LEKARZA Alkohol etylowy, zawarty w napojach alkoholowych, jest związkiem o działaniu narkotycznym. Mimo to jest powszechnie

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR IV/24/2006 RADY GMINY LEŻAJSK z dnia 29 grudnia 2006r. w sprawie uchwalenia Gminnego Programu Przeciwdziałania Narkomanii na rok 2007

UCHWAŁA NR IV/24/2006 RADY GMINY LEŻAJSK z dnia 29 grudnia 2006r. w sprawie uchwalenia Gminnego Programu Przeciwdziałania Narkomanii na rok 2007 UCHWAŁA NR IV/24/2006 RADY GMINY LEŻAJSK z dnia 29 grudnia 2006r. w sprawie uchwalenia Gminnego Programu Przeciwdziałania Narkomanii na rok 2007 Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt. 15 ustawy z dnia 8 marca

Bardziej szczegółowo

Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie:

Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie: Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie: DIETETYK przygotowany w ramach projektu Praktyczne kształcenie nauczycieli zawodów branży hotelarsko-turystycznej Priorytet III. Wysoka jakość

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XII/78/2008. RADY GMINY CZERNIKOWO z dnia 03 marca 2008 roku

UCHWAŁA NR XII/78/2008. RADY GMINY CZERNIKOWO z dnia 03 marca 2008 roku UCHWAŁA NR XII/78/2008 RADY GMINY CZERNIKOWO z dnia 03 marca 2008 roku w sprawie gminnego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych w gminie Czernikowo Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt

Bardziej szczegółowo

ALKOHOLIZM NA CZYM POLEGA ALKOHOLIZM?

ALKOHOLIZM NA CZYM POLEGA ALKOHOLIZM? ALKOHOLIZM NA CZYM POLEGA ALKOHOLIZM? Termin "alkoholizm" odnosi się do choroby zwanej także zespołem uzależnienia od alkoholu. Jest to najcięższe stadium grupy problemów alkoholowych, do której należą

Bardziej szczegółowo

Fundacja RAZEM BEZPIECZNE Alkoholowy Zespół Płodowy (FAS)

Fundacja RAZEM BEZPIECZNE Alkoholowy Zespół Płodowy (FAS) Dla większości kobiet w ciąży ograniczenie spożycia alkoholu jest rzeczą naturalną, jednak nie wszystkie zdają sobie sprawę, że nie ma bezpiecznej jego dawki w tym stanie. Szkodliwy wpływ alkoholu na płód,

Bardziej szczegółowo

IV. Termin składania ofert Oferty należy składać w Wydziale Kultury i Spraw Społecznych Urzędu Miasta Zamość w terminie do dnia 6 maja 2014 r.

IV. Termin składania ofert Oferty należy składać w Wydziale Kultury i Spraw Społecznych Urzędu Miasta Zamość w terminie do dnia 6 maja 2014 r. Załącznik do Zarządzenia nr 74/2014 Prezydenta Miasta Zamość z dnia 9 kwietnia 2014 r. Zasady finansowania realizacji zadania ujętego w Miejskim Programie Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych

Bardziej szczegółowo

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Załączniki do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia..(poz. ) WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Załącznik nr 1 Lp. Nazwa

Bardziej szczegółowo

Cukrzyca w Programach Polityki Zdrowotnej najnowsze rozwiązania. Jerzy Gryglewicz Warszawa 14 listopada 2017 r.

Cukrzyca w Programach Polityki Zdrowotnej najnowsze rozwiązania. Jerzy Gryglewicz Warszawa 14 listopada 2017 r. Cukrzyca w Programach Polityki Zdrowotnej najnowsze rozwiązania Jerzy Gryglewicz Warszawa 14 listopada 2017 r. Cukrzyca jest 7 priorytetem zdrowotnym określonym rozporządzeniem ministra Zdrowia Rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

GRUPA WSPARCIA DLA RODZICÓW Odbiorcy: rodzice nastolatków z grup ryzyka, eksperymentujących ze środkami psychoaktywnymi i uzależnionych

GRUPA WSPARCIA DLA RODZICÓW Odbiorcy: rodzice nastolatków z grup ryzyka, eksperymentujących ze środkami psychoaktywnymi i uzależnionych GRUPA WSPARCIA DLA RODZICÓW Odbiorcy: rodzice nastolatków z grup ryzyka, eksperymentujących ze środkami psychoaktywnymi i uzależnionych Cel: przyjrzenie się kontaktowi rodzic dziecko oraz doskonalenie

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XVIII/258/2013 RADY MIEJSKIEJ W KRAPKOWICACH. z dnia 13 lutego 2013 r.

UCHWAŁA NR XVIII/258/2013 RADY MIEJSKIEJ W KRAPKOWICACH. z dnia 13 lutego 2013 r. UCHWAŁA NR XVIII/258/2013 RADY MIEJSKIEJ W KRAPKOWICACH z dnia 13 lutego 2013 r. w sprawie przyjęcia gminnego programu przeciwdziałania narkomanii na 2013 r. stanowiącego część składową strategii rozwiązywania

Bardziej szczegółowo

w sprawie przyjęcia Gminnego Programu Przeciwdziałania Narkomanii dla Gminy Dąbrowa na 2011 rok

w sprawie przyjęcia Gminnego Programu Przeciwdziałania Narkomanii dla Gminy Dąbrowa na 2011 rok Uchwała Nr VI/32/11 Rady Gminy Dąbrowa z dnia 17 marca 2011 r. w sprawie przyjęcia Gminnego Programu Przeciwdziałania Narkomanii dla Gminy Dąbrowa na 2011 rok Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy

Bardziej szczegółowo

ZWIĄZKI REHABILITACJI I PROFILAKTYKI CZY MOŻNA ZAPOBIEGAĆ RAKOWI CZYLI SŁÓW KILKA O PREWENCJI PIERWOTNEJ I WTÓRNEJ

ZWIĄZKI REHABILITACJI I PROFILAKTYKI CZY MOŻNA ZAPOBIEGAĆ RAKOWI CZYLI SŁÓW KILKA O PREWENCJI PIERWOTNEJ I WTÓRNEJ ZWIĄZKI REHABILITACJI I PROFILAKTYKI CZY MOŻNA ZAPOBIEGAĆ RAKOWI CZYLI SŁÓW KILKA O PREWENCJI PIERWOTNEJ I WTÓRNEJ CELE ZADANIA REHABILITACJA PROFILAKTYKA METODY ŚRODKI WPŁYW RÓŻNYCH CZYNNIKÓW NA ZDROWIE

Bardziej szczegółowo

Używanie legalnych i nielegalnych substancji psychoaktywnych wśród młodzieży

Używanie legalnych i nielegalnych substancji psychoaktywnych wśród młodzieży Używanie legalnych i nielegalnych substancji psychoaktywnych wśród młodzieży Artur Malczewski Centrum Informacji o Narkotykach i Narkomanii Krajowe Biuro ds. Przeciwdziałania Narkomanii Konferencja PAP,

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr lvi 21 12011 Rady Gminy Zblewo z dnia 10 lutego 2011r.

UCHWAŁA Nr lvi 21 12011 Rady Gminy Zblewo z dnia 10 lutego 2011r. UCHWAŁA Nr lvi 21 12011 Rady Gminy Zblewo z dnia 10 lutego 2011r. w sprawie uchwalenia gminnego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych w gminie Zblewo na 2011 rok oraz zasad wynagradzania

Bardziej szczegółowo

PROGRAM SZKOLENIA: PSYCHOSPOŁECZNE UWARUNKOWANIA ROZWOJU DZIECI I MŁODZIEZY PSYCHOLOGIA ROZWOJOWA, KSZTAŁTOWANIE SIĘ OSOBOWOŚCI

PROGRAM SZKOLENIA: PSYCHOSPOŁECZNE UWARUNKOWANIA ROZWOJU DZIECI I MŁODZIEZY PSYCHOLOGIA ROZWOJOWA, KSZTAŁTOWANIE SIĘ OSOBOWOŚCI PROGRAM SZKOLENIA: PSYCHOSPOŁECZNE UWARUNKOWANIA ROZWOJU DZIECI I MŁODZIEZY Tematy szkolenia PSYCHOLOGIA ROZWOJOWA, KSZTAŁTOWANIE SIĘ OSOBOWOŚCI Wykład 2 godz. - Podejście do rozwoju psychicznego w kontekście

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR X/51/11 RADY GMINY ŁOMŻA

UCHWAŁA NR X/51/11 RADY GMINY ŁOMŻA UCHWAŁA NR X/51/11 RADY GMINY ŁOMŻA z dnia 29 września 2011 r. w sprawie uchwalenia Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Gminie Łomża na 2012 rok. Na podstawie art. 4 1 ust. 2

Bardziej szczegółowo

CZY WARTO OGRANICZYĆ SPOŻYCIE ALKOHOLU? JACEK MOSKALEWICZ

CZY WARTO OGRANICZYĆ SPOŻYCIE ALKOHOLU? JACEK MOSKALEWICZ CZY WARTO OGRANICZYĆ SPOŻYCIE ALKOHOLU? JACEK MOSKALEWICZ BACHANALIA - TYCJAN, XVI WIEK A. VAN OSTADE, XVII W W TAWERNIE A. VAN OSTADE, XVII W WESELI PIJACY STARA PIJACZKA F. HALS, XVII WIEK J. GOTARD

Bardziej szczegółowo

Nikotyna a nasz organizm

Nikotyna a nasz organizm BIULETYN Z ZAKRESU PROFILAKTYKI ZACHOWAŃ RYZYKOWNYCH Nikotyna a nasz organizm Podstawowe wiadomości na temat dymu tytoniowego. Biologiczne działanie wielu substancji toksycznych i rakotwórczych oraz uzależniająca

Bardziej szczegółowo

Czy polska młodzież pali, pije, bierze?

Czy polska młodzież pali, pije, bierze? Czy polska młodzież pali, pije, bierze? Wyniki badania ankietowego zrealizowanego przez CBOS w terminie 8-24 października 2008 r. na próbie N = 1 400 na zlecenie Krajowego Biura do spraw Przeciwdziałania

Bardziej szczegółowo

VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dla produktu Zanacodar Combi przeznaczone do publicznej wiadomości

VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dla produktu Zanacodar Combi przeznaczone do publicznej wiadomości VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dla produktu Zanacodar Combi przeznaczone do publicznej wiadomości VI.2.1 Omówienie rozpowszechnienia choroby Szacuje się, że wysokie ciśnienie krwi jest przyczyną

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych Opinia Prezesa Agencja Oceny Technologii Medycznych nr 16/2013 z dnia 21 stycznia 2013 r. o projekcie programu Terapia Dzieci i Młodzieży Uzależnionej od Alkoholu i

Bardziej szczegółowo

Zalącznik do Uchwaly Nr XII/61/2008-02-29 z dnia 26.02.2008 r. GMINNY PROGRAM OCHRONY I PROMOCJI ZDROWIA GMINY CIELĄDZ NA LATA 2008-2015

Zalącznik do Uchwaly Nr XII/61/2008-02-29 z dnia 26.02.2008 r. GMINNY PROGRAM OCHRONY I PROMOCJI ZDROWIA GMINY CIELĄDZ NA LATA 2008-2015 Zalącznik do Uchwaly Nr XII/61/2008-02-29 z dnia 26.02.2008 r. GMINNY PROGRAM OCHRONY I PROMOCJI ZDROWIA GMINY CIELĄDZ NA LATA 2008-2015 Podstawa prawna: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI I WCZESNEGO WYKRYWANIA CHORÓB UKŁADU KRĄŻENIA

PROGRAM PROFILAKTYKI I WCZESNEGO WYKRYWANIA CHORÓB UKŁADU KRĄŻENIA PROGRAM PROFILAKTYKI I WCZESNEGO WYKRYWANIA CHORÓB UKŁADU KRĄŻENIA - 2006 1. UZASADNIENIE POTRZEBY PROGRAMU Choroby układu krążenia są główną przyczyną zgonów w Polsce i na świecie. Umieralność z tego

Bardziej szczegółowo

WIZYTA W MONARZE W R A M A C H P R O J E K T U,, D O B R Y S T A R T

WIZYTA W MONARZE W R A M A C H P R O J E K T U,, D O B R Y S T A R T WIZYTA W MONARZE W R A M A C H P R O J E K T U,, D O B R Y S T A R T CO TO JEST MONAR? Stowarzyszenie MONAR działa na terenie całej Polski. W 2013 r. prowadziło 35 poradni profilaktyki i terapii uzależnień,

Bardziej szczegółowo

RZUĆ PALENIE RAZEM Z NAMI! Wdychasz, wydychasz, nic nie masz a zdychasz!

RZUĆ PALENIE RAZEM Z NAMI! Wdychasz, wydychasz, nic nie masz a zdychasz! RZUĆ PALENIE RAZEM Z NAMI! Wdychasz, wydychasz, nic nie masz a zdychasz! Dlaczego palenie papierosów jest szkodliwe? Koncerny tytoniowe dodają do tytoniu wiele substancji konserwujących, aromatów o nie

Bardziej szczegółowo

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Psychiatria i pielęgniarstwo psychiatryczne

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Psychiatria i pielęgniarstwo psychiatryczne S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) Załącznik Nr 3 do Uchwały Nr 14/2012 Kod PNS modułu Rodzaj modułu Wydział PUM Kierunek studiów Nazwa modułu I nforma cje ogólne Psychiatria i pielęgniarstwo psychiatryczne

Bardziej szczegółowo

Program Profilaktyki i Promocji Zdrowia dla miasta Torunia na lata

Program Profilaktyki i Promocji Zdrowia dla miasta Torunia na lata Załącznik do uchwały Nr 110/15 Rady Miasta Torunia z dnia 9 lipca 2015 r. Program Profilaktyki i Promocji Zdrowia dla miasta Torunia na lata 2015-2020 WSTĘP Jednym z najistotniejszych zadań Gminy z zakresu

Bardziej szczegółowo

Nazwa programu LECZENIE NADPŁYTKOWOŚCI SAMOISTNEJ ICD - 10 D75.2 - nadpłytkowość samoistna Dziedzina medycyny: hematologia.

Nazwa programu LECZENIE NADPŁYTKOWOŚCI SAMOISTNEJ ICD - 10 D75.2 - nadpłytkowość samoistna Dziedzina medycyny: hematologia. Załącznik nr 10 do Zarządzenia Nr 59/2011/DGL Prezesa NFZ z dnia 10 października 2011 roku Nazwa programu LECZENIE NADPŁYTKOWOŚCI SAMOISTNEJ ICD - 10 D75.2 - nadpłytkowość samoistna Dziedzina medycyny:

Bardziej szczegółowo

Programy polityki zdrowotnej w onkologii. Jerzy Gryglewicz Warszawa 14 grudnia 2017 r.

Programy polityki zdrowotnej w onkologii. Jerzy Gryglewicz Warszawa 14 grudnia 2017 r. Programy polityki zdrowotnej w onkologii Jerzy Gryglewicz Warszawa 14 grudnia 2017 r. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 sierpnia 2009 r. w sprawie priorytetów zdrowotnych Ustala się następujące

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr 365/XXXII/2017 Rady Miejskiej w Radzyminie z dnia 30 stycznia 2017 r.

UCHWAŁA Nr 365/XXXII/2017 Rady Miejskiej w Radzyminie z dnia 30 stycznia 2017 r. UCHWAŁA Nr 365/XXXII/2017 Rady Miejskiej w Radzyminie z dnia 30 stycznia 2017 r. w sprawie przyjęcia Gminnego Programu Profilaktyki, Rozwiązywania Problemów Alkoholowych oraz Przeciwdziałania Narkomanii

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR IV/20/2015. Rady Miejskiej Władysławowa. z dnia 28 stycznia 2015r.

UCHWAŁA NR IV/20/2015. Rady Miejskiej Władysławowa. z dnia 28 stycznia 2015r. Uchwała Nr IV/20/2015 Rady Miejskiej Władysławowa z dn. 28 stycznia 2015r. w sprawie: przyjęcia Gminnego Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych oraz Przeciwdziałania Narkomanii na

Bardziej szczegółowo

Profesor Tracie Afifi z Uniwersytetu Manitoby wraz ze współpracownikami przeprowadziła dwa badania, które miały na celu sprawdzenie:

Profesor Tracie Afifi z Uniwersytetu Manitoby wraz ze współpracownikami przeprowadziła dwa badania, które miały na celu sprawdzenie: Artykuł przygotowany na podstawie danych uzyskanych w badaniu przeprowadzonym przez profesor Tracie Afifi z Uniwersytetu Manitoby wraz ze współpracownikami: Jitender Sareen, Tracie O. Afifi, Natalie P.

Bardziej szczegółowo

GMINNYM PROGRAMEM PRZECIWDZIAŁANIA UZALEŻNIENIOM

GMINNYM PROGRAMEM PRZECIWDZIAŁANIA UZALEŻNIENIOM Załącznik do uchwały nr.../2012 Rady Miejskiej w Przemyślu z dnia... 2012r. GMINNY PROGRAM PROFILAKTYKI i ROZWIĄZYWANIA PROBLEMÓW ALKOHOLOWYCH oraz PRZECIWDZIAŁANIA NARKOMANII zwanym w dalszej części GMINNYM

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych Opinia Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych nr 240/2012z dnia 26 listopada 2012 o projekcie programu Profilaktyczny program opieki psychoterapeutycznej ponadpodstawowej

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR IX/45/2015 RADY GMINY LUBIN. z dnia 26 marca 2015 r.

UCHWAŁA NR IX/45/2015 RADY GMINY LUBIN. z dnia 26 marca 2015 r. UCHWAŁA NR IX/45/2015 RADY GMINY LUBIN z dnia 26 marca 2015 r. w sprawie uchwalenia Gminnego Programu Przeciwdziałania Narkomanii na lata 2015 2016 Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr.. /. /2016 RADY GMINY SADKI z dnia 29 grudnia 2016 roku

UCHWAŁA Nr.. /. /2016 RADY GMINY SADKI z dnia 29 grudnia 2016 roku UCHWAŁA Nr.. /. /2016 RADY GMINY SADKI z dnia 29 grudnia 2016 roku Projekt w sprawie uchwalenia Gminnego Programu Przeciwdziałania Narkomanii dla Gminy Sadki na rok 2017 Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt.

Bardziej szczegółowo