Arkusz informacyjny SBA 2014 POLSKA

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Arkusz informacyjny SBA 2014 POLSKA"

Transkrypt

1 PL Przedsiębiorstwa i przemysł Arkusz informacyjny SBA 2014 POLSKA W pigułce Ogólna sytuacja gospodarcza polskich MŚP w 2013 r. była stabilna. Brak istotnych zmian w porównaniu z rokiem poprzednim odzwierciedlają wyniki makroekonomiczne kraju: PKB wzrósł o 1,6%, a inflacja, bezrobocie i kurs wymiany EUR/PLN pozostają w dużej mierze niezmienione. Polska z powodzeniem oferuje nieco lepszy od średniej dostęp do finansowania. W większości pozostałych obszarów profilu Small Business Act (SBA), tj. przedsiębiorczość, elastyczna administracja, pomoc państwa, zamówienia publiczne i środowisko, wskaźniki dla Polski osiągnęły poziom średniej unijnej. Działania Rządu RP w roku 2013 miały charakter pragmatyczny, koncentrując się na obszarach stosunkowo niskich kosztów i dużych korzyści, jak: elastyczna administracja, obejmująca usługi administracji elektronicznej, a także procedury zamówień publicznych (w szczególności na potrzeby absorpcji środków przysługujących Polsce w ramach wieloletnich ram finansowych). Do największych wyzwań należy uproszczenie uciążliwych przepisów (zasada najpierw myśl na małą skalę nie jest systematycznie wdrażana ani wystarczająco skutecznie włączana do głównego nurtu działań politycznych) oraz wspieranie rozwoju umiejętności i zdolności do innowacji. Ponadto, Polska musi podjąć działania na rzecz poprawy dostępu MŚP do jednolitego rynku i rynków poza UE. I wreszcie: powszechny brak zaufania do administracji publicznej jest barierą dla wzrostu gospodarczego, co znajduje odzwierciedlenie w dominacji mikroprzedsiębiorstw wytwarzających niską wartość dodaną. Pierwszym krokiem w kierunku rozwiązania tego problemu byłoby zapewnienie wysokiej jakości rzetelnych usług publicznych i sądowych. O arkuszach informacyjnych SBA 1 Program Small Business Act dla Europy (SBA) to sztandarowa inicjatywa polityczna UE na rzecz wspierania małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP). Zawiera on zestaw działań politycznych zorganizowanych w oparciu o dziesięć zasad, począwszy od przedsiębiorczości oraz elastycznej administracji aż po umiędzynarodowienie. W celu poprawy zarządzania programem Small Business Act przegląd aktu dokonany w 2011 r. zaowocował wezwaniem do poprawy monitorowania. Arkusze informacyjne SBA, publikowane rokrocznie, mają ułatwić zrozumienie ostatnich tendencji i strategii krajowych, mających wpływ na MŚP. Przedsiębior stwa i przemysł

2 1. MŚP w Polsce podstawowe dane Liczba przedsiębiorstw Liczba pracow ników Wartość dodana Polska EU 28 Polska EU 28 Polska EU 28 Liczba Udział Udział Liczba Udział Udział w mld EUR Udział Udział Mikro % 92.4% % 29.1% % 21.6% Małe % 6.4% % 20.6% % 18.2% Średniej w ielkości % 1.0% % 17.2% % 18.3% MŚP % 99.8% % 66.9% % 58.1% Duże % 0.2% % 33.1% % 41.9% Ogółem % 100.0% % 100.0% % 100.0% Są to dane szacunkowe za 2013 r., opracowane przez DIW Econ na podstawie danych z lat pochodzących z bazy danych statystyk strukturalnych dotyczących przedsiębiorstw (Eurostat). Dane obejmują gospodarkę przedsiębiorstw, na którą składają się przemysł, budownictwo, handel i usługi (NACE Rev. 2 sekcje B-J, L, M i N), ale nie obejmują przedsiębiorstw zajmujących się rolnictwem, leśnictwem, rybołówstwem i usługami zasadniczo nierynkowymi, takimi jak usługi edukacyjne i zdrowotne. Zaletą zastosowania danych Eurostatu jest fakt, że statystyki różnych państw zostały zharmonizowane i są porównywalne dla poszczególnych krajów. Natomiast wadę stanowi fakt, że w przypadku niektórych państw dane te różnią się od danych publikowanych przez władze krajowe. MŚP są w Polsce równie ważne dla gospodarki, jak w większości krajów europejskich. Zapewniają one większość miejsc pracy (69% w 2013 r.) i stanowią 99,8% ogólnej liczby przedsiębiorstw. Polskie MŚP wytwarzają jednak zaledwie 50% wartości dodanej całej gospodarki, wobec 58% w całej UE.. Ten stan rzeczy sugeruje, że wydajność ich pracy pozostaje poniżej średniej europejskiej. Porównanie mikroprzedsiębiorstw w Polsce i UE potwierdza taką interpretację. Dane wskazują, na względną powszechność występowania mikroprzedsiębiorstw, zapewniających ponad jedną trzecią (36%) miejsc pracy, a tym samym na ich znacznie większe znaczenie w Polsce niż średnio w całej UE (29%). Udział mikroprzedsiębiorstw w całkowitej wartości dodanej (15%) jest znacznie niższy od średniej UE (21%), odzwierciedlając wspomnianą już niższą wydajność. Wiele spośród polskich MŚP (około 35%) prowadzi działalność w sektorze handlu hurtowego i detalicznego, który zapewnia największy udział miejsc pracy w MŚP (32%), a także generuje znaczną część (29%) wartości dodanej ogółu MŚP. Obie te proporcje przewyższają średnie europejskie o około 5,5 punktu procentowego. Na drugim miejscu w rankingu zatrudnienia plasuje się sektor usług (29%), numer jeden pod względem liczby przedsiębiorstw (38% ogółu MŚP), który wytwarza jedną trzecią całkowitej wartości dodanej MŚP. Wszystkie te wartości są znacznie niższe (o 9-12 punktów procentowych) od analogicznych średnich UE. Stosunkowo niewielki sektor usług osiąga zatem ponadprzeciętną wartość dodaną przypadającą na pracownika, podczas gdy przy wartość dodana przedsiębiorstwa znajduje się poniżej unijnej średniej. Przemysł wytwórczy jest trzecim największym pracodawcą, zapewniającym 26% miejsc pracy w MŚP i wytwarzającym 25% wartości dodanej wszystkich MŚP (obie podane wartości przekraczają średnie UE o pięć punktów procentowych). Wielkość i wyniki gospodarcze sektora MŚP w sektorze budownictwa pozostają w dużej mierze zbliżone do średniej europejskiej. Polska jest jednym z nielicznych krajów w Europie, w których poziom PKB nie spadł w czasie kryzysu gospodarczego i finansowego 2. Chociaż tempo wzrostu realnego PKB spadło, zwłaszcza w 2009 r., to przed końcem 2013 r. był on o 14,3% wyższy niż w 2008 r. Ogólna sytuacja gospodarcza polskich MŚP w 2013 r. była równie dobra, jak w poprzednich latach. PKB wzrósł o 1,6% wobec 1,9% wzrostu w 2012 r., poprawiając się nieznacznie w czwartym kwartale 2013 r. Inflacja na poziomie poniżej 1%, wywierała pozytywny wpływ na prywatną konsumpcję. Krajowa stopa bezrobocia, szacowana na 13%, utrzymała się na niezmienionym poziomie od roku Średni poziom zatrudnienia w MŚP również pozostawał na stałym poziomie 3. Sprzedaż detaliczna wzrosła 4, poprawiając nastroje w sektorze detalicznym, w którym dominują MŚP. Wartość dodana spadła o 17%-25% w poszczególnych kategoriach przedsiębiorstw między 2008 a 2009 r. Jednak fala wzrostu notowana od 2009 r. przywróciła poziomy wartości dodanej sprzed kryzysu - niezależnie od wielkości firm, choć była bardziej jednoznaczna w dużych przedsiębiorstwach (+29%) niż w MŚP (+23%). Arkusze informacyjne Small Business Act 2014 Polska 2

3 Tendencje rozwoju polskich MŚP 5 Sektor usług odnotował szczególnie dobre wyniki w okresie sprawozdawczym. Największym wzrostem wartości dodanej w sektorze MŚP między 2008 a 2013 rokiem odznaczają się sektory: transportu i magazynowania (+18%), działalności administracyjnej (+12%) i działalności zawodowej (+12%), przy czym wzrost ten wynika w części z outsourcingu ze strony organów administracji publicznej. Mimo obserwowanego od 2009 r. znacznego wzrostu wartości dodanej w produkcji (+24%) oraz handlu hurtowym (+25%), w obu sektorach pozostaje ona w dalszym ciągu poniżej poziomu z 2008 r. Można to po części wytłumaczyć ich zależnością od rynków zagranicznych, z których tylko niemiecki wrócił stosunkowo szybko do formy sprzed kryzysu. Liczba nowo zarejestrowanych firm w Polsce wzrosła w ciągu ostatnich lat, osiągając rekordowe poziomy w latach 2012 i odpowiednio i Całkowita liczba nowych rejestracji znacznie przekroczyła liczbę wyrejestrowanych działalności ( w 2012 r. i w 2013 r.). Co prawda, wiele z tych rejestracji mogło być wynikiem zachęty ze strony pracodawców unikających płacenia podatków i składek na ubezpieczenie społeczne swoich pracowników 6. Według prognoz Głównego Urzędu Statystycznego (GUS) ponad 75% przedsiębiorstw kończy działalność przed upływem pięciu lat od dnia utworzenia. Główne powody to obciążenie administracyjne, brak środków finansowych oraz wysoki nakład pracy przedsiębiorców, konieczny w początkowej fazie działalności. W roku 2015 można się spodziewać znacznej poprawy sytuacji gospodarczej. Przewiduje się wzrost PKB między 2,5% a 3,5%, podczas gdy zarówno płace, jak i kurs wymiany EUR/PLN powinny utrzymywać się na stałym poziomie. Inwestycje publiczne i możliwość korzystania ze środków UE, są wciąż dużym wyzwaniem, ale i dużą szansą. Chcąc w pełni wykorzystać fundusze z budżetu UE na lata , Polska będzie musiała zapewnić 40% własnego finansowania. Słabe zaufanie inwestorów możezatem ograniczać dostępność funduszy UE. Arkusze informacyjne Small Business Act 2014 Polska 3

4 2. Profil Polski w perspektywie Small Business Act 7 W ciągu ostatnich lat profil SBA dla Polski stale się poprawiał, niemniej pozostaje nierówny, a kilka ważnych obszarów wciąż wymaga poprawy. Połączenie kilku czynników poważnie odbija się na polskich MŚP, hamując ich wzrost i możliwości tworzenia miejsc pracy. Są to przede wszystkim: brak kwalifikacji i innowacji, co znajduje odzwierciedlenie nie tylko w odpowiednich wskaźnikach, ale również w dominacji działalności w handlu hurtowym i detalicznym o niskiej wartości dodanej. Ponadto niewystarczająca zdolność wykorzystania dostępnych możliwości oferowanych przez jednolity rynek, czasochłonność i koszty postępowania sądowego, jak również ograniczone możliwości skorzystania z drugiej szansy dla przedsiębiorców doświadczonych porażką biznesową. Dodatkowo polskie MŚP nie są szczególnie aktywne na rynkach państw spoza UE. Polska boryka się z niskim poziomem kapitału społecznego, co wynika z braku wzajemnego zaufania między obywatelami a instytucjami publicznymi 8. Ma to niekorzystny wpływ na stosunki między organami władzy publicznej, przedsiębiorcami i ogółem społeczeństwa (w tym pracowników). Pomimo, iż niedobór kapitału społecznego nie dotyczy wyłącznie MŚP, ma on wpływ na sposób, w jaki są one prowadzone i zarządzane, stanowiąc tym samym poważną przeszkodę dla wzrostu gospodarczego. Władze publiczne w ograniczonym stopniu uznają potrzebę zajęcia się tym problemem. Wykorzystanie bardziej przejrzystego procesu konsultacji społecznej byłoby niezbędnym pierwszym krokiem. Administracja krajowa powinna również podjąć kroki zapewniające wysoką jakość, wiarygodność, przewidywalność i odpowiedzialność jej działalności. To samo odnosi się do struktury systemu sądownictwa, która nie odpowiada na potrzeby i możliwości MŚP. Warto nadmienić, że profil SBA dla Polski nie wykazuje żadnego pojedynczego obszaru wiodącego, w którym Polska oferowałaby wyraźnie ponadprzeciętne warunki dla MŚP. W tym kontekście podjęto już 17 działań wdrożonych lub oficjalnie ogłoszonych w roku 2013 i pierwszych miesiącach roku Dotyczą one siedmiu spośród dziesięciu obszarów określonych w programie Small Business Act. Obszary, które skupiły największą uwagę decydentów obejmują elastyczną administrację i pomoc państwa oraz udzielanie zamówień publicznych. Zasady dotyczące płatności i rejestracji działalności gospodarczej zostały uproszczone, przyjęto znaczące ulepszenia do przepisów dotyczących pomocy państwa i udziału w przetargach publicznych. Należy nadmienić, że na chwilę obecną nie wszystkie te działania są w pełni efektywne, a interesariusze zgłaszają napotykanie przeszkód już po ich wdrożeniu. Ogólnie rzecz biorąc, zasada najpierw myśl na małą skalę nie jest wystarczająco rozpowszechniona, a możliwości mikroprzedsiębiorstw nie są odpowiednio rozpoznawane ani uwzględniane. Rząd polski nie przyjął specjalnej strategii wdrażania programu Small Business Act, uwzględnia jednak sprawozdanie z postępów poczynionych w odniesieniu do poszczególnych zasad polityki w Krajowym Programie Reform (KPR). Głównym organem odpowiedzialnym za wdrażanie programu Small Business Act w Polsce jest Ministerstwo Gospodarki. Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP) to rządowa agencja wykonawcza, wspomagająca ministerstwo głównie w zakresie wdrażania (chociaż jej nadrzędnym celem jest rozwój sektora małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce ). Prace na rzecz opracowania działań obejmujących wszystkie dziedziny SBA przyniosły od 2008 r. niewielkie postępy. Wdrażanie programu SBA w latach można opisać jako proces postępujący równomiernie, ale nie dynamicznie. Ogólnie rzecz biorąc, postępy w realizacji polityki w Arkusze informacyjne Small Business Act 2014 Polska 4

5 zakresie MŚP w Polsce jak dotąd nie doprowadziły do zapewnienia otoczenia biznesowego, które odpowiadałoby przeciętnym warunkom prowadzenia działalności gospodarczej w Unii Europejskiej. Arkusze informacyjne Small Business Act 2014 Polska 5

6 Osiągnięcia Polski w realizacji SBA status quo i postępy w latach Zasada najpierw myśl na małą skalę Zasada najpierw myśl na małą skalę jest w Polsce stosowana jedynie w ograniczonym stopniu. Najczęściej interesy MŚP są tylko w nieznacznym stopniu uwzględniane przy opracowywaniu nowych przepisów. Punkt widzenia MŚP zazwyczaj zostaje wyrażony w trakcie ogólnych konsultacji ze środowiskiem biznesu, ale nie podlega szczególnemu wyodrębnieniu z ogółu otrzymanych stanowisk. Ocenę wpływu nowych inicjatyw wdrożono w dość ograniczonym zakresie. Dokumenty dotyczące oceny skutków nie są sporządzane w sposób systematyczny w odniesieniu do wszystkich wniosków legislacyjnych, pomimo, ze stanowią wymóg domyślny standardowej procedury legislacyjnej. Test MŚP to narzędzie opracowane w celu oszacowania i pomiaru wpływu nowo proponowanych środków dla każdej klasy wielkości MŚP oraz przedstawienia środków łagodzących w przypadku nieproporcjonalnego nowego obciążenia MŚP. Na poziomie UE, test MŚP jest obowiązkowym elementem oceny wpływu; państwa członkowskie muszą prowadzić systematyczne testy MŚP aby kwalifikować się do pomocy z funduszy regionalnych. Krajowy test MŚP musi mieć co najmniej tak szeroki zakres, jak unijny test MŚP. Wszystkie państwa członkowskie będą zobowiązane do systematycznego stosowania testu. Test MŚP w Polsce nie jest stosowany systematycznie ani proporcjonalnie, mimo że jego wprowadzenie zaplanowano w programie Lepsze regulacje Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości przeprowadziła pierwszy pilotażowy test MŚP na potrzeby czwartej ustawy deregulacyjnej w roku Arkusze informacyjne Small Business Act 2014 Polska 6

7 Z punktu widzenia postępów we wdrażaniu polityki zmniejszania obciążeń administracyjnych, z jakimi borykają się mikroprzedsiębiorstwa, projekt ustawy o rachunkowości zwalnia je z niektórych obowiązków w zakresie sprawozdawczości finansowej. Przedsiębiorczość Przedsiębiorczość w stadium rozruchu (%); 2013; Polska: 9.3; UE śred.: 8 Zróżnicowanie w stosunku do średniej UE (mierzone odchyleniem standardowym, średnia UE=0) Przedsiębiorczość (w stadium rozruchu) wśród kobiet (%); 2013; Polska: 6; UE śred.: 6 Proporcja własności prowadzonej działalności (%); 2013; Polska: 6.5; UE śred.: 6.4 Otwieranie działalności gospodarczej po dostrzeżeniu szansy powodzenia (%); 2013; Polska: 32.7; UE śred.: 47 Zamiar rozpoczęcia własnej działalności gospodarczej (procent osób dorosłych, które zamierzają założyć własną firmę w ciągu 3 lat); 2013; Polska: 17.3; UE śred.: 13.5 Stopień, w jakim szkoła pomaga w kształceniu postawy (ambicji) przedsiębiorcy; 2012; Polska: 45; UE śred.: 50 Własna inicjatywa gospodarcza jako pożądana droga kariery (%); 2013; Polska: 66.8; UE śred.: 56.9 Status społeczny i uznanie dla przedsiębiorców, którym się powiodło (%); 2013; Polska: 59.9; UE śred.: 65.5 Uwaga poświęcana przedsiębiorczości w mediach (%); 2013; Polska: 58.5; UE śred.: Uwaga: Słupki danych skierowane w prawo pokazują wyniki lepsze od średniej UE, zaś słupki danych skierowane w lewo pokazują wyniki gorsze. Polska plasuje się na poziomie średniej europejskiej w tej dziedzinie, a więc nieco gorzej niż w poprzednich latach. W wizji polskiej przedsiębiorczości splatają się dwa punkty widzenia. Z jednej strony, przedsiębiorczość jest dość powszechnie uznawana za pożądaną drogę kariery. Znajduje to odzwierciedlenie w stosunkowo dużej liczbie Polaków, którzy zamierzają rozpocząć działalność gospodarczą w ciągu najbliższych trzech lat (17,3% respondentów wobec średniej UE 13,5%). Z drugiej strony, w ostatnich latach obserwujemy nasilenie tendencji do outsourcingu pracowników. Przedsiębiorstwa często wymagają od swoich pracowników pracy na własny rachunek lub pracy w ramach innych umów o pracę (czasem zwanych umowami śmieciowymi ), jeśli chcą kontynuować pracę dla firmy. Tendencja ta w dużej mierze wyjaśnia stosunkowo niskie wskaźniki otwierania działalności gospodarczej po dostrzeżeniu szansy powodzenia w Polsce (32,7% przy 47% w UE). Ponadto zjawisko to sztucznie zwiększa wskaźnik zamiaru rozpoczęcia własnej działalności, ponieważ obejmuje on tych przedsiębiorców, którzy z konieczności rozpoczynają działalność. Kwestia ta była szeroko omawiana w mediach, co częściowo wyjaśnia poprawę ostatniego wskaźnika na powyższym wykazie. Nie pozostała również bez negatywnego wpływu na społeczne postrzeganie sukcesu w sferze przedsiębiorczości: status społeczny przedsiębiorców, którzy odnieśli sukces, nie jest tak wysoki w Polsce, jak w całej UE. Ponadto, umowy o pracę tymczasową często przybierają postać umów śmieciowych, zwłaszcza w przypadku pracowników o niskich kwalifikacjach. Praca tymczasowa jest niejednokrotnie wykorzystywana jako sposób na obejście wymogów tradycyjnych umów o pracę. Arkusze informacyjne Small Business Act 2014 Polska 7

8 Obserwuje się rozbieżności między różnymi rodzajami umów, które często nie są wykorzystywane zgodnie z przeznaczeniem. Dlatego wydawałoby się logicznym krokiem wypełnienie tych luk prawnych, tak aby każda umowa była użytkowana zgodnie z prawnym zastosowaniem. Jednak w 2013 r. nie podjęto żadnych znaczących środków polityki w tej dziedzinie. Druga szansa Zróżnicowanie w stosunku do średniej UE (mierzone odchyleniem standardowym, średnia UE=0) Czas postępowania w sprawie rozwiązania niewypłacalności (w latach); 2014; Polska: 3; UE śred.: 2 Koszt rozwiązania niewypłacalności (koszt odzyskania długu jako odsetek majątku dłużnika); 2014; Polska: 15; UE śred.: Akceptacja możliwości korzystania z drugiej szansy (%); 2012; Polska: 85; UE śred.: 82 Obawa przed porażką (%); 2013; Polska: 46.7; UE śred.: Uwaga: Słupki danych skierowane w prawo pokazują wyniki lepsze od średniej UE, zaś słupki danych skierowane w lewo pokazują wyniki gorsze. Danie drugiej szansy przedsiębiorcom, którzy doświadczyli porażki biznesowej, to obszar, w którym Polska nadal osiąga stosunkowo słabe wyniki. Najważniejsze dostępne dane liczbowe utrzymują poziom z poprzedniego roku. Proces likwidacji przedsiębiorstwa trwa w Polsce trzy lata i pochłania 15% majątku dłużnika. W tym aspekcie Polska nie tylko nie dorównuje państwom UE o najlepszych wynikach gdzie średni okres likwidacji przedsiębiorstwa jest krótszy niż jeden rok (Belgia, Irlandia i Finlandia), czy gdzie kosztuje jedynie około 4% majątku dłużnika (Belgia, Królestwo Niderlandów, Słowenia i Finlandia) ale zostaje również w tyle za średnią UE (dwa lata i 10 % spadku wartości). Również w tej dziedzinie w 2013 r. nie wdrożono żadnych znaczących działań. Rząd przygotowuje właśnie nowelizację przepisów restrukturyzacyjnych, w lutym 2014 r. przyjął wytyczne w sprawie nowego tekstu ustawy Prawo restrukturyzacyjne. Zgodnie z wytycznymi, nowe przepisy wprowadzą uproszczone wymogi formalne dotyczące zgłoszenia roszczeń i ustanowią elektroniczny centralny rejestr upadłości. Rejestr będzie służyć obywatelom (usprawniając publikowanie obwieszczeń urzędowych odnoszących się do postępowań upadłościowych), jak również stronom zaangażowanym w postępowanie (ułatwiając dostarczanie dokumentów). Proponowane zmiany wprowadzą również bardziej elastyczne przepisy dotyczące egzekucji roszczeń do nieruchomości oraz zbycia nieruchomości przez syndyka. Arkusze informacyjne Small Business Act 2014 Polska 8

9 Elastyczna administracja Czas niezbędny do założenia przedsiębiorstwa (liczba dni kalendarzowych); 2013; Polska: 1; UE śred.: 4.2 Zróżnicowanie w stosunku do średniej UE (mierzone odchyleniem standardowym, średnia UE=0) Koszty założenia przedsiębiorstwa (w euro); 2013; Polska: 120; UE śred.: 318 Minimalny kapitał wniesiony (% dochodu na mieszkańca); 2014; Polska: 12.6; UE śred.: Czas niezbędny do przeniesienia własności (liczba dni kalendarzowych); 2014; Polska: 35; UE śred.: 27.7 Koszty przeniesienia własności (% wartości własności); 2014; Polska: 0.4; UE śred.: 4.7 Liczba dokonywanych płatności podatkowych rocznie; 2014; Polska: 18; UE śred.: Czas rozliczeń/opłat podatków (ile godzin rocznie); 2014; Polska: 286; UE śred.: Koszty egzekwowania umów (% roszczenia); 2014; Polska: 19; UE śred.: Zmienność prawa i polityki państwa jest przeszkodą w działalności gospodarczej (odsetek respondentów, którzy podzielają tę opinię); 2013; Polska: 66; UE śred.: 70 Złożoność procedur administracyjnych jest przeszkodą w działalności gospodarczej (odsetek respondentów, którzy podzielają tę opinię); 2013; Polska: 59; UE śred.: 63 MŚP kontaktujące się drogą elektroniczną z organami publicznymi (%); 2013; Polska: 90.1; UE śred.: Systemy licencji i pozwoleń (najniższy poziom złożoności: 1, najwyższy stopień złożoności: 26); 2011; Polska: 12; UE śred.: Obciążenie regulacjami rządowymi (duże obciążenie: 1, brak obciążeń: 7); 2013; Polska: 2.7; UE śred.: Uwaga: Słupki danych skierowane w prawo pokazują wyniki lepsze od średniej UE, zaś słupki danych skierowane w lewo pokazują wyniki gorsze. Obszar elastyczna administracja w dalszym ciągu odnotowuje poprawę, w odniesieniu do dobrych wyników z 2012 r., Polska osiągnęła w 2013 r. większe postępy w tej dziedzinie niż w jakiejkolwiek innej. Te postępy miały miejsce w dynamicznie zmieniającym się kontekście europejskim, w którym wszystkie kraje UE poczyniły znaczne postępy w dążeniu do zmniejszenia obciążeń administracyjnych dla przedsiębiorstw. Fakt ten przyczynił się do znacznego wzrostu średniej UE-28. W wyniku tych zmian, Polski wynik z 2013 r. kwalifikuje się jako średnią, ale większość wskaźników przynajmniej nieznacznie przekracza średnią UE. Czas i koszty związane z rozpoczęciem działalności gospodarczej oraz koszty przeniesienia własności to wskaźniki, które najbardziej wyraźnie się poprawiły. Niemniej, dwa wskaźniki sytuują się poniżej średniej: jest to 18 płatności podatkowych i 286 godzin rozliczeniowych rocznie w porównaniu do średniej UE wynoszącej 12,5 płatności i 193 godziny. Te dwa wskaźniki nie mogą wprawdzie służyć za pełny obraz otoczenia podatkowego dla przedsiębiorstw, niemniej wymóg wielokrotnych płatności podatkowych wskazuje na możliwości uproszczenia przepisów w tej dziedzinie. Ponadto przepisy podatkowe sektora instytucji rządowych w Polsce są powszechnie postrzegane jako bardziej uciążliwe w stosunku do średniej reszty Europy. Znaczące postępy Polski w zakresie elastycznej administracji polegają głównie na licznych zmianach wprowadzonych do obowiązujących przepisów, które uprościły procedury administracyjne, usprawniły proces fakturowania oraz umożliwiły powołanie Rady Konsultacyjnej ds. Handlu i Usług. Program Lepsze regulacje 2015 Ministerstwa Gospodarki ma na celu wzmocnienie części procesu legislacyjnego dotyczących analizy ekonomicznej skutków regulacyjnych i usprawnienie procesu konsultacji. Program zawiera ponad 30 środków, które rząd planuje wprowadzić do końca 2015 r. w celu zapewnienia wysokiej jakości aktów prawnych w całym cyklu kształtowania polityki. Program został przygotowany w oparciu o preferencje Arkusze informacyjne Small Business Act 2014 Polska 9

10 zainteresowanych stron w zakresie rozwiązywania trudności, jakie przedsiębiorstwa napotykają w swej codziennej działalności. W lutym 2014 r. rząd przyjął również tzw. zasadę dwóch terminów (wspólne daty wejścia w życie). W trosce o większą przewidywalność prawa dla przedsiębiorstw, nowe przepisy mające do nich zastosowanie będą wchodziły w życie tylko dwa razy w roku. Pozwoli to przedsiębiorcom na lepsze przygotowanie i zaplanowanie działalności. Jednocześnie pomoże przedsiębiorstwom ograniczyć czasu i koszty dostosowania się do zmiany przepisów. Uruchomienie portalu konsultacje on-line ma się przyczynić do bardziej przejrzystych konsultacji społecznych i wspierania dialogu ze społecznością przedsiębiorców. Ma on stać się narzędziem, które umożliwi zainteresowanym zgłaszanie zasad i procedur, które są niepotrzebnie uciążliwe lub trudne do spełnienia. Portal będzie również użyteczny w charakterze internetowej bazy danych dotyczącej stanowisk zainteresowanych stron. Do niedawna obejmował on jedynie projekty ustaw pochodzące z jednego ministerstwa, ale od dnia 1 kwietnia 2014 r. został rozszerzony o prace pięciu innych ministerstw, a wkrótce ma objąć pozostałe. Powołanie Rady Konsultacyjnej ds. Handlu i Usług miało na celu identyfikację barier dla swobodnego (wewnętrznego) handlu i usług. Ma ona również zalecać środki służące ułatwieniu prowadzenia działalności gospodarczej. Pomoc państwa i zamówienia publiczne Udział MŚP w całkowitej wartości udzielonych zamówień publicznych (%); 2013; Polska: 25; UE śred.: 29 Odsetek firm biorących udział w przetargach publicznych (%); 2013; Polska: 36; UE śred.: 37 Średnie opóźnienie płatności ze strony organów publicznych (liczba dni); 2013; Polska: 18; UE śred.: Odsetek firm korzystających z elektronicznego systemu przetargów publicznych (ezamówienia) (%); 2013; Polska: 23.61; UE śred.: Uwaga: Słupki danych skierowane w prawo pokazują wyniki lepsze od średniej UE, zaś słupki danych skierowane w lewo pokazują wyniki gorsze. Ogólnie rzecz biorąc, Polska poczyniła postępy, a jej obecne wyniki są w dużej mierze zgodne ze średnią europejską. Godnym uwagi, pozytywnym wyjątkiem są udogodnienia w systemie elektronicznych zamówień publicznych, które są wykorzystywane przez znacznie wyższy odsetek przedsiębiorstw niż we wszystkich państwach członkowskich UE razem wziętych. Jest to zasługą wprowadzonych niedawno elektronicznych platform, które znacznie ułatwiają udział w przetargach i istotnie usprawniają procedury udzielania zamówień publicznych. Ponadto znacząco wzmocniono pozycję MŚP w procesie udzielania zamówień, dzięki usprawnieniu szeregu kwestii dotyczących umów o podwykonawstwo. Dwie główne zmiany to wzmocniony status podwykonawców w procesie przyznawania zamówień publicznych Zróżnicowanie w stosunku do średniej UE (mierzone odchyleniem standardowym, średnia UE=0) i ograniczenie terminów płatności w transakcjach handlowych do 60 dni. Zmiany te wynikają częściowo z wprowadzenia dyrektyw UE do prawa krajowego (w sierpniu 2013 r.). Oczekuje się, że środki te przyniosą poprawę jakości prac wykonywanych w ramach zamówień publicznych oraz sprawią, że zamówienia publiczne będą bezpieczniejsze dla MŚP. Niemniej jednak wymogi administracyjne w zamówieniach publicznych często nadal są nieproporcjonalne, szczególnie w porównaniu z ograniczonymi możliwościami mniejszych firm. Dalsze istotne kroki w celu stworzenia nowoczesnych i skutecznych ram zamówień publicznych są zatem konieczne, jeżeli finansowanie ze środków UE przeznaczonych dla Polski w latach ma zostać wypłacone. Arkusze informacyjne Small Business Act 2014 Polska 10

11 Dostęp do finansowania Zróżnicowanie w stosunku do średniej UE (mierzone odchyleniem standardowym, średnia UE=0) Odrzucone wnioski o udzielenie kredytu i oferty kredytu nie do przyjęcia (% wniosków kredytowych złożonych przez MŚP); 2013; Polska: 14.8; UE śred.: 14.4 Dostęp do publicznego wsparcia finansowego z uwzględnieniem gwarancji (% respondentów obserwujących pogorszenie sytuacji); 2013; Polska: 13.6; UE śred.: 17.3 Gotowość banków do udzielenia pożyczek (% respondentów obserwujących pogorszenie sytuacji); 2013; Polska: 12.7; UE śred.: 24.6 Koszty finansowania zewnętrznego - niewielkie pożyczki w stosunku do dużych pożyczek (%); 2013; Polska: -1.44; UE śred.: Całkowity czas uzyskania wypłaty wynagrodzenia (dni); 2013; Polska: 39; UE śred.: Straty z tytułu nieściągalnych wierzytelności (% łącznych obrotów); 2013; Polska: 4; UE śred.: 3.83 Inwestycje kapitału wysokiego ryzyka (% PKB); 2012; Polska: 0.002; UE śred.: 0.04 Siła regulacji prawnych: strength of legal rights index (0-10); 2014; Polska: 9; UE śred.: Uwaga: Słupki danych skierowane w prawo pokazują wyniki lepsze od średniej UE, zaś słupki danych skierowane w lewo pokazują wyniki gorsze. W 2013 r. Polska osiągnęła umiarkowane postępy w poprawie dostępu do finansowania dla MŚP. Ogólnie wskaźniki sytuują Polskę powyżej średniej europejskiej, a niemal wszystkie sięgają co najmniej poziomu średniej lub wyżej. Banki udzielają MŚP finansowania i, ogólnie rzecz biorąc, nie obciążają ich wygórowanymi stopami procentowymi. Publiczne wsparcie finansowe jest względnie dostępne, natomiast średni czas czekania na płatności 39 dni jest o 12 dni krótszy niż średnia UE. Skala inwestycji kapitału wysokiego ryzyka w Polsce jest znacznie mniejsza niż średnia europejska. Biorąc pod uwagę działania polityczne, Bank Gospodarstwa Krajowego uruchomił gwarancje kredytowe na podstawie przepisów dotyczących pomocy de minimis (transpozycja unijnych przepisów dotyczących pomocy de minimis do prawa krajowego), które umożliwiają przeniesienie części ryzyka inwestycyjnego na skarb państwa. Działanie to ma sprzyjać rozwojowi finansowania bankowego dla rentownych przedsiębiorstw. Początkowo program obejmował wyłącznie kapitał obrotowy, jednak od listopada 2013 r. obejmuje również udzielanie pożyczek inwestycyjnych. Jest jednak zbyt wcześnie, aby stwierdzić, na ile to nowe działanie przyczyni się do pobudzenia inwestycji. Od początku programu Small Business Act, strona polska podjęła wiele kroków mających na celu ułatwienie MŚP dostępu do środków finansowych, w tym unijnych funduszy rozwoju obszarów wiejskich i Krajowego Funduszu Kapitałowego. Informacje o źródłach finansowania są powszechnie dostępne, a współpraca z organami administracji publicznej w tej dziedzinie jest znacznie prostsza. Przepisy dotyczące niebankowych funduszy pożyczkowych i funduszy gwarancji kredytowych zostały zmienione w celu usprawnienia wypłaty środków. Bank Gospodarstwa Krajowego obecnie skuteczniej reaguje na potrzeby poszczególnych sektorów działalności. Wprowadzenie gwarancji de minimis pozwala przejąć część ryzyka inwestycyjnego i pomaga MŚP w rozwijaniu działalności. Istotny nacisk położono na wypłacanie funduszy UE, w tym funduszy na sesje szkoleniowe dla lokalnych Arkusze informacyjne Small Business Act 2014 Polska 11

12 społeczności i kampanię podnoszącą poziom świadomości społecznej. Jednolity rynek MŚP prowadzące eksport towarów w granicach rynku UE (odsetek MŚP w całej branży eksporterów); 2011; Polska: 10.8; UE śred.: MŚP prowadzące import towarów w granicach rynku UE (odsetek MŚP w całej branży importerów); 2011; Polska: 11.2; UE śred.: Odsetek zagranicznych zamówień publicznych uzyskanych przez MŚP (% całkowitej wartości zamówień publicznych); 2013; Polska: 0.4; UE śred.: 2.6 Liczba dotąd nietransponowanych dyrektyw jednolitego rynku; 2013; Polska: 16; UE śred.: 8.69 Średnie opóźnienie transponowania zaległych dyrektyw (w miesiącach); 2013; Polska: 12.7; UE śred.: 8 Liczba prowadzonych postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego ; 2013; Polska: 44; UE śred.: 30 Zróżnicowanie w stosunku do średniej UE (mierzone odchyleniem standardowym, średnia UE=0) Uwaga: Słupki danych skierowane w prawo pokazują wyniki lepsze od średniej UE, zaś słupki danych skierowane w lewo pokazują wyniki gorsze. Polska w dalszym ciągu w tej dziedzinie utrzymuje wyniki poniżej średniej UE. Implementacja europejskich dyrektyw do prawa krajowego w Polsce trwa zazwyczaj dłużej niż średnio w UE. Ponadto na pełną transpozycję w Polsce oczekuje niemal dwukrotnie więcej dyrektyw niż średnio w pozostałych państwach członkowskich. Zakres działalności polskich MŚP w innych państwach członkowskich w przybliżeniu odpowiada średniej UE. Poziom transgranicznej działalności handlowej do pewnego stopnia można wytłumaczyć czynnikami niezależnymi od działań politycznych w zakresie jednolitego rynku, takimi jak położenie geograficzne (w tym odległość do granicy), atrakcyjność rynku krajowego (mniejsze gospodarki są często bardziej skłonne do handlu z zagranicą), bariery językowe itd. Należy zauważyć, że polskie MŚP są dwukrotnie bardziej aktywne w handlu wewnątrz UE niż francuskie, tymczasem aktywność niemieckich MŚP jest ponad dwa razy większa niż polskich. Powyższe dane mogą sugerować, że postrzeganie przez MŚP ryzyka prowadzenia działalności gospodarczej we własnym kraju, w połączeniu z wizją innego państwa członkowskiego (odmienność kultury prowadzenia działalności gospodarczej, różnice językowe, i niepewność lokalnych wymogów lub mechanizmów rozwiązywania sporów) skutecznie powstrzymuje je od prób wejścia na nowe rynki. Pomimo wyników poniżej średniej w 2013 r. w Polsce nie zapowiedziano ani nie wdrożono w tej dziedzinie żadnych istotnych działań politycznych. Zainteresowane strony twierdzą, że potrzebują więcej wskazówek na temat sposobów prowadzenia działalności na jednolitym rynku. Arkusze informacyjne Small Business Act 2014 Polska 12

13 Umiejętności i innowacje Zróżnicowanie w stosunku do średniej UE (mierzone odchyleniem standardowym, średnia UE=0) Odsetek MŚP wdrażających innowacyjne produkty lub procesy produkcji; 2010; Polska: 14.36; UE śred.: Odsetek MŚP wprowadzających innowacje marketingowe lub organizacyjne ; 2010; Polska: 19.95; UE śred.: 40.3 Odsetek MŚP innowacyjnych wewnętrznie; 2010; Polska: 11.34; UE śred.: Odsetek innowacyjnych MŚP współpracujących z innymi; 2010; Polska: 4.15; UE śred.: Sprzedaż nowości - produktów nowych na rynku i dla przedsiębiorstw (% obrotu); 2010; Polska: 8; UE śred.: Odsetek MŚP prowadzących sprzedaż online; 2013; Polska: 8.32; UE śred.: Odsetek MŚP dokonujących zakupów online; 2013; Polska: 15.08; UE śred.: Obroty w handlu elektronicznym; 2013; Polska: 11.25; UE śred.: Odsetek przedsiębiorstw, które szkolą swoich pracowników; 2010; Polska: 22; UE śred.: Uwaga: Słupki danych skierowane w prawo pokazują wyniki lepsze od średniej UE, zaś słupki danych skierowane w lewo pokazują wyniki gorsze. Obszar umiejętności i innowacji wciąż budzi najwięcej obaw, zważywszy na poważne zaległości Polski w stosunku do średniej UE. Jednocześnie znaczący wpływ umiejętności i innowacji na zdolność do długofalowej konkurencyjności, nie wydaje się być należycie uwzględniany przez decydentów politycznych. Jedynym wskaźnikiem, który pozostaje w przybliżeniu zgodny ze średnią UE, jest udział obrotów wynikających z handlu elektronicznego, chociaż odsetek polskich MŚP prowadzących działalność gospodarczą w internecie jest niższy niż w UE jako całości. Niewystarczająca zdolność do wspierania innowacji sprawia MŚP najwięcej trudności. Odsetek polskich MŚP wprowadzających nowatorskie produkty lub procesy stanowi niewiele ponad jedną trzecią średniej unijnej (14,36% wobec 38,44%). Polskie MŚP wdrażają innowacje marketingowe lub organizacyjne dwa razy rzadziej, niż wskazywałaby średnia europejska. Co gorsza, poziom współpracy między innowacyjnymi MŚP jest prawie trzy razy niższy niż w UE jako całości. Wskazuje to na ogólny niedostatek kapitału społecznego, w tym przypadku przekładający się na brak zaufania. Ponadto nastąpił niewielki postęp w zakresie kształtowania polityki rozwoju umiejętności i innowacji. Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości konsekwentnie oferuje zakres usług szkoleniowych i doradczych, w szczególności w zakresie prawa ochrony środowiska i innowacji dla MŚP. Wsparcie w ramach krajowych klastrów kluczowych ma służyć pobudzaniu wysiłków MŚP na rzecz umiędzynarodowienia i szybkiego rozwoju, na przykład poprzez uczestnictwo w innowacyjnych klastrach. W dniu 8 kwietnia 2014 r. Rząd przyjął dokument pt. Krajowa Inteligentna Specjalizacja. Arkusze informacyjne Small Business Act 2014 Polska 13

14 Środowisko MŚP, które podjęły kroki na rzecz efektywnego gospodarowania zasobami (%); 2013; Polska: 92; UE śred.: 95 MŚP, które korzystały ze środków wsparcia publicznego na rzecz działań w zakresie efektywnego gospodarowania zasobami (%); 2013; Polska: 40; UE śred.: 35 Zróżnicowanie w stosunku do średniej UE (mierzone odchyleniem standardowym, średnia UE=0) MŚP oferujące produkty lub usługi ekologiczne (%); 2013; Polska: 26; UE śred.: 26 MŚP, których obroty pochodzą w ponad 50% z produktów lub usług ekologicznych (%); 2013; Polska: 23; UE śred.: 22 MŚP, które korzystały ze środków wsparcia publicznego w celu wytwarzania produktów ekologicznych (%); 2013; Polska: 27; UE śred.: Uwaga: Słupki danych skierowane w prawo pokazują wyniki lepsze od średniej UE, zaś słupki danych skierowane w lewo pokazują wyniki gorsze. W obszarze ochrony środowiska Polska dorównuje średniej UE. Wartości wszystkich wskaźników są bardzo zbliżone do średniej wartości poszczególnych wskaźników dla całej Unii. Około 92% MŚP stwierdza, że podjęły działania w zakresie efektywnego gospodarowania zasobami, a 40% skorzystało w tym celu z publicznego wsparcia. Co czwarte polskie MŚP oferuje ekologiczne produkty lub usługi. Dla 23% z nich, ekologiczne produkty lub usługi stanowią podstawową działalność, generując ponad połowę ich obrotów. Odsetek polskich MŚP, które korzystają z publicznego wsparcia na rzecz produkcji produktów ekologicznych jest również bardzo zbliżony do średniej europejskiej. Głównym działaniem w tej dziedzinie jest pomoc Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (udzielana w części przy wsparciu Europejskiego Funduszu Społecznego), mająca ułatwić MŚP zdobywanie umiejętności niezbędnych do przekształcenia ich działalności w bardziej niskoemisyjną i efektywnie gospodarującą zasobami. Arkusze informacyjne Small Business Act 2014 Polska 14

15 Umiędzynarodowienie MŚP prowadzące eksport towarów poza granice UE (odsetek MŚP w całej branży eksporterów); 2011; Polska: 5.38; UE śred.: 9.68 MŚP prowadzące import towarów spoza granic UE (odsetek MŚP w całej branży importerów); 2011; Polska: 4.7; UE śred.: 8.18 Zróżnicowanie w stosunku do średniej UE (mierzone odchyleniem standardowym, średnia UE=0) Minimalne koszty przywozu (w USD); 2014; Polska: 1025; UE śred.: Niezbędny czas operacji przywozu (w dniach); 2014; Polska: 14; UE śred.: Liczba dokumentów niezbędnych do przywozu; 2014; Polska: 4; UE śred.: 4.68 Minimalne koszty wywozu (w USD); 2014; Polska: 1050; UE śred.: Niezbędny czas operacji wywozu (w dniach); 2014; Polska: 17; UE śred.: Liczba dokumentów niezbędnych do wywozu; 2014; Polska: 5; UE śred.: Uwaga: Słupki danych skierowane w prawo pokazują wyniki lepsze od średniej UE, zaś słupki danych skierowane w lewo pokazują wyniki gorsze. Umiędzynarodowienie to kolejny obszar niewykorzystanego potencjału polskich MŚP. Żaden ze wskaźników nie osiągnął wyróżniających się wyników. Koszty importu kontenera towarów oraz liczba wymaganych w trakcie procedury dokumentów są nieco niższe niż średnie unijne. Sprowadzenie tegoż kontenera trwa jednak o trzy dni dłużej niż przeciętnie; zaś koszty, czasochłonność i liczba wymaganych dokumentów w przypadku eksportu są ogólnie bardziej uciążliwe niż w przypadku importu. Polskie MŚP są wyraźnie mniej skłonne do korzystania z potencjału rynków poza UE w zakresie importu czy też eksportu. Powody takiego stanu rzeczy są prawdopodobnie analogiczne do przyczyn niższej niż optymalna aktywności polskich MŚP na jednolitym rynku. Najprawdopodobniej głównymi czynnikami niechęci do kontaktów z zagranicznymi organami administracji są: obce języki, różnice w kulturze prowadzenia działalności gospodarczej, współpraca z administracją, w połączeniu z odmiennymi wymogami przepisów lokalnych, nawykami konsumentów i mechanizmami rozwiązywania sporów tworzą dość rozbudowany zestaw czynników ryzyka. Również wielkość rynku krajowego i jego atrakcyjność dla krajowych MŚP mogą być dodatkowymi przyczynami ich niechęci do wykraczania poza UE. Nie odnotowano żadnych istotnych inicjatyw mających na celu promowanie umiędzynarodowienia polskich MŚP w 2013 r. Arkusze informacyjne Small Business Act 2014 Polska 15

16 3. Najlepsze praktyki Poniżej przedstawiono polski przykład najlepszych praktyk pokazujący, co rząd może zrobić dla wsparcia MŚP: Konsultacje on-line Ministerstwo Gospodarki uruchomiło portal konsultacji on-line, którego celem jest zbieranie opinii na temat przygotowywanych projektów dokumentów (w tym projektów ustaw). Od kwietnia 2014 r. na portalu znajdują się wybrane projekty z pięciu kolejnych ministerstw. W najbliższym czasie przewiduje się rozszerzenie zakresu konsultacji o pozostałe ministerstwa. Działanie to ma na celu: 1) prezentację działalności legislacyjnych Ministerstwa Gospodarki, 2). usprawnienie procesu konsultacji, oraz 3). otwarcie konsultacji na nowych zainteresowanych i umożliwienie im przekazywania opinii drogą elektroniczną. Inicjatywa stanowi odpowiedź na sugestie zainteresowanych stron i służy zapewnieniu większej przejrzystości procesu legislacyjnego. Portal ma stać się platformą wymiany poglądów i doświadczeń. Będzie on służył również jako archiwum wniosków, zaleceń i opinii zainteresowanych stron, dokumentujące ewolucję przepisów wraz z upływem czasu. Każdy projekt jest szczegółowo opisany i zawiera informacje kontaktowe osób, które mogą dostarczyć dodatkowych informacji. Użytkownicy skorzystają z możliwości pobierania projektów (wraz z dokumentami źródłowymi), przedyskutowania ich między sobą oraz wyszukiwania podobnych tematów. Portal stanowi kamień milowy w usprawnianiu procesu decyzyjnego, zachęcając wszystkich zainteresowanych do przedstawienia swoich poglądów. Pomyślna inauguracja portalu może zachęcić inne ministerstwa do opracowania podobnych platform konsultacji, choć ostatecznie bardziej pożądane byłoby utrzymanie jednej platformy obejmującej prace wszystkich resortów rządowych. Ważne uwagi Arkusze informacyjne Programu Small Business Act (SBA) są sporządzane przez DG ds. Przedsiębiorstw w ramach przeglądu wyników MŚP, który jest jej głównym narzędziem ekonomicznej analizy kwestii dotyczących małych i średnich przedsiębiorstw. Łączą one najnowsze dostępne dane statystyczne i informacje polityczne dotyczące 28 państw UE i dziewięciu krajów spoza UE, które również przyczyniają się do realizacji unijnego Programu ramowego na rzecz konkurencyjności i innowacji. Opracowywane rokrocznie arkusze informacyjne są pomocne w organizowaniu dostępnych informacji w celu ułatwienia oceny polityki w zakresie MŚP i monitorowania wdrażania programu Small Business Act. Odzwierciedlają stan faktyczny i odnotowują postępy. Mają one stanowić nie tyle ocenę strategii politycznych państw członkowskich, ile raczej dodatkowe źródło danych przystosowanych do usprawnienia polityki- opartej na dowodach. Przykładowo arkusze informacyjne wymieniają tylko środki polityczne uznane za istotne przez ekspertów w zakresie polityki MŚP na szczeblu lokalnym. Nie mogą one służyć i nie służą odzwierciedleniu wszystkich działań przyjętych przez rząd w ciągu okresu referencyjnego. Więcej informacji dotyczących działań państwa w tym zakresie można znaleźć w bazie danych dostępnej na stronie internetowej przeglądu wyników MŚP. Zob. także przypisy końcowe na odwrocie. Arkusze informacyjne Small Business Act 2014 Polska 16

17 Dodatkowe informacje Przegląd wyników MŚP Small Business Act: Europejski portal dla małych przedsiębiorstw: 1 Przy opracowywaniu arkuszy informacyjnych programu SBA w 2014 r. w dużej mierze korzystano z wkładu ze strony JRC, tj. Wspólnego Centrum Badawczego Komisji Europejskiej z siedzibą w Isprze we Włoszech. JRC wprowadziło znaczące ulepszenia podejścia metodologicznego, prac statystycznych na zbiorach danych i wizualnej prezentacji danych. 2 Na podstawie danych dotyczących realnego PKB pochodzących z AMECO bazy danych Komisji Europejskiej. 3 Statystyki Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, https://prod.ceidg.gov.pl/ceidg.cms.engine/?d;bbd c-43a5-a8bf-e260b22f283b, dostęp: r. 4 Informacja o sytuacji społeczno-gospodarczej Polski w okresie I-III kwartał 2013 r. dostęp: r. 5 Zamieszczone poniżej trzy wykresy przedstawiają trendy w ewolucji poszczególnych zmiennych w czasie. Przedstawione wartości wskaźników obejmują lata , przy czym za wartości roku referencyjnego (2008) przyjęto 100. Wskaźniki te, poczynając od 2012 r., są szacunkami ewolucji w czasie opracowanymi przez DIW Econ na podstawie danych z lat pochodzących z bazy danych statystyk strukturalnych dotyczących przedsiębiorstw (Eurostat). Dane obejmują gospodarkę przedsiębiorstw, na którą składają się przemysł, budownictwo, handel i usługi (NACE Rev. 2 sekcje B-J, L, M i N), ale nie obejmują przedsiębiorstw sektora finansowego ani zajmujących się rolnictwem, leśnictwem, rybołówstwem i usługami zasadniczo nierynkowymi, takimi jak usługi edukacyjne i zdrowotne. Szczegółową metodologię można znaleźć na stronie Komisji: 6 Business Centre Club, Polska gospodarka w 2013 r. i prognoza na 2014 r.: dostęp: r. 7 Przedstawione w niniejszym arkuszu informacyjnym SBA rozwiązania polityczne stanowią jedynie wybór środków podjętych przez rząd w 2013 r. i w pierwszym kwartale 2014 r. Wyboru dokonał ekspert ds. krajowej polityki w zakresie MŚP, zatrudniany przez hiszpański oddział firmy CARSA (tj. głównego wykonawcę arkuszy informacyjnych dot. roku 2014 na zlecenie DG ds. Przedsiębiorstw i Przemysłu). Ekspertów poproszono o wybór najważniejszych ich zdaniem środków, tzn. takich, po których spodziewają się największego wpływu w danym obszarze SBA. Pełen zakres środków zestawionych przez ekspertów przygotowujących tegoroczne arkusze informacyjne zostanie opublikowany równocześnie z arkuszami informacyjnymi w postaci bazy danych środków polityki na stronie DG ds. Przedsiębiorstw i Przemysłu. 8 Strategia Rozwoju Kraju 2020 Aktywne społeczeństwo, konkurencyjna gospodarka, sprawne państwo pdf Arkusze informacyjne Small Business Act 2014 Polska 17

18 9 Wykres radarowy zestawia dwie serie danych: po pierwsze, obecne wskaźniki w oparciu o najnowsze dostępne dane z ostatnich lat. Naniesione na oś X dane są mierzone odchyleniem standardowym od prostej, nieważonej średniej arytmetycznej całej UE-28. Zakres wytyczony przez pionowe wykropkowane linie oznacza średnią UE. Po drugie, ilustruje postępy w czasie, tj. średni roczny wzrost wskaźników w latach Wskaźniki wzrostu są mierzone w odniesieniu do poszczególnych wskaźników, które składają się na średnie w każdym z obszarów SBA. W związku z tym pozycja średniej konkretnego obszaru SBA w ramach któregokolwiek z czterech wykresów świadczy nie tylko o pozycji danego kraju w stosunku do reszty UE w danym okresie, ale również na temat jego postępów w latach Arkusze informacyjne Small Business Act 2014 Polska 18

Liczba przedsiębiorstw Zatrudnienie Wartość dodana

Liczba przedsiębiorstw Zatrudnienie Wartość dodana PL Przedsiębiorstwa i przemysł Arkusz informacyjny SBA 2012 POLSKA W skrócie - Kryzys poważnie uderzył w sektor MŚP. Spadek liczby MŚP oznacza utratę miejsc pracy, ale także wzrost wartości dodanej - Pomimo

Bardziej szczegółowo

Raport Przedsiębiorczość w Polsce Edycja 2014

Raport Przedsiębiorczość w Polsce Edycja 2014 Raport Edycja 2014 2 CHARAKTER I CELE RAPORTU Raport ma charakter informacyjny i dotyczy szeroko rozumianej przedsiębiorczości. Cele raportu: Ukazanie aktualnej sytuacji ekonomiczno finansowej przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

Rozdział 8. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw

Rozdział 8. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw Melania Nieć, Maja Wasilewska, Joanna Orłowska Rozdział 8. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw Struktura podmiotowa Województwo dolnośląskie W 2012 r. w systemie REGON w województwie dolnośląskim

Bardziej szczegółowo

Rozdział 4. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw. Województwo dolnośląskie

Rozdział 4. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw. Województwo dolnośląskie Melania Nieć, Joanna Orłowska, Maja Wasilewska Rozdział 4. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw Województwo dolnośląskie Struktura podmiotowa przedsiębiorstw aktywnych W 2013 r. o ponad

Bardziej szczegółowo

Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja

Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja Komisja Europejska - Komunikat prasowy Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja Bruksela, 04 listopad 2014 Zgodnie z prognozą gospodarczą Komisji Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Arkusz informacyjny SBA 2013

Arkusz informacyjny SBA 2013 PL Przedsiębiorstwa i przemysł Arkusz informacyjny SBA 2013 POLSKA W skrócie W Polsce istnieją bardzo różnorodne warunki ramowe tworzenia i rozwoju MŚP. Chociaż polska polska gospodarka nadal odczuwa konsekwencje

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty siódmy kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce ( kwartał 2015 r.) oraz prognozy na lata 2015 2016 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Założenia Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej oraz działania na rzecz zrównoważonej produkcji i konsumpcji

Założenia Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej oraz działania na rzecz zrównoważonej produkcji i konsumpcji Założenia Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej oraz działania na rzecz zrównoważonej produkcji i konsumpcji 2 Plan prezentacji 1. Kontekst transformacji niskoemisyjnej 2. Przykładowe wyzwania

Bardziej szczegółowo

styczeń 2014 r. Projekt badawczy: Konferencji Przedsiębiorstw Finansowych w Polsce oraz Krajowego Rejestru Długów Informacja sygnalna

styczeń 2014 r. Projekt badawczy: Konferencji Przedsiębiorstw Finansowych w Polsce oraz Krajowego Rejestru Długów Informacja sygnalna styczeń 2014 r. Projekt badawczy: Konferencji Przedsiębiorstw Finansowych w Polsce oraz Krajowego Rejestru Długów Informacja sygnalna PORTFEL NALEŻNOŚCI POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW dr Piotr Białowolski styczeń

Bardziej szczegółowo

Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze

Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze Polskie banki osiągnęły w I półroczu łączny zysk netto na poziomie 8,04 mld zł, po wzroście

Bardziej szczegółowo

Małopolskie Regionalny Program Operacyjny 2007-2013 DZIAŁANIE 2.1 ROZWOJ I PODNIESIENIE KONKURENCYJNOŚCI PRZEDSIĘBIORSTW Schemat A

Małopolskie Regionalny Program Operacyjny 2007-2013 DZIAŁANIE 2.1 ROZWOJ I PODNIESIENIE KONKURENCYJNOŚCI PRZEDSIĘBIORSTW Schemat A Małopolskie Regionalny Program Operacyjny 2007-2013 DZIAŁANIE 2.1 ROZWOJ I PODNIESIENIE KONKURENCYJNOŚCI PRZEDSIĘBIORSTW Numer i nazwa priorytetu Oś Priorytetowa 2. Gospodarka regionalnej szansy Instytucja

Bardziej szczegółowo

Wpływ wprowadzenia euro na stopień otwartości i zmiany strukturalne w handlu krajów strefy euro

Wpływ wprowadzenia euro na stopień otwartości i zmiany strukturalne w handlu krajów strefy euro Wpływ wprowadzenia euro na stopień otwartości i zmiany strukturalne w handlu krajów strefy euro PREZENTACJA WYNIKÓW Wojciech Mroczek Znaczenie strefy euro w światowym handlu 1996-1998 2004-2006 Czy wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

CSR a konkurencyjność polskich przedsiębiorstw. Działania PARP w zakresie biznesu społecznie odpowiedzialnego

CSR a konkurencyjność polskich przedsiębiorstw. Działania PARP w zakresie biznesu społecznie odpowiedzialnego 2011 Małgorzata Jelińska CSR a konkurencyjność polskich przedsiębiorstw Działania PARP w zakresie biznesu społecznie odpowiedzialnego Szczecin, 23.11.2011 r. Definicja CSR zgodnie z ISO 26000 Społeczna

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców. Wrocław, 19 marca 2015

Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców. Wrocław, 19 marca 2015 Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców Wrocław, 19 marca 2015 Piąty raport Banku Pekao SA o sytuacji mikro i małych firm innowacje tematem specjalnym 6 910 wywiadów

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka Cel główny: Rozwój polskiej gospodarki w oparciu o innowacyjne przedsiębiorstwa Cele szczegółowe: zwiększenie innowacyjności przedsiębiorstw, wzrost konkurencyjności

Bardziej szczegółowo

Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw

Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw Rozdział 8 Marzena Talar, Maja Wasilewska, Dorota Węcławska Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw W rozdziale przedstawiona została charakterystyka stanu sektora małych i średnich przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty piąty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (IV kwartał 2014 r.) oraz prognozy na lata 2015 2016 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty szósty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (I kwartał 2015 r.) oraz prognozy na lata 2015 2016 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

lipiec 2013 r. Projekt badawczy: Konferencji Przedsiębiorstw Finansowych w Polsce oraz Krajowego Rejestru Długów Informacja sygnalna

lipiec 2013 r. Projekt badawczy: Konferencji Przedsiębiorstw Finansowych w Polsce oraz Krajowego Rejestru Długów Informacja sygnalna lipiec 2013 r. Projekt badawczy: Konferencji Przedsiębiorstw Finansowych w Polsce oraz Krajowego Rejestru Długów Informacja sygnalna PORTFEL NALEŻNOŚCI POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW dr Piotr Białowolski lipiec

Bardziej szczegółowo

Dorota Bryk Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II Lublin, 23.03.2010 r.

Dorota Bryk Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II Lublin, 23.03.2010 r. Dorota Bryk Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II Lublin, 23.03.2010 r. Projekt Tendencje rozwojowe przedsiębiorstw i popyt na pracę w województwie lubelskim w kontekście organizacji przez Polskę

Bardziej szczegółowo

Napędzamy rozwój przedsiębiorstw

Napędzamy rozwój przedsiębiorstw Inicjatywa JEREMIE w województwie pomorskim - PRFPK Sp. z o.o. w procesie finansowania MŚP Inicjatywa JEREMIE dla rozwoju Pomorza Napędzamy rozwój przedsiębiorstw Realizacja operacji wg stanu na koniec

Bardziej szczegółowo

RAPORT O STANIE SEKTORA MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIĘBIORSTW W POLSCE. Rozdział 8. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw

RAPORT O STANIE SEKTORA MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIĘBIORSTW W POLSCE. Rozdział 8. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw RAPORT O STANIE SEKTORA MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIĘBIORSTW W POLSCE Rozdział 8. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw Warszawa, 2011 Spis treści Województwo dolnośląskie...3 Województwo kujawsko-pomorskie...6

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW

KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW KOMISJA EUROPEJSKA Strasburg, dnia 12.3.2013 COM(2013) 144 final KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW Inicjatywa na rzecz

Bardziej szczegółowo

Instrumenty wsparcia przedsiębiorstw w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego

Instrumenty wsparcia przedsiębiorstw w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Urząd d Marszałkowski Województwa Świętokrzyskiego Instrumenty wsparcia przedsiębiorstw w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Świętokrzyskiego na lata 2007 - Ostrowiec Świętokrzyski,

Bardziej szczegółowo

POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW

POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW INFORMACJA SYGNALNA PORTFEL NALEŻNOŚCI POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW Projekt badawczy: Konferencji Przedsiębiorstw Finansowych w Polsce oraz Krajowego Rejestru Długów Informacja sygnalna 1 PORTFEL NALEŻNOŚCI

Bardziej szczegółowo

1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1.

1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1. Spis treści 1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1. Zastosowana metodologia rangowania obiektów wielocechowych... 53 1.2.2. Potencjał innowacyjny

Bardziej szczegółowo

POLITYKA SPÓJNOŚCI NA LATA 2014-2020

POLITYKA SPÓJNOŚCI NA LATA 2014-2020 INSTRUMENTY FINANSOWE W POLITYCE SPÓJNOŚCI NA LATA 2014-2020 POLITYKA SPÓJNOŚCI NA LATA 2014-2020 W grudniu 2013 r. Rada Unii Europejskiej formalnie zatwierdziła nowe przepisy i ustawodawstwo dotyczące

Bardziej szczegółowo

Co warto wiedzieć o gospodarce 2015-06-11 13:56:00

Co warto wiedzieć o gospodarce 2015-06-11 13:56:00 Co warto wiedzieć o gospodarce 2015-06-11 13:56:00 2 Hiszpania pod koniec XX wieku była jednym z najszybciej rozwijających się gospodarczo państw Europy, kres rozwojowi położył światowy kryzys z końca

Bardziej szczegółowo

Podstawy prawa finansowego przedsiębiorców. Dotacje w funkcjonowaniu przedsiębiorców

Podstawy prawa finansowego przedsiębiorców. Dotacje w funkcjonowaniu przedsiębiorców Podstawy prawa finansowego przedsiębiorców Dotacje w funkcjonowaniu przedsiębiorców Wybrane formy wsparcia biznesu Pożyczki Poręczenia Gwarancje Dopłaty do pożyczek i kredytów Umorzenia pożyczek Refundacja

Bardziej szczegółowo

lipiec 2014 r. PROJEKT BADAWCZY: KONFERENCJI PRZEDSIĘBIORSTW FINANSOWYCH W POLSCE ORAZ KRAJOWEGO REJESTRU DŁUGÓW Informacja sygnalna

lipiec 2014 r. PROJEKT BADAWCZY: KONFERENCJI PRZEDSIĘBIORSTW FINANSOWYCH W POLSCE ORAZ KRAJOWEGO REJESTRU DŁUGÓW Informacja sygnalna lipiec 2014 r. PROJEKT BADAWCZY: KONFERENCJI PRZEDSIĘBIORSTW FINANSOWYCH W POLSCE ORAZ KRAJOWEGO REJESTRU DŁUGÓW Informacja sygnalna PORTFEL NALEŻNOŚCI POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW dr Piotr Białowolski lipiec

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 2 do Programu Rozwoju Innowacji Województwa Lubuskiego (Załącznik do uzupełnienia)

Załącznik nr 2 do Programu Rozwoju Innowacji Województwa Lubuskiego (Załącznik do uzupełnienia) Załącznik nr 2 do Programu Rozwoju Innowacji Województwa Lubuskiego (Załącznik do uzupełnienia) Szczegółowe nakłady na realizację Programu Rozwoju Innowacji województwa lubuskiego. Dokument przedstawia

Bardziej szczegółowo

Wspieranie kształcenia i zatrudniania ludzi młodych

Wspieranie kształcenia i zatrudniania ludzi młodych Międzynarodowe warsztaty Zatrudnienie, równouprawnienie, bezpieczeństwo socjalne (nestor) Wspieranie kształcenia i zatrudniania ludzi młodych Nikogo nie wolno pozostawić samemu sobie pomysły działań i

Bardziej szczegółowo

Plan inwestycyjny dla Europy

Plan inwestycyjny dla Europy Plan inwestycyjny dla Europy ma na celu stymulowanie inwestycji w strategiczne projekty w całej Unii Europejskiej. W ramach Planu do roku 2018 wsparciem zostaną objęte inwestycje o łącznej wysokości co

Bardziej szczegółowo

ŚRODA Z FUNDUSZAMI 2015-09-03 FUNDUSZE EUROPEJSKIE NA LATA 2014-2020 DLA PRZEDSIĘBIORCÓW. EFRR 8,6 mld euro. Cel szczegółowy:

ŚRODA Z FUNDUSZAMI 2015-09-03 FUNDUSZE EUROPEJSKIE NA LATA 2014-2020 DLA PRZEDSIĘBIORCÓW. EFRR 8,6 mld euro. Cel szczegółowy: ŚRODA Z FUNDUSZAMI FUNDUSZE EUROPEJSKIE NA LATA 2014-2020 DLA PRZEDSIĘBIORCÓW Rzeszów, 02.09.2015 r. PO IR PODZIAŁ ALOKACJI PO IR STRUKTURA DLA PRZEDSIĘBIORCÓW EFRR 8,6 mld euro Nr i nazwa osi priorytetowej

Bardziej szczegółowo

Jak instytucje finansowe mogą skorzystać z unijnego wsparcia? Wpisany przez Joanna Dąbrowska

Jak instytucje finansowe mogą skorzystać z unijnego wsparcia? Wpisany przez Joanna Dąbrowska Jednym z programów, w którym uwzględniono potrzeby małych i średnich przedsiębiorców jest Program Ramowy na Rzecz Konkurencyjności i Innowacji 2007-2013. Obok programów o zasięgu krajowym, do dyspozycji

Bardziej szczegółowo

Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Agnieszka Alińska. Zwrotne instrumenty finansowe w procesie stymulowania rozwoju regionalnego

Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Agnieszka Alińska. Zwrotne instrumenty finansowe w procesie stymulowania rozwoju regionalnego Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Agnieszka Alińska Zwrotne instrumenty finansowe w procesie stymulowania rozwoju regionalnego Plan prezentacji System finansowy a sfera realna Rozwój w ujęciu krajowym,

Bardziej szczegółowo

Polska w Onii Europejskiej

Polska w Onii Europejskiej A/452928 Polska w Onii Europejskiej - wybrane polityki sektorowe Wydawnictwo SGGW Warszawa 2004 Spis treści Wstęp 9 1. CHARAKTERYSTYKA PORÓWNAWCZA GOSPODAREK POLSKI I UNII EUROPEJSKIEJ 11 1.1. Dynamika

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY. Europejski program bezpieczeństwa lotniczego

SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY. Europejski program bezpieczeństwa lotniczego KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 7.12.2015 r. COM(2015) 599 final SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY Europejski program bezpieczeństwa lotniczego PL PL 1. KOMUNIKAT KOMISJI Z 2011

Bardziej szczegółowo

Wpływ bieżącej sytuacji gospodarczej na sektor małych i średnich przedsiębiorstw MSP

Wpływ bieżącej sytuacji gospodarczej na sektor małych i średnich przedsiębiorstw MSP Wpływ bieżącej sytuacji gospodarczej na sektor małych i średnich przedsiębiorstw MSP Prof. Anna Zielińska-Głębocka Uniwersytet Gdański Rada Polityki Pieniężnej 1.Dynamika wzrostu gospodarczego spowolnienie

Bardziej szczegółowo

liwości finansowania branży y IT z funduszy UE

liwości finansowania branży y IT z funduszy UE Możliwo liwości finansowania branży y IT z funduszy UE CO TO JEST DOTACJA? Dotacja jest bezzwrotną pomocą finansową W wielu przypadkach jest to refundacja kosztów, które przedsiębiorca poniósł. Dlatego

Bardziej szczegółowo

Fundusze unijne dziś i jutro

Fundusze unijne dziś i jutro Fundusze unijne dziś i jutro Mechanizmy wsparcia przedsiębiorstw Dotacje Usługi doradcze Szkolenia Powiązania kooperacyjne (klastry) Instrumenty inżynierii finansowej - pożyczki, mikropożyczki, poręczenia,

Bardziej szczegółowo

inwestowanie w działania na rzecz klimatu inwestowanie w program LIFE

inwestowanie w działania na rzecz klimatu inwestowanie w program LIFE inwestowanie w działania na rzecz klimatu inwestowanie w program LIFE PRZEGLĄD NOWEGO PODPROGRAMU LIFE DOTYCZĄCEGO DZIAŁAŃ NA RZECZ KLIMATU NA LATA 2014 2020 Czym jest nowy podprogram LIFE dotyczący działań

Bardziej szczegółowo

październik 2014 r. Projekt badawczy: Konferencji Przedsiębiorstw Finansowych w Polsce oraz Krajowego Rejestru Długów Informacja sygnalna

październik 2014 r. Projekt badawczy: Konferencji Przedsiębiorstw Finansowych w Polsce oraz Krajowego Rejestru Długów Informacja sygnalna październik 2014 r. Projekt badawczy: Konferencji Przedsiębiorstw Finansowych w Polsce oraz Krajowego Rejestru Długów Informacja sygnalna PORTFEL NALEŻNOŚCI POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW dr Piotr Białowolski

Bardziej szczegółowo

Wspieranie małych i średnich przedsiębiorstw, ze szczególnym uwzględnieniem działalności innowacyjnej- działania PARP

Wspieranie małych i średnich przedsiębiorstw, ze szczególnym uwzględnieniem działalności innowacyjnej- działania PARP Mirosław Marek PARP, Prezes Zarządu Wspieranie małych i średnich przedsiębiorstw, ze szczególnym uwzględnieniem działalności innowacyjnej- działania PARP Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP)

Bardziej szczegółowo

Europejska strategia zatrudnienia W kierunku poprawy sytuacji pod względem zatrudnienia w Europie

Europejska strategia zatrudnienia W kierunku poprawy sytuacji pod względem zatrudnienia w Europie Europejska strategia zatrudnienia W kierunku poprawy sytuacji pod względem zatrudnienia w Europie Komisja Europejska Czym jest europejska strategia zatrudnienia? Każdy potrzebuje pracy. Wszyscy musimy

Bardziej szczegółowo

Punkt Konsultacyjny KSU- usługi informacyjne i doradcze dla przedsiębiorców i osób zamierzających założyć działalność gospodarczą

Punkt Konsultacyjny KSU- usługi informacyjne i doradcze dla przedsiębiorców i osób zamierzających założyć działalność gospodarczą 2012 Punkt Konsultacyjny KSU- usługi informacyjne i doradcze dla przedsiębiorców i osób zamierzających założyć działalność gospodarczą Usługi PK KSU jako pierwowzór nowych usług PK DIAGNOZA POTRZEB KLIENTA

Bardziej szczegółowo

Konsultacje społeczne

Konsultacje społeczne Konsultacje społeczne Strategia Rozwoju Kapitału Społecznego 2011-2020 10 maja 2011 r. Strategia Rozwoju Kapitału Społecznego Prezentacja drugiego celu operacyjnego: zwiększenie partycypacji społecznej

Bardziej szczegółowo

Rola zdolności kredytowej przedsiębiorstwa w procedurze pozyskiwania kredytu bankowego - studium przypadku. dr Jacek Płocharz

Rola zdolności kredytowej przedsiębiorstwa w procedurze pozyskiwania kredytu bankowego - studium przypadku. dr Jacek Płocharz Rola zdolności kredytowej przedsiębiorstwa w procedurze pozyskiwania kredytu bankowego - studium przypadku dr Jacek Płocharz Warunki działania przedsiębiorstw! Na koniec 2003 roku działało w Polsce 3.581,6

Bardziej szczegółowo

Pomoc państwa dla przedsiębiorstw w dobie kryzysu finansowego i gospodarczego

Pomoc państwa dla przedsiębiorstw w dobie kryzysu finansowego i gospodarczego IV Pomorskie Forum Przedsiębiorczości Gdynia 12 marca 2009 Pomoc państwa dla przedsiębiorstw w dobie kryzysu finansowego i gospodarczego Dr Anna Jarosz-Friis Komisja Europejska, DG ds. Konkurencji, COMP

Bardziej szczegółowo

Dofinansowanie na rozwój działalności i wdrożenie innowacji

Dofinansowanie na rozwój działalności i wdrożenie innowacji RPO Lubuskie 2020 Oś Priorytetowa 1 Gospodarka i innowacje PI 3 c Zwiększone zastosowanie innowacji w przedsiębiorstwach sektora MŚP W ramach PI mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa mogą uzyskać wsparcie

Bardziej szczegółowo

Koniunktura na kredyty

Koniunktura na kredyty Marzec PENGAB =. Wskaźnik Ocen. +. Wskaźnik Prognoz. -. -. Koniunktura na kredyty Index Pengab / / / Pengab wartość trendu cyklu / / / / / Ocena kredyty osób indywidualnych / / / / / / / / / / / / Listopadowy

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców. Szczecin, 16 kwietnia 2015

Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców. Szczecin, 16 kwietnia 2015 Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców Szczecin, 16 kwietnia 2015 Piąty raport Banku Pekao SA o sytuacji mikro i małych firm innowacje tematem specjalnym 6 910

Bardziej szczegółowo

Badania podstawą działań PARP na rzecz przedsiębiorców

Badania podstawą działań PARP na rzecz przedsiębiorców 2011 Anna Tarnawa Kierownik Sekcji Badań i Analiz Departament Rozwoju Przedsiębiorczości i Innowacyjności Badania podstawą działań PARP na rzecz przedsiębiorców Warszawa, 22 listopada 2011 r. Działalność

Bardziej szczegółowo

Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości

Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Zarys wybranych programów form wsparcia MSP w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego Wzrost Konkurencyjności Przedsiębiorstw Paweł Czyż, PARP, 2004 1. Sektorowy

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców. Poznań, 9 kwietnia 2015

Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców. Poznań, 9 kwietnia 2015 Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców Poznań, 9 kwietnia 2015 Piąty raport Banku Pekao SA o sytuacji mikro i małych firm innowacje tematem specjalnym 6 910 wywiadów

Bardziej szczegółowo

Departament Bankowości Komercyjnej i Specjalistycznej oraz Instytucji Płatniczych URZĄD KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO WARSZAWA, marzec 2016 r.

Departament Bankowości Komercyjnej i Specjalistycznej oraz Instytucji Płatniczych URZĄD KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO WARSZAWA, marzec 2016 r. Opracowanie: Wydział Analiz Sektora Bankowego Departament Bankowości Komercyjnej i Specjalistycznej oraz Instytucji Płatniczych URZĄD KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO WARSZAWA, marzec 201 r. W dniu 22 marca

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty drugi kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (I kwartał 2014 r.) oraz prognozy na lata 2014 2015 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

MAZOWIECKI RYNEK PRACY LUTY 2014 R.

MAZOWIECKI RYNEK PRACY LUTY 2014 R. MAZOWIECKI RYNEK PRACY LUTY 2014 R. Na koniec lutego 2014 r. stopa bezrobocia na Mazowszu pozostała na poziomie sprzed miesiąca (11,4%). Jak wynika z informacji publikowanych przez GUS, przeciętne zatrudnienie

Bardziej szczegółowo

Fundusze unijne dziś i jutro

Fundusze unijne dziś i jutro Fundusze unijne dziś i jutro Mechanizmy wsparcia przedsiębiorstw Dotacje Usługi doradcze Szkolenia Powiązania kooperacyjne (klastry) Instrumenty inżynierii finansowej - pożyczki, mikropożyczki, poręczenia,

Bardziej szczegółowo

Wybrane wyniki badań dotyczących perspektyw rozwoju rynku kredytów mieszkaniowych w Polsce do 2015 roku zrealizowanych przez IBnGR

Wybrane wyniki badań dotyczących perspektyw rozwoju rynku kredytów mieszkaniowych w Polsce do 2015 roku zrealizowanych przez IBnGR Wybrane wyniki badań dotyczących perspektyw rozwoju rynku kredytów mieszkaniowych w Polsce do 2015 roku zrealizowanych przez IBnGR Gdańsk, marzec 2013 Scenariusz rozwoju rynku kredytów mieszkaniowych w

Bardziej szczegółowo

Preferencyjne finansowanie dla przedsiębiorców w programach ramowych UE

Preferencyjne finansowanie dla przedsiębiorców w programach ramowych UE Preferencyjne finansowanie dla przedsiębiorców w programach ramowych UE Arkadiusz Lewicki Dyrektor Krajowy Punkt Kontaktowy ds. Instrumentów Finansowych Programów Unii Europejskiej Związek Banków Polskich

Bardziej szczegółowo

Rozwój przedsiębiorczości w województwie śląskim w kontekście CSR Działania GARR S.A. na rzecz rozwoju przedsiębiorczości w województwie śląskim

Rozwój przedsiębiorczości w województwie śląskim w kontekście CSR Działania GARR S.A. na rzecz rozwoju przedsiębiorczości w województwie śląskim Rozwój przedsiębiorczości w województwie śląskim w kontekście CSR Działania GARR S.A. na rzecz rozwoju przedsiębiorczości w województwie śląskim Katowice, 22.11.2013 r. Główne obszary działalności DOTACJE

Bardziej szczegółowo

URZĄD STATYSTYCZNY W KRAKOWIE

URZĄD STATYSTYCZNY W KRAKOWIE URZĄD STATYSTYCZNY W KRAKOWIE 31-223 Kraków, ul. Kazimierza Wyki 3 e-mail:sekretariatuskrk@stat.gov.pl tel. 012 415 60 11 Internet: http://www.stat.gov.pl/krak Informacja sygnalna - Nr 15 Data opracowania

Bardziej szczegółowo

Polityka spójności UE na lata 2014 2020

Polityka spójności UE na lata 2014 2020 UE na lata 2014 2020 Propozycje Komisji Europejskiej Unii Europejskiej Struktura prezentacji 1. Jakie konsekwencje będzie miała polityka spójności UE? 2. Dlaczego Komisja proponuje zmiany w latach 2014

Bardziej szczegółowo

Zasady finansowania projektów przedsiębiorstw w latach 2014-2020

Zasady finansowania projektów przedsiębiorstw w latach 2014-2020 Zasady finansowania projektów przedsiębiorstw w latach 2014-2020 Instrumenty Inżynierii Finansowej Instrument Inżynierii Finansowej IIF zwrotny instrument wsparcia udzielanego w ramach funduszy europejskich.

Bardziej szczegółowo

Raport na temat działalności eksportowej europejskich przedsiębiorstw z sektora MSP

Raport na temat działalności eksportowej europejskich przedsiębiorstw z sektora MSP Raport na temat działalności Raport na temat działalności eksportowej europejskich przedsiębiorstw z sektora MSP Kierunki eksportu i importu oraz zachowania MSP w Europie Lipiec 2015 European SME Export

Bardziej szczegółowo

DOŚWIADCZENIA PARP Z POPRZEDNIEJ PERSPEKTYWY W REALIZACJI PROGRAMÓW I PROJEKTÓW FINANSOWANYCH ZE ŚRODKÓW UE

DOŚWIADCZENIA PARP Z POPRZEDNIEJ PERSPEKTYWY W REALIZACJI PROGRAMÓW I PROJEKTÓW FINANSOWANYCH ZE ŚRODKÓW UE 2012 2011 Jakub Moskal Dyrektor, Departament Koordynacji Wdrażania Programów Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości DOŚWIADCZENIA PARP Z POPRZEDNIEJ PERSPEKTYWY W REALIZACJI PROGRAMÓW I PROJEKTÓW FINANSOWANYCH

Bardziej szczegółowo

Wieloletni Program Rozwoju - Strategia Banku Gospodarstwa Krajowego na lata 2014-2017. Wspieramy rozwój społeczno-gospodarczy Polski

Wieloletni Program Rozwoju - Strategia Banku Gospodarstwa Krajowego na lata 2014-2017. Wspieramy rozwój społeczno-gospodarczy Polski Wieloletni Program Rozwoju - Strategia Banku Gospodarstwa Krajowego na lata 2014-2017 Wspieramy rozwój społeczno-gospodarczy Polski Misja i wartości BGK MISJA BGK Wspieranie rozwoju społeczno-gospodarczego

Bardziej szczegółowo

FINANSOWANIE INNOWACJI REKOMENDACJE DLA DOLNEGO ŚLĄSKA

FINANSOWANIE INNOWACJI REKOMENDACJE DLA DOLNEGO ŚLĄSKA FINANSOWANIE INNOWACJI REKOMENDACJE DLA DOLNEGO ŚLĄSKA prof. nzw. dr hab. Beata Filipiak Unia Europejska stoi wobec konieczności wzmocnienia swojej międzynarodowej pozycji konkurencyjnej w obliczu zmieniających

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców

Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców Sopot, 13 marca 2015 Piąty raport Banku Pekao SA o sytuacji mikro i małych firm innowacje tematem specjalnym 6 910 wywiadów

Bardziej szczegółowo

Strategia Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego w Polsce

Strategia Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego w Polsce Strategia Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego w Polsce Dokumenty List od Premiera Czasy, w których żyjemy, to czasy komputerów, telefonów komórkowych, SMSów, czatów, Internetu i serwisów społecznościowych.

Bardziej szczegółowo

KRAJOWY PUNKT KONTAKTOWY DS. INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH PROGRAMÓW UNII EUROPEJSKIEJ. Instrumenty gwarancyjne w programach ramowych UE 2014-2020

KRAJOWY PUNKT KONTAKTOWY DS. INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH PROGRAMÓW UNII EUROPEJSKIEJ. Instrumenty gwarancyjne w programach ramowych UE 2014-2020 DS. INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH Instrumenty gwarancyjne w programach ramowych UE 2014-2020 Zakres prezentacji: Krajowy Punkt Kontaktowy przy ZBP Zwrotne instrumenty finansowe w programach UE 2007-2013 Instrumenty

Bardziej szczegółowo

Zmiana rządowego programu Wspieranie przedsiębiorczości z wykorzystaniem poręczeń i gwarancji Banku Gospodarstwa Krajowego 1)

Zmiana rządowego programu Wspieranie przedsiębiorczości z wykorzystaniem poręczeń i gwarancji Banku Gospodarstwa Krajowego 1) Warszawa, 12.06.2015 r. Zmiana rządowego programu Wspieranie przedsiębiorczości z wykorzystaniem poręczeń i gwarancji Banku Gospodarstwa Krajowego 1) W programie Wspieranie przedsiębiorczości z wykorzystaniem

Bardziej szczegółowo

Mikro, małe i średnie firmy prognoza 2014-2015

Mikro, małe i średnie firmy prognoza 2014-2015 Badanie Konfederacji Lewiatan Kondycja sektora MMŚP 2014 Mikro, małe i średnie firmy prognoza 2014- Małgorzata Starczewska-Krzysztoszek Konfederacja Lewiatan Warszawa, 21 sierpnia 2014 Dane wykorzystane

Bardziej szczegółowo

Raport upadłości polskich firm D&B Poland / II kwartał 2011 roku

Raport upadłości polskich firm D&B Poland / II kwartał 2011 roku Raport upadłości polskich firm D&B Poland / II kwartał roku W pierwszych sześciu miesiącach roku sądy gospodarcze ogłosiły upadłość 307 polskich przedsiębiorstw. Tym samym blisko 12 tys. Polaków straciło

Bardziej szczegółowo

Wpływ integracji europejskiej w obszarze rynków finansowych na dostępność sektora MSP do finansowania zewnętrznego

Wpływ integracji europejskiej w obszarze rynków finansowych na dostępność sektora MSP do finansowania zewnętrznego Wpływ integracji europejskiej w obszarze rynków finansowych na dostępność sektora MSP do finansowania zewnętrznego Artykuł wprowadzający do e-debaty Sektor małych i średnich przedsiębiorstw (MSP) ma istotne

Bardziej szczegółowo

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Iwona Wendel Podsekretarz Stanu Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Warszawa, 22 maja 2014

Bardziej szczegółowo

Rozwój konkurencyjności polskiej gospodarki poprzez cyfryzację Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020.

Rozwój konkurencyjności polskiej gospodarki poprzez cyfryzację Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020. Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020. Raport Społeczeństwo informacyjne w liczbach 2012 http://www.mac.gov.pl/raporty-i-dane/ 2 3% populacji firm w Polsce 1540 firm dużych Potencjał sektora

Bardziej szczegółowo

AKTUALNA SYTUACJA NA RYNKU PRACY MAŁOPOLSKI INFORMACJE SPRAWOZDAWCZE

AKTUALNA SYTUACJA NA RYNKU PRACY MAŁOPOLSKI INFORMACJE SPRAWOZDAWCZE AKTUALNA SYTUACJA NA RYNKU PRACY MAŁOPOLSKI INFORMACJE SPRAWOZDAWCZE stan na koniec październiku 2014r. (na podstawie miesięcznej sprawozdawczości statystycznej z Powiatowych Urzędów Pracy) Nadal spada

Bardziej szczegółowo

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ WPISANE DO REJESTRU REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2007 R.

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ WPISANE DO REJESTRU REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2007 R. PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ WPISANE DO REJESTRU REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2007 R. Według stanu z końca grudnia 2007 r. w rejestrze REGON województwa świętokrzyskiego zarejestrowanych

Bardziej szczegółowo

Fundacja Małych i Średnich Przedsiębiorstw

Fundacja Małych i Średnich Przedsiębiorstw 2012 Fundacja Małych i Średnich Przedsiębiorstw Centrum Rozwoju Przedsiębiorczości Punkt Konsultacyjny KSU- usługi informacyjne i doradcze dla przedsiębiorców i osób zamierzających założyć działalność

Bardziej szczegółowo

MAZOWIECKI RYNEK PRACY IV KWARTAŁ 2014 IV KWARTAŁ 2014 NAJWAŻNIEJSZE INFORMACJE

MAZOWIECKI RYNEK PRACY IV KWARTAŁ 2014 IV KWARTAŁ 2014 NAJWAŻNIEJSZE INFORMACJE MAZOWIECKI RYNEK PRACY IV KWARTAŁ 2014 IV KWARTAŁ 2014 NAJWAŻNIEJSZE INFORMACJE Na Mazowszu nie pracowało 42,4% ludności w wieku 15 lat i więcej co oznacza poprawę sytuacji w ujęciu rocznym. W województwie

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013. Wrocław, 9 kwietnia 2014

Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013. Wrocław, 9 kwietnia 2014 Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013 Wrocław, 9 kwietnia 2014 Już po raz czwarty Bank Pekao przedstawia raport o sytuacji mikro i małych firm 7 tysięcy wywiadów z właścicielami firm, Badania

Bardziej szczegółowo

Regionalny Program Operacyjny Województwa Mazowieckiego. Założenia perspektywy finansowej 2014-2020. www.pgie.pl

Regionalny Program Operacyjny Województwa Mazowieckiego. Założenia perspektywy finansowej 2014-2020. www.pgie.pl Regionalny Program Operacyjny Województwa Mazowieckiego Założenia perspektywy finansowej 2014-2020 www.pgie.pl Perspektywa 2014-2020 W latach 2014-2020 Polska otrzyma z budżetu UE ok. 119,5 mld euro. Na

Bardziej szczegółowo

EDUKACJA FINANSOWA SZANSĄ NA ZMNIEJSZENIE ZJAWISKA WYKLUCZENIA FINANSOWEGO I SPOŁECZNEGO. Artykuł wprowadzający do e-debaty

EDUKACJA FINANSOWA SZANSĄ NA ZMNIEJSZENIE ZJAWISKA WYKLUCZENIA FINANSOWEGO I SPOŁECZNEGO. Artykuł wprowadzający do e-debaty EDUKACJA FINANSOWA SZANSĄ NA ZMNIEJSZENIE ZJAWISKA WYKLUCZENIA FINANSOWEGO I SPOŁECZNEGO Artykuł wprowadzający do e-debaty Marta Penczar, Piotr Górski, Monika Liszewska Edukacja finansowa szansą na zmniejszenie

Bardziej szczegółowo

Strategia EUROPA 2020 i wyzwania stojące przed edukacją. dr Violetta Florkiewicz

Strategia EUROPA 2020 i wyzwania stojące przed edukacją. dr Violetta Florkiewicz Strategia EUROPA 2020 i wyzwania stojące przed edukacją dr Violetta Florkiewicz Strategia Europa 2020 Jest to unijna strategia wzrostu do 2020 roku. Jej celem jest osiągnięcie wzrostu gospodarczego, który

Bardziej szczegółowo

FUNDUSZ POŻYCZKOWY DLA KOBIET. Ministerstwo Gospodarki Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości. Jelenia Góra, grudzień 2014 r.

FUNDUSZ POŻYCZKOWY DLA KOBIET. Ministerstwo Gospodarki Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości. Jelenia Góra, grudzień 2014 r. FUNDUSZ POŻYCZKOWY DLA KOBIET Ministerstwo Gospodarki Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Jelenia Góra, grudzień 2014 r. I. Fundusz pożyczkowy dla kobiet... 3 1. Termin przyjmowania wniosków... 3 2. Limity

Bardziej szczegółowo

II. BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE

II. BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE II. BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE 1. Mieszkania oddane do eksploatacji w 2007 r. 1 Według danych Głównego Urzędu Statystycznego, w Polsce w 2007 r. oddano do użytku 133,8 tys. mieszkań, tj. o około 16% więcej

Bardziej szczegółowo

Przeciwdziałanie praktykom monopolistycznym: sprawozdanie na temat cen samochodów pokazuje mniejsze różnice w cenach nowych samochodów w UE w 2010 r.

Przeciwdziałanie praktykom monopolistycznym: sprawozdanie na temat cen samochodów pokazuje mniejsze różnice w cenach nowych samochodów w UE w 2010 r. KOMISJA EUROPEJSKA KOMUNIKAT PRASOWY Przeciwdziałanie praktykom monopolistycznym: sprawozdanie na temat cen pokazuje mniejsze różnice w cenach nowych w UE w 2010 r. Bruksela, 26 lipca 2011 r. Ostatnie

Bardziej szczegółowo

Raport satysfakcji z wdrożonego ERP. Badanie opinii menedżerów przedsiębiorstw produkcyjnych średniej wielkości.

Raport satysfakcji z wdrożonego ERP. Badanie opinii menedżerów przedsiębiorstw produkcyjnych średniej wielkości. Strona 1 Spis treści Spis treści... 2 Wprowadzenie... 3 O badaniu... 5 Grupa docelowa... 5 Ankieta... 5 Uzyskana próba... 5 Przyjęte zasady interpretacji wyników... 7 Podsumowanie wyników... 8 Wyniki badania

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie i kontekst. 1 Dane respondenta

Wprowadzenie i kontekst. 1 Dane respondenta Zdecydowana polityka europejska na rzecz wspierania małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) oraz przedsiębiorców w latach 2015-2020 Konsultacje społeczne w sprawie programu Small Business Act (SBA) Fields

Bardziej szczegółowo

Fundusze na innowacje. Tomasz Lewandowski

Fundusze na innowacje. Tomasz Lewandowski Fundusze na innowacje Tomasz Lewandowski DLA PRZEDSIĘBIORCZYCH Zadajesz sobie pytanie czy jesteś osobą przedsiębiorczą? Boisz się pracować na własny rachunek? Z zazdrością patrzysz na biznesmena? Nie wiesz

Bardziej szczegółowo

Możliwości zwiększania efektywności wykorzystania zasobów polskich MSP EDIT VALUE nowoczesne narzędzie wspierające decyzje gospodarcze

Możliwości zwiększania efektywności wykorzystania zasobów polskich MSP EDIT VALUE nowoczesne narzędzie wspierające decyzje gospodarcze Możliwości zwiększania efektywności wykorzystania zasobów polskich MSP EDIT VALUE nowoczesne narzędzie wspierające decyzje gospodarcze 16.10. 2014, Konstantynów Łódzki AGENDA EDIT VALUE TOOL Narzędzie

Bardziej szczegółowo

pogłębianie wiedzy o instrumentach finansowych EFSI Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich Instrumenty finansowe

pogłębianie wiedzy o instrumentach finansowych EFSI Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich Instrumenty finansowe pogłębianie wiedzy o instrumentach finansowych EFSI Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich , współfinansowane z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich

Bardziej szczegółowo

Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości S.A.

Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości S.A. Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości S.A. powstała w 1997 r. w ramach Kontraktu Regionalnego dla województwa śląskiego. W 2000 r. Agencja została włączona w Krajowy System Usług dla małych i średnich przedsiębiorstw.

Bardziej szczegółowo

Zmiany koniunktury w Polsce. Budownictwo na tle innych sektorów.

Zmiany koniunktury w Polsce. Budownictwo na tle innych sektorów. Elżbieta Adamowicz Instytut Rozwoju Gospodarczego Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Zmiany koniunktury w Polsce. Budownictwo na tle innych sektorów. W badaniach koniunktury przedmiotem analizy są zmiany

Bardziej szczegółowo

Scenariusze transformacji wiedzy w sieciach gospodarczych w kontekście innowacyjności regionu. dr inż. Arkadiusz Borowiec

Scenariusze transformacji wiedzy w sieciach gospodarczych w kontekście innowacyjności regionu. dr inż. Arkadiusz Borowiec Scenariusze transformacji wiedzy w sieciach gospodarczych w kontekście innowacyjności regionu dr inż. Arkadiusz Borowiec 08.12.2011 r. WND POIG.01.01.01-30-014/09 Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka

Bardziej szczegółowo

Rynek. Nowych Mieszkań. Rynek Nowych. Mieszkań. III kwartał 2012 r.

Rynek. Nowych Mieszkań. Rynek Nowych. Mieszkań. III kwartał 2012 r. Rynek Nowych Rynek Mieszkań Nowych III kwartał 213 r. Mieszkań III kwartał 212 r. str. 2 Na podstawie analizowanych danych przewidujemy: utrzymanie stabilnego poziomu cen, możliwe wzrosty dla szczególnie

Bardziej szczegółowo

Lepsze nastroje w firmach, ale skłonność do inwestycji niewielka

Lepsze nastroje w firmach, ale skłonność do inwestycji niewielka Badanie Keralla Research II kw. 2015 Nastroje i koniunktura w przedsiębiorstwach - Informacja prasowa Lepsze nastroje w firmach, ale skłonność do inwestycji niewielka W tym kwartale poprawiły się nastroje

Bardziej szczegółowo

FUNDUSZE UE DLA PRZEDSIĘBIORCÓW PROGRAM OPERACYJNY INNOWACYJNA GOSPODARKA Działania realizowane przez PARP

FUNDUSZE UE DLA PRZEDSIĘBIORCÓW PROGRAM OPERACYJNY INNOWACYJNA GOSPODARKA Działania realizowane przez PARP FUNDUSZE UE DLA PRZEDSIĘBIORCÓW PROGRAM OPERACYJNY INNOWACYJNA GOSPODARKA Działania realizowane przez PARP Iwona Szendel Dyrektor Zespołu Instrumentów Inwestycyjnych Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości

Bardziej szczegółowo